OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Park de Kuil

Park de Kuil is een park in Amsterdam Nieuw-West.

## Park

Het park is gelegen ten westen van de wijk Geuzenveld en ten zuiden van de wijk de Eendracht. Het park grenst oostelijk aan de Cort van der Lindenkade, zuidelijk aan de Van Karnebeekstraat/Nico Broekhuysenweg, westelijk aan de Bok de Korverweg en noordelijk aan de Bruins Slotstraat/Sam van Houtenstraat.
Van oorsprong was het gebied vanaf eind jaren 50 een grote open vlakte tussen de bomen even voorbij de bebouwing van Geuzenveld, met aan de andere kant de volkstuincomplex "Tigeno" en sportvelden. Het gebied stond bij de plaatselijke bevolking vanwege de lage ligging destijds bekend als de Kuil en werd naast voor het uitlaten van honden ook veelvuldig gebruikt voor sport en spel.
Begin 21e eeuw is het gebied onder leiding van landschapsarchitect Pieter Boekschooten veranderd in het eerste ecologische park van Geuzenveld. Er waren veel problemen bij de aanleg omdat de dijk die om het park loopt kwelwater lekte. De grond moest gedraineerd worden en de natte plekken werden uitgegraven, daarmee ontstonden er vijvers. Met de vrijgekomen grond werden speelterreinen gemaakt.

## Kunstwerken

Midden in het park staat/ligt het tweedelige kunstwerk Plastiek in landschap van Hans Mantje. Bouwkundige kunstwerken zijn brug 1829 (naar de Cort van der Lindenkade). In het park liggen voorts de kleine bruggen 2382 en 2396. Een kunstwerk wat in beide categorieën geplaatst is, is brug 1828, de zogenaamde Torenpoortbrug uit 1995 geplaatst naar een ontwerp van Gert Vos.

### Brug 2382

Brug 2382 is een vaste brug in Park de Kuil. De brug is bijna geheel van hout (paalfundering, liggers en loopplanken). De balusters zijn van staal net als de kabels die moeten voorkomen dat mensen te water raken. De brug heeft maar aan zijde een dergelijke leuning. De brug stamt uit rond 2012.

### Brug 2396

Brug 2396 is een vaste brug in het Park de Kuil. Het is een geheel houten brug (paalfundering, liggers, loopdek en leuningen). Het bruggetje stamt uit de jaren tien van de 21e eeuw. Ze ligt over een waterverbinding tussen een vijver in het park en een nabijgelegen afwateringstocht nabij Plastiek in landschap. Het bruggetje is alleen geschikt voor voetgangers.

## Literatuur

* De parken van Amsterdam. Ernest Kurpershoek & Merel Ligtelijn. Uitgeverij Lubberhuizen. 2001

## Externe link

* Het ontstaan van Park de Kuil, op het Geheugen van West
* Parken in Nieuw-West
# Sig

Sig is een plaats in de Deense regio Zuid-Denemarken, gemeente Varde. De plaats telt 805 inwoners (2013). Het dorp ligt aan de spoorlijn Esbjerg - Struer. Het station zelf heeft een nieuwe bestemming als kinderdagverblijf.
# Virazeil

Virazeil is een gemeente in het Franse departement Lot-et-Garonne (regio Nouvelle-Aquitaine). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Marmande. Virazeil telde op 1 januari 2021 1.675 inwoners.

## Geografie

De oppervlakte van Virazeil bedroeg op 1 januari 2021 19,87 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 84,3 inwoners per km².

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Gorgorhynchus celebesensis

Gorgorhynchus celebesensis is een soort in de taxonomische indeling van de Acanthocephala (haakwormen). De worm wordt meestal 1 tot 2 cm lang. Ze komen algemeen voor in het maag-darmstelsel van ongewervelden, vissen, amfibieën, vogels en zoogdieren.
De haakworm komt uit het geslacht Gorgorhynchus en behoort tot de familie Rhadinorhynchidae. Gorgorhynchus celebesensis werd in 1954 beschreven door S. Yamaguti.
# Ephedrus perillae

Ephedrus perillae is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Tamili & Raychaudhuri in 1984.
# Facelina rhodopos

Facelina rhodopos is een slakkensoort uit de familie van de Facelinidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2000 door Yonow.
# Amphiacusta mona

Amphiacusta mona is een rechtvleugelig insect uit de familie krekels (Gryllidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1997 door Desutter-Grandcolas.
# Park Zandvoort

Park Zandvoort is een vakantiepark van Center Parcs in de Nederlandse plaats Zandvoort. Het werd in 1989 geopend als Gran Dorado Zandvoort. In 2009 veranderde de nieuwe eigenaar de naam in Sunparks Zandvoort aan Zee, maar in 2010 werd de naam weer Center Parcs Park Zandvoort.

