OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Denazificatie

Denazificatie (Duits: Entnazifizierung) was het door de geallieerden ingezette proces in het bezette Duitsland en Oostenrijk waarbij de samenleving, cultuur, pers, economie, rechterlijke macht en politiek werd 'gezuiverd' van nazi-elementen na de Tweede Wereldoorlog. In 2022 werd de term gebruikt door de Russische president Vladimir Poetin om de Russische invasie van Oekraïne in 2022 te rechtvaardigen.

## De term na de Tweede Wereldoorlog

De middelen van denazificatie liepen uiteen van propaganda, bedoeld om de bevolking te confronteren met de misdaden van het naziregime, tot de liquidatie van kopstukken van paramilitaire nazi-organisaties. Daarnaast werden in de Amerikaanse bezettingszone nazi's geïnterneerd in concentratiekampen en werden beroepsverboden tegen hen uitgevaardigd. Uit de Sovjet-zone werden vele nazi's naar kampen in de Sovjet-Unie gedeporteerd.
In de Britse en Amerikaanse bezettingszones waren er in totaal ten minste ruim 500 colleges, zgn. Spruchkammer, die beslisten, of een Duitser na de oorlog als nazi vervolgd moest worden. De Duitser zelf had de bewijslast. Alle Duitsers moesten, op grond van een wet uit 1946, voor zo'n college verschijnen. Er waren vijf categorieën:
* Categorie 1 was die van oorlogsmisdadigers (hoofdschuldigen), die de doodstraf konden krijgen, bijv. in de Neurenberger processen.
* Categorieën 2 en 3 gaven tussenliggende vormen en graden van nazi-activiteiten.
* Categorie 4 was die van meelopers, die meestal alleen een kort beroepsverbod kregen.
* De mensen in categorie 5, onder wie velen, die tevoren in hun vrienden- en kennissenkring voor getuigen à decharge hadden gezorgd, werden als niet of nauwelijks schuldig vrijgelaten. Zij kregen een aan de voorzijde geheel wit document als bewijs daarvoor. Door deze vrijbrief waren zij als het ware witgewassen van schuld aan de misdaden van het Derde Rijk. Naar Persil, een populair wasmiddel uit die tijd, werd zo'n vrijbrief Persilschein genoemd.

## De term tijdens de Russische invasie van Oekraïne

Op 24 februari 2022 viel het Russische leger op bevel van de Russische president Poetin Oekraïne binnen, naar eigen zeggen om het land te demilitariseren en denazificeren. Poetin wilde daarmee "de vele etnische Russen in de Oost-Oekraïense regio Donbas beschermen". Oekraïense ultranationalisten speelden vanaf 2014 een beperkte rol bij de weerstand tegen pro-Russische opstanden in deze regio's, waarna de nationalistische vrijwilligers werden ingelijfd in het reguliere Oekraïense leger.
# The Last Safari

The Last Safari is een Britse avonturenfilm uit 1967 onder regie van Henry Hathaway.

## Verhaal

Een jager krijgt schuldgevoelens en hij besluit al zijn bezittingen te verkopen. Vervolgens gaat hij op zoek naar een legendarische olifant, die verantwoordelijk is voor de dood van zijn beste vriend.

## Rolverdeling

| Acteur | Personage |
| Garas, Kaz Kaz Garas | Casey |
| Granger, Stewart Stewart Granger | Miles Gilchrist |
| Licudi, Gabriella Gabriella Licudi | Grant |
| Sekka, Johny Johny Sekka | Jama |
| Redmond, Liam Liam Redmond | Alec Beaumont |
| Deckers, Eugene Eugene Deckers | Vluchtelingenleider |
| Munyua, David David Munyua | Chongu |
| De Villiers, John John De Villiers | Rich |
| Moore, Wilfred Wilfred Moore | Jachtopziener |
| Parnell, Jean Jean Parnell | Mevrouw Beaumont |
| Grant, Bill Bill Grant | Commissaris |
| Sutton, John John Sutton | Harry |
| Kipkoske, Kipkoske | Gavai |
| Labina, Labina | Dorpshoofd |
# Haarlemmerstraat 132-136 (Amsterdam)

Haarlemmerstraat 132-136 te Amsterdam is een schoolgebouw aan de Haarlemmerstraat in Amsterdam-Centrum.

