# Lijst van Nederlandse havencodes

De thuishavens van vissersschepen zijn af te leiden van de letters die voor op het schip zijn aangebracht. Zo komt de UK 246 uit Urk. Het voeren van een consentnummer, (de lettercode), bestaande uit consentletters, gevolgd door een volgnummer, is verplicht volgens artikel 3 van het Besluit registratie vissersvaartuigen 1998. De lettercodes van vissersvaartuigen bestaan uit maximaal drie letters gevolgd door maximaal drie cijfers. Een code is op het moment van uitgifte uniek voor een vaartuig. Wel kan het voorkomen dat dezelfde code eerder is uitgegeven voor een ander vaartuig dat is vergaan, gesloopt of niet meer onder dat nummer is geregistreerd.

## Nederlandse havencodes

Hieronder volgen de nog gangbare en de voorheen gebruikte Nederlandse lettercodes van vissersvaartuigen, met de naam van de thuishaven. De verplichting tot het voeren van een lettercode is in 1883 ingevoerd voor alle visserijvaartuigen die buiten de territoriale wateren op de Noordzee visten. Deze wet is vervangen door de Visserijwet 1963, die in 2010 nog steeds van kracht is. In principe werden de vaartuigen op nummer per gemeente geregistreerd, waarbij iedere gemeente eigen consentletters kreeg, maar door gemeentelijke herindelingen zijn in de loop der jaren nogal wat wijzigingen hierin opgetreden.
Het vaststellen van de consentletters was een langdurige kwestie. De volledige lijst met consentletters werd bij Koninklijk Besluit nr. 144 vastgesteld op 12 juni 1911 en is gepubliceerd in de Staatscourant van 15 augustus 1912. Onderstaande lijst is een (incompleet) overzicht van zowel de nog in gebruik zijnde consentletters als de andere Nederlandse lettercombinaties die niet meer in gebruik zijn (gebaseerd op de Gids van Visserijvaartuigen van 1 november 2010).
| Inschrijvings- letters | Thuishaven | Afkorting van | Provincie | Nog in gebruik | Opmerkingen |
| AK | Andijk | Andijk | Noord-Holland | nee | |
| AL | Ameland | Ameland | Friesland | nee | |
| ALK | Alkmaar | Alkmaar | Noord-Holland | nee | |
| AM | Amsterdam | Amsterdam | Noord-Holland | nee | |
| AP | Anna Paulowna | Anna Paulowna | Noord-Holland | nee | |
| ARM | Arnemuiden | Arnemuiden | Zeeland | ja | |
| AS | Assendelft | Assendelft | Noord-Holland | nee | |
| AV | Avenhorn | Avenhorn | Noord-Holland | nee | |
| AW | Aengwirden | Aengwirden | Friesland | nee | |
| BAF | Baflo | Baflo | Groningen | nee | |
| BAR | Barradeel | Barradeel | Friesland | nee | |
| BC | Bovenkarspel | Bovenkarspel | Noord-Holland | nee | |
| BG | Bergen | Bergen | Noord-Holland | nee | |
| BH | Brouwershaven | Brouwershaven | Zeeland | nee | |
| BI | Brielle | Brielle | Zuid-Holland | nee | |
| BIE | Biervliet | Biervliet | Zeeland | nee | |
| BIW | Broek in Waterland | Broek in Waterland | Noord-Holland | nee | |
| BKH | Berkhout | Berkhout | Noord-Holland | nee | |
| BL | Blankenham | Blankenham | Overijssel | nee | |
| BLK | Blokker | Blokker | Noord-Holland | nee | |
| BLO | Blokzijl | Blokzijl | Overijssel | nee | |
| BM | Bierum | Bierum | Friesland | nee | |
| BOL | Broek op Langedijk | Broek op Langedijk | Noord-Holland | nee | |
| BR | Breskens | Breskens | Zeeland | ja | |
| BRU | Bruinisse | Bruinisse | Zeeland | ja | |
| BT | Beerta | Beerta | Groningen | nee | |
| BTS | Beets | Beets | Noord-Holland | nee | |
| BU | Bunschoten en Spakenburg | Bunschoten en Spakenburg | Utrecht | ja | |
| BZ | Bergen op Zoom | Bergen op Zoom | Noord-Brabant | ja | |
| CG | Callantsoog | Callantsoog | Noord-Holland | nee | |
| CLN | Clinge | Clinge | Zeeland | nee | |
| CLP | Colijnsplaat | Colijnsplaat | Zeeland | nee | volgens sommige bronnen ook CP |
| CO | Callantsoog | Callantsoog | Noord-Holland | nee | |
| CZ | Cadzand | Cadzand | Zeeland | nee | volgens sommige bronnen ook CA |
| DB | Den Bommel | Den Bommel | Zuid-Holland | nee | |
| DD | Dordrecht | Dordrecht | Zuid-Holland | nee | |
| DM | Diemen | Diemen | Noord-Holland | nee | |
| DN | Duivendijke | Duivendijke | Zeeland | nee | |
| DOW | Doniawerstal | Doniawerstal | Friesland | nee | |
| DS | Doornspijk | Doornspijk | Gelderland | nee | |
| DU | Dubbeldam | Dubbeldam | Zuid-Holland | nee | |
| DV | Deventer | Deventer | Overijssel | nee | |
| DW | De Werken | De Werken | Noord-Brabant | nee | Voormalige gemeente; zie De Werken en Sleeuwijk |
| DZ | Delfzijl | Delfzijl | Groningen | nee | |
| EB | Elburg | Elburg | Gelderland | nee | |
| EE | Eenrum | Eenrum | Groningen | nee | |
| EG | Egmond aan Zee | Egmond aan Zee | Noord-Holland | ja | |
| EH | Enkhuizen | Enkhuizen | Noord-Holland | ja | |
| ES | Eemnes | Eemnes | Utrecht | nee | |
| EWD | Ellewoutsdijk | Ellewoutsdijk | Zeeland | nee | |
| EZ | Ezinge | Ezinge | Groningen | nee | |
| FA | Franekeradeel | Franekeradeel | Friesland | nee | |
| FL | Finsterwolde | Finsterwolde | Groningen | ja | |
| FR | Franeker | Franeker | Friesland | nee | volgens sommige bronnen ook FN |
| GA | Gaasterland | Gaasterland | Friesland | nee | |
| GD | 's-Gravendeel | 's-Gravendeel | Zuid-Holland | nee | |
| GDW | Goudswaard | Goudswaard | Zuid-Holland | nee | |
| GG | Geertruidenberg | Geertruidenberg | Noord-Brabant | nee | |
| GM | Genemuiden | Genemuiden | Overijssel | ja | |
| GO | Goedereede | Goedereede | Zuid-Holland | ja | |
| GOE | Goes | Goes | Zeeland | ja | |
| GRA | Graauw | Graauw | Zeeland | nee | |
| GRO | Groningen | Groningen | Groningen | nee | |
| GS | Gasselte | Gasselte | Drenthe | nee | |
| GT | Grafhorst | Grafhorst | Overijssel | nee | |
| GV | Geervliet | Geervliet | Zuid-Holland | nee | |
| HA | Harlingen | Harlingen | Friesland | ja | |
| HAL | Halsteren | Halsteren | Noord-Brabant | nee | |
| HAS | Hasselt | Hasselt | Overijssel | nee | |
| HB | Het Bildt | Het Bildt | Friesland | nee | |
| HD | Den Helder | Den Helder | Noord-Holland | ja | Huisduinen-Den Helder |
| HD | Boven-Hardinxveld | Boven-Hardinxveld | Zuid-Holland | nee | |
| HI | Hindeloopen | Hindeloopen | Friesland | ja | |
| HK | Harderwijk | Harderwijk | Gelderland | ja | |
| HL | Hemelumer Oldeferd | Hemelumer Oldeferd | Friesland | ja | |
| HN | Hoorn | Hoorn | Noord-Holland | ja | |
| HNO | Heinenoord | Heinenoord | Zuid-Holland | nee | |
| HO | Hoogeveen | Hoogeveen | Drenthe | nee | |
| HOE | Hoedekenskerke | Hoedekenskerke | Zeeland | nee | |
| HOK | Hoek | Hoek | Zeeland | nee | |
| HON | Hontenisse | Hontenisse | Zeeland | ja | |
| HP | Hoofdplaat | Hoofdplaat | Zeeland | nee | |
| HR | Herkingen | Herkingen | Zuid-Holland | nee | |
| HS | Haamstede | Haamstede | Zeeland | nee | |
| HSD | Heusden | Heusden | Noord-Brabant | nee | |
