# Essenstein

Het kasteel Essenstein stond aan de oostzijde van het Nederlandse dorp Everdingen, provincie Utrecht. Op de voormalige kasteellocatie werd in de 17e eeuw de boerderij Essensteyn gebouwd, die sinds 1971 een rijksmonument is.

## Geschiedenis

De oudste vermelding van Essenstein dateert uit 1417. In dat jaar werd Gijsbert van Culemborg met het huis beleend. Essenstein werd in die tijd door de heren van Culemborg als leen uitgegeven aan hun bastaardkinderen. Hubert, de kleinzoon van Gijsbert, was de eerste die zich Van Essenstein ging noemen. Ook zijn zoon Zweder gebruikte deze geslachtsnaam. Zweder stierf echter in 1517 kinderloos en liet Essenstein na aan zijn neef Jan van Meerten Ernstsz. In de 17e eeuw werd de familie Van Meerten opgevolgd door Johannes van der Meer en zijn vader Maarten.
Het kasteel Essenstein werd in de 18e eeuw nog een ridderhofstad genoemd maar het was al in de 17e eeuw afgebroken en vervangen door de huidige boerderij.

## Beschrijving

Het is niet bekend hoe het kasteel Essenstein er uit heeft gezien. Kadastrale kaarten uit de 19e eeuw lijken wel restanten van een slotgracht te tonen.

### Boerderij

De boerderij Essensteyn is in de 17e eeuw gebouwd op de plek van het kasteel. Het bedrijfsgedeelte is in de jaren 60 van de 20e eeuw afgebroken, waardoor alleen het voorhuis is overgebleven. Dit rechthoekige voorhuis heeft twee bouwlagen van rode baksteen. Het schilddak is met riet gedekt. Onder het huis bevindt zich een kelder.
Het gebouw is sinds 1971 een rijksmonument.
* Essenstein, Kastelenlexicon
* van Groningen, Catharina L. (1989). De Vijfheerenlanden met Asperen, Heukelum en Spijk. Rijksdienst voor de Monumentenzorg / SDU uitgeverij, Zeist / Den Haag, "Everdingen en Zijderveld", pp. 235-236. Gearchiveerd op 13 mei 2023.
Kasteel Ter Aa (Breukelen) · Aastein · Slot Abcoude · Amaliastein · Nieuw-Amelisweerd · Oud-Amelisweerd · Kasteel Amerongen · Kasteel Batestein (Harmelen) · Kasteel Batestein (Vianen) · De Beest · Bergestein · Beverweerd · Blasenburg · Blikkenburg · Blommesteyn · Bolenstein · Bolsweerd · Bottestein · Kasteel Broekhuizen · Bruinenburg · Huis Cammingha · Clarenborg · Coelhorst · De Batau · Dompselaer · Huis Doorn · Drakenburg (kasteel) · Drakensteyn · Kasteel Duurstede · Huis Ter Eem · Eijkelenburg · Emmickhuizen · Den Engh · Essenstein · Everstein (Everdingen) · Everstein (Jutphaas) · Den Eyck · Galesloot · Kasteel Geerestein · Gildenborgh · Kasteel Ten Goye · Grauwert · Grijpestein · Groenestein (Langbroek) · Kasteel Groeneveld (Baarn) · Groenewoude (Woudenberg) · Gunterstein · Kasteel de Haar · Kasteel Hagestein · Hamtoren · Kasteel Hardenbroek · Huis Harmelen · Ridderhofstad Heemstede · Kasteel Heemstede · Heimenberg · Heimerstein · Ter Heul · Heulestein · Hindersteyn · Kasteel Ter Horst (Achterberg) · Isselt · Kasteel IJsselstein · Jagenstein · Kersbergen · Killestein · Kronenburg (kasteel) · Kasteel Levendaal · Lichtenberg (Woudenberg) · Lievendaal (Amerongen) · Landgoed Linschoten · Kasteel Linschoten · Lockhorst · Kasteel Loenersloot · Kasteel Lunenburg · Huis Maarsbergen · Marckenburg · Ter Meer · Ter Mey (Haarzuilens) · Huis te Mijdrecht · Huis te Mijnden · Kasteel Moersbergen · Kasteel Montfoort · Natewisch · Te Nesse · Kasteel Nijenrode · Nijeveld · Noordwijk (Langbroek) · Huis te Oosterwijk · Oostwaard (Utrecht) · Op de Bol · Oud-Broekhuizen · Ridderhofstad Oudaan · Huis Oudegein · Oudenhorst · Plettenburg (kasteel) · Huis De Polle · Prattenburg · Kasteel Putkop · Randenbroek (park) · Remmerstein · Kasteel Renswoude · Rhijnauwen · Kasteel Rhijnestein · Huis Riebeek · Kasteel Rijnenburg · Rijnestein · Rijneveld · Kasteel Rijnhuizen · Rijningen · Huis Rijnsweerd · Kasteel Rijsenburg · De Roetert · Rumelaar · Kasteel Ruwiel · Royestein · Kasteel Sandenburg · Kasteel Schalkwijk · Kasteel Schonauwen · Schurenburg · Snaafburg · Paleis Soestdijk · Steenhuis (Lopik) · Kasteel Sterkenburg · Stormerdijk · Landgoed Stoutenburg · Ten Massche · Valkenburg (Rhenen) · Huis te Velde · Kasteel Veldenstein · Hofstede te Vliet · Huis te Vleuten · Huis te Vliet (Lopik) · Huis te Vliet (Oudewater) · Vogelpoel · Huis te Voorn · Vredelant · Vronestein · Vuijlcop · Kasteel Walenburg · Wayenstein (Amerongen) · Kasteel Weerdenburg · Weerdesteyn · Weerestein · Hof ter Weyde · Wickenburgh · Wijnestein · Wiltenburg (Utrecht) · Kasteel van Woerden · Huis Woudenberg · Huis te Woudenberg (I) · Huis te Woudenberg (II) · Wulven · Kasteel Oud-Wulven · Wulvenhorst · Slot Zeist · Kasteel Zuilenburg · Zuileveld · Slot Zuylen · Huis Zuylenstein