## Geschiedenis

De Haarlemmerstraat is al eeuwenoud. De oorspronkelijke bebouwing is daarom ook al tijdens grotendeels verdwenen. Aan de straat werd gebouwd, gesloopt, gebouwd etc. Het gebouw Haarlemmerstraat 132-136 kan daarom gezien worden als relatief nieuw; het stamt uit 1894. Ook het tegeltableau bevestigt dat dit een relatief jong gebouw is (Anno 1893). Het gebouw werd namelijk neergezet om onderdak te bieden aan een meisjesschool, St Antonia Meisjesschool/Antonia-Gesticht. Voordat de school werd gebouwd stonden hier woon/winkelhuizen, waaronder een winkel in zeep en parfumerieën en een school Antonia-Gesticht, dat in 1897 haar 25-jarig jubileum vierde en verbonden was aan de parochie van de Posthoornkerk.

## Gebouw

De school is een vroeg, zo niet het eerste ontwerp van de zelfstandige architect François Marie Joseph Caron, die verderop op de Haarlemmerdijk later een paar gebouwen ontwierp met art nouveauelementen. Die kenmerken ontbreken hier grotendeels; ze zijn wel terug te vinden in het houtsnijwerk in de toegangsdeuren, het tegeltableau met naam en het huisnummerbordje. Wat ook naar die stijl neigt is de asymmetrische voorgevel. Caron ontwierp voor hier een gebouw met allerlei stijlkenmerken, eclecticisme genoemd. Het gebouw kent drie bouwlagen met daarboven een kap. De school werd rond 1 februari 1894 ingewijd en geopend en bood onderdak aan een kleuterschool (twee lokalen) en lagere school (zes lokalen). Er werd lesgegeven, ook in Duits, Frans en Engels, door zusters Franciscanessen uit het moederhuis te Rozendaal; zij hadden een klooster in de Haarlemmer Houttuinen. Voor meisjes die verder wilden leren, was er aan de school ook een "normaalschool voor onderwijzers" (Juffrouwenschool) gekoppeld. Volgens De Tijd was het destijds modern ingericht. Carons ontwerp werd in 1893 gepubliceerd in Hedendaagsche Kunst van Architectura et Amicitia. Alhoewel Caron een vrij groot gebouw ontwierp valt het ook in de 21e eeuw nog in het niet ten opzichte van de Posthoornkerk van Pierre Cuypers; de kerk steekt ook dan boven de gehele buurt uit.
Sinds de oplevering zijn er veelal scholen in het gebouw gevestigd geweest, onderbroken door instellingen als buurt- of wijkcentra.
De Posthoornkerk is rijksmonument, de school gemeentelijk monument.

## Vinse School

Sinds 2015 is in het gebouw een/de Vinse School gevestigd. Deze school geeft onderwijs naar Fins model (volwaardige persoonlijke ontplooiing van elk individu, aldus de school) en de leermethode van Kees Boeke. De afwijkende naamstelling is vermoedelijk gekozen ter onderscheid van Finse school (houten schoolgebouwen).

## Afbeeldingen

* Ingang en tableau (juli 2019)
* Bovenbouw (juli 2019)
* Redactie, Stadsnieuws. De Tijd (2 februari 1894). Geraadpleegd op 18 juli 2023 – via Delpher.
* Amsterdam op de kaart/Monumenten Inventarisatie Project (Geraadpleegd 18 juli 2023)
* ↑ Onderwijs in Amsterdam: Vinse School (geraadpleegd 18 juli 2023).
* ↑ Vinse School (geraadpleegd 18 juli 2023). Gearchiveerd op 4 juni 2023.
# Zamarada consummata

Zamarada consummata is een vlinder uit de familie spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1974 door Fletcher D. S..
De soort komt voor in tropisch Afrika.
# Rhett Lowder

Rhett Hamilton Lowder (Albemarle (North-Carolina), 8 maart 2002) is een Amerikaanse honkbalspeler in de Cincinnati Reds organisatie. Hij speelt als werper.

