OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Iwan Brave

Iwan Brave (Paramaribo, 7 juli 1963) is een Surinaams journalist. Hij heeft voor Nederlandse en Surinaamse media geschreven en is presentator bij ABC Actueel. Hij speelde een bijrol in de thriller Paramaribo Papers (2002).

## Biografie

Iwan Brave werd geboren in Suriname en verhuisde op zijn zesde naar Nederland. Hij volgde van 1986 tot 1988 een studie rechten aan de Universiteit van Amsterdam, maar onderbrak deze. Hij werkte vanaf zijn 23e freelance voor Het Parool en keerde in 1996 terug naar zijn geboorteland. Hij schreef columns voor de Volkskrant, waarvan in 1998 een bundel verscheen met de titel Enkele reis Paramaribo. Ook schreef hij geregeld voor De Groene Amsterdammer en samen met Henry Does columns voor AD Haagsche Courant. Daarnaast scheef hij over politiek en economie voor De Ware Tijd. In 2002 acteerde hij twee minuten in de opening van de thriller Paramaribo Papers in de rol van Kevin Poelgeest.
In 2007 keerde hij tijdelijk terug naar Nederland om van een verslaving af te komen. Hierover hield hij een weblog bij. Daarna was hij (hoofd)redacteur voor De Ware Tijd (2010-2023), schreef voor Parbode (2011-2013) en is hij freelancer (2018-2021, 2023-heden). Ook is hij correspondent bij Trouw (2019-heden) en presentator van het actualiteitenprogramma van Radio ABC. In 2024 heeft Iwan Brave na twintig jaar de rol van hoofdredacteur en eindredacteur overgenomen van Hennah Draaibaar.
* 1 2 3 4 Waterkant, Surinaamse journalist schrijft column over verslaving, 6 maart 2007
* 1 2 LinkedIn, profiel
* ↑ Parbode, Gesignaleerd - Paramaribo Papers, 1 februari 2012
* ↑ Radio Tamara, ABC Actueel Iwan Brave, 23 december 2022
* ↑ De Ware Tijd, Iwan Brave leidt ‘vernieuwd team’ ’10 Minuten Jeugd Journaal’, 22 oktober 2024
# Amblysomus

Amblysomus is een geslacht uit de familie van de goudmollen (Chrysochloridae). De wetenschappelijke naam van het geslacht werd in 1848 gepubliceerd door Nicolas Auguste Pomel.

## Soorten

Er worden 5 soorten in dit geslacht geplaatst:
* Amblysomus corriae Thomas, 1905
* Amblysomus hottentotus (Smith, 1829) – Kopermol
* Amblysomus marleyi Roberts, 1931
* Amblysomus robustus Bronner, 2000
* Amblysomus septentrionalis Roberts, 1913
* ↑ Bronner, G.N.; Jenkins, P.D. (2005). "Order Afrosoricida". In Wilson, D.E.; Reeder, D.M (eds.) Mammal Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference (3rd ed.). Johns Hopkins University Press. pp. 80-81. ISBN 978-0-8018-8221-0.
* ↑ Taylor, W. A., Mynhardt, S., & Maree, S. (2018). Family Chrysochloridae (Golden Moles). In R. A. Mittermeier & D. E. Wilson (Eds.), Handbook of the Mammals of the World – Volume 8 Insectivores, Sloths and Colugos (Vol. 8). Barcelona, Spain: Lynx Edicions ISBN 978-84-16728-08-4.
* ↑ Mammal Diversity Database (2023). Mammal Diversity Database (Version 1.11) [Data set]. Zenodo. DOI: 10.5281/zenodo.7830771. Geraadpleegd op 06-07-2023.
# Synaldis perfida

Synaldis perfida is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Fischer in 1970.
# Vlag van Benschop

De vlag van Benschop is op 1 maart 1965 bij raadsbesluit vastgesteld als de gemeentevlag van de gemeente Benschop. De vlag kan als volgt worden beschreven:
   Vijf banen van gelijke hoogte van rood, wit, oranje, geel en zwart.
De kleuren van de vlag zijn ontleend aan het gemeentewapen en aangevuld met oranje om de relatie met het koningshuis weer te geven. Willem van Oranje verkreeg de baronie IJsselstein, waartoe Benschop behoort, door zijn huwelijk met Anna van Buuren in 1551. De horizontale banen zijn ontleend aan de vlag van Nederland en de vlag van de voormalige baronie.
In 1989 is Benschop opgegaan in de gemeente Lopik. De vlag is daardoor als gemeentevlag komen te vervallen.

