OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Voederheil

Voederheil is een buurtschap in de gemeente Maashorst in de Nederlandse provincie Noord-Brabant. Het ligt een kilometer ten noordwesten van het dorpje Zeeland, dicht bij de buurtschappen Nabbegat en Zevenhuis.

## Toponymie

De naam Voederheil werd vroeger gespeld als Goederheijle (1368-1369), Goederheijde (1436), Guederheyl (1491), Voederheil (1837). De betekenis van Voederheil is onbekend. In de 19e eeuw meende men dat de naam terugging op oudtijds opererende krijgsbenden die de bewoners, die geen voeder of foerage konden of wilden leveren, hadden bedreigd met het afbranden van de huizen. Dergelijke anekdotische verklaringen dient men met wantrouwen te begroeten. Als de naam oud is kan eventueel gedacht worden aan verband met de in een middeleeuwse tekst voorkomende oppervlakte aanduiding sarcinae voeder (voluit: tantum prati supra quod habentur annuatim circiterVI sarcine dicte voeder feni), vergelijk een middeleeuwse landmaat als lopenzaad.

## Geschiedenis

Voederheil is vanouds een nederzetting van het type kransakkerdorp en wordt enkele decennia eerder vermeld in de archieven dan Zeeland zelf. Het zou weleens de oudste nederzetting op grondgebied van de voormalige gemeente Zeeland kunnen zijn.

## Ligging

De buurtschap Voederheil ligt rond de gelijknamige weg, direct ten noordwesten van Zeeland. Het oostelijke deel van de buurtschap is getransformeerd in een bedrijventerrein (met verder ook nog de wegen Hoefslag in het zuiden, Hogeweg in het noorden en Landweer in het westen).

## Trivia

* Bij archeologische opgravingen in 2013, voorafgaand aan het bouwrijp maken van het bedrijventerrein, zijn aanwijzingen gevonden van bewoning uit de 16e eeuw. Het gaat om versierd aardewerk en resten van waterputten. Bij eerdere opgravingen in dit gebied zijn al resten van een zogeheten landweer aangetroffen. Dat was mede reden om verder onderzoek te doen in het gebied.
* Voederheil Plaatsengids.nl
* ↑ ANWB Topografische Atlas Noord-Brabant (2005) - kaart 29 174-413 ISBN 90-18-02128-8.
* ↑ Nederlandse plaatsnamen verklaard. Van Berkel, Gerald en Samplonius Kees (2018)
Hoofdplaats: Uden  Dorpen: Odiliapeel · Reek · Schaijk · Volkel · Zeeland
Buurtschappen: Bedaf · Biesthoek · Brand · Duifhuis (Uden) · Duifhuis (Zeeland) · Eikenheuvel · Gaal · Graspeel · Heikant · Hengstheuvel · Hoefkens · Hooge Heide · Hoogveld · Hultje · Kleuter · Kooldert · Kreitsberg · Lagenheuvel · Lankes · Loo · Maatsehei · Moleneind · 't Mun · Nabbegat · Niemeskant · Oosterens · Oventje · Rakt (deels) · Rusven · Schadron · Slabroek · Strepen · Trent · Velmolen · Vloet · Voederheil · Weeg · Witte Dellen · Zevenhuis
Noord-Brabant: Steden en dorpen Nederland: Provincies · Gemeenten
# Voorste Beerdonk

Voorste Beerdonk is een buurtschap in de gemeente Deurne in de Nederlandse provincie Noord-Brabant. Het ligt in het westen van de gemeente tussen Oostappen en Belgeren.
Dorpen: Deurne · Helenaveen · Liessel · Neerkant · Vlierden · Walsberg Buurtschappen: Baarschot · Belgeren · Bleijs · Breemortel · Groote Bottel · Kleine Bottel · Groot Bruggen · Klein Bruggen · Derp · Donschot · Haageind · Halte · Hanenberg · Heieind · Heimolen · Heitrak · Kerkeind · Kranenmortel · Kulert · Leensel · Luttel Meijel · Merlenberg · Molenhof · Pannenschop · Ruth · Schans · Schelm · Sloot · Veldheuvel · Vloeieind · De Voorstad · Voorste Beerdonk · Voort · Vreekwijk · Zand Noord-Brabant: Steden en dorpen Nederland: Provincies · Gemeenten
# Voorste Brug