## Amateur carrière

Lowder ging naar de North Stanly High School in New London, North Carolina, waar hij honkbal speelde. In zijn tweede jaar, in 2018, had hij 9 wins en 2 losses met een ERA van 1.03. In zijn derde jaar had hij een 9-0 record met een ERA van 0.61, 115 strike outs en 7 keer vier wijd in 68,1 innings. In het verkorte seizoen van 2020 werd hij uitgesloten van deelname aan de Major League Baseball-draft, waarna hij ervoor koos om op college niveau honkbal te gaan spelen voor Wake Forest University.
Tijdens zijn eerste jaar bij Wake Forest in 2021 speelde Lowder in 14 wedstrijden, waarvan hij er 12 startte. In dit seizoen had hij een record van 4-2 met een ERA van 6.12, 78 strike outs en 14 homeruns toegestaan in 67,2 innings. In zijn tweede jaar bij Wake Forest, 2022, startte Lowder 16 wedstrijden, waarin hij een record van 11-3 behaalde. Hij had een ERA van 3.08, 105 strike outs en 26 keer vier wijd in 99,1 innings. Hij werd benoemd tot Atlantic Coast Conference Baseball Pitcher of the Year. Hij was de eerste Wake Forest speler ooit die deze prijs in ontvangst mocht nemen. Na dit seizoen werd hij uitgenodigd voor het nationale collegiale honkbalteam van de Verenigde Staten.

## Professionele carrière

In de Major League Baseball-draft van 2023 werd Lowder in de eerste ronde als zevende geselecteerd door de Cincinnati Reds. Op 16 juli tekende hij zijn contract, met een tekenbonus van $5.700.000.
Op 5 april 2024 maakte Lowder zijn professionele debuut, voor de Dayton Dragons, op High-A niveau. Na vijf wedstrijden bij de Dayton Dragons werd Lowder op 8 mei 2024 gepromoveerd naar de Chattanooga Lookouts, die uitkomen op Double-A niveau. Op 11 mei speelde hij zijn eerste wedstrijd voor de Lookouts. Op vrijdag 30 september debuteerde hij in de Major League Baseball voor de Reds.
# 5 Card Stud (1968)

5 Card Stud is een Amerikaanse western uit 1968 onder regie van Henry Hathaway. Destijds werd de film in Nederland uitgebracht onder de titel Pokeren met de dood.

## Verhaal

Een vreemdeling doet een amateuristische poging om vals te spelen tijdens een kaartspel van Van Morgan. Hij wordt vermoord door de andere deelnemers. In de dagen nadien worden de andere kaartspelers echter een voor een vermoord in geheimzinnige omstandigheden.

## Rolverdeling

| Acteur | Personage |
| Martin, Dean Dean Martin | Van Morgan |
| Mitchum, Robert Robert Mitchum | Jonathan Rudd |
| Stevens, Inger Inger Stevens | Lily Langford |
| McDowall, Roddy Roddy McDowall | Nick Evers |
| Justice, Katherine Katherine Justice | Nora Evers |
| Anderson, John John Anderson | Marshal Dana |
| Springford, Ruth Ruth Springford | Mama Malone |
| Kotto, Yaphet Yaphet Kotto | Little George |
| Pyle, Denver Denver Pyle | Sig Evers |
| Fletcher, Bill Bill Fletcher | Joe Hurley |
| Bissell, Whit Whit Bissell | Dr. Cooper |
| Corsia, Ted de Ted de Corsia | Eldon Bates |
| Collier, Don Don Collier | Rowan |
| Jenson, Roy Roy Jenson | Mace Jones |
# Nationale weg 42 (Japan)

Autoweg 42 (国道42号, Kokudō yonjūni-gō) is een Japanse nationale autoweg die Nishi-ku in Hamamatsu (prefectuur Shizuoka ) verbindt met de stad Wakayama (prefectuur Wakayama ). De autoweg werd in gebruik genomen in 1945.

