OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Harriet Beecher Stowe

Harriet Beecher Stowe (Litchfield (Connecticut), 14 juni 1811 – Hartford (Connecticut), 1 juli 1896) was een Amerikaans abolitioniste en schrijfster.

## Biografie

Beecher-Stowe werd geboren in Litchfield en groeide voornamelijk op in Hartford. Zij was de dochter van Lyman Beecher, een vooraanstaand congregationalistisch predikant uit Boston, en zuster van eminent predikant Henry Ward Beecher. In 1832 verhuisde haar familie naar Cincinnati, een andere thuishaven van de abolitionistische beweging, waar haar vader de eerste president werd van het Lane Theological Seminary.
In Cincinnati deed ze eerstehands kennis op over slavernij en de Underground Railroad en voelde ze zich geroepen De hut van Oom Tom (Uncle Tom's Cabin) te schrijven, de eerste Amerikaanse roman met een Afro-Amerikaan in de hoofdrol. Er wordt aangenomen dat het boek gebaseerd is op het leven van Josiah Henson. Het is een beschrijving van het leven van Amerikaanse slaven dat tussen 1851 en 1852 in serievorm gepubliceerd werd in het abolitionistische blad de National Era. Het boek werd wereldwijd een enorm succes en verscheen in ruim zestig talen. Het was een sterk pleidooi voor de afschaffing van de slavernij en vooral in Europa werd zij hierom als heldin ontvangen en geestdriftig toegejuicht.
Sommigen zagen in haar debuutroman een aanleiding voor de Amerikaanse Burgeroorlog. Volgens Stowe's zoon zou Abraham Lincoln haar in 1862 hebben begroet met de woorden So this is the little lady who started this great war. Historici hebben deze woorden echter nooit kunnen staven.
Haar tweede boek, Dred: A Tale of the Great Dismal Swamp (1856), had veel minder succes. Zij schreef in totaal meer dan 10 werken.
# Alfersteg

Alfersteg is een gehucht op de grens van Lommersweiler en Schönberg, beide deelgemeenten van de stad Sankt Vith in de Belgische provincie Luik.
Het gehucht ligt bijna vier kilometer ten noordoosten van het dorpscentrum van Lommersweiler, vijf kilometer ten zuidwesten van het dorpscentrum van Schönberg en zes kilometer ten zuidoosten van het stadscentrum van Sankt Vith. Het gehucht ligt op beide oevers van de Our. Slechts een paar honderd meter ten noorden ligt het gehucht Rödgen.

## Geschiedenis

Op de Ferrariskaart uit de jaren 1770 is hier een grensgehuchtje Alfferstech weergegeven, met maar een paar gebouwen op beide oevers van de Our. De Our vormde hier toen de grens vormde tussen het Hertogdom Luxemburg in het westen en het Keurvorstendom Trier in het oosten. Ter hoogte van het gehucht toont de kaart een weg die hier de Our overstak via een voorde (Gué).
Op het eind van het ancien régime, toen tijdens de Franse bezetting eind 18de eeuw de gemeenten werden gecreëerd, werd het westelijk deel op de rechteroever van de Our ondergebracht in de gemeente Lommersweiler en het oostelijke deel op de linkeroever van de Our in de gemeente Schönberg. Na de Franse bezetting ging het gebied naar Pruisen.
Na de Eerste Wereldoorlog werd de plaats met de Oostkantons bij België aangehecht.
Bij de gemeentelijke fusies van 1977 werden zowel Lommersweiler en Schönberg deelgemeenten van Sankt Vith, waardoor het gehucht Alfersteg nu volledig binnen één gemeente kwam te liggen.
* ↑ Statistiek gemeente Sankt-Vith
Deelgemeenten: Crombach · Lommersweiler · Recht · Sankt Vith · Schönberg Overige kernen: Alfersteg · Amelscheid · Andler · Atzerath · Breitfeld · Eiterbach · Galhausen · Heuem · Hinderhausen · Hünningen · Mackenbach · Neidingen · Neubrück · Neundorf · Niederemmels · Oberemmels · Rödgen · Rodt · Schlierbach · Setz · Steinebrück · Wallerode · Weppeler · Wiesenbach Belgische gemeenten · Duitstalige Gemeenschap · Arrondissement Verviers · Luik · Wallonië
# Abtswoude

Abtswoude is een buurtschap in de gemeente Delft, in de Nederlandse provincie Zuid-Holland. Het ligt ten zuiden van Delft aan de weg naar Schiedam en is feitelijk niet meer dan een verzameling boerderijen aan de gelijknamige polderweg; er wonen zo'n 20 mensen.
Abtswoude is ook de naam van de weg die vanuit de Delftse wijk Tanthof door deze buurtschap richting Schiedam loopt, en overgaat in de Harreweg.

