OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Bruno Soriano

Bruno Soriano Llido (Artana, 12 juni 1984) is een Spaans voormaligvoetballer die doorgaans op het middenveld speelde. Hij debuteerde in oktober 2006 in de hoofdmacht van Villarreal. Voor deze club speelde hij zijn gehele carrière. Soriano maakte in 2016 zijn debuut in het Spaans voetbalelftal.

## Clubcarrière

Soriano doorliep de jeugdopleiding van Villarreal CF. Op 1 oktober 2006 maakte hij zijn debuut in het eerste elftal, tijdens een 2–1 overwinning op Real Mallorca. Vervolgens zat hij een paar jaar tussen eerste en tweede elftal in en in het seizoen 2007/08 werd hij definitief aan de selectie van het eerste elftal toegevoegd. In tien seizoenen speelde Bruno ruim 350 wedstrijden in het eerste elftal van Villarreal, waarvan meer dan 280 in de Primera División.

## Cluboverzicht

| Seizoen | Club | Competitie | Wedstrijden | Doelpunten |
| 2006/07 | Villarreal CF | Primera División | 3 | 0 |
| 2007/08 | Villarreal CF | Primera División | 21 | 0 |
| 2008/09 | Villarreal CF | Primera División | 25 | 0 |
| 2009/10 | Villarreal CF | Primera División | 33 | 0 |
| 2010/11 | Villarreal CF | Primera División | 37 | 0 |
| 2011/12 | Villarreal CF | Primera División | 37 | 3 |
| 2012/13 | Villarreal CF | Segunda División | 36 | 4 |
| 2013/14 | Villarreal CF | Primera División | 36 | 6 |
| 2014/15 | Villarreal CF | Primera División | 24 | 2 |
| 2015/16 | Villarreal CF | Primera División | 31 | 5 |
| 2016/17 | Villarreal CF | Primera División | 34 | 5 |
| 2017/18 | Villarreal CF | Primera División | 0 | 0 |
| 2018/19 | Villarreal CF | Primera División | 0 | 0 |
| 2019/20 | Villarreal CF | Primera División | 0 | 0 |
Bijgewerkt tot en met 14 september 2019

## Interlandcarrière

Soriano maakte op 11 augustus 2010 zijn debuut in het Spaans voetbalelftal, in een oefeninterland tegen Mexico. Bondscoach Vicente del Bosque liet hem starten in het basiselftal, waarna twintig minuten voor tijd Pedro hem verving. Op 17 mei 2016 werd hij opgenomen in de Spaanse selectie voor het Europees kampioenschap voetbal 2016 in Frankrijk. Spanje werd in de achtste finale uitgeschakeld door Italië (2–0).
* ↑ Spelersprofiel op soccerway.com
* ↑ Wedstrijdgegevens op eu-football.info. Gearchiveerd op 28 maart 2023.
* ↑ (en) Costa and Torres miss out on Spain's EURO squad op de website van de UEFA, 17 mei 2016. Gearchiveerd op 22 september 2017.
1 Casillas · 2 Azpilicueta · 3 Piqué · 4 Bartra · 5 Busquets · 6 Iniesta · 7 Morata · 8 Koke · 9 Vázquez · 10 Fàbregas · 11 Pedro · 12 Bellerín · 13 De Gea · 14 Thiago · 15 Ramos · 16 Juanfran · 17 San José · 18 Alba · 19 Soriano · 20 Aduriz · 21 Silva · 22 Nolito · 23 Rico · Coach: Del Bosque
# Lodewijk Gebraad

