OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Stefan Nieuwenhuis

Stefan Nieuwenhuis (Eerbeek, 1972) is een Nederlandse schrijver, dichter en journalist. Hij is striprecensent en -journalist van NRC, 9e Kunst, Tzum, Stripgids, Zone 5300 en Stripschrift. Als artistiek leider van cultureel productiehuis Buro05 is hij de literaire programmeur van Noorderzon en Festival Sunsation. Hij is docent aan de Schrijversacademie (romans & korte verhalen, poëzie). Van januari 2011 tot januari 2013 was hij Stadsdichter van Groningen. In november 2020 verscheen zijn roman Zo vergeefs is het niet.
Nieuwenhuis studeerde Nederlands en journalistiek aan de Groningse universiteit. In 1996 richtte hij het tijdschrift Van Speijk op, waarvan tot op heden 31 nummers zijn verschenen, samen met twee best-of bundelingen, Dan liever de lucht in! en Kruitvat. Met dichter Karel ten Haaf (1962-2019) vormde hij het cabareteske duo Die Toffe Gasten.
# Stegania frixa

Stegania frixa is een vlinder uit de familie van de spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1937 door Prout.
# Stavropolse Hoogte

De Stavropolse Hoogte of Hoogland van Stavropol (Russisch: Ставропольская возвышенность; Stavropolskaja vozvysjennost) is een hoogte in het centrale deel van Ciskaukasië. In het westen grenst het aan het Laagland van Koeban en in het oosten aan het Terek-Koemalaagland. Globaal gezien ligt het tussen de rivieren Koema en Koeban en de Koema-Manytsjlaagte. Andere rivieren in het gebied zijn de Kalaoes en de Jegorlyk. De rivieren doorsnijden het hoogland en staan vaak droog. Om toch landbouw mogelijk te maken, wordt water aangevoerd door het in de Sovjettijd gegraven Groot-Stavropolkanaal en een watersysteem tussen de Koeban en de Jegorlyk.
De gemiddelde hoogte varieert tussen de 350 en 600 meter en de hoogste piek is de Strzjament met 831 meter. Het hoogland bestaat vooral uit klei, zandsteen en kalksteen en in het oostelijke deel ook uit leemlagen. In het westelijke en centrale deel vormt het een laaggebergte en in het oostelijk deel meer een hoogland. In de hogere delen bestaat de vegetatie uit bossteppe met loofbomen, terwijl lagere delen grotendeels tot landbouwgrond zijn gemaakt. De lagere delen zijn relatief dichtbevolkt met 20 tot 30 mensen per km². Grote steden in het gebied zijn Armavir, Boedjonnovsk, Georgiejevsk, Mineralnye Vody, Nevinnomyssk, Pjatigorsk en Stavropol.
De hoogte bevindt zich in een gebied met een landklimaat met zachte winters (-4 tot -6°C) en warme zomers (22 tot 25°C). De lentes zijn er kort terwijl de herfstperiodes juist langer dan gemiddeld duren. De gemiddelde neerslag varieert van jaarlijks 200-300 mm in het oosten tot 600 mm in het westen. In het gebied komen vaak stormen en föhnwinden voor. De bodems bestaan uit zwarte aarde en kastanozem (kastanjebruine bodem).
# Stavros Tritsonis

Stavros Tritsonis (Grieks: Σταύρος Τριτσώνης) (Athene, 30 november 1977) is een Grieks voormalig voetbalscheidsrechter. Hij was in dienst van FIFA en UEFA tussen 2010 en 2015. Ook leidde hij van 2007 tot 2015 wedstrijden in de Super League.
Op 6 oktober 2007 leidde Tritsonis zijn eerste wedstrijd in de Griekse nationale competitie. Tijdens het duel tussen Olympiakos en Apollon Kalamarias (1–0) trok de leidsman driemaal de gele kaart. In Europees verband debuteerde hij tijdens een wedstrijd tussen Zrinjski Mostar en Tobol Qostanay in de voorronde van de UEFA Europa League; het eindigde in 2–1 en Tritsonis hield zijn kaarten op zak. Zijn eerste interland floot hij op 22 maart 2013, toen Slovenië met 1–2 verloor van IJsland. Tijdens dit duel gaf Tritsonis vier gele kaarten.