## Geschiedenis

Het in 1989 geopende park was oorspronkelijk eigendom van Gran Dorado. De grond werd overgenomen van het naastgelegen Circuit Zandvoort, dat in die periode niet goed liep en de oorspronkelijke baan voor de verkoop van de grond heeft ingekort. In 2002 werd bekend dat Pierre & Vacances (eigenaar van Gran Dorado en Center Parcs) Gran Dorado en Center Parcs wilde samenvoegen tot één grote bungalowparkketen. De Nederlandse Mededingingsautoriteit ging hier niet mee akkoord, waardoor Gran Dorado 33 kleinere bungalowparken moest verkopen aan Landal GreenParks. Vijf parken, waaronder Park Zandvoort, werden behouden en in 2002 opgenomen in de portfolio van Center Parcs. In januari 2009 ging het park deel uitmaken van Sunparks, de zusterorganisatie van Center Parcs. Uiteindelijk werd het park weer ingedeeld bij Center Parcs.
In 2018 werd bekendgemaakt dat het park voor 140 miljoen euro vernieuwd zal worden. De cottages, het hotel, de Aqua Mundo en de Market Dome krijgen een nieuw uiterlijk. Ook werd er een wildwaterbaan op het park gebouwd. Deze 116 meter lange baan is in september 2019 geopend.

## Faciliteiten

Het park telt 428 cottages en 116 hotelkamers.

## Fotogalerij

* Bouw van het park in 1989
* Uitbreiding van het park in 1990
* Gezicht op het park in 2008
* Gezicht op de Market Dome in 2008
* Media op Commons
* ↑ Center Parcs vernieuwt Park Zandvoort, inclusief hotel, Misset Horeca, 6 maart 2018
* 1 2 Nieuwe wildwaterbaan voor CenterParcs Zandvoort, Pretwerk.nl, 4 juli 2019
* ↑ GETEST: Nieuwe wildwaterbaan in Park Zandvoort, centerparcs.be, 1 juli 2019
# Lophuromys aquilus

Lophuromys aquilus is een knaagdier uit het geslacht Lophuromys dat voorkomt in Midden-Afrika van de Democratische Republiek Congo, Oeganda en Kenia via Rwanda, Burundi en Tanzania tot Noordoost-Angola, Noord-Zambia, Malawi en Noordoost-Mozambique. Deze soort behoort tot het ondergeslacht Lophuromys en vormt daarbinnen de kern van de "aquilus-groep", die ook L. eisentrauti en L. dieterleni uit de bergen van Kameroen, L. brunneus en L. chrysopus uit Ethiopië, L. verhageni uit Tanzania, L. zena uit Kenia en L. dudui uit de Democratische Republiek Congo. Vrijwel al deze soorten werden, net als L. aquilus zelf, tot de laatste jaren van de 20e en de eerste van de 21e eeuw tot L. flavopunctatus gerekend, maar inmiddels wordt die naam uitsluitend nog voor een Ethiopische soort gebruikt. De kop-romplengte bedraagt 112 tot 144 mm, de staartlengte 46 tot 69 mm, de achtervoetlengte 18 tot 21 mm, de oorlengte 13 tot 18 mm en het gewicht 36 tot 62 g voor dieren uit Oeganda.
L. aquilus heeft een aantal synoniemen: cinereus Dieterlen & Gelmroth, 1974, laticeps Thomas & Wroughton, 1907, major Thomas & Wroughton, 1907 en rita Dollman, 1910 uit de Democratische Republiek Congo en margarettae Heller, 1912 en rubecula Dollman, 1909 uit Kenia. L. cinereus werd beschreven als een aparte soort, maar is waarschijnlijk slechts het resultaat van individuele variatie in L. aquilus.

