# Joint Comprehensive Plan of Action

Het Joint Comprehensive Plan of Action (“Gezamenlijk alomvattend actieplan”) (JCPOA; Perzisch: برنامه جامع اقدام مشترک, ; geromaniseerd: barnāmeye jāme'e eqdāme moshtarak), bekend als het Iraans nucleair akkoord of Iran-akkoord (Iran deal), is een overeenkomst over het Iraanse nucleaire programma dat op 14 juli 2015 in Wenen is bereikt tussen Iran en de “P5+1” (de vijf permanente leden van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties – China, Frankrijk, Rusland, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten – plus Duitsland), samen met de Europese Unie.
De formele onderhandelingen over JCPOA begonnen met de goedkeuring van het Joint Plan of Action (“Gemeenschappelijk actieplan”), een tussentijdse overeenkomst die op 24 november 2013 tussen Iran en de P5+1-landen werd ondertekend (soms “Geneva interim agreement” genoemd). Iran en de P5+1-landen voerden de volgende 20 maanden onderhandelingen. In april 2015 volgde een kaderovereenkomst (“Iran nuclear deal framework”), en in juli 2015 het JCPOA, samen met een Roadmap Agreement tussen Iran en het Internationaal Atoomenergieagentschap (IAEA).
De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties keurde het JCPOA op 20 juli 2015 goed bij Resolutie 2231(2015). Op 31 juli nam de Raad van de EU wetgevingsbesluiten aan waarmee de eerste van deze bepalingen in EU-wetgeving werd omgezet.

## Terugtrekking Verenigde Staten

Hoewel de Verenigde Staten herhaaldelijk het Akkoord bevestigden, en Iran zich volgens het Internationaal Atoomenergieagentschap aan het akkoord had gehouden, stuurde president Donald Trump in oktober 2017 aan op een eenzijdige opzegging. Op 8 mei 2018 kondigde Trump de terugtrekking van de VS uit het Iran-akkoord aan op een persconferentie, en stelde hij nieuwe sancties tegen Iran in het vooruitzicht. De Europese Unie en Iran waren van mening dat de VS zich niet eenzijdig mocht terugtrekken, en hoopten het akkoord voort te zetten.
Vanaf mei 2019 verslechterde de situatie echter: Europese bedrijven bleken geen verdere zaken te doen met Iran uit vrees voor Amerikaanse sancties, en Iran hield zich steeds minder aan de beperkingen van het akkoord. In april 2021 werden in Wenen nieuwe gesprekken gestart met de bedoeling het akkoord alsnog weer op de rails te krijgen, en de Verenigde Staten opnieuw bij het proces te betrekken.
In september 2022 bleek de hoop op een snelle overeenstemming echter te verdwijnen.
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Joint Comprehensive Plan of Action op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
* De ministers van Buitenlandse Zaken en andere functionarissen uit de P5+1-landen, de Europese Unie en Iran, bij de aankondiging van het akkoord. V.l.n.r.: Hailong Wu van China, Laurent Fabius van Frankrijk, Frank-Walter Steinmeier van Duitsland, Federica Mogherini van de Europese Unie, Jastad Zarif van Iran, een niet-geïdentificeerde ambtenaar van Rusland, Philip Hammond van het Verenigd Koninkrijk en John Kerry van de Verenigde Staten. Foto genomen in het auditorium "Forum Rolex" van het EPFL Learning Center, Écublens-Lausanne, Zwitserland op 2 april 2015.
* ↑ De ministers van Buitenlandse Zaken en andere functionarissen uit de P5+1-landen, de Europese Unie en Iran, bij de aankondiging van het akkoord. V.l.n.r.: Hailong Wu van China, Laurent Fabius van Frankrijk, Frank-Walter Steinmeier van Duitsland, Federica Mogherini van de Europese Unie, Jastad Zarif van Iran, een niet-geïdentificeerde ambtenaar van Rusland, Philip Hammond van het Verenigd Koninkrijk en John Kerry van de Verenigde Staten. Foto genomen in het auditorium "Forum Rolex" van het EPFL Learning Center, Écublens-Lausanne, Zwitserland op 2 april 2015.
* ↑ Resolution 2231 (2015) on Iran Nuclear Issue. Gearchiveerd op 8 mei 2023.
* ↑ Gezamenlijk alomvattend actieplan (JCPOA) en beperkende maatregelen. Raad van de Europese Unie. Gearchiveerd op 22 juli.
* 1 2 Trump schiet op Iran-deal. De Tijd (13 oktober 2017). Gearchiveerd op 2 augustus 2021. Geraadpleegd op 31 juli 2021.
* ↑ Björn Soenens, "Trump wil Iran-deal opblazen, maar gaat voorbij aan de gevolgen van zijn beslissing". vrtnws.be (14 oktober 2017). Gearchiveerd op 2 augustus 2021. Geraadpleegd op 31 juli 2021.
* ↑ Trump trekt VS terug uit Iran-deal, en kondigt "strengst mogelijke sancties" aan. De Morgen (8 mei 2018). Gearchiveerd op 2 augustus 2021. Geraadpleegd op 31 juli 2021.
* ↑ Europa houdt vast aan deal met Iran en waarschuwt voor "oorlog door een misverstand" . vrtnws.be (13 mei 2019). Gearchiveerd op 2 augustus 2021. Geraadpleegd op 31 juli 2021.
* ↑ Iran 'hoopvol' bij start van nucleaire gesprekken in Wenen. knack.be (6 april 2021). Gearchiveerd op 2 augustus 2021. Geraadpleegd op 31 juli 2021.
* ↑ Nucleaire deal met Iran ‘onwaarschijnlijk’. tijd.be (13 september 2022). Gearchiveerd op 30 november 2022.