OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Dädesjö

Dädesjö is een plaats in de gemeente Växjö in het landschap Småland en de provincie Kronobergs län in Zweden. De plaats heeft 131 inwoners (2005) en een oppervlakte van 35 hectare. In de plaats ligt de kerk Dädesjö gamla kyrka, die uit de 13de eeuw stamt en de kerk Dädesjö nya kyrka, die uit 1795 stamt en gebouwd is als vervanging van de oude (gamla) kerk. Voor de rest wordt Dädesjö omringd door zowel landbouwgrond en bos als moerasachtig gebied, ook ligt het meer Dälingen vlak bij het Dädesjö. De stad Växjö ligt zo'n vijfentwintig kilometer ten zuidwesten van het dorp.
* Dädesjö gamla kyrka
* Dädesjö gamla kyrka interieur
* Dädesjö nya kyrka
# Dope

Dope kan verwijzen naar:
* een ander woord voