OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Muirhead

Muirhead is een dorp in Schotland, 11 kilometer ten oosten van Glasgow. De plaats ligt in North Lanarkshire en heeft ongeveer 1830 inwoners. Het is een forensendorp voor Glasgow met goede reisverbindingen naar de stad toe. Muirhead wordt doorkruist door de A80 die de verbinding vormt met Glasgow, Stepps en Moodiesburn. Via de A806 is Muirhead aangesloten op de M80, de snelweg tussen Glasgow, Cumbernauld en Stirling. De A752 sluit aan op de M73 naar Coatbridge, Uddingston en de M8.
* Main Street in Muirhead
* Muirhead vanuit de lucht
# Petrovo (Slowakije)

Petrovo is een Slowaakse gemeente in de regio Košice, en maakt deel uit van het district Rožňava. Petrovo telt 104 inwoners.
# Piece of Your Heart

Piece of Your Heart is een nummer van het Italiaanse dj-trio Meduza uit 2019, in samenwerking met het Britse poptrio Goodboys.
Het nummer werd een (grote) hit in Europa. Hoewel het in Italië een bescheiden 35e positie behaalde, haalde het nummer in het Verenigd Koninkrijk de 2e positie. In de Nederlandse Top 40 haalde het de 7e positie, en in de Vlaamse Ultratop 50 de 3e.
Begin 2020 was het nummer een van de genomineerden voor de Grammy Award for Best Dance Recording.
In 2019 stond het nummer op de hoogste positie in de Dance 15 van The X Vibe, een jaarlijkse hitlijst met de populairste dancenummers van het jaar.
# Samsung Galaxy S9+

De Samsung Galaxy S9+ is een Android-smartphone gefabriceerd door Samsung Electronics. Deze telefoon is onthuld op een persconferentie op het Mobile World Congress op 26 februari 2018. Het apparaat is de opvolger van de Galaxy S8 plus, die in 2017 onthuld is. De Galaxy S9 was sinds 16 maart 2018 in 20 verschillende landen beschikbaar, waaronder België en Nederland.
# Calvados (departement)

Calvados (14) is een Frans departement, een van de vijf in de regio Normandië. De hoofdstad is Caen.
Het departement is bekend om zijn cider- en calvadosproductie.

## Geschiedenis

Het departement was een van de 83 departementen die werden gecreëerd tijdens de Franse Revolutie, op 4 maart 1790 door uitvoering van de wet van 22 december 1789, uitgaande van een deel van de provincie Normandië.
Tijdens de tweede wereldoorlog werden op 6 juni 1944 landingen gemaakt door de geallieerden in Normandië. Vijf van de zes locaties voor landingen (waaronder Pointe du Hoc, Omaha, Gold, Juno en Sword) vonden plaats in Calvados. Een aparte missie vond plaats ten zuiden van Ouistreham voor de bezetting van de Pegasusbrug.

## Geografie

Calvados is omgeven door de departementen Eure in het oosten, Orne in het zuiden en Manche in het westen. Het noorden is een kuststrook die grenst aan Het Kanaal.
Calvados bestaat uit de vier arrondissementen:
* Bayeux
* Caen
* Lisieux
* Vire
Calvados heeft 25 kantons:
* Kantons van Calvados
Calvados heeft 705 gemeenten:
* Lijst van gemeenten in het departement Calvados

## Demografie

De inwoners van Calvados heten Calvadosiens.

### Demografische evolutie sinds 1962

| Naam | Index 1962 | Index 1968 | Index 1975 | Index 1982 | Index 1990 | Index 1999 | Index 2008 | Index 2019 |
| Calvados | 100,0 | 108,1 | 116,7 | 122,6 | 128,6 | 134,9 | 141,1 | 144,3 |
| Frankrijk* | 100,0 | 107,1 | 113,3 | 117,0 | 121,9 | 126,0 | 133,8 | 140,1 |
| Naam | Inw./km² 1962 | Inw./km² 1968 | Inw./km² 1975 | Inw./km² 1982 | Inw./km² 1990 | Inw./km² 1999 | Inw./km² 2008 | Inw./km² 2019 |
| Calvados | 86,7 | 93,7 | 101,1 | 106,3 | 111,5 | 116,9 | 122,2 | 125,6 |
| Frankrijk* | 84,2 | 90,1 | 95,4 | 98,5 | 102,7 | 106,1 | 112,7 | 119,7 |
Frankrijk* = exclusief overzeese gebieden
Bron: Recensement Populaire INSEE - 1962 tot 1999 population sans doubles comptes, nadien Population Municipale
Op 1 januari 2022 had Calvados 704.605 inwoners.

