# VfL Bochum

VfL Bochum (Verein für Leibesübungen Bochum 1848) is een Duitse sportclub uit de Westfaalse stad Bochum, die vooral bekend is door zijn voetbalafdeling. De club ontstond in 1938 door een fusie van drie clubs.
De club speelde tot dusver 34 seizoenen in de Bundesliga. Van 1971 tot 1993 kwam de club daarin onafgebroken uit, maar sindsdien is het een liftploeg geworden tussen de Bundesliga en de 2. Bundesliga. De laatste degradatie uit de hoogste klasse dateert van 2010, en in 2021 promoveerde de club weer naar de Bundesliga.
Naast voetbal kent de VfL Bochum de volgende afdelingen: badminton, basketball, schermen, hockey, atletiek, handbal, zwemmen, danssport, tennis, tafeltennis, turnen en volleyball.

## Geschiedenis
### Oprichting tot WOII

Op 18 februari 1849 werd de atletiekclub Bochumer TV opgericht, het was een van de eerste turnverenigingen van Westfalen. In december 1851 werd de club verboden door de Pruisische overheid. In 1860 werd de club heropgericht onder dezelfde naam. In 1904 werd het jaartal 1848 aan de clubnaam toegevoegd. De club beroept zich op een artikel in de Märkischer Sprecher uit juli 1848 waarin een oproep gedaan werd om een turnclub op te richten in Bochum.
Op 31 januari 1911 kreeg de club ook een voetbalafdeling, die zich in 1919 aansloot bij SuS Bochum 08. In 1924 besliste de overheid echter dat een club niet en turnen en balsporten mocht aanbieden en zo werd de club gesplitst in TV Bochum 1848 en TuS Bochum 08.
In 1938 fuseerden de turnclub met TuS 08 en SV Germania 06 Bochum. De nazi's wilden deze fusie om zo een grote club te krijgen in Bochum. Bochum had de pech in dezelfde competitie te spelen als FC Schalke 04 en eindigde enkele keren 2de.

### Naoorlogse geschiedenis en Bundesliga

In 1949 speelde de club in de 2de klasse van de Oberliga West. De club ging enkele keren op en neer tussen 1ste en 2de.
Na de vorming van de Bundesliga in 1963 speelde de club in de 3de klasse. Twee jaar later klom de club naar 2de. In 1968 verloor de club de bekerfinale van 1. FC Köln, drie jaar later promoveerde de club naar de Bundesliga. In de Bundesliga speelde de club 34 seizoenen achtereen. Tot de degradatie in 1993.
In 1988 verloor de club opnieuw de bekerfinale, deze keer van Eintracht Frankfurt. Vijf jaar later degradeerde de club. Daarna werd de club een liftploeg die tussen 1ste en 2de pendelde. In de tijd daartussen speelden ze UEFA Cup (2004).
De club promoveerde in 2006, waarna de club in 2010 na vier seizoenen Bundesliga weer degradeerde naar de 2e Bundesliga. Op 22 december 2014 werd bekendgemaakt dat Gertjan Verbeek met onmiddellijke ingang als trainer-coach in dienst trad als opvolger van Peter Neururer. Hij tekende een contract tot de zomer van 2016. Als assistent volgde Raymond Libregts hem.
Op 11 juli 2017 viel het doek voor Verbeek. Hij werd twee weken voor de start van het nieuwe seizoen ontslagen bij VfL Bochum. De Nederlandse trainer had nog een contract tot 2018 bij de club uit de 2. Bundesliga. Het besluit kwam voor Verbeek niet als een verrassing, zei hij. "Er zat ruis op de lijn en in die zin had ik het wel zien aankomen." Hij werd opgevolgd door Ismail Atalan. Die kon na drie maanden ook alweer vertrekken.

## Overzichtslijsten

| Niveau | Aantal | Periode (1947-2025) |
| I | 45 | 1953-1955, 1956-1961, 1971-1993, 1994-1995, 1996-1999, 2000-2001, 2002-2005, 2006-2010, 2021-.... |
| II | 31 | 1947-1953, 1955-1956, 1961-1963, 1965-1971, 1993-1994, 1995-1996, 1999-2000, 2001-2002, 2005-2006, 2010-2021 |
| III | 2 | 1963-1965 |

### Eindstanden vanaf 1964

* 1964 2e Niveau 3
* 1965 1e Niveau 3
* 1966 12e Regionalliga
* 1967 4e Regionalliga
* 1968 5e Regionalliga
* 1969 2e Regionalliga
* 1970 1e Regionalliga
* 1971 1e Regionalliga
* 1972 9e Bundesliga
* 1973 12e Bundesliga
* 1974 14e Bundesliga
* 1975 11e Bundesliga
* 1976 14e Bundesliga
* 1977 15e Bundesliga
* 1978 14e Bundesliga
* 1979 8e Bundesliga
* 1980 10e Bundesliga
* 1981 9e Bundesliga
* 1982 10e Bundesliga
* 1983 13e Bundesliga
* 1984 15e Bundesliga
* 1985 9e Bundesliga
* 1986 9e Bundesliga
* 1987 11e Bundesliga
* 1988 12e Bundesliga
* 1989 15e Bundesliga
* 1990 16e Bundesliga
* 1991 14e Bundesliga
* 1992 15e Bundesliga
* 1993 16e Bundesliga
* 1994 1e 2. Bundesliga
* 1995 16e Bundesliga
* 1996 1e 2. Bundesliga
* 1997 5e Bundesliga
* 1998 12e Bundesliga
* 1999 17e Bundesliga
* 2000 2e 2. Bundesliga
* 2001 18e Bundesliga
* 2002 3e 2. Bundesliga
* 2003 9e Bundesliga
* 2004 5e Bundesliga
* 2005 16e Bundesliga
* 2006 1e 2. Bundesliga
* 2007 8e Bundesliga
* 2008 12e Bundesliga
* 2009 14e Bundesliga
* 2010 17e Bundesliga
* 2011 3e 2. Bundesliga
* 2012 11e 2. Bundesliga
* 2013 14e 2. Bundesliga
* 2014 15e 2. Bundesliga
* 2015 11e 2. Bundesliga
* 2016 5e 2. Bundesliga
* 2017 9e 2. Bundesliga
* 2018 6e 2. Bundesliga
* 2019 11e 2. Bundesliga
* 2020 8e 2. Bundesliga
* 2021 1e 2. Bundesliga
* 2022 13e Bundesliga
* 2023 14e Bundesliga
* 2024 16e Bundesliga
* Niveau 1
* Niveau 2
* Niveau 3
Legenda niveautijdlijn :
| Liga | Seizoen 1963/64 t/m 1973/74 | Seizoen 1974/75 t/m 1993/94 | Seizoen 1994/95 t/m 2007/08 | Seizoen 2008/09 tot heden | Opmerking |
| Bundesliga | Niveau I | Niveau I | Niveau I | Niveau I | |
| 2. Bundesliga | -- | Niveau II | Niveau II | Niveau II | |
| 3. Liga | -- | -- | -- | Niveau III | |
| Regionalliga | Niveau II | -- | Niveau III | Niveau IV | |
| Oberliga | -- | Niveau III * | Niveau IV | Niveau V | * vanaf 1978/79 |

### Seizoensoverzicht 1946 t/m 1963

| Seizoen | Competitie | Niveau | Plaats |
| 1945/46 | Landesliga Westfalen | I | 7 |
| 1946/47 | Landesliga Westfalen | I | 7 |
| 1947/48 | Landesliga Westfalen | II | 6 |
| 1948/49 | Landesliga Westfalen | II | 3 |
| 1949/50 | 2. Oberliga West | II | 12 |
| 1950/51 | 2. Oberliga West | II | 7 |
| 1951/52 | 2. Oberliga West | II | 5 |
| 1952/53 | 2. Oberliga West | II | 1 |
| 1953/54 | Oberliga West | I | 8 |
| 1954/55 | Oberliga West | I | 16 |
| 1955/56 | 2. Oberliga West | II | 1 |
| 1956/57 | Oberliga West | I | 10 |
| 1957/58 | Oberliga West | I | 14 |
| 1958/59 | Oberliga West | I | 4 |
| 1959/60 | Oberliga West | I | 11 |
| 1960/61 | Oberliga West | I | 16 |
| 1961/62 | 2. Oberliga West | II | 3 |
| 1962/63 | 2. Oberliga West | II | 14 |

