OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Peter van Nieuwenhuizen

Peter van Nieuwenhuizen (Utrecht, 26 oktober 1938) is een Nederlandse natuurkundige. Van Nieuwenhuizen is een gedecoreerd hoogleraar aan de Stony Brookuniversiteit in Californië, Verenigde Staten. Hij is bekend dankzij de ontwikkeling van een sluitende theorie van de supergravitatie, samen met de Italiaanse fysicus Sergio Ferrara en de Amerikaanse theoretisch fysicus Daniel Z. Freedman.

## Levensloop

Van Nieuwenhuizen studeerde natuurkunde en wiskunde aan de Universiteit Utrecht, waar hij zijn doctorsgraad behaalde onder supervisie van de latere Nobelprijswinnaar Martinus J.G. Veltman. Na zijn studie in Utrecht ging hij naar het CERN in Genève, de Universiteit van Parijs in Orsay, en de Brandeis-universiteit in Waltham (Massachusetts), naar elk gedurende twee jaar.
In 1975 trad Van Nieuwenhuizen toe tot het Institute for Theoretical Physics, nu het CN Yang Institute on Theoretic Fysics van de Stony Brookuniversiteit, waar hij Nobelprijswinnaar Chen Ning Yang opvolgde als directeur van 1999 tot 2002.
Van Nieuwenhuizen is getrouwd met de fysica Marie de Crombrugghe. Het paar heeft drie kinderen.

## Onderscheidingen

Voor het ontwikkelen van de theorie van de supergravitatie, de eerste supersymmetrische uitbreiding van Albert Einsteins theorie van de algemene relativiteit en voor hun centrale rol in de erop volgende ontwikkeling kregen Peter van Nieuwenhuizen, Sergio Ferrara en Daniel Z. Freedman in 1993 de Britse Wetenschapsprijs, de medaille van de Diracprijs van het International Centre for Theoretical Physics in Triëst. In 2006 kreeg hij de Dannie Heineman Prize for Mathematical Physics van de American Physical Society en in 2016 de Ettore Majorana-medaille van EMFCSC, Erice, Sicilië.
In 2019 werd het drietal fysici de bijzondere Breakthrough Prize in Fundamental Physics van drie miljoen miljoen dollar voor de ontdekking toegekend.
Van Nieuwenhuizen is Fellow of the American Physical Society en sinds 1994 lid-correspondent van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen. Evenzeer is Van Nieuwenhuizen lid van de Oostenrijkse Academie van Wetenschappen. In 2004 werd hij benoemd tot ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw en in 2005 tot Honorair hoogleraar van de Technische Universiteit Wenen, Oostenrijk.
* ↑ https://profs.library.uu.nl/index.php/profrec/getprofdata/1478/33/61/0
* ↑ De Nederlandse natuurkundige die op zijn 81ste de ‘Oscar van de wetenschap won’ De Volkskrant (22 november 2019)
* ↑ (en) Supergravity scientists share $3M US Breakthrough Prize CBC (7 augustus 2019)
* ↑ Peter van Nieuwenhuizen Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen
* Bibsys: 90172851
* Gemeinsame Normdatei: 140970312
* International Standard Name Identifier: 0000 0000 7799 5174
* Library of Congress Control Number: n79151597
* Mathematics Genealogy Project: 113927
* Nationale Bibliotheek van Israël: 987007351527705171
* Nederlandse Thesaurus van Auteursnamen: 148199445
* Système universitaire de documentation: 124494951
* Virtual International Authority File: 167377350
* WorldCat (via VIAF): 167377350
# Die Streuner

Die Streuner (De zwervers) is een Duits muziekensemble dat gespecialiseerd is in middeleeuwse muziek. De groep werd opgericht in 1994. Ze is vooral geïnteresseerd in de muziek van de middeleeuwse taveerne. Het repertoire omvat drinkliederen, oude volksliedjes en liederen van componisten uit de middeleeuwen en de renaissance, maar ook van moderne componisten die in die stijl schrijven. De groep maakt ook zelf arrangementen en zingt teksten van onder andere Friedrich von Schiller, François Villon, Erich Kästner, Heinrich Heine, Clemens Brentano en Wilhelm Busch.
De groep treedt geregeld op markten en festivals op. Het merendeel van het repertoire is in het Duits, maar ze voert ook wel Franse en Engelse liedjes uit.
In 2002 was de groep te gast bij Margaritas ante porcos, een album van de band Duivelspack.
De groep treedt ook regelmatig op samen met collega-groep A La Via. Samen noemen ze zich Malleus. Deze twaalf leden tellende groep combineert oude instrumenten met moderne.

## Samenstelling

* "Pinto der Schäfer" alias Carsten Hickstein, luit, chalumeau en zang
* "Rabe" alias Miriam Petzold, viool, tintinnabula, zang
* "Don Martino" alias Martin Seifert, Spaanse luit en zang
* "Matty der Angelsachse" alias Mathew Rouse, viool, slaginstrumenten, zang
* "Romàta" alias Roland Kempen, luit, tintinnabula, zang

## Discografie

* 1998: Wein, Weib und Gesang
* 2000: Schnorrer, Penner, schräge Narren
* 2002: Gebet eines Spielmanns
* 2002: Malleus (In samenwerking met "A La Via" )
* 2004: Fürsten in Lumpen und Loden
* 2007: Fau
* 2009: Süßer die Streuner nie klingen
* 2011: Hurra, na endlich!
* 2014: Hör rein! Schenk ein!
Alle cd’s zijn verschenen bij Emmuty Records, een label dat gespecialiseerd is in middeleeuwse muziek.

## Wilde Gesellen

Wilde Gesellen is de fanclub van Die Streuner. Ze hebben zich vernoemd naar het lied "Wilde Gesellen" op het album Fürsten in Lumpen und Loden.
# Eesti hällilaul

Arvo Pärt componeerde zijn Eesti hällilaul (Ests voor Ests wiegelied) in 2002. Hoewel de titel wijst op een liedje voor kinderen is dat niet wat Pärt bedoelde met zijn werk. Het wiegeliedje is een liedje voor kinderen en voor het kind in iedereen. Hij omschreef het als een glimp van het Paradijs.
De opdracht voor het werk kwam van Jordi Savall van het zangensemble Ensemble Hespèrion XXI. Het lied is opgedragen aan Jordi Savall (dirigent, piano), Montserrat Figueras (zang) en Arianna Savall (zang). Het werk was in eerste instantie niet bedoeld als concertrepertoire. Het is geschreven voor het album Ninna Nanna, een album met slaap/wiegeliedjes van 1550 tot en met 2002, dat verscheen op het platenlabel Alia-Vox, gespecialiseerd in vroege zangmuziek. Het Ests kinderliedje vormde dan ook een tandem met het Rozhdyestvyenskaya kolïbyelnaya, voor diezelfde gelegenheid geschreven. De tekst voor Hällilaul werk bleef eenvoudig: Kuss-kuss kallike (Slaap, slaap kindje). De muziek is geheel gebaseerd op Pärts tintinnabulum nu eens niet voor kerkklokken, maar voor de wieg.
Zoals Pärt vaker met zijn werken deed, kwamen er in de loop van de jaren andere versies uit zijn pen. In dit geval voor:
* dameskoor of twee zangstemmen en strijkorkest
* dameskoor met 4 altviolen, 4 celli.
* Uitgave ECM Records: Ests Philharmonisch Kamerkoor en het Tallinn Kamerorkest o.l.v. Tonu Kaljuste (2011: versie dameskoor/strijkorkest
* Uitgave Alia-Vox, Savall, Figueras, Savall (2002: versie 2 zangstemmen, piano)
# Tintinnabuli

Tintinnabuli (meervoudsvorm van het Latijnse woord tintinnabulum, dat ‘bel’ of 'klokje' betekent) is een muzikale componeertechniek of stijl gecreëerd door de Estse componist Arvo Pärt. Hij introduceerde deze nieuwe techniek voor het eerst in de werken Für Alina (1976) en Spiegel im Spiegel (1978). De stijl is beïnvloed door de mystieke ervaringen van de componist met zangkunst. Muzikaal wordt Pärts tintinnabulimuziek gekenmerkt door twee soorten stemmen, waarvan de eerste (ook wel de "tintinnabulaire stem") een arpeggio vormt met de tonische drieklank, en de tweede diatonisch beweegt in een stapsgewijze beweging. De werken hebben vaak een langzaam en meditatief tempo, en een minimalistische benadering van zowel notatie en uitvoering. De compositorische aanpak van Pärt heeft zich enigszins uitgebreid sinds de jaren 70, maar het totale effect van zijn muziek is grotendeels hetzelfde gebleven.
# Loge Le Profond Silence

Loge Le Profond Silence is een vrijmetselaarsloge in Kampen opgericht in 1770, vallende onder het Grootoosten der Nederlanden.