## Literatuur

* Musser, G.G. & Carleton, M.D. 2005. Superfamily Muroidea. Pp. 894-1531 in Wilson, D.E. & Reeder, D.M. (eds.). Mammal Species of the World: a taxonomic and geographic reference. 3rd ed. Baltimore: The Johns Hopkins University Press, 2 vols., 2142 pp. ISBN 978-0-8018-8221-0
Kivumys: Lophuromys luteogaster · Lophuromys medicaudatus · Woosnamborstelhaarmuis (Lophuromys woosnami) Lophuromys: Lophuromys angolensis · Lophuromys ansorgei · Lophuromys aquilus · Lophuromys brevicaudus · Lophuromys brunneus · Lophuromys chercherensis · Lophuromys chrysopus · Lophuromys dieterleni · Lophuromys dudui · Lophuromys eisentrauti · Lophuromys flavopunctatus · Lophuromys huttereri · Lophuromys kilonzoi · Lophuromys laticeps · Lophuromys machangui · Lophuromys makundii · Lophuromys margarettae · Lophuromys melanonyx · Lophuromys menageshae · Lophuromys nudicaudus · Lophuromys pseudosikapusi · Lophuromys rahmi · Lophuromys rita · Lophuromys roseveari · Lophuromys sabunii · Lophuromys sikapusi · Lophuromys simensis · Lophuromys stanleyi · Lophuromys verhageni · Lophuromys zena
# Silleda

Silleda is een gemeente in de Spaanse provincie Pontevedra in de regio Galicië met een oppervlakte van 168 km². Silleda telt 8.734 inwoners (1 januari 2016).

## Demografische ontwikkeling

    Bron: INE; 1857-2011: volkstellingen
* (en) Spaans bureau voor statistiek (1 januari 2016)
Agolada · Arbo · Baiona · Barro · Bueu · Caldas de Reis · Cambados · Campo Lameiro · Cangas · A Cañiza · Catoira · Cerdedo-Cotobade · Covelo · Crecente · Cuntis · Dozón · A Estrada · Forcarei · Fornelos de Montes · Gondomar · O Grove · A Guarda · A Illa de Arousa · Lalín · A Lama · Marín · Meaño · Meis · Moaña · Mondariz · Mondariz-Balneario · Moraña · Mos · As Neves · Nigrán · Oia · Pazos de Borbén · Poio · Ponte Caldelas · Ponteareas · Pontecesures · Pontevedra · O Porriño · Portas · Redondela · Ribadumia · Rodeiro · O Rosal · Salceda de Caselas · Salvaterra de Miño · Sanxenxo · Silleda · Soutomaior · Tomiño · Tui · Valga · Vigo · Vila de Cruces · Vilaboa · Vilagarcía de Arousa · Vilanova de Arousa
# Gonçalo Velho Cabral

Gonçalo Velho Cabral, was een 15de-eeuws Portugees ontdekkingsreiziger in de Atlantische Oceaan en de waarschijnlijke ontdekker van de Azoren. Hij vestigde zich daar, en bracht andere families en vee naar het eiland Santa Maria.
Men nam aan dat hij de eerste zeven eilanden van de Azoren ontdekte in 1432, maar de maritieme kaart van Gabriel de Valsequa uit 1439 noemt een zekere Diogo de Silves als hun ontdekker in 1427.
# Epitonium parspeciosum

Epitonium parspeciosum is een slakkensoort uit de familie van de Epitoniidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1929 door Tom Iredale.
# Fabian Roosenbrand

Fabian Roosenbrand (Almelo, 18 december 1988) is een Nederlandse darter uit Enschede.
Zijn eerste deelname aan een wereldkampioenschap was op het World Professional Darts Championship 2008 waar hij de jongste deelnemer was. Hier schakelde hij Gary Anderson uit die na zijn overwinningen op de International Darts League 2007 en World Darts Trophy 2007 als een titelfavoriet werd beschouwd. Hij verloor in de tweede ronde van de uiteindelijke Australische runner-up Simon Whitlock.
In het dagelijks leven werkt Roosenbrand als schilder.

## Resultaten op Wereldkampioenschappen
### BDO

* 2008: Laatste 16 (verloren van Simon Whitlock met 1-4)
* 2012: Laatste 32 (verloren van Ross Montgomery met 1-3)

## Externe link

* (en) Statistieken van Fabian Roosenbrand op Darts Database
# Ammobates lebedevi

Ammobates lebedevi is een vliesvleugelig insect uit de familie bijen en hommels (Apidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1951 door Popov.
# Le Cateau-Cambrésis

Le Cateau-Cambrésis (Nederlands: Kamerijkskasteel) is een gemeente en stad in het Noorderdepartement (Frans: département du Nord), regio Hauts-de-France, in Frankrijk. De gemeente telde op 1 januari 2021 6.929 inwoners. De inwoners noemen zich Catésiens.