## Geschiedenis

De naam Abtswoude, wordt voor het eerst genoemd in een oorkonde uit 1214. De naam van de buurtschap is afkomstig van ene Popta, een kolonist uit Delft of Friesland. Hij ontgon een stuk bosrijk en moerassig gebied tussen Delft en Kethel, dat naar hem Popta's Wolde of Popta's Woud werd genoemd. In de loop der eeuwen werd deze naam verbasterd tot Papsouw. In de 19e eeuw dacht men in Delft dat er in Papsouw een klooster had gestaan; op volksetymologische gronden nam men aan, dat Papsouw een verbastering was van Paaps Woud. Men vond het woord Paap (spottende benaming voor een rooms-katholiek persoon) te volks en zodoende werd de naam van het gehucht 'teruggeëtymologiseerd' tot het chiquere Abtswoude, waarschijnlijk mede onder invloed van het aangrenzende Abtsregt.
De Delftse wijk Poptahof, en de Papsouwselaan, gelegen in de wijk Voorhof, herinneren nog aan de oorspronkelijke namen. Abtswoude was de geboorteplaats van de boer-dichter Poot, en van beeldend kunstenares Mieke van Ingen.

## Geboren in Abtswoude

* Hubert Kornelisz. Poot (1689-1733), dichter
* Mieke van Ingen (*1962), kunstschilder en graficus
# Thomas Silva

Guillermo Thomas Silva Coussan (Maldonado, 30 december 2001) is een Uruguayaans wielrenner die in 2024 prof werd bij Caja Rural-Seguros RGA.

## Carrière

In 2019 werd Silva nationaal juniorenkampioen in zowel de wegwedstrijd als de tijdrit. Later dat jaar nam hij in beide disciplines ook deel aan het wereldkampioenschap.
Tussen 2021 en 2023 behaalde Silva meerdere overwinningen en ereplaatsen in het Spaanse amateurcircuit. Daarnaast werd hij in 2022 nationaal kampioen op de weg bij de eliterenners en in 2023 nationaal kampioen in zowel de wegwedstrijd als de tijdrit bij de beloften.
In 2024 werd Silva prof bij Caja Rural-Seguros RGA, dat hem overhevelde vanuit hun opleidingsploeg. In februari van dat jaar werd hij vijfde in de, door Jonas Vingegaard gewonnen, derde etappe in O Gran Camiño.

## Overwinningen
### 2019

    Uruguayaans kampioen op de weg, Junioren
    Uruguayaans kampioen tijdrijden, Junioren

### 2022

    Uruguayaans kampioen op de weg, Elite

### 2023

    Uruguayaans kampioen tijdrijden, Beloften
    Uruguayaans kampioen op de weg, Beloften

### 2024

    1e etappe Ronde van Alentejo

### 2025

    Uruguayaans kampioen op de weg, Elite
    Bergklassement Ruta del Sol

### Resultaten in voornaamste wedstrijden

| Jaar | Clásica San Sebastián | WK op de weg |
| 2024 | 76e | 80e |

### Resultaten in kleinere rondes

| Jaar | Ronde van het Baskenland |
| 2024 | opgave |

## Ploegen

* 2023 – Caja Rural-Seguros RGA (stagiair vanaf 1 augustus)
* 2024 – Caja Rural-Seguros RGA
* 2025 – Caja Rural-Seguros RGA
Amezqueta · Aular · Babor · Balderstone · Barceló · Barrenetxea · Bárta · Cepeda · Etxeberria · García · González · Hailemichael · Johnston · Leitão · López · Martín · Murguialday · Nicolau · Pira · Prades ·Schlegel · Sorarrain (vanaf 31/7) · Guardeño (stagiair) · Ibañez (stagiair) · Silva (stagiair)
Arriola-Bengoa · Aular · Babor · Balderstone · Barceló · Bárta · Berwick · Cepeda · Etxeberria · Fernández · González · Guardeño · Hailemichael · Johnston · Leitão · López · Murguialday · Nicolau · Prades ·Schlegel · Silva · Sorarrain · Diaz (stagiair) · Ibañez (stagiair)
* (en) Profiel van Thomas Silva op ProCyclingStats
* (en) Profiel van Thomas Silva op Firstcycling.com
* (en) Profiel van Thomas Silva op de website van de UCI
* Profiel van Thomas Silva op De wielersite
# Congomys lukolelae

Congomys lukolelae is een knaagdier uit het geslacht Congomys dat voorkomt in het noorden van de Democratische Republiek Congo. Deze soort lijkt op Congomys verschureni, waarmee het het geslacht Congomys vormt. In sommige classificaties is deze soort in Malacomys geplaatst. Deze soort werd oorspronkelijk beschreven als een ondersoort van Praomys tullbergi, maar wordt nu algemeen als een aparte soort gezien. C. lukolelae heeft lange, smalle achtervoeten, grote oren, en een korte vijfde vinger.
# Spinrag

Spinsel of spinrag is een sterke, draadachtige organische stof die geproduceerd wordt door spinnen en sommige andere geleedpotigen.
Alleen de echte spinnen (Araneae) produceren spinsel, andere spinachtigen zoals rolspinnen en hooiwagens niet. Het spinsel dient voornamelijk om een vangnet te maken om prooien te verstrikken (zie spinnenweb). Er zijn echter ook wel andere toepassingen, zoals het maken van een beschermende cocon om de eitjes, het voorzien van het hol van een laagje spinsel, of het in spinsel wikkelen van het sperma door het mannetje (spermatofoor). De waterspin bouwt zelfs een duikerklok van spinsel zodat de spin permanent onder water kan verblijven. Jagende spinnen die kunnen springen, zoals de huiszebraspin, gebruiken het spinsel als verankering zodat ze na een sprong niet vallen. Sommige spinnen eten het spinrag van andere spinnen.
Jonge spinnen (spiderlings) brengen de eerste tijd van hun leven door in een soort nest. Dit wordt het kraamweb genoemd, onder andere de kraamwebspinnen hebben hier de naam aan te danken. Veel jonge spinnen laten zich aan een lange spindraad wegzweven om zich zo te verspreiden, dit wordt de herfstdraad genoemd.
Kaardertjes (Dictynidae, kaarder betekent kam) zijn een familie van spinnen met een cribellum of zeefplaatje waarmee zeer fijne spindraden gemaakt kunnen worden. Hiermee wordt een wollig spinsel gemaakt dat niet kleeft maar waar prooien gemakkelijk in verstrikken.
Een andere gespecialiseerde groep van spinnen zijn de lijmspuiters; deze spinnen schieten een zigzaggende straal lijm af op hun prooi, die hierdoor aan de ondergrond geplakt wordt en niet meer weg kan. De lijm is echter niet afkomstig uit de spintepels maar wordt geproduceerd door klieren in de kop.

## Andere dieren

Er zijn ook andere geleedpotigen die een stof produceren die spinsel wordt genoemd, een bekend voorbeeld is de zijderups. Van dit spinsel wordt kleding gemaakt. Verschillende dieren gebruiken spinsel en om verschillende redenen;
* Rupsen van sommige vlinders, zoals de vogelkersstippelmot, maken een groot nest dat ze beschermt tegen vogels. Ze kunnen hierdoor ongestoord hele planten kaalvreten. Het maken van een nest komt ook voor bij mijten, berucht is de spintmijt.
* Veel insecten spinnen een beschermende cocon, zoals vlinders, kevers en vliesvleugeligen, of een beschermende 'kraamkamer' zoals de grote spinnende watertor die er zijn naam aan te danken heeft.
* Enkele soorten vlinders hebben een rups die op prooien jaagt door deze te vangen met spinsel.
* De webspinners (Embioptera) vormen een groep van tropische, excentrieke insecten waarvan alle soorten met hun voorpoten spinsel kunnen produceren. Ze maken hiermee grote ondergrondse gangenstelsels waarin ze leven.
* Spinrag wordt ook bij andere dieren gebruikt voor de verplaatsing; sommige rupsen laten zich net als jonge spinnen wegzweven aan een lange draad, of kunnen zich omlaag laten zakken.

## Afbeeldingen

* Kraamweb van de kleine gerande oeverspin (Dolomedes fimbriatus)
* Gewone wolfspin, vrouwtje met eicocon (Pardosa pullata)
* Zeer fijn spinsel van een kaardertje (Nigma walckenaeri)
* Spintmijt op Cannabis sativa
# Aser (persoon)

Aser (אָשֵׁר, Asjar, "voorspoedig, gezegend") was volgens Genesis in de Hebreeuwse Bijbel de achtste zoon van Jakob en Zilpa, de slavin van Lea, en de stamvader van de Israëlitische stam Aser.

## Zegening

Volgens het verhaal in Genesis 49 zegende Jakob zijn zonen op zijn sterfbed. Over Aser zei hij: "Aser, rijk aan de fijnste spijzen, voedsel voor koningen brengt hij voort" (Genesis 49:20). Ook Mozes zou op zijn sterfbed een zegen over Aser hebben uitgesproken:
   Gezegend is Aser, nog meer dan zijn broeders, moge hij bij hen allen geliefd zijn. Hij zal waden door de olijfolie, en al zijn steden zijn versterkt met grendels van ijzer en brons. Niets zal hem deren zolang hij leeft.

## Stamboom

| Jakob | Jakob | Jakob | Jakob | Jakob | Jakob | Zilpa | Zilpa | Zilpa | Zilpa | Zilpa | Zilpa |
| | | | | | | | | | | Aser | Aser | Aser | Aser | Aser | Aser |
| Jimna | Jimna | Jimna | Jimna | Jimna | Jimna | Jiswa | Jiswa | Jiswa | Jiswa | Jiswa | Jiswa | | | Jiswi | Jiswi | Jiswi | Jiswi | Jiswi | Jiswi | Beria | Beria | Beria | Beria | Beria | Beria | Serach | Serach | Serach | Serach | Serach | Serach |
| | | | | | | | | | | | | | | | | | | Cheber | Cheber | Malkiël | Malkiël |
* ↑ Het glas-in-loodraam over Aser, van Marc Chagall kerkenisrael.nl
* ↑ Aser newadvent.org
* ↑ Asher Jewish virtual library
* ↑ What Does the Bible Tell Us about Asher? christianity.com
* Aser (debijbel.nl)
* Aser (bijbelaantekeningen.nl)
| Zoons van Jakob: | Ruben · | Simeon | · Levi · | Juda | · Dan | · Naftali | · Gad | · Aser | · Issachar | · Zebulon | · Jozef | · Benjamin |
| Stammen van Israël: | Ruben | | · Levi | | · Dan | · Naftali | · Gad | · Aser | · Issachar | · Zebulon | · Jozef (Manasse · Efraïm) | · Jozef (Manasse · Efraïm) |
| Stammen van Juda: | | Simeon | | Juda | | | | | | | | · Benjamin |
# Spilosoma erythrophleps

Spilosoma erythrophleps is een beervlinder uit de familie van de spinneruilen (Erebidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1894 door George Francis Hampson.
# Echiniscus calcaratus

Echiniscus calcaratus is een soort in de taxonomische indeling van de beerdiertjes (Tardigrada).
Het diertje behoort tot het geslacht Echiniscus en behoort tot de familie Echiniscidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1908 door Ferdinand Richters.
# First-pass-effect