### De 10 grootste gemeenten in het departement

| Nr. | Gemeente | Aantal inwoners (2019) |
| 1 | Caen | 106.230 |
| 2 | Hérouville-Saint-Clair | 22.555 |
| 3 | Lisieux | 20.038 |
| 4 | Vire Normandie | 16.590 |
| 5 | Bayeux | 12.682 |
| 6 | Ifs | 11.696 |
| 7 | Mondeville | 9.973 |
| 8 | Mézidon Vallée d'Auge | 9.586 |
| 9 | Ouistreham | 9.344 |
| 10 | Souleuvre en Bocage | 8.950 |

### Tweede huizen

Bij de laatste volkstelling, waren 19,2% van de woningen tweede huizen. Dit zijn meestal tweede huizen van rijke Parijzenaars en Engelsen. Deze komen vaak naar Calvados tijdens het weekend.

## Afbeeldingen

* Arromanches-les-Bains
* Caen
* Honfleur
* Basilique Sainte-Thérèse, Lisieux
# Head & Heart

Head & Heart is een nummer van de Britse dj Joel Corry uit 2020, ingezongen door de eveneens Britse zanger MNEK.
Corry zei over het nummer: "Ik hou van het onderwerp van dit nummer; het conflict tussen je hoofd en je hart. Iedereen kent wel momenten in het leven waarop je moet beslissen welke weg je moet inslaan. Dit jaar was moeilijk voor iedereen, en ik wilde wat positieve vibes brengen en 2020 een echte zomerbanger geven". Het nummer werd in diverse Europese landen een hit. In het Verenigd Koninkrijk bereikte het de nummer 1-positie. Op 19 september 2020 veroverde het nummer ook de nummer 1-positie in de Nederlandse Top 40. In de Vlaamse Ultratop 50 stond het nummer drie weken op de eerste plaats. In 2020 stond het nummer op de hoogste positie in de Dance 15 van The X Vibe, een jaarlijkse hitlijst met de populairste dancenummers van het jaar.
# Barsac (Gironde)

Barsac is een gemeente in het Franse departement Gironde (regio Nouvelle-Aquitaine). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Langon. Barsac telde op 1 januari 2022 2.061 inwoners.

## Geografie

De oppervlakte van Barsac bedroeg op 1 januari 2022 14,48 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 142,3 inwoners per km².

## Verkeer en vervoer

In de gemeente ligt de spoorweghalte Barsac.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Lijst van rijksmonumenten in Maastricht/Weert

