# Spannum

Spannum (Fries: Spannum, [’spɔnəm]) is een dorp in de gemeente Waadhoeke, in de Nederlandse provincie Friesland. Spannum ligt ten zuidoosten van Franeker, tussen Wommels en Winsum. In het dorp ligt Spannumer Opvaart, of de Lange Daam. In 2023 telde het dorp 260 inwoners. In het postcodegebied van Spannum ligt de buurtschap Bonkwerd.
Vanuit het dorp loopt een eeuwenoud kerkpad via Bonkwerd naar het dorp Edens. De dorpen Spannum en Edens hadden tot 2017 een gezamenlijke dorpsbelangenvereniging.

## Geschiedenis

Spannum is een eeuwenoud terpdorp. In de 13e eeuw werd de plaats al Spannum genoemd en in 1482 werd de naam Spanmaghae gebruikt. Wat de plaatsnaam precies betekent, is niet bekend; mogelijk wijst het deel 'spann' op een strook land, iets van 'een hands breedte' of iets dat twee dingen met elkaar verbindt. Minder voor de hand liggend is een verwijzing naar de persoon 'Span'. Het tweede deel 'um' verwijst naar een woonplaats.
Tot in de 19e eeuw was het dorp alleen over water te bereiken via de Spannumer Opvaart ofwel Lange Daam. De aanleg van een weg in de 2e helft van de 19e eeuw zorgde voor een flinke bevolkingsgroei van 177 inwoners in 1840 naar 319 inwoners in 1875.

## Kerk en andere monumenten

De kerk van Spannum, oorspronkelijk gewijd aan Sint Remigius, heeft een zadeldaktoren uit de 15e eeuw. Het noordwerk van het kerkschip is waarschijnlijk gebouwd in de 14e eeuw en bestaat uit kloostermoppen. Begin 20e eeuw is een in eclectische stijl gebouwd stookhok aan de kerk vastgebouwd.
Andere monumentale panden zijn: de oude kostschool (1878), de voormalige naaischool (1913), de Hervormde pastorie en enkele kop-hals-rompboerderijen uit de 18e en 19e eeuw. Zie ook: Lijst van rijksmonumenten in Spannum

## Sport

Spannuh heeft diverse sportverenigingen, zoals de kaatsvereniging KF Set Troch, uit 1959 en de korfbalvereniging Spannum.

## Cultuur

De Fanfare Oranje werd in 1898 opgericht. Er is een eigen dorpsfeest als een gezamenlijk dorpsfeest met Edens.
In 2008 is een nieuwe brassband ontstaan onder de naam Greidebrass, sindsdien repeteren zij elke maandagavond in het dorpshuis 'Ús Gebou'.

## Onderwijs

In het midden van het dorp staat de basisschool, De Tarissing.

## Bekende (ex-)inwoners

Spannum was van 1840 tot 1855 de woonplaats van de bekende Friese volksschrijver Waling Dykstra. Kunstenares Claudy Jongstra woont en werkt in Spannum en houdt ten behoeve van haar textielkunst een kudde Drentse heideschapen.

### Geboren in Spannum

* Syp Wynia (1953), journalist
* 1 2 3 4 5 6 Tabel: Bevolking; maandcijfers per gemeente en overige regionale indelingen, 1 januari 2023, Centraal Bureau voor de Statistiek, Voorburg/Heerlen
Steden, dorpen en gehuchten: Achlum · Baijum · Beetgum · Beetgumermolen · Berlikum · Blessum · Boer · Boksum · Deinum · Dongjum · Dronrijp · Engelum · Firdgum · Franeker · Herbaijum · Hitzum · Klooster-Lidlum · Marssum · Menaldum · Minnertsga · Nij Altoenae · Oosterbierum · Oude Leije (klein deel) · Oudebildtzijl · Peins · Pietersbierum · Ried · Ritsumazijl · Schalsum · Schingen · Sexbierum · Sint Annaparochie · Sint Jacobiparochie · Slappeterp · Spannum · Tzum · Tzummarum · Vrouwenparochie · Welsrijp · Westhoek · Wier · Winsum · Zweins Buurtschappen: Arkens · Barrum · Bonkwerd · De Kampen · De Poelen · De Vlaren · Dijkshoek · Dijksterhuizen · Doijum · Fatum · Hatsum · Het Hooghout · Holprijp · Kie · Kiesterzijl · Kingmatille · Klooster Anjum · Koehool · Koum · Laakwerd · Lutjelollum · Miedum · Nieuwebildtzijl · Oosterend · Oosthoek · Rewerd (deels) · Roptazijl (deels) · Salverd · Schildum · Sopsum · Stad Niks · Tallum · Teetlum · Tolsum · Tritzum · Tjeppenboer · Vrouwbuurtstermolen (deels) · War · Weakens · Westerend · Zwarte Haan Voormalige buurtschappen: Franjumerburen · Langwerd · Memerd Friesland: Steden en dorpen Nederland: Provincies · Gemeenten