OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Rus (geslacht)

Rus (Juncus) is een geslacht van planten uit de russenfamilie (Juncaceae). De planten lijken oppervlakkig gezien op grassen. De bloembouw is bij russen lang zo sterk niet op windbestuiving ingericht als bij de grassen. Daardoor zijn de bloemen duidelijker als zodanig te herkennen en bij nadere bestudering zijn al snel de verschillende onderdelen van de bloem zoals tepalen, vruchtbeginsel met stijl en stempels en meeldraden te vinden. De tepalen zijn bruin of groen en kunnen een vliezige rand hebben. Een overeenkomst met grassen is de aanwezigheid van de smalle bladeren en scheden van waaruit de bladeren groeien. De bladeren van russen zijn priemvormig en onbehaard.
Het vruchtbeginsel is bovenstandig, het aantal meeldraden is drie tot zes en het aantal bloemdekbladen is zes. De vrucht van russen is een doosvrucht die veel zaden bevat.
* Bloemdiagram van rus
* Bloem van greppelrus
* Doosvrucht met zaden van grepperus
* Zaden van greppelrus
In de Benelux groeien in het wild circa twintig soorten. Russen treden doorgaans op in natte tot vochtige pioniervegetaties. De meeste soorten zijn overblijvend en houden in dat geval in de winter hun groene bladeren.
Russen hebben voor grazende dieren weinig voedingswaarde. Als strooisel kunnen ze wel dienen.
Binnen dit geslacht komen bastaarden voor. De alpen-, zomp-, duin- en veldrus kunnen onderling kruisen, evenals biezenknoppen, draad-, pit-, noordse - en zeegroene rus. Ook de platte en zilte rus kunnen hybridiseren. Meestal zijn de hybriden onvruchtbaar, uitzonderingen daargelaten.

## Soorten in Nederland en België

* Alpenrus (Juncus alpinoarticulatus subsp. alpinoarticulatus)
* Biezenknoppen (Juncus conglomeratus)
* Canadese rus (Juncus canadensis)
* Draadrus (Juncus filiformis)
* Duinrus (Juncus alpinoarticulatus subsp. atricapillus)
* Dwergrus (Juncus pygmaeus)
* Greppelrus (Juncus bufonius)
* Knolrus (Juncus bulbosus)
* Koprus (Juncus capitatus)
* Noordse rus (Juncus balticus)
* Paddenrus (Juncus subnodulosus)
* Pitrus (Juncus effusus)
* Platte rus (Juncus compressus)
* Tengere rus (Juncus tenuis)
* Trekrus (Juncus squarrosus)
* Veldrus (Juncus acutiflorus)
* Wijdbloeiende rus (Juncus tenageia)
* Zeegroene rus (Juncus inflexus)
* Zeerus (Juncus maritimus)
* Zilte greppelrus (Juncus ambiguus)
* Zilte rus (Juncus gerardii)
* Zomprus (Juncus articulatus)
* Zwaardrus (Juncus ensifolius)
... · J. acutiflorus (Veldrus) · J. alpinoarticulatus (Alpenrus) · J. articulatus (Zomprus) · J. balticus (Noordse rus) · J. bufonius (Greppelrus) · J. bulbosus (Knolrus) · J. canadensis (Canadese rus) · J. capitatus (Koprus) · J. compressus (Platte rus) · J. conglomeratus (Biezenknoppen) · J. effusus (Pitrus) · J. ensifolius (Zwaardrus) · J. filiformis (Draadrus) · J. foliosus (Gestreepte greppelrus) · J. gerardii (Zilte rus) · J. inflexus (Zeegroene rus) · J. maritimus (Zeerus) · J. pygmaeus (Dwergrus) · J. subnodulosus (Paddenrus) · J. squarrosus (Trekrus) · J. tenageia (Wijdbloeiende rus) · J. tenuis (Tengere rus) · ...
# Witkopbuffelwever

De witkopbuffelwever (Dinemellia dinemelli) is een grote, krachtige wevervogel met een totale lengte van ongeveer 22 centimeter. Er zijn twee ondersoorten, dinemelli in het noorden van het verspreidingsgebied en boehmi, die aan de bovenkant veel zwarter is, in het zuiden.