Een overzicht van de 8 rijksmonumenten in de stad Maastricht gelegen aan of bij de Weert, rond het landgoed en kasteel Vaeshartelt.
| Object | Oorspronkelijke functie$^?$ | Bouwjaar | Architect | Locatie | Coördinaten$^?$ | Nr.$^?$ | Afbeelding |
| Vaeshartelt | Kasteel, buitenplaats | 1739 e.v. 1739 e.v. | | Weert 9 Weert 9 | 50° 52' 46" NB, 5° 43' 33" OL | 506108 Dit rijksmonument op Wikidata | Vaeshartelt Meer afbeeldingen |
| Historische park- en tuinaanleg Vaeshartelt | Tuin, park en plantsoen | 1996 1996 | Gindra Gindra | Weert bij 9 Weert bij 9 | 50° 52' 46" NB, 5° 43' 42" OL | 506111 Dit rijksmonument op Wikidata | Historische park- en tuinaanleg Vaeshartelt Meer afbeeldingen |
| Boerderij Vaeshartelt | Boerderij | 1996 1996 | | Weert 9 Weert 9 | 50° 52' 43" NB, 5° 43' 30" OL | 506112 Dit rijksmonument op Wikidata | Boerderij Vaeshartelt Meer afbeeldingen |
| Poortwoning Vaeshartelt | Woonhuis | 1906 1906 | | Weert 9 Weert 9 | 50° 52' 46" NB, 5° 43' 33" OL | 506113 Dit rijksmonument op Wikidata | Poortwoning Vaeshartelt Meer afbeeldingen |
| Inrijpoort Vaeshartelt | Bijgebouwen kastelen enz. | 1996 1996 | | Weert 9 Weert 9 | 50° 52' 46" NB, 5° 43' 34" OL | 506114 Dit rijksmonument op Wikidata | Inrijpoort Vaeshartelt Meer afbeeldingen |
| Landhuis in eclectische stijl, waarachter dienstgebouwen zijn gesitueerd. Het geheel is gesitueerd op een perceel, waarop de restanten van een parkachtige tuinaanleg. | Woonhuis | 1875-1900 1875-1900 | | Weert 23 Weert 23 | 50° 52' 60" NB, 5° 43' 51" OL | 506734 Dit rijksmonument op Wikidata | Landhuis in eclectische stijl, waarachter dienstgebouwen zijn gesitueerd. Het geheel is gesitueerd op een perceel, waarop de restanten van een parkachtige tuinaanleg. Meer afbeeldingen |
| Klein Vaeshartelt | Kasteel, buitenplaats | 1857 1857 | Wilhelm Wickop Wilhelm Wickop | Weert 18 Weert 18 | 50° 52' 56" NB, 5° 43' 53" OL | 506888 Dit rijksmonument op Wikidata | Klein Vaeshartelt Meer afbeeldingen |
| Dienstwoningen Klein Vaeshartelt | Dienstwoning | 1899 1899 | | Weert 20 Weert 20 | 50° 52' 58" NB, 5° 43' 53" OL | 506889 Dit rijksmonument op Wikidata | Dienstwoningen Klein Vaeshartelt Meer afbeeldingen |
# Langste dag

De term langste dag is een aanduiding voor de dag in het jaar op de Aarde met de langste tijd tussen zonsopkomst en zonsondergang. Op het noordelijk halfrond van de aarde valt deze dag elk jaar rond 21 juni en wordt deze dag zomerpunt genoemd. Op het zuidelijk halfrond is het omgekeerd; daar valt de langste dag omstreeks 21 december. Dit artikel beschrijft de langste dag verder vanuit het gezichtspunt van het noordelijk halfrond.
De langste dag valt niet steeds precies op 21 juni. In 2005 was het bijvoorbeeld inderdaad op die datum, maar meestal is het een of twee dagen eerder en een enkele keer op 22 juni. Met langste dag wordt niet de lengte van het etmaal bedoeld (want die blijft 24 uur), maar de tijd tussen zonsopgang en zonsondergang.
Dat de tijd ertussen het langst is, wil niet zeggen dat op die dag de vroegste zonsopkomst en de laatste zonsondergang plaatsvinden, want deze vallen niet samen. Dit wordt veroorzaakt doordat de baan van de aarde om de zon geen perfecte cirkel maar een ellips vormt (met het aphelium in juli). In 2005 kwam de zon het vroegst op op 17 juni en ging het laatst onder op de 25e. Er zitten acht dagen tussen deze twee momenten. In het midden van die periode is het verschil tussen zonsopkomst en zonsondergang het grootst. Het plaatje, dat geldt voor 2005 voor een plaats in het midden van Nederland, maakt deze periode aanschouwelijk.
De langste dag is ongeveer de dag waarop de zonnewende (zomerwende) plaatsvindt. Dit zomerpunt is het noordelijkste punt van de schijnbare zonnebaan (ecliptica). Deze gebeurtenis luidt het begin van de astronomische zomer in.
De kortste dag valt in de dagen rond 21 december.