| HT | Heenvliet | Heenvliet | Zuid-Holland | nee | |
| HV | Hellevoetsluis | Hellevoetsluis | Zuid-Holland | nee | |
| HVH | Hoek van Holland | Hoek van Holland | Zuid-Holland | nee | |
| HW | Hoogwoud | Hoogwoud | Noord-Holland | nee | |
| HZ | Huizen | Huizen | Noord-Holland | nee | |
| IJM | IJmuiden en Velsen | IJmuiden en Velsen | Noord-Holland | ja | zie ook YM |
| IJS | IJsselmuiden | IJsselmuiden | Overijssel | nee | |
| IL | Ilpendam | Ilpendam | Noord-Holland | nee | |
| KAL | Krimpen aan de Lek | Krimpen aan de Lek | Zuid-Holland | nee | |
| KB | Krabbendijke | Krabbendijke | Zeeland | nee | |
| KD | Kattendijke | Kattendijke | Zeeland | nee | |
| KE | Kerkwerve | Kerkwerve | Zeeland | nee | |
| KG | Kortgene | Kortgene | Zeeland | ja | |
| KH | Kolhorn | Kolhorn | Noord-Holland | nee | |
| KK | Koudekerke | Koudekerke | Zeeland | nee | |
| KL | Klundert | Klundert | Noord-Brabant | ja | |
| KN | Kruiningen | Kruiningen | Zeeland | nee | |
| KO | Koog aan de Zaan | Koog aan de Zaan | Noord-Holland | nee | |
| KP | Kampen | Kampen | Overijssel | nee | |
| KU | Kuinre | Kuinre | Overijssel | nee | |
| KW | Katwijk | Katwijk | Zuid-Holland | ja | |
| LE | Lemmer | Lemmer | Friesland | ja | |
| LM | Landsmeer | Landsmeer | Noord-Holland | nee | |
| LO | Lauwersoog | Lauwersoog | Groningen | ja | |
| LP | Loppersum | Loppersum | Groningen | nee | |
| LS | Leens | Leens | Groningen | nee | |
| LW | Leeuwarden | Leeuwarden | Friesland | nee | |
| MA | Maassluis | Maassluis | Zuid-Holland | nee | |
| MB | Middelburg | Middelburg | Zeeland | nee | |
| MD | Middelharnis | Middelharnis | Zuid-Holland | nee | |
| MDV | Masterplan Duurzame Visserij | Masterplan Duurzame Visserij | Masterplan Duurzame Visserij | ja | zie MDV 1 Immanuel (schip, 2015) |
| ME | Medemblik | Medemblik | Noord-Holland | ja | |
| MEL | Melissant | Melissant | Zuid-Holland | nee | |
| MG | Middelburg | Middelburg | Zeeland | nee | |
| MK | Marken | Marken | Noord-Holland | nee | |
| ML | Maasland | Maasland | Zuid-Holland | nee | |
| MO | Monnickendam | Monnickendam | Noord-Holland | nee | |
| MP | Meppel | Meppel | Drenthe | nee | |
| MS | Middenschouwen | Middenschouwen | Zeeland | ja | |
| MU | Muiden | Muiden | Noord-Holland | nee | |
| NB | Nieuw-Beijerland | Nieuw-Beijerland | Zuid-Holland | ja | |
| ND | Nieuwe Niedorp | Nieuwe Niedorp | Noord-Holland | nee | |
| NI | Nieuwendam | Nieuwendam | Noord-Holland | nee | |
| NK | Nijkerk | Nijkerk | Gelderland | nee | |
| NS | Bad Nieuweschans | Bad Nieuweschans | Groningen | nee | |
| NTO | Nieuwe-Tonge | Nieuwe-Tonge | Zuid-Holland | nee | |
| NU | Numansdorp | Numansdorp | Zuid-Holland | nee | |
| NV | Nieuw-Vossemeer | Nieuw-Vossemeer | Noord-Brabant | nee | |
| NW | Noordwijk | Noordwijk | Zuid-Holland | nee | |
| NZ | Terneuzen | Terneuzen | Zeeland | nee | |
| OBL | Oud-Beijerland | Oud-Beijerland | Zuid-Holland | nee | |
| OD | Ouddorp | Ouddorp | Zuid-Holland | ja | |
| ODB | Oudenbosch | Oudenbosch | Noord-Brabant | nee | |
| OH | Oosthuizen en Zeevang | Oosthuizen en Zeevang | Noord-Holland | nee | |
| OK | Ouwerkerk | Ouwerkerk | Zeeland | nee | |
| OL | Oostdongeradeel | Oostdongeradeel | Friesland | ja | |
| OO | Oosterland | Oosterland | Zeeland | nee | |
| OP | Ooltgensplaat | Ooltgensplaat | Zuid-Holland | nee | |
| OS | Ossenisse | Ossenisse | Zeeland | nee | |
