# Gordon Riots

De Gordon Riots waren een reeks aan rellen in de stad Londen die plaatsvonden tussen 2 en 9 juni 1780 en die werden aangewakkerd door antikatholiek sentiment. De rellen zijn vernoemd naar George Gordon die met zijn petitie de oorzaak van de rellen was. De Gordon Riots resulteerde in de grootste verwoesting die Londen kende tussen de Grote brand van Londen in 1666 en de Blitz in 1940-1941.

## Aanleiding

In de jaren 1770 neigde de Britse regering en koning George III tot een beperkte en geleidelijke verlichting van beperkingen op de Britse katholieke bevolking. Dit resulteerde in de Irish Catholic Relief Acts en de Papist Act uit 1778. Deze wetten maakten een aantal strenge beperkingen op katholieke eigendomsrechten en onderwijs ongedaan, maar waren een gruwel in de ogen van de sektarische Protestant Association.
In juni 1780 diende het aristocratische parlementslid George Gordon een petitie in bij het parlement om de intrekking te vragen van de Papist Act uit 1778. Gordon had al eerder aan het parlement voorgehouden dat hij de steun had van 120.000 mensen.

## Rellen
### Start van de rellen

Op 2 juni 1780 verzamelde zich een menigte van tussen vijftig- a zestigduizend in Southwark om de petitie van Gordon en de Protestant Association aan te bieden. Een groep van zo'n 14.000 mensen marcheerde vervolgens naar het Palace of Westminster. Een compagnie dragonders kreeg de opdracht om het parlement te beschermen, maar toch wisten enkele demonstranten door te breken en de zaal van het Lagerhuis te bereiken. In een eerdere fasen waren groepen van de mars losgebroken om de katholieke kapellen te vernielen en ambassadeurswoningen van de katholieke staten Sardinië en Beieren te plunderen.
In het weekend dat volgde werden de katholieke kapellen in de wijken Spitalfields en Moorfields in brand gestoken. De wetteloosheid breidde zich inmiddels ook uit naar Schotten, Ieren en buitenlanders die aangevallen werden. Op maandag 5 juni vonden er weer rellen in het centrum van de stad plaats en bevrijdden de relschoppers de gevangenen van de verschillende Londense gevangenissen. Diverse gevangenissen brandden ook af tijdens de rellen. Daarnaast vond er ook grootschalige diefstal plaats.
Op 6 juni begon de menigte de huizen van de rechters en ministers aan te vallen. Downing Street werd gespaard doordat een groep dragonders de menigte verjaagde door de platte kant van hun sabel te gebruiken. Een dag later plunderden de relschoppers Kenwood House, dat het eigendom was van de Lord Chief Justice. Op diezelfde dag probeerde een aantal relschoppers in te breken bij de Bank of England die verdedigd werd door de Londense wethouder John Wilkes en zijn militie.

### Reactie van de regering

Premier Frederick North was compleet onvoorbereid om actie te ondernemen op de rellen. Zijn kabinet besloot om niet de staat van beleg af te kondigen. George III eiste in een vergadering met zijn Privy Council dat troepen het vuur op de meutes konden openen zonder dat de Riot Act formeel was voorgelezen. Procureur-generaal Alexander Wedderburn stelde in de vergadering dat deze handeling niet nodig was als misdrijven niet met andere middelen dan geweld konden worden voorkomen. Met een Koninklijk Besluit bekrachtigde George III deze beslissing vervolgens.
De regimenten van de milities kregen de opdracht om naar Londen te marcheren en de regering bracht een proclamatie uit waarin "ze alle personen opdroeg om 's nachts in hun huizen te blijven". Daarnaast bracht ze de Kanaalvloot in de havens langs de zuidkust in paraatheid voor het geval dat Frankrijk, waarmee het Verenigd Koninkrijk in oorlog was, een invasie zou uitvoeren. Op 8 juni openden de regimenten het vuur op de relschoppers en hierop kon het gezag in de stad snel hersteld worden.

## Nasleep

Exacte dodentallen van de Gordon Riots zijn er niet. De schattingen lopen uiteen van driehonderd tot wel duizend doden. In de nasleep van de rellen werden 26 leiders van de onrusten opgepakt en zij werden opgehangen. Op 9 juni pakte de regering ook George Gordon op en hij werd overgebracht naar de Tower of London. Hij werd verdacht van hoogverraad, maar werd hiervoor vrijgesproken. De regimenten zouden nog enkele weken in de stad gelegerd blijven en door het uiteindelijk doortastende optreden van de regering werd hun positie in de Britse politiek versterkt ten opzichte van de oppositie. Ook groeide het vertrouwen in koning George III.
* ↑ (en) The Gordon Riots: The Most Destructive Riots In London’s History | HistoryExtra. www.historyextra.com. Geraadpleegd op 29 januari 2025.
* 1 2 3 Andrew Roberts, George III: Het leven van de meest onbegrepen koning van Engeland, vert. Mario Molegraaf (Amsterdam: Prometheus, 2022), 441.
* 1 2 Roberts, George III, 442.
* 1 2 Roberts, George III, 443.
* ↑ Roberts, George III, 443-444.
* ↑ Roberts, George III, 444-445.
* ↑ Roberts, George III, 446.
* ↑ Roberts, George III, 447.