## Paganisme

Een paganistische benaming voor de langste dag is Litha. Op de vooravond van deze dag vierde men in Noord-Europa traditioneel met grote vuren dat de zomergod (Baldr) nu op het toppunt van zijn krachten was.
# Odo Casel

Odo Casel, geboren als Johannes Casel (Koblenz, 27 september 1886 – Herstelle, 28 maart 1948) was een benedictijn, en grondlegger van een liturgische vernieuwingsbeweging in de katholieke kerk.
Hij geldt als een van de bezielers en vooral denker van de katholieke "Liturgische Beweging" die vanaf 1921 een Liturgisch Jaarboek uitgaf.

## Leven

Casel werd monnik door zijn intrede (1905) in de Benediktijnerabdij van Maria Laach. Hij studeerde van 1908 tot 1912 theologie in het Romeinse benedictijnercollege Sant' Anselmo. Daarna ging hij naar Bonn om er klassieke filologie te studeren. Vanaf 1922 werd hij geestelijk leider van de benedictijnerabdij in Herstelle nabij Höxter.

## Denken

De hoofdverdienste van Casel ligt in het herstellen van een eenheid tussen geloofsinhoud en geloofsbeleving. Zo zag hij de liturgie, vooral die van de eucharistie, als een "werkzame" tegenwoordigstelling van het geloofsmysterie. Hij is de grondlegger van de mysteriëntheologie.
Casel bracht een verandering in de neo-scholastieke synthese die lang de eucharistische theologie heeft beïnvloed. Hij deelde een ongemak tegenover deze scholastiek als vrucht van de Middeleeuwen. Hij stelde dat het hele paasgebeuren de verlossing is die wordt gebracht in de eucharistie en niet de aanbidding van het kruisgebeuren. De theologische constitutie van de eucharistie ligt in het Paasgebeuren. Hierdoor ontstaat er een opwaartse gerichtheid van het hele liturgische gebeuren. Mysteriëntheologie stelt dat alles in de verhouding tot de deelname in de verlossing van Christus in het paasgebeuren.
Odo Casel heeft door zijn denken de sacramententheologie bevrijd van het dogmatische.

## Publicaties

Door zijn vele geschriften had Casel een grote invloed op de liturgische beweging in de Katholieke kerk, vooral in West-Europa. Tijdens het tweede Vaticaans concilie greep men vaak terug naar zijn denkbeelden bij het moderniseren van de liturgie.
Odo Casel publiceerde talrijke artikels in het Berlijnse tijdschrift Liturgische Zeitschrift, later omgevormd tot Liturgisches Leben.
* Das Gedächtnis des Herrn in der altchristlichen Liturgie: Die Grundgedanken des Messkanons (1918).
* De philosophorum graecorum silentio mystico scrips (1919).
* Die Liturgie als Mysterienfeier (1922).
* Das christliche Kult-Mysterium (1932).
* Das christliche Festmysterium (1941).
* Glaube, Gnosis, Mysterium (1941).
* Mysterium des Kommenden (1952).
* Vom wahren Menschenbild: Vorträge (1953).
* Mysterium des Kreuzes o.J. (1954).
* Mysterium der Ekklesia: Von der Gemeinschaft aller Erlösten in Christus Jesus. Aus Schriften und Vorträgen (1961).
* Vom Spiegel als Symbol, samengesteld uit onuitgegeven nagelaten geschriften (1961).

## Literatuur

* Arno Schilson: Theologie als Sakramententheologie. Die Mysterientheologie Odo Casels, Mainz ²1987.

### Externe link

* (de) Odo Casel Kirchenlexikon
# Joyner Lucas

Gary Maurice "Joyner" Lucas (Worcester (Massachusetts), 17 augustus 1988) is een Amerikaanse rapper.
Lucas kreeg voor het eerst bekendheid nadat hij zijn single “Ross Capicchioni” uitbracht in 2015. In juni 2017 bracht hij zijn vierde mixtape uit, getiteld 508-507-2209. In november 2017 bracht Lucas zijn single "I'm Not Racist" uit, die viraal ging en waardoor hij onder de aandacht van het grote publiek kwam. De videoclip voor deze single werd genomineerd voor een Grammy Award. In 2020 bracht Lucas zijn debuutalbum ADHD uit.
In 2015 richtte hij het muziekplatform Tully op.