## Geslachtsverschil

Het verschil tussen de beide geslachten is miniem. Het mannetje kan iets groter zijn, en maakt een ander en harder geluid.

## Verspreiding en leefgebied

De witkopbuffelwever is vrij algemeen in de savannen en acaciabossen in het noordoosten van Afrika, speciaal in Somalië, Ethiopië, Zuid-Soedan, Kenia en Tanzania.
De soort telt twee ondersoorten:
* D. d. dinemelli: van zuidoostelijk Soedan, Ethiopië en Somalië tot Kenia (behalve het zuidoosten).
* D. d. boehmi: zuidoostelijk Kenia en Tanzania.

## Leefwijze

Ze leven in koppels of in kleine groepen, vaak tezamen met de Driekleurige glansspreeuw. Ze vinden hun voer vooral op de grond. De nesten, die in losse groepen meestal in doornige bomen hangen, worden gemaakt uit doornige takken, en zijn aan de binnenkant met zacht materiaal bekleed. De ingang bevindt zich aan de onderkant.

## Fotogalerij

* Witkopbuffelwever in de San Diego Zoo
* ↑ (en) Witkopbuffelwever op de IUCN Red List of Threatened Species.
# Sjirk

Sjirk (Arabisch: شرك) is het islamitische concept van het toekennen van goddelijke eigenschappen aan iets of iemand anders; afgoderij. Het is het tegenovergestelde van tawhied, het uitgangspunt van de islam, waarmee sjirk de meest gehate zonde is in de islam. Taalkundig gezien betekent sjirk het gelijkstellen/deelnemen.
Het woord sjirk is afkomstig van de Arabische wortel Š-R-K (ش ر ك) en betekent letterlijk 'delen'. Wie sjirk pleegt, 'deelt God dus op' in meerdere componenten.
In soera De Vrouwen 48 wordt expliciet duidelijk gemaakt dat sjirk een grote zonde is:
    Het is waar, God vergeeft niet dat men iets met Hem vereenzelvigt, maar al hetgeen daarbuiten zal Hij, aan wie Hij wil, vergeven. Wie iets met God vereenzelvigt, begaat waarlijk een zeer grote zonde.
Uit dit vers is op te maken dat met uitzondering van het toekennen van deelgenoten (sjirk), alle zonden vergeven kunnen worden. Sjirk kan alleen vergeven worden als daar oprecht berouw voor wordt getoond en men er niet naar terugkeert. Als er geen berouw wordt getoond voor sjirk en de zondaar komt in die hoedanigheid te overlijden, dan is sjirk een onvergeeflijke zonde.
Ook soera De Toewijding keert zich tegen hen die zij die deelgenoten aan God geven. Deze passage was gericht op de inwoners van Mekka, maar veel moslims zien in deze soera een duidelijke afwijzing van de christelijke drie-eenheid. Ook natuurgodsdiensten en het populair hindoeïsme zouden zich er schuldig aan maken. Er zijn drie niveaus van sjirk: sjirk akbar (grote sjirk), sjirk asghar (kleine sjirk) en sjirk khafee (verborgen sjirk).
Een grote sjirk is één waarover de fikh zich heeft uitgesproken, waardoor de pleger ervan zich buiten de islam plaatst, en voor eeuwig zal verblijven in de hel. Indien God het vergeeft zal het verblijf in de hel voor lange tijd zijn, maar niet eeuwig. Het doet alle daden teniet. Een kleine sjirk is iedere daad die door de fikh als zodanig als sjirk wordt beschouwd, ongeacht of dit nu uitspraak of handeling is. De pleger plaatst zich door het plegen ervan niet buiten de islam en zal dan ook niet door deze daad eeuwig in de hel verblijven. Niet alle daden gaan teniet. Een verborgen sjirk is als iemand zijn gebed verfraait, omdat iemand naar hem kijkt. Dit kan zowel een grote als een kleine sjirk zijn.
Volgens een overlevering van Ahmed en Al Hakim zou Mohammed eens de eed van een man hebben geweigerd die een amulet droeg en het dragen ervan als sjirk hebben aangemerkt. Ook een amulet zoals het zogenoemde boze oog kan als sjirk worden gezien. Het bouwen van een moskee boven een graf wordt door puristen ook als zodanig afgewezen. Het bidden bij een graf is alleen toegestaan als het gebed niet is gericht tot de persoon die er begraven ligt.
Persoonsverheerlijking wordt eveneens gezien als sjirk. Om deze reden worden termen als 'wahabist' of 'mohammedaan' door moslims niet gebruikt en worden geen praalgraven gebruikt, al komen mausolea wel voor.
# Hellun Zelluf

