OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# John Joly

John Joly (Bracknagh (County Offaly), 1 november 1857 – Dublin, 8 december 1933) was een Iers kernfysicus, mineraloog en geoloog.
Joly studeerde aan het Trinity College in Dublin, waar hij in 1882 afstudeerde in de techniek. Hij bleef daarna verbonden aan de natuurkundige en technische departementen van het Trinity College. Van 1897 tot 1933 was hij hoogleraar in geologie en mineralogie.

## Werk

Joly had een brede interesse. Behalve in diverse natuurkundige verschijnselen was hij geïnteresseerd in natuurlijke mineralen. Hij bezocht de Alpen om mineralen en kristallen te verzamelen. Ook bouwde hij zelf nieuwe instrumenten, zoals een meldometer (een apparaatje om het smeltpunt van mineralen te bepalen, een fotometer (om de intensiteit van licht te meten) en een calorimeter om de specifieke warmte van gassen te meten. In 1894 vroeg hij patent aan voor een nieuwe techniek voor kleurenfotografie.
Joly was een van de eersten die inzag dat radioactiviteit een belangrijke bron van warmte is binnenin de Aarde. Hij hield hierover een lezing voor de British Association for the Advancement of Science in 1908. Hij deed ook onderzoek naar radioactiviteit in kristallen en gesteenten, onder andere naar pleochroïsche halo's. Zijn onderzoek naar radioactieve materialen was een belangrijke bijdrage aan de ontwikkeling van radiometrische datering door Ernest Rutherford en Arthur Holmes. Eerder had hij in 1899 de ouderdom van de oceanen geprobeerd te bepalen door de snelheid van het neerslaan van natrium in zeewater te meten.
Joly was ook een pionier op het gebied van radiotherapie. Hij gebruikte radioactief radiumbromide en radon in capsules om kankerpatiënten mee te bestralen, het lukte met deze methode patiënten te genezen. Hij haalde de Royal Dublin Society over om een Radium Instituut op te zetten ter vervaardiging van meer capsules voor medisch gebruik.
Samen met zijn vriend, de bioloog Henry Horatio Dixon, bedacht hij dat water in planten door capillaire spanning omhoog kan bewegen.
Naar Joly is een inslagkrater op Mars vernoemd.
* Bibliothèque nationale de France: cb102012845 (data)
* CiNii: DA07323198
* Gemeinsame Normdatei: 117655457
* International Standard Name Identifier: 0000 0000 9175 2291
* Library of Congress Control Number: n87817239
* Nationale bibliotheek van Australië: 36526269
* Nederlandse Thesaurus van Auteursnamen: 073642231
* Réseau des bibliothèques de Suisse occidentale: 02-A003429076
* RKD-Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis: 412852
* SNAC: w6gz1vt9
* Système universitaire de documentation: 085845442
* Trove: 1273245
* Virtual International Authority File: 24590172
* WorldCat (via VIAF): 24590172
# Josephine van Anrooy

Josephine Louize van Anrooy (Zaltbommel, 2 oktober 1876 – Zürich (Zwitserland), 26 februari 1934) was een historica en privaatdocent aan de Rijksuniversiteit Utrecht.