## Discografie
### Studioalbums

* ADHD (2020)
* Not Now I'm Busy (2024)
* ↑ (en) Lynch, John, Joyner Lucas and Dhruv Joshi on the trajectory of their music app startup, Tully, and its new venture into music distribution. Business Insider (4 mei 2022). Geraadpleegd op 20 september 2023.
# Arkéa-B&B Hotels (vrouwenwielerploeg)/2025

Deze pagina geeft een overzicht van de wielerploeg Arkéa-B&B Hotels in 2025.

## Algemeen

    Algemeen manager: Gael Le Bellec
    Ploegleiders: Grégoire Le Calvé
    Fietsmerk:Bianchi

## Renners

| Naam | Geboortedatum | Nationaliteit | Ploeg 2024 |
| Laura Asencio | 14-05-1998 | Frankrijk | CERATIZIT-WNT Pro Cycling Team |
| Valentina Cavallar | 07-03-2001 | Oostenrijk | |
| Lotte Claes | 05-05-1003 | België | |
| Maaike Coljé | 07-03-1997 | Nederland | |
| Danielle de Francesco | 26-05-1992 | Australië | |
| Michaela Drummond | 05-04-1998 | Nieuw-Zeeland | |
| Emilia Fahlin | 24-10-1988 | Zweden | |
| Amandine Fouquenet | 19-02-2001 | Frankrijk | |
| Océane Mahé | 12-02-2002 | Frankrijk | |
| Titia Ryo | 07-01-2005 | Frankrijk | |
| Maurène Trégouët | 28-02-2004 | Frankrijk | |
| Marjolein van 't Geloof | 27-03-1996 | Nederland | Hess Cycling Team |

### Stagiairs

Per 1 augustus 2025
| Naam | Geboortedatum | Nationaliteit | Vorige ploeg |
| Rafaelle Carrier | 05-06-2007 | Canada | - |
| Clémence Latimier | 24-08-2003 | Frankrijk | Team Feminin Chambéry |

### Vertrokken

| Naam | Geboortedatum | Nationaliteit | Ploeg 2025 |
| Marie-Morgane le Deunff | 14-05-2002 | Frankrijk | Winspace Orange Seal |
| Anaïs Morichon | 06-10-1999 | Frankrijk | Lanester Women Morbihan |
| Maëva Squiban | 19-03-2002 | Frankrijk | UAE Team ADQ |

## Overwinningen
### Veldrijden

* Franse kampioenschappen veldrijden: Amandine Fouquenet

### Wegwielrennen

* Omloop Het Nieuwsblad
* Lotte Claes
Arkéa-B&B Hotels · Cofidis · EF-Oatly-Cannondale · Laboral Kutxa-Fundación Euskadi · Saint Michel-Preference Home-Auber93 · VolkerWessels · Winspace Orange Seal
Mannen: 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017 · 2018 · 2019 · 2020 · 2021 · 2022 · 2023 · 2024 · 2025
Vrouwen: 2020 · 2021 · 2022 · 2023 · 2024 · 2025
* op procyclingstats.com
# Brazzaville

Brazzaville is de hoofdstad van de Republiek Congo en ligt aan de rechteroever van de rivier de Kongo, recht tegenover Kinshasa op de linkeroever, de hoofdstad van het buurland Congo-Kinshasa. De gemeente en het departement Brazzaville vallen sinds 2003 samen.
De stad telt zo'n 650.000 inwoners (2004); gemeente/departement 1.373.382 (2007). De stad werd in 1880 gebouwd en is genoemd naar Pierre Savorgnan de Brazza, een tot Fransman genaturaliseerde ontdekkingsreiziger van Italiaanse origine.
In 1944 organiseerde Brazzaville een vergadering van de vrije Franse staten en vertegenwoordigers van de Afrikaanse kolonies van Frankrijk. De resulterende Verklaring van Brazzaville was bedoeld om de band tussen Frankrijk en zijn Afrikaanse kolonies na de Tweede Wereldoorlog opnieuw te definiëren.
Tot de jaren zestig werd de stad verdeeld in Europees (het centrum van de stad) en Afrikaans (Poto-Poto, Bacongo en Makélékélé) getinte secties. Zij is vaak het terrein van regionale conflicten geweest, waaronder conflicten tussen rebellen en overheid en tussen strijders uit de Republiek Congo, de Democratische Republiek Congo, en Angola.
Om onderscheid te maken tussen de beide Congo's wordt de Republiek Congo soms Congo-Brazzaville genoemd, tegenover Congo-Kinshasa (de Democratische Republiek Congo, die vanaf 1971 tot 1999 als Zaïre bekendstond, en waarvan de hoofdstad Kinshasa is).
De stad is een "commune" die van de andere gebieden van de republiek gescheiden is; hij wordt omringd door de regio Pool.