Hellun Zelluf was een dragqueen en pseudoniem van de Nederlandse zanger, presentator en aidsactivist Geert Vissers (10 september 1960 – Amsterdam, 26 juni 1992).
Vissers kreeg in de jaren tachtig bekendheid als Hellun Zelluf door optredens in het Amsterdamse Anthony Theater.
In 1989 richtte Hellun Zelluf samen met Mizz Mopsie de travestiedisco WigWam op, gevestigd aan de Koggestraat 4-6, in het pand waar voorheen o.a. homodisco Steps gevestigd was. De WigWam was een undergroundzaak voor en door travestieten met zelfs voor Amsterdamse begrippen nogal vergaande en scabreuze optredens. Uit een laatste grote disco-avond in de WigWam ontstond Club Chique, die Hellun Zelluf in discotheek Club Mazzo organiseerde en presenteerde en waarin onder andere Nickie Nicole, Agnetha Immergeil en Vera Springveer optraden.
Vanaf 1990 presenteerde Vissers als Hellun Zelluf op de Amsterdamse kabelzender Salto de Hellun Zelluf Show, later omgedoopt tot de Gay Dating Show. Het programma was een parodie op de relatieshow Op goed geluk en had onder andere tot doel om voorlichting te geven over de ziekte aids.
In 1991 richtte Vissers met Marco de Koning (alias Coby Genezijde) de stichting Hellun Zelluf op. Deze organisatie wilde de voorlichting over aids verbeteren door af te rekenen met het beeld van het zielige hiv-slachtoffer en de tragische aidspatiënt, en haalde onder andere geld op voor de bekostiging voor een speciaal ligbad voor de aidsafdeling van het Academisch Medisch Centrum.
Plannen om de Gay Dating Show op de nationale televisie uit te zenden vonden geen doorgang omdat Vissers zelf te ziek werd. Hij overleed in 1992 op 31-jarige leeftijd aan de gevolgen van aids. Hij werd begraven op de Amstelveense begraafplaats Zorgvlied. Ter nagedachtenis werd eind 1992 door de stichting Hellun Zelluf de cd Hellun's Geloof, Hoop En Lu-Lu-Liefde uitgebracht, met bijdragen van Vissers zelf en onder andere het trio Zang Voor Vriendschap en de zanger Jan Rot.

## Discografie

* Hellun's Geloof, Hoop En Lu-Lu-Liefde (1992)
* Karin Spaink, Hellun is dood, leve.... De Groene Amsterdammer (10 oktober 1993). Geraadpleegd op 13 oktober 2024 – via Karin Spaink.net.
* ↑ Thijs Bartels en Jos Versteegen, "Homo Encyclopedie van Nederland", Amsterdam 2005, p. 157-158.
# Biografielijst Od
## Oda

* Eiichiro Oda (1975), Japans striptekenaar
* Oda Chikazane (平親真) (ca. 12de eeuw), achterkleinzoon van Taira no Kiyomori
* Oda Nobunaga (織田 信長) (1534–1582), Japans krijgsheer, leider van de Oda clan
* Oda Nobuhiro (織田信広) (1574), halfbroer van Oda Nobunaga, leider van de Oda clan
* Shigeru Oda (1924), Japans oceaanrechtgeleerde en rechter
* Anita O'Day (1919-2006), Amerikaans zangeres

