OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Corpus delicti (voorwerp)

Corpus delicti is een term uit het Latijn die gebruikt wordt in het strafrecht en betekent voorwerp van het misdrijf. Het gaat om voorwerpen met betrekking tot welke het feit is begaan; die het object van het misdrijf zijn en die dus als het ware het lijdend voorwerp van dat misdrijf vormen, bijvoorbeeld het huis dat door de brandstichter wordt aangestoken. Een speciale betekenis van de term corpus delicti doet zich bij de opsporing bij geuridentificatieproef voor (waarbij een hond de dader moet herkennen aan de hand van zijn geur). Het corpus delicti is in deze situatie 'het voorwerp waarop de geur van de delictpleger zich bevindt'. In het normale spraakgebruik betekent corpus delicti meestal 'het voorwerp waarmee het misdrijf is gepleegd', bijvoorbeeld het mes waarmee gestoken is of het vuurwapen waarmee geschoten is. In de rechtstheorie wordt deze laatste categorie echter aangeduid als instrumentum delicti.
Oorspronkelijke werd de term corpus delicti gebruikt in de betekenis van 'het fysieke bewijs dat een misdrijf is gepleegd', bijvoorbeeld de dood van een slachtoffer of het afgebrande huis. In het Angelsaksische recht wordt corpus delicti nog steeds op deze manier gebruikt. In 1810 werd Code Pénal door Napoleon Bonaparte in Nederland ingevoerd. In artikel 11 werd het corpus delicti (in het Frans corps de delit) gedefinieerd als 'de zaak, in of aan welke de misdaad gepleegd is'. Sindsdien kreeg de term corpus delicti in het Nederlandse recht de connotatie van voorwerp met betrekking tot welke het feit is begaan.
# Evergestis nomadalis

Evergestis nomadalis is een vlinder uit de familie grasmotten (Crambidae). De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1871 door Lederer.
De soort komt voor in Italië, Griekenland, Oekraïne (de Krim), Rusland, Turkije en Iran.
* (en) Nuss, M.; et al. (2003-2022). GlobIZ. Global Information System on Pyraloidea. Geraadpleegd op 13-03-2022.
* (de) Lepiforum e.V. (2008-2022). Bestimmungshilfe für die in Europa nachgewiesenen Schmetterlingsarten.. Geraadpleegd op 13-03-2022.
# Panfluit

Een panfluit is een fluit die uit een aantal aan de onderzijde gesloten buizen is opgebouwd van verschillende lengte. Als materiaal wordt voor de Zuid-Amerikaanse panfluit veelal bamboe gebruikt. Daarnaast zijn er ook panfluiten gemaakt van hout, glas of metaal en kunststof. De naam panfluit is afkomstig van de Griekse god Pan.
Een panfluit wordt bespeeld door lucht over de buis tegen de rand te blazen. Iedere buis levert zo zijn eigen toon. Door de panfluit te kantelen kan de fluitist de toon met enige oefening wat laten zakken. Het bereik is afhankelijk van het aantal pijpjes en kan variëren van een octaaf tot ongeveer drie octaven. De toonhoogte is (vooral) afhankelijk van de lengte en (enigszins) van de doorsnede van de pijpjes. De panfluit kan wat worden verstemd door kleine wasbolletjes op de bodem van een pijpje plat te drukken. Een panfluit is voor een hobbyist tamelijk eenvoudig zelf te maken, van bamboe of bijvoorbeeld pvc-buis.
De panfluit wordt vooral in Zuidoost-Europa, in Roemenië, en Zuid-Amerika bespeeld. De vorm van de panfluiten verschilt naargelang de streek waarvan ze afkomstig zijn. Oorspronkelijk kwam de panfluit in vele delen van de wereld voor, zoals uit archeologische vondsten blijkt, maar in veel gebieden is zij in onbruik geraakt. Roemenië en de Andes zijn streken waar het instrument behouden is gebleven.
In de jaren zeventig kreeg de panfluit meer bekendheid door de Roemeense panfluitist Gheorghe Zamfir, een leerling van de legendarische Fănică Luca. De panfluit wordt door de meeste mensen geassocieerd met Roemeense en Zuid-Amerikaanse volksmuziek, maar met dit instrument kunnen ook heel goed andere muziekgenres worden gespeeld. Musici als Simion Stanciu, Nicolae Pirvu en anderen hebben aangetoond dat de panfluit zich ook goed leent voor uitvoeringen van klassieke muziek.
Matthijs Koene toonde door diverse uitvoeringen en workshops aan dat ook de avant-gardemuziek zich goed leent om met de panfluit te spelen. Er werden voor hem diverse composities geschreven, en hij ontwierp zelf een beknopte methodiek, waarin veel aandacht voor de moderne technieken, zoals microtonaliteit, glissando's, effecten als flatterzunge, multiphonics, whispertones, filtered noise, zingen en spelen tegelijkertijd, slaptongues, pizzicato, vibrato. Koene speelde werken van onder anderen Gerard Beljon, Chiel Meijering, David Helbich, André Douw, Matthias Kadar en Daan Manneke.
* De god Pan spelende op zijn panfluit. Afgebeeld in het Vlaamse tijdschrift "Regenboog". Ontwerp voor houtsnede "Pan" van Jozef Cantré. Gepubliceerd in 1918.
* Panfluitspeler
* Zuid-Amerikaanse panfluit

