# Kamer van volksvertegenwoordigers (samenstelling 1861-1864)

De 10e legislatuur van de Belgische Kamer van volksvertegenwoordigers liep van 12 november 1861 tot 12 juli 1864.
Tijdens deze legislatuur was de regering-Rogier II (9 november 1857 tot 21 december 1867) in functie, een liberale meerderheid. Toen op het einde van de legislatuur in 1864 de liberale meerderheid in gevaar kwam, werd het parlement vervroegd ontbonden, waarop verkiezingen werden uitgeschreven voor 11 augustus 1864.

## Verkiezingen

Deze legislatuur volgde uit de verkiezingen van 11 juni 1861. Bij deze verkiezingen werden 58 van de 116 parlementsleden verkozen. Dit was het geval in de kieskringen Gent, Eeklo, Sint-Niklaas, Aalst, Dendermonde, Oudenaarde, Aat, Thuin, Zinnik, Doornik, Charleroi, Bergen, Luik, Verviers, Borgworm, Hoei, Maaseik, Hasselt en Tongeren.
Op 9 juni 1863 vonden tussentijdse verkiezingen plaats, waarbij de overige 58 parlementsleden verkozen werden. Dit was het geval in de kieskringen Antwerpen, Turnhout, Mechelen, Leuven, Nijvel, Brussel, Brugge, Kortrijk, Oostende, Roeselare, Ieper, Tielt, Veurne, Diksmuide, Namen, Philippeville, Dinant, Aarlen, Neufchâteau, Virton, Marche en Bastenaken.
Het nationale kiesstelsel was in die periode gebaseerd op cijnskiesrecht, volgens een systeem van een meerderheidsstelsel, gecombineerd met een districtenstelsel. Iedere Belg die ouder dan 25 jaar was en een bepaalde hoeveelheid cijns betaalde, kreeg stemrecht. Hierdoor was er een beperkt kiezerskorps.

## Zittingen

In de 10e zittingsperiode (1861-1864) vonden drie zittingen plaats. Van rechtswege kwamen de Kamers ieder jaar bijeen op de tweede dinsdag van november.
| Zitting | Opening | Sluiting |
| 1ste zitting 1861-1862 | 12 november 1861 | 21 augustus 1862 |
| 2de zitting 1862-1863 | 11 november 1862 | 23 mei 1863 |
| 3de zitting 1863-1864 | 10 november 1863 | 13 juli 1864 |

### Einde

Vanaf januari 1864 hadden de liberalen 59 leden en de katholieken 57. De laatste rechtsgeldige zitting vond plaats op 1 juli 1864. Nadien boycotten de katholieke leden de zittingen waardoor het quorum niet gehaald werd en de Kamer niet rechtsgeldig kon beraadslagen. Als gevolg van de dood van de liberaal Charles Cumont op zondag 10 juli 1864, hadden de liberalen nog 58 leden en werd verwacht dat de vacante zetel naar de katholieken zou gaan, waardoor beide partijen evenveel zetels in de Kamer zouden hebben. Op dinsdag 12 juli werd een laatste poging gedaan maar kwamen opnieuw enkel liberale leden opdagen. Op 16 juli werd de Kamer ontbonden en er werden vervroegde verkiezingen uitgeschreven voor 11 augustus.

## Samenstelling

| Begin legislatuur (1861) | Begin legislatuur (1861) | Begin legislatuur (1861) | Einde legislatuur (1864) | Einde legislatuur (1864) | Einde legislatuur (1864) |
| Fractie | Fractie | Zetels | Fractie | Fractie | Zetels |
| | Liberalen | 67 | | Liberalen | 59 |
| | Katholieken | 49 | | Katholieken | 57 |
Wijzigingen in fractiesamenstelling:
* Bij de tussentijdse verkiezingen van 1863 verliezen de liberalen zeven zetels ten voordele van de katholieken. Door het ontslag van de katholiek Hippolyte Van de Woestyne kort voor de verkiezingen om zich kandidaat te stellen voor een Senaatszetel en de verkiezing van de liberaal Charles de Kerchove de Denterghem als zijn opvolger, kon de liberale partij het verlies alsnog beperken tot zes zetels.
* De verkiezing van de liberalen Adolphe de Vrière en Louis De Ridder in de kieskring Brugge bij de tussentijdse verkiezingen van 1863 wordt ongeldig verklaard. Begin 1864 worden in hun plaats de katholieken Amedée Visart de Bocarmé en Emile De Clercq verkozen.