## Geboren

* Fulbert Youlou (1917-1972), premier en president van de Republiek Congo
* Ali Bongo (1959), president van Gabon (2009-heden)

## Stedenbanden

Brazzaville heeft een stedenband met:
* Dresden (Duitsland), sinds 1975
* Washington D.C. (Verenigde Staten)
* Kinshasa (Congo-Kinshasa)
* Windhoek (Namibië), sinds 2011
* Reims (Frankrijk), (officieel sinds 1961), herstart in november 2012
# Plateel

Plateel is een bepaald soort keramiek (aardewerk). De aanduiding is later ruimer gebruikt, maar oorspronkelijk was het aardewerk dat gebakken werd, dan beschilderd en dan opnieuw gebakken. Het handwerk werd gedaan door plateelschilders, het bakwerk vindt plaats in de plateelbakkerij.

## Betekenisverschuiving

Het woord plateel is afgeleid van het Oudfranse woord platel, dat platte schotel betekende; in die betekenis komt het al in het 13e-eeuwse Middelnederlands voor. Later wordt het als stofnaam opgevat en vanaf de zeventiende eeuw gebruikt men het woord plateel voor al het beschilderde Hollandse majolica en Delftse faience, om het te onderscheiden van het Chinese porselein.
Tegenwoordig wordt het woord plateel gebruikt voor alle poreuze aardewerk dat in mallen gevormd wordt, ongeacht of het beschilderd en geglazuurd is.

## Plateelbakkerijen

Gespecialiseerde bakkerijen worden plateelbakkerijen genoemd. Tot in de twintigste eeuw waren er vele in Nederland, die soms een grote naam hadden. Deze bevonden zich voornamelijk in Delft, Gouda en Rotterdam, maar ook het Friese Makkum bezat een beroemde plateelbakkerij. Bekende fabrieken waren/zijn: Arnhemsche Fayencefabriek, Goedewaagen, De Porceleyne Fles, Regina, Flora, de Plateelbakkerij Zuid-Holland (PZH), Rozenburg, ESKAF en Plateelfabriek De Distel.

## Nijverheid en kunstzinnigheid

De meest vooraanstaande plateelbakkerijen maakten niet alleen gebruiksaardewerk, maar werden vooral bekend door artistiek sieraardewerk. Door het aantrekken van talentvolle kunstenaars en vormgevers werd ambachtelijkheid gecombineerd met kunstzinnigheid. Zo zien we art nouveau en art deco prominent vertegenwoordigd in keramische producten uit Nederland. Rond de Eerste Wereldoorlog was Theodoor Colenbrander (1841-1930) een van de bekendste kunstenaars.

## Concurrentie van massa-keramiek

Na de Tweede Wereldoorlog leefde de aardewerkindustrie in Nederland aanvankelijk sterk op, maar halverwege de jaren zestig begon de neergang. De dure producten van de ambachtelijke industrie moesten concurreren met goedkope massaproducten uit het buitenland. Door innovatie in techniek, organisatie en marketing konden Nederlandse fabrikanten overschakelen naar betrekkelijk goedkoop massa-aardewerk, maar de artistieke kwaliteit kwam onder druk te staan. Het vakmanschap van de plateelschilder werd vervangen door machines die decors door middel van transfers aanbrachten of gebruik maakten van zeefdruktechnieken. Het machinaal produceren van keramiek had ook grote gevolgen op de vormgeving: massaproductie stond alleen relatief eenvoudige standaardvormen toe en bood nog maar weinig ruimte aan kunstenaars en vormgevers.