## Websites

* (en) History of the Panflute.
# Pyrausta insularis

Pyrausta insularis is een vlinder van de familie van de grasmotten (Crambidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst voorgesteld als Botys insularis door Augustus Radcliffe Grote en Coleman Townsend Robinson in een publicatie uit 1867.
De soort komt voor in Cuba.
# Fré Dommisse

Fréderique Caroline Wilhelmina (Fré) Dommisse (Ophemert, 12 mei 1900 – Doorn, 13 juni 1971) was een Nederlandse schrijfster. Dommisse dreef ook een kunsthandel in Doorn.
Fré Dommisse debuteerde in 1927 met het autobiografische boek Krankzinnigen, waarin ze op schokkende wijze haar jarenlange opname in een krankzinnigengesticht en het onbegrip waarop ze stuitte beschreef. De roman werd goed ontvangen, vanwege de afstandelijke stijl en de rauwe eerlijkheid die Dommisse hanteerde. Het boek werd later veel gebruikt in verpleegopleidingen. In 1934 werd Dommisse opgenomen in een bijzonder boekenweekgeschenk, een serie van twaalf kaarten met schrijversportretten.
# Killien Jungen

Killien Jungen (Purmerend, 16 maart 1995) is een Nederlands voetballer die als aanvaller voor AS Cannes speelt.

## Carrière

Killien Jungen verhuisde toen hij één jaar was van Purmerend naar Cannes. In Frankrijk speelde in de jeugd van U.S.M.N. Football en AS Monaco. In 2012 keerde hij weer terug naar Nederland, om in de jeugd van Vitesse te spelen. In november 2014 sloot hij aan bij de Duitse club FC Erzgebirge Aue, waar hij alleen in het tweede elftal speelde in de NOFV-Oberliga Süd. In de winterstop van 2016 werd hij door FC Oss aangetrokken, omdat het contract van Seku Conneh werd ontbonden. Jungen maakte zijn debuut op 29 januari 2016, in de met 2-3 verloren thuiswedstrijd tegen FC Dordrecht. Hij kwam in de 84$^e$ minuut in het veld voor Richard van der Venne. Na deze 6 minuten kwam hij niet meer in actie voor FC Oss, omdat hij in een oefenwedstrijd geblesseerd raakte en zijn contract afliep. Medio 2018 sloot hij aan bij RC Grasse dat uitkomt in de Championnat National 2.
In juni 2020 verbond Jungen zich aan AS Cannes dat uitkomt in de Championnat National 3.