## Leven en werk

Op jonge leeftijd stierf haar vader en na wat reizen door Nederland kwam Van Anrooy in Utrecht terecht, waar ze de hbs voor meisjes voltooide. Na een aantal jaren waarin ze les gaf, kreeg ze de kans om naar Zurich te gaan waar ze haar kandidaatsexamen staatshuishoudkunde haalde. In 1904 promoveerde ze in Zurich op het proefschrift Hausindustrie in der schweizerischen Seidenstoffweberei.
Van 1909 tot 1914 was Van Anrooy directrice van de School voor Maatschappelijk Werk. Haar doel was om het niveau van de school te verhogen tot academisch niveau. In dit streven werd ze gesteund door Philip Kohnstamm en Johannes Hermanus Gunning. In de daaropvolgende jaren verlegt Van Anrooy haar interesse van sociale geschiedenis naar de agrarische wetenschappen en doet zij onderzoek naar de invloed van de industrialisatie op de verervingsgewoonten in Twente.
In 1911 werd ze bestuurslid van het Centraal Bureau voor Sociale Adviezen.
In 1923 verhuisde Van Anrooy weer naar Zwitserland, waar ze in 1934 na een ziekbed van een paar weken stierf.
Haar broer was Peter van Anrooy.
* ↑ Geboorteakte, Gelders Archief.
* ↑ 'Academie- en schoolnieuws', Provinciale Overijsselsche en Zwolsche courant 23 oktober 1915.
* ↑ Matrikeledition, Universität Zürich.
* ↑ Maria Grever, Strijd tegen de stilte. Johanna Naber (1859-1941) en de vrouwenstem in geschiedenis (Hilversum: Uitgeverij Verloren, 1994).
* ↑ J. (Julius) Frost, 'In memoriam Dr. Josephine van Anrooy', De Economist 83, nr. 1 (december 1934), pp. 301–303. Gearchiveerd op 20 juni 2019.
* ↑ 'Centraal Bureau voor Sociale Adviezen', Arnhemsche Courant 30 oktober 1911.
* ↑ Marie Brockmann-Jerosch, 'In memoriam dr. Josephine van Anrooy', Mededeelingen van de Nederlandsche Vereeniging van Vrouwen met Academische opleiding, jaargang 5, nr. 2 (juni 1934), pp. 13-17.
# Josephine antwoordt

Josephine antwoordt is een hoorspel van Erwin Wickert. Josephine antwortet werd op 11 maart 1953 door de Südwestfunk uitgezonden. Op woensdag 31 oktober 1956 bracht de VARA het in de vertaling van A. de Vlugt en onder regie van S. de Vries jr. De muzikale illustraties tussen de scènes waren van G. Goudswaard. Het duurde 50 minuten.

## Rolbezetting

* Jan Borkus (Peter)
* Eva Janssen (Josephine)
* Jo Vischer jr. (de liftbediende Brennecke)
* Jan van Ees (de uitgever van De Familiebode)
* Johan Wolder (de psycholoog Dr. Pischullek)
* Fé Sciarone (Helene)
* Nora Boerman (de winkeljuffrouw)
* Rudi West (de kelner)

## Inhoud

In een bepaalde rubriek bieden een aantal kranten praktische tips aan hun om raad verlegen lezers. Het doel ervan is hun levensgevoel te versterken, gewetensproblemen te helpen oplossen, hun verhouding met medemensen te verbeteren. Dat gebeurt onder zorgvuldige inachtneming van de nuances van elk afzonderlijk geval en is al dan niet met psychologische details gekruid. Het hoorspel beeldt in een vrolijke persiflage uit wat er gebeurt als zulke aanbevelingen inderdaad opgevolgd worden. Een jongeman zou graag iets willen weten van "Josephine", en dit in dubbele zin. Hij schrijft haar - zonder zijn persoonlijke bedoelingen prijs te geven - en hij krijgt een antwoord. Door zijn reactie daarop brengt hij Josephine, die een mooie jongedame is, geleidelijk in een positie waarin zij harerzijds goede redenen heeft om zelf gebruik te maken van de vraag-antwoord-rubriek van een concurrerende krant. De verrassingen die Josephine daarbij ten deel vallen, zijn niet de enige die ze van nu af aan te verwerken heeft…
# Josephine van België (1870-1871)

Joséphine Marie Stéphanie Victoire (Brussel, 30 november 1870 – aldaar, 18 januari 1871) was een dochter van prins Filips van België en diens gemalin prinses Maria.
Prinses Joséphine was het eerstgeboren tweelingzusje van prinses Henriëtte. Ze stierf reeds enkele weken na de geboorte. Prinses Joséphine werd bijgezet in de koninklijke crypte in Laken, waar reeds andere gestorven leden van de Belgische koninklijke familie rustten.
In 1872 kreeg het prinselijk paar nog een dochter. Ter nagedachtenis aan de overleden prinses werd zij eveneens Josephine genoemd.
# José Munuera Montero

