OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Béarn

Béarn is een voormalige Franse provincie aan de voet van de Pyreneeën en vormt thans drie vijfde van het huidige departement Pyrénées-Atlantiques. De rest van het departement is Frans Baskenland, dat zijn Neder-Navarra, Labourd en Soule.

## Geschiedenis

Béarn werd een burggraafschap in 820. De burggraaf was aanvankelijk een vazal van de hertog van Gascogne en later van de hertog van Guyenne. De eerste hoofdstad was Lescar. In 841 kozen de burggraven van Béarn Morlaas als hun nieuwe hoofdstad. Béarn hoorde al vanaf het Verdrag van Verdun (843) bij West-Francië, waaruit het moderne Frankrijk ontstond. Toch werd de aanhechting later lange tijd betwist. In 1194 werd Orthez de nieuwe hoofdstad van de burggraven. Béarn kwam in 1290 door een huwelijk in handen van de graven van Foix; dit waren vazallen van de Franse koning maar dat gold voor Foix zelf, niet voor Béarn. In 1381 kwam de provincie in handen van het koninkrijk Navarra. Vanaf 1464 was Pau de hoofdstad van de Béarn.
Onder Jeanne d'Albret werd de Béarn protestants. Zij liet de goederen van de Katholieke Kerk onder sekwester plaatsen. Haar zoon werd onder de naam Hendrik III koning van Navarra. In 1589 werd hij ook koning van Frankrijk (als Hendrik IV); sindsdien waren de koninkrijken Frankrijk en Navarra (dat door Spaanse veroveringen nog slechts bestond uit het deel ten noorden van de Pyreneeën) door een personele unie met elkaar verbonden. In 1599 werd de katholieke eredienst in de Béarn hersteld maar de kerkelijke goederen werden niet teruggegeven. In 1617 besliste Lodewijk XIII om het Edict van Nantes onverkort door te voeren in Béarn en dus het sekwester op de kerkelijke goederen op te heffen. De Raad van Béarn (conseil du Béarn), bestaande uit protestanten, weigerde dit besluit te registreren. Met zijn leger trok Lodewijk XIII in 1620 naar Pau. Hij ontbond de Raad en verving die door een Parlement, waarin alleen katholieken zetelden. Hij verenigde ook beide koninkrijken formeel. Het oude koninkrijk, dus zowel Neder-Navarra als Béarn, behielden nog een grote mate van autonomie ten opzichte van Parijs; zo werden de juridische akten er in het Béarnais opgesteld, een variant van het Occitaans. Aan dit alles kwam een einde door de Franse Revolutie, toen onder andere de traditionele provincies als bestuurlijke eenheden werden afgeschaft en vervangen door een veel groter aantal departementen.

## Wetenswaardigheden

* De bearnaisesaus, die sinds de jaren 1830 wordt bereid, is naar Béarn genoemd.
* ↑ (fr) Les dernières guerres de religion en France (1621-1629). Musée protestant. Geraadpleegd op 20 november 2024.
# Jarnevići

Jarnevići is een plaats in de gemeente Ribnik in de Kroatische provincie Karlovac. De plaats telt 40 inwoners (2001).
# Jasenovica (Poreč)

Jasenovica is een plaats in de gemeente Poreč in de Kroatische provincie Istrië. De plaats telt 58 inwoners (2001).
# Harkwesp

De harkwesp (Bembix rostrata) is een vliesvleugelig insect uit de familie van de graafwespen (Crabronidae). De wetenschappelijke naam van de soort is gepubliceerd in 1758 door Linnaeus in de tiende editie van Systema naturae.
De harkwesp jaagt voornamelijk op vliegende insecten als dazen en zweefvliegen. Het dier dankt zijn naam 'aanharken' van het zand bij de opening van de nest. Het dier heeft sterk bedoornde poten en een snuitvormige bovenlip, die geel van kleur is.
Zowel het mannetje als het vrouwtje hebben een lengte van 13-25 mm.
# South Dakotaklasse (1920)

De South Dakotaklasse uit 1920 is een klasse van slagschepen van de marine van de Verenigde Staten die zou bestaan uit zes schepen. Er werd met de Naval Act of 1916 tot de bouw van deze schepen besloten, een ambitieus programma waarmee de Amerikaanse vloot tot de grootste van de wereld zou gaan behoren. De kielen werden in 1920 en 1921 gelegd. De bouw van alle zes werd begin 1922 geannuleerd als een gevolg van de beperking van de marine wapenwedloop, die met het Vlootverdrag van Washington tussen de Verenigde Staten, Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Italië en Japan overeen was gekomen.

## Beschrijving

De Amerikaanse marine had nooit eerder zulke grote slagschepen met een waterverplaatsing van bijna 44.000 ton gebouwd. De schepen werden 208 meter lang en 32 meter breed waardoor ze de sluizen van het Panamakanaal konden passeren.
Ze kregen een dik pantser en een hoofdbewapening van twaalf 16-inch kanonnen verdeeld over vier geschuttorens. De kanonnen konden granaten met een gewicht van 950 kg ongeveer 41 km ver schieten. Na het annuleren van de opdracht zijn de kanonnen naar het leger overgegaanm, die ze heeft ingezet bij diverse kustforten en -batterijen.
Voor het voortstuwing kreeg het een stoom-elektrische aandrijving met een vermogen van 60.000 paardenkracht, waarmee een maximumsnelheid van 23 knopen kon worden gehaald.

## Schepen in de klasse

De kiel van vijf schepen werd in 1920 gelegd en die van het laatste schip volgde in april 1921. De bouw van alle schepen werd op 8 februari 1922 geannuleerd. De schepen waren voor ongeveer een derde gereed toen de bouw werd gestaakt. Ze zijn op de helling gesloopt.
| naam | scheepswerf | kiel gelegd op |
| South Dakota BB-49 | New York Navy Yard | 15 maart 1920 |
| Indiana B-50 | New York Navy Yard | 1 november 1920 |
| Montana BB-51 | Mare Island Naval Shipyard | 1 september 1920 |
| North Carolina BB-52 | Norfolk Navy Yard | 12 januari 1920 |
| Iowa BB-53 | Newport News Shipbuilding | 17 mei 1920 |
| Massachusetts BB-54 | Fore River Shipyard | 4 april 1921 |

## Wetenswaardigheden

* De naam werd in 1939 weer gebruikt voor vier slagschepen. Deze schepen, ook van de South Dakotaklasse, maar uit 1939, zijn ingezet tijdens de Tweede Wereldoorlog. Van deze klasse zijn de USS Massachusetts BB-59 en de USS Alabama BB-60 behouden als museumschip.

### websites

* (en) NavSource Online: Battleship Photo Archive. BB-49 South Dakota.

### bronvermelding

* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel South Dakota-class battleship (1920) op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
# Shire of Northampton

Shire of Northampton is een lokaal bestuursgebied (LGA) in de regio Mid West in West-Australië.

## Geschiedenis

Op 25 januari 1871 werd het Mines Road District gesticht. Op 10 februari 1887 werd het hernoemd naar het Northampton Road District en op 23 juni 1961 ten gevolge de Local Government Act van 1960 tot Shire of Northampton.

## Beschrijving

Shire of Northampton ligt 475 kilometer ten noorden van de West-Australische hoofdstad Perth. Het beslaat een oppervlakte van 12.499 km². Er ligt 358 kilometer verharde en 949 kilometer onverharde weg.
In 2021 telde Shire of Northampton 3.227 inwoners. De hoofdplaats is Northampton.

## Plaatsen, dorpen en lokaliteiten

* Northampton
* Ajana
* Alma
* Barrel Well Community
* Binnu
* Bowes
* East Bowes
* Horrocks
* Houtman Abrolhos
* Isseka
* Kalbarri
* nationaal park Kalbarri
* Lynton
* Ogilvie
* Port Gregory
* Sandy Gully
* Yallabatharra

## Bevolkingsevolutie

| Jaar | Bevolkingsaantal |
| 1911 | 1.412 |
| 1921 | 1.518 |
| 1933 | 1.677 |
| 1947 | 1.470 |
| 1954 | 1.753 |
| 1961 | 1.821 |
| 1966 | 2.021 |
| 1971 | 2.142 |
| 1976 | 2.422 |
| 1981 | 2.366 |
| 1986 | 3.034 |
| 1991 | 3.480 |
| 1996 | 3.697 |
| 2001 | 4.136 |
| 2006 | 4.085 |
| 2016 | 3.319 |
| 2021 | 3.227 |
* ↑ (en) 2021 Census Northampton (LGA). ABS. Geraadpleegd op 26 juli 2022.
* ↑ (en) Municipality Boundary Amendments Register Release 4.0 10-11. Western Australian Government (31 juli 2011). Geraadpleegd op 18 december 2019.
* ↑ (en) About us. Shire of Northampton. Geraadpleegd op 26 juli 2022.
# Jazbina Višnjička

Jazbina Višnjička is een plaats in de gemeente Lepoglava in de Kroatische provincie Varaždin. De plaats telt 37 inwoners (2001).
# Jazvenik

Jazvenik is een plaats in de gemeente Sisak in de Kroatische provincie Sisak-Moslavina. De plaats telt 143 inwoners (2001).
# Jaškovo

Jaškovo is een plaats in de gemeente Ozalj in de Kroatische provincie Karlovac. De plaats telt 516 inwoners (2001).
# Jean-Baptiste Millet

Jean-Baptiste Millet (Gréville-Hague, 17 juni 1830 – Auvers-sur-Oise, 1906) was een Franse kunstschilder en graficus uit la Manche, leerling en jongere broer van Jean-François Millet.
Hij was een boerenzoon uit Normandië. Boerenarbeid en landschappen zijn de hoofdmotieven in zijn tekeningen en aquarellen. Hij graveerde meerdere werken van zijn bekendere broer Jean-François. Jean-Baptiste exposeerde herhaaldelijk op de Salon van Parijs en in 1876 nam hij met tien werken deel aan de tweede impressionistische tentoonstelling in de galerie van Paul Durand-Ruel in Parijs.
Jean-Baptiste Millet vond zijn laatste rustplaats op het kerkhof van Auvers-sur-Oise op enkele passen van het graf van Theo en Vincent van Gogh.
In 1914-1915 doneerde een aangetrouwde neef van de Millets, dokter Ono, zijn (bijna) volledige collectie aan de stad Cherbourg. Het is dan ook in het Musée Thomas Henry in Cherbourg dat men een gedeelte van de werken van Jean-Baptiste Millet kan bezichtigen.

## Externe link

* Werken van Jean-Baptiste Millet op Artnet.
* ↑ Zoals vermeldt op zijn geboorteakte en niet in 1831 zoals vermeld op zijn grafsteen.
* 1 2 Lexicon van het impressionisme in Het impressionisme, Ingo F. Walther (red.), Taschen 2012, Keulen, p. 679-680.
* ↑ Deze dokter Ono was de zoon van Armand Ono, door Jean-François Millet geportretteerd als "de man met de pijp".
* ↑ Jean-Baptiste Millet, Van Gogh-website. Gearchiveerd op 13 april 2023.
* Bibliothèque nationale de France: cb149805020 (data)
* RKD-Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis: 56191
* Union List of Artist Names: 500069635
* Virtual International Authority File: 224440137
* WorldCat (via VIAF): 224440137
# Wriezen

Wriezen is een plaats in de Duitse deelstaat Brandenburg, gelegen in het Landkreis Märkisch-Oderland. De stad telt 7.125 inwoners.

## Indeling van de gemeente

| Afbeelding | | | | | | | | | |
| Delen van de gemeente | Wriezen (Kernstadt) | Altwriezen/ Beauregard | Biesdorf | Eichwerder | Frankenfelde | Haselberg | Lüdersdorf | Rathsdorf | Schulzendorf |
| Delen van de deelgemeente | | Altwriezen, Beauregard | Biesdorf, Franzenshof | Eichwerder, Rittergut Jäckelsbruch, Thöringswerder | | Haselberg, Rädikow | Landhof, Lüdersdorf, Mariannenhof | Altgaul, Neugaul, Rathsdorf | Marienberg, Schulzendorf |
| Wijken/dorpen/gehuchten binnen bovengenoemde plaatsen | Altkietz, Altwriezener Loose, Frankfurter Vorstadt, Homburgshöhe, Kleine Mühle | | Biesdorfer Siedlung | | | | | | |
| Aantal inw. (1910) | $^{[0]}$7.547 | 696 | 226 | 499 | 215 | 207 | 296 | 471 | 310 |
| Aantal inw. (1939) | 7.746 | 613 | $^{[0]}$– | 383 | 260 | 226 | $^{[00]}$488 | 431 | 431 |
| Aantal inw. (1971) | 6.286 | 526 | 155 | 478 | 252 | 298 | 398 | 380 | 404 |
| Aantal inw. (1996) | 6.484 | 332 | $^{[00]}$– | 394 | 173 | 249 | $^{[00]}$363 | 300 | 363 |
| Aantal inw. (2016) | 5.415 | 278 | 139 | 287 | 160 | 261 | 219 | 265 | 331 |
| Aantal inwoners (2019) | 5182 | 294 | 158 | 293 | 168 | 263 | 301 | 262 | 333 |
* Rittergut (havezate) Schulzendorf, tot 1837 in bezit van het geslacht Pfuels (coll.Alexander Duncker)
* Oude Schnaps-branderij in Haselberg
* Kerk in Haselberg
* voormalige steenfabriek in Rathsdorf
* Oude boerderij in Lüdersdorf
* Rittergut Haselberg, ca. 1860 (coll.Alexander Duncker)

## Geografie

Wriezen heeft een oppervlakte van 94,54 km² en ligt in het oosten van Duitsland.

