# Angolasaurus

Angolasaurus bocagei is een lid van de Mosasauridae dat tijdens het late Krijt leefde in het gebied van het huidige Angola. De soort moet niet verward worden met de moderne hagedis Angolosaurus.

## Vondst en naamgeving

In 1960 vond de geoloog Manuel G. Mascarenhas Neto, de directeur van de dienst geologie en mijnbouw van Angola, op de kuststrook van de Camadas do Tadi nabij Iembe het skelet van een mosasauride.
In 1964 benoemde en beschreef Miguel Telles Antunes, die de vondst in 1961 nog had toegewezen aan een Platecarpus sp, de typesoort Angolasaurus bocagei. De geslachtsnaam verwijst naar Angola. De soortaanduiding eert José Vicente Barboza du Bocage welke in de negentiende eeuw paleontologisch onderzoek verrichte in het gebied.
Het holotype, SGMA 12/60, is gevonden in een laag van de Itombeformatie die dateert uit het middelste tot late Turonien, een kleine negentig miljoen jaar oud. Het bestaat uit een skelet met schedel. Schedel en onderkaken zijn vrij compleet, zij het met hiaten; de postcrania omvatten halswervels, delen van de schoudergordel en voorvinnen.
In 1994 hernoemde Theagarten Lingham-Soliar de soort in een Platecarpus bocagei, stellend dat Telles Antunes veel details van het skelet fout geïnterpreteerd had. Hij was daarin al vrij ouderwets en in de eenentwintigste eeuw erkennen de meeste onderzoekers een apart geslacht Angolasaurus.
In 2005 en 2007 werden twee tanden uit Brazilië gemeld, in 2008 resten uit Texas en in 2011 werden twee exemplaren uit Angola toegewezen van mei 2005 af door Octávio Mateus gevonden. MGUAN-PA001 is een schedel; MBUAN-PA 063 + 065 is een schedel met onderkaken, een schoudergordel en voorvinnen. Resten zijn ook gemeld uit Niger. Specimen BMNH R11928 is toegewezen aan een Angolasaurus sp.

## Beschrijving

Angolasaurus is ongeveer vier meter lang. De schedel is zo'n veertig centimeter lang.
Lingham-Soliar gaf in 1994 een gewijzigde diagnose. Het voorhoofdsbeen is breed. Het foramen pineale is zeer klein en op aanzienlijke afstand van de beennaad tussen voorhoofdsbeen en wandbeen gelegen. De beennaad tussen voorhoofdsbeen en wandbeen is relatief recht. Het postorbitofrontale heeft in de lengterichting een beennaad die het scheidt van de lange tak richting jukbeen. Het achtervlak van het quadratum heeft een beginnende bultvormige verheffing. De condylen en cotylen van de halswervels zijn extreem verticaal afgeplat, een basaal kenmerk.
De schedel is langwerpiger dan bij Platecarpus. Bij het voorhoofdsbeen zijn de achterste zijvleugels afgerond. Volgens Lingham-Soliar is het normaliter volledig versmolten postorbitofrontale bij Angolasaurus nog in vier stukken verdeeld. De verheffing of tuberosity op het quadratum vormt een vrij dikke opgaande rand die de processus infrastapedialis haast raakt. Lingham-Soliar begreep deze structuur niet geheel.
Er waren vier premaxillaire tanden, elf of twaalf maxillaire tanden en twaalf dentaire tanden. De tanden hebben zes tot zeven lengterichels.

## Fylogenie

Telles Antunes plaatste Angolasaurus in de Mosasaurinae. Later werd hij in de Plioplatecarpinae geplaatst.
Een mogelijke positie van Angolasaurus in de evolutionaire stamboom toont het volgende kladogram.
| Mosasauroidea | Aigialosaurus dalmaticus Komensaurus carrolli Halisaurus sternbergi Halisaurus platyspondylus Yaguarasaurus columbianus Romeosaurus fumanensis Russellosaurus coheni Pannoniasaurus "osii" Tethysaurus nopcsai Tylosaurinae  Kaikaifilu hervei Taniwhasaurus antarcticus Taniwhasaurus oweni Tylosaurus proriger Tylosaurus bernardi Tylosaurus kansasensis Tylosaurus nepaeolicus Platecarpus planifrons Angolasaurus bocagei Selmasaurus johnsoni Latoplatecarpus willistoni Platecarpus tympaniticus Platecarpus sp. Ectenosaurus clidastoides Mosasaurinae |

## Literatuur

* Telles-Antunes, M. 1964. O Neocretacici eo Cenozoico do litoral de Angola; 1 Stratigraphica; repteis. 257 pp., Junta Invest. Port Ultramar, Lisboã
* Lingham-Soliar, T. 1994. "The mosasaur "Angolasaurus" bocagei (Reptilia: Mosasauridae) from the Turonian of Angola re-interpreted as the earliest member of the genus Platecarpus". Paläontologische Zeitschrift. 68(1–2): 267-282
* Bengtson, P. & Lindgren, J. 2005. "First record of the mosasaur Platecarpus Cope, 1869 from South America and its systematic implications". Revista Brasileira de Paleontologia 8(1): 512
* Jacobs, L., Morais, M., Schulp, A., Mateus, O. and Polcyn, M. 2006. "Systematic Position and Geological Context of Angolasaurus (Mosasauridae) and a New Seaturtle from the Creatceous of Angola" Journal of Vertebrate Paleontology 26(Supplement to 3) September, 2006
* Louis L. Jacobs, Octávio Mateus, Michael J. Polcyn, Anne S. Schulp, Miguel Telles Antunes, Maria Luísa Morais and Tatiana da Silva Tavares. 2006. "THE OCCURRENCE AND GEOLOGICAL SETTING OF CRETACEOUS DINOSAURS, MOSASAURS, PLESIOSAURS, AND TURTLES FROM ANGOLA". Journal of the Paleontological Society of Korea. 22(1): 91-110
* Polcyn, M.J., Jacobs L.L., Schulp A.S., & Mateus O. 2007. "Morphology and systematic position of Angolasaurus bocagei and the evolution of the braincase in Plioplatecarpine mosasaurs". Second Mosasaur Meeting, May 3-6, 2007, Sternberg Museum, Hays, Kansas
* Polcyn, M.; Lindgren, J. & Bell, G.L. Jr. 2007. "The possible occurrence of Angolasaurus in the Turonian of North and South America". In: Everhart, M.J. (ed.). Abstract Booklet of the Second Mosasaur Meeting. Hays, Kansas. p. 21