## Lijst van de volksvertegenwoordigers

| Volksvertegenwoordiger | Partij | Kieskring | Opmerkingen |
| du Bois d'Aische, Adolphe Adolphe du Bois d'Aische | Katholiek | Antwerpen | Vervangt vanaf 11 november 1863 Charles Rogier (Liberaal), die bij de tussentijdse verkiezingen niet herkozen raakte. |
| Jacobs, Victor Victor Jacobs | Katholiek | Antwerpen | Vervangt vanaf 11 november 1863 Jean Loos (Liberaal), die bij de tussentijdse verkiezingen niet herkozen raakte. |
| Haÿez, Edouard Edouard Haÿez | Katholiek | Antwerpen | Vervangt vanaf 11 november 1863 Hippolyte de Boe (Liberaal), die bij de tussentijdse verkiezingen niet herkozen raakte. De Boe was secretaris tot 27 mei 1863. |
| De Laet, Jan Jan De Laet | Katholiek | Antwerpen | Vervangt vanaf 11 november 1863 Désiré Vervoort (Liberaal), die bij de tussentijdse verkiezingen niet herkozen raakte. Vervoort was parlementsvoorzitter tot 27 mei 1863. |
| d'Hane de Steenhuyse, Charles-François Charles-François d'Hane de Steenhuyse | Katholiek | Antwerpen | Vervangt vanaf 11 november 1863 Emile De Gottal (Liberaal), die bij de tussentijdse verkiezingen niet herkozen raakte. |
| d'Ursel, Ludovic-Marie Ludovic-Marie d'Ursel | Katholiek | Mechelen |
| Notelteirs, Jean Jean Notelteirs | Katholiek | Mechelen |
| van den Branden de Reeth, Félix Félix van den Branden de Reeth | Katholiek | Mechelen |
| Nothomb, Alphonse Alphonse Nothomb | Katholiek | Turnhout |
| Coomans, Jean-Baptiste Jean-Baptiste Coomans | Katholiek | Turnhout |
| de Merode-Westerloo, Charles Charles de Merode-Westerloo | Katholiek | Turnhout |
| Van Humbeeck, Pierre Pierre Van Humbeeck | Liberaal | Brussel | Secretaris vanaf 15 december 1863. |
| Guillery, Jules Jules Guillery | Liberaal | Brussel |
| Orts, Auguste Auguste Orts | Liberaal | Brussel |
| Hymans, Louis Louis Hymans | Liberaal | Brussel |
| Pirson, Victor Victor Pirson | Liberaal | Brussel |
| Goblet d'Alviella, Louis Louis Goblet d'Alviella | Liberaal | Brussel |
| De Rongé, Charles Charles De Rongé | Liberaal | Brussel |
| Jamar, Alexandre Alexandre Jamar | Liberaal | Brussel |
| Van Volxem, Joseph Joseph Van Volxem | Liberaal | Brussel |
| Defré, Louis Louis Defré | Liberaal | Brussel |
| Prévinaire, Eugène Eugène Prévinaire | Liberaal | Brussel |
| Delcour, Charles Charles Delcour | Katholiek | Leuven | Vervangt vanaf 11 november 1863 Jean-Marie de Man d'Attenrode, die lid wordt van de Belgische Senaat. |
| Schollaert, François François Schollaert | Katholiek | Leuven | Vervangt vanaf 14 april 1863 de overleden Guillaume Van Bockel. Van Bockel zelf verving vanaf 13 november 1861 de overleden François Van Dormael. |
| Landeloos, Louis Louis Landeloos | Katholiek | Leuven |
| Beeckman, Joseph-Adrien Joseph-Adrien Beeckman | Katholiek | Leuven |
| Snoy, Charles Charles Snoy | Katholiek | Nijvel |
| Le Hardy de Beaulieu, Adolphe Adolphe Le Hardy de Beaulieu | Liberaal | Nijvel | Vervangt vanaf 11 november 1863 de overleden Louis de Chentinnes. |
| Nélis, Guillaume Guillaume Nélis | Liberaal | Nijvel |
| Mascart, François François Mascart | Liberaal | Nijvel | Vervangt vanaf 11 november 1863 Edouard Mercier (Katholiek), die bij de tussentijdse verkiezingen niet herkozen raakte. |
| Soenens, Gustave Gustave Soenens | Katholiek | Brugge | Vervangt vanaf 11 november 1863 Paul Devaux (Liberaal), die bij de tussentijdse verkiezingen niet herkozen raakte. |
| Visart de Bocarmé, Amedée Amedée Visart de Bocarmé | Katholiek | Brugge | Vervangt vanaf 19 januari 1864 Louis De Ridder (Liberaal), wiens herverkiezing bij de tussentijdse verkiezingen ongeldig werd verklaard. |