## Geschiedenis

In de 9e eeuw ontstond de stad Chastel-en-Cambrésis door samenvoeging van twee tegenover elkaar gelegen plaatsen aan de rivier de Selle. In 1001 kreeg de bisschop van Kamerijk van keizer Otto I markt- en muntrecht voor de stad en het recht er vestingwerken aan te leggen. De stad is vooral bekend vanwege de Vrede van Cateau-Cambrésis, die hier in 1559 werd getekend.
Cateau is de Picardische vorm van Château.

## Bezienswaardigheden

* Paleis van de aartsbisschoppen van Kamerijk (18e-eeuws)
* Hôtel de Ville (1705), gemeentehuis
* Musée Matisse in het Palais Fénelon
Bovendien liggen onder tal van huizen middeleeuwse kelders.
Op het grondgebied van de gemeente liggen enkele militaire begraafplaatsen met gesneuvelden uit de Eerste Wereldoorlog:
* Le Cateau Military Cemetery
* Le Cateau Communal Cemetery
* Highland Cemetery (Le Cateau)
* Quietiste Military Cemetery
* Deutscher Soldatenfriedhof Le Cateau

## Geografie

De oppervlakte van Le Cateau-Cambrésis bedroeg op 1 januari 2021 27,24 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 254,4 inwoners per km²

## Verkeer en vervoer

In de gemeente ligt het spoorwegstation Le Cateau.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).

## Cultuur
### Streekproducten

* Vivat, een blond Ale-bier van L'Abbaye du Cateau.

## Geboren in Le Cateau-Cambrésis

* Adolphe Mortier (1768–1835), maarschalk onder Napoleon
* Henri Matisse (1869–1954), kunstschilder
* Pierre Nord (1900-1985), militair en schrijver
* 1 2 Populations légales 2021.
* ↑ (fr) Musée Matisse cg59.fr (gearchiveerd)
# Lophuromys huttereri

Lophuromys huttereri is een muisachtig knaagdier uit het geslacht Lophuromys dat voorkomt in laaglandregenwoud op 300 tot 450 m hoogte in de Democratische Republiek Congo ten zuiden van de Kongostroom. De meeste exemplaren komen uit het gebied tussen de rivieren Lomami en Lualaba, maar de soort is ook gevonden in Ndele, ten westen van de Lolami. Deze populatie vertegenwoordigt echter mogelijk een aparte ondersoort. L. huttereri behoort tot het ondergeslacht Lophuromys en is daarbinnen verwant aan L. nudicaudus, die aan de andere kant van de Kongo voorkomt. L. huttereri, die pas in 1996 als een aparte soort werd beschreven is genoemd naar de Duitse bioloog Rainer Hutterer voor zijn bijdragen aan de taxonomie en zoögeografie van de kleine zoogdieren van Centraal-Afrika.
L. huttereri behoort tot de niet gevlekte soorten van Lophuromys met een korte staart en heeft veel weg van L. nudicaudus, maar verschilt daarvan door het bredere en hogere rostrum, de iets verschillende locatie van de zygomatische plaat in de schedel en door de afwezigheid van de knobbel t3 op de tweede kies in de bovenkaak. De totale lengte bedraagt 152 tot 175 mm, de staartlengte is 93 tot 114 mm en de achtervoetlengte 18,0 tot 20,0 mm.

## Literatuur

* Musser, G.G. & Carleton, M.D. 2005. Superfamily Muroidea. Pp. 894-1531 in Wilson, D.E. & Reeder, D.M. (eds.). Mammal Species of the World: a taxonomic and geographic reference. 3rd ed. Baltimore: The Johns Hopkins University Press, 2 vols., 2142 pp. ISBN 978-0-8018-8221-0
* Verheyen, W.N., Colyn, M. & Hulselmans, J. 1996. Re-evaluation of the Lophuromys nudicaudus Heller, 1911 species-complex with a description of a new species from Zaire (Muridae - Rodentia). Bulletin van het Koninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen, Biologie 66:241-273.
* ↑ (en) Lophuromys huttereri op de IUCN Red List of Threatened Species.
Kivumys: Lophuromys luteogaster · Lophuromys medicaudatus · Woosnamborstelhaarmuis (Lophuromys woosnami) Lophuromys: Lophuromys angolensis · Lophuromys ansorgei · Lophuromys aquilus · Lophuromys brevicaudus · Lophuromys brunneus · Lophuromys chercherensis · Lophuromys chrysopus · Lophuromys dieterleni · Lophuromys dudui · Lophuromys eisentrauti · Lophuromys flavopunctatus · Lophuromys huttereri · Lophuromys kilonzoi · Lophuromys laticeps · Lophuromys machangui · Lophuromys makundii · Lophuromys margarettae · Lophuromys melanonyx · Lophuromys menageshae · Lophuromys nudicaudus · Lophuromys pseudosikapusi · Lophuromys rahmi · Lophuromys rita · Lophuromys roseveari · Lophuromys sabunii · Lophuromys sikapusi · Lophuromys simensis · Lophuromys stanleyi · Lophuromys verhageni · Lophuromys zena
# Neochromadora lineata

