# Tirol (deelstaat)

Tirol (Beiers: Tiroi, Nederlands ook wel Tirool) is een deelstaat (Bundesland) van de federale republiek Oostenrijk en vormt het Oostenrijkse deel van de regio Tirol. De hoofdstad is Innsbruck, dat tevens de grootste stad van de deelstaat is. Tirol grenst zowel aan de deelstaten Karinthië, Vorarlberg en Salzburg, alsook aan de landen Duitsland (Beieren), Zwitserland (Graubünden) en Italië (Zuid-Tirol en Belluno).

## Demografie

In 2019 had Tirol 754.705 inwoners en een bevolkingsdichtheid van 60 inwoners per km². Daarmee is Tirol in termen van inwoners de vijfde van de negen deelstaten van Oostenrijk. De levensverwachting in Tirol voor vrouwen is 85 jaar en voor mannen is dat 80 jaar.
Bevolkingsontwikkeling in Tirol:
| jaar | bevolking |
| 1990 | 624.114 |
| 2000 | 671.492 |
| 2010 | 707.517 |
| 2018 | 754.705 |
Bevolking naar het land van herkomst (2018) :
| staat | aantal absoluut | percentage | geboortebalans |
| Oostenrijk | 613.907 | 81,3 | 0,2 |
| Duitsland | 40.594 | 5,4 | -0,1 |
| Nederland | 2.168 | 0,3 | 0,1 |
| Italië | 9.439 | 1,3 | 0,5 |
| België | 505 | 0,1 | -0,5 |
| Turkije | 17.114 | 2,3 | 0,7 |

### Verschil per district in Tirol

In 2018 zagen zes van de negen Tiroolse districten de bevolking groeien. Net als het jaar daarvoor werd in het district Kufstein de hoogste bevolkingsgroei waargenomen (+ 1,1%). In de districten Imst en Innsbruck-Land is de bevolking met respectievelijk 0,8% en 0,9% gestegen.
Als men kijkt naar het migratiesaldo op districtsniveau, levert dat migratiewinst op voor zes van de negen Tiroolse districten. De districten Innsbruck-Land en Kufstein boekten de meest aanzienlijke winsten. In het district Lienz in Oost-Tirol zijn zowel een negatief migratiesaldo als een negatief geboortecijfer verantwoordelijk voor de bevolkingsafname.

## Onderverdeling

De deelstaat Tirol is onderverdeeld in één zelfstandige stad (Statutarstadt) en acht politieke districten (Bezirke).

### Zelfstandige steden

* Innsbruck

### Districten

Noord-Tirol:
* Landeck
* Reutte
* Imst
* Innsbruck-Land
* Schwaz
* Kufstein
* Kitzbühel
Oost-Tirol:
* Lienz
Tirol is verder onderverdeeld in 279 politiek afhankelijke gemeenten.
De tien grootste van die gemeenten zijn:
| | Naam | Aantal inwoners |
| 1. | Innsbruck | 132.236 |
| 2. | Kufstein | 18.973 |
| 3. | Telfs | 15.582 |
| 4. | Hall in Tirol | 13.801 |
| 5. | Schwaz | 13.606 |
| 6. | Wörgl | 13.537 |
| 7. | Lienz | 11.945 |
| 8. | Imst | 10.371 |
| 9. | St. Johann in Tirol | 9.425 |
| 10. | Rum | 9.063 |
| 11. | Kitzbühel | 8.341 |
| 12. | Zirl | 8.134 |

## Geografie

De deelstaat Tirol heeft een oppervlakte van 12.640 km² (waarmee het de derde van de negen deelstaten is, na Neder-Oostenrijk en Stiermarken), waarvan 12.534 km² land (99,1%) en 114 km² water (0,9%). Het is gelegen op 46° 39' – 47° 45' NB, 10° 06' – 12° 58' OL.
Het hoogste punt van Tirol is de Großglockner in Oost-Tirol, met 3797 meter tevens het hoogste punt van Oostenrijk. Het laagste punt (465 m) is gelegen bij het dorp Erl, gelegen aan de Inn, vijftien kilometer ten noorden van Kufstein, dicht bij de grens met het Duitse Beieren.
| Gebergten in Tirol: Karwendel Brandenberger Alpen Kitzbüheler Alpen Wetterstein- en Miemingergebergte Lechtaler Alpen Kaisergebergte Zillertaler Alpen Stubaier Alpen Ötztaler Alpen Hohe Tauern Defereggengebergte Silvretta | Dalen en noemenswaardige zijdalen: Inndal Achental Brixental Alpbachtal Thierseetal Zillertal Wipptal Wattental Stubaital Sellraintal Ötztal Pitztal Stanzertal Paznauntal Kaunertal Lechtal Hornbachtal Drautal Iseltal Defereggental Kalsertal Virgental | Rivieren en noemenswaardige zijrivieren: Inn Wildschönauer Ache Brandenberger Ache Alpbach Ziller Sill Ruetz Gschnitzbach Melach Ötztaler Ache Pitze Sanna Rosanna Trisanna Faggenbach Drau Isel Lech |

## Politiek

De landdag (Landtag), oftewel het parlement van Tirol, telt 36 zetels. Het kende van 2013 tot 2022 een links-conservatieve regering van ÖVP en Die Grünen. Bij de verkiezingen voor de landdag van Tirol op 25 september 2022 werd de ÖVP met afstand de grootste partij. Het ging daarna regeren met de sociaaldemocratische SPÖ. Daarmee werd de turquoise-groene regering (naar de partijkleuren türkis-grün) van ÖVP en de Groenen beëindigd.
Anton Mattle (ÖVP) is sinds 2022 gouverneur (Landeshauptmann) van Tirol.

## Toerisme

aantal overnachtingen in Tirol (2019) :
| Zomerseizoen | Winterseizoen | Totaal |
| 22.161.313 | 27.486.459 | 49.647.772 |