| De Clercq, Emile Emile De Clercq | Katholiek | Brugge | Vervangt vanaf 19 januari 1864 Adolphe de Vrière (Liberaal), wiens herverkiezing bij de tussentijdse verkiezingen ongeldig werd verklaard. |
| de Haerne, Désiré Désiré de Haerne | Katholiek | Kortrijk |
| Tack, Pierre Pierre Tack | Katholiek | Kortrijk |
| Dumortier, Henri Henri Dumortier | Katholiek | Kortrijk |
| Van Iseghem, Jean-Ignace Jean-Ignace Van Iseghem | Liberaal | Oostende |
| de Coninck de Merckem, Charles Charles de Coninck de Merckem | Katholiek | Diksmuide | Vervangt vanaf 11 november 1863 Pierre De Breyne (Liberaal), die bij de tussentijdse verkiezingen niet herkozen raakte. |
| Desmedt, Jules Jules Desmedt | Katholiek | Veurne |
| de Mûelenaere, Gustave Gustave de Mûelenaere | Katholiek | Tielt | Vervangt vanaf 11 november 1862 de overleden Felix de Mûelenaere. |
| Le Bailly de Tilleghem, Philippe Philippe Le Bailly de Tilleghem | Katholiek | Tielt |
| Dumortier, Barthélémy Barthélémy Dumortier | Katholiek | Roeselare |
| Rodenbach, Alexander Alexander Rodenbach | Katholiek | Roeselare |
| Van Renynghe, Charles-Louis Charles-Louis Van Renynghe | Katholiek | Ieper |
| de Florisone, Léon Léon de Florisone | Liberaal | Ieper | Secretaris. |
| Vandenpeereboom, Alphonse Alphonse Vandenpeereboom | Liberaal | Ieper |
| De Naeyer, Jean Jean De Naeyer | Katholiek | Aalst |
| de Ruddere de te Lokeren, Mathieu Mathieu de Ruddere de te Lokeren | Katholiek | Aalst |
| Cumont, Charles Charles Cumont | Liberaal | Aalst | Overleden op 10 juli 1864. |
| Thienpont, Léon Victor Jean Léon Victor Jean Thienpont | Katholiek | Oudenaarde | Secretaris. |
| Van der Donckt, Théodore Théodore Van der Donckt | Katholiek | Oudenaarde |
| Magherman, Yves Yves Magherman | Katholiek | Oudenaarde |
| Vandenpeereboom, Ernest Ernest Vandenpeereboom | Liberaal | Gent | Ondervoorzitter tot 15 december 1863 en parlementsvoorzitter vanaf 15 december 1863. |
| Vander Stichelen, Jules Jules Vander Stichelen | Liberaal | Gent |
| Jaequemyns, Edouard Edouard Jaequemyns | Liberaal | Gent |
| Kervyn de Volkaersbeke, Philippe Philippe Kervyn de Volkaersbeke | Katholiek | Gent |
| Coppens, Eugène Eugène Coppens | Katholiek | Gent |
| de Kerchove de Denterghem, Charles Charles de Kerchove de Denterghem | Liberaal | Gent | Vervangt vanaf 17 november 1863 Hippolyte Van de Woestyne (Katholiek), die ontslag nam om zich kandidaat te stellen als senator bij de verkiezingen in juni 1863. |
| de Baets, Pierre Pierre de Baets | Katholiek | Gent |
| Kervyn de Lettenhove, Joseph Joseph Kervyn de Lettenhove | Katholiek | Eeklo |
| Janssens, Theodoor Theodoor Janssens | Katholiek | Sint-Niklaas |
| Verwilghen, Stanislas Stanislas Verwilghen | Katholiek | Sint-Niklaas |
| Van Overloop, Isidore Isidore Van Overloop | Katholiek | Sint-Niklaas |
| de Decker, Pierre Pierre de Decker | Katholiek | Dendermonde |
| Vermeire, Charles Charles Vermeire | Katholiek | Dendermonde |
| van den Broucke de Terbecq, François François van den Broucke de Terbecq | Katholiek | Dendermonde |
| Dechamps, Adolphe Adolphe Dechamps | Katholiek | Charleroi |
| Pirmez, Eudore Eudore Pirmez | Liberaal | Charleroi |
| Lebeau, Charles-Louis Charles-Louis Lebeau | Liberaal | Charleroi |
| Sabatier, Gustave Gustave Sabatier | Liberaal | Charleroi |
| Lange, Hippolyte Hippolyte Lange | Liberaal | Bergen |
| de Brouckère, Henri Henri de Brouckère | Liberaal | Bergen |
| Dolez, Hubert Hubert Dolez | Liberaal | Bergen |
| Laubry, Emile Emile Laubry | Liberaal | Bergen |
| Carlier, Charles Charles Carlier | Liberaal | Bergen |