José Luis Munuera Montero (Jaén, 19 mei 1983) is een Spaans voetbalscheidsrechter. Hij was in dienst van FIFA en UEFA tussen 2019 en 2021. Ook leidt hij sinds 2016 wedstrijden in de Primera División.
Op 22 augustus 2016 leidde Munuera Montero zijn eerste wedstrijd in de Spaanse nationale competitie. Tijdens het duel tussen Celta de Vigo en Leganés (0–3 voor de bezoekers) trok de leidsman vijfmaal de gele en eenmaal de rode kaart. In Europees verband debuteerde hij op 1 augustus 2019 tijdens een wedstrijd tussen Viitorul Constanța en AA Gent in de tweede voorronde van de UEFA Europa League; het eindigde in 2–1 en Munuera Montero trok tweemaal de gele kaart. Zijn eerste interland floot hij op 7 oktober 2020, toen Andorra met 1–2 verloor van Kaapverdië door twee treffers van Ryan Mendes en een eigen doelpunt van Carlos Ponck. Tijdens deze wedstrijd toonde Munuera Montero twee gele kaarten.

## Interlands

| Datum | Plaats | Wedstrijd | Uitslag | Competitie | | | |
| 7 oktober 2020 | Andorra la Vella, Andorra | Andorra – Kaapverdië | 1 – 2 | Vriendschappelijk | 2 | 0 | 0 |
| 16 november 2022 | Málaga, Spanje | Andorra – Oostenrijk | 0 – 1 | Vriendschappelijk | 2 | 0 | 0 |
| 7 juni 2024 | Mönchengladbach, Duitsland | Duitsland – Griekenland | 2 – 1 | Vriendschappelijk | 1 | 0 | 0 |
Laatst bijgewerkt op 26 juni 2024.
# Journal of Differential Equations

Journal of Differential Equations is een internationaal, aan collegiale toetsing onderworpen wetenschappelijk tijdschrift op het gebied van differentiaalvergelijkingen. De naam wordt in literatuurverwijzingen meestal afgekort tot J. Differ. Equat. Het wordt uitgegeven door Elsevier en verschijnt tweewekelijks. Het eerste nummer verscheen in 1965.
* Journal of Differential Equations op NCBI
* Journal of Differential Equations op Genamics JournalSeek
# Journal of Dynamical and Control Systems

Journal of Dynamical and Control Systems is een internationaal, aan collegiale toetsing onderworpen wetenschappelijk tijdschrift op het gebied van de regeltechniek en de toegepaste wiskunde. De naam wordt in literatuurverwijzingen meestal afgekort tot J. Dyn. Contr. Syst. Het wordt uitgegeven door Springer Science+Business Media.
* Journal of Dynamical and Control Systems op OCLC WorldCat
* Journal of Dynamical and Control Systems op Genamics JournalSeek
# Journal of Lie Theory

Journal of Lie Theory is een internationaal, aan collegiale toetsing onderworpen wetenschappelijk tijdschrift op het gebied van de wiskunde, onder andere over Lie-groepen en topologie. De naam wordt in literatuurverwijzingen meestal afgekort tot J. Lie Theory. Het wordt uitgegeven door de Duitse uitgeverij Heldermann en verschijnt 4 keer per jaar. Het eerste nummer verscheen in 1991.
* Journal of Lie Theory op OCLC WorldCat
* Journal of Lie Theory op Genamics JournalSeek
# Jökulhlaup

Jökulhlaup is een van oorsprong IJslandse term (letterlijk gletsjerloop), waarmee een catastrofale overstroming wordt aangeduid, die veroorzaakt wordt door het plotselinge vrijkomen van grote hoeveelheden smeltwater. De oorzaken van jökulhlaups kunnen in drie categorieën worden ingedeeld:
* Het plotseling leeglopen van een smeltwatermeer door het wegvallen van natuurlijke dam.
* Overstroming van een smeltwatermeer, waarna snelle fluviale insnijding in sediment- of ijsbarrières optreedt
* Groei en ineenstorting van subglaciale reservoirs, vaak gekoppeld aan vulkanisme
Wanneer een jökulhlaup het gevolg is van een vulkaanuitbarsting en er is lokaal veel ongeconsolideerd sediment beschikbaar, dan kan een lahar het gevolg zijn.