Het first-pass-effect betekent de eerste leverpassage en vindt altijd plaats wanneer een geneesmiddel voor de eerste keer de lever passeert. Dit effect is het grootst bij inname via de mond (per os): na de maag vindt opname in de darmen plaats waardoor vrijwel alle bestanddelen via de leverpoortader voor het eerst de lever passeren. De opname via de darmen wordt enteraal genoemd. Om dit effect voor een deel te vermijden kunnen medicijnen ook parenteraal worden toegediend, bijvoorbeeld rechtstreeks in een ader. Ook dan zal een gedeelte de lever passeren.
Sommige medicijnen kunnen al door enzymen in de maagwand worden opgenomen, maar ook dan vindt nog leverpassage plaats. Ook enzymen in het bloed zelf kunnen een medicijn omzetten in al dan niet actieve metabolieten.
Geneesmiddelen en andere lichaamsvreemde stoffen kunnen in de lever gedeeltelijk worden omgezet in hun metabolieten. Dit kan de werking van een geneesmiddel sterk beïnvloeden. Met name cytochroom P450-enzymen hebben hier een belangrijke rol.
Soms is een geneesmiddel juist pas werkzaam na omzetting in de lever. Het niet-actieve geneesmiddel, zoals dat wordt ingenomen, heet dan een prodrug.
Hoeveel 'stappen' de lever er voor nodig heeft, hoe vaak een medicijn de lever moet passeren om tot een uitscheidbaar 'afvalproduct' te worden omgezet, welke enzymen hiervoor nodig zijn en welke mogelijk schadelijke (tussen)producten er gevormd worden, bepalen hoe belastend of zelfs schadelijke het medicijn voor de lever is.
# Station Pont-de-Buis

Station Pont-de-Buis is een spoorweghalte in de Franse gemeente Pont-de-Buis-lès-Quimerch. Zij wordt bediend door treinen van het netwerk TER Bretagne op het traject Brest - Quimper.
# Unie van Malakka

De Unie van Malakka was een confederatie van de Gefedereerde Maleise Staten, een aantal niet gefedereerde staten en de Straits Settlements behalve Singapore, die als kroonkolonie onder direct Brits bestuur stond. Het was de opvolger van Brits Malakka en werd gevormd om de administratie van de Britse kolonies op het schiereiland Malakka te vereenvoudigen.
# Koski Tl

Koski Tl is een gemeente in de Finse provincie West-Finland en in de Finse regio Varsinais-Suomi. De gemeente heeft een landoppervlakte van 191,5 km² en telt 2.227 inwoners (2022).
Tl is de afkorting van Turun lääni, provincie Turku-Pori, waar de gemeente vroeger bij hoorde. Toen was er namelijk ook een gemeente met de naam "Koski Hl", het huidige Hämeenkoski.
Aura · Kaarina · Kimitoön · Koski Tl · Kustavi · Laitila · Lieto · Loimaa · Marttila · Masku · Mynämäki · Naantali · Nousiainen · Oripää · Paimio · Pargas · Pyhäranta · Pöytyä · Raisio · Rusko · Salo · Sauvo · Somero · Taivassalo · Turku · Uusikaupunki · Vehmaa
Voormalige gemeenten:
Alastaro · Angelniemi · Askainen · Dragsfjärd · Halikko · Hitis · Houtskär · Iniö · Kakskerta · Kalanti · Karinainen · Karjala · Karuna · Kimito · Kiikala · Kisko · Korpo · Kuusisto · Kuusjoki · Lemu · Loimaan kunta · Lokalathi · Maaria · Mellilä · Merimasku · Metsämaa · Mietoinen · Muurla · Naantalin maalaiskunta · Nagu · Paattinen · Pargas · Pargas landskommun · Perniö · Pertteli · Piikkiö · Pyhämaa · Rymättylä · Särkisalo · Somerniemi · Suomusjärvi · Tarvasjoki · Uskela · Uudenkaupungin maalaiskunta · Vahto · Västanfjärd · Velkua · Yläne
# Beukenhof Vichte