## Overzicht

* Lengte: 469,7 km
* Beginpunt: Nishi-ku in Hamamatsu (Autoweg 42 start aan het knooppunt van Autoweg 1 met Autoweg 257)
* Eindpunt: Wakayama (Autoweg 42 eindigt aan het knooppunt van Autoweg 24 met Autoweg 26 )

## Overlappende delen met andere autowegen

* Van Nishi-ku (Hamamatsu) tot het District Hamana (prefectuur Shizuoka) : Autoweg 1
* Van Tahara (prefectuur Aichi) tot Toba (prefectuur Mie) : Autoweg 259
* Van Ise (prefectuur Mie) tot Matsusaka (prefectuur Mie) : Autoweg 23
* In Kumano : Autoweg 311
* Van Tanabe (prefectuur Wakayama) tot Minabe (district Hidaka) : Autoweg 424

## Gemeenten waar de autoweg passeert

* Prefectuur Shizuoka
** Nishi-ku (Hamamatsu) – Arai (district Hamana) – Kosai
* Prefectuur Aichi
** Toyohashi - Tahara
* Prefectuur Mie
** Toba - Ise – Meiwa (district Taki) - Matsusaka - Taki (district Taki) - Odai (district Taki) - Taiki (district Taki) – Kihoku (district Kitamuro) - Owase - Kumano - Mihama (district Minamimuro) - Kiho (district Minamimuro)
* Prefectuur Wakayama
** Shingū - Nachikatsuura (district Higashimuro) - Taiji (district Higashimuro) - Nachikatsuura (district Higashimuro) - Kushimoto (district Higashimuro) - Susami (district Nishimuro) - Shirahama (district Nishimuro) - Kamitonda (district Nishimuro) – Tanabe - Minabe (District Hidaka) - Inami (District Hidaka) - Gobo -Hidaka (District Hidaka) - Yura (District Hidaka) – Hirogawa (District Arida) - Yuasa (District Arida) - Aridagawa (District Arida) - Arida – Kainan - Wakayama

## Aansluitingen

* prefectuur Shizuoka
** Autoweg 257 (Nishi-ku (Hamamatsu)
** Autoweg 1 (Nishi-ku (Hamamatsu) - District Hamana)
** Autoweg 301 (District Hamana)
* prefectuur Aichi
** Autoweg 259 (Tahara - Toba)
* prefectuur Mie
** Autoweg 167 (Toba - Ise)
** Autoweg 23 (Ise - Matsusaka)
** Autoweg 166 (Matsusaka)
** Autoweg 368、Ise-autosnelweg (Taki )
** Autoweg 260・Autoweg 422 Kihoku (district Kitamuro)
** Autoweg 311・Autoweg 425 (Owase)
** Autoweg 309・Autoweg 311 (Kumano)
* prefectuur Wakayama
** Autoweg 168 (Shingū)
** Autoweg 371 (Kushimoto)
** Autoweg 311 (Kamitonda)
** Autoweg 424 (Tanabe - Minabe)
** Autoweg 425 (Gobo)
** Yuasa-Gobo-autoweg (Hirogawa)
** Yuasa-Gobo-autoweg (Aridagawa)
** Autoweg 480 (Arida)
** Autoweg 370、Hanwa-autosnelweg (Kainan)
** Autoweg 24・Autoweg 26 (Wakayama)
# Neromia enotes

Neromia enotes is een vlinder uit de familie spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1917 door Prout.
De soort komt voor in tropisch Afrika.
# Station Berwick (Sussex)

Berwick (Sussex) is een spoorwegstation van National Rail in Berwick, Wealden in Engeland. Het station is eigendom van Network Rail en wordt beheerd door Southern. Het station ligt aan de East Coastway Line.
# Epigynopteryx rougeoti

Epigynopteryx rougeoti is een vlinder uit de familie spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1977 door Herbulot.
De soort komt voor in tropisch Afrika.
# I Am a Fugitive from a Chain Gang

I Am a Fugitive from a Chain Gang is een Amerikaanse dramafilm uit 1932 met in de hoofdrol Paul Muni.