## Belangrijke personen in relatie tot de gemeente
### Geboren in Wriezen

* Conny Froboess (1943), actrice en zangeres

### Overleden in Wriezen

* Albrecht Thaer (1752-1828), arts en landbouwkundige
* 1 2 (de) Bevölkerung im Land Brandenburg nach amtsfreien Gemeinden, Ämtern und Gemeinden 31. Dezember 2020 (PDF-bestand; 950 KB)
* ↑ Inklusive des damals noch selbstständigen Alt Kietz.
* ↑ Keine Einzeldaten, Biesdorf war damals Teil der Gemeinde Lüdersdorf.
* ↑ Keine Einzeldaten, damals zählte Biesdorf zur Gemeinde Lüdersdorf.
* ↑ Keine Einzeldaten, Biesdorf war damals Teil der Gemeinde Lüdersdorf/Biesdorf
* ↑ Keine Einzeldaten, Lüdersdorf war damals Teil der Gemeinde Lüdersdorf/Biesdorf
* ↑ volgens sommige bronnen is Thaer in de plaats Wriezen overleden, volgens andere in Reichenow-Möglin waar ook zijn graf is
Altlandsberg · Alt Tucheband · Bad Freienwalde · Beiersdorf-Freudenberg · Bleyen-Genschmar · Bliesdorf · Buckow (Märkische Schweiz) · Falkenberg · Falkenhagen (Mark) · Fichtenhöhe · Fredersdorf-Vogelsdorf · Garzau-Garzin · Golzow · Gusow-Platkow · Heckelberg-Brunow · Höhenland · Hoppegarten · Küstriner Vorland · Lebus · Letschin · Lietzen · Lindendorf · Märkische Höhe · Müncheberg · Neuenhagen bei Berlin · Neuhardenberg · Neulewin · Neutrebbin · Oberbarnim · Oderaue · Petershagen/Eggersdorf · Podelzig · Prötzel · Rehfelde · Reichenow-Möglin · Reitwein · Rüdersdorf bei Berlin · Seelow · Strausberg · Treplin · Vierlinden · Waldsieversdorf · Wriezen · Zechin · Zeschdorf
# Sulforafaan

Sulforafaan (1-isothiocyanato-4-(methylsulfinyl)butaan) is een sterke, indirect werkende antioxidant. Het middel is onder andere effectief tegen Helicobacter pylori. In 1992 is sulforafaan door Talalay en collega's van Johns Hopkins University in Baltimore geïsoleerd en beschreven.
In planten, vooral kruisbloemigen, komt de precursor (voorloperstof) glucorafanine voor, een glucosinaat dat bij beschadiging van de plantencel door snijden of koken via een enzymatische reactie in sulforafaan wordt omgezet. Glucorafanine zit onder andere in de groente broccoli en zijn kiemen.
Een eventuele anticarcinogene werking berust er mogelijk op dat sulforafaan de vorming van fase-II-enzymen van xenobiotische transformatie (zoals quinonereductase en glutathione-S-transferase) induceert, waardoor antioxidatieve afweermechanismen van het lichaam worden geactiveerd.
| glucorafanine | → | (-)-(R)-sulforafaan |