Het Beukenhof van Vichte is een park met kasteel.
Midden in het park prijkt een neorenaissancistisch kasteel uit 1876, dat burgemeester Karel Vlieghe in opdracht liet bouwen. Naast de kasteelwoning staat een portiers- en een hovenierswoning. Op het domein bevinden zich verder ook ruime magazijnen en paardenstallen die nu worden gebruikt door jeugdbewegingen uit Vichte : KSA ter Vichten (jongens) en KSA Vichte meisjes. Na de dood van Karel Vlieghe kocht Gustaaf Moreels, de toenmalige echtgenoot van Vlieghe's nicht, het kasteel uit de nalatenschap. Moreels’ dochter liet de eigendom na aan haar dochter, die het op haar beurt dan weer aan het gemeentebestuur van Vichte verkocht. In 1973 valt dit 2,5 ha grote domein – op voorstel van de cultuurraad – onder de bevoegdheid van de Vichtse gemeenteraad. Sindsdien is het domein publiek gemeenschapsgoed. Eind 2005 zorgde een samenwerking tussen het gemeentebestuur en private partners voor een grondige restauratie van het kasteel en werd er een restaurant/feestlocatie in ondergebracht https://beukenhofvichte.be/. Ook het Hoveniershuis (door het gemeentebestuur verkocht) werd in 2023 en 2024 door de eigenaars grondig gerenoveerd en is nu een B&B. Het bijhorende zaaltje (capaciteit +-70 personen) kan worden gehuurd. https://hoveniershuis.be/
# Xaveriuscollege (Borgerhout)

Het Xaveriuscollege is een Belgisch jezuïetencollege dat gelegen is in het Antwerpse district Borgerhout aan de Collegelaan, bestaande uit een basisschool (kleuter en lager) en een secundaire school met een ASO-programma. Het gebouw werd tussen 1937 en 1940 opgetrokken (n.o.v. architect-jezuïet Lodewijk Taeymans) en ligt vlak bij het Rivierenhof, een groot domein met een kasteel.
De lagere school maakt deel uit van de scholengemeenschap VOX, terwijl de secundaire school in de scholengemeenschap Antwerpen-Oost opgenomen is. In beide scholengemeenschappen zitten ze samen met het Onze-Lieve-Vrouwecollege, het jezuïetencollege uit het centrum van Antwerpen. Sinds september 2014 heeft het Xaveriuscollege ook een kleuterschoolafdeling.
Het college is ook bekend voor zijn muurtekeningen van Alfred Ost (1884–1945), die hier als tekenleraar zijn laatste levensjaren doorbracht. In de jaren vijftig had de school de reputatie een van de weinige Antwerpse colleges te zijn waar ook kinderen van Vlaams-nationalisten die tijdens de tweede wereldoorlog hadden gecollaboreerd welkom waren.

## Bekende alumni

* Luc Versteylen s.j. (1927–2021), jezuïet
* Hugo Schiltz (1927–2006), politicus
* Ludo Dierickx (1929–2009), politicus
* Hugo de Ridder (1932–2018), journalist
* Paul Doevenspeck (1932–2018), advocaat en uitgever
* Mark Grammens (1933–2017), journalist
* Ludo Abicht (1936), docent
* Walter Zinzen (1937), journalist
* Herman Portocarero (1952), schrijver en diplomaat
* Peter Adriaenssens (1954), psychiater
* Leo Van Broeck (1958), ingenieur-architect
* Bart Brinckman (1963), journalist
* Geert Noels (1967), econoom
* Tom Lenaerts (1968), televisiemaker
* Johan Terryn (1969), acteur en presentator
* Ruth Beeckmans (1982), actrice
* Siska Schoeters (1982), presentatrice
* Rik Boey (1984), radiopresentator en stemacteur
* Marieke Dilles (1986), actrice
* Kamal Kharmach (1991), stand-upcomedian en mediafiguur

## Externe link

* Officiële website (basis- en secundair onderwijs)
* ↑ Fiche Xaveriuscollege. Onderwijs Vlaanderen. Geraadpleegd op 29 november 2024.
* ↑ Fiche Xaveriuscollege. Odis. Geraadpleegd op 29 november 2024.
* ↑ Xaveriuscollege - Schoolinformatie. VSKO (28 juni 2013). Gearchiveerd op 28 juni 2013. Geraadpleegd op 29 november 2024 – via Archive.today.
* ↑ Fiche SGSKO Antwerpen-Oost. VSKO (27 februari 2014). Gearchiveerd op 27 februari 2014. Geraadpleegd op 29 november 2024 – via web.archive.org.
* ↑ Xaveriuscollege en -kerk. Inventaris Onroerend Erfgoed (28 oktober 1999). Gearchiveerd op 23 juni 2024. Geraadpleegd op 29 november 2024.
* ↑ Blomme, Hans (Academiejaar 2009 – 2010). Scholen met een zwart etiket, Sint-Ludgardisschool, Sint-Lievenscollege en Xaveriuscollege te Antwerpen, 1940-1950 (thesis). Universiteit Gent, Antwerpen. Gearchiveerd op 10 januari 2019. Geraadpleegd op 9 januari 2019.
* Inventaris van het Bouwkundig Erfgoed (Vlaanderen): 200494
# Huis Unger

