# BornholmerFærgen

BornholmerFærgen is een Deense rederij met als thuishaven Rønne op Bornholm. Het bedrijf maakt samen met AlsFærgen, FanøFærgen, LangelandsFærgen en SamsøFærgen deel uit van Færgen A/S. Bij de fusie in 2007 besloot Nordic Ferry Services dat al deze rederijen de huiskleuren en het logo van BornholmerFærgen zouden voeren. Per 1 oktober 2010 is de naam Færgen A/S en heeft de rederij haar hoofdkantoor boven de terminal in de haven van Rønne. Vanaf 2018 is Mols-Linien de eigenaar.

## Geschiedenis

De verbinding tussen Bornholm en de rest van Denemarken was vroeger slecht. In 1857 werd er een routevaart tussen Rønne en Kopenhagen opgericht. De schroefstoomboot Merkur zou de route in de warme maanden bezeilen terwijl goederenschepen de wintermaanden voor hun rekening namen. Merkur was echter niet geschikt voor de stijgende transportbehoefte. Een aantal vooraanstaande Bornholmers zag dat in en zette zelf een bedrijf op.

### In het begin

1866 De Dampskibsselskabet paa Bornholm af 1866 A/S wordt op 14 februari 1866 opgericht, met als bestuursleden consul Ad. Rasch, koopman J.J. Thorsen, procurator H.P. Lund, en de landbouwers H.C. Lohmann en H.K. Jespersen. De schepen werden al snel de '66-schepen genoemd. In het begin waren dit hoofdzakelijk stoomschepen. Vandaar de toevoeging S/S ('Steam Ship', in het Deens: DS (Dampskib).) In principe werd er alleen in de zomermaanden gevaren, van maart tot oktober.
Vanaf 3 november 1866 maakte het eerste schip, de S/S Skandia, een wekelijkse oversteek naar Kopenhagen. Reeds in 1873 kwam het tweede schip, S/S Heimdal, in de vaart. Er kwam een verbinding naar Ystad en Trelleborg en een verbinding naar Kopenhagen. De afstand van 24 zeemijl werd afgelegd in ca. 10-12 uur, al naargelang het weer en de stroming op de Oostzee.
1876 In Nexø werd een concurrerende rederij opgericht, de Aktieselsskabet Det østbornholmske Dampskibsselskabet, die tot 12 juni 1979 bleef bestaan. Haar schip, de S/S Erna, voer van Nexø naar Svaneke, Allinge en Hasle naar Kopenhagen.

### Deense staat wordt eigenaar

1973 De Deense staat neemt de controle over.
1978 De Povl Anker wordt in gebruik genomen
2000 De catamaran Villum Clausen komt in de vaart.

### Privatisering

2004 De Deense staat besteedt de routes van en naar Bornholm uit. De terminal van Kopenhagen verhuist naar Køge.
2005 Bornholmstrafikken A/S wordt opgericht. Nieuwe ROPAX-vaartuigen Hammerodde en Dueodde worden in gebruik genomen.
2007 Bornholmstrafikken A/S gaat een 50/50-samenwerkingsverband aan met Clipper Group A/S en richten Nordic Ferry Services A/S op.
2009 In 2009 werd de rederij medeoprichter van luchtvaartmaatschappij Wings of Bornholm.
2010 De M/S Hammerodde is gerenoveerd bij STX Europe. De Dueodde is verkocht aan de Nieuw-Zeelandse rederij Bluebridge. Bornholmstrafikken verandert van naam naar BornholmerFærgen.
2011 De Leonora Christina wordt in dienst genomen.
2016 De concessies voor de routes naar Bornholm vanaf 2018 tot 2028 zijn gewonnen door Mols-Linien. Dit betekent dat per 1 september 2018 Mols-Linien exclusief deze routes zal bedienen. Veerboot Povl Anker werd vervolgens gekocht van BornholmerFærgen en zal als reserveveerboot opgenomen worden in de vloot.

#### 1866-2018

Na 162 jaar het hoofdkantoor op de Haven van Rønne te hebben gehad, zullen de veerdiensten worden aangestuurd vanaf Aarhus.
2018 BornholmerFærgens materieel zal opgaan in het moederbedrijf Færgen A/S en het bedrijf zelf zal worden opgedoekt. Een nieuwe veerboot zal worden ingezet op de route Rønne-Køge en zal de huidige Hammerodde vervangen. Tevens zal een nieuwe catamaran veerboot van het type InCat waarmee Mols-Linien nu vaart in het Kattegat de veerdienst overnemen van Leonora Christina en Villum Claussen.