## Trivia

Jungen is een neef van Mitchel Bakker.
* ↑ Profiel Transfermarkt. Gearchiveerd op 23 januari 2022.
* ↑ Profiel op soccerway.com. Gearchiveerd op 28 november 2022.
* ↑ N3 : KILLIEN JUNGEN REJOINT LES DRAGONS !, as-cannes.com, 15 juni 2020
# Garage

Garage kan verwijzen naar:
* Garage (berging)
* Garage (bedrijf)
* Le Garage (restaurant), een restaurant van Joop Braakhekke
* The Garage (Norwich), een museum in Norwich
* De Garage (televisieprogramma), een autoprogramma van de VPRO
* De Garage (televisieserie), een televisieserie van Veronica
* The Garage (1920), een Amerikaanse korte film met Buster Keaton
* The Garage (2006), een Amerikaanse film geregisseerd door Carl Thibault
* Rogers Arena, ook The Garage, een indoorsportarena in het centrum van de Canadese stad Vancouver
* muziekstromingen:
** Garagerock
** Garage (house)
** UK garage
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Garage en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Löytötavaratalo

Löytötavaratalo was een Finse winkelketen opgericht in 1972 met vier winkels in de regio Pirkanmaa. Op het hoogtepunt telde het bedrijf bijna honderd medewerkers (2011). Eind 2017 had de onderneming 55 medewerkers.
De Löytötavaratalo-keten werd opgeheven in 2018, maar de winkel op het landgoed Kuljun kartanon in Lempäälä bleef tot 2020 open met de hulp van een ander bedrijf.

## Geschiedenis

De activiteiten van het bedrijf begonnen in 1972 in een oude schuur in het dorp Kulju in de gemeente Lempäälä. Het werd opgericht door Hannu Lehtonen, die de leiding van het bedrijf later over droeg aan zijn twee zonen.
Löytötapartalo was een middelgrote winkelketen. Het assortiment omvatte meer dan 150.000 producten, waarvan ongeveer de helft gereedschappen en andere bouwmarktproducten zijn. De warenhuizen hebben ook hun eigen afdelingen voor visserij- en vrijetijdsproducten, huishoudelijke artikelen en dierbenodigdheden. Löytötavaratalo verkocht ook speelgoed en kinderaccessoires, tuin- en tuinproducten, films, muziek en spelletjes.
Löytötawaratalo was een langetermijnsponsor van de voetbalclub Tampere United. Hannu Lehtonen was lange tijd lid van het bestuur van de club.
Löytötaratalo sloot zijn winkel in Lielahti in het voorjaar van 2017 en in december werd gemeld dat de toekomst van de hele keten op het spel stond. De hevige concurrentie in de sector drukte enorm op de winstgevendheid van de keten.
Begin februari 2018 kondigde Löytötavaratalo aan dat het zijn activiteiten zou beëindigen. De winkels van het bedrijf in Lempäälä Kulju, Nokia en Ylöjärvi werden in het najaar van 2018 gesloten. De reden voor de beëindiging was de toename van het online winkelen en de daaruit voortvloeiende daling van de winstgevendheid. In maart 2018 verkocht Löytötavaratalo Oy de winkelactiviteiten in Kuljun Kartano aan Monetanet Oy, eigendom van Arto Kuparinen. De winkel werd voortgezet met de oude 15 werknemers en de winkels van Nokia en Ylöjärvi gesloten.
De rechtbank van Helsinki verklaarde Monetanet Oy in januari 2020 failliet. De faillissementsaanvraag werd ingediend door de grootste crediteuren van het bedrijf, de Belastingdienst en de in Tampere gevestigde groothandel Tammer Brands Oy, die vorderingen had op Kuljun Kartano voor een totaalbedrag van ruim € 203.000.