## Verwante afbeeldingen

* Het wapen van Benschop
* Benschop (The Netherlands). Flags of the World. Geraadpleegd op 21 juni 2019.
Amerongen · Benschop · Breukelen · Doorn · Driebergen-Rijsenburg · Harmelen · Jutphaas · Kamerik · Kockengen · Leersum · Linschoten · Loenen · Loosdrecht · Maarn · Maarssen · Maartensdijk · Mijdrecht · Polsbroek · Snelrewaard · Stoutenburg · Vianen · Vinkeveen en Waverveen · Vleuten-De Meern · Vreeswijk · Wilnis · Zegveld · Zuilen
# Exomalopsis badioventris

Exomalopsis badioventris is een vliesvleugelig insect uit de familie bijen en hommels (Apidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1980 door Timberlake.
# Diplurodes luzonensis

Diplurodes luzonensis is een vlinder uit de familie van de spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1990 door Sato.
# Nieuw Verlaat (sneltramhalte)

Nieuw Verlaat is een sneltramhalte van de Rotterdamse metro in het westen van de wijk Zevenkamp. De halte wordt bediend door metrolijn B en werd geopend op 19 april 1984. De halte is eenvoudig ingericht en bestaat uit twee perrons op maaiveldniveau. Er bevinden zich geen tourniquets op dit station.
De metro's die hier komen hebben als eindbestemming Steendijkpolder/Hoek van Holland Strand en Nesselande. De laatste metro's rijden niet verder dan Alexander (richting Hoek van Holland).
In 2005 werd de halte gemoderniseerd en kreeg het de nieuwe huisstijl die op alle metrostations van de RET te zien is.
Nesselande · De Tochten · Ambachtsland · Nieuw Verlaat · Hesseplaats · Graskruid · Alexander · Oosterflank · Prinsenlaan · Schenkel · Capelsebrug · Kralingse Zoom · Voorschoterlaan · Gerdesiaweg · Oostplein · Blaak · Beurs · Eendrachtsplein · Dijkzigt · Coolhaven · Delfshaven · Marconiplein · Schiedam Centrum · Schiedam Nieuwland · Vlaardingen Oost · Vlaardingen Centrum · Vlaardingen West · Maassluis Centrum · Maassluis West · Steendijkpolder · Hoek van Holland Haven · Hoek van Holland Strand
# Tirnony-dolmen

De Tirnony-dolmen is een ganggraf uit het neolithicum, gelegen in het townland Tirnony, zo'n 1,6 kilometer ten noorden van Maghera in County Londonderry, Noord-Ierland.

## Geschiedenis

De Tirnony-dolmen werd gebouwd als ganggraf in de neolitische periode.

## Beschrijving

De Tirnony-dolmen betsaat uit een enkele kamer van 1,8 meter bij 1,5 meter, waarbij de deksteen schuin naar binnen kantelt. De deksteen, die 1,8 meter bij 1,37 meter groot is en 0,5 meter dik, rust op twee staande stenen. Vijf andere stenen vormen de achterzijde en de zijmuren van de tombe. Aan de westzijde wijst de aanwezigheid van een steen op het feit dat er een voorhof aanwezig was. Oorspronkelijk lag er een heuvel van aarde en stenen overheen om een graftombe te vormen.

## Beheer

De Tirnony-dolmen is een State Care Monument.

## Externe link

* (en) Department for Communities, Historic Environment, Tirnony Dolmen
* 1 2 3 4 Northern Ireland Sites & Monuments Record, Tirnony Dolmen.
* ↑ Department for Communities, Historic Environment, Tirnony Dolmen.
# Diploperla robusta

Diploperla robusta is een steenvlieg uit de familie Perlodidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1974 door Stark & Gaufin.
* Joel Hallan (2008) Synopsis of Perlodidae of the World
* DeWalt, R. E., U. Neu-Becker & G. Stueber (2013) Plecoptera Species File Online. Version 1.0/4.1. Bezocht: 4-3-2013.
# Nannastacus euxinicus

Nannastacus euxinicus is een zeekommasoort uit de familie van de Nannastacidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1951 door Bacescu.
# Nannastacus georgi

Nannastacus georgi is een zeekommasoort uit de familie van de Nannastacidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1900 door Stebbing.
# Najna amchitkana

Najna amchitkana is een vlokreeftensoort uit de familie van de Najnidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2004 door Bousfield & Marcoux.
# NGC 4692

NGC 4692 (ook: NGC 4702) is een elliptisch sterrenstelsel in het sterrenbeeld Hoofdhaar. Het hemelobject werd op 11 april 1785 ontdekt door de Duits-Britse astronoom William Herschel.

## Synoniemen

* UGC 7967
* MCG 5-30-86
* ZWG 159.78
* PGC 43200
# Nadagara intractata

Nadagara intractata is een vlinder uit de familie van de spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1862 door Francis Walker.
De soort werd verzameld op Borneo (Sarawak).
* ↑ Beccaloni, G.W., Scoble, M.J., Robinson, G.S. & Pitkin, B. (Editors). (2003). The Global Lepidoptera Names Index (LepIndex). (Geraadpleegd maart 2013).
* ↑ Francis Walker. List of the specimens of lepidopterous insects in the collection of the British Museum. Part XXIV. Londen, 1862, blz. 1097
# Nadagara extensipennis

Nadagara extensipennis is een vlinder uit de familie van de spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1925 door Prout.
# Mönsterås (gemeente)

Mönsterås is een Zweedse gemeente in Småland. De gemeente behoort tot de provincie Kalmar län. Ze heeft een totale oppervlakte van 610,3 km² en telde 13.111 inwoners eind 2007.

## Geschiedenis

De nederzettingen in deze gemeente ontstonden op glaciale eskers (in het Zweeds 'ås' genoemd) die vanuit het binnenland in zuidoostelijke richting naar de Oostzee lopen. Ålem en Blomstermåla liggen op Högsbyås, terwijl de hoofdplaats Mönsterås op de naar haar eigen genoemde esker een tiental kilometers noordwaarts ligt. Daartussen stromen de rivieren Emån en Alsterån, die ook belangrijk zijn voor de ontstaansgeschiedenis. De kloosterruïne Kronobäck ligt bijvoorbeeld in zo'n dal. Voor de verwoesting van het klooster tijdens de reformatie was het een belangrijk cultureel centrum in de regio. "Mönster" in de plaatsnaam verwijst ook naar een verbasterde vorm voor klooster (vergelijk met het Engelse "monastery").
De plaats Mönsterås was in de 19e eeuw een köping, een bijzondere vorm van lokaal bestuur voor een marktplaats, waarvan er maar acht in heel Zweden waren. Er was ook een landelijke gemeente met dezelfde naam. Deze twee werden in 1953 samengevoegd. In 1971 begon de samenvoeging van Mönsterås met Fliseryd en Ålem (inclusief Pataholm) om de huidige gemeente te vormen. Dit proces werd in 1974 voltooid.

## Karakteristiek

De houtindustrie heeft van oudsher deze omgeving gedomineerd. Een groot deel van de bedrijvigheid is opgebouwd rondom de papierfabriek van Södra Cell AB.
In deze kustgemeente is de visserij nog steeds zichtbaar, ook al is dat heden ten dage meer recreatief dan beroepsmatig. De oude vissersnederzetting Pataholm heeft veel van haar oude karakteristiek bewaard.
De E22 van Amsterdam naar Norrköping (Zweden) loopt door Mönsterås.

## Nederzettingen

Er zijn 4 dorpen in de gemeente, terwijl Mönsterås zelf lokaal als stad wordt aangeduid. Oknö is een nederzetting met voornamelijk vakantiehuizen en wordt niet gezien als zelfstandig dorp. In de tabel de inwoneraantallen op 31 december 2007.
| # | Nederzetting | Bevolking |
| 1 | Mönsterås (plaats) | 4 783 |
| 2 | Blomstermåla | 1 599 |
| 3 | Timmernabben | 1 425 |
| 4 | Ålem | 1015 |
| 5 | Fliseryd | 762 |
| 6 | Oknö | 301 |
Mönsterås kent eveneens de volgende geregistreerde kleinere nederzettingen (småort):
| # | Nederzetting | Bevolking |
| 7 | Solberga och Knutskulla | 196 |
| 8 | Finsjö | 162 |
| 9 | Pata malm | 133 |
| 10 | Killingeholm | 104 |
| 11 | Hammarglo | 91 |
| 12 | Tålebo | 89 |
| 13 | Sandbäckshult | 83 |
| 14 | Torp | 79 |
# Namibicola

Namibicola is een geslacht van vlinders van de familie snuitmotten (Pyralidae).

## Soorten

* N. barrettae (Hampson, 1901)
* N. karios Mey, 2011
* N. palmwagos Mey, 2011
* N. simplex Balinsky, 1994
* N. splendida Balinsky, 1991
# Namibimydas gaerdesi

Namibimydas gaerdesi is een vliegensoort uit de familie Mydidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1972 door A.J. Hesse.
De soort komt voor in Namibië. Hesse beschreef de soort aan de hand van twee licht beschadigde specimens afkomstig uit de Namibwoestijn. Hij noemde ze naar F. Gaerdes uit Okahandja, die de insecten had verzameld. Hesse maakte van de soort tevens de typesoort van het nieuwe geslacht Namibimydas.
# NGC 4862

NGC 4862 is een balkspiraalstelsel in het sterrenbeeld Maagd. Het hemelobject werd in 1886 ontdekt door de Amerikaanse astronoom Francis Preserved Leavenworth.

## Synoniemen

* IC 3999
* MCG -2-33-79
* PGC 44610
# Dirphys (geslacht)

Dirphys is een geslacht van vliesvleugeligen uit de familie Aphelinidae. De wetenschappelijke naam van dit geslacht is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1914 door Howard.

## Soorten

Het geslacht Dirphys omvat de volgende soorten:
* Dirphys aphania Polaszek, 1999
* Dirphys diablejo Polaszek & Hayat, 1992
* Dirphys encantadora Polaszek & Hayat, 1992
* Dirphys larensis Chavez, 1996
* Dirphys mendesi Polaszek & Hayat, 1992
* Dirphys mexicana (Howard, 1907)
* Noyes, J.S. (2012). Universal Chalcidoidea Database. World Wide Web electronic publication. http://www.nhm.ac.uk/chalcidoids. Version as of June 2012
# NGC 5680

NGC 5680 is een elliptisch sterrenstelsel in het sterrenbeeld Maagd. Het hemelobject werd op 12 april 1864 ontdekt door de Duitse astronoom Albert Marth.

## Synoniemen

* ZWG 19.68
* PGC 52173
# NGC 5580

NGC 5580 (ook: NGC 5590) is een lensvormig sterrenstelsel in het sterrenbeeld Ossenhoeder. Het hemelobject werd op 1 mei 1785 ontdekt door de Duits-Britse astronoom William Herschel.

## Synoniemen

* UGC 9200
* MCG 6-32-6
* ZWG 192.6
* PGC 51312
# Distichogorgia sconsa

Distichogorgia sconsa is een zachte koraalsoort uit de familie Chrysogorgiidae. De koraalsoort komt uit het geslacht Distichogorgia. Distichogorgia sconsa werd in 1979 voor het eerst wetenschappelijk beschreven door Bayer.
# Natica othello

Natica othello is een slakkensoort uit de familie van de Naticidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1908 door Dall.
# NGC 7417

NGC 7417 is een balkspiraalstelsel in het sterrenbeeld Toekan. Het hemelobject werd op 20 juli 1835 ontdekt door de Britse astronoom John Herschel.

