# Barrum

Barrum is een nederzetting in de Nederlandse gemeente Waadhoeke in de provincie Friesland. Het is gelegen ten zuidoosten van Franeker en ten zuiden van Tzum. De plaats ligt in de Barrumerpolder aan een zijweg (landweg) van de Slotwei, net ten noorden van de buurtschap Koum. Anno 2024 bestaat het uit een tweetal boerderijen.
Over de status van Barrum heerst enige onduidelijkheid. Barrum wordt door het kadaster niet gezien als buurtschap. Slechts de Nieuwe Encyclopedie van Fryslân uit 2016 noemt Barrum als buurtschap van Tzum.

## Geschiedenis

Barrum was oorspronkelijk een bewoonde terp. De meest diep gelegen boerderij zou staan op een deel van de terp. De terp is waarschijnlijk rond 1925 afgegraven.
In 1406 werd de buurtschap vermeld als Beerma Buren, in 1427 als Berrum en in 1457 als Berrem. Op een kaart van Schotanus in 1664 werd het vermeld als Barzum, maar dat is volgens Karel F. Gildemacher een vergissing met een andere nederzetting, die Barsum heet, Van der Aa meldt deze naam in het midden van de 19e eeuw eveneens. In 1850 werd de plaats aanduid als Barrum. De plaatsnaam zou mogelijk duiden op een woonplaats (heem/um) in een slijkerig land, van het Oudfriese woord 'ber' voor slijk. Echter kan het ook een woonplaats of woning (heem/um) van de persoon Bera duiden.

### Staten

In en rond Barrum hebben waarschijnlijk een drietal states gestaan, hoewel de informatie niet geheel eenduidig is.
De oudste vermelding dateert uit 1406, en vermeldt een stins en twee states op de terp Berrum, dichtbij de huidige Slotwei: de Egberts state en de Elgera statha by Siurd Berma stinze, vrij vertaald; "Elgera state bij de stins van Sjoerd te Berrum". In het begin van de 16e eeuw was alleen nog de Elgera state over. De stins stond er toen nog, maar wanneer deze precies verdwenen is, is niet bekend.
In 1511 was er sprake van de state Nyedoor, ter hoogte van de verst gelegen boerderij in de polder. Nyedoor en de Elgera state waren beide eigendom van Sits Walta, de weduwe van Syurd Aylva uit Schraard. Het is niet duidelijk of Nyedoor een geheel andere state is, of dat Nyedoor de opvolger is van de Egberts state. Nyedoor was tot de 20e eeuw een zelfstandige buurtschap. Daarna werd de boerderij op die plaats tot Barrum gerekend. Op kaarten uit de 19e eeuw staat echter voormamelijk Barrum als plaats.
In 1807 of 1809 werd bij de Tzummervaart in Barrum een poldermolen geplaatst voor de bemaling van de Barrumerpolder. Deze molen, een achtkante bovenkruier deed tot 1933 dienst waarna de molen gesloopt werd.
* 'Friese Plaatsnamen: Alle steden, dorpen en gehuchten' (2007), Karel F. Gildemacher via etymologiebank.nl, pagina Barrum Geraadpleegd op 30 oktober 2024.
* 'Nederlandse plaatsnamen verklaard' (2018), G. van Berkel en Kees Samplonius via etymologiebank.nl, pagina Barrum Geraadpleegd op 30 oktober 2024.
* ↑ Nieuwe encyclopedie van Fryslân, artikel Tzum - Tsjom.
* ↑ Beeld van oud-Tzum (Henk Kreger), blz. 182
* ↑ De Stins te Berrum bij Tzum. www.stinseninfriesland.nl. Geraadpleegd op 31 januari 2025.
* ↑ De Nyedoor State te Tzum. www.stinseninfriesland.nl. Geraadpleegd op 31 januari 2025.
* ↑ Javinto, Molen Barrumerpolder, Tzum/ Tsjom. De Nederlandse Molendatabase (1809). Geraadpleegd op 30 oktober 2024.
Steden, dorpen en gehuchten: Achlum · Baijum · Beetgum · Beetgumermolen · Berlikum · Blessum · Boer · Boksum · Deinum · Dongjum · Dronrijp · Engelum · Firdgum · Franeker · Herbaijum · Hitzum · Klooster-Lidlum · Marssum · Menaldum · Minnertsga · Nij Altoenae · Oosterbierum · Oude Leije (klein deel) · Oudebildtzijl · Peins · Pietersbierum · Ried · Ritsumazijl · Schalsum · Schingen · Sexbierum · Sint Annaparochie · Sint Jacobiparochie · Slappeterp · Spannum · Tzum · Tzummarum · Vrouwenparochie · Welsrijp · Westhoek · Wier · Winsum · Zweins Buurtschappen: Arkens · Barrum · Bonkwerd · De Kampen · De Poelen · De Vlaren · Dijkshoek · Dijksterhuizen · Doijum · Fatum · Hatsum · Het Hooghout · Holprijp · Kie · Kiesterzijl · Kingmatille · Klooster Anjum · Koehool · Koum · Laakwerd · Lutjelollum · Miedum · Nieuwebildtzijl · Oosterend · Oosthoek · Rewerd (deels) · Roptazijl (deels) · Salverd · Schildum · Sopsum · Stad Niks · Tallum · Teetlum · Tolsum · Tritzum · Tjeppenboer · Vrouwbuurtstermolen (deels) · War · Weakens · Westerend · Zwarte Haan Voormalige buurtschappen: Franjumerburen · Langwerd · Memerd Friesland: Steden en dorpen Nederland: Provincies · Gemeenten