## Geschiedenis

De loge werd opgericht door Jacob Abraham de Mist, J.C. de Winter, Johan Lemker van Breda, Berend Frederik Schultz, E.W. Schultz, C. van Mekeren, G.J. Stennekes en Nicolaas Wonneman. De Mist was voorheen (1767) voorzittend Meester van de Loge La Vertu te Leiden. De constitutiebrief is gedateerd 20 juni 1770. De loge werd geïnstalleerd op 16 juli 1770 door de voorzittend Meester van de Loge La Vertu te Leiden, L. van Santen. De loge was in ruste in de perioden 1786–1790, 1794–1797 en 1831–1834.

## Naam en onderscheidingskleuren

De naam "Le Profond Silence" (de diepe stilte) duidt op de diepe stilte waarin de loge werd opgericht, daar de stad Kampen tegen de vrijmetselarij was. De loge moest in verborgenheid werken; zij koos ook daarom de kleuren zwart en goudgeel; licht in de duisternis.
# Lamborghini Veneno

De Lamborghini Veneno is een Italiaanse sportwagen ontwikkeld in 2013 als speciale versie van de Lamborghini Aventador.

## Geschiedenis

De Veneno werd ontwikkeld om de 50ste verjaardag van Lamborghini te vieren. De drie donkergrijze wagens, met respectievelijk groene, witte en rode accenten (de kleuren van de Italiaanse vlag), werden verkocht voor meer dan 3 miljoen dollar per stuk. Een vierde exemplaar, dat als enige is voorzien van accenten in alle drie de kleuren en te zien was op de Autosalon van Genève in 2013, ging naar het museum van Lamborghini.

### Roadster

Van de Veneno werd in 2013 ook een roadsterversie uitgebracht in een beperkte oplage. De Veneno kost ongeveer 4,5 miljoen Amerikaanse dollar.
# Amerikaanse zwarte arend

De Amerikaanse zwarte arend (Buteogallus solitarius, synoniem: Harpyhaliaetus solitarius) is een roofvogel uit de familie van de Accipitridae (havikachtigen).

## Kenmerken

Hun veren zijn donkergrijs tot zwart met witte tekeningen op zijn staart. Ze worden tot 75 centimeter groot en hun vleugels tot 180 centimeter als ze gespreid zijn. Die zijn erg breed. Jonge dieren zijn gevlekt bruin met kringen rond de ogen.

## Leefwijze

Hun voedsel bestaat voornamelijk uit reptielen, met name slangen.

## Verspreiding en leefgebied

Deze soort komt voor van Mexico tot westelijk en noordelijk Zuid-Amerika en telt twee ondersoorten:
* B. s. sheffleri: van zuidelijk Mexico tot Panama.
* B. s. solitarius: van Colombia tot de Guiana's en noordwestelijk Argentinië.
Ze komen voor in heuvelachtige bossen tot bijna tweeduizend meter hoogte. In de laaglanden is deze arend niet voorkomend.

## Status

Rond 2012 werd de populatiegrootte geschat op 1500 tot 4000 individuen. Dit aantal neemt af als gevolg van aantasting van het leefgebied door ontbossing en door jacht. Daarom staat de arend als gevoelig op de Rode Lijst van de IUCN.

## Externe link

* Diertje van de dag
* 1 2 (en) Amerikaanse zwarte arend op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Gill F, D Donsker & P Rasmussen (Eds). 2023. IOC World Bird List (v13.1). DOI:10.14344/IOC.ML.13.1
# Loge Humaniteit

Loge Humaniteit is een vrijmetselaarsloge in Meppel opgericht in 1913, vallende onder het Grootoosten der Nederlanden.