### Seizoensresultaten vanaf 1964

| Seizoen | Competitie | Niveau | Eindstand | DFB Pokal | Opmerking |
| 1963/64 | Verbandsliga Westfalen Südwest | III | 2 | -- |
| 1964/65 | Verbandsliga Westfalen Südwest | III | 1 | -- | rechtstreekse promotie omdat 1. FC Köln-amateurs niet mocht promoveren |
| 1965/66 | Regionalliga West | II | 12 | -- |
| 1966/67 | Regionalliga West | II | 4 | -- |
| 1967/68 | Regionalliga West | II | 5 | Finale | < 1. FC Köln, 1-4 |
| 1968/69 | Regionalliga West | II | 2 | -- |
| 1969/70 | Regionalliga West | II | 1 | -- | 2e in promotieserie B met Kickers Offenbach, Hertha Zehlendorf, VfL Wolfsburg en FK Pirmasens |
| 1970/71 | Regionalliga West | II | 1 | -- | 1e in promotieserie 1 met VFL Osnabrück, FK Pirmasens, Karlsruher SC en Tasmania 1900 Berlin |
| 1971/72 | Bundesliga | I | 9 | 8e finale |
| 1972/73 | Bundesliga | I | 12 | 8e finale | 2e in groep 4 van de Ligapokal |
| 1973/74 | Bundesliga | I | 14 | 1e ronde |
| 1974/75 | Bundesliga | I | 11 | 8e finale |
| 1975/76 | Bundesliga | I | 14 | 3e ronde |
| 1976/77 | Bundesliga | I | 15 | 3e ronde |
| 1977/78 | Bundesliga | I | 14 | 8e finale |
| 1978/79 | Bundesliga | I | 8 | 8e finale |
| 1979/80 | Bundesliga | I | 10 | 3e ronde |
| 1980/81 | Bundesliga | I | 9 | 8e finale |
| 1981/82 | Bundesliga | I | 10 | halve finale |
| 1982/83 | Bundesliga | I | 13 | kwartfinale |
| 1983/84 | Bundesliga | I | 15 | 1e ronde |
| 1984/85 | Bundesliga | I | 9 | 2e ronde |
| 1985/86 | Bundesliga | I | 9 | 8e finale | Liga topscorer: Stefan Kuntz (22) |
| 1986/87 | Bundesliga | I | 11 | 1e ronde |
| 1987/88 | Bundesliga | I | 12 | Finale | < Eintracht Frankfurt: 0-1 |
| 1988/89 | Bundesliga | I | 15 | 2e ronde |
| 1989/90 | Bundesliga | I | 16 | 2e ronde | Relegation > 1. FC Saarbrücken: 1-0 uit / 1-1 thuis |
| 1990/91 | Bundesliga | I | 14 | 1e ronde |
| 1991/92 | Bundesliga | I | 15 | 2e ronde |
| 1992/93 | Bundesliga | I | 16 | 2e ronde |
| 1993/94 | 2. Bundesliga | II | 1 | 2e ronde | Liga topscorer: Uwe Wegmann (22) |
| 1994/95 | Bundesliga | I | 16 | 2e ronde |
| 1995/96 | 2. Bundesliga | II | 1 | 1e ronde |
| 1996/97 | Bundesliga | I | 5 | kwartfinale |
| 1997/98 | Bundesliga | I | 12 | 2e ronde | voorronde Ligapokal; 8e finale UEFA-Cup |
| 1998/99 | Bundesliga | I | 17 | 8e finale |
| 1999/00 | 2. Bundesliga | II | 2 | kwartfinale |
| 2000/01 | Bundesliga | I | 18 | kwartfinale |
| 2001/02 | 2. Bundesliga | II | 3 | 2e ronde |
| 2002/03 | Bundesliga | I | 9 | kwartfinale | Liga topscorer: Thomas Christiansen (21) |
| 2003/04 | Bundesliga | I | 5 | 1e ronde | voorronde Ligapokal |
| 2004/05 | Bundesliga | I | 16 | 2e ronde | voorronde Ligapokal; 1e ronde UEFA-Cup |
| 2005/06 | 2. Bundesliga | II | 1 | 2e ronde |
| 2006/07 | Bundesliga | I | 8 | 8e finale | Liga topscorer: Theofanis Gekas (20) |
| 2007/08 | Bundesliga | I | 12 | 2e ronde |
| 2008/09 | Bundesliga | I | 14 | 2e ronde |
| 2009/10 | Bundesliga | I | 17 | 2e ronde |
| 2010/11 | 2. Bundesliga | II | 3 | 1e ronde | Relegation > Borussia Mönchengladbach: 0-1 uit / 1-1 thuis |
| 2011/12 | 2. Bundesliga | II | 11 | 8e finale |
| 2012/13 | 2. Bundesliga | II | 14 | kwartfinale |
| 2013/14 | 2. Bundesliga | II | 15 | 2e ronde |
| 2014/15 | 2. Bundesliga | II | 11 | 2e ronde |
| 2015/16 | 2. Bundesliga | II | 5 | kwartfinale | Ligatopscorer: Simon Terodde (25) |
| 2016/17 | 2. Bundesliga | II | 9 | 1e ronde |
| 2017/18 | 2. Bundesliga | II | 6 | 2e ronde |
| 2018/19 | 2. Bundesliga | II | 11 | 1e ronde |
| 2019/20 | 2. Bundesliga | II | 8 | 2e ronde | competitie afgebroken i.v.m. coronapandemie |
| 2020/21 | 2. Bundesliga | II | 1 | 8e finale |
| 2021/22 | Bundesliga | I | 13 | kwartfinale |
| 2022/23 | Bundesliga | I | 14 | 8e finale |
| 2023/24 | Bundesliga | I | 16 | 1e ronde | PD-wedstrijden > Fortuna Düsseldorf: 0-3 (T) / 3-0 (7-6 ns) (U) |
| 2024/25 | Bundesliga | I | . | 1e ronde |

## Bochum in Europa

Uitslagen vanuit gezichtspunt VfL Bochum
| Seizoen | Competitie | Ronde | Club | Totaalscore | 1e W | 2e W | PUC |
| 1997/98 | UEFA Cup | 1R | Trabzonspor | 6-5 | 1-2 (U) | 5-3 (T) | 5.0 |
| | | 2R | Club Brugge | 4-2 | 0-1 (U) | 4-1 (T) | 5.0 |
| | | 1/8 | Ajax | 4-6 | 2-4 (U) | 2-2 (T) | 5.0 |
| 2004/05 | UEFA Cup | 1R | Standard Luik | 1-1 u | 0-0 (U) | 1-1 (T) | 2.0 |
| Totaal aantal behaalde punten voor UEFA coëfficiënten: 7.0 |||||||||
Zie ook
* Deelnemers UEFA-toernooien Duitsland
* Ranglijst van alle clubs die in de diverse Europa Cups zijn uitgekomen

## Spelers records
### Top-5 meest gespeelde wedstrijden

| Nr. | Naam | Land | Positie | Periode | Aantal |
| 1. | Michael Lameck | Duitsland | Middenvelder | 1972-1988 | 595 |
| 2. | Lothar Woelk | Duitsland | Verdediger | 1977-1989 | 438 |
| 3. | Walter Oswald | Duitsland | Verdediger | 1978-1991 | 401 |
| 4. | Darius Wosz | Polen/ Duitsland | Middenvelder | 1992-1998 / 2001-2007 | 383 |
| 5. | Franz-Josef Tenhagen | Duitsland | Verdediger | 1973-1981 / 1984-1988 | 345 |

### Top-5 doelpuntenmakers

| Nr. | Naam | Land | Periode | Aantal |
| 1. | Uwe Wegmann | Duitsland | 1985-1987 / 1989-1995 | 82 |
| 2. | Hans-Joachim Abel | Duitsland | 1977-1982 | 77 |
| 3. | Hans Walitza | Duitsland | 1969-1974 | 75 |
| 4. | Josef Kaczor | Duitsland | 1974-1980 | 64 |
| 5. | Werner Balte† | Duitsland | 1966-1977 | 61 |
stand: 20-05-2024

## Bekende (oud-)spelers
### Internationals

De navolgende voetballers kwamen als speler van VfL Bochum uit voor een vertegenwoordigend Europees A-elftal. Tot op heden is Tomasz Wałdoch degene met de meeste interlands achter zijn naam. Hij kwam als speler van VfL Bochum in totaal 31 keer uit voor het Poolse nationale elftal.
| Naam | Van | Tot | Totaal | Nationaal elftal |
| Yıldıray Baştürk | 21.01.1998 | 06.06.2001 | 4 | Turkije |
| Zvjezdan Misimović | 18.08.2004 | 06.06.2007 | 23 | Bosnië en Herzegovina |
| Hólmar Eyjólfsson | 30.05.2012 | 30.05.2012 | 1 | IJsland |
| Dariusz Wosz | 26.02.1997 | 10.09.1997 | 6 | Duitsland |
| Matias Concha | 22.08.2007 | 06.02.2008 | 4 | Zweden |
| Paul Freier | 09.05.2002 | 27.05.2004 | 17 | Duitsland |
| Zlatko Dedič | 05.09.2009 | 31.05.2013 | 27 | Slovenië |
| Tomasz Wałdoch | 12.10.1994 | 09.06.1999 | 31 | Polen |
| Þórður Guðjónsson | 16.08.1994 | 13.10.2004 | 29 | IJsland |
| Ivo Knoflíček | 04.09.1991 | 25.03.1992 | 3 | Tsjecho-Slowakije |
| Bjarni Guðjónsson | 05.06.2004 | 05.06.2004 | 1 | IJsland |
| Aleksander Knavs | 18.08.2004 | 30.03.2005 | 6 | Slovenië |
| Vratislav Lokvenc | 18.08.2004 | 08.06.2005 | 9 | Tsjechië |
| Adnan Zahirović | 14.08.2013 | 15.10.2013 | 3 | Bosnië en Herzegovina |
| Aurélien Joachim | 01.03.2006 | 15.11.2006 | 10 | Luxemburg |
| Franz-Josef Tenhagen | 30.04.1977 | 14.12.1977 | 3 | West-Duitsland |
| Ümit Korkmaz | 25.03.2011 | 29.03.2011 | 2 | Oostenrijk |
| Søren Colding | 31.03.2004 | 31.03.2004 | 1 | Denemarken |
| Filip Tapalović | 21.08.2002 | 07.09.2002 | 2 | Kroatië |
| Tomasz Zdebel | 20.08.2003 | 06.09.2003 | 2 | Polen |
| Zoran Mamić | 08.10.1996 | 06.06.1998 | 6 | Kroatië |
| Peter Madsen | 16.11.2003 | 09.02.2005 | 8 | Denemarken |
| Georgi Donkov | 01.09.1996 | 02.04.1997 | 3 | Bulgarije |
| Sinan Kaloğlu | 19.11.2008 | 19.11.2008 | 1 | Turkije |
| Onur Aytug | 19.11.2004 | 19.11.2008 | 1 | Turkije |
| Stanislav Šesták | 22.08.2007 | 18.11.2014 | 29 | Slowakije |
| Fanis Gekas | 15.11.2006 | 06.06.2007 | 6 | Griekenland |
| Daniel Fernandes | 11.02.2009 | 11.02.2009 | 1 | Portugal |
| Henryk Bałuszyński | 10.12.1994 | 30.04.1997 | 11 | Polen |
| Christian Fuchs | 20.08.2008 | 19.05.2010 | 13 | Oostenrijk |
| Sergej Joeran | 11.10.1997 | 19.08.1998 | 7 | Rusland |
| Rob Reekers | 16.11.1988 | 20.12.1989 | 4 | Nederland |
| Nikoloz Gelashvili | 29.02.2012 | 05.06.2013 | 7 | Georgië |
| Piotr Ćwielong | 19.11.2013 | 19.11.2013 | 1 | Polen |