## Synoniemen

* ESO 109-28
* PGC 70113
# Nationaal Canadees Bevrijdingsmonument

Het Nationaal Canadees Bevrijdingsmonument is een oorlogsmonument in Apeldoorn, dat werd gemaakt door Henk Visch. Het monument werd door prinses Margriet op 2 mei 2000 onthuld en staat in een rechte lijn richting Ottawa, (Canada). In Ottawa staat een tweede exemplaar, in een rechte lijn naar Apeldoorn. Het monument in Canada werd in 2002 door prinses Margriet onthuld.

## Symboliek

Het gedenkteken verbeeldt de bevrijding van Nederland door de Canadezen. De twee hoeden geven uitdrukking aan de vriendschappelijke band die is ontstaan tussen Nederland en Canada. De 'Maple Leaf' is het nationale symbool van Canada. Henk Visch - de ontwerper van het monument - wilde met het beeld een aantal tegenpolen uitdrukken: de vreugde over de bevrijding tegenover het verdriet over het verlies van zoveel levens, vrede tegenover oorlog, verwelkomen tegenover afscheid, het verleden tegenover de toekomst en Canada tegenover Nederland.
In Canada bevindt zich in Dow's Lake een bronzen replica van het monument. De twee beelden vormen als het ware één monument dat de verbondenheid van de twee landen uitdrukt.
Het beeld in Apeldoorn staat op een plateau van tegels met in reliëf een esdoornblad. Achter het beeld liggen twee betonnen blokken met de tekst "Canada" en "Nederland". In Ottawa staat het beeld op een klinkerplateau. Op het informatiebord in Nederland staat er informatie in het Nederlands, Engels en Frans. In Ottawa staat het in het Engels en Frans.
# Nationaal Celloconcours

Het Nationaal Celloconcours is een tweejaarlijkse wedstrijd voor Nederlandse cellisten en voor niet-Nederlandse cellisten die ten minste drie jaar aan een Nederlands conservatorium hebben gestudeerd en in Nederland wonen, met een leeftijdsgrens van 27 jaar.
Het concours werd voor het eerst gehouden in 2006 in het Muziekgebouw aan het IJ en maakte deel uit van de Cello Biënnale Amsterdam. Het concours is bedoeld als equivalent van het eveneens tweejaarlijkse Nationaal Vioolconcours Oskar Back voor violisten.

## Lijst van winnaars

| Jaar | Hoofdprijs | Tweede prijs | Derde prijs 'Kirill Kondrasjin' | Aanmoedigingsprijs | Beste vertolking opdrachtcompositie | Publieksprijs |
| 2006 | Joris van den Berg | Maartje-Maria den Herder | Sietse-Jan Weijenberg | Lidy Blijdorp | Maartje-Maria den Herder | Maartje-Maria den Herder |
| 2008 | Amber Docters van Leeuwen | Immanuel van IJzerlooij | Steven Bourne | Willem Stam | Immanuel van IJzerlooij | Immanuel van IJzerlooij |
| 2010 | Joann Whang | Pedro Vaz | Bas Jongen | Ella van Poucke | Lidy Blijdorp | |
# Diny de Neef

Alberdine "Diny" de Neef (Amsterdam, 23 december 1926 - Drachten, 28 juni 1978) was een Nederlands actrice.