## Interlands

| Datum | Plaats | Wedstrijd | Uitslag | Competitie | | | |
| 22 maart 2013 | Ljubljana, Slovenië | Slovenië – IJsland | 1 – 2 | WK 2014 kwalificatie | 4 | 0 | 0 |
# Station Pontoise

Pontoise is het spoorwegstation van de Franse gemeente Pontoise. Er begint hier een spoorlijn naar station Achères-Ville, het ligt op kilometerpunt 28,583 van deze lijn, en het ligt aan de spoorlijn van Saint-Denis naar Dieppe, op kilometerpunt 29,395. Het station is in 1860 geopend.
Het station wordt aangedaan door verschillende treinen van Transilien:
* Treinen van de RER C tussen dit station en Massy-Palaiseau
* Treinen van Transilien lijn H tussen dit station en Paris-Nord
* Treinen van Transilien lijn H tussen dit station en Creil
* Treinen van Transilien lijn J tussen Paris Saint-Lazare en Gisors, waarvan sommige treinen Boissy-l'Aillerie of Pontoise als eindbestemming hebben.

## Vorige en volgende stations

| Richting | Vorig station | Lijn | Volgend station | Richting |
| eindpunt C1 | eindpunt | RERC | Saint-Ouen-l'Aumône | Massy-Palaiseau C2 |
| eindpunt | eindpunt | TransH | Saint-Ouen-l'Aumône | Paris-Nord Persan - Beaumont, richting Creil |
| eindpunt of Boissy-l'Aillerie Gisors | Osny of eindpunt | TransJ | Saint-Ouen-l'Aumône-Quartier de l'Église | Paris Saint-Lazare |
# Stelvoet

Een stelvoet is een machineonderdeel dat wordt toegepast om constructies, machines, apparaten, enzovoorts stabiel en trillingsvrij op te stellen. De stelvoet bestaat uit (ten minste) twee onderdelen: een voet en een spindel. De spindel heeft een kogelkop die in de voet wordt geplaatst via een pers of bankschroef. Er zijn verschillende diameters, belastingen, materialen en andere kenmerken die samen wel of niet geschikt zijn voor een bepaalde toepassing.

## Meest voorkomende materialen

* roestvrij staal (rvs)
* kunststof
* verzinkt staal

## Toepassingen

* Machineframes algemene machinebouw
* Machines voor de voedselindustrie
* Aluminium profielconstructies
* Buisconstructies
* Transportsystemen
* Afschermingen
* Werktafels
* Apparaten
* Meubelindustrie
* Bouw

## Voornaamste functies
### Stabiliteit

    Goed toegepaste stelvoeten zorgen voor stabiele plaatsing, zelfs bij een niet vlakke vloer. Een vlak gaat door 3 punten. Als er sprake is van meer montagepunten dan kunnen deze aanvullend spelingvrij tegen de vloer gesteld worden. Bij de meeste stelvoeten kan de voetbasis hoekverdraaiing compenseren zodat de voetplaat zich netjes vlak tegen het vloervlak bevindt.

### Dempen van trillingen

    Specifieke types van stelvoeten zijn voorzien van een rubber inlegdeel. Deze voeten helpen om eventuele trillingen te dempen.

### Voorkomen van ongewenst verschuiven

    Door het toepassen van specifieke types stelvoeten met rubber inlegdeel wordt door wrijving grip op de vloer gekregen en verschuift de constructie minder snel.