## Winkels

De keten had winkels in de regio Pirkanmaa in:
* Nokia (gesloten in de zomer van 2018)
* Ylöjärvi (gesloten in de zomer van 2018)
* Landgoedwinkel Kulju kartano in Lempäälä (gesloten 2020)
* Tampere (gesloten in het voorjaar van 2017)
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Löytötavaratalo op de Finstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
# Spring viraemia of carp

Spring Viraemia of Carp (SVC of lenteviraemie) is een ernstige virusziekte van karperachtige vissen, waaronder de gewone karper, graskarper en goudvis. De ziekte, die met een mortaliteit van 40 – 90 % hoofdzakelijk in het voorjaar slachtoffers maakt, wordt veroorzaakt door het Spring Viraemia of Carp virus (SVCV), een Spirivirus uit de familie van de rhabdovirussen (Rhabdoviridae).
SVC, dat in 1971 voor het eerst werd beschreven maar in de middeleeuwen mogelijk al slachtoffers maakte, wordt in particuliere (koi)vijvers slechts zelden gezien. Dit omdat de ziekte meestal van wilde karperbestanden afkomstig is en vijvervissen daarmee gewoonlijk niet in contact komen. In de consumptievisteelt (en dan met name in Oost-Europa, waar veel karper wordt gegeten) vormt Spring Viraemia of Carp een substantieel probleem. Grote uitbraken hebben in het verleden tot een behoorlijke kostenpost geleid en daarom staat de aandoening nu al enkele jaren op de lijst van meldingsplichtige ziekten van de Wereldgezondheidsorganisatie voor dieren (OIE).

## Symptomen

Opmerkelijk is dat SVC gewoonlijk bij temperaturen onder de 18 °C optreedt. Getroffen vissen zijn lusteloos en krijgen een donkere kleur. Ze verliezen hun oriëntatievermogen en krijgen langzaam maar zeker ademhalingsproblemen. Puntbloedingen, buikwaterzucht, uitpuilende ogen (exoftalmie) en secundaire aandoeningen worden vaak gezien. Een remedie is nog altijd niet beschikbaar. Wel is men in 2006 een aantal onderzoeken gestart waarbij men de effectiviteit van een SVC-vaccin evalueert. De eerste resultaten zijn veelbelovend. Maar voordat er daadwerkelijk een werkzaam vaccin op de markt komt, zijn we waarschijnlijk weer enkele jaren verder.
# Atenteben

Een atenteben (atɛntɛbɛn) is een bamboefluit uit Ghana. Hij wordt verticaal bespeeld, net als de Europese blokfluit, en is net als de blokfluit een diatonisch en tevens chromatisch bespeelbaar instrument. Hoewel deze bamboefluit oorspronkelijk als traditioneel instrument bij begrafenissen werd bespeeld, werd de fluit vanaf het begin van de 20e eeuw ook in moderne en modern-klassieke muziek gebruikt. Verschillende spelers hebben een hoog niveau van virtuositeit bereikt, en zijn in staat zowel Westerse als Afrikaanse muziek op het instrument te vertolken.
Het instrument komt oorspronkelijk van de Akan-bevolking uit zuid-centraal-Ghana, en wel uit de regio van het Kwahu-plateau. Het werd populair door het hele land door het werk van de Ghanese musicoloog Dr. Ephraim Amu (1899-1995). De atenteben werd ook gebruikt in het Pan-Afrika Orkest onder leiding van Nana Danso Abiam, en Dela Botri, die lid was van dat orkest, behoort tot de voornaamste vertolkers op het instrument. Sinds 2004 heeft Botri de atenteben gecombineerd met hip life music in zijn opnamen.
De fluit wordt in vele scholen en universiteiten door heel Ghana gebruikt, zowel als solo-instrument als in begeleidingsmuziek en ensembles en orkesten. Er is een methode voor de atenteben geschreven door Dr. Kwasi Aduonum (1939), een Ghanees pedagoog en componist, die werkt in de regio van het Kwahu Plateau.
De Nigeriaanse componist Akin Euba (1935) gebruikte een kinderversie van de atenteben in een ensemble in zijn opera Chaka: An Opera in Two Chants (1970).
# DocMorris

DocMorris is een Nederlandse postorder-apotheek, die na een telefonische bestelling of een bestelling via het internet medicijnen aan klanten levert, iets vaker in Duitsland. De onderneming werd in het jaar 2000 opgericht door de Nederlandse apotheker Jacques Waterval en de Duitse IT-deskundige Ralf Däinghaus.