Lodewijk Gebraad (Dirksland, 7 februari 1894 - Sint Philipsland, 23 mei 1980) was een Nederlandse predikant in de Christelijke Gereformeerde Kerk en later in de Oud Gereformeerde Gemeenten in Nederland.
Lodewijk Gebraad werd geboren op 7 februari 1894 in Dirksland. Aanvankelijk was hij landbouwer. In 1930 werd de roeping tot het predikambt steeds duidelijker. Hij begon een jaar later de studie voor godsdienstonderwijzer en in 1936 ging hij voor het eerst officieel uit preken in de Nederlands Hervormde Kerk te Staphorst. Hij was toen 42 jaar. In 1945 kreeg hij een vaste aanstelling in een evangelisatie te Leersum. Zijn preekbevoegdheid werd ingetrokken, toen hij ook buiten de Nederlands Hervormde Kerk ging preken. Zijn gemeente volgde hem, ook toen hij in 1946 toetrad tot de Christelijke Gereformeerde Kerk. Na Leersum volgde Tholen, waar hij van 1950 tot 1953 bleef. Het preken buiten het eigen kerkverband deed Gebraad graag. Hij ging onder andere voor in (vrije) Oud Gereformeerde Gemeenten en dat viel verkeerd bij de Christelijk Gereformeerde kerkleiding. De Oud Gereformeerde Gemeente van Capelle aan den IJssel bracht een beroep op Gebraad uit, dat door hem werd aangenomen. Drie jater werd een beroep naar Sint Philipsland aangenomen, waar ds. Gebraad op 15 april 1958 bevestigd werd tot predikant van de Oud Gereformeerde Gemeenten door ds. M.A. Mieras. De Oud Gereformeerde Gemeenten in Nederland telden in deze tijd slechts een handvol predikanten.
Gebraad (in Zeeland ook wel aangeduid als Hebrêêdje) bleef tot aan zijn dood in 1980 aan deze gemeente verbonden. Hij was in die kring zeer geliefd en hield overal in het land preken, ook bij verwante gemeenten van andere kerkgenootschappen. Zijn begrafenis op 27 mei 1980 trok enkele duizenden bezoekers. Hierbij sprak onder meer ds. E. du Marchie van Voorthuysen.

## Trivia

Het Parool van 22 december 1960 bracht als kop: Predikanten terroriseren dorpelingen. De protesten van ds. Gebraad en de toenmalige Hervormde predikant, ds. van Dieren, tegen kerstbomen, sinterklaas en televisie werden door de krant als terreur beschouwd.
# Naakte vrouw met twee hertjes en sperwer

Naakte vrouw met twee hertjes en een sperwer, ook wel Vrouwenfiguur met hinde en een jong hertje, is een beeld van kunstenaar Pieter Starreveld. Het beeld staat naast de banen van tennisvereniging Hoogerheide aan de Ceintuurbaan 2 in Hilversum.
De vrouw kijkt over haar linkerschouder terwijl een reetje zich met haar kop tegen haar onderarm vleit. Op de opgeheven rechterhand van de vrouw zit een sperwer. Op de sokkel staat de tekst 1918 27 februari 1943, Aangeboden door Philips. Pope. Volt. Philips- van Houten. Johan de Witt. Beide bedrijven waren overgenomen door Philips maar droegen nog een tijd hun eigen naam. Het beeld is gemaakt uit een stuk steen maar miste in 2021 een stukje van een teen en het hertje een stuk staart en oor.

## 25 jaar NSF

In 1942 kocht Philips voor de sport en ontspanningsclubs van het personeel Villa Hoogerheide aan de Ceintuurbaan 2 in Hilversum. Kunstenaar Starreveld kreeg de opdracht om een beeld te maken als cadeau voor de toen 25 jaar bestaande Nederlandsche Seintoestellen Fabriek van Philips. Het beeld voor de NSF kreeg een plek naast de villa bij tennisclub Hoogerheide. Het beeld stond pal aan tennisbanen in Hilversum en keek uit over de heide naar Bussum.
Het beeld van Starreveld is gemaakt uit een stuk obernkircher zandsteen in de Amsterdamse steenhouwerij Tetterode. In 1943 droeg het bij oplevering de naam Naakte vrouw met twee reetjes en sperwer, later ook wel Een vrouwenfiguur met hinde en jong hertje. Omdat Starreveld zich in de oorlog weigerde zich aan te sluiten bij de Kultuurkamer liep het beeld gevaar om vernietigd te worden door de Duitse bezetter. Daarom werd het beeld in het geheim naar Hilversum gebracht en werd het, volgens de kunstenaar, begraven in de wijk Trompenberg. In het bedrijfsblad ’Nieuws-golf’ van 1946 staat daarentegen vermeld dat het beeld zou zijn ingemetseld in de garage van de tuinmanswoning van Ceintuurbaan 2. Toen het beeld na de oorlog tevoorschijn kwam kreeg het tijdelijk een plaats op de tentoonstelling 'Kunst in Vrijheid' in het Rijksmuseum te Amsterdam.