### Gemakkelijk verplaatsen

    In sommige gevallen waarbij verplaatsen regelmatig voorkomt is het juist gewenst dan een constructie makkelijk te verschuiven is. Door het toepassen van specifieke types stelvoeten met een gladde kunststof onderzijde met lage wrijving wordt het verplaatsen vergemakkelijkt.
* Dit artikel is (gedeeltelijk) overgenomen vanaf de website van Technicomponents.com, onder de licentie CC BY-SA 3.0.
# Stekelstaartvaraan

De stekelstaartvaraan (Varanus acanthurus) is een hagedis uit de familie varanen.

## Naam en indeling

De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst voorgesteld door George Albert Boulenger in 1885. Later werd de soort beschreven als Odatria ocellata, Regenia ocellata en Varanus ocellatus.

### Ondersoorten

De varaan wordt verdeeld in drie ondersoorten. Lange tijd was er een vierde ondersoort; Varanus acanthurus primordius, deze wordt tegenwoordig echter als een aparte soort beschouwd.
Onderstaand zijn de drie huidige ondersoorten weergegeven, met de auteur en het verspreidingsgebied.
| Naam | Auteur | Verspreidingsgebied |
| Varanus acanthurus acanthurus | Boulenger, 1885 | Noordwestelijk Australië |
| Varanus acanthurus brachyurus | Sternfeld, 1919 | De rest van het verspreidingsgebied |
| Varanus acanthurus insulanicus | Mertens, 1958 | Eilanden in de Golf van Carpentaria |

## Verspreiding en habitat

De stekelstaartvaraan komt endemisch voor in delen van Australië. De hagedis leeft in de staten Noordelijk Territorium, Queensland, West-Australië en Zuid-Australië. De habitat bestaat uit droge gebieden zoals halfwoestijnen met een begroeiing van het gras Spinex. Ook in tropische subtropische streken kan de soort gevonden worden in rotsige omgevingen.
Door de internationale natuurbeschermingsorganisatie IUCN is de beschermingsstatus 'veilig' toegewezen (Least Concern of LC).

## Uiterlijke kenmerken

De totale lengte bedraagt tot ongeveer 65 centimeter. Dieren die in gevangenschap zijn opgegroeid worden echter zelden zo groot waarbij de staartlengte 1,3 tot 2,3 maal de lengte van kop en romp bedraagt. De staart is rolrond in doorsnede. De staart heeft stekelige schubben, terwijl de lichaamsschubben glad zijn. De helder gekleurde strepen in de lengterichting van de hals zijn een kenmerk, waarmee de soort afgegrensd wordt van de verwante soorten Varanus baritji en Varanus primordius.

## Levenswijze

De stekelstaartvaraan is een bodembewoner die vooral overdag actief is. De belangrijkste schuilplaats wordt gevormd door rotsspleten. Als de varaan bedreigd wordt, gebruikt het de stekelige staart om de openingen van de schuilplaats af te grendelen. Het dier eet insecten zoals sprinkhanen, en ook kleinere hagedissen. Spinnen, slakken en kleine zoogdieren worden minder vaak gegeten. De behoefte aan water wordt voor 70% gedekt door het voedsel.
Over de voortplanting van stekelstaartvaranen in het wild is weinig bekend. In gevangenschap worden tot 18 eieren gelegd, waaruit na 3-5 maanden de 15 cm lange jongen komen.
# Stenoheriades blommersi

Stenoheriades blommersi is een vliesvleugelig insect uit de familie Megachilidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2001 door Pauly & Griswold.
# Stenoheriades

Stenoheriades is een geslacht van vliesvleugelige insecten van de familie Megachilidae.

## Soorten

* S. asiaticus (Friese, 1921)
* S. blommersi Pauly & Griswold, 2001
* S. braunsi (Cockerell, 1932)
* S. eingeddicus Griswold, 1994
* S. hofferi (Tkalcu, 1984)
* S. integer (Benoist, 1934)
* S. livingstonei (Cockerell, 1932)
* S. mackieae (Cockerell, 1936)
* S. maroccanus (Benoist, 1928)
* S. prionotus Griswold, 1994
* S. truncaticeps (Friese, 1922)
# Stelletta crassispicula

