OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Graveson

Graveson is een gemeente in het Franse departement Bouches-du-Rhône (regio Provence-Alpes-Côte d'Azur). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Arles en van het gemeentelijk samenwerkingsverband Communauté d'Agglomération Rhône Alpilles Durance. Graveson telde op 1 januari 2021 4.791 inwoners.

## Geschiedenis

De oudste sporen van permanente bewoning zijn gevonden in La Roque, tussen het huidige centrum van de gemeente en buurgemeente Barbentane. Deze plaats bleef bewoond van de 6e eeuw v.Chr. tot in de Gallo-Romeinse tijd. De plaats lijkt verlaten in de 5e eeuw. De Romeinse Via Agrippa tussen Lyon en Arles liep door de gemeente.
Graveson werd voor het eerst genoemd in de 9e eeuw. Het was een ommuurd dorp met een kasteel dat in de middeleeuwen een zekere welvaart kende. Daarna volgde een periode van stagnatie. Pas in de 18e eeuw kwam er een economische en demografische groei dankzij de uitbreiding van de landbouw door irrigatie. In de 19e eeuw werden de stadsmuren afgebroken en in de plaats kwamen de Cours, een boulevard rond de stad. Enkel de westelijke stadspoort, de Grand Portail, bleef bewaard. Aan het einde van de 19e eeuw volgde er een grote omslag in de landbouw. De traditionele teelten verdwenen en nieuwe teelten werden mogelijk door de toegenomen irrigatie met grondwater en door de mechanisatie. Graveson werd ook aangesloten op het spoornetwerk.

## Geografie

De oppervlakte van Graveson bedroeg op 1 januari 2021 23,54 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 203,5 inwoners per km². Graveson ligt op 15 kilometer van Avignon en 25 kilometer van Arles.
De onderstaande kaart toont de ligging van Graveson met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
Vanwege een beveiligingsprobleem met de MediaWiki Graph-software is het momenteel niet mogelijk deze grafiek weer te geven. Zodra de software is bijgewerkt zal de grafiek vanzelf weer zichtbaar worden.

## Cultuur

In 1992 werd het Musée de Région Auguste Chabaud geopend. Dit museum bezit een zeventigtal werken van schilder, tekenaar en beeldhouwer Auguste Chabaud (1882-1955), die een groot deel van zijn leven in Graveson doorbracht.
# Joodse begraafplaats (Leens)

De Joodse begraafplaats van Leens in de provincie Groningen vormt een apart deel van de algemene begraafplaats aan de Achtervalge. De zelfstandige Joodse gemeenschap van Leens kreeg in 1878 dit deel van de begraafplaats in gebruik. De burgerlijke gemeente bleef echter eigenaar.
Op de begraafplaats staan 25 grafstenen in twee rijen: mannen en vrouwen. Dit komt op meerdere Joodse begraafplaatsen in de provincie Groningen voor. Bijzonder op deze begraafplaats zijn de drie bewaard gebleven houten grafmonumenten. Bekend is dat er ten minste nog één houten grafmonument meer heeft gestaan, maar dat deze is verdwenen.
De gemeente heeft beloofd de begraafplaats te onderhouden. Er is echter ook bepaald dat dit slechts zal duren tot 30 jaar na het sluiten van de algemene begraafplaats. Mocht de algemene begraafplaats ooit geruimd worden, dan is het aannemelijk dat de Joodse begraafplaats verplaatst zal moeten worden.
# Eendracht (Warffum)