## Veerdiensten

De belangrijkste veerdienst is Rønne - Ystad, die hoofdzakelijk wordt gevaren met de catamaran Express 1. Sinds de Sontbrug werd geopend, heeft deze verbinding de reistijd van Bornholm naar Kopenhagen gehalveerd van zes naar drie uur. De veerdienst naar Ystad geeft namelijk aansluiting op twee rechtstreekse verbindingen met Kopenhagen die van deze brug gebruikmaken: de trein IC Bornholm van DSB en de Bornholmerbus van Graahundbussen. De tocht met de Hammerodde van Rønne naar Køge, die voorheen vanaf Kopenhagen gevaren werd, duurt zes uur.

### Frequentie en duur van de vaarten

| Route | Frequentie | Vaartijd |
| Rønne - Ystad | tot 8 vaarten per dag | 1 uur en 15 minuten (snelboot) 2 uur en 30 minuten (gewone veerboten) |
| Rønne - Køge | 1 vaart per dag | 5 uur en 30 minuten |
| Rønne - Sassnitz | 8 vaarten per week | 3 uur en 30 minuten |

#### Huidige vloot van BornholmerFærgen

In 2024 bestond de vloot uit drie veerschepen:
Express 1 Een snelle catamaran die de reisduur tussen Rønne en Ystad beperkt tot 80 minuten.
M/S Povl Anker De M/S Povl Anker werd in 1978 op de Deense Aalborg scheepswerf gebouwd. Ze is het oudste vaartuig in de BornholmerFærgen vloot. Het vaartuig is vernoemd naar Povl Hansen Anker. BornholmerFærgen wil haar tot en met 2017 in dienst houden als een reserveveerboot. De Povl Anker is geclassificeerd als een I 3/3 E, Deep Sea Car Ferry, ICE II,
M/S Hammerodde Gebouwd door het Nederlandse Merwede scheepswerf in 2005. Capaciteit van 1235 meter rijbaan, 400 passagiers, 108 bedden in 60 kajuiten. De Hammerodde was herbouwd door STX Europe scheepswerf in 2010 en voorzien van een extra autodek.

### Verdwenen vloot

M/S Dueodde werd gebouwd door het Nederlandse Merwede scheepswerf in 2005. Capaciteit van 1235 meter rijbaan, 400 passagiers, 108 bedden in 60 kajuiten. De Dueodde is verkocht aan het Nieuw-Zeelandse Bluebridge en werd op 10 oktober 2010 uit de vaart genomen. Ze werd omgedoopt naar Straitsman en werd in dienst genomen op de Cook Straight.
M/S Jens Kofoed (1979-2005) Jens Kofoed is het zusterschip van M/S Povl Anker. In 2005 verkocht aan Eckerö linjen waar het vaart tussen de plaatsen Eckerö en Grisslehamn. Het vaartuig is vernoemd naar Jens Pedersen Kofod, die net als Povl Hansen Anker actief was in de strijd tegen de Zweedse regering was de neef van Villum Clausen.
M/S Peder Olsen (1991-1999) Peder Olsen werd gebouwd in 1974 en gedoopt als Kalle III voor Jydsk Færgefart A/S. Ze werd in 1991 in dienst genomen voor Bornholmstrafikken en in 1999 doorverkocht aan Moby Lines.
M/S Rotna (1971-1978) Ze werd in 1962 gebouwd en werd Kalle gedoopt. Ze werd ingezet op de Juelsminde - Kalundborg Lijn. In 1971 werd ze als de Rotna overgekocht door Bornholmstrafikken en in 1978 uit de vaart genomen. Daarna werd ze doorverkocht aan Gozo Channel Line waar ze overvaarten verzorgde op de Middellandse Zee. In 2002 werd ze uit de vaart genomen en afgebroken.
MS Hammershus (1965-1993) De Hammershus werd gebouwd bij Jos. L. Meyer, Papenburg, West-Duitsland. De Hammershus werd op 23 juni 1965 in dienst gesteld. Ze had een lengte van 86.9 m, een breedte van 16,04 m en een diepgang van 4,2 m. De Hammershus kon 1000 passagiers en 78 personenauto's vervoeren. In 1993 werd de Hammershus verkocht aan de Hellenic Mediterranean Lines en kreeg de naam Cynthia I. In 1994 werd de Hammershus weer verkocht aan S.E.M. Maritime Co. te Monrovia, Liberia. Ze kreeg nu de naam Kraljica Mira, en werd ingezet op de route tussen Split (Kroatië) en Ancona (Italië). In januari 2005 werd ze verkocht aan India om gesloopt te worden.
HSC Leonora Christina Snelbootcatamaran; gravin Leonora Christina Ulfeldt (1621-1698) was een van de dochters van de Deense koning Christiaan IV en de jonge adellijke Kirsten Munk.
HSC Villum Clausen (In de vaart genomen: 2000) Snelbootcatamaran met een capaciteit van 215 auto's en 1055 passagiers die allen een plaatsbewijs nodig hebben. Topsnelheid 48 knopen. Gebouwd door Austal Ships in Australië. Villum Clausen was de broer van Jens Pedersen Kofod, en het was Villum Clausen, die de Zweedse gouverneur Johan Printzensköld met een pistool om het leven bracht, toen die uit het arrest probeerde te ontsnappen.