Stelletta crassispicula is een sponssoort in de taxonomische indeling van de gewone sponzen (Demospongiae). Het lichaam van de spons bestaat uit kiezelnaalden en sponginevezels, en is in staat om veel water op te nemen.
De spons behoort tot het geslacht Stelletta en behoort tot de familie Ancorinidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1886 door Sollas.
# Stilbus angulatus

Stilbus angulatus is een keversoort uit de familie glanzende bloemkevers (Phalacridae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1925 gepubliceerd door George Charles Champion.
# Stilbus apertus

Stilbus apertus is een keversoort uit de familie glanzende bloemkevers (Phalacridae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1916 gepubliceerd door Thomas Lincoln Casey.
# Stilbus angulicaput

Stilbus angulicaput is een keversoort uit de familie glanzende bloemkevers (Phalacridae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1922 gepubliceerd door Scott.
# Slag bij Stirling

Slag bij Stirling kan verwijzen naar:
* Slag bij Stirling Bridge (1297)
* Slag bij Stirling (1648)
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Slag bij Stirling en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Feun en de geest van de rode dood

Feun en de geest van de rode dood is het tweede en voorlopig laatste deel van de boekenreeks Feun. Deze boeken spelen zich af in 25.000 v.Chr.
De ziekte "rode dood" heerst in het rendierenkamp, dit is een dodelijke ziekte. De medicijnvrouw, de moeder van Feun, en Feun zelf proberen de zieken zo goed mogelijk te verzorgen, maar hen genezen kunnen ze niet zonder longkruid. Bij de vorige stamgrot was dit veelvuldig aanwezig, maar in en rond het rendierenkamp niet. Feun vraagt haar moeder om het kruid te beschrijven. Feun meent dit gezien te hebben toen ze wegliep van de stam, op twee dagreizen van het kamp vandaan. Ze gaat dit zoeken samen met Varn en haar zusje Kesse. Na twee dagen komen ze aan. Ze scheppen voorzichtig het kruid uit en beslissen de volgende dag terug te keren naar het kamp, maar het noodlot slaat toe, Kesse schuift weg en breekt een arm en verstuikt haar enkel. Hier zal Kesse weken niet op kunnen lopen. Samen beslissen ze dat Varn maar alleen moet terugkeren naar het kamp om het kruid te bezorgen en hij belooft enkele dagen later terug te keren met versterking om Kesse te dragen. In die enkele dagen worden Feun en Kesse ontdekt door een vreemde stam. De stam heeft vrouwen te kort en dus nemen ze hen mee. Na een vijftal dagen stappen komen ze aan bij de stam. In afwachting tot ze worden uitgehuwd helpt Kesse de vrouwen en helpt Feun de Magiër met het maken van aftreksels en het verzorgen van de gewonden. Een paar weken later komt Varn hen bevrijden.
# Plooivoetstuifzwam

De plooivoetstuifzwam (Lycoperdon excipuliforme) is een buikzwam uit de familie Agaricaceae.

## Kenmerken
### Uiterlijke kenmerken

Het vruchtlichaam is groot, 8 tot 15 cm hoog, met een bolvormige kop op een flinke steel, die aan de basis en bovenaan vaak sterk geplooid is. De kleur is witachtig tot licht beige, later verkleurend naar grijsbruin. Het oppervlak is bedekt met spitse schubjes of vlokjes die later afvallen. De binnenzijde van kop en steel is eerst wit en sponzig, in de kop vormt zich bij rijpheid een olijfbruine poederig-dradige sporenmassa. Het inwendige van de steel verkleurt naar vaal bruin. De sporen komen naar buiten door een kratervormige opening die steeds groter wordt. Uiteindelijk resteert een papierdun overblijfsel dat nog tot in het voorjaar gevonden kan worden.

### Microscopische kenmerken

De bolvormige, (olijf)bruine sporen meten 4 tot 6 μm. Ze hebben een wrattig oppervlak en een rechte tot licht gebogen steel tot 2,5 μm lang. De sporen groeien in groepjes van vier op de basidia. Cystidia zijn niet aanwezig.