## Odc

* Nereo Odchimar (1940), Filipijns rooms-katholieke geestelijke

## Ode

* Erik Ode (1910-1983), Duits acteur
* Tom Odell (1990), Brits singer-songwriter
* Jennifer O'Dell (1974), Amerikaans actrice
* Steven Odendaal (1993), Zuid-Afrikaans motorcoureur
* Marco Odermatt (1997), Zwitsers alpineskiër
* Benedetto Odescalschi (1611-1689), Italiaans paus

## Odi

* Meryeta O'Dine (1997), Canadees snowboardster
* Raila Odinga (1945), Keniaans werktuigbouwkundige, ondernemer en politicus (onder andere premier)

## Odo

* Denis Odoi (1988), Belgisch voetballer
* Leslie Odom jr. (1981), Amerikaans acteur, danser en zanger
* Odomar van Sankt Gallen (690-759), Zwitsers heilige
* David O'Donnell (1974), Amerikaans acteur, filmproducent en scenarioschrijver
* Keir O'Donnell (1978), Australisch/Amerikaans acteur
* Phil O'Donnell (1972-2007), Brits voetballer

## Odu

* Danguillaume Oduber (1978), Arubaans politicus
* Nelson Oduber (1947), Arubaans politicus
* Otmar Oduber (1972), Arubaans politicus
* Eugene Odum (1913-2002), Amerikaans ecoloog
* Ejowvokoghene Oduduru (1996), Nigeriaans atleet
# Piano (Corsica)

Piano is een gemeente in het Franse departement Haute-Corse (regio Corsica) en telt 28 inwoners (2009).

## Geografie

De oppervlakte bedraagt 3,41 km², de bevolkingsdichtheid is dus 8,2 inwoners per km².

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal.
Vanwege een beveiligingsprobleem met de MediaWiki Graph-software is het momenteel niet mogelijk deze grafiek weer te geven. Zodra de software is bijgewerkt zal de grafiek vanzelf weer zichtbaar worden.
# Han Mei

Han Mei (Chinees: 韩 梅, 27 januari 1998) is een Chinees langebaanschaatsster. Sinds 2023/2024 komt ze uit namens Team Gold onder leiding van Johan de Wit.
In 2016 won Han drie zilveren medailles op de Olympische jeugdwinterspelen. In 2018 nam Han voor China deel aan de ploegenachtervolging op de Olympische Winterspelen. In 2022 werd ze op de WK afstanden 4e op de ploegenachtervolging.
In 2024 beleefde ze een sterk seizoen waar ze op de WK afstanden twee keer zilver won (1000 en 1500 meter) en ook vijfde werd op het WK allround.

## Persoonlijke records

| Afstand | Tijd | Datum | Baan |
| 500 meter | 38,01 | 9 maart 2024 | Inzell |
| 1000 meter | 1.13,27 | 17 februari 2024 | Calgary |
| 1500 meter | 1.52,95 | 27 januari 2024 | Salt Lake City |
| 3000 meter | 3.58,76 | 3 december 2021 | Salt Lake City |
| 5000 meter | 7.07,43 | 10 maart 2024 | Inzell |