## Vloot van de rederij

De rederij heeft vanaf het begin vele schepen in dienst gehad, met namen die bekend zijn van het eiland Bornholm. Sinds 1950 worden ook persoonsnamen gebruikt.
* M/S Povl Anker
* HSC Villum Clausen en M/S Povl Anker
* Dueodde
* Hammerodde
* Hammerodde op zee
* Ansichtkaart van Hammerodde
* Hammerodde dicht bij de haven van Rønne
* Villum Clausen in de haven van Rønne
* Villum Clausen
* Villum Clausen dicht bij de haven van Rønne

## Controverse over nieuw schip

Er was veel kritiek op de naam Leonora Christina. De rederij koos de naam voor haar nieuwe catamaran vanwege de band met Bornholm.
   Leonora Christina Ulfeldt zat meer dan 20 jaar gevangen op Hammershus en hier schreef zij haar relaas van die periode in het boekwerk Jammers Minde, dat nu tot de canon van de Deense litteratuur behoort.
Dit is echter niet juist. Leonora Christina Ulfeldt zat slechts 17 maanden vast op het Bornholmse Hammershus. De 22 jaar daarna zat zij in de Blauwe Toren, die deel uitmaakt van Københavns slot. Jammers Minde werd een paar jaar na haar vrijlating geschreven, en dus niet op Bornholm. Bovendien wordt haar man Corfitz Ulfeldt als 's lands grootste verrader alle tijden beschouwd. Daar zij haar man steunde, wordt Leonora Christina ook als verrader gezien. Een schip naar haar vernoemen stuitte dan ook velen tegen de borst. "Destination Bornholm", de lokale organisatie voor Bornholms toerisme, stelt dat Leonora Christina niet wijd en zijd bekend is. De naam op een van de veerboten zal de interesse wekken van de toeristen die met de veerboot varen. Hier zullen ze alles te weten kunnen komen over haar beroemde werk Jammers Minde en haar 17 maanden die zij gevangen zat op Hammershus. Leonora Christina is lang niet zo bekend als Hans Christian Andersen bijvoorbeeld. Ze zal dan ook niet Bornholms gezicht kunnen worden, temeer ook omdat er niet zoveel om haar en Bornholm te vertellen valt. Het ministerie van vervoer besloot uiteindelijk een stemming te houden over de naam, waarbij Leonora Christina het populairst bleek.
Video:
* Liveline tiil verden Documentaire van TV2 Bornholm, met de gehele geschiedenis van Veerverbindingen van Bornholm naar Denemarken en andere dele in de wereld.
Externe links
* Officiële website van de rederij
* (nl) (da) Info over alle Bornholmer veerboten van 1866-2019
* www.faergejournalen.dk
Referenties en noten
* De lijst is nog niet compleet (d.d. 20-09-2010)
* ↑ (en) Ferry Shipping News Molslinjen Buys Danske Færger, 11 okotber 2018, geraadpleegd op 23 juni 2024
* ↑ Færgene til Bornholm
* ↑ https://web.archive.org/web/20120229131732/http://www.bornholmstrafikken.dk/nyheder/76we.aspx?newsId=1799
* ↑ http://www.erhvervsbladet.dk/transport-logistik/faergeselskab-skifter-image-og-ensarter-profilen
* ↑ (da) Mols-Linien gaat naar Bornholm Varen op dr.dk - opgehaald op 9 oktober 2016. Gearchiveerd op 21 juni 2021.