## Geschiedenis

Vanwege de moeilijke bereikbaarheid van de Zwolse Loge Fides Mutua werd op 24 november 1894 op initiatief van B. Huizing en J.C.F. Kroon in Meppel een maçonnieke kring gesticht, die maandelijks bij elkaar kwam. Hieruit is Loge Humaniteit voortgekomen, waarvoor op 26 januari 1913 door Sijbren Tulp, E. Beyer, G.H. Hillebrand, D.J. Wolff, A.F. Meijer, J. Hendrikse, M.J. Wolff en Jacob L. Frank om een constitutiebrief werd verzocht. Door het Grootoosten op 15 juni 1913 werd deze verleend met ‘beperkte bevoegdheid’. De loge werd geïnstalleerd op 19 oktober 1913. Op 16 januari 1919 werd namens de loge door J.H. de Sitter, en J.L. Frank verzocht de loge volledige bevoegdheid te verlenen. Dit verzoek werd door het Grootoosten op 15 juni 1919 ingewilligd.
Door de Tweede Wereldoorlog is veel informatie over de loge verloren gegaan.

## Samenwerking

Loge Humaniteit werkt samen met de loges in Noord-Nederland (Groningen, Friesland, Drenthe). In 2017 betreft dat 18 loges. Een nauwere samenwerking bestaat met de andere Drentse loges. In 2020 zijn dat Moed en Volharding in Assen, De Korenaar in Emmen en ’t Schienvat in Emmen.

## Voorzittend Meesters

In onderstaande lijst een overzicht van de Voorzittend Meesters van Loge Humaniteit gedurende de eerste 70 jaar van haar bestaan.
| Van | Tot | Voorzittend Meester |
| 1913 | 1918 | S. Tulp |
| 1918 | 1921 | J.H. de Sitter |
| 1921 | 1924 | J.L. Frank |
| 1924 | 1930 | H.A. Stheeman |
| 1930 | 1934 | J.L. Frank |
| 1934 | 1937 | G.G.J.F. Colb |
| 1937 | 1940 | H.A. Stheeman |
| 1945 | 1957 | J. Kornelis |
| 1957 | 1961 | H.F. Galjaard |
| 1961 | 1964 | J.B. van Bork |
| 1964 | 1967 | C.J. Gerritsen |
| 1967 | 1968 | J.B. van Bork |
| 1968 | 1970 | J.G. Dullaart |
| 1970 | 1972 | T. Oosterveld |
| 1972 | 1973 | H. Steenhuis |
| 1973 | 1980 | J. Vroom |
* Croiset van Uchelen-Brouwer, L., F. van Dijk (2003). Overzicht van loges die onder het Grootoosten der Nederlanden en zijn voorlopers gewerkt hebben of werken, Den Haag.
* Resolutiën Hoofdbestuur 20-09-1913
* Bulletin 1913, p. 2-4
* L’Union Fraternelle jrg. XXIII, p.342.
# Brahmaanse wouw

De Brahmaanse wouw (Haliastur indus) is een roofvogel uit de familie havikachtigen (Accipitridae). Deze soort is verwant aan de fluitwouw (Haliastur sphenurus). De Brahmaanse wouw dankt zijn naam als zijn rol in de Hindoe-mythologie, waarin deze roofvogel wordt gezien als de boodschapper van de god Brahma.

## Kenmerken

De lengte van de Brahmaanse wouw is 43 tot 51 cm en de vleugelspanwijdte bedraagt 110 tot 125 cm. Door de karakteristieke witte kop en borst en de kastanjebruine rug, vleugels en staart is de Brahmaanse wouw goed te onderscheiden van andere roofvogels.

## Voedsel

De Brahmaanse wouw is voornamelijk een viseter, hoewel ook aas wordt gegeten door deze roofvogel.

## Verspreiding en leefgebieden

De Brahmaanse wouw leeft in kustgebieden in oostelijk Azië en Oceanië. Mangrovebossen, havens en stranden vormen de belangrijkste habitats van deze roofvogel. In Azië komt de Brahmaanse wouw voor van Pakistan in het noordwesten tot China in het oosten en de Filipijnen en Indonesië in het zuidoosten. In Oceanië is deze roofvogel te vinden in Australië, Nieuw-Guinea en de Salomonseilanden. De Brahmaanse wouw leeft in Australië langs de noordkust, globaal van Carnarvon in West-Australië tot Hastings River in het oosten. Als dwaalgast komt de Brahmaanse wouw voor in de Verenigde Arabische Emiraten en op de Maldiven, Palau en Vanuatu.
De soort telt vier ondersoorten:
* H. i. indus: van India tot zuidelijk China en Vietnam.
* H. i. intermedius: Malakka, de Grote- en Kleine Soenda-eilanden, de Filipijnen en Sulawesi.
* H. i. girrenera: de Molukken, Nieuw-Guinea, de Bismarck-archipel en noordelijk Australië.
* H. i. flavirostris: de Salomonseilanden.

## Status

De Brahmaanse wouw heeft een enorm groot verspreidingsgebied en daardoor alleen al is de kans op uitsterven uiterst gering. De grootte van de populatie is in 2001 geschat op minimaal 100 duizend individuen. Er is aanleiding te veronderstellen dat de soort in aantal achteruit gaat. Echter, het tempo ligt onder de 30% in tien jaar (minder dan 3,5% per jaar). Daarom staat de Brahmaanse wouw als niet bedreigd op de Rode Lijst van de IUCN.
* 1 2 (en) Brahmaanse wouw op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Gill F, D Donsker & P Rasmussen (Eds). 2023. IOC World Bird List (v13.1). DOI:10.14344/IOC.ML.13.1
# Buteo

Buteo is een geslacht van vogels uit de familie van de havikachtigen (Accipitridae). De wetenschappelijke naam van het geslacht is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1799 door Bernard Germain de Lacépède.

## Soorten

De volgende soorten zijn bij het geslacht ingedeeld:
* Buteo albigula – Witkeelbuizerd
* Buteo albonotatus – Bandstaartbuizerd
* Buteo augur – Augurbuizerd
* Buteo auguralis - Afrikaanse roodstaartbuizerd
* Buteo bannermani – Kaapverdische buizerd
* Buteo brachypterus - Madagaskarbuizerd
* Buteo brachyurus – Kortstaartbuizerd
* Buteo buteo – Buizerd
* Buteo galapagoensis – Galápagosbuizerd
* Buteo hemilasius – Mongoolse buizerd
* Buteo jamaicensis – Roodstaartbuizerd
* Buteo japonicus – Japanse buizerd
* Buteo lagopus – Ruigpootbuizerd
* Buteo lineatus – Roodschouderbuizerd
* Buteo nitidus – Grijsgestreepte buizerd
* Buteo oreophilus – Bergbuizerd
* Buteo plagiatus – Grijze buizerd
* Buteo platypterus – Breedvleugelbuizerd
* Buteo refectus – Himalayabuizerd
* Buteo regalis – Rosse ruigpootbuizerd
* Buteo ridgwayi – Ridgways buizerd
* Buteo rufinus – Arendbuizerd
* Buteo rufofuscus – Jakhalsbuizerd
* Buteo socotraensis – Socotrabuizerd
* Buteo solitarius – Hawaiibuizerd
* Buteo swainsoni – Prairiebuizerd
* Buteo trizonatus – Kaapse bergbuizerd
* Buteo ventralis – Patagonische buizerd
* ↑ (en) Gill F, D Donsker & P Rasmussen (Eds). 2023. IOC World Bird List (v13.1). DOI:10.14344/IOC.ML.13.1
# Grijze arendbuizerd

De grijze arendbuizerd (Geranoaetus melanoleucus), soms ook chili-arend genoemd, is een roofvogel uit de familie havikachtigen (Accipitridae) en het geslacht Geranoaetus. De vogel komt voor in Zuid-Amerika.