Huis "Unger" aan de Parklaan 29a in Bussum, in de wijk Het Spiegel is een atelierwoning, oorspronkelijk gebouwd in 1901 en verbouwd in 1981 voor Gerard Unger en zijn vrouw Marjan Unger.

## Geschiedenis

In 1901 werd voor de kunstschilder Thomas Cool aan de hoek Boslaan, Parklaan in Bussum een villa ontworpen door de architect Cornelis Kruisweg met daarbij een losstaand atelier in de tuin. Na diverse andere bewoners werd het atelier aangekocht in 1981 door het echtpaar Unger en werd het perceel waarop de atelier kadastraal afgesplitst van de hoofdwoning.

## Bouwstijl

Het atelier werd door de architect Mart van Schijndel die bevriend was met het echtpaar verbouwd tot een groter geheel in een Post Modernisme bouwstijl.

### Exterieur

De verbouwing is gedaan met behoud met kenmerken van de oude baksteenstructuur met o.a. een getand metselwerk en waarbij zoveel mogelijk getracht is de nieuwe bakstenen van de uitbouw aan de achterkant en de entree aan de voorkant te laten aansluiten in een soortgelijke kleur als de oorspronkelijke oude bakstenen. Een aantal elementen zoals het metselwerk onder de gootlijst en aan de voor- en achterkant van het pand bevestigde muurankers zijn daarbij behouden als verwijzing naar de oorspronkelijke staat van het gebouw.

### Interieur

De indeling van het huis met een entree aan de Parklaan met twee trappen die leiden tot een hoofdentree is verdeeld over verschillende niveaus. Onder de entree is de garage gesitueerd met de doka, die via een schuine helling toegankelijk is. Bij de hoofdentree is een golvende muur van glasbouwstenen gebruikt, die vormgegeven is naar de kuit van de opdrachtgeefster.
Vanuit een schuin oplopende blauw geverfde trap is naar beneden de keuken bereikbaar, naar boven leidt de trap naar het atelier die op het noord oosten gesitueerd is en naar de privé vertrekken.
Opvallend zijn hier zijn de kleurstellingen met blauw, rood en geel, die doorgevoerd zijn op de trappen en de deuren, en een tegelvloer in de keuken die uit een palet van kleuren bestaat.

## Heden

In 2017 werd door het echtpaar Unger het huis geschonken aan de Vereniging Hendrick de Keyser, die het pand na het overlijden van het echtpaar in 2018, nadien in 2020 voor een groot gedeelte teruggebracht heeft in de oorspronkelijk staat van 1981. Het huis heeft na deze opknapbeurt weer de mogelijkheid om in de nabije toekomst gehuurd te kunnen worden. Sinds eind 2023 wordt het huis weer bewoond, nu door huurders.

## Externe link

* Oud schildersatelier omgetoverd tot a typische woning in Bussum
* Entree Huis Unger, huiskamer
* Binnendeur Huis Unger
* Binnendeur Huis Unger, atelier
* Interieur Huis Unger, trapportaal
* ↑ Huis Unger, Bussum. Gearchiveerd op 29 maart 2023.
* ↑ Schapink, Martijn, Thomas Cool, Schilder van licht en ruimte. Historische Kring Bussum (24 mei 2023). Gearchiveerd op 3 juni 2023.
* ↑ Historische Kring Bussum, Kunstschilder Thomas Cool. Gearchiveerd op 2 juni 2023.
* ↑ Architectuur Huis Unger. Gearchiveerd op 25 februari 2023.
* ↑ Openstelling Huis Unger. Gearchiveerd op 22 april 2023.
* ↑ Het huis Unger riep ons, zo voelt het. Gooi - en Eemlander (20 januari 2024).