## Hoogerheide

Bij terugkeer in Hilversum kreeg het beeld in 1946 een plek naast de tennisbanen. Het beeld werd een mascotte voor de tennisclub. Bij de leden stond het beeld al snel bekend als 'Jachtgodin' of de 'Naakte Jachtgodin'. In het clubblad 'Slagschaduw' werd het pikante beeld door tekenaar Fokker afgebeeld met een jurkje. Toen villa Hoogerheide in 1977 door Philips werd verkocht kreeg het beeld een plaats bij haar panden aan de Anton Philipsweg. In 2012 verhuisde Philips van die locatie, waarna het beeld in 2016 terugkeerde naar tennisclub Hoogerheide.

### Bron

* Gooi- en Eemlander, 20 maart 2021, Regiopagina 6-7

### Referentie

* ↑ Historisch kunstwerk terug naar tennispark, www.nlsportclub.nl
# Lodovico Altieri

Lodovico Altieri (Rome, 17 juli 1805 – Albano, 11 augustus 1867) was een Italiaans kardinaal van de Katholieke Kerk.

## Biografie

Lodovico was de zoon van Paluzzo Altieri en Maria Anna di Sassonia. Op 28-jarige leeftijd werd hij tot priester gewijd, waarna hij als kamerheer in dienst trad bij paus Leo XII.
Onder paus Gregorius XVI werd Lodovico gekozen tot titulair aartsbisschop van Efese, waarna hij op 18 juli 1836 benoemd werd tot nuntius van Oostenrijk. Tegelijkertijd werd hij benoemd tot bisschop-troonassistent van Zijne Heiligheid, een eretitel verleend door de paus die het recht gaf om zich tijdens pontificale plechtigheden in de buurt van de pauselijke troon te bevinden.
Tijdens het consistorie van 14 december 1840 werd Lodovico door Gregorius XVI in pectore tot kardinaal-priester gecreëerd. De publicatie volgde pas op 21 april 1845 waarbij hem de titeldiakonie Santa Maria in Campitelli werd toegewezen, die voor deze benoeming tot titelkerk werd verheven.
Aan het einde van de ballingschap van paus Pius IX in Gaeta (1848-1850) was Lodovico een van de drie kardinalen die in de periode juli 1849-april 1850 het voorlopig bestuur van Rome uitoefenden in aanloop naar de terugkeer van Pius IX naar Rome. Ook na deze periode zou Lodovico actief blijven binnen het bestuur van de Kerk; zo was hij voorzitter van de financiële raad.
Op 17 december 1860 werd Lodovico gewijd tot kardinaal-bisschop van het suburbicair bisdom Albano. Hierop volgde zijn benoemingen tot prefect van de Congregatie van de Index en tot aartspriester van de Sint-Jan van Lateranen.
Zijn inzet voor de zieken en stervenden tijdens de cholera-epidemie van 1867 resulteerde erin, dat hijzelf besmet raakte waardoor hij op 11 augustus 1867 te Albano overleed.
# Loek den Edel

Simon Johannes (Loek) den Edel (Boskoop, 1 december 1933 – Sittard, 1 augustus 2022) was een Nederlands voetballer.

## Leven

Den Edel groeide als zoon van chauffeur Simon Johannes den Edel en Barbara Petronella Elizabeth Speelmans op in Boskoop en vanaf 1940 aan de Retiefstraat 41 te Amsterdam.
Loek den Edel speelde vanaf 12 december 1954 in de jaren vijftig bij Ajax als aanvaller. Zijn debuut vond plaats als invaller voor de geblesseerde Rinus Michels in een wedstrijd tegen Be Quick 1887. In het seizoen 1955/1956 was hij van doorslaggevende betekenis in de wedstrijd tegen Excelsior. Ajax won met 6-4, vier doelpunten met een hattrick in zes minuten en twee assists van Den Edel. Na de introductie van het professionele voetbal scoorde hij op 2 september 1956 de eerste treffer voor de Amsterdamse club in de eredivisie tegen NAC. Overigens waren diezelfde Rinus Michels, Piet van der Kuil en Wim Bleijenberg daarbij aangevers. In de competitie speelde hij tussen 1945 (inclusief opleiding) tot 1959 in totaal 101 wedstrijden voor Ajax, waarin hij 55 maal scoorde. In 1957 maakte hij samen met onder andere Sjaak Swart uit van het elftal dat de eerste Europacup wedstrijd speelde. Zijn laatste wedstrijd speelde Loek den Edel voor Ajax op 8 maart 1959 tegen PSV. Na zijn Ajax-periode speelde Den Edel een seizoen voor Alkmaar '54, waar hij opviel door zijn daverende schot en vele blessures. Daarna verkaste hij naar het Arnhemse Vitesse. In 1960 vestigde hij zich in Heerlen en begon er een textielwinkel. De verwachting was dat hij bij een Limburgse ploeg zou gaan spelen; het bleef Vitesse.
Zijn loopbaan in het betaald voetbal beëindigde hij bij Limburgia in Brunssum. Hij werd in seizoen 1963/1964 geplaagd door met name knieblessures waardoor hij regelmatig vanaf de bank moest toekijken.
Den Edel woonde in Hoensbroek. Hij overleed op 1 augustus 2022 op 88-jarige leeftijd.
# FC Eindhoven in het seizoen 2010/11

FC Eindhoven speelt in het seizoen 2010/11 in de Eerste divisie en om de KNVB Beker.

## Selectie

Doel
* 1. Jurgen Hendriks
* 21. Ruud Swinkels
* 12. Paul Dijkmans
* 22. Laurens van Leuken
Verdediging
* 2. Justin Tahapary
* 4. Ruud van der Rijt
* 15. Wesley Bakermans
* 20. Rob van der Sluijs
* 3. Jelle de Bock
* ?. Wesley Vanbelle
* ?. Sjors Paridaans
Middenveld
* 6. Bart van Brakel
* 10. Ivo Rossen
* 17. Koen van Steensel
* 8. Rochdi Achenteh
* 14. Rob van Boekel
* 23. Mark Bloemendaal
* 13. Jens van Son
Aanval
* 16. Jelle van Kruijssen
* 11. Leon Kantelberg
* 9. Patrick N'Koyi
* 7. Jeffrey Vlug
* 18. Ratko Vansimpsen

#### Aangetrokken 2010/2011

| Naam | Vorige club |
| Laurens van Leuken | Helmond Sport |
| Rob van der Sluijs | Helmond Sport |
| Jelle van Kruijssen | Willem II |
| Ratko Vansimpsen | Willem II |
| Wesley Vanbelle | KSK Beveren |
| Sjors Paridaans | FC Emmen |

#### Vertrokken
## Staf

* Ernest Faber (Trainer)
* Pascal Maas (Assistent-trainer)
* Mart van Duren (Assistent-trainer)
* Wim Ribbens (Keeperstrainer)
* Remco Claessens (Fysiotherapeut)
* Frank Hagenaars (Fysiotherapeut)
* Roland van Maurik (Materiaalverzorger)
* Wout van Maurik (Materiaalverzorger)

## Eerste divisie
### Eindstand

| № | Club | WG | W | G | V | DV | DT | +/– | Punten |
| | RKC Waalwijk | 34 | 22 | 7 | 5 | 85 | 40 | +45 | 73 |
| 2 | FC Zwolle | 34 | 20 | 10 | 4 | 68 | 28 | +40 | 69 |
| 3 | Helmond Sport | 34 | 17 | 8 | 9 | 61 | 43 | +18 | 59 |
| 4 | BV Veendam | 34 | 15 | 12 | 7 | 55 | 45 | +10 | 53 |
| 5 | SC Cambuur | 34 | 15 | 9 | 10 | 64 | 52 | +12 | 51 |
| 6 | FC Volendam | 34 | 14 | 9 | 11 | 57 | 50 | +7 | 51 |
| 7 | Go Ahead Eagles | 34 | 13 | 11 | 10 | 58 | 43 | +15 | 50 |
| 8 | FC Den Bosch | 34 | 11 | 14 | 9 | 56 | 47 | +9 | 47 |
| 9 | Sparta Rotterdam | 34 | 12 | 7 | 15 | 71 | 65 | +6 | 43 |
| 10 | MVV Maastricht | 34 | 14 | 8 | 12 | 44 | 50 | –6 | 42 |
| 11 | FC Dordrecht | 34 | 12 | 9 | 13 | 52 | 56 | –4 | 41 |
| 12 | FC Eindhoven | 34 | 10 | 10 | 14 | 41 | 50 | –9 | 40 |
| 13 | FC Emmen | 34 | 8 | 11 | 15 | 49 | 64 | –15 | 35 |
| 14 | Telstar | 34 | 8 | 10 | 16 | 43 | 54 | –11 | 34 |
| 15 | AGOVV Apeldoorn | 34 | 11 | 7 | 16 | 55 | 78 | –23 | 31 |
| 16 | Fortuna Sittard | 34 | 7 | 7 | 20 | 42 | 70 | –28 | 26 |
| 17 | RBC Roosendaal | 34 | 7 | 8 | 19 | 38 | 66 | –28 | 26 |
| 18 | Almere City FC | 34 | 8 | 7 | 19 | 46 | 84 | –38 | 25 |

