# Tomistoma

Tomistoma is een geslacht van krokodilachtigen (Crocodilia) uit de familie gavialen (Gavialidae) en de onderfamilie onechte gavialen (Tomistominae)

## Naam en indeling

De wetenschappelijke naam van de groep werd voor het eerst voorgesteld door Johannes Peter Müller in 1846. De wetenschappelijke naam Tomistoma betekent vrij vertaald 'scherpe mond' en verwijst naar de vorm van de snuit.
De soorten uit deze groep zijn al bekend sinds het Eoceen en komen en zijn bekend uit Afrika en Azië. Er zijn zes soorten waarvan er vijf zijn uitgestorven, de enige moderne soort is de onechte gaviaal (Tomistoma schlegelii). Lange tijd werd de soort tot de echte krokodillen (Crocodylidae) gerekend, maar tegenwoordig wordt het dier bij de gavialen (Gavialidae) ingedeeld. Hier is echter nog veel discussie over en nader onderzoek zal de verwantschappen moeten verduidelijken.

## Soorten

Verschillende soorten die vroeger tot Tomistoma werden gerekend worden nu bij andere geslachten ingedeeld. Voorbeelden zijn Tomistoma americanus (nu: Gavialosuchus americanus), Tomistoma machikanense (nu: Toyotamaphimeia machikanense) en Tomistoma africanum (nu: Eogavialis africanum). Het geslacht omvat de volgende soorten, met de auteur en het verspreidingsgebied. De lijst is mogelijk niet compleet, sommige bronnen erkennen meer soorten.
| Naam | Auteur | Verspreidingsgebied, periode | Periode |
| † Tomistoma cairense | Müller, 1927 | Noordoostelijk Afrika (Egypte) | Lutetien |
| † Tomistoma coppensi | Pickford, 1994 | Afrika (Oeganda) | Mioceen - Plioceen |
| † Tomistoma dowsoni | Fourtau, 1918 | Noordoostelijk Afrika (Egypte) | Mioceen |
| † Tomistoma lusitanicum | Antunes, 1961 | Europa (Portugal) | Langhien |
| Onechte gaviaal (Tomistoma schlegelii) | Müller, 1838 | Azië (Maleisië, Indonesië) | Modern |
| † Tomistoma taiwanicus | Shikama, 1972 | Azië (Taiwan) | Pleistoceen |

## Cladogram

Onderstaand een schematisch overzicht van de verwantschappen tussen de verschillende moderne geslachten van de krokodilachtigen.
| Crocodilia | Alligatoridae Caimaninae Caiman Melanosuchus Paleosuchus Alligatorinae Alligator Longirostres Crocodylidae Crocodylus Mecistops Osteolaemus Gavialidae Gavialis Tomistoma |

## Bronvermelding

Referenties
* ↑ Peter Uetz & Jakob Hallermann, The Reptile Database - Tomistoma.
* ↑ Charles A Ross (1992). Krokodillen en alligators (serie Fascinerend Dierenrijk). Weldon Owen, Pagina 72. ISBN 90 5112 247 0.
* ↑ Johan Vellekoop, Sophie Boerman (KU Leuven), Nieuw morfologisch kader en fylogenetische analyse van langsnuitige krokodilachtigen: de laatste stukjes van de gavialenpuzzel.
* ↑ Fossil Works, Classification of the genus Tomistoma.
Bronnen
* (en) – Peter Uetz & Jakob Hallermann - The Reptile Database - Tomistoma - Website Geconsulteerd 7 april 2022
* (en) – Crocodilian Species List - Crocodilians - Natural History & Conservation - Website (Over de classificatie)
Familie Alligators en kaaimannen (Alligatoridae)
    Onderfamilie Alligatorinae: Geslacht Alligator
    Onderfamilie Kaaimannen (Caimaninae): Geslachten Caiman, Melanosuchus, Paleosuchus
Familie Echte krokodillen (Crocodylidae)
    Onderfamilie Crocodylinae: Geslachten Crocodylus, Mecistops, Osteolaemus
    Onderfamilie Onechte gavialen (Tomistominae): Geslacht Tomistoma
Familie Gavialen (Gavialidae)
    Onderfamilie Gavialen (Gavialinae): Geslacht Gavialis