| OSD | Ossendrecht | Ossendrecht | Noord-Brabant | nee | |
| OV | Oostvoorne | Oostvoorne | Zuid-Holland | nee | |
| OWS | Oost- en West-Souburg | Oost- en West-Souburg | Zeeland | nee | |
| OZ | Oostzaan | Oostzaan | Noord-Holland | nee | |
| PH | Piershil | Piershil | Zuid-Holland | nee | |
| PI | Philippine | Philippine | Zeeland | nee | |
| PM | Purmerend | Purmerend | Noord-Holland | nee | |
| PR | Pernis | Pernis | Zuid-Holland | nee | |
| PS | Sint Philipsland | Sint Philipsland | Zeeland | nee | volgens sommige bronnen ook PL |
| PU | Putten | Putten | Gelderland | nee | |
| RA | Raamsdonk | Raamsdonk | Noord-Brabant | nee | |
| RD | Ransdorp | Ransdorp | Noord-Holland | nee | |
| RL | Rilland-Bath | Rilland-Bath | Zeeland | nee | |
| RO | Rotterdam | Rotterdam | Zuid-Holland | nee | |
| RP | De Rijp | De Rijp | Noord-Holland | nee | |
| RT | Retranchement | Retranchement | Zeeland | nee | |
| RZ | Rozenburg | Rozenburg | Zuid-Holland | nee | |
| SA | Zandvliet | Zandvliet | | nee | (in België) |
| SAH | Stad aan 't Haringvliet | Stad aan 't Haringvliet | Zuid-Holland | nee | |
| SAL | Sint-Annaland | Sint-Annaland | Zeeland | nee | |
| SCH | Scheveningen | Scheveningen | Zuid-Holland | ja | |
| SDM | Schiedam | Schiedam | Zuid-Holland | nee | |
| SH | Schellinkhout | Schellinkhout | Noord-Holland | nee | |
| SI | Scherpenisse | Scherpenisse | Zeeland | nee | |
| SIL | Sliedrecht | Sliedrecht | Zuid-Holland | nee | |
| SL | Stellendam | Stellendam | Zuid-Holland | ja | |
| SLO | Sloten | Sloten | Friesland | nee | |
| SMA | Smallingerland | Smallingerland | Friesland | nee | |
| SMD | Sint-Maartensdijk | Sint-Maartensdijk | Zeeland | nee | |
| SMI | Smilde | Smilde | Drenthe | nee | |
| SMO | Schiermonnikoog | Schiermonnikoog | Friesland | nee | |
| SNE | Sneek | Sneek | Friesland | nee | volgens sommige bronnen ook SK |
| SPA | Spaarndam | Spaarndam | Noord-Holland | nee | |
| SPC | Sprang-Capelle | Sprang-Capelle | Noord-Brabant | nee | |
| SPK | Spijkenisse | Spijkenisse | Zuid-Holland | nee | |
| SRN | Schermerhorn | Schermerhorn | Noord-Holland | nee | |
| ST | Stavoren | Stavoren | Friesland | ja | |
| STB | Steenbergen | Steenbergen | Noord-Brabant | nee | |
| STL | Schoterland | Schoterland | Friesland | nee | volgens sommige bronnen tot 1911: Stellendam |
| STO | Stoppeldijk | Stoppeldijk | Zeeland | nee | |
| STR | Strijen | Strijen | Zuid-Holland | nee | |
| SV | Stavenisse | Stavenisse | Zeeland | nee | |
| SVG | Sas van Gent | Sas van Gent | Zeeland | nee | |
| TB | Ten Boer | Ten Boer | Groningen | nee | |
| TD | Tietjerksteradeel | Tietjerksteradeel | Friesland | nee | |
| TH | Tholen | Tholen | Zeeland | ja | |
| TM | Termunten | Termunten | Groningen | ja | |
| TS | Terschelling | Terschelling | Friesland | ja | |
| TX | Texel | Texel | Noord-Holland | ja | |
| UD | Utingeradeel | Utingeradeel | Friesland | nee | |
| UK | Urk | Urk | Flevoland | ja | |
| UQ | Usquert (Noordpolderzijl) | Usquert (Noordpolderzijl) | Groningen | ja | |
| V | Veen | Veen | Noord-Brabant | nee | |
| VD | Volendam | Volendam | Noord-Holland | ja | |
| VE | Veere | Veere | Zeeland | nee | |
| VH | Venhuizen | Venhuizen | Noord-Holland | nee | |
| VL | Vlaardingen | Vlaardingen | Zuid-Holland | ja | |
| VLI | Vlissingen | Vlissingen | Zeeland | ja | |
| VLL | Vlieland | Vlieland | Friesland | ja | |
| VN | Vollenhove | Vollenhove | Overijssel | nee | |
| WA | Warder | Warder | Noord-Holland | nee | |
| WAN | Wanneperveen | Wanneperveen | Overijssel | nee | |
| WAR | Warder | Warder | Noord-Holland | nee | |
| WB | Wymbritseradeel | Wymbritseradeel | Friesland | nee | |
| WDS | Wijdenes | Wijdenes | Noord-Holland | nee | volgens sommige bronnen ook WDN |
| WF | Wervershoof | Wervershoof | Noord-Holland | nee | |
| WIN | Winkel | Winkel | Noord-Holland | nee | |
| WK | Workum | Workum | Friesland | ja | |
| WKD | Werkendam | Werkendam | Noord-Brabant | nee | |
| WL | Westdongeradeel | Westdongeradeel | Friesland | ja | |
| WM | Willemstad | Willemstad | Noord-Brabant | nee | |
| WMD | Wemeldinge | Wemeldinge | Zeeland | nee | |
| WMH | Warmenhuizen | Warmenhuizen | Noord-Holland | nee | |
| WOE | Woensdrecht | Woensdrecht | Noord-Brabant | nee | |
| WON | Wonseradeel | Wonseradeel | Friesland | ja | |
| WOU | Woudrichem | Woudrichem | Noord-Brabant | nee | |
| WPD | Wolphaartsdijk | Wolphaartsdijk | Zeeland | nee | |
| WR | Wieringen | Wieringen | Noord-Holland | ja | |
| WRW | Wieringerwaard | Wieringerwaard | Noord-Holland | nee | |
| WSW | Westerschouwen | Westerschouwen | Zeeland | ja | |
| WU | Wilsum | Wilsum | Overijssel | nee | |
| WV | Wildervank | Wildervank | Groningen | nee | |
| WW | Weststellingwerf | Weststellingwerf | Friesland | nee | |
| WZ | Westzaan | Westzaan | Noord-Holland | nee | |
| YE | Yerseke | Yerseke | Zeeland | ja | |
| YM | IJmuiden | IJmuiden | Noord-Holland | nee | vervangen door IJM |
| YT | IJlst | IJlst | Friesland | nee | |
| ZA | Zaandam | Zaandam | Noord-Holland | nee | |
| ZB | Zuid-Beveland | Zuid-Beveland | Zeeland | nee | |
| ZD | Zuidland | Zuidland | Zeeland | nee | |
| ZE | Zwolle | Zwolle | Overijssel | nee | |
| ZG | Zevenbergen | Zevenbergen | Noord-Brabant | nee | |
| ZK | Zoutkamp | Zoutkamp | Groningen | ja | |
| ZL | Lage Zwaluwe | Lage Zwaluwe | Noord-Brabant | nee | |
| ZM | Zaamslag | Zaamslag | Zeeland | nee | |
| ZO | Zoutelande | Zoutelande | Zeeland | nee | |
| ZS | Zwartsluis | Zwartsluis | Overijssel | nee | |
| ZU | Zuid-Scharwoude | Zuid-Scharwoude | Noord-Holland | nee | |
| ZV | Zandvoort | Zandvoort | Noord-Holland | nee | |
| ZVC | Zalk en Veecaten | Zalk en Veecaten | Overijssel | nee | tot 1937 |
| ZW | Zwartewaal | Zwartewaal | Zuid-Holland | nee | |
| ZWD | Zwijndrecht | Zwijndrecht | Zuid-Holland | nee | |
| ZZ | Zierikzee | Zierikzee | Zeeland | ja | |
* ↑ Besluit registratie vissersvaartuigen 1998. Gearchiveerd op 29 juli 2014.
* ↑ Wet van 7 december 1883, Stb. 202, ter uitvoering van de op 6 mei 1882 te 's-Gravenhage gesloten overeenkomst tot regeling van de politie der visserij in de Noordzee, buiten de territoriale wateren
* ↑ Visserijwet 1963. Gearchiveerd op 23 oktober 2021.
* ↑ Gids van Visserijvaartuigen
* ↑ Lijst van lettertekens van gemeenten waar vissersschepen stonden ingeschreven (Zuiderzee, Waddenzee en Zeeuwse stromen).
* ↑ Vaartips - Tips en wetenswaardigheden.
* ↑ De binnenvaart - Visserijtekens. Gearchiveerd op 19 maart 2018. Geraadpleegd op 12 september 2023.
Landen rond de Noordzee: België · Denemarken · Duitsland · Nederland · Noorwegen · Verenigd Koninkrijk · Zweden
Overig Europa: Ierland