## Resultaten

| Jaar | WK Allround | WK Afstanden | Olympische Spelen | WK Junioren |
| 2013 | | | | 26e 1000m 14e 1500m 11e 3000m 6e achtervolging |
| 2014 | | | | 6e (10e, 7e, 10e, 5e) |
| 2015 | | | | 17e (30e, 23e, 32e, 17e) |
| 2016 | | | | 2 (4e, 4e, , 6e) 7e massastart 4e achtervolging 4e teamsprint |
| 2018 | | | 5e achtervolging | |
| 2019 | NC18 (6e, 23e, 19e, -) | 20e 1500m 14e 3000m 5e achtervolging | | |
| 2020 | NC15 (11e, 22e, 14e, -) | 24e 1500m | | |
| 2022 | | | 11e 1500m 15e 3000m 11e 5000m 5e achtervolging | |
| 2023 | | 13e 1000m 8e 1500m 11e 3000m 4e achtervolging | | |
| 2024 | 5e (, 8e, , 6e) | 2 1000m 2 1500m 7e 3000m 5e achtervolging | | |
    (#, #, #, #) = afstandspositie op juniorentoernooi (500m, 1500m, 1000m, 3000m) of op allroundtoernooi (500m, 3000m, 1500m, 5000m).
    NC18 = niet gekwalificeerd voor de laatste afstand, maar wel als 18e geklasseerd in de eindrangschikking
* ↑ Team Gold van Johan de Wit wordt steeds internationaler en sterker Schaatsen.nl, 27 augustus 2023
* ↑ Speedskating Results
# Logaritmische vergelijking

Een logaritmische vergelijking is een speciaal soort wiskundige vergelijking, waarbij de onbekende in het argument of in het grondtal van een logaritme voorkomt.

## Voorbeelden

Voorbeelden van logaritmische vergelijkingen zijn:
    $^{3}\!\log(2x-4)+7=^{4}\!\log(9x)$
    $^{x}\!\log(3)+^{2x}\!\log(16)=^{5}\!\log(3x-17)$
    $^{2}\!\log(2^{x}-1)+x=^{4}\!\log(144)$

## Oplossen van een logaritmische vergelijking

Het oplossen van een logaritmische vergelijking verloopt in drie stappen:
1. Het opstellen van de bestaansvoorwaarden: een logaritme kan alleen van een positief getal (verschillend van 0) en het grondtal moet per definitie positief zijn en ook verschillend van 1.
2. Logaritmen met een verschillend grondtal moeten worden omgezet naar logaritmen met hetzelfde grondtal. Dit kan via volgende formule:
    $^{b}\!\log(x)={\frac {^{a}\!\log(x)}{^{a}\!\log(b)}},$
waarin a een willekeurig grondtal is.
3. Het oplossen van de uiteindelijke vergelijking, rekening houdend met de bestaansvoorwaarden.

### Voorbeeld

Gegeven is volgende vergelijking:
    $^{2}\!\log(3x)=4-^{2}\!\log(x+3)$
De bestaansvoorwaarden zijn:
    $3x>0$ en $x+3>0,$ wat hetzelfde is als $x>0$ en $x>-3,$
dus
    $x>0$
Aangezien de grondtallen dezelfde zijn, wordt nu de vergelijking verder uitgewerkt:
    $^{2}\!\log(3x)=4-^{2}\!\log(x+3)$
    $^{2}\!\log(3x)+^{2}\!\log(x+3)=4$
    $^{2}\!\log \left(3x(x+3)\right)=^{2}\!\log 2^{4}$
    $^{2}\!\log(3x^{2}+9x)=^{2}\!\log 16$
    $3x^{2}+9x=16$
    $3x^{2}+9x-16=0$
Dit is een vierkantsvergelijking met als oplossingen:
    $x_{1}={\frac {-9+{\sqrt {273}}}{6}}=1{,}25\ldots$ en $x_{2}={\frac {-9-{\sqrt {273}}}{6}}=-4{,}25\ldots$
Gelet op de bestaansvoorwaarde, moet een oplossing groter dan 0 zijn, zodat alleen $x_{1}$ een oplossing is van de oorspronkelijke vergelijking.

## Logaritmische vergelijkingen als hulpmiddel

Een logaritmische vergelijking kan de oplossing bieden om moeilijke problemen, zoals exponentiële vergelijkingen met ingewikkelde grondtallen of exponenten, op een eenvoudige wijze op te lossen.