* ↑ (da) Mols-Linien koopt nog een veerboot voor Bornholmsroute op bisiness.dk opgehaald op 9 oktober 2016. Gearchiveerd op 1 maart 2018.
* ↑ (da) idem op Børsen.dk opgehaald op 9 oktober 2016
* ↑ (da) Mols-Linien bestelt een nieuwe veerboot voor Bornholmer route - 158 meter lange Ropax-veerboot - opgehaald op 9 oktober 2016
* ↑ (da) Zo komt de Mols-Liniens vloot er uit te zien vanaf 2018 - Opgehaald op 9 oktober 2016
* ↑ (met verbinding naar Københavns Hovedbanegård)
* 1 2 3 Online tijdenboekje op bornholmerfaergen.dk
* ↑ Bornholmslinjen The Ferries, geraadpleegd op 23 juni 2024
* 1 2 www.bornholmstrafikken.dk M/S Povl Anker
* ↑ Ferry Publications Magazine, februari 2010,
* ↑ www.bornholmstrafikken.dk M/S Hammerodde
* ↑ www.bornholmstrafikken.dk M/S Dueodde
* ↑ www.bluebridge.co.nz Nieuw schip voor de Cook Straight vloot.
* ↑ www.leonorachristina.nl
* ↑ www.bornholmstrafikken.dk HSC Villum Clausen
* ↑ Synspunkt, Bornholms Tidende. 23 december 2010. p.2 Carsten Seeger; president van KulturBornholm (Opgehaald van Bornholm Tidende online) Bornholms Tidende van 11 januari 2011 "Burgundia igen..."; Opgehaald 13 januari 2011 Bornholms Tidende www.tv2bornholm.dk Steffen Heiberg noemt het, in Berlingske Tidende, een affront voor de Bornholmers om de nieuwe snelboot Leonora Christina te dopen. Gearchiveerd op 8 augustus 2016.
* ↑ Bornholms Tidende van 11 januari 2011 "Svar på Synspunkt vedr. Leonora Christina"; Opgehaald 13 januari 2011
* ↑ (da) www.tv2bornholm.dk Veerboot krijgt wellicht een nieuwe naam.
* ↑ (da) www.bornholmstidende.dk Bookmakers melding: Marie Kofoed favorit
A.P. Møller - Mærsk · Ace link · AlsFærgen · BornholmerFærgen · Bornholms Færgen af 1962 · Bornholmstrafikken · Canal Tours · Centrumlinjen · Christiansøfarten · C.K. Hansen · Clipper Group · Dampskibsselskabet Norden · Dampskibsselskabet paa Bornholm af 1866 · Dampskibsselskabet Thingvalla · Dampskibsselskabet Torm · Dampskibsselskabet Øresund · Danish Cruise Line · Dannebrog Rederi · Det Dansk-Franske Dampskibsselskab · Det Østbornholmske Dampskibsselskab · DFDS · FanøFærgen · Færgen · Færgeselskabet Læsø K/S · Peter F. Heering/Cherry Heering Line · Hjejleselskabet · J. Lauritzen · Kattegat-ruten · Københavns Kul & Koks Kompagni · LangelandsFærgen · Maersk Line · Maersk Tankers · Mols-Linien · Moltzau Line · Netto-Bådene · Randers Fjords Færgefart · Royal Arctic Line · SamsøFærgen · Samsø Rederi · Scandlines · Ove Skou Rederi · Sundbusserne · Svitzer · Det Østasiatiske Kompagni (Ø.K.) · Viking Baadene
Skandia · Heimdal · Hjalmar · Thor · Bornholm · Skandia · Ørnen · Heimdal · Frem · Bornholm · Hammershus · Østersøen · Rotna · Ella · Kongedybet · Østersøen · Bornholm · Thorkild Lund · Bornholm · 66-Paketten · Bornholmerpilen · Hammershus · Rotna · Isefjord · Hammershus · Rotna · Povl Anker · Jens Kofod · Julle · Peder Olsen · Gute · Villum Clausen · Dana Hafnia · Clare · King Of Scandinavia · Bora Mari · Rügen · Vilja · Dueodde · Hammerodde · Skania · Leonora Christina