Neochromadora lineata is een rondwormensoort uit de familie van de Chromadoridae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1985 door Pastor de Ward.
# Godkowo (gemeente)

De gemeente Godkowo is een landgemeente in het Poolse woiwodschap Ermland-Mazurië, in powiat Elbląski.
De zetel van de gemeente is in Godkowo.
Op 30 juni 2004 telde de gemeente 3338 inwoners.

## Oppervlaktegegevens

In 2002 bedroeg de totale oppervlakte van gemeente Godkowo 166,74 km², waarvan:
* agrarisch gebied: 71%
* bossen: 20%
De gemeente beslaat 11,66% van de totale oppervlakte van de powiat.

## Demografie

Stand op 30 juni 2004:
| Omschrijving | Totaal | Totaal | Vrouwen | Vrouwen | Mannen | Mannen |
| eenheid | aantal | % | aantal | % | aantal | % |
| inwoners | 3338 | 100 | 1664 | 49,9 | 1674 | 50,1 |
| bevolkingsdichtheid (inw./km²) | 20 | 20 | 10 | 10 | 10 | 10 |
In 2002 bedroeg het gemiddelde inkomen per inwoner 1336,87 zł.

## Administratieve plaatsen (sołectwo)

Bielica, Burdajny, Dąbkowo, Dobry, Godkowo, Grądki, Kępno, Krykajny, Kwitajny Wielkie, Lesiska, Miłosna, Olkowo, Osiek, Piskajny, Plajny, Podągi, Skowrony, Stary Cieszyn, Stojpy, Swędkowo, Szymbory, Ząbrowiec.

## Overige plaatsen

Cieszyniec, Grużajny, Gwiździny, Klekotki, Łępno, Nawty, Nowe Wikrowo, Siedlisko, Zimnochy.

## Aangrenzende gemeenten

Miłakowo, Morąg, Orneta, Pasłęk, Wilczęta
# Epitonium parvonatrix

Epitonium parvonatrix is een slakkensoort uit de familie van de Epitoniidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1985 door Kilburn.
# Fabian Reese

Fabian Reese (Kiel, 29 november 1997) is een Duits voetballer die doorgaans als aanvaller speelt. Hij verruilde Schalke 04 in januari 2020 voor Holstein Kiel, waarvoor hij ook in de jeugd speelde.

## Clubcarrière

Reese werd geboren in Kiel en begon met voetballen bij Holstein Kiel. In 2013 maakte hij de overstap naar Schalke 04. In 2015 werd de aanvaller kampioen met Schalke –19 in de U-19-Bundesliga. Op 21 november 2015 debuteerde hij onder coach André Breitenreiter in het eerste elftal, in een thuiswedstrijd tegen Bayern München. Reese kwam in de tweede helft in het veld als vervanger voor Max Meyer, die eerder het enige doelpunt maakte voor Schalke in de nederlaag van zijn elftal (1–3).
# Amandine Buelens

Amandine Buelens is een Belgisch aerobics-atlete.

## Levensloop

Buelens is afkomstig uit Merelbeke, alwaar ze actief is bij RheAxion.
Samen met Jeremy Delmotte behaalde ze goud op de wereldkampioenschappen van 2016 in het Oostenrijkse Wenen in de discipline 'gemengde paren'. In 2017 in het Nederlandse Leiden verlengde het duo hun wereldtitel.
* ↑ DENEYER Tina, Delmotte en Buelens zijn wereldkampioen sport aerobics, RingTV, 26 oktober 2016
* ↑ VANDER GRACHT Kris, Delmotte (Vilvoorde) en Buelens (Machelen) opnieuw wereldkampioen sport aerobics, RingTV, 22 oktober 2017
* ↑ Sint-Niklase Lissa Van Brande wereldkampioene, Waaskrant, 23 oktober 2017
# Leander Schreurs

Leander Schreurs (Zwolle, 2 oktober 1985) is een Nederlands wielrenner en ploegleider. In 2009 brak hij zijn been bij een val in de Grote Omloop van de Veenkoloniën, waardoor hij zes weken niet kon koersen. Ook het begin van 2010 verliep stroef door een ontsteking aan zijn knie.
Momenteel rijdt Schreurs op amateurbasis en is hij ploegleider bij Monkey Town-Ruiter Dakkapellen.