De Eendracht is een voormalig waterschap in de provincie Groningen.
Het schap lag in de hoek tussen het Warffumer- en het Rasquerdermaar, ten noordoosten van de Haantil, het punt waar de weg van Onderdendam naar Warffum over het Warffumermaar gaat. De polder was 2 km lang (noord-zuid) en 600 m breed (oost-west) en grensde aan het noorden en westen aan het waterschap Het Noorden.
De naam van de polder lijkt wat ironisch te zijn gekozen, want de provincie besluit om op 17 juli 1899 1,4 ha van de polder toe te voegen aan Het Noorden, omdat de vier ingelanden slecht samenwerkten en de molen aan het Warffumermaar verwaarloosden. In 1899 wordt deze dan ook afgebroken, waarna de polder hetzelfde peil krijgt als het overkoepelende waterschap Hunsingo. De facto bestaat het waterschap vanaf dan niet meer.
Waterstaatkundig gezien ligt het gebied sinds 1995 binnen dat van het waterschap Noorderzijlvest.
* ↑ C.C. Geertsema (1910) De zeeweringen, waterschappen en polders in de provincie Groningen, Groningen: Erven B. van der Kamp, blz. 232, kaart: Blad 2
* ↑ K.A.M. Engberts en A.L. Hempenius, Verzamelinventaris van de archieven van de bemalingswaterschappen c.q. -polders zijnde molen- en pomppolders, die in het kerngebied van het waterschap Hunsingo hebben bestaan, Groningen (2010), blz. 21
# Vosleeuwerik

De vosleeuwerik (Calendulauda africanoides alopex) is een zangvogel uit de familie Alaudidae (leeuweriken). Eerder werd deze vogel beschouwd als een aparte soort (C. alopex) maar bij een taxonomische herziening in 2024 is deze vogel een ondersoort geworden van de Savanneleeuwerik.

## Verspreiding en leefgebied

Deze soort telde twee ondersoorten:
* C. a. intercedens: van oostelijk en zuidelijk Ethiopië en westelijk Somalië tot oostelijk Oeganda, Kenia en noordelijk Tanzania.
* C. a. alopex: uiterst oostelijk Ethiopië en noordelijk Somalië.

## Externe link

* Avibase
* ↑ (en) Gill F, D Donsker & P Rasmussen (Eds). 2024. IOC World Bird List (v14.2).
# Oude Ae

De waternaam Oude Ae of Oude Ee komt op verschillende plekken in Groningen, Friesland en Oost-Friesland voor. Het betreft een variant van de waternaam Aa, die soms wordt soms uitgesproken als IJ.

## Winsum

De Oude Ae (ook Oude Æ, Olde Ae, Olnij of Tolnij) is een watergang in de provincie Groningen en vormt de grens tussen de voormalige gemeenten Bedum en Winsum.
Het water was oorspronkelijk van grote betekenis voor de afwatering, maar dat is in de loop van de tweede helft van de 20e eeuw steeds minder geworden. Nu watert slechts een gedeelte ten oosten van de spoorlijn Adorp - Roodeschool tussen de dorpen Adorp en Sauwerd af op de waterloop.
De naam betekent letterlijk het oude water. De schrijfwijze Ae duidt op de Groningse uitspraak /ai/. Dit wordt echter niet meer als zodanig begrepen, zodat de "Hollandse" uitspraak /a-ee/ in zwang is gekomen. De bewoners in de wijde omtrek kennen het beter onder de naam Tolnij of Olnij, een assimilatie van 't Olde IJ.
Het meest zuidelijke gedeelte ter lengte van ongeveer 600 m, gemeten vanaf de molen Koningslaagte, liep dwars door het voormalige gelijknamige waterschap. Dit gedeelte wordt ook wel de Kleine Ae genoemd. Op de waterstaatskaart van Groningen uit 1887/1888 staat dit zuidelijk deel als Nieuwe Ae aangeduid.
* Brug over de Oude Ae nabij Westerdijkshorn

## Kolham

Ol IJ is een oude naam voor de bovenloop van de Slochter Ae, nu Ruiten Ae genoemd.

## Munte of Munter Ae

De Munte draagt tussen Veendam en Muntendam en tussen Woldendorp en Termunten de naam Oude Ae. Een zijtak die het water van de Ooster en Wester Ae en de Siepsloot bij Meeden in zich opnam, heette eveneens Oude Ae. Hij zette zich voort in de richting van de Oude Geut. Het watertje gaf tevens zijn naam aan de buurtschap Binnen Ae of Binderij bij Woldendorp.

## Oostwold (Oldambt)

De Oude Ae was tevens een waterloop die ontsprong in het Huningameer en bij het eiland Munnekeveen in de Dollard uitkwam. Oorspronkelijk zette hij zich vermoedelijk voort in de Fiemel Ae oftewel Finser Ae. Het gehucht Ekamp is genoemd naar deze waterloop.

## Beerta

De Olde Ae was een restant van het riviertje de Rensel bij Winschoten en Beerta.

## Old en Nij (Delfzijl)

Old en Nij of Oldenij is een oude naam voor het gebied van de wijk Dethmerseiland bij Delfzijl. De naam is waarschijnlijk een verbastering van *Olde Ee of *Ol' IJ. In 1460 wordt een hueswere (boerenerf) te Tuikwerd buyten byder Ee vermeld.

## Olde Ee (IJlst)

De Olde Ee of IJlster Ee is een voormalig veenstroompje bij Smallebrugge.
# Rijksbeschermd gezicht Onderdendam

Gezicht Onderdendam is een van rijkswege beschermd dorpsgezicht in Onderdendam in de Nederlandse provincie Groningen. De procedure voor aanwijzing werd gestart op 18 februari 1988. Het gebied werd op 27 september 1991 definitief aangewezen. Het beschermd gezicht beslaat een oppervlakte van 11 hectare.
Panden die binnen een beschermd gezicht vallen krijgen niet automatisch de status van beschermd monument. Wel zal de gemeente het bestemmingsplan aanpassen om nieuwe ontwikkelingen in het gebied te reguleren. De gezichtsbescherming richt zich op de stedenbouwkundige en cultuurhistorische waardering van een gebied en wil het toekomstig functioneren daarvan veiligstellen.

## Externe link

* Aanwijzingsbesluit en andere documenten
* Kaart met stads- en dorpsgezichten, www.cultureelerfgoed.nl/www.kich.nl, 2012
# Vlag van Wytgaard

De vlag van Wytgaard is de dorpsvlag van het Nederlandse dorp Wytgaard, in de Friese gemeente Leeuwarden. De vlag werd in 1994 geregistreerd. Het ontwerp van de vlag is van de hand van Rudolf J. Broersma.

## Beschrijving

De beschrijving van de vlag is als volgt:
   Drie golvende banen geel-blauw-geel in een hoogteverhouding van 19:7:4; op de eerste baan aan de broekzijde een zwarte adelaarskop met een hoogte, gelijk aan 13/20 vlaghoogte.
De kleuren zijn afkomstig van het dorpswapen.

## Symboliek

* Golvende baan: symbool voor zowel de voormalige kleine haven van Wytgaard als de Zwette ten westen van het dorp.
* Adelaarskop: ontleend aan de wapens van de geslachten Van Feytsma, Van Jeltinga en Van Sytzama. Deze geslachten bewoonden de staten Feitsma en Camstra te Marwird.
# Eemscentrale

De Eemscentrale is een elektriciteitscentrale gevestigd ten noorden van Delfzijl, in de Eemshaven. De huidige eigenaar van deze centrale is Engie Energie Nederland.
De centrale bestaat uit een deel dat sinds 1978 actief is en een nieuw deel dat sinds 1996 operationeel is. Beide delen gebruiken koelwater uit de Waddenzee. In het nieuwe deel van de centrale staan vijf gasgestookte STEG-eenheden die tezamen voor 1750 MW aan elektriciteit produceren. Twee eenheden zijn enkele jaren uit productie genomen maar zijn in de tweede helft van 2020 na groot onderhoud weer in gebruik.
In het oude deel van de centrale staat een gasgestookte combi-eenheid met oorspronkelijk een vermogen van 588 MW en na een verbouwing in 1987 uitgebreid tot 675 MW en een gasturbine-generator met een vermogen van 23 MW. Deze combi-eenheid werd in 2000 volledig gerenoveerd en heeft nu een capaciteit van slechts 131 MW. Ook staan op het terrein negen windmolens met een totaal opgesteld vermogen van 27 MW.
* ↑ PetroChem Alle vijf eenheden Eemscentrale terug in gebruik, 10 november 2020. Geraadpleegd 19 juni 2022. Gearchiveerd op 15 december 2021.
* ↑ Eemscentrale. centraleinfo.net. Geraadpleegd op 21 oktober 2020.
* ↑ Eemscentrale. ENGIE. Geraadpleegd op 10 januari 2024.
# Heliport Eemshaven

Heliport Eemshaven is een helikopterhaven in de Groningse Eemshaven, met als eigenaar Groningen Seaports, de helikopterhaven wordt geëxploiteerd door EMS Maritime Offshore GmbH. De ingebruikname van deze heliport maakte dat de helikopterlocatie in Uithuizermeeden buiten gebruik werd genomen.
# Station Roodeschool

Station Roodeschool is het spoorwegstation bij de Groninger plaats Roodeschool. Het station aan de Hooilandseweg werd op 8 januari 2018 in gebruik genomen en werd op 15 januari 2018 geopend. Het vervangt het voormalige station Roodeschool.

## Huidige station

In 2017 is begonnen met de werkzaamheden om de spoorlijn te verlengen naar de Eemshaven. Het station Roodeschool is vervangen door een buiten de plaats gelegen spoorweghalte op de kruising van de Stamlijn Eemshaven met de Hooilandseweg. Deze is vanaf 28 maart 2018 niet meer het "noordelijkst gelegen station in Nederland", doordat het nieuwe station Eemshaven op ongeveer vijf kilometer ten noordoosten van Roodeschool ligt. Hoewel de werkzaamheden oorspronkelijk zouden beginnen in 2013 is daadwerkelijk begonnen in 2017. Met het verlenen van de nieuwe concessie aan Arriva is aangekondigd dat in principe alle treinen van Arriva tot 20.00 uur doorrijden naar en van de Eemshaven, omdat de verlenging niet alleen bedoeld is voor de aansluiting op de veerboot naar het eiland Borkum, maar ook ten dienste staat van de werkenden in het Eemshavengebied. Voorlopig rijden vanaf 28 maart 2018 slechts enkele treinen per dag door naar Eemshaven in aansluiting op de boot.

## Afbeeldingen

* Rode Arriva GTW op het station op de eerste dag dat het bediend werd
* Blauwe Arriva GTW op het station
* Het perron van het station

## Verbindingen

Treindienst vanaf 28 maart 2018:
| Serie | Treinsoort | Route | Bijzonderheden |
| 37600 RS 4 | Stoptrein (Arriva) | Groningen – Roodeschool – Eemshaven | Vier à vijf treinen per dag van/naar Eemshaven |
* ↑ Sporenschema
* ↑ Laatste werkdag voor oude station Roodeschool
* ↑ Financiering reizigerstrein Roodeschool-Eemshaven rond Publicatie Rijksoverheid, 27 augustus 2012
* ↑ Provincie Groningen: Spoorlijn Roodeschool - Eemshaven, bijgewerkt 28 april 2014. Geraadpleegd 7 mei 2014.
* ↑ Spoorlijn Roodeschool - Eemshaven Prorail.nl
* ↑ Blije Arriva-directeur: "Er komen lampjes aan de buitenkant van de trein". RTV Noord (11 juli 2017). Geraadpleegd op 8 augustus 2017.
* ↑ Provincie Groningen - Spoorlijn Roodeschool - Eemshaven
0,0: Sauwerd · 4,6: Winsum · 8,1: Baflo · 12,8: Warffum · Wadwerd · 16,0: Usquert · Munnikenweg · 20,7: Uithuizen · Dingeweg · 23,8: Uithuizermeeden · Meedsterweg · 26,9: Roodeschool · 1,0: Roodeschool · Eemshaven
Appingedam · Bad Nieuweschans · Baflo · Bedum · Delfzijl · -West · Eemshaven · Grijpskerk · Groningen · -Europapark · -Noord · Haren · Hoogezand-Sappemeer · Kropswolde · Loppersum · Martenshoek · Roodeschool · Sauwerd · Scheemda · Stedum · Uithuizen · Uithuizermeeden · Usquert · Veendam · Warffum · Winschoten · Winsum · Zuidbroek · Zuidhorn
Voormalige stations: zie de lijst van voormalige spoorwegstations in Groningen
# Station Sauwerd