## Externe link

* (en) bio.com: UIC Researchers Show How Cancer-Preventing Foods Work
* Gamet-Payrastre L, Li P, Lumeau S, Cassar G, Dupont MA, Chevolleau S, Gasc N, Tulliez J, TercŽ F. "Sulforaphane, a naturally occurring isothiocyanate, induces cell cycle arrest and apoptosis in HT29 human colon cancer cells". Cancer Research 2000;60:1426-33.
* Chung FL, Conaway CC, Rao CV, Reddy BS. "Chemoprevention of colonic aberrant crypt foci in Fischer rats by major isothiocyanates in watercress and broccoli" Proceedings of the American Association for Cancer Research 2000;41:660.
* Kohlmeier L, Su L. "Cruciferous vegetable consumption and colorectal cancer risk: meta-analysis of the epidemiological evidence". FASEB Journal 1997;11(3):A369.
* Zhang Y, Kensler T, Cho CG, Posner GH, Talalay P. "Anticarcinogenic activities of sulforaphane and structurally related synthetic norbornyl isothiocyanates" Proceedings of the National Academy of Sciences USA 1994;91:3147-50.
* Beecher CWW. "Cancer prevention properties of varieties of Brassica oleracea: a review" Amer J Clin Nutr 1994;59 (suppl):1166S-70S.
* Zhang Y, Talalay P, Cho CG, Posner, GH. "A major inducer of anticarcinogenic protective enzymes from broccoli: isolation and elucidation of structure" Proceedings of the National Academy of Sciences USA 1992;89:2399-2408.
# Jelani Watson-Gayle

Jelani Watson-Gayle (Londen, 9 september 1998) is een Brits basketballer.

## Carrière

Watson-Gayle speelde collegebasketbal voor de Benedict College Tigers, Miles College Golden Bears en Fresno Pacific Sunbirds van 2017 tot 2022. Hij speelde met alle drie de ploegen in Division II van het Amerikaanse collegebasketbal. In 2022 tekende hij zijn eerste profcontract bij de Bristol Bears waar hij een seizoen speelde. In de zomer van 2023 speelde hij voor het Canadese Winnipeg Sea Bears uit de Canadian Elite Basketball League. Voor het seizoen 2023/24 tekende hij bij de Belgische ploeg Brussels Basketball.
Voor het seizoen 2024/25 tekende hij bij de Tsjechische eersteklasser SK Slavia Praag.

### nationale ploeg

In 2023 maakte hij zijn debuut voor de Britse nationale ploeg in enkele kwalificatiewedstrijden voor het wereldkampioenschap.

## Erelijst

* CEBL Sixth Man of the Year: 2023
* ↑ (en) Jelani Watson-Gayle - Basketball, Men. Benedict College Athletics. Geraadpleegd op 18 oktober 2023.
* ↑ (en) Jelani Watson-Gayle - Men's Basketball. Miles College Athletics. Geraadpleegd op 18 oktober 2023.
* ↑ (en) Jelani Watson-Gayle - 2021-2022 - Men's Basketball. Fresno Pacific University Athletics. Geraadpleegd op 18 oktober 2023.
* ↑ (en) Jelani Watson-Gayle signs Canadian summer deal. Bristol Flyers (15 mei 2023). Geraadpleegd op 18 oktober 2023.
* ↑ (en) Neter, Sam, Jelani Watson-Gayle named CEBL Sixth Man of the Year. Hoopsfix.com (10 augustus 2023). Geraadpleegd op 18 oktober 2023.
* ↑ (en) Jelani Watson-Gayle departs the Flyers for Belgium. BBL Daily. Gearchiveerd op 5 juli 2023. Geraadpleegd op 18 oktober 2023.
* ↑ Circus Brussels strikt international Jelani Watson-Gayle. Het Nieuwsblad (21 juni 2023). Geraadpleegd op 18 oktober 2023.
* ↑ Slavia Ink Deal with Watson-Gayle. www.eurobasket.com. Geraadpleegd op 5 juli 2024.
* Profiel op RealGM
# Jelle de Vries

Jelle Pieter Dedde de Vries (Haarlem, 31 januari 1921 - Harderwijk, 11 juli 1999) was een Nederlands zanger, cabaretier en tekstschrijver. Hij werd vooral bekend door het schrijven van de televisieserie Klatergoud, een komedieserie over een kleine platenmaatschappij.
Zijn werk werd onder meer vertolkt door:
* Accordeola - Vergeet het maar rustig
* Accordeola - Toen dat regenbuitje kwam
* Martine Bijl - Chinees minnelied
* Corry Brokken - Voorgoed voorbij
* Henk Elsink - Mevrouw, uw dochter
* Georgette Hagedoorn - De geschiedenis van een piano
* Wim Sonneveld - Liedje met bloemen
* Conny Stuart - Mannen te koop
Zelf maakte Jelle de Vries in de jaren vijftig twee grammofoonplaten:
* Mannetjes & vrouwtjes - Philips 33 rpm (25cm-elpee)
* De griet/Het vers van de pers - Dureco 45 rpm
Van 1960 tot zijn aan zijn pensioen in 1986 verzorgde hij op de radio het programma Tekst en Muziek, met een afwisseling van muziek en gesproken of gezongen teksten en gedichten van bekende schrijvers als Paul van Ostaijen, Ida Gerhardt en Willem Elsschot. Eind jaren negentig verschenen er bij de VARA twee bundels met 4 CD's met teksten en muziek van Jelle de Vries zelf en met teksten van anderen die door hem voor het radioprogramma op muziek zijn gezet.
# Jeroen D'hoe

Jeroen D'hoe (Leuven, 25 juni 1968) is een Vlaams componist en muziekdocent.

## Levensloop

D'hoe studeerde af in musicologie aan de Katholieke Universiteit Leuven (1992) en in compositie aan het Lemmensinstituut te Leuven (1996). Hij vervolgde zijn studies aan de Juilliard School in New York. Hij behaalde er zijn mastergraad (2000) en doctoraat (2003); compositielessen kreeg hij van John Corigliano.
Van 1999 tot 2001 was hij assistent gehoortraining aan de Juilliard School. D'hoe doceert compositie en muziekgeschiedenis aan het Utrechts Conservatorium, hij is coördinator van het artistieke onderzoek en doceert compositie, muziekgeschiedenis en muziekanalyse aan het Lemmensinstituut, en gaf les muziektheorie en compositie aan de Muziekschool van Tienen.
Van het omvangrijke repertoire van D'hoe kan genoemd worden het vioolconcert (2000), het oratorium Wij zijn wij (2006) op een libretto van Saskia De Coster, dat hij componeerde voor de stad Leuven bij gelegenheid van 175 jaar Koninkrijk België, en Crosstalk (2005), een werk waarin de grenzen van de klassieke en de jazzmuziek worden afgetast.

## Prijzen

Met Wavechain for piano and orchestra (1999) won hij in 2001 de Juilliard Composers Competition. Hij won de Compositiewedstrijd van de Provincie Vlaams-Brabant in 2002 met Festival Anthem voor orkest. Met zijn Toccata-Scherzo voor pianosolo won hij de Nationale Compositiewedstrijd van de Koningin Elisabethwedstrijd in 2003 en de Sabamprijs voor compositie in hetzelfde jaar.

## Composities

* Pianosuite nº1 (1995)
* Four Yeats Songs voor sopraan en orkest (1995)
* Partita voor blokfluitkwartet (1995)
* Adagio voor hobosextet (1996)
* Trancircle voor orkest (1996)
* Cummings Songs voor sopraan, viool, piano en orkest (1998)
* Wavechain voor piano en orkest (1999)
* Waves voor hobo en piano (1999)
* Vioolconcert (2000)
* Scherzo (2002) voor het Sinfonietta Ensemble
* Visions (2002) voor gemengd koor en strijkorkest
* Toccata-Scherzo (2002) voor piano
* Toccatas (2003) voor fluit, cello en piano
* Les Idées (2005) voor mezzosopraan, fluit, klarinet, harp en strijkkwartet
* Concedido (2005) voor vrouwenkoor in vier groepen
* Crosstalk (2005) voor pop/jazzzanger en kamerorkest
* Symfonie no. 1 "Open" (2005) voor orkest en sopraansolo
* Petit Concert Du Diable (2006) voor viool, klarinet, hoorn en vierhandig piano
* Orkestratie van Samuel Barbers Hermit Songs (2006) voor sopraan en orkest
* Wij zijn wij (2006), een oratorium voor sopraan, tenor, kindsopraan, kinderkoor, gemengd koor en orkest
* SKIN (2007) voor mezzosopraan en gitaar, voor een soundscape calligraphy (audiovisuele installatie) van Brody Neuenschwander
# Heiligenstein

Heiligenstein is een gemeente in het Franse departement Bas-Rhin (regio Grand Est). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Sélestat-Erstein. Heiligenstein telde op 1 januari 2021 938 inwoners.

## Bezienswaardigheden

In de gemeente ligt het Kasteel van Landsberg. Dit kasteel in romaanse stijl werd in de 12e eeuw gebouwd door de Hohenstaufens. Het diende om de abdijen Andlau en Hohenbourg te beschermen. Het kasteel werd uitgebreid in de 13e eeuw en verbouwd in de 15e eeuw. Van het kasteel rest enkel een ruïne met een vierkante donjon. Het werd beschermd als historisch monument in 1965.

## Geografie

De oppervlakte van Heiligenstein bedroeg op 1 januari 2021 3,99 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 235,1 inwoners per km². De gemeente ligt op de oostelijke flank van de Vogezen.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).