## Invloed van de film

De film is gebaseerd op het autobiografische boek I Am a Fugitive From a Georgia Chain Gang geschreven door Robert Elliott Burns. De auteur, een veteraan uit de Eerste Wereldoorlog, beschrijft daarin hoe hij van een misdaad werd beticht en werd veroordeeld om te werken in een gevangeniskamp, waar hij slecht behandeld werd. Na het uitkomen van de film kwam er veel kritiek op het Amerikaanse rechtssysteem en werden veel gevangen vrij gelaten (waaronder Burns).

## Prijzen

De film werd genomineerd voor drie Oscars, onder meer in de categorieën Beste Film en Beste Acteur. In 1991 werd de film opgenomen in het National Film Registry.

## Rolverdeling

| Acteur | Personage |
| Paul Muni | James Allen |
| Glenda Farrell | Marie |
| Helen Vinson | Helen |
| Noel Francis | Linda |
| Preston Foster | Pete |
| Allen Jenkins | Barney Sykes |
| Berton Churchill | Rechter |
| Edward Ellis | Bomber Wells |
| David Landau | Gevangenisdirecteur |
# Menophra caeca

Menophra caeca is een vlinder uit de familie spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1913 door Prout.
De soort komt voor in tropisch Afrika.
# Turkooiskuifvliegenvanger

De turkooiskuifvliegenvanger (Elminia longicauda) is een zangvogel uit de familie Stenostiridae.

## Verspreiding en leefgebied

Deze soort komt voor in westelijk en centraal Afrika en telt twee ondersoorten:
* E. l. longicauda: van Senegal en Gambia tot Nigeria.
* E. l. teresita: van Kameroen tot westelijk Kenia, noordwestelijk Tanzania en noordelijk Angola.

## Status

De grootte van de populatie is niet gekwantificeerd maar de soort wordt omschreven als schaars tot plaatselijk algemeen. Op de Rode lijst van de IUCN heeft deze soort de status niet bedreigd.

## Externe link

* Avibase
* 1 2 (en) Turkooiskuifvliegenvanger op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Gill F, D Donsker & P Rasmussen (Eds). 2025. IOC World Bird List (v15.1).
# Jan Harm Weijns

Jan Harm Weijns, ook J.H. Weijns en J.H. Weyns, (Zwolle, 6 december 1864 – Rotterdam, 14 december 1945) was een Nederlands schilder, tekenaar en academiedocent.

## Leven en werk

Weijns was een zoon van scheerder Arie Nicolaas Weijns en Alida Maria Weijns. Hij kreeg aan de stadstekenschool in Zwolle les van Jan Derk Huibers. Hij vervolgde zijn opleiding aan de Rijksnormaalschool voor Teekenonderwijzers in Amsterdam (1881-1885), onder Willem Molkenboer, waar hij de MO-akte tekenen behaalde.
Na z'n studie keerde Weijns korte tijd terug naar Zwolle en werd in 1886 tekenleraar in Enschede. In 1892 werd hij benoemd tot leraar aan de HBS aan de Kortenaerstraat in Rotterdam, vanaf 1895 was hij daarnaast docent aan de Academie van Beeldende Kunsten en Technische Wetenschappen. Tot zijn leerlingen behoorden Otto van Bennekom, Jan Havermans, Wam Heskes, Dirk Homberg en Otto Verhagen.
Hij werd in 1925 benoemd tot ridder in de Orde van Oranje-Nassau. Hij overleed in 1945, op 81-jarige leeftijd.