## KNVB Beker
### Wedstrijden

| Ronde | Datum | Wedstrijd | Uitslag |
| Derde ronde | 22.09.2010 | EVV Echt – FC Eindhoven | 3–5 |
| Vierde ronde | 10.11.2010 | AZ – FC Eindhoven | 3–0 |
# Pamięcin (Lubusz)

Pamięcin (Duits: Frauendorf) is een plaats in het Poolse district Słubicki, woiwodschap Lubusz. De plaats maakt deel uit van de gemeente Górzyca en telt 410 inwoners.
Tot 1945 maakte Frauendorf deel uit van het Duitse Rijk. Na de Tweede Wereldoorlog werd de complete Duitstalige bevolking verdreven.
# Log Jammer

Log Jammer was een boomstamattractie in Six Flags Magic Mountain. In oktober 2011 is de attractie gesloten, en vervolgens afgebroken.

## Algemene Informatie

Log Jammer had 2 optakelingen en drie afdalingen. Dit was mogelijk omdat Log Jammer op een heuvel staat.

## Beschadiging

Op 5 april 2006 werd de Log Jammer licht beschadigd. Dit kwam doordat een vorkheftruck op een van de keerpunten was ingereden. En hiermee een aantal elektriciteitsdraden beschadigde. Na een paar dagen was de attractie weer klaar voor gebruik.

## Externe link

* Log Jammer op Thrill Network
* ↑ Nieuwsbericht van beschadiging. Gearchiveerd op 20 april 2024. Geraadpleegd op 20 april 2024.
# Lijst van voetbalinterlands Bulgarije - Slovenië (vrouwen)

Deze lijst van voetbalinterlands is een overzicht van alle officiële voetbalinterlands tussen de nationale vrouwenteams van Bulgarije en Slovenië. De landen hebben tot nu toe één keer tegen elkaar gespeeld.

## Wedstrijden

| № | Plaats | Datum | Competitie | Wedstrijd | Uitslag |
| 1 | Dravograd | 27 augustus 2008 | Vriendschappelijk | Slovenië − Bulgarije | 0 − 4 |

## Samenvatting

| Competitie | Totaal gespeeld | Winst Bulgarije | Gelijk | Winst Slovenië | Doelsaldo Bulgarije – Slovenië |
| Vriendschappelijk | 2 | 1 | 0 | 1 | 4 − 0 |
| Totaal | 2 | 1 | 0 | 1 | 4 − 0 |
# Lijst van voetbalinterlands Bulgarije - Tsjecho-Slowakije (vrouwen)

Deze lijst van voetbalinterlands is een overzicht van alle officiële voetbalinterlands tussen de nationale vrouwenteams van Bulgarije en Tsjecho-Slowakije. De landen hebben tot nu toe vier keer tegen elkaar gespeeld.

## Wedstrijden

| № | Plaats | Datum | Competitie | Wedstrijd | Uitslag |
| 1 | Doepnitsa | 24 april 1988 | EK 1989 kwalificatie | Bulgarije − Tsjecho-Slowakije | 0 − 1 |
| 2 | onbekend | 23 oktober 1988 | EK 1989 kwalificatie | Tsjecho-Slowakije − Bulgarije | 3 − 0 |
| 3 | Skuteč | 14 oktober 1989 | EK 1991 kwalificatie | Tsjecho-Slowakije − Bulgarije | 2 − 0 |
| 4 | Sofia | 14 oktober 1990 | EK 1991 kwalificatie | Bulgarije − Tsjecho-Slowakije | 2 − 3 |

## Samenvatting

| Competitie | Totaal gespeeld | Winst Bulgarije | Gelijk | Winst Tsjecho-Slowakije | Doelsaldo Bulgarije – Tsjecho-Slowakije |
| EK-kwalificatie | 4 | 0 | 0 | 4 | 2 − 9 |
| Totaal | 4 | 0 | 0 | 4 | 2 − 9 |
# Las Vegas Street Circuit

Het Las Vegas Street Circuit ook wel Las Vegas Strip Circuit is een stratencircuit voor de Formule 1 in Las Vegas.
Vanaf het Formule 1-seizoen 2023 wordt de Grand Prix van Las Vegas verreden op het stratencircuit dat 6,201 km lang is en 17 bochten telt. Er worden 50 ronden over dit circuit gereden. Het ligt op ongeveer dezelfde locatie als het stratencircuit dat gebruikt werd in de jaren '80. De Grand Prix zal tegen de klok in worden gereden en begint op een voormalige parkeerplaats waar een permanent deel van het circuit komt te liggen.
De eerste bocht is een haarspeldbocht waarna het circuit naar links afbuigt en vervolgens met een snelle bocht naar rechts overgaat naar het stratengedeelte van het circuit. Na 800 meter over de Koval Lane is er een langzame 90-graden bocht naar rechts gevolgd door een lange vloeiende bocht naar links om de Sphere arena heen. Op Sands Avenue volgen twee snelle bochten gevolgd door een langzame linkerbocht die de Las Vegas Boulevard opdraait, beter bekend als de Las Vegas Strip. Dit is een lang stuk van 1931 meter (inclusief een flauwe bocht naar links) waar vol gas gereden kan worden. Na een paar scherpe langzame bochten naar Harmon Avenue, komt een recht stuk van 800 meter gevolgd door een snelle bocht naar links terug naar het permanente deel van het circuit.

## Winnaar van de Grand Prix van Las Vegas

| Jaar | Coureur | Constructeur | Verslag |
| 2023 | Max Verstappen | Red Bull-Honda RBPT | Verslag |
| 2024 | George Russell | Mercedes-Mercedes | Verslag |
* ↑ (en) Las Vegas Grand Prix Circuit Layout. Formula 1® - The Official F1® Website (30 maart 2022). Gearchiveerd op 31 maart 2022. Geraadpleegd op 31 maart 2022.
# Lokaal Sterk

Lokaal Sterk is een lokale politieke partij in de gemeente Tubbergen. Oprichter uit 2013 was Anoesjka Kemperink.
Bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2014 kwam de partij Dorpen Centraal met twee zetels in de 19 zetels tellende gemeenteraad. Aanvankelijk kwam na de afsplitsing van fractielid Leon Oosterik het besluit om te stoppen, maar in januari 2018 kwam er alsnog een kandidatenlijst met drie kandidaten. Op 21 maart 2018 verloor de partij een zetel, maar bleef derhalve vertegenwoordigd.
Sinds augustus 2021 vertegenwoordigt Plegt de nieuwe partij Lokaal Sterk en samen met voormalige PvdA-raadsleden Henk Wessels en Marian de Boer en Norbert van de Graaf die namens GB/VVD raadslid was is dit initiatief genomen. Op 16 maart 2022 behaalde de partij drie zetels.

## Externe link

* Officiële website
* ↑ Oprichtingsakte Notariskantoor Kroezen
* ↑ Dorpen Centraal doet alsnog mee aan verkiezingen in Tubbergen TC Tubantia, 8 februari 2018. Gearchiveerd op 21 juni 2018.
* ↑ Plegt lijsttrekker voor Lokaal Sterk in Tubbergen, ondanks ‘frustrerend en zinloos jaar in de raad’ TC Tubantia, 4 januari 2022. Gearchiveerd op 23 januari 2022.
# Peter Kürten

Peter Kürten (Düsseldorf, 26 mei 1883 – Keulen, 2 juli 1931), bijgenaamd de Vampier van Düsseldorf, was een Duitse seriemoordenaar.