## Biografie

De Neef volgde een opleiding aan de Amsterdamse Toneelschool en maakte in 1947 haar debuut bij het Amsterdamsch Toneelgezelschap. Andere toneelgroepen waar ze actief was waren Toneelgroep Test, het Nieuw Jeugdtoneel en de Noorder Compagnie. Ook trad ze op in het cabaret van Wim Sonneveld en bij de cabaretgroep Tingel Tangel. Daarnaast was ze te zien in enkele televisieseries zoals De Avonturen van Okkie Trooy en Kunt u mij de weg naar Hamelen vertellen, mijnheer?. Ook speelde ze een rol in Wat zien ik!?, de verfilming van de bestseller van Albert Mol door Paul Verhoeven. De Neef was getrouwd met Robert Sobels.
# NGC 7217

NGC 7217 is een spiraalvormig sterrenstelsel in het sterrenbeeld Pegasus. Het ligt 41 miljoen lichtjaar van de Aarde verwijderd en werd op 7 september 1784 ontdekt door de Duits-Britse astronoom William Herschel.

## Synoniemen

* UGC 11914
* MCG 5-52-1
* ZWG 494.2
* KARA 947
* IRAS 22056+3106
* PGC 68096
# NGC 7220

NGC 7220 is een lensvormig sterrenstelsel in het sterrenbeeld Waterman. Het hemelobject werd in 1886 ontdekt door de Amerikaanse astronoom Frank Muller.

## Synoniemen

* ESO 532-28
* MCG -4-52-20
* PGC 68241
# Ditlevsenella tertia

Ditlevsenella tertia is een rondwormensoort uit de familie van de Enchelidiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1953 door Wieser.
# Ditlevsenia tristis

Ditlevsenia tristis is een rondwormensoort. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1911 door Ditlevsen.
# Nasidius monachus

Nasidius monachus is een rechtvleugelig insect uit de familie Anostostomatidae. De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1916 door Péringuey.
# Diodora arnoldi

Diodora arnoldi is een slakkensoort uit de familie van de Fissurellidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1966 door McLean.
# District Otradnenski

District Otradnenski (Russisch: Отра́дненский райо́н) is een district in het zuidoosten van de Russische kraj Krasnodar. Het district heeft een oppervlakte van 2.452 vierkante kilometer en een inwonertal van 64.862 in 2010. Het administratieve centrum bevindt zich in Otradnaja.
Bestuurlijk centrum: Krasnodar Steden: Abinsk · Anapa · Apsjeronsk · Armavir · Beloretsjensk · Chadyzjensk · Gelendzjik · Goelkevitsji · Gorjatsji Kljoetsj · Jejsk · Koerganinsk · Korenovsk · Kropotkin · Krymsk · Labinsk · Novokoebansk · Novorossiejsk · Oest-Labinsk · Primorsko-Achtarsk · Slavjansk aan de Koeban · Sotsji · Temrjoek · Tichoretsk · Timasjovsk · Toeapse Districten: Abinski · Anapski · Apsjeronski · Beloglinski · Beloretsjenski · Brjoekchovetski · Dinskoj · Goelkevitsjski · Jejski · Kalininski · Kanevskoj · Kavkazski · Koerganinski · Koesjtsjovski · Korenovski · Krasnoarmejski · Krylovski · Krymski · Labinski · Leningradski · Mostovski · Novokoebanski · Novopokrovski · Oespenski · Oest-Labinski · Otradnenski · Pavlovski · Primorsko-Achtarski · Severski · Sjtsjerbinovski · Slavjanski · Starominski · Tbilisski · Temrjoekski · Tichoretski · Timasjovski · Toeapsinski · Vyselkovski
# Natuurreservaat Sipaliwini