## Habitat

De plooivoetstuifzwam is een saprobiont die leeft in de strooisellaag op voedselrijke, meest zandige bodems. De soort komt voor in naald- en loofbossen, in wegbermen, parken en in schrale graslanden.

## Verspreiding

De plooivoetstuifzwam komt met name voor Europa, maar wordt ook sporadisch daarbuiten gemeld in landen als Verenigde Staten, Rusland en Nieuw-Zeeland. Het is in Nederland een algemeen voorkomende soort in nazomer en herfst.
# Biografielijst Mp
## Mpa

* Mpande (1798-1872), Zoeloekoning

## Mpe

* Émile Mpenza (1978), Congolees-Belgisch voetballer
* Mbo Mpenza (1976), Congolees-Belgisch voetballer

## Mph

* Es'kia Mphahlele (1919-2008), Zuid-Afrikaans schrijver, literatuurwetenschapper, kunstactivist en humanist
* Katlego Mphela (1984), Zuid-Afrikaans voetballer

## Mpo

* Paul-José Mpoku (1992), Belgisch-Congolees voetballer

## Mpu

* Trésor Mputu (1985), Congolees voetballer
# Maxim Can Mutaf

Maxim Can Mutaf (Istanboel, 9 januari 1991) is een Russisch-Turkse basketballer die vanaf het seizoen 2006/2007 tot heden (juni 2009) onder contract staat bij Fenerbahçe Ülker. In het eerste jaar werd hij met die club kampioen van Turkije. De point-guard is 1,92 meter lang en weegt 76 kilogram. Mutaf draagt nummer 16 bij zijn club en komt regelmatig uit voor het Turks nationaal basketbalteam onder de 21. Hij heeft een Turkse vader en een Russische moeder.
4 Roko Ukic · 5 Erbil Eroğlu · 6 Mirsad Türkcan · 7 Ömer Onan · 8 Lynn Greer · 10 Engin Atsür · 12 Darjuš Lavrinovič · 13 Gašper Vidmar · 13 Šarūnas Jasikevičius · 14 Kaya Peker · 16 Maxim Can Mutaf · 21 Oğuz Savaş · 22 Tarence Kinsey · 55 Emir Preldžič · Coach: Neven Spahija
# Waldeck (wijk in Den Haag)

Waldeck is een van de wijken in Den Haag in het stadsdeel Loosduinen. De wijk is vernoemd naar H.C. Waldeck (1811-1881), die burgemeester van Loosduinen was van 1850-1872.
Waldeck, onderverdeeld in de buurten Nieuw Waldeck, Waldeck-Noord, Waldeck-Zuid, Rosenburg en Componistenbuurt, grenst aan de wijken Loosduinen, Kijkduin en Ockenburgh, Bohemen en Meer en Bos en Vruchtenbuurt.
De wijk is voor een groot deel gebouwd op de voormalige afzanderij Rusthoek, een gebied van geestgrond, waarvan het meest zuidwestelijk gedeelte (19 hectare) in 1877 werd gekocht door Pieter Frederik Leonardus Waldeck (1840-1897) en zijn echtgenote Louise Marie Waldeck-Welsink (1848-1929). Het stond daarna bekend als de Geest van Waldeck. Na de definitieve annexatie van Loosduinen door de Gemeente Den Haag in 1923 was het duidelijk dat de groeiende stad ter plaatse zocht naar mogelijkheden voor woningbouw. In 1928 besloot Louise Marie Waldeck de Geest te verkopen waarmee de tuinbouw in het gebied uiteindelijk moest wijken voor de bouw van de wijk. Die begon overigens pas in de jaren zestig van de vorige eeuw.
P.F.L. Waldeck, zoon van de Loosduinse burgemeester H.C. Waldeck, was actief als bestuurder op het gebied van land- en tuinbouw en als bevorderaar van de export van Nederlandse agrarische producten. Zo was hij secretaris-penningmeester van de Hollandsche Maatschappij van Landbouw, voorzitter van de Vereeniging Westland en een van de oprichters van het Nederlands Rundvee Stamboek. De naamgeving van de wijk Waldeck straalt daarom ook af op deze grondbezitter en land- en tuinbouwpromotor. Hij stierf tijdens een verkiezingsbijeenkomst in het Haagse etablissement 't Goude Hooft.
# Ražice