## IJsland

Op IJsland worden jökulhlaups veroorzaakt door het leegstromen van meren onder gletsjers gedurende subglaciale erupties. Alleen gedurende een jökulhlaup komen de uitgestrekte sandrs op IJsland volledig onder water te staan. Een van de bekendste subglaciale vulkanen van IJsland is Grímsvötn, waarvan het meer ongeveer eens in de zes jaar leegstroomt. Het debiet kan daarbij oplopen tot 50000 m³ per seconde en in totaal kan het gaan om 4,5 km³ water per jökulhlaup.
Literatuur:
* (en) Benn, D.I. & Evans, D.J.A; 2005: Glaciers & Glaciations, Arnold, pagina 117-123
Externe link:
* (en) The 1996 Iceland jökulhlaup, World Data Centre for Glaciology, Cambridge
# Jurengraulis juruensis

Jurengraulis juruensis is een straalvinnige vis uit de familie van ansjovissen (Engraulidae) en behoort derhalve tot de orde van haringachtigen (Clupeiformes). De vis kan een lengte bereiken van 16 cm. De soort werd voor het eerst wetenschappelijk beschreven door George Albert Boulenger. Boulenger deelde de soort bij het geslacht Cetengraulis in. De soort komt voor in de Juruá, een zijrivier van de Amazone en is genoemd naar die rivier.

## Leefomgeving

Jurengraulis juruensis is een zoetwatervis. De vis prefereert een tropisch klimaat.

## Relatie tot de mens

In de hengelsport wordt er weinig op de vis gejaagd.

## Externe link

* Foto's van Jurengraulis juruensis op FishBase
* Froese, R., D. Pauly. en redactie. 2005. FishBase. Elektronische publicatie. www.fishbase.org, versie 06/2005.
* ↑ (en) Jurengraulis juruensis op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ G.A. Boulenger. "On a collection of Fishes from the Rio Jurua, Brazil." Trans. Zool. Soc., 1898, blz. 421-428. Gearchiveerd op 24 september 2015.
# Julian Ryerson

Julien Ryerson (Lyngdal, 17 november 1997) is een Noors voetballer die sinds januari 2023 uitkomt voor Borussia Dortmund.

## Clubcarrière

Ryerson ruilde in 2013 de jeugdopleiding van Lyngdal IL voor die van Viking FK. Op 24 juli 2015 maakte hij zijn officiële debuut in het eerste elftal van de club: in de 0-3-competitiezege tegen IK Start liet trainer Kjell Jonevret hem in de slotfase invallen. Op de slotspeeldag van de competitie mocht hij eveneens in de blessuretijd invallen, ditmaal tegen Mjøndalen IF Fotball. In 2017 degradeerde hij met de club naar de 1. divisjon. De club keerde na een jaar weer terug naar het hoogste niveau, maar wel zonder Ryerson, die halverwege het seizoen een driejarig contract ondertekende bij de Duitse tweedeklasser 1. FC Union Berlin.
In zijn debuutseizoen dwong hij met de club meteen promotie naar de Bundesliga af. Het aandeel van Ryerson hierin was niet zo groot: in de barragewedstrijden tegen VfB Stuttgart speelde hij in de terugwedstrijd (0-0-gelijkspel na een 2-2-gelijkspel buitenshuis) weliswaar een hele wedstrijd, maar in de reguliere competitie kreeg hij naast zes invalbeurten slechts twee basisplaatsen. Ook in zijn eerste jaren in de Bundesliga was hij nog geen vaste waarde in de basiself van de hoofdstedelingen.
In januari 2023 versierde Ryerson een transfer naar Borussia Dortmund, waar hij een contract tot medio 2026 ondertekende.

## Interlandcarrière

Ryerson debuteerde in 2015 als Noors jeugdinternational. Op 18 november 2020 maakte hij zijn debuut voor Noorwegen: in de Nations League-wedstrijd tegen Oostenrijk (1-1-gelijkspel) liet interim-bondscoach Leif Gunnar Smerud hem starten.

## Privé

* Ryerson is de neef van voetballer Mathias Rasmussen.
# Jozef De Jaegere

Jozef De Jaegere (Kortrijk, 28 maart 1925 - 18 juli 1995) was een Belgisch advocaat en politicus voor de CVP.

## Levensloop

Zoon van advocaat Maurice De Jaegere, gepromoveerd tot doctor in de rechten, trouwde De Jaegere met Raymonde Debels en vestigde zich als advocaat in Kortrijk. Zoals zijn vader was hij actief in middenstandsorganisaties, meer bepaald in het NCMV.
Hij werd gemeenteraadslid en schepen van Kortrijk, en van 1983 tot 1987 was hij er burgemeester.
Hij overleed voortijdig, na een moedig gedragen ziekte.
Zijn dochter Marie-Dominique De Jaegere trouwde met de latere burgemeester van Kortrijk Stefaan De Clerck. Zij en haar broer Philippe De Jaegere werkten verder in het advocatenkantoor dat Jozef De Jaegere had overgenomen in 1957 van zijn vader Maurice De Jaegere die het in 1919 had opgericht.
Jozef De Jaegere was ook actief in het bestuur van KULAK en als voorzitter van de biënnale Kortrijk Interieur.
# Joop Martens (voetballer)

Johannes Hubertus (Joop) Martens (Amsterdam, 8 december 1900 – Weesp, 22 oktober 1976) was een Nederlands voetballer.

## Biografie

Joop Martens was de zoon van Jan Martens en Trijntje Johanna Bontekoe. Hij trouwde op 13 juli 1932 met Maria Eugenia Jansen.
In 1916 werd hij adspirant-lid van de AFC Ajax. Hij speelde van 1920 tot 1932 bij Ajax als middenvelder. Van zijn debuut in het kampioenschap op 9 mei 1920 tegen DFC tot zijn laatste wedstrijd op 7 februari 1932 tegen Hermes DVS speelde Martens in totaal 157 wedstrijden en scoorde 3 doelpunten in het eerste elftal van Ajax.
In 1956 werd hij benoemd tot Lid van Verdienste van Ajax.
Hij overleed op 22 oktober 1976 op 75-jarige leeftijd en werd gecremeerd in Westgaarde.

## Statistieken

| Club | Seizoen | Competitie | Competitie | Beker | Beker | Totaal | Totaal |
| Club | Seizoen | Wed. | Dlp. | Wed. | Dlp. | Wed. | Dlp. |
| Ajax | 1919/20 | 1 | 0 | - | - | 1 | 0 |
| Ajax | 1921/22 | 2 | 0 | - | - | 2 | 0 |
| Ajax | 1922/23 | 11 | 0 | - | - | 11 | 0 |
| Ajax | 1923/24 | 17 | 0 | - | - | 17 | 0 |
| Ajax | 1924/25 | 18 | 2 | 2 | 0 | 20 | 2 |
| Ajax | 1925/26 | 15 | 0 | 1 | 0 | 16 | 0 |
| Ajax | 1926/27 | 24 | 0 | 0 | 0 | 24 | 0 |
| Ajax | 1927/28 | 26 | 1 | 0 | 0 | 26 | 1 |
| Ajax | 1928/29 | 6 | 0 | - | - | 6 | 0 |
| Ajax | 1929/30 | 19 | 0 | 5 | 0 | 24 | 0 |
| Ajax | 1930/31 | 17 | 0 | - | - | 17 | 0 |
| Ajax | 1931/32 | 1 | 0 | 0 | 0 | 1 | 0 |
| Total | Total | 157 | 3 | 8 | 0 | 165 | 3 |
# Honorinus fuliginosus

Honorinus fuliginosus is een vlinder uit de familie van de snuitmotten (Pyralidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1956 door Heinrich.
# Ereteken voor Roemrijke Daden

Het Ereteken voor Roemrijke Daden (Duits: Ehrenzeichen für rühmliche Tätigkeit) was een in op 19 juli 1871 ingestelde onderscheiding van het groothertogdom Saksen-Weimar-Eisenach. De ruitvormige zilveren medaille werd in 1871 en 1872 uitgereikt.
De medaille werd in 1871 door groothertog Carl Alexander van Saksen-Weimar-Eisenach en zijn echtgenote Sophie ingesteld. De aanleiding was de overwinning van de verbonden Duitse staten op Napoleon III in de Frans-Duitse Oorlog. Deze medaille was voor verdiensten aan het thuisfront bestemd. De onderscheiding werd ook aan dames uitgereikt.
De voorzijde van de medaille draagt binnen een lauwerkrans de tekst FÜR RÜMLICHE THÄTIGKEIT. Op de keerzijde staat het gekroonde en verstrengelde monogram CA. De medaille werd aan een zwart lint met brede groen-gele bies op de linkerborst gedragen. Dames droegen de medaille aan een strik van dezelfde stof op de linkerschouder.
De onderscheiding heeft een bijzondere vorm, ze lijkt op een vesting met vier bastions. De zilveren ring tussen medaille en lint is bevestigd aan een aan de punt van een bastion bevestigd oog. Het ontwerp was van de hand van de stempelsnijder F. Helfricht in Gotha, De fabrikant was Karl Koch in Weimar.
In totaal werden 456 medailles uitgereikt. Een medaille weegt 16,2 gram en is 45 millimeter hoog en 38 millimeter breed.