## Werk

Weijns schilderde en tekende onder meer landschappen, portretten, interieurs en stillevens. Hij was aangesloten bij Arti et Amicitiae, Sint Lucas, de Pulchri Studio en de Rotterdamsche Kunstenaars-Sociëteit. Hij exposeerde meerdere malen en won met zijn werk zilveren medailles in Amsterdam (1912) en San Francisco (1916).
Vanaf 1915 exposeerde Weijns met De Rotterdamsche Tien, een club kunstenaars die verder bestond uit Christiaan Johannes Addicks, Gerard Altmann, J.G. Heijberg, Sara Heijberg-Ledeboer, Huib Luns, Ferdinand Oldewelt, Adriaan de la Rivière, Martin Schildt en August Willem van Voorden.

### Galerij

* In het wiegje (1895)
* Stilleven (ca. 1905)
* Gezicht op Hattem (1917)
* Zelfportret met pijp
* Afgemeerde schuit in Katwijk aan den Rijn
* ↑ Biografische gegevens bij het RKD-Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis
* 1 2 "In het atelier van den schilder J.H. Weijns", De Gooi- en Eemlander, 28 februari 1937.
* ↑ Pieter A. Scheen (1969) Lexicon Nederlandse Beeldende Kunstenaars 1750-1950. 's-Gravenhage: Kunsthandel Pieter A. Scheen N.V. Volume 2, p. 590.
* ↑ "J. H. WEYNS 75 JAAR Landschapschilder te Rotterdam", Algemeen Handelsblad, 2 december 1939.
* ↑ Foto van "De Rotterdamsche Tien" in de Tilburgsche courant, 16 januari 1916.
* Biografisch Portaal: 04446966
* RKD-Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis: 83984
# The World Changes

The World Changes is een Amerikaanse dramafilm uit 1933 onder regie van Mervyn LeRoy. De film werd destijds in Nederland uitgebracht onder de titel De wereld verandert.

## Verhaal

Orin Nordholm is een ambitieuze boerenjongen. Hij wordt een pionier in de vleesverpakkingsindustrie. Hij boekt jarenlang succes op financieel gebied, maar hij kent ook vele tegenslagen in zijn privéleven.

## Rolverdeling

| Acteur | Personage |
| Muni, Paul Paul Muni | Orin Nordholm jr. |
| MacMahon, Aline Aline MacMahon | Anna Nordholm |
| Astor, Mary Mary Astor | Virginia Clafflin Nordholm |
| Cook, Donald Donald Cook | Richard Nordholm |
| Muir, Jean Jean Muir | Selma Peterson II |
| Kibbee, Guy Guy Kibbee | James Clafflin |
| Ellis, Patricia Patricia Ellis | Natalie Clinton Nordholm |
| Newton, Theodore Theodore Newton | Paul Nordholm |
| Lindsay, Margaret Margaret Lindsay | Jennifer Clinton Nordholm |
| Westcott, Gordon Gordon Westcott | John Nordholm |
| Dinehart, Alan Alan Dinehart | Ogden Jarrett |
| O'Neill, Henry Henry O'Neill | Orin Nordholm sr. |
| Nilsson, Anna Q. Anna Q. Nilsson | Mevrouw Peterson |
| Hohl, Arthur Arthur Hohl | Mijnheer Patten |
| Janney, William William Janney | Orin Nordholm III |
# Drepanogynis aglaochroa

Drepanogynis aglaochroa is een vlinder uit de familie spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2007 door Krüger.
De soort komt voor in tropisch Afrika.
# Station Blaydon

Blaydon is een spoorwegstation van National Rail in Gateshead in Engeland. Het station is eigendom van Network Rail en wordt beheerd door Northern Rail.
# Margot Robbie

Margot Elise Robbie (Dalby (Queensland), 2 juli 1990) is een Australisch actrice.

## Carrière

Robbie volgde school aan de Somerset College in Queensland en behaalde in 2007 haar diploma. Daarna begon ze aan haar acteercarrière. In 2008 speelde ze in de film Vigilante. In juni 2008 ging ze aan de slag in de soapserie Neighbours. Haar rol van Donna Freedman was bij aanvang een gastrol, maar later werd ze toegevoegd aan de reguliere cast van de soap. In 2011 verliet ze de serie om te acteren in de Amerikaanse serie Pan Am, waar ze de rol van stewardess Laura Cameron op zich nam. In 2013 speelde Robbie in The Wolf of Wall Street de vrouw van Jordan Belfort (Leonardo DiCaprio)
In 2016 werd ze gecast als Harley Quinn in de film Suicide Squad. Naar aanleiding van deze rol kreeg ze last van stalkers en doodsbedreigingen. In 2018 kreeg Robbie een Oscarnominatie voor beste actrice voor haar hoofdrol in de film I, Tonya. In 2020 werd Robbie opnieuw genomineerd voor een Oscar, ditmaal voor haar bijrol in Bombshell (2019).
In 2023 speelde Robbie de hoofdrol in de film Barbie, een film die ze tevens produceerde.

## Privé

Robbie is sinds 2016 getrouwd met regisseur Tom Ackerley.
# Glasbak

De glasbak is een container voor het gescheiden inzamelen van glasafval, met name flessen en glazen potten.
De glasbakken kunnen zowel bovengronds staan als afgewerkt zijn onder het maaiveld, als een ondergrondse vuilcontainer. Een ondergrondse glasbak heeft als voordeel dat deze minder geluidsoverlast geeft bij het weggooien van glasafval. Daarom wordt deze vaker toegepast in dicht bebouwde gebieden. Bij veel glasbakken kan het glas op kleur gesorteerd ingeleverd worden zodat het beter hergebruikt kan worden. De kleurcategorieën zijn wit (doorzichtig), groen en bruin + restkleuren.

## Geschiedenis

De eerste – halfopen – glasbak werd in 1972 in Zeist geplaatst. Het was een initiatief van twee vrouwen – Miep Kuiper en Babs Riemens – die o.a. medeoprichters waren van de Stichting Milieuzorg Zeist e.o. Een glasbak zou ervoor kunnen zorgen dat het glas waar geen statiegeld op zat, werd hergebruikt. Na overleg met verschillende glasproducenten werd de glasbak ontworpen.
Aangezien de gemeente weliswaar positief tegenover het plan stond maar geen plannen in die richting had, zijn zij zelf een locatie voor de glascontainer gaan zoeken. Nadat de dames beloofd hadden dat de bak alleen overdag gebruikt zou worden, dat zij de ruimte rondom de glasbak zelf schoon zouden houden en er voor zouden zorgen dat de bak regelmatig zou worden geleegd, kregen zij toestemming de glasbak te plaatsen. De eerste glasbak werd geplaatst bij de vestiging van Albert Heijn in het centrum van Zeist en werd op 30 juni 1972 voor het eerst in gebruik genomen. Het initiatief kreeg veel publiciteit en ook in andere gemeenten wilde men een glasbak. Ook de overheid omarmde het initiatief. De eerste "officiële" glasbak werd in 1978 in 's-Hertogenbosch geplaatst. Inmiddels staan er in Nederland ruim 25.000 glasbakken.
De eerste glasbak in Vlaanderen werd geplaatst in 1981 in Mechelen, de thuisbasis van de toenmalige minister van leefmilieu.

## Recycling van glas

Bijna al het verpakkingsglas waar geen statiegeld op zit, mag in de glasbak. Ook kleine potjes, bijvoorbeeld voor kruiden, kunnen in de glasbak. Kurken en deksels van flessen en potten hoeven niet verwijderd te worden als het glas in de glasbak wordt gegooid. Etiketten hoeven ook niet losgeweekt te worden.
Niet al het glas is geschikt voor de glasbak. Kristalglas en boriumsilicaatglas (Pyrex) mogen niet in de glasbak omdat deze een afwijkende samenstelling hebben (verschillend smeltpunt); dit verstoort het recycleproces. Het zogenaamde vlakglas (onder meer ruiten) hoort ook niet in de glasbak omdat eventuele stopverfresten het hergebruik van glas bemoeilijken. Voor het inzamelen van vlakglas bestaat vanaf 2000 een apart verwerkingssysteem. Gloeilampen, spaarlampen, tl-buizen, spiegels, theeglazen, drinkglazen en ovenschalen mogen evenmin in de glasbak.