## Overleven door kwaliteit

De Nederlandse overlevers in de sterk concurrerende markt voor keramiek konden overleven dankzij de bijzondere producten die ze maakten. Zo nam de keramiekfabriek Flora in de jaren 1980 jonge, talentvolle kunstenaars als Jeroen Bechtold en Doroté van Agthoven in dienst voor sieraardewerk. Naar hun werk en naar modern, kunstzinnig keramiek is nog steeds vraag, vooral bij verzamelaars. Ook het meer traditionele gebruiks- en sieraardewerk is nog in trek.
# Tegeltableau

Een tegeltableau is een meestal figuratief geschilderde voorstelling op een in aardewerk tegels verdeeld vlak, dat na de beschildering is gebakken en geglazuurd.

## Oorsprong

De mens heeft al vanaf de oudste tijden behoefte aan vloer- en wandbekledingen die vochtwerend, hygiënisch, hittebestendig en makkelijk schoon te houden zijn. De functionaliteit stond voorop. Evenzo heeft de mens van oudsher behoefte aan versieringen en verbeeldingen op de vloeren en wanden. Denk aan de eerste grotbewoners met hun wandtekeningen en aan de Romeinen en Grieken met hun mozaïeken.

## Materialen

Voor de materialen, die zich het meest leenden voor vloer- en wandbekledingen met de hierboven bedoelde eigenschappen, was de mens aanvankelijk aangewezen op natuursteen, dat echter de mogelijkheden van het aanbrengen van verbeeldingen mist.

## Tableau

Het Franse woord 'tableau' betekent onder meer 'schilderij, tafereel, beschildering'. Uiteindelijk vonden de functionaliteit en de verbeelding elkaar in de tegeltableaus.

## Internationaal

In tal van landen en culturen zijn al vroeg toepassingen van tegeltableaus te vinden, zoals in China, Japan, Portugal, maar dichter bij huis ook in Makkum in Friesland.

## Zeventiende eeuw

Vanaf de zeventiende eeuw kwamen de tegeltableaus in zwang. Men had er het geld voor. Bekend is het Delfts blauw, waarin tal van motieven en voorstellingen konden worden vastgelegd. Dergelijke tegeltableaus vormden de achtergronden bij keukens, open haarden, in badkamers en toiletten, in slagerijen. Met de uitgebeelde taferelen en de omvang ervan gaf men blijk van zijn rijkdom en ontwikkeling, zodat de versieringen vaak belangrijker werden dan de functionaliteit van de tegeltableaus.

## Religieuze kunst

Ook in kerken treft men tegeltableaus aan als tegenhanger van de glas in loodramen en gebrandschilderde ramen, bijvoorbeeld in de vorm van kruiswegstaties.

## Jugendstil

De verbeeldingen op tegeltableaus beleefden een heropleving in de jugendstil. Gevels en portieken van huizen werden voorzien van tegeltableaus met de sierlijke vormen van de art nouveau. Zichzelf respecterende hotels en restaurants, zoals La Colombe d'Or in Saint-Paul-de-Vence, Restaurant 'De la Poste' in Biot of 'Restaurant Vincent' in Brussel, lieten bekende kunstenaars hun wanden voorzien van tegeltableaus. Het gezamenlijk personeel of leerlingen van een school boden de directie een tegeltableau aan ter herinnering aan bijvoorbeeld het 100-jarig bestaan. Hele gemeenschappen in dorpen als Fayence, Biot en Vallauris in Zuid-Frankrijk en in steden als Delft leefden van het pottenbakken en tegelbakken.

## Tegenwoordig

Tegeltableaus worden nog steeds gemaakt. De eenvoudigste toepassingen zijn gebakken plaatjes voor huisnummers en familienamen of gevelstenen voor epigrammen.

## Afbeeldingen

* Jugendstiltableau in Brussel
* Alexanderplatz, Berlijn
* Couven-Museum, Aken
* Molen De Valk, Leiden