## Literatuur

* Jörg Nimmergut, Katalog Orden & Ehrenzeichen von 1800 bis 1945, München 2012
* Het ereteken op weimar-orden.de
# Huerto

Huerto is een gemeente in de Spaanse provincie Huesca in de regio Aragón met een oppervlakte van 87 km². Huerto telt 230 inwoners (1 januari 2016).
Abiego · Abizanda · Adahuesca · Agüero · Aínsa-Sobrarbe · Aísa · Albalate de Cinca · Albalatillo · Albelda · Albero Alto · Albero Bajo · Alberuela de Tubo · Alcalá de Gurrea · Alcalá del Obispo · Alcampell · Alcolea de Cinca · Alcubierre · Alerre · Alfántega · Almudévar · Almunia de San Juan · Almuniente · Alquézar · Altorricón · Angüés · Ansó · Antillón · Aragüés del Puerto · Arén · Argavieso · Arguis · Ayerbe · Azanuy-Alins · Azara · Azlor · Baélls · Bailo · Baldellou · Ballobar · Banastás · Barbastro · Barbués · Barbuñales · Bárcabo · Belver de Cinca · Benabarre · Benasque · Beranuy · Berbegal · Bielsa · Bierge · Biescas · Binaced · Binéfar · Bisaurri · Biscarrués · Blecua y Torres · Boltaña · Bonansa · Borau · Broto · Caldearenas · Campo · Camporrélls · Canal de Berdún · Candasnos · Canfranc · Capdesaso · Capella · Casbas de Huesca · Castejón de Monegros · Castejón de Sos · Castejón del Puente · Castelflorite · Castiello de Jaca · Castigaleu · Castillazuelo · Castillonroy · Chalamera · Chía · Chimillas · Colungo · Esplús · Estada · Estadilla · Estopiñán del Castillo · Fago · Fanlo · Fiscal · Fonz · Foradada del Toscar · Fraga · La Fueva · Gistaín · El Grado · Grañén · Graus · Gurrea de Gállego · Hoz de Jaca · Hoz y Costean · Huerto · Huesca · Ibieca · Igriés · Ilche · Isábena · Jaca · Jasa · Labuerda · Laluenga · Lalueza · Lanaja · Laperdiguera · Lascellas-Ponzano · Lascuarre · Laspaúles · Laspuña · Loarre · Loporzano · Loscorrales · Lupiñén-Ortilla · Monesma y Cajigar · Monflorite-Lascasas · Montanuy · Monzón · Naval · Novales · Nueno · Olvena · Ontiñena · Osso de Cinca · Palo · Panticosa · Peñalba · Las Peñas de Riglos · Peralta de Alcofea · Peralta de Calasanz · Peraltilla · Perarrúa · Pertusa · Piracés · Plan · Poleñino · Pozán de Vero · La Puebla de Castro · Puente de Montañana · Puente la Reina de Jaca · Puértolas · El Pueyo de Araguás · Pueyo de Santa Cruz · Quicena · Robres · Sabiñánigo · Sahún · Salas Altas · Salas Bajas · Salillas · Sallent de Gállego · San Esteban de Litera · San Juan de Plan · San Miguel del Cinca · Sangarrén · Santa Cilia · Santa Cruz de la Serós · Santa María de Dulcis · Santaliestra y San Quílez · Sariñena · Secastilla · Seira · Sena · Senés de Alcubierre · Sesa · Sesué · Siétamo · Sopeira · La Sotonera · Tamarite de Litera · Tardienta · Tella-Sin · Tierz · Tolva · Torla-Ordesa · Torralba de Aragón · Torre la Ribera · Torrente de Cinca · Torres de Alcanadre · Torres de Barbués · Tramaced · Valfarta · Valle de Bardají · Valle de Hecho · Valle de Lierp · Velilla de Cinca · Vencillón · Viacamp y Litera · Vicién · Villanova · Villanúa · Villanueva de Sigena · Yebra de Basa · Yésero · Zaidín
# Huperzine A