Station Sauwerd is het spoorwegstation in het Groningse Sauwerd aan de spoorlijnen Groningen – Delfzijl en Groningen – Roodeschool. Het station werd geopend op 15 juni 1884. Het stationsgebouw werd eind jaren 70 afgebroken.
Met ingang van de dienstregeling van 2008 stopte de stoptrein naar Roodeschool ook op station Sauwerd, maar na enkele maanden bleek dat vervoerder Arriva de vertragingen als gevolg van de extra stop moeilijk kon wegwerken. Sinds eind maart 2008 sloeg de stoptrein naar Roodeschool het station weer over. Reizigers richting het noorden moesten daarvoor naar Groningen Noord reizen en overstappen op de trein richting Roodeschool. Met ingang van dienstregeling 2010 stoppen er weer treinen richting Roodeschool in Sauwerd.

## Treinverbindingen

| Serie | Treinsoort | Route | Bijzonderheden |
| 37600 RS 4 | Stoptrein (Arriva) | Groningen – Sauwerd – Roodeschool – Eemshaven | Vier à vijf treinen per dag van/naar Eemshaven |
| 37700 RS 5 | Stoptrein (Arriva) | Groningen – Sauwerd – Delfzijl | |

## Afbeeldingen

* Het station in 1970
* Wadloper nabij het station
* Spoorwerkzaamheden bij het station (2003)
* Arriva GTW op het station
* Het station in 2024

## Externe link

* Station Sauwerd op Stationsweb
0,0: Groningen · Kostverloren · 3,9: Groningen Noord · Adorp · 10,9: Sauwerd · Wolddijk · 15,1: Bedum · 18: Middelstum · 21,9: Stedum · 25,9: Loppersum · Eenum · Oosterwijtwerd · Tjamsweer · 33,6: Appingedam · 36: Uitwierde · 36,3: Delfzijl West · 37,9: Delfzijl
0,0: Sauwerd · 4,6: Winsum · 8,1: Baflo · 12,8: Warffum · Wadwerd · 16,0: Usquert · Munnikenweg · 20,7: Uithuizen · Dingeweg · 23,8: Uithuizermeeden · Meedsterweg · 26,9: Roodeschool · 1,0: Roodeschool · Eemshaven
Appingedam · Bad Nieuweschans · Baflo · Bedum · Delfzijl · -West · Eemshaven · Grijpskerk · Groningen · -Europapark · -Noord · Haren · Hoogezand-Sappemeer · Kropswolde · Loppersum · Martenshoek · Roodeschool · Sauwerd · Scheemda · Stedum · Uithuizen · Uithuizermeeden · Usquert · Veendam · Warffum · Winschoten · Winsum · Zuidbroek · Zuidhorn
Voormalige stations: zie de lijst van voormalige spoorwegstations in Groningen
# NGC 2192

NGC 2192 is een open sterrenhoop in het sterrenbeeld Voerman. Het hemelobject werd op 31 december 1788 ontdekt door de Duits-Britse astronoom William Herschel.