## Naamgeving

De vogel werd in 1819 door Louis Jean Pierre Vieillot geldig beschreven als Buteo melanoleucus. De huidige wetenschappelijke naam Geranoaetus melanoleucus betekent zoiets als zwart-witte kraanvogelarend, afgeleid van géranos (γέρανος): kraanvogel en aetós (ἀετός): arend en mélas (μέλας): zwart en leukós (λευκός): wit. Kraanvogel verwijst naar de grijze kleur.
De grijze arendbuizerd is beslist geen arend; in het verleden is deze soort vaak verhuisd naar steeds een ander geslacht. Uit moleculair genetisch onderzoek, gepubliceerd in 2008, blijkt dat deze roofvogel behoort tot een groep van verwante soorten in de geslachten Buteo (buizerden) en Leucopternis.

## Kenmerken

De grijze arendbuizerd lijkt op een arend. Het is een forse roofvogel van 60 tot 80 cm lengte en een spanwijdte van 149 tot 200 cm. Het vrouwtje is aanzienlijk groter dan het mannetje. De vleugels zijn breed en lang en de staart is relatief kort. De grijze arendbuizerd is van boven egaal donkergrijs gekleurd. De vogel is van onderen lichter, soms met een fijne donkere streping op de buik en borst.
Het vliegbeeld is karakteristiek door de korte, wigvormige staart.

## Leefwijze

Hij jaagt voornamelijk op zoogdieren die op de grond leven, maar pakt ook weleens vliegende eenden en duiven. Deze roofvogel leeft ook van aas en beconcurreert daardoor de Andescondor.

## Verspreiding en leefgebied

De grijze arendbuizerd leeft in heuvelland of berggebieden tussen de 1500 en 4500 m boven de zeespiegel met enige vegetatie van struiken (scrubland), maar ook met Nothofagusbossen. Het verspreidingsgebied strekt zich uit over het Andesgebergte vanaf de noordelijke uitlopers in Venezuela tot aan Vuurland, verder in heel Argentinië en het westen van Brazilië.
De soort telt 2 ondersoorten:
* G. m. australis: de Andes van westelijk Venezuela tot Vuurland.
* G. m. melanoleucus: zuidelijk Brazilië, Paraguay, Uruguay en noordoostelijk Argentinië.

## Status

De grijze arendbuizerd heeft een enorm groot verspreidingsgebied en daardoor alleen al is de kans op de status kwetsbaar (voor uitsterven) uiterst gering. De grootte van de populatie is niet gekwantificeerd. Er is geen aanleiding te veronderstellen dat de soort in aantal achteruit gaat. Om deze redenen staat deze arendbuizerd als niet bedreigd op de Rode Lijst van de IUCN.
* 1 2 (en) Grijze arendbuizerd op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ https://www.standaard.be/cnt/gvbc3kc3 Krantenartikel uit 2005 waarin de benaming 'chili-arend' gebruikt wordt. Gearchiveerd op 25 december 2022.
* ↑ (en) Lerner, H.R.L et al, 2008. Molecular phylogenetics of the Buteonine birds of prey (Accipitridae). The Auk 125(2):304-315 pdf
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Black-chested Buzzard-Eagle op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
# Grijze buizerd

De grijze buizerd (Buteo plagiatus) is een roofvogel uit de familie der havikachtigen (Accipitridae).

## Kenmerken

Ze worden 46 tot 60 centimeter groot en hebben bleke grijze veren, een zwarte staart met drie witte banden en oranje poten. Jonge vogels hebben donkerbruine veren bovenaan en een bruin gevlekte buik.

## Leefwijze

Ze leven van hagedissen en slangen, maar ook kleine zoogdieren, kikkers en vogels. Ze zitten vaak van op een hoge tak hun prooi te bespeuren en nemen dan een duikvlucht om ze te grijpen.

## Voortplanting

De vogels maken hun nest van takken hoog in de boom. Daarin leggen ze 1 tot 3 lichtblauwe eieren. Na 6 weken vliegen de jongen uit. Vogels die in het noorden leven, zullen in de winter meer naar het zuiden trekken om te overwinteren en te broeden. Vrouwtjes broeden de eieren zo'n 33 dagen uit. Ondertussen zorgt het mannetje voor voer voor het vrouwtje.

## Verspreiding en leefgebied

Deze soort komt voor van het zuidwesten van de Verenigde Staten tot noordwestelijk Costa Rica. Deze buizerd is een veel geziene roofvogel in open landschap langs bossen, rivieren en savannen.