Ražice, Duits: Raschitz, is een Tsjechische gemeente 40 km ten noordwesten van České Budějovice. Ražice telde 409 in 2024.
Albrechtice nad Vltavou · Bernartice · Borovany · Boudy · Božetice · Branice · Cerhonice · Čimelice · Čížová · Dobev · Dolní Novosedly · Drhovle · Heřmaň · Horosedly · Hrazany · Hrejkovice · Chyšky · Jetětice · Jickovice · Kestřany · Kluky · Kostelec nad Vltavou · Kovářov · Kožlí · Králova Lhota · Křenovice · Křižanov · Kučeř · Květov · Lety · Milevsko · Minice · Mirotice · Mirovice · Mišovice · Myslín · Nerestce · Nevězice · Okrouhlá · Olešná · Orlík nad Vltavou · Osek · Oslov · Ostrovec · Paseky · Písek · Podolí I · Probulov · Protivín · Přeborov · Předotice · Přeštěnice · Putim · Rakovice · Ražice · Sepekov · Skály · Slabčice · Smetanova Lhota · Stehlovice · Tálín · Temešvár · Varvažov · Veselíčko · Vlastec · Vlksice · Vojníkov · Vráž · Vrcovice · Záhoří · Zbelítov · Zběšičky · Zhoř · Zvíkovské Podhradí · Žďár
# Wd~50

wd~50 was een sterrenrestaurant van chef-kok Wylie Dufresne in New York.

## Geschiedenis

Dufresne kookte eerder in 71 Clinton Fresh Food en was sous-chef bij Jean-Georges Vongerichten. Daarna begon hij in 2003 dit restaurant in Manhattan, waarvan de naam ontleend is aan zijn initialen en het huisnummer van het restaurant. Hij liet zich inspireren door onder andere de moleculaire gastronomie.
In de eerste Michelingids voor New York kreeg Dufresnes restaurant één Michelinster die het tot de sluiting heeft behouden. In The New York Times had het drie sterren. In 2014 sloot het restaurant.
# Gemeenteraad van New York

De gemeenteraad van New York (Engels: New York City Council, afgekort NYCC) is het wetgevend orgaan van de stad New York in de Amerikaanse staat New York.
De NYCC heeft een controlerende functie ten opzichte van de burgemeester, die los van de gemeenteraad zelf wordt verkozen. De NYCC heeft wetgevende machten (gecodeerd in de New York City Administrative Code), neemt beslissingen inzake ruimtelijke planning, kan als enige de begroting goedkeuren en ziet toe op de agentschappen van de stad.
De NYCC telt 51 gemeenteraadsleden die elk een kiesdistrict vertegenwoordigen. De gemeenteraad wordt voorgezeten door een Speaker, sinds 2018 is dat de Democraat Corey Johnson. In 2021 zetelen er 44 Democraten in de NYCC en slechts 3 Republikeinen.
Van in de 17e eeuw, toen de stad nog Nieuw-Amsterdam heette, bestaat er een lokale legislatuur. De NYCC werd in de huidige vorm opgericht in 1938. Van 1938 tot 1945 werden raadsleden gekozen volgens een systeem van evenredige vertegenwoordiging met enkelvoudige overdraagbare stem. In 1947 werd dat systeem ingewisseld voor een meerderheidsstelsel met een verkozene per district én 10 gemeenteraadsleden die over alle districten heen werden gekozen. Dat systeem sneuvelde door een rechterlijke uitspraak in de jaren 80. Sindsdien worden er 51 raadsleden verkozen uit (kleinere) districten.
# Soldaat van Oranje