## Synoniemen

* OCL 437
# NGC 1664

NGC 1664 is een open sterrenhoop in het sterrenbeeld Voerman. Het hemelobject werd op 24 oktober 1786 ontdekt door de Duits-Britse astronoom William Herschel. Hedendaagse amateurastronomen en astrofotografen vergelijken de merkwaardige vorm van deze open sterrenhoop met de vorm van een vlieger. Aldus kreeg het object NGC 1664 de bijnaam Kite cluster (Vlieger groep).

## Synoniemen

* OCL 411
# Ellert en Brammertmuseum

Openluchtmuseum Ellert en Brammert is een openluchtmuseum in Schoonoord over de cultuurhistorie van Zuidoost-Drenthe.

## Geschiedenis

Het museum is opgezet bij gelegenheid van de viering van het 100-jarige bestaan van Schoonoord in 1954 en van de aanleg van het Oranjekanaal tussen 1853 en 1861. Ter herinnering aan het leven uit vroegere jaren besloten de Schoonoorders deze tijd opnieuw tot leven te roepen. Tijdens het eeuwfeest werden daarom enkele plaggenhutten herbouwd, zoals die in de 19e eeuw in dit gebied gebouwd werden door de seizoensarbeiders. Er bleek veel belangstelling voor (het leven in) de plaggenhutten te bestaan en er werd besloten om de bouwsels te laten staan. In de loop van de jaren werd het openluchtmuseum steeds verder uitgebreid.
Het museum draait op vrijwilligers en zonder overheidssubsidies. Naast voorleessessies over Ellert en Brammert, zijn er ook diverse oude ambachten te zien.

## Sage

Het museum is vernoemd naar de twee reuzen Ellert en Brammert die hier volgens de sage vierhonderd jaar geleden op het Ellertsveld zouden hebben geleefd. De sage over de reuzen Ellert en Brammert is gesitueerd op het Ellertsveld, waar ook het huidige museum gevestigd is. Het verhaal wil dat deze reuzen rond vierhonderd jaar geleden in dit gebied woonden. Er zijn twee grote beelden van ze gemaakt die op het parkeerterrein bij de ingang van het museum de bezoekers 'verwelkomen'.
De twee wildemannen leefden in een hut die onder het heideveld was gegraven. Ze leefden als stropers en geen mens waande zich veilig op het Ellertsveld. Hier hadden ze draden gespannen met bellen eraan en ze kwamen direct in actie, wanneer een argeloze indringer de bellen aan het klingelen bracht. Die werd dan met knuppels neergeslagen en van zijn bezittingen beroofd. Aldus een deel van de sage die nog veel verder gaat.

## Externe link

* Officiële website
* Website van het museum
* Tante Papier, Atelier Mid-Drenthe, maart 2010
* Schoonoordweb, Schoonoord - dorp in Drenthe ontstaan in 1854
* Uitzinnig, Openluchtmuseum Ellert en Brammert
# De Huttenheugte

De Huttenheugte is een bungalowpark van de keten Center Parcs in het Drentse dorp Dalen. Het telt 658 bungalows met 3000 bedden. In 2017 telde het park 750.000 overnachtingen.

## Exploitatie

Het park werd geopend in 1972 en was het vierde park van Center Parcs. In 2019 werd een renovatie aangekondigd, onder andere het subtropisch zwembad en de huisjes worden opgeknapt. De investering voor deze verbouwing bedraagt 20 miljoen euro.

## Faciliteiten

Het park bevat verschillende faciliteiten, zoals restaurants, sauna's en sportgelegenheden zoals een zwembad met wildwaterbaan. Er is ook een zogenaamde Action Factory. Naast het bungalowpark bevindt zich Plopsa Indoor Coevorden.
In 2017 had het park een personeelsbestand van 650 mensen.
* Media op Commons
* 1 2 3 De Huttenheugte in Dalen verbouwt voor 20 miljoen Dagblad van het Noorden, 20 mei 2017
* ↑ De geschiedenis van Center Parcs. Gearchiveerd op 9 februari 2023.
* ↑ Grote opknapbeurt voor De Huttenheugte in Dalen Rtv Drenthe, 23 januari 2019. Gearchiveerd op 22 oktober 2020.
# Ascidia tapuni