## Vestiging

DocMorris is sinds zijn oprichting gevestigd in Nederland en is een naamloze vennootschap. Het hoofdkantoor bevindt zich sinds 2004 in het Zuid-Limburgse eerst in Landgraaf, daarna in Heerlen, nu dicht bij de Duitse grens op Avantis. De reden van de keuze om de onderneming in Nederland in plaats van in Duitsland te vestigen was het ontwijken van het tot 2003 in Duitsland geldende verbod op postorderverkoop van geneesmiddelen en de wegval van de in Duitsland heersende prijsbinding op receptplichtige geneesmiddelen.
Sinds 2006 exploiteert DocMorris ook filialen. Het eerste filiaal werd geopend in Saarbrücken, nabij centrum. De rechterlijke status hiervan was controversieel, maar ondanks dat was Ralf Däinghaus tijdens de opening aanwezig en de ICT omgeving werd omgezet naar DocMorris Heerlen (Medipoint) door Jack Snijders. Hierna kwam er ook een magazijn en operationele verwerking in Saarbrücken. Hier waren de voormalige eigenaren van de eerste apotheek de leidinggevenden.
Op 26 april 2007 werd 90% van de aandelen van DocMorris verkocht aan de Duitse farmaceutische groothandel Celesio.

## Klanten

Hoewel de zetel van DocMorris zich in Nederland bevindt, richt het zich bijna uitsluitend op de Duitse markt en is het bedrijf in Nederland zelf vrij onbekend. In het eerste halfjaar van 2006 leverde het bedrijf aan 700.000 Duitse klanten. Het grootste deel van de bestellingen wordt telefonisch of schriftelijk afgehandeld. Receptplichtige geneesmiddelen kunnen alleen maar schriftelijk worden besteld. Receptvrije geneesmiddelen (zogenaamde zelfzorgmedicijnen) kunnen ook via het internet.
# Bisdom Tulsa

Het bisdom Tulsa (Latijn: Dioecesis Tulsensis) is een rooms-katholiek bisdom met als zetel Tulsa, in de Amerikaanse staat Oklahoma. Het bisdom is suffragaan aan het aartsbisdom Oklahoma City.

## Geschiedenis

Het bisdom werd opgericht op 13 december 1972, als afsplitsing van het bisdom Oklahoma City and Tulsa, en werd suffragaan aan het nieuw verheven aartsbisdom Oklahoma City.

## Parochies

Het bisdom had in 2022 een oppervlakte van 68.394 km$^2$ en telde 1.732.611 inwoners waarvan 3,5% rooms-katholiek was.

## Bisschoppen

* Bernard James Ganter (13 december 1972 - 18 oktober 1977)
* Eusebius Joseph Beltran (17 februari 1978 - 24 november 1992)
* Edward James Slattery (11 november 1993 - 13 mei 2016)
* David Austin Konderla (13 mei 2016 - heden)

## Galerij van afbeeldingen

* Wapen van het bisdom
* Kerkprovincie met aartsbisdom en suffragane bisdommen
* Bisschop Edward James Slattery (1993-2016)
* Diocese of Tulsa. catholic hierarchy (2025). Geraadpleegd op 20 januari 2025.
Oklahoma City (aartsbisdom) · Little Rock · Tulsa
# Colomys

Colomys is een geslacht van knaagdieren uit de familie van de muisachtigen (Muridae). De wetenschappelijke naam van het geslacht werd in 1907 gepubliceerd door Oldfield Thomas en Wroughton.

