# Wapen van Koog aan de Zaan

Het wapen van Koog aan de Zaan werd op 26 juni 1816 bij besluit van de Hoge Raad van Adel in gebruik bevestigd aan de Noord-Hollandse gemeente Koog aan de Zaan. Het wapen bleef in gebruik tot 1 januari 1974, toen de gemeente opging in de nieuw opgerichte gemeente Zaanstad. Zowel het wapen van Zaanstad als dat van Koog aan de Zaan zijn afgeleid van het wapen van de voormalige banne van Westsane en Crommenie.

## Blazoenering

De blazoenering van het wapen luidde als volgt:
   Midden door gesneden, van boven van keel met twee geaffronteerde leeuwen van zilver, het onderste van zilver met twee geaffronteerde leeuwen van keel.
De heraldische kleuren in het wapen zijn keel (rood) en zilver (wit). De leeuwen kijken elkaar aan.

## Geschiedenis

Het wapen is afgeleid van dat van de voormalige ambachtsheerlijkheid en banne van Westsane en Crommenie. Deze voerde het wapen in omgekeerde kleuren, dus met een rode leeuw in een zilveren veld in I en IV, en een zilveren leeuw in een rood veld in II en III. Dit wapen was gelijk aan het wapen van Zaandijk. De vier leeuwen zijn vermoedelijk afkomstig uit het wapen van Jan van Beaumont, de jongere broer van Willem IV van Holland-Henegouwen, aan wie de heerlijkheid in 1304 beleend werd. De graven van Holland-Henegouwen voerden vier leeuwen in hun wapen. Het wapen van Jan van Beaumont had een barensteel. Het wapen van Westsane en Crommenie werd op 14 december 1602 officieel door de Staten van Holland en West-Friesland verleend. Westzaan, Westzaandam, Zaandijk, Wormerveer en Koog aan de Zaan voerden tot de Franse tijd alle hetzelfde wapen. Krommenie, dat in 1634 werd afgesplitst, voerde een variant. Na de oprichting van de gemeenten die hieruit zijn voortgekomen zijn de wapens iets aangepast, met uitzondering van dat van Zaandijk. Hoe deze wijzigingen tot stand zijn gekomen en waarom het wapen van de gemeente Westzaan gelijk is aan dat van Wormerveer is onbekend.

## Verwante wapens

Onderstaande wapens zijn eveneens afgeleid van het wapen van Holland-Henegouwen, een aantal van het wapen van de Banne van Westsane en Crommenie in het bijzonder:
* Het wapen van de graven van Holland en Henegouwen, heren van het baljuwschap Blois
* Het wapen van Beverwijk
* Het wapen van Ilpendam
* Het wapen van Westzaan
* Het wapen van Krommenie
* Het wapen van Limmen
* Het wapen van Uitgeest
* Het wapen van Wormerveer
* Het wapen van Zaandijk
* Het wapen van Zaanstad
* Het wapen van Zaandam
* 1 2 Gemeente Koog aan de Zaan. Hoge Raad van Adel. Gearchiveerd op 25 januari 2022. Geraadpleegd op 6 mei 2015.
* ↑ Kl. Sierksma (1960). De gemeentewapens van Nederland. Prisma Boeken.
Abbekerk · Akersloot · Andijk · Ankeveen · Anna Paulowna · Assendelft · Avenhorn · Barsingerhorn · Beemster · Beets · Bennebroek · Berkenrode · Berkhout · Bijlmermeer · Blokker · Bovenkarspel · Broek in Waterland · Broek op Langedijk · Buiksloot · Bussum · Callantsoog · De Rijp · Egmond · Egmond aan Zee · Egmond-Binnen · Graft · Graft-De Rijp · 's-Graveland · Groet · Grootebroek · Grosthuizen · Haarlemmerliede · Haarlemmerliede en Spaarnwoude · Harenkarspel · Heerhugowaard · Hensbroek · Hoogkarspel · Hoogwoud · Ilpendam · Jisp · Kalslagen · Katwoude · Koedijk · Koog aan de Zaan · Kortenhoef · Krommenie · Kwadijk · Langedijk · Leimuiden · Limmen · Marken · Middelie · Midwoud · Monnickendam · Muiden · Naarden · Nederhorst den Berg · Nibbixwoud · Niedorp · Nieuwe Niedorp · Nieuwendam · Nieuwer-Amstel · Noord-Scharwoude · Noorder-Koggenland · Obdam · Oosthuizen · Opperdoes · Oterleek · Oude Niedorp · Oudendijk · Oudkarspel · Oudorp · Petten · Ransdorp · Schardam · Scharwoude · Schellingwoude · Schellinkhout · Schermer · Schermerhorn · Schoorl · Schoten · Sijbekarspel · Sint Maarten · Sint Pancras · Sloten · Spaarndam · Spaarnwoude · Spanbroek · Twisk · Urk · Ursem · Veenhuizen · Venhuizen · Warder · Warmenhuizen · Waverveen · Weesp · Weesperkarspel · Wervershoof · Wester-Koggenland · Westwoud · Westzaan · Wieringen · Wieringermeer · Wieringerwaard · Wijdenes . Wijdewormer . Wijk aan Zee en Duin · Wimmenum · Winkel · Wognum · Wormer · Wormerveer · Zaandam · Zaandijk · Zeevang · Zijpe · Zuid-Scharwoude · Zuid- en Noord-Schermer · Zwaag Dorpswapens: Hauwert · Volendam · Zwaagdijk-West