## Moorden

Kürten was gefascineerd door de Engelse moordenaar Jack the Ripper en zijn schrikbewind veroorzaakte in Düsseldorf evenveel hysterie als dat van Jack the Ripper in 1888 in Londen. Kürtens eerste slachtoffer was de 9-jarige Christine Klein, die hij in 1929 de keel dichtkneep tot ze het bewustzijn verloor. Vervolgens randde hij haar aan en sneed haar keel open. Bij zijn volgende acht moorden gebruikte hij verschillende methodes, waaronder messteken, wurging en bruut geweld. Uiteindelijk liet hij een meisje dat hij had geprobeerd te verkrachten gaan. Ze deed geen aangifte, maar schreef een brief naar een vriendin over het voorval. Toen de brief verkeerd geadresseerd bleek te zijn, werd die geopend door de posterijen, die vervolgens de politie waarschuwden. Peter Kürten werd in april 1931 aangeklaagd en veroordeeld voor negen moorden. Op 2 juli 1931 werd hij onthoofd onder de guillotine van de Klingelpütz-gevangenis van Keulen.
Kürten beweerde zelf ca. 80 mensen te hebben omgebracht. Zijn eerste twee slachtoffers zouden twee vrienden zijn geweest die hij bij het zwemmen zou hebben verdronken.
De Duitse speelfilm M - eine Stadt sucht einen Mörder van Fritz Lang uit 1931 is deels gebaseerd op deze seriemoordenaar. Het boek "Het bloed van de zwaan" van Hugo Luijten is eveneens gebaseerd op deze zaak.
# Frans van de Staak

Franciscus Josephus Maria (Frans) van de Staak (Amsterdam, 25 oktober 1943 – aldaar, 28 mei 2001) was een Nederlands regisseur, filmproducent en graficus.
Van de Staak werd geboren als zoon van een schoenmaker. Hij volgde de HBS en besloot, nadat hij L'avventura (1960) van Michelangelo Antonioni had gezien, naar de filmacademie te gaan. Hij studeerde vanaf 1963 aan de Nederlandse Filmacademie en studeerde ook enige tijd psychologie.
Als graficus zat hij vanaf 1971 in de BKR. Van de twaalfduizend gulden die hem jaarlijks werd uitgekeerd spaarde hij negenduizend gulden om te kunnen filmen. Hij was een leerling van Gérard Leonard van den Eerenbeemt en Frank Lodeizen.
Van de Staak baseerde veel van zijn films op teksten van experimentele schrijvers als Gerrit Kouwenaar, Lidy van Marissing, Cyrille Offermans en Jacq Vogelaar. Jean-Marie Straub en Danièle Huillet droegen hun film Toute révolution est un coup de dés (1977) aan hem op.
Van de Staak was enige tijd gehuwd met de regisseuse Heddy Honigmann, met wie hij een zoon had. Hij overleed in 2001 op 57-jarige leeftijd na een korte ziekte en werd begraven op Zorgvlied. Na zijn dood maakte Kees Hin de documentaire De laatste dagen van het atelier Frans van de Staak (2002), waarin collega's, acteurs en medewerkers aan het woord komen.

## Prijzen

* 1967 - Eerste prijs Cinestud '67 voor Een portret van
* 1996 - L. J. Jordaanprijs van het Amsterdams Fonds voor de Kunst voor Schijnsel.

## Filmografie

* 1964 - Freem
* 1966 - Een portret van
* 1970 - Het bezoek
* 1973 - Uit het werk van Baruch d’Espinoza
* 1974 - Een gebroken voet
* 1975 - Tien gedichten van Hubert Corneliszoon Poot
* 1975 - Sonate
* 1975 - Een gelote straat
* 1976 - Meine Heimat Mijn vaderland
* 1977 - Terzake
* 1977 - De korzelige klant
* 1977 - De gevoelens van een rode patrijs door hemzelf verteld
* 1978 - De optocht
* 1980 - De onvoltooide tulp
* 1981 - Er gaat een eindeloze stoet mensen door mij heen
* 1982 - Op uw akkertje
* 1983 - Het vertraagde vertrek
* 1986 - Windschaduw
* 1989 - Ongedaan gedaan
* 1990 - Faverey
* 1991 - Rooksporen
* 1994 - Kladboekscènes
* 1996 - Schijnsel
* 1996 - Sepio
* 1998 - Dichtweefsel
* 2001 - Lastpak