## Soorten

Er worden vier soorten in dit geslacht geplaatst:
* Colomys eisentrauti Dieterlen, 1983
* Colomys goslingi Thomas & Wroughton, 1907
* Colomys lumumbai Kerbis Peterhans, Giarla, & Demos, 2020
* Colomys wologizi Hutterer, Monadjem, & Kerbis Peterhans, 2020
* ↑ Mammal Diversity Database (2024). Mammal Diversity Database (Version 1.13) [Data set]. Zenodo. DOI: 10.5281/zenodo.4139722. Geraadpleegd op 23-02-2025.
* 1 2 Giarla, T. C., Demos, T. C., Monadjem, A., Hutterer, R., Dalton, D., Mamba, M. L., Roff, E. A., Mosher, F. M., Mikeš, V., Kofron, C. P., Kerbis Peterhans, J. C. (2020). Integrative taxonomy and phylogeography of Colomys and Nilopegamys (Rodentia: Murinae), semi-aquatic mice of Africa, with descriptions of two new species. Zoological Journal of the Linnean Society, zlaa108.
Abditomys · Abeomelomys · Aethomys · Anisomys · Anonymomys · Apodemus · Apomys · Archboldomys · Arvicanthis · Baiyankamys · Bandicota · Batomys · Berylmys · Bullimus · Bunomys · Canariomys · Carpomys · Chiromyscus · Chiropodomys · Chiruromys · Chrotomys · Coccymys · Colomys · Conilurus · Coryphomys · Crateromys · Cremnomys · Crossomys · Crunomys · Dacnomys · Dasymys · Dephomys · Desmomys · Diomys · Diplothrix · Echiothrix · Eropeplus · Golunda · Grammomys · Hadromys · Haeromys · Hapalomys · Heimyscus · Hybomys · Hydromys · Hylomyscus · Hyomys · Kadarsanomys · Komodomys · Lamottemys · Leggadina · Lemniscomys · Lenomys · Lenothrix · Leopoldamys · Leporillus · Leptomys · Limnomys · Lorentzimys · Macruromys · Madromys · Malacomys · Mallomys · Malpaisomys · Mammelomys · Margaretamys · Mastacomys · Mastomys · Maxomys · Melasmothrix · Melomys · Mesembriomys · Micaelamys · Microhydromys · Micromys · Millardia · Muriculus · Mus · Mylomys · Myomyscus · Nesokia · Nesoromys · Nilopegamys · Niviventer · Notomys · Oenomys · Palawanomys · Papagomys · Parahydromys · Paraleptomys · Paramelomys · Paruromys · Paulamys · Pelomys · Phloeomys · Pithecheir · Pithecheirops · Pogonomelomys · Pogonomys · Praomys · Protochromys · Pseudohydromys · Pseudomys · Rattus · Rhabdomys · Rhynchomys · Saxatilomys · Solomys · Sommeromys · Spelaeomys · Srilankamys · Stenocephalemys · Stochomys · Sundamys · Taeromys · Tarsomys · Tateomys · Thallomys · Thamnomys · Tokudaia · Tonkinomys · Tryphomys · Uromys · Vandeleuria · Vernaya · Xenuromys · Xeromys · Zelotomys · Zyzomys
# Dvojnice

Een dvojnice of dvojanka is een uit één stuk hout gesneden dubbelfluit uit Servië.
Meestal is hij zo uitgevoerd dat melodietjes met beperkte toonomvang in tertsen gespeeld kunnen worden.
Dvojnices zijn vooral bekend geworden als toeristisch souvenirtje, de meeste zijn veel te afwijkend gestemd om met getempereerde instrumenten gebruikt te kunnen worden.
# Jules Martin Philippot

Jules Martin Philippot (Charleroi, 18 februari 1843 - Vorst, 31 januari 1934) was een Belgisch volksvertegenwoordiger.

## Levensloop

Philippot was een zoon van de hotelier Martin Philippot (° 1810) en van Marie-Alexisine Wartique (1816-1894). Hij trouwde met Marie Jonet en trad in tweede huwelijk met Léona Quinet.
Hij promoveerde tot burgerlijk ingenieur aan de École des Mines van de Universiteit van Luik. Zijn professioneel curriculum verliep als volgt:
* ingenieur bij de spoorwegen Grand Central Belge (1867-1868),
* ingenieur bij de Charbonnages Réunis in Charleroi (1868-1872),
* directeur-bestuurder van de Charbonnages de Falnuée in Courcelles (na 1872).
Philippot was een dynamisch ondernemer. Hij stond aan de wieg van verschillende vennootschappen. Zo was hij:
* oprichter van de s.a. Glaces de Moustier-sur-Sambre (1883-1913),
* oprichter en voorzitter van de Glaceries et Charbonnages de Bohème,
* medestichter van de Société de Poudrerie de Marcinelle,
* stichter van de Glaceries Rheinische Spiegelglasfabrik in Eckamp bij Ratingen.
Verder was hij ook nog:
* voorzitter van de Banque de Charleroi,
* bestuurder van de Laminoirs de Phénix in Châtelineau,
* voorzitter van de Société des Verreries Dominique Jonet in Charleroi,
* bestuurder van de Société Minière et Industrielle du Tamega.
Van 1878 tot 1890 was hij provincieraadslid voor Henegouwen en in 1890-1891 gemeenteraadslid van Courcelles.
In april 1890 werd hij liberaal volksvertegenwoordiger voor het arrondissement Charleroi en oefende dit mandaat uit tot in oktober 1894.

## Literatuur

* Jean-Luc DE PAEPE & Christiane RAINDORF-GERARD, Le Parlement Belge, 1831-1894, Brussel, 1996.
# Biosfeerreservaat Luki

Het Biosfeerreservaat Luki is een biosfeerreservaat in het zuidwesten van de Democratische Republiek Congo en ongeveer 120 km ten oosten van de Atlantische kust. Luki herbergt een uniek ecosysteem met vochtig tropisch regenwoud.
Het biosfeerreservaat ligt een dertigtal kilometer ten noorden van Boma (provincie Centraal-Kongo), in het heuvelland van Mayombe. Het werd al in januari 1937 opgericht door de koloniale overheid van Belgisch Congo, om het primaire sub-equatoriale woud te beschermen. In 1976 werd het door UNESCO erkend als biosfeerreservaat.

## Ecologie

Het Luki-reservaat ligt op een hoogte tussen 150 en 500 meter boven de zeespiegel bestaat uit een primair sub-equatoriaal bos met Gossweilerodendron balsamiferum (Tola), Gilletiodendron kisantuense of Terminalia superba, secundaire bossen met Terminalia superba, houtachtige en kruidachtige savanne alsmede agro-ecosystemen en agrobosbouwsystemen.
De biosfeer is verdeeld in een kernzone waar de menselijke inmenging minimaal is; een concentrische zone die als buffer dient en gereserveerd is voor onderzoek, milieuopleiding en -onderwijs, en toerisme- en recreatieactiviteiten.
In samenwerking met het WWF hebben wetenschappers van het Africamuseum in Tervuren een onderzoekslaboratorium opgezet om de ecosystemen van de regio te bestuderen en in kaart te brengen.

## Bedreiging

In het reservaat wonen 7.000 mensen, en 65.000 in de omgeving, moet het reservaat ervoor zorgen dat natuur en mensen naast elkaar bestaan. Buiten het reservaat is echter niet veel meer over van het vroegere bos.
Het reservaat wordt bedreigd door wildstroperij, zwerflandbouw en vooral door houtkap, voor de bouw of de houtskoolproductie door lokale gemeenschappen, zowel iin de kernzone, de bufferzone als de overgangszone.