Huperzine-A, ook bekend als selagine, is een natuurlijk sesquiterpeen alkaloïde met een sterke cholinesterase-remmende werking. De stof komt voor in planten van het geslacht Huperzia. De stof is onderzocht als veelbelovend medicijn tegen de ziekte van Alzheimer .

## Farmacologie

Huperzine-A is een langzame omkeerbare inhibitor van het enzym acetylcholinesterase. Het verhindert daardoor de afbraak van acetylcholine. De afname van de acetylcoline-activiteit in de synapsen in de hersenen wordt gezien als een oorzaak van de afname van cognitieve functies bij alzheimerpatiënten.
Huperzine-A is een veel sterkere inhibitor dan tacrine en heeft een tragere dissociatiesnelheid. De natuurlijke (−)-huperzine A isomeer is tot 50 keer effectiever dan het synthetische (+)-huperzine A.
Huperzine-A is toegelaten in de Verenigde Staten (merknaam: "Cerebra") als supplement in geval van geheugenschade. Het wordt ook vermarkt als smart drug om het geheugen te verbeteren. Er zijn aanwijzingen gevonden dat het alzheimerpatiënten baat, maar het bewijs is nog niet sterk genoeg om medicinaal gebruik aan te bevelen. Er is weinig bekend over de bijwerkingen.

## Militair gebruik

Huperzine-A is bruikbaar als profylaxe tegen zenuwgassen, zoals het strijdgas soman. Deze organofosfaat-gebaseerde toxines blokkeren acetylcholinesterase onomkeerbaar. Huperzine-A bindt omkeerbaar en beschermt door de binding aan te gaan vóór het zenuwgas dat kan doen. In tegenstelling tot het veelgebruikte pyridostigmine bromide kan huperzine-A de bloed-hersenbarrière passeren en het centrale zenuwstelsel beschermen.
* ↑ De Winter, W.P. (2003). Huperia serrata. In: de Winter, W.P. and Amoroso, V.B. (Editors), 2003. Plant Resources of South-East Asia No 15(2). Cryptogams: Ferns and fern allies. Backhuys Publishers, Leiden, The Netherlands. 268 pp.
* ↑ Szypułaa, W.; Pietrosiuka, A.; Suchockib, P.; Olszowskaa, O.; Furmanowaa, M.; Kazimierskaa, O. (2005). Somatic embryogenesis and in vitro culture of Huperzia selago shoots as a potential source of huperzine A. Plant Science 168(6); pp. 1443–1452
# Huparlac

Huparlac is een gemeente in het Franse departement Aveyron (regio Occitanie) en telt 237 inwoners (1999). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Rodez.

## Geografie

De oppervlakte van Huparlac bedraagt 25,2 km², de bevolkingsdichtheid is 9,4 inwoners per km².

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
Vanwege een beveiligingsprobleem met de MediaWiki Graph-software is het momenteel niet mogelijk deze grafiek weer te geven. Zodra de software is bijgewerkt zal de grafiek vanzelf weer zichtbaar worden.
# Hyalurga leucophaea

Hyalurga leucophaea is een beervlinder uit de familie van de spinneruilen (Erebidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1854 door Walker.
# Hyamia palpitatalis

Hyamia palpitatalis is een vlinder uit de familie van de spinneruilen (Erebidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1858 door Walker.
# Hulu Perak

Hulu Perak is een district in de Maleisische deelstaat Perak. Het district telt 91.000 inwoners op een oppervlakte van 6600 km².
# Hyposmocoma dorsella

Hyposmocoma dorsella is een vlinder uit de familie van de prachtmotten (Cosmopterigidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1907 door Thomas de Grey Walsingham.