Ascidia tapuni is een zakpijpensoort uit de familie van de Ascidiidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1987 voor het eerst geldig gepubliceerd door het echtpaar Claude en Françoise Monniot.
# Atys caribaeus

Atys caribaeus is een slakkensoort uit de familie van de Haminoeidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1841 voor het eerst geldig gepubliceerd door Alcide d'Orbigny.
# Winterzeshoek

Het asterisme de Winterzeshoek is op het noordelijk halfrond enkel gedurende de winter in zijn geheel te zien. Het bestaat uit zes heldere sterren, die bij elkaar een zeshoek vormen. Deze sterren zijn:
* Aldebaran in het sterrenbeeld Stier (alpha Tauri)
* Rigel in het sterrenbeeld Orion (beta Orionis)
* Sirius in het sterrenbeeld Grote Hond (alpha Canis Majoris)
* Procyon in het sterrenbeeld Kleine Hond (alpha Canis Minoris)
* Pollux in het sterrenbeeld Tweelingen (beta Geminorum)
* Capella in het sterrenbeeld Voerman (alpha Aurigae)
In plaats van Pollux wordt ook wel de nabijgelegen ster Castor genoemd. De zeshoek is dan iets regelmatiger van vorm, maar Pollux is helderder.
# Lammenschansplein

Het Lammenschansplein is een belangrijk verkeersplein in de Nederlandse stad Leiden.
Het plein is onderdeel van de provinciale weg N206 waarin het de Europaweg, de verbinding met de A4 en Zoetermeer, verbindt met de Voorschoterweg en Churchilllaan richting de A44 en Katwijk. De Voorschoterweg is tevens de belangrijkste verbinding met Voorschoten. Het Lammenschansplein vormt ook de verbinding met de Lammenschansweg richting de binnenstad en de Kanaalweg richting Leiden-Oost en Leiderdorp.
Het verkeersplein ligt verhoogd ten opzichte van maaiveld en gescheiden van routes voor langzaam verkeer die via viaducten onderlangs lopen, een zogenaamde berenkuil.
Het verkeersplein is net als de Lammenschansweg, de Lammebrug en Station Leiden Lammenschans vernoemd naar de toenmalige schans Lammen, die een belangrijke rol heeft gespeeld in het Beleg en Ontzet van Leiden.

## Externe link

* Afstudeeronderzoek naar oplossing verkeersproblematiek Lammenschansplein
# 3C 147

3C 147 (ook wel B0538+498 genoemd) is een quasar die in 1964 werd ontdekt. Hij staat in het sterrenbeeld Voerman niet ver aan de hemel van de 5e helderste ster Omikron Aurigae.
De "afstand" van een ver weg gelegen sterrenstelsel hangt af van welke afstandsmeting je gebruikt. Met een roodverschuiving van 0,545, heeft het licht van dit actieve sterrenstelsel er naar schatting ongeveer 5,1 miljard jaar over gedaan om ons te bereiken. Maar als gevolg van de uitdijing van het heelal, is de huidige (meebewegende) afstand tot dit sterrenstelsel ongeveer 6,4 miljard lichtjaar.
Very Long Baseline Array (VLBA) waarnemingen hebben een complexe centrale regio geïdentificeerd die wordt gedomineerd door twee heldere componenten, A en B. De scheiding tussen de twee centrale componenten van de bron lijkt toe te nemen met een schijnbare snelheid (superluminale beweging) van 1,2 ± 0,4 c.
3C 147 is een van de vier primaire kalibratoren die door de Very Large Array worden gebruikt (samen met 3C 48, 3C 138, en 3C 286). De interferometrische visibility van alle andere bronnen wordt gekalibreerd aan de hand van de waargenomen visibility van een van deze vier kalibratiebronnen.

## Externe link

* (en) 3C 147 in SIMBAD
Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel 3C 147 op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.