### Voorbeeld

Gegeven is volgende exponentiële vergelijking:
    $3^{4x+5}=5^{x-7}$
Deze vergelijking lijkt onmogelijk op te lossen met de normale rekenregels, omdat 3 en 5 nooit hetzelfde grondtal kunnen zijn van dezelfde exponent. De logaritmen bieden een soort oplossing, die het probleem van ongelijke grondtallen kan omzeilen.
Neem van beide leden de logaritme:
    $\log(3^{4x+5})=\log(5^{x-7})$
of
    $(4x+5)\log 3=(x-7)\log 5$
Dit is een eenvoudige lineaire vergelijking
    $(4\log 3-\log 5)x+5\log 3+7\log 5=0$
met als oplossing:
    $x={\frac {-7\log 5-5\log 3}{4\log 3-\log 5}}$
# Henk Bremmer

Hendricus Petrus (Henk) Bremmer (Leiden, 17 mei 1871 – Den Haag, 10 januari 1956) was een Nederlandse kunstschilder, maar kreeg vooral bekendheid als kunstcriticus, kunstpedagoog, verzamelaar en handelaar in kunst. Hij was de vader van de kunstschilder Rudolf Bremmer (1900-1993) en de natuurkundige Henk Bremmer (1904-1996).

## Levensloop

Bremmer werd geboren als zoon van Willem Bremmer, logementhouder, en Cornelia Wilhelmina Dumortier. Hij werd opgeleid als schilder en tekenaar, werkte van 1893–1895 als kunstjournalist en begon in 1896 met zijn kunstcursussen. In het seizoen 1906–1907 was Helene Kröller-Müller een van zijn leerlingen. Zij begon al snel met het verzamelen van kunst. Bremmer adviseerde haar bij het samenstellen van haar collectie – de basis van het latere Kröller-Müller Museum – en vergezelde haar ook op aankoopreizen.
Bremmer had contact met veel kunstenaars, van wie sommigen onder zijn invloed werkten. Deze groep staat ook wel bekend als de Bremmerianen.
In 1912 kwam hij in contact met Bart van der Leck. In een lange periode (1912–1945) vervulde hij een patronaat jegens Bart van der Leck. De financiële ondersteuning bestond uit een ruiltransactie: een maandelijkse toelage in ruil voor een deel van het geproduceerde werk. Ook andere kunstenaars zijn incidenteel financieel ondersteund door aankoop of door een toelage.
Zijn opvattingen heeft hij allereerst vastgelegd in het boek Eene inleiding tot het zien van beeldende kunst (kortweg Beeldende kunst) dat in 1906 verscheen. In 1913 werd het tijdschrift Beeldende kunst gestart, waarvan Bremmer in zijn eentje drieëntwintig jaargangen heeft volgeschreven. Bremmer had in de eerste helft van de 20e eeuw zoveel invloed in de Nederlandse kunstwereld dat hij wel de "kunstpaus" werd genoemd. Charley Toorop maakte in 1936 een schilderij van Bremmer en zijn vrouw te midden van hun vrienden. In 1951 ontving hij van de Rijksuniversiteit Groningen een eredoctoraat.
In 1895 trouwde hij met A.M. Beekhuis (1866-1945). Het echtpaar verhuisde in hetzelfde jaar naar Den Haag. Zijn vrouw was actief voor de Vereeniging ter behartiging van de belangen der Vrouw, die onder meer ijverde voor vrouwenkiesrecht. Het echtpaar kreeg vier kinderen.
In het Kröller-Müller Museum was van 14 oktober 2006 tot 25 februari 2007 een tentoonstelling over Bremmer te zien, getiteld De kunstpaus, H.P. Bremmer.
# Kikuyu (volk)

Kikuyu of Gikuyu is een grotendeels nomadische bevolkingsgroep in Afrika. Het is de grootste etnische groep in Kenia: meer dan 4,5 miljoen Kenianen (ongeveer 20% van de totale bevolking van het land) behoren ertoe. De Kikuyu wonen voornamelijk in de vruchtbare centrale hooglanden van het land, soms informeel Kikuyuland genoemd. Dit gebied maakt deel uit van de Grote Slenk.