Soldaat van Oranje kan verwijzen naar:
* Erik Hazelhoff Roelfzema, een Nederlands verzetsstrijder in de Tweede Wereldoorlog
* Soldaat van Oranje (boek), een autobiografisch boek van Roelfzema
* Soldaat van Oranje (film), een film van Paul Verhoeven uit 1977
** Soldaat van Oranje (soundtrack), een soundtrack van de gelijknamige film uit 1977
* Soldaat van Oranje (musical), een musical onder regie van Theu Boermans
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Soldaat van Oranje en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Curcumine

Curcumine is een gele kleurstof. De kleurstof wordt door extractie bereid uit geelwortel, de wortelstokken van de kurkumaplant Curcuma longa.

## Synthese

Naast extractie uit de plant kan curcumine ook synthetisch bereid worden door de condensatiereactie van acetylaceton (2,4-pentaandion) met twee moleculen vanilline. Als katalysator gebruikt men een primair of secundair amine.
Het diketon acetylaceton moet in de enolvorm voorkomen, zodat de condensatie alleen aan de methylgroepen aan de uiteinden van het molecule plaatsgrijpt. Dit verkrijgt men door een boorcomplex te vormen van het diketon met boorzuur of een andere boorverbinding. Het water dat tijdens de reactie gevormd wordt, moet ofwel afgedestilleerd worden (met behulp van een Dean-Stark-apparaat) ofwel afgevangen met booroxide of een alkylboraat of -fosfaat, om te vermijden dat het water reageert met het diketoncomplex.

## Voeding

Curcumine is door de Europese wetgeving goedgekeurd als voedingsadditief met E-nummer E100. Het komt voor in het specerij kurkuma of koenjit in de Indonesische en Indiase keuken en is de basis van wat onder de naam kerrie bekend is geworden. Ook gember bevat curcumine. De concentratie van curcumine in puur curcumapoeder, verkocht voor het gebruik als keukenkruid, ligt rond de 3,14%.

## Medisch

Er is veel in vitro onderzoek en dierexperimenteel onderzoek gedaan naar de mogelijk gezondheidsbevorderende en genezende werking van curcumine, maar desondanks heeft curcumine in de dagelijkse medische praktijk geen plaats vanwege het ontbreken van bewijzen omtrent de werkzaamheid. Doordat curcumine nauwelijks wordt opgenomen via de darm en bovendien binnen enkele minuten wordt afgebroken als het in de bloedbaan terechtkomt, komt het stofje niet in bruikbare hoeveelheden in de weefsels en organen terecht. De biologische beschikbaarheid van curcumine kan verhoogd worden met piperine, wat verder niets zegt over eventuele gezondheidsclaims.

## Cosmetica

In cosmetica wordt het gebruikt als kleurstof voor onder andere zeep. De INCI-code is CI75300.

## Externe link

* (en) MSDS van curcumine
* ↑ U.S. Patent 5679864, "Process for the synthesis of curcumin-related compounds" van 21 oktober 1997 aan Gene Print Inc. Gearchiveerd op 18 juni 2023.
* ↑ U.S. Patent 7964755, "Curcumin synthesis" van 21 juni 2011 aan DSM IP Assets B.V.
* ↑ (en) Tayyem RF, Heath DD, Al-Delaimy WK, Rock CL Curcumin content of turmeric and curry powders. Nutrition & Cancer. 2006;55(2):126–31. PMID 17044766. DOI:10.1207/s15327914nc5502_2.
* ↑ The Essential Medicinal Chemistry of Curcumin. Nelson et al. J Med Chem. 2017 Mar 9; 60(5): 1620–1637
* ↑ Nature 541, 144-145, 2017
* ↑ Curcumine-kan-geen-geneesmiddel-zijn. Medisch Contact
* ↑ Srinivasan K, Black pepper and its pungent principle-piperine: A review of diverse physiological effects,CRITICAL REVIEWS IN FOOD SCIENCE AND NUTRITION,[online], 2007, Volume: 47, Pages: 735-748