# Jürgen Wagner

Jürgen Wagner (Straatsburg, 9 september 1901 - Belgrado, 27 juni 1947) was een Duitse officier en SS-Brigadeführer (brigadegeneraal) en Generalmajor in de Waffen-SS tijdens de Tweede Wereldoorlog.

## Leven

Op 9 september 1901 werd Wagner geboren in Straatsburg. Hij was de zoon van de General der Infanterie Ernst Wagner (geboren 16 juni 1854 - 28 december 1923 Münster) en zijn vrouw Paula geboortenaam Sauvin. Zijn jongere broer was de Generalleutnant (Luftwaffe) Kurt Wagner (geboren 4 november 1891 in Trier - 19 november 1966 overleden Bremen).
In 1931 sloot Jürgen Wagner zich aan bij de SS. Wanneer de Tweede Wereldoorlog uitbreekt is hij officier in de staf van SS-Standarte Deutschland. Hij was commandant van het SS-Panzergrenadier-Regiment 9 "Germania" van 5. SS-Panzer-Division Wiking, waarmee hij in Joegoslavië en Rusland vocht. Op 24 juli 1943 werd hij met het Ridderkruis van het IJzeren Kruis onderscheiden.
In oktober 1943 werd hij commandant van het 4. SS-Freiwilligen-Panzergrenadierbrigade ‘Nederland’, dat later omgedoopt werd in 23. SS-Freiwilligen-Panzergrenadier-Division "Nederland".
Tijdens de Slag om Narva was hij commandant van de Brigade Nederland.
Op 19 april 1944 werd Wagner tot SS-Brigadeführer en Generalmajor der Waffen-SS bevorderd en was hij commandant van de 4. SS-Polizei-Panzergrenadier-Division. Na de oorlog werd Wagner door de Amerikanen aan Joegoslavië uitgeleverd en hij werd in juni of augustus 1947 terechtgesteld voor gepleegde oorlogsmisdaden binnen zijn bevelsbereik in 1941.

## Familie

Op 21 maart 1934 trouwde Wagner met Martha Bendix (geboren 19 september 1902 in Quedlinburg). Het echtpaar kreeg een dochter.

## Carrière

Wagner bekleedde verschillende rangen in zowel de Allgemeine-SS als Waffen-SS. De volgende tabel laat zien dat de bevorderingen niet synchroon liepen.
| Datum | Reichswehr | Allgemeine-SS | Waffen-SS |
| 26 maart 1921 | Fahnenjunker | — | — |
| 11 november 1925 | Fahnenjunker-Unteroffizier | — | — |
| 15 juni 1931 | — | SS-Anwärter | — |
| 20 februari 1932 | — | SS-Mann | — |
| 15 maart 1932 | — | SS-Scharführer | — |
| 2 april 1932 | — | SS-Truppführer | — |
| 20 april 1933 | — | SS-Sturmführer | — |
| 1 oktober 1933 | — | SS-Sturmbannführer | — |
| 4 juli 1934 | — | SS-Obersturmbannführer | — |
| 1 september 1941 | — | — | SS-Standartenführer in de Waffen-SS |
| 9 november 1942 | — | — | SS-Oberführer in de Waffen-SS |
| 8 april 1944 (met ingang van 20 april 1944) | — | SS-Brigadeführer | Generalmajor in de Waffen-SS |
| 20 april 1945 (onbevestigd) | — | SS-Gruppenführer | Generalleutnant in de Waffen-SS |

## Lidmaatschapsnummer

* NSDAP-nr. 707279 (lid 1 november 1931)
* SS-nr.: 23692 (lid 15 juni 1931)

## Decoraties

Selectie:
* Ridderkruis van het IJzeren Kruis (nr. 1896) op 24 juli 1943 als SS-Oberführer en Commandant van het SS-Panzergrenadier-Regiment 9 "Germania" / SS-Panzer-Grenadier-Division „Wiking“ / 1.Panzer-Armee / Heeresgruppe Süd
* Ridderkruis van het IJzeren Kruis met Eikenloof (nr.680) op 11 december 1944 als SS-Brigadeführer en Generalmajor in de Waffen-SS en Commandant van het 4.SS-Freiwilligen Panzergrenadier-Brigade "Nederland" / III.(germanische) Panzer-Korps / Heeresgruppe Nord
* IJzeren Kruis 1939, 1e Klasse (1 juli 1940) en 2e Klasse (16 mei 1940)
* Duitse Kruis in goud (verlening 248/8) op 8 december 1942 als SS-Standartenführer in het SS-Infanterie-Regiment "Germania"
* Orde van Verdienste (Hongarije)
** Officier
** Ridderkruis met Zwaarden en Oorlogsdecoratie
* Gewondeninsigne 1939 in zwart op 22 november 1941
* Beschrijving op vrijwilligerslegioen.nl
* (de) Die Ordensträger der Deutschen Wehrmacht (CD), VMD-Verlag GmbH, Osnabrück, 2002
* (de) A. Kwasny, G. Kwasny, Die Eichenlaubträger 1940-1945 (CD), Deutsches Wehrkundearchiv, Lage-Waddenhausen, 2001
* (en) W.P. Fellgiebel, Elite of the Third Reich, The recipients of the Knight's Cross of the Iron Cross 1939-1945, Solihull, 2003. ISBN 1-874622-46-9
* (de) K. Patzwall, V. Scherzer, Das Deutsche Kreuz 1941-1945, Geschichte und Inhaber Band II, Verlag Klaus D. Patzwall, Norderstedt, 2001. ISBN 3-931533-45-X
* (de) Thomas, Franz. Die Eichenlaubträger 1939–1945 Band 2: L–Z. Osnabrück, Duitsland: Biblio-Verlag. 1998, ISBN 978-3-7648-2300-9.
* Twents Nieuwsblad, vrijdag 29 december 1944
* (fr) Tixier, Thierry (2019). Allgemeine SS - Polizei - Waffen-SS Volume 2, SS BRIG FHR WAGNER (Geen paginavermelding). ISBN 9781326548674.
* (en) Yerger, Mark C. (1999). Waffen-SS Commanders: The Army, Corps and Divisional Leaders of a Legend: Krüger to Zimmermann. Schiffer Military History, Atglen, PA, 312, 313. ISBN 9780764307690.
* (de) SS-Personalhauptamt (9. November 1944). Dienstaltersliste der Schutzstaffel der NSDAP (SS-Oberst-Gruppenführer-SS-Standartenführer) (PDF). Reichsdruckerei, Duitsland, pp. 22.
* (de) Krätschmer, Ernst-Günther (2012). Die Ritterkreuzträger der Waffen-SS (PDF). Pour le Mérite-Verlag, 466, 469. ISBN 9783942145145.
* (en) Kursietis, Andris J. (1999). The Wehrmacht at War 1939-1945; The Units and Commanders of the Ground Forces during World War II (PDF). Uitgeverij Aspekt, p. 265. ISBN 9075323387.
* (en) Mitcham, Jr., Samuel W. (2007). German Order of Battle Volume Three; Panzer, Grenadier, and Waffen SS Divisions in WWII (eBook). Stackpole Books, Mechanicsburg, PA, p. 62. ISBN 9780811745253.
* (de) Schulz, Andreas, Dieter Zinke (2012). Die Generale der Waffen-SS und der Polizei Band 6 U - Z. Biblio Verlag, Bissendorf, 140, 141, 142, 143, 144, 145, 146. ISBN 3764832029.
* (de) Preradovisch von, Nikolaus (1985). Die Generale der Waffen-SS. Kurt Vowinckel-Verlag, Berg am See, 201, 211. ISBN 9783921655412.
* ↑ http://www.geocities.com/~orion47/SS-POLIZEI/SS-Brigf_T-Z.html
* ↑ (de) Volksbund.de: Jürgen Wagner. Geraadpleegd op 22 december 2020.
* 1 2 Schulz 2012, p.146.
* 1 2 3 4 5 6 Schulz 2012, p.143.
* 1 2 3 Schulz 2012, p.142.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Yerger 1999, p.312.
* ↑ Schulz 2012, p.144.
* ↑ Schulz 2012, p.145.
* ↑ Mitcham, Jr. 2007, p.62.
* ↑ Krätschmer 2012, p.469.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 Tixier 2019, p.SS BRIG FHR WAGNER.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 (de) Ritterkreuztraeger.info: SS-Brigadeführer Jürgen Wagner. Geraadpleegd op 20 september 2021.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Schulz 2012, p.140.
* 1 2 (de) Dienstaltersliste der Schutzstaffel der NSDAP van 01.10.1934. p.14-15. Geraadpleegd op 22 december 2020.
* ↑ (de) Dienstaltersliste der Schutzstaffel der NSDAP van 01.12.1936. p.24-25. Geraadpleegd op 22 december 2020.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Schulz 2012, p.141.
* 1 2 3 4 5 6 7 Yerger 1999, p.313.
* ↑ Dienstaltersliste der Schutzstaffel der NSDAP van 09.11.1944. p.22.
* 1 2 3 4 5 https://www.tracesofwar.nl/persons/14056
* ↑ Fellgiebel 2000, p.434.
* ↑ Volgens Scherzer als commandant van het SS-Panzergrenadier-Regiment "Germania".
* 1 2 Scherzer 2007, p.764.
* 1 2 Krätschmer 2012, p.466.
* ↑ Fellgiebel 2000, p.93.
* 1 2 Thomas 1998, p.407.
* ↑ Patzwall & Scherzer 2001, p.492.
Categorie:Geëxecuteerd NSDAP-lid