## Oorsprong

Hoewel de exacte oorsprong onzeker is, geloven veel etnologen dat de Kikuyu rond het jaar 1500 naar het noorden en westen van Kenia trokken en zich daar vestigden. Sommige autoriteiten suggereren dat de Kikuyu in hun huidige woongebied rond de berg Kenia zijn aangekomen vanuit eerdere nederzettingen verder naar het noorden en oosten, terwijl anderen beweren dat de Kikuyu, samen met hun nauw verwante oostelijke Bantoe-buurlanden de Embu, Meru, Mbeere, en Kamba, vanuit punten verder naar het noorden naar Kenia zijn verhuisd.

## Geschiedenis

De Kikuyu hadden een goede band met de Masai, een naburig volk, waarmee ze veel handelden. Het kolonialisme verstoorde deze goede relatie echter. Vanaf 1880 vestigden de Britten zich aan de kust van het continent en bouwden een spoorweg van de kust naar het Victoriameer, midden door Kikuyuland. Zij confisqueerden het land van de Kikuyu, waardoor dezen moesten verhuizen naar andere, minder vruchtbare gebieden.
De Kikuyu waren de meest actieve etnische groep tijdens de strijd om de Keniaanse onafhankelijkheid. Reeds in de jaren 1920 organiseerden ze verzet tegen de koloniale macht. Ook in de Mau Mau-opstand (1952-1960) speelden ze een belangrijke rol.

## Taal

De Gĩkũyũ spreken de Gĩkũyũ-taal als hun moedertaal, die deel uitmaakt van de Bantoe-taalfamilie. Daarnaast spreken velen Swahili en Engels als lingua franca, de twee officiële talen van Kenia.
De Gĩkũyũ zijn nauw verwant aan sommige Bantoe-gemeenschappen vanwege huwelijken voorafgaand aan de kolonisatie. Deze gemeenschappen zijn de Embu, Meru en Akamba, die ook rond de berg Kenia wonen. Leden van de Gĩkũyũ-familie uit de grotere Kiambu (vaak aangeduid als de Kabete) en Nyeri-districten zijn ook nauw verwant aan de Masai door huwelijken voorafgaand aan de kolonisatie. De Gĩkũyũ-mensen tussen Thika en Mbeere zijn nauw verwant aan de Akamba, die een taal spreken die lijkt op de Gĩkũyũ-taal. Als gevolg hiervan wonen de Gĩkũyũ-mensen die veel van het oorspronkelijke Gĩkũyũ-erfgoed behouden, in de regio's Kirinyaga en Murang'a in Kenia. Het Murang'a-district wordt door velen beschouwd als de bakermat van de Gĩkũyũ-mensen.

## Godsdienst

De Kikuyugodsdienst is monotheïstisch: er is één god genaamd Ngai, dezelfde god die vereerd wordt door de Masai en Kamba. Er zijn echter ook veel Kikuyu's die Christen zijn.

## Bekende Kikuyu

* Jomo Kenyatta (1893-1978), eerste president van Kenia
* Uhuru Kenyatta (1961), vierde president van Kenia
* Wangari Maathai (1940-2011), milieu- en politiek activiste
# Centraal-Melanesische rupsvogel

De Centraal-Melanesische rupsvogel (Edolisoma erythropygium) is een zangvogel uit de familie Campephagidae (rupsvogels). Eerder werd deze vogel beschouwd als een ondersoort van de bismarckrupsvogel (E. remotum), die toen nog grijskaprupsvogel heette.

## Verspreiding en leefgebied

Deze vogel komt voor in Melanesië en telt vier ondersoorten:
* E. e. ultium: noordoostelijke Bismarckarchipel.
* E. e. saturatius: noordelijke en centrale Salomonseilanden.
* E. e. nisorium: zuidelijk-centrale Salomonseilanden.
* E. e. erythropygium: zuidoostelijke Salomonseilanden.

## Status

De Centraal-Melanesische rupsvogel komt niet als aparte soort voor op de lijst van het IUCN, maar is daar een ondersoort van de bismarckrupsvogel (E. remotum).
* ↑ (en) Centraal-Melanesische rupsvogel op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Gill F, D Donsker & P Rasmussen (Eds). 2024. IOC World Bird List (v14.2).