## Status

De grootte van de populatie is in 2019 geschat op twee miljoen volwassen vogels. Op de Rode lijst van de IUCN heeft deze soort de status niet bedreigd.

## Externe link

* Avibase
* Diertje van de dag
* 1 2 (en) Grijze buizerd op de IUCN Red List of Threatened Species.
# Haliastur

Haliastur is een geslacht van vogels uit de familie van de havikachtigen (Accipitridae). De wetenschappelijke naam van het geslacht is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1840 door Prideaux John Selby. De tot het geslacht behorende soorten komen beide voor in Zuidoost-Azië en Oceanië.
* Haliastur indus – Brahmaanse wouw
* Haliastur sphenurus – Wigstaartwouw
# Japanse buizerd

De Japanse buizerd (Buteo japonicus) is een roofvogel uit de familie der havikachtigen (Accipitridae).

## Verspreiding en leefgebied

De soort telt vier ondersoorten:
* B. j. japonicus: van centraal en noordoostelijk Azië tot Japan.
* B. j. toyoshimai: Izu-eilanden en Bonin-eilanden (zuidelijk Japan).
* B. j. oshiroi: Daito (zuidelijk Japan).
* B. j. burmanicus Oost-Siberië en Noord-Mongolië tot noordoostelijk China en Noord-Korea.

## Externe link

* Avibase
* ↑ (en) Japanse buizerd op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Gill F, D Donsker & P Rasmussen (Eds). 2023. IOC World Bird List (v13.1). DOI:10.14344/IOC.ML.13.1
# Kaapse bergbuizerd

De Kaapse bergbuizerd (Buteo trizonatus) is een roofvogel uit de familie van de Accipitridae.

## Verspreiding en leefgebied

Deze soort komt voor in bossen tot een hoogte van duizend meter in het oosten en zuiden van Zuid-Afrika.

## Status

De grootte van de populatie is in 2019 geschat op 1000-10.000 vogels. Op de Rode lijst van de IUCN heeft deze soort de status niet bedreigd.
* 1 2 (en) Kaapse bergbuizerd op de IUCN Red List of Threatened Species.
# Sjtetl

Met een sjtetl of shtetl (Jiddisch, als verkleinwoord afgeleid van het Duitse Stadt of Statt) (שטעטל, shtetl (enkv.), שטעטלעך, Shtetlech (mv.)) wordt een dorpje of stadje aangeduid met een breed vertegenwoordigde orthodox-joodse gemeenschap.
De term heeft zijn oorsprong in Centraal-Europa, met name Polen.
Ook vandaag de dag zijn er shtetls: in Amerika en Israël. Joden uit Europa hebben daar land gekocht en dorpen opgericht. Deze dorpen behoren vaak ideologisch tot een bepaalde chassidische beweging. Voorbeelden zijn:
* Kiryas Joel, in de staat New York, van Satmarrer chassidim
* New Square, nabij New York, van Skverrer chassidim
* Kiryas Tzanz, in Netanja, Israël, van Tzanzer chassidim
In Israël wordt de term vaak ook door seculiere joden gebruikt om op negatieve wijze te verwijzen naar charedisch-joodse wijken in Israëlische steden, met name in Jeruzalem.
# Mississippiwouw

De Mississippiwouw (Ictinia mississippiensis) is een roofvogel uit de familie van de havikachtigen (Accipitridae).

## Verspreiding en leefgebied

Deze soort komt voor in de zuidelijk-centrale en zuidoostelijke Verenigde Staten en overwintert in Zuid-Amerika.

## Voortplanting

De nesten bevinden zich in hoge vlakke bomen in parken en plantages maar ook wel laag in Mesquita eiken zoals in Texas en Oklahoma. Het legsel bestaat uit 2 tot 3 witte eieren, het mannetje en het vrouwtje bebroeden deze om beurten zo'n 29 tot 31 dagen, dan komen de eieren uit. Ook de verzorging van de jongen doen ze samen, naderende dieren worden aangevallen om het nest en dus de eieren of de jongen te beschermen.

## Externe link

* Avibase
* Tiscali
* ↑ (en) Mississippiwouw op de IUCN Red List of Threatened Species.