| Jouret, Joseph Joseph Jouret | Liberaal | Zinnik |
| Ansiau, Henri Henri Ansiau | Liberaal | Zinnik |
| Faignart, Louis Louis Faignart | Katholiek | Zinnik |
| Bara, Jules Jules Bara | Liberaal | Doornik | Vervangt vanaf 11 november 1862 de overleden Louis Bacquin. |
| Rogier, Charles Charles Rogier | Liberaal | Doornik | Vervangt vanaf 11 november 1863 de overleden Louis Dupret. Dupret zelf verving vanaf 6 mei 1862 de overleden Victor Savart. Eerder was Rogier tot 10 november 1863 volksvertegenwoordiger voor de kieskring Antwerpen. |
| Crombez, Louis Louis Crombez | Liberaal | Doornik | Ondervoorzitter vanaf 15 december 1863. |
| Allard, Henri Julien Henri Julien Allard | Liberaal | Doornik | Quaestor. |
| Jouret, Martin Martin Jouret | Liberaal | Aat |
| Frison, Léopold Léopold Frison | Liberaal | Aat |
| van Leempoel de Nieuwmunster, Gustave Gustave van Leempoel de Nieuwmunster | Liberaal | Thuin |
| de Paul de Barchifontaine, Alexandre Alexandre de Paul de Barchifontaine | Liberaal | Thuin |
| de Macar, Ferdinand Ferdinand de Macar | Liberaal | Hoei | Vervangt vanaf 5 mei 1863 de overleden Théophile Carlier. Carlier zelf verving vanaf 11 november 1862 de overleden François Dautrebande. |
| Lebeau, Joseph Joseph Lebeau | Liberaal | Hoei |
| De Lexhy, Emile Emile De Lexhy | Liberaal | Borgworm |
| Frère-Orban, Walthère Walthère Frère-Orban | Liberaal | Luik |
| Mouton, Dieudonné Dieudonné Mouton | Liberaal | Luik |
| Lesoinne, Charles Charles Lesoinne | Liberaal | Luik |
| de Bronckart, Emile Emile de Bronckart | Liberaal | Luik |
| Müller, Clément Clément Müller | Liberaal | Luik |
| Grandgagnage, Charles Charles Grandgagnage | Liberaal | Luik |
| Braconier, Frédéric Frédéric Braconier | Liberaal | Luik |
| Grosfils-Gérard, Pierre Pierre Grosfils-Gérard | Liberaal | Verviers |
| Moreau, Gérard Gérard Moreau | Liberaal | Verviers | Ondervoorzitter. |
| David, Victor Victor David | Liberaal | Verviers |
| de Theux de Meylandt, Barthélémy Barthélémy de Theux de Meylandt | Katholiek | Hasselt |
| Thonissen, Joseph Joseph Thonissen | Katholiek | Hasselt | Vervangt vanaf 11 november 1863 de overleden Charles de Pitteurs-Hiegaerts. |
| Vilain XIIII, Charles Charles Vilain XIIII | Katholiek | Maaseik |
| de Renesse, Maximilien Maximilien de Renesse | Liberaal | Tongeren |
| Julliot, Louis Louis Julliot | Katholiek | Tongeren |
| Van Hoorde, Emile Emile Van Hoorde | Katholiek | Bastenaken | Vervangt vanaf 18 november 1863 Constant d'Hoffschmidt (Liberaal), die bij de tussentijdse verkiezingen niet herkozen raakte. |
| Tesch, Victor Victor Tesch | Liberaal | Aarlen |
| Orban, Léon Léon Orban | Liberaal | Marche |
| De Moor, Edouard Edouard De Moor | Liberaal | Neufchâteau | Secretaris. |
| Bouvier, Philippe Philippe Bouvier | Liberaal | Virton | Vervangt vanaf 12 november 1863 de overleden Jean-Baptiste Pierre. |
| de Baillet Latour, Georges Georges de Baillet Latour | Liberaal | Philippeville | Quaestor. |
| Thibaut, Xavier Victor Xavier Victor Thibaut | Katholiek | Dinant |
| de Liedekerke Beaufort, Hadelin Hadelin de Liedekerke Beaufort | Katholiek | Dinant |
| de Montpellier, Charles Charles de Montpellier | Katholiek | Namen |
| Moncheur, François François Moncheur | Katholiek | Namen |
| Royer de Behr, Auguste Auguste Royer de Behr | Katholiek | Namen |
| Wasseige, Armand Armand Wasseige | Katholiek | Namen |

## Commissies

In 1863 werd een parlementaire onderzoekscommissie opgericht naar aanleiding van de resultaten van de wetgevende verkiezingen in het arrondissement Bastenaken.