Voorste Brug is een buurtschap in de gemeente Valkenswaard in de Nederlandse provincie Noord-Brabant. Het ligt 7,5 kilometer ten zuidwesten van de plaats Valkenswaard, een kilometer ten oosten van de N69. Samen met Achterste Brug omvatten de buurtschappen circa 25 huizen met circa 65 inwoners. De naam verwijst naar twee bruggen die vroeger over de Dommel lagen, in de tijd dat de rivier een andere loop had en de buurtschappen doorkruiste.
* ↑ ANWB Topografische Atlas Noord-Brabant (2005) - kaart 144 157-366 ISBN 90-18-02128-8.
* ↑ Gerald van Berkel, Kees Samplonius, Kees Samplonius, Kees Samplonius (2018). Nederlandse plaatsnamen verklaard. Gearchiveerd op 10 augustus 2022. Geraadpleegd op 10 augustus 2022.
Dorpen: Borkel · Dommelen · Schaft · Valkenswaard Buurtschappen: Achterste Brug · Deelshurk · De Kapel · Heuvel · Hoek · Hoeve · Keersop · Venbergen · Voorste Brug · Zeelberg Noord-Brabant: Steden en dorpen Nederland: Provincies · Gemeenten
# Wertach (gemeente)

Wertach is een gemeente in de Duitse deelstaat Beieren, gelegen in het Landkreis Oberallgäu. De gemeente telt 2.547 inwoners.
Bezienswaardig is de kapel van Sankt Sebastian.

## Geboren

* W.G. Sebald, schrijver (18 mei 1944 – Norfolk, 14 december 2001)
* 1 2 (de) Genesis Online-Datenbank des Bayerischen Landesamtes für Statistik Tabelle 12411-001 Fortschreibung des Bevölkerungsstandes: Gemeinden, Stichtage (letzten 6) (inwonersaantallen op basis van de census 2011)
Altusried · Bad Hindelang · Balderschwang · Betzigau · Blaichach · Bolsterlang · Buchenberg · Burgberg i.Allgäu · Dietmannsried · Durach · Fischen i. Allgäu · Haldenwang · Immenstadt i. Allgäu · Lauben · Missen-Wilhams · Obermaiselstein · Oberstaufen · Oberstdorf · Ofterschwang · Oy-Mittelberg · Rettenberg · Sonthofen · Sulzberg · Waltenhofen · Weitnau · Wertach · Wiggensbach · Wildpoldsried
# Rudolf Mangal

Rudolf Vishnoeduth Mangal (District Commewijne, 9 juli 1940 - 13 juli 2021) was een Surinaamse politicus.
Rudolf Mangal, onder familie en vrienden beter bekend als Bish, begon zijn carrière op 16 mei 1961 als adspirant-kommies bij de Douane. In 1974 studeerde hij af aan de Douaneacademie in Rotterdam en heeft zich in de loop der jaren opgewerkte tot de hoogste baas van de douanekorps in Suriname. Van 1 januari 1996 tot en met 30 januari 1997 heeft hij gediend als Inspecteur der Invoerrechten en Accijnzen, plaatsvervangend hoofd van Dienst bij de Douane.
Mangal werd beëdigd als minister van Openbare Werken in de regering-Wijdenbosch II op 31 januari 1997. Onder zijn bewind zijn de twee grootste infrastructurele projecten van Suriname gerealiseerd, namelijk de brug over de Surinamerivier (J.A. Wijdenboschbrug) en de brug over de Coppenamerivier (Coppenamebrug).
Van december 1999 tot medio 2000 was hij naast minister van Openbare Werken ook minister van Onderwijs en Volksontwikkeling, een dubbele functie nadat president Wijdenbosch enkele ministers had ontslagen en diens kabinet in afgeslankte vorm zijn periode heeft uitgezeten. Tevens heeft hij diverse perioden gefungeerd als waarnemend minister van Financiën.
Op 22 november 2019 was Rudolf Mangal door de toenmalige president D.D. Bouterse gedecoreerd tot Commandeur in de Ere-orde van de Palm.
Mangal overleed op 13 juli 2021 en werd 81 jaar.
* ↑ Tauwnaar, Daniella (18 mei 2012). Tweede douanepatrouilleboot 'Bish' in gebruikgenomen. De Overheid 2 (40): 3
* ↑ Onvoorstelbare erfenis voor Suriname. Reformatorisch Dagblad (28 augustus 2000). Geraadpleegd op 4 november 2021.
* ↑ Decoraties Suriname – Onderscheidingen Republiek Suriname. Gearchiveerd op 12 februari 2022. Geraadpleegd op 4 november 2021.
* ↑ Rudolf Vishnoeduth Mangal. DWTonline.com (18 juli 2021). Gearchiveerd op 4 november 2021. Geraadpleegd op 4 november 2021.
# Mallegatsluis

De Mallegatsluis is een schutsluis met hefdeuren tussen de Hollandsche IJssel en de Turfsingel, een van de singels die rondom de Nederlandse stad Gouda, provincie Zuid-Holland, liggen. De vaarweg is CEMT-klasse I.
De sluis is 45,00 m lang, 7,85 m breed, drempeldiepte binnenkant NAP -2,50 m, Hollandsche IJsselkant NAP -3,10m. De doorvaarthoogte is door de hefdeuren en de vaste brug na de sluis richting IJssel beperkt tot NAP +4,65 m. De max. toegestane afmetingen zijn 45,00 m lang, 7,50 m breed en een diepgang van 2,10 m.
Deze sluis is in de loop der eeuwen diverse malen verplaatst en vernieuwd. De Mallegatsluis is erkend als een gemeentelijk monument.

## Benaming

Het toponiem Mallegat heeft een ongunstige betekenis, maar geeft geen aanwijzing over de aard of reden van de naam; uiteenlopende wateren in de Nederlandse zeeprovincies dragen deze naam.

## Foto's

* "Gedempte sluys in 1766", gedenksteen Statensluis in het gras naast de Mallegatsluis, 2008
* Gedenksteen in de Mallegatsluis. Eerstesteenlegging van de sluis door de dertienjarige Willem, zoon van burgemeester Lodewijk Quarles, op 5 augustus 1764, foto 2008
* Steen met een leeuw onder een kroon en de tekst "R.E.P. 1884" in de Mallegatsluis, 2008
* Sluiswachtershuis bij de Mallegatsluis, Veerstal 13, 2008
* Fossiele trilobiet aan de zuidwestkant van het voetpad over de sluis, 2020
* ↑ Wegwijzer voor de binnenscheepvaart (213)
* ↑ Database ‘Vaarwegen in Nederland’ (ViN) van Rijkswaterstaat Adviesdienst Verkeer en Vervoer (AVV). Gearchiveerd op 21 december 2022.
Straten en pleinen: Achter de Kerk · Achter de Vismarkt · Hoge Gouwe · Kleiweg · Lage Gouwe · Markt · Naaierstraat · Oosthaven · Spieringstraat · Tiendeweg · Turfmarkt · Westhaven Sluizen: Donkere sluis · Hanepraaisluis · Havensluis · Ir. De Kock van Leeuwensluis · Julianasluis · Mallegatsluis · Moordrechtse Verlaat · Waaiersluis Grachten en singels: Gouwe · Haven · Karnemelksloot · Turfmarkt · Turfsingel
# Parrano (kaas)

Parrano is een Nederlandse kaas, die wat betreft smaak iets weg heeft van Italiaanse kazen als Parmiggiano Reggiano of Grana Padano.

## Smaak en productie

Volgens de producent van Parrano (FrieslandCampina (vanaf 2017, daarvoor Uniekaas) is deze kaas bedoeld om te gebruiken bij het bereiden van pasta, pizza, risotto, carpaccio en salades en heeft deze kaas een echt Italiaans karakter. De smaak is wat zoetig, nootachtig en pikant. Parrano wordt doorgaans in snippers aangeboden.

## Italiaans karakter?

Het televisieprogramma Keuringsdienst van waarde onderzocht in 2019 het Italiaanse karakter van Parrano. Het programma liet zien dat de kaas in Nederland gemaakt wordt met Nederlandse melk. Het heeft dus wat dat betreft niets te maken met het Italiaanse plaatsje Parrano. Er wordt zuursel aan de kaas toegevoegd dat zorgt dat de kaas een notige en hartige smaak geeft. De smaak van de Italiaanse kazen zou te maken hebben met de grond waar de koeien grazen. De Italiaanse kazen rijpen bovendien twaalf of meer maanden, terwijl dat voor de Nederlandse Parrano kaas ongeveer 20 weken is.
* ↑ https://www.frieslandcampina.com/nl/news/5134/
* ↑ https://www.parrano.com/nl-nl
* ↑ https://www.kookfans.nl/voedselfeitjes/geen-echte-parmezaanse-kaas/
* ↑ https://www.ad.nl/koken-en-eten/wanneer-geraspte-kaas-uit-de-supermarkt-geen-echte-parmiggiano-reggiano-is~a0523d8b
# Mainframe

Een mainframe is een centrale computer. De gegevens werden oorspronkelijk in een mainframe ingevoerd met gegevensdragers als ponskaarten, ponsbanden en magneetbanden. In de jaren 70 werden op enige schaal terminals aan mainframes aangesloten, aanvankelijk schrijfmachineterminals en later ook beeldschermen. Na de opkomst van de personal computer in de jaren 80 werden deze als clients aangesloten aan mainframes als servers.

## Geschiedenis

De eerste mainframes stammen uit de jaren 50. Opdrachten werden in die tijd via ponskaarten ingevoerd. In het midden van de jaren 60 kwam een besturingssysteem dat het mogelijk maakte dat mainframes verschillende taken tegelijk uitvoerden, multitasken. Van een werkelijk gelijktijdige verwerking was overigens geen sprake: de software verdeelde de capaciteit van de enkele processor van de computer door de verschillende taken afwisselend aan de beurt te laten komen, waarbij er slim gebruik werd gemaakt van het feit dat een computer duizenden instructies kan uitvoeren voor één toepassing in de tijd dat een andere toepassing wacht op invoer van, of uitvoer naar de mechanische, en daardoor relatief veel langzamere randapparaten.

### Herkomst van de naam

De naam mainframe is waarschijnlijk afgeleid van de grote metalen kast, waarin de computers waren geplaatst en kwam in zwang toen er in de jaren 70 ook andere computers kwamen, met name minicomputers, zoals de PDP-11 van DEC, en later personal computers.

## Producenten

De bekendste bouwer van mainframes is IBM, deze beheerst 90% van de markt. Andere bedrijven die actief zijn op deze markt zijn Unisys, voorheen Burroughs, UNIVAC, Bull, Fujitsu en Hitachi. De twee laatstgenoemde bedrijven legden zich toe op de fabricage van plug compatible mainframes, waarmee op compatibiliteit met IBM mainframes wordt gedoeld. Hoewel de IBM mainframes, anders dan de latere IBM PC, niet als 'open' serie waren bedoeld, trad IBM destijds niet juridisch op tegen deze namaak. De reden daarvoor was dat IBM een zo groot marktaandeel had, dat zij voortdurend klachten kregen dat zij in feite een monopolie hadden. Wel ging IBM ertoe over de kosten van de systeemsoftware afzonderlijk in rekening te brengen. Tot in de jaren 70 was daar geen reden toe, omdat IBM software alleen op IBM computers draaide. Inmiddels treedt IBM juridisch op tegen namaak.

## Mainframes vs. supercomputers

Mainframes mogen niet worden verward met supercomputers. Beide hebben een grote verwerkingscapaciteit, maar bij supercomputers is die vooral gericht op piekprestaties op het gebied van berekeningen, terwijl een mainframe wordt gekenmerkt door optimalisatie van I/O-operaties en betrouwbaarheid. Een supercomputer is bijvoorbeeld geschikt voor het doorberekenen van complexe simulaties terwijl een mainframe de transacties van een bank verwerkt. Een mainframe kan jarenlang storingsvrij doorwerken en onderhoud kan worden verricht terwijl het systeem doordraait.
# Sint-Vituskerk (Wetsens)

De Sint-Vituskerk is een kerkgebouw in Wetsens in de Nederlandse provincie Friesland.

## Geschiedenis

De kerk uit de 12e eeuw was oorspronkelijk gewijd aan Sint-Vitus. De romaanse tufstenen eenbeukige kerk heeft inwendig een halfrond en uitwendig een vijfzijdig gesloten koor. De noord- en zuidgevel worden geleed door een doorgaand spaarveld met afsluitend rondboogfries. In de zuidgevel rondboog- en spitsboogvensters. In de 16e eeuw kreeg de kerk een nieuwe kap en een nieuwe ingang. De vensters in het koor dateren uit 1836. Na de instorting van de toren werd in 1842 de westgevel driezijdig afgesloten en werd aan de buitenzijde een hangende klokkenstoel geplaatst. De kerk kreeg bij de restauratie in 1974, naar plannen van P.B. Offringa, aan de noordzijde een houten aanbouw. Het orgel is in 1933 geplaatst en afkomstig uit Sappemeer.
* Noordzijde
# Salmo ohridanus

Salmo ohridanus is een straalvinnige vissensoort uit de familie van de zalmen (Salmonidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1892 door Steindachner.

## Synoniemen

* Acantholingua ohridana (Steindachner, 1892)
* Salmothymus ohridanus (Steindachner, 1892)

## Voorkomen

De soort is inheemse soort in het Meer van Ohrid.

## Beschrijving

Dit is een vrij kleine soort forel die nooit groter dan 30 cm wordt en minder dan 500 g weegt. Deze vis verblijft meestal in diep water (40 - 60 m) en leeft van benthische macrofauna. Alleen om te paaien zwemt de vis naar ondieper water.
Er bestaat een intensieve visserij op deze vissoort. Verder wordt deze vis al meer dan 50 jaar gekweekt. Zowel de visserij als het kunstmatig laten ontstaan van hybriden met de andere inheemse forel Salmo letnica vormen een gevaar voor het voortbestaan van de soort. Daarom staat de soort als kwetsbaar op de Rode Lijst van de IUCN
* ↑ (en) Salmo ohridanus op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Salmo ohridanus. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 02 2013 version. N.p.: FishBase, 2013.
# Lintig

Lintig is een dorp en voormalige gemeente in de Duitse deelstaat Nedersaksen. De gemeente maakte tot 2015 deel uit van de Samtgemeinde Bederkesa in het Landkreis Cuxhaven. Na het opheffen van deze Samtgemeinde werd het dorp deel van de gemeente Geestland.
Lintig telde in totaal 1225 inwoners op 30 juni 2017. Het is een Ortschaft die uit drie dorpen bestaat: Lintig zelf, het ten oosten daarvan gelegen Meckelstedt en het daar weer ten zuiden van gelegen Großenhain (niet te verwarren met de stad Großenhain in de deelstaat Saksen). Deze beide laatste dorpjes hebben ieder 300 à 400 inwoners.

## Bijzonderheden

* Sluis in het Bederkesa-Geeste-Kanaal bij Lintig
* Dorpswapen van Großenhain
* Großsteingrab Großenhain
* Dorpswapen van Meckelstedt
* Großsteingrab Meckelstedt 1
* Steenkist van Meckelstedt
Twee kilometer ten noorden van Großenhain bevindt zich het restant van een sterk verstoord hunebed (Sprockhoff-nummer 617). Het wordt ter plaatse wel Dansenstein genoemd. Ook bij Meckelstedt is nog een hunebed (Sprockhoff-nummer 616) aanwezig, het waren er in de 19e eeuw nog ten minste twee. Zwerfstenen uit hunebedden zijn vaak weggehaald om te worden hergebruikt voor de bouw van o.a. kerken en huizen.
Bij Meckelstedt zijn veel sporen uit de bronstijd aangetroffen, waaronder een steenkist. De daarin aangetroffen grafgiften zijn archeologisch van bovenregionale betekenis. Ze bevinden zich in de collectie van het Niedersächsische Landesmuseum Hannover.
Ten oosten van Großenhain en Meckelstedt, gedeeltelijk op het grondgebied van Lintig, ligt een 910 hectare groot hoogveenreservaat Langes Moor.

## Externe links (Duitstalig)

* www.geestland.eu/Unsere-Stadt/Leben-in-Geestland/Ortschaften/Lintig.htm? Webpagina gemeente Geestland over Lintig
* www.nlwkn.niedersachsen.de/naturschutzgebiete/-42978.html Website NLWKN ( deelstaat Nedersaksen) over natuurreservaat Langes Moor, met situatiekaart
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Lintig op de Duitstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
# Calacadia chilensis

Calacadia chilensis is een spinnensoort uit de familie Desidae. De soort komt voor in Chili.
# Zach de Beer

Zacharias Johannes Zach de Beer (Kaapstad, 11 oktober 1928 - aldaar, 27 mei 1999) was een Zuid-Afrikaans politicus. Hij was de laatste leider van de PFP en na de stichting van de DP een van de leiders van die partij. Na de afschaffing van de apartheid en de zege van het ANC bij de eerste multiraciale verkiezingen werd hij door Nelson Mandela benoemd tot ambassadeur van het nieuwe Zuid-Afrika in Nederland.

## Jeugd

De Beer werd geboren in Woodstock, Kaapstad, als zoon van Jean Isobel (MacRae) en Zacharias Johannes de Beer. Hij volgde zijn opleiding aan het Bishop's Diocesan College in Rondebosch en behaalde in 1951 een MBChB-graad aan de Universiteit van Kaapstad. Daar werd hij verkozen tot voorzitter van de universiteitsraad.

## Carrière

de Beer werd voor het eerst verkozen in de Volksraad als parlementslid voor de United Party. Hij was toen 24 jaar oud en was het jongste parlementslid dat ooit in het parlement werd gekozen. de Beer was onderdeel van de linkerzijde van zijn partij, en hij met onder anderen Helen Suzman, Colin Eglin, Ray Swart, Harry Lawrence en Dr. Jan Steytler, nam ontslag uit de partij nadat het nationale congres had gestemd tegen het teruggeven van nog meer land aan de zwarte meerderheid voor hun bezetting en gebruik. Hij en de andere liberale parlementsleden vormden in 1959 de nieuwe Progressiewe Party. Net als alle parlementsleden verloor De Beer zijn zetel bij de algemene verkiezingen van 1961. Hij ging bij een reclamebureau werken voordat hij ging werken voor het diamantmijnconglomeraat Anglo American PLC/De Beers.
Bij de algemene verkiezingen van 1977 werd hij herkozen als parlementslid voor de Progressive Federal Party, die dat jaar was gevormd door een fusie van de Progressive Party en verschillende andere liberale parlementsleden.Hij werd in augustus 1988 leider van de PFP en was samen met Denis Worrall en Wynand Malan een co-leider van de nieuwe Democratische Partij toen deze in 1989 werd opgericht.
Na de nederlaag van de DP bij de eerste post-apartheidsverkiezingen van 1994 trad De Beer af als partijleider. Hij werd door Nelson Mandela benoemd tot ambassadeur van Zuid-Afrika in Nederland.
De Beer was jarenlang directeur van Anglo American PLC/De Beers. Hij stierf in 1999 aan een beroerte in zijn huis in Clifton, Kaapstad.
* International Standard Name Identifier: 0000 0003 7052 3192
* Library of Congress Control Number: no2012116192
* Virtual International Authority File: 249805473
* WorldCat (via VIAF): 249805473
# Dunstanoides kochi

Dunstanoides kochi is een spinnensoort uit de familie Desidae. De soort komt voor in Nieuw-Zeeland.
# Salvelinus taimyricus

Salvelinus taimyricus is een straalvinnige vissensoort uit de familie van de zalmen (Salmonidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1949 door Mikhin.
* ↑ (en) Salvelinus taimyricus op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Salvelinus taimyricus. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 02 2013 version. N.p.: FishBase, 2013.
# Zuivelfabriek (Oosterzee)

De Zuivelfabriek in Oosterzee werd in 1891 opgericht in Oosterzee (Gietersebrug) en heeft ruim honderd jaar onder verschillende bedrijfsnamen in deze Friese plaats gefunctioneerd.

## Geschiedenis

De zuivelfabriek in het Friese Oosterzee werd in 1891 opgericht als Particuliere Stoomzuivelfabriek Lemsterland. Het bedrijf ging daadwerkelijk van start in 1892. In 1903 werd het bedrijf omgezet in de Coöperatieve Stoomzuivelfabriek Lemsterland. Onder deze naam zou het bedrijf ruim vijftig jaar functioneren. In 1953 was de Coöperatieve Stoomzuivelfabriek Lemsterland een van de stichters van de Coöperatieve Zuivelindustrie NOVAC (= Nieuw en Oud Voor Agrarische Concentratie). Vijf jaar later, in 1958, werd de oude coöperatie formeel ontbonden. In de fabriek in Oosterzee werden zowel kaas als boter geproduceerd. Door een fusie van acht coöperatieve verenigingen werd de fabriek in 1983 onderdeel van de Coöperatieve Melkproductenbedrijven “Noord-Nederland” B.A. In 1990 vond er nog een fusie plaats en werd de fabriek opgenomen in Friesland Frico Domo B.A.
Vanwege de marktomstandigheden zag het concern zich genoodzaakt om de productie van zuivelproducten terug te brengen. In 1992 werd besloten om de fabriek in Oosterzee in 1993 te sluiten. Een staking van het personeel heeft de uitvoering van dit besluit niet kunnen verhinderen. Na honderd jaar in Oosterzee te hebben gefunctioneerd werd de fabriek gesloten. In 1999 werd begonnen met de afbraak van de gebouwen. Door acties vanuit de plaatselijke bevolking en de belangstelling van onder andere de KPN kon de markante schoorsteen behouden blijven.
Het had nog veel voeten in aarde voordat de sloop van het complex geheel was voltooid; daarna heeft het terrein nog enige jaren braak gelegen. Ook daartegen kwamen de omwonenden regelmatig in het geweer. In 2006 werd begonnen met nieuwbouw op het voormalige fabrieksterrein; er werden woningen, een appartementencomplex en een supermarkt gerealiseerd. Ook werd de Gieterse Vaart verlengd naar het Tjeukemeer. De oude fabrieksschoorsteen bleef gehandhaafd als tastbaar teken van de geschiedenis van de zuivelindustrie in Oosterzee. KPN had de pijp op het vroegere fabrieksterrein ooit aangekocht voor haar mobiele netwerk. Toen de provider een nieuwe antenne langs de A6 plaatste, werd de bouwvallige schoorsteen overbodig. De sloopvergunning voor dit gemeentelijk monument werd geweigerd door de gemeente De Friese Meren. Na een lange impasse nam de gemeente uiteindelijk de regie op zich. Door bijdragen van KPN, de provincie, de gemeente en fondsen is de in 2018 uitgevoerde renovatie betaald.
* 100 jaar Zuivelindustrie in Oosterzee
* Diverse artikelen Leeuwarder Courant en Nieuwsblad van het Noorden in 1992