## Belangrijkste overwinningen

2008
* 6e etappe Ronde van Burkina Faso
2009
* 8e etappe Ronde van Senegal
2010
* 4e etappe Ronde van Burkina Faso
2012
* 1e etappe Ronde van Burkina Faso
* 3e etappe Ronde van Burkina Faso
# Lophyra vittula

Lophyra vittula is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1951 door Rivalier.
# Similosodus coomani

Similosodus coomani is een keversoort uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1926 door Pic.
# Gouvernement Tsjeljabinsk

Het gouvernement Tsjeljabinsk (Russisch: Челябинская губерния, Tsjeljabinskja goebernija) was een gouvernement (goebernija) binnen de Russische Socialistische Federatieve Sovjetrepubliek (RSFSR). Het gouvernement bestond van 1919 tot 1923. Het gouvernement ontstond uit het gouvernement Tobolsk. De hoofdstad was Tsjeljabinsk.
Het gouvernement ontstond op 3 september (of 27 augustus) door een decreet van het Heel-Russisch Centraal Uitvoerend Comité. Tegelijkertijd werden ook de gouvernementen Omsk en Tjoemen opgericht. Het gouvernement werd hernoemd tot oejazd Tsjeljabinsk en daarna tot de oblast Tsjeljabinsk.
# Episemura ensata

Episemura ensata is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Bauer in 1981.
# Farsta

Farsta kan verwijzen naar:
* Farsta (stadsdeel), een stadsdeel van de Zweedse hoofdstad Stockholm
* Farsta (district), een district in het gelijknamige stadsdeel
* Farsta (metrostation), een metrostation in Zweedse hoofdstad Stockholm
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Farsta en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Amandelzuur

Amandelzuur (verouderde naam: uromaline) is een organisch zuur (meer bepaald een alfa-hydroxyzuur), waarvan 2 stereo-isomeren bestaan, L- en D-amandelzuur, en een racemisch mengsel (D/L-amandelzuur). De zuivere stof komt voor als een wit kristallijn poeder, dat vrij goed oplosbaar is in water.

## Synthese

Amandelzuur wordt doorgaans bereid door een zuur-gekatalyseerde hydrolyse van mandelonitril, het cyanohydrine van benzaldehyde. Een mogelijke synthesemethode voor mandelonitril is de additie van natriumbisulfiet aan benzaldehyde, gevolgd door substitutie met natriumcyanide:
    Synthese van amandelzuur

## Eigenschappen

Door de mogelijkheid van de vorming van een interne waterstofbrug is amandelzuur een relatief sterk zuur (de pK$_a$ bedraagt 3,41). De interne waterstofbrug is aantoonbaar in het proton-NMR-spectrum van amandelzuur. De normaal snelle uitwisseling van het proton aan zuurstof is zo traag dat het hydroxy-proton en het proton op het koolstofatoom ernaast een specifiek koppelingspatroon vertonen en beiden uiteenvallen in scherpe, scheve doubletten.

## Toepassingen

In het lichaam wordt amandelzuur snel in de urine afgescheiden. Het heeft ook een bacteriegroei-remmende werking. Vanwege deze eigenschappen wordt het toegepast in geneesmiddelen voor de nabehandeling van chronische infecties aan de urinewegen: het werkt bacteriegroei in de urinewegen tegen. De oude naam voor amandelzuur is uromaline, waarbij uro verwijst naar de urinewegen en mal naar ziekte.
Het wordt ook gebruikt in de cosmetica, met name in huidcrèmes: alfa-hydroxyzuren zouden de vorming van nieuwe huidcellen stimuleren en de eliminatie van dode cellen versnellen.

## Toxicologie en veiligheid

Een te grote dosis amandelzuur kan aanleiding geven tot misselijkheid en braken. Op lange termijn kan het aanleiding geven tot beschadiging van de lever of de nieren.