## Trainer-coaches

| Van | Tot | Naam |
| 06/09/2019 | heden | Thomas Reis |
| 12/02/2018 | 26/08/2019 | Robin Dutt |
| 09/10/2017 | 07/02/2018 | Jens Rasiejewski |
| 11/07/2017 | 08/10/2017 | Ismail Atalan |
| 01/01/2015 | 11/07/2017 | Gertjan Verbeek |
| 09/12/2014 | 31/12/2014 | Frank Heinemann (interim) |
| 08/04/2013 | 08/12/2014 | Peter Neururer |
| 29/10/2012 | 07/04/2013 | Karsten Neitzel |
| 15/09/2011 | 27/10/2012 | Andreas Bergmann |
| 01/07/2010 | 14/09/2011 | Friedhelm Funkel |
| 29/04/2010 | 30/06/2010 | Dariusz Wosz |
| 28/10/2009 | 29/04/2010 | Heiko Herrlich |
| 21/09/2009 | 27/10/2009 | Frank Heinemann (interim) |
| 01/07/2005 | 20/09/2009 | Marcel Koller |
| 04/12/2001 | 30/06/2005 | Peter Neururer |
| 01/07/2001 | 03/12/2001 | Bernd Dietz |
| 13/02/2001 | 30/06/2001 | Rolf Schafstall |
| 01/01/2000 | 13/02/2001 | Ralf Zumdick |
| 25/10/1999 | 31/12/1999 | Bernd Dietz |
| 01/07/1999 | 24/10/1999 | Ernst Middendorp |
| 09/11/1994 | 30/06/1999 | Klaus Toppmöller |
| 06/11/1992 | 06/11/1994 | Jürgen Gelsdorf |
| 01/07/1991 | 02/11/1992 | Holger Osieck |
| 22/04/1991 | 30/06/1991 | Rolf Schafstall |
| 01/07/1989 | 22/04/1991 | Reinhard Saftig |
| 01/07/1988 | 30/06/1989 | Franz-Josef Tenhagen |
| 01/07/1986 | 30/06/1988 | Hermann Gerland |
| 01/07/1981 | 30/06/1986 | Rolf Schafstall |
| 01/07/1979 | 30/06/1981 | Helmuth Johannsen |
| 01/07/1972 | 30/06/1979 | Heinz Höher |
| 01/07/1967 | 30/06/1972 | Hermann Eppenhoff |
| 01/07/1963 | 30/06/1967 | Hubert Schieth |
| 01/07/1961 | 30/06/1962 | Hermann Lindemann |
| 01/07/1960 | 30/06/1961 | Fritz Silken |
| 01/07/1956 | 30/06/1960 | Herbert Widmayer |

## Externe link

* Officiële website (Duits)
* eu-football
* ↑ Verbeek ontslagen bij Bochum: ik verwijt de club niets, NOS, 11 juli 2017
* ↑ Opvolger Verbeek bij Bochum binnen drie maanden al ontslagen, Algemeen Dagblad, 9 oktober 2017
* ↑ bijgewerkt op 24 januari 2014
1 Riemann · 2 Gamboa · 3 Soares · 4 Mašović · 5 Bernardo · 6 Osterhage · 7 Stöger · 8 Losilla · 9 Paciência · 10 Förster · 11 Asano · 13 Daschner · 14 Oermann · 15 Passlack · 18 Osei-Tutu · 19 Bero · 20 Ordets · 21 Esser · 22 Antwi-Adjei · 23 Thiede · 24 Pannewig · 25 Tolba · 27 Kwarteng · 29 Broschinski · 30 Römling · 31 Schlotterbeck · 32 Wittek · 33 Hofmann · 39 Mousset · 41 Loosli · Coach: Letsch · Assistent-coach: Fießer
FC Augsburg · Union Berlin · VfL Bochum · Werder Bremen · Borussia Dortmund · Eintracht Frankfurt · SC Freiburg · 1. FC Heidenheim · Hoffenheim · Holstein Kiel · RB Leipzig · Bayer Leverkusen · Mainz 05 · Borussia Mönchengladbach · Bayern München · FC St. Pauli · VfB Stuttgart · VfL Wolfsburg
Rot Weiss Ahlen · VfL Bochum II · TuS Bövinghausen · Victoria Clarholz · ASC 09 Dortmund · TuS Ennepetal 1911 · SpVgg Erkenschwick · SG Finnentrop/Bamenohl · 1. FC Gievenbeck · SV Lippstadt 08 · Preußen Münster II · FC Eintracht Rheine · Westfalia Rhynern · SV Schermbeck · Sportfreunde Siegen · SC Verl II · SpVgg Vreden · SG Wattenscheid 09 · Concordia Wiemelhausen