Het natuurreservaat Sipaliwini is 1.000 km$^2$ groot en gelegen in het zuiden van Suriname, dicht bij de grens met Brazilië. Het is sinds 1972 een reservaat. De westrand van de savanne wordt gevormd door bos. De grens van het reservaat wordt in het zuiden, oosten en noordoosten gevormd door de waterscheiding tussen het stroomgebied van de Sipaliwini (Corantijn) en dat van de Paroerivier (Amazone). Het natuurreservaat ligt 275-400 meter boven de zeespiegel. Het grootste deel van het reservaat wordt gevormd door een savanne van 630 km$^2$. Het landschap wordt beheerst door het open "boomgaard-savanne-type", een lage kruidenvegetatie met merendeels (schijn)grassen en met hier en daar verspreide bomen. Aan de Braziliaanse kant staat de voortzetting van deze savanne bekend als de Paroesavanne. Op Braziliaans grondgebied is de Paroesavanne tot het Tumacumaque Nationaal Park verklaard.
Het natuurreservaat Sipaliwini is rijk aan prehistorische artefacten, zoals stenen bijlen, pijl- en speerpunten en aardewerk. Het reservaat behoort tot het woongebied van de Trio.
De Britse ontdekkingsreizigers Hancourt en Fisher maakte in 1609 als eerste melding van dit gebied. De fauna die in de Sipaliwinisavanne gevonden wordt bestaat uit onder andere herten, zwijnen, krabbenetende vos, schildpadden, slangen, tapirs en miereneters. In 1968 vond de bioloog dr. M.S. Hoogmoed aan de bovenloop van de viergebroederskreek in het Sipaliwini reservaat de Dendbrobatus azureus, een pijlgifkikker met een opvallende hardblauwe kleur. Wat vogels betreft worden er soorten als de graslandgors aangetroffen, een typische savannevogel.
Het viergebroedersgebergte en de Morro Grande zijn kenmerkend voor de Sipaliwini savanne. In de droge tijd is de savanne erg brandbaar.
# Natuurreservaat Põhja-Kõrvemaa

Het natuurreservaat Põhja-Kõrvemaa is een beschermd gebied in de provincie Harjumaa in het noorden van Estland vijftig kilometer ten oosten van de stad Tallinn. Met een oppervlakte van ruim 130 vierkante kilometer is het park het op drie na grootste natuurreservaat in Estland.

## Geschiedenis

Het natuurreservaat Põhja-Kõrvemaa werd opgericht in 1991, een paar maanden nadat Estland onafhankelijk werd. Tijdens de Sovjetperiode werd een groot deel van het huidige reservaat gebruikt voor militaire trainingen en was daarom afgesloten voor het publiek. Het militaire oefenterrein werd in 1947 in gebruik genomen en in 1953 uitgebreid tot een oppervlakte van 33.304 hectare waardoor het gebied het grootste Sovjetoefenterrein in Estland werd. Het leger gebruikte echter slechts tien procent van het totale oppervlakte waardoor de rest van het gebied intact bleef. Omdat de grond niet geschikt was voor landbouw is het gebied altijd redelijk onaangetast gebleven.
In 1990 was het leger van Estland geïnteresseerd in het terrein. Na protesten van omwonenden zag het leger af van het plan en werd besloten de legerbasis ten oosten van het voormalige Sovjetkamp op te zetten. Van 1997 tot 2007 had het gebied de status van beschermd landschap. In 2007 kreeg het gebied de status natuurreservaat. Sinds 2004 is het gebied onderdeel van het netwerk Natura 2000.

## Natuur en landschap

Het landschap van het natuurreservaat Põhja-Kõrvemaa is een typisch glaciaal landschap en werd twaalfduizend jaar geleden gevormd aan het einde van de laatste ijstijd. Het landschap bestaat voor veertig procent uit bosgebied en slechts tien procent van het terrein wordt open gehouden door menselijke invloeden. De meest bijzondere landschapsvorm zijn de eskers waarvan sommige een hoogte hebben van vijfentwintig meter.
Er komen meerdere zeldzame soorten voor van flora en fauna, wat een van de redenen is geweest om van het gebied een natuurreservaat te maken. De grijze wolf, de Euraziatische lynx en de bruine beer komen voor in het natuurreservaat. Tot 1990 kwam de Europese nerts voor in het gebied, maar deze is nu in bijna heel Estland uitgestorven. Beschermde vogelsoorten zoals de zwarte ooievaar, steenarend en de kraanvogel komen in het gebied voor. Daarnaast vindt men er negentien soorten orchis naast een aantal andere zeldzame planten.
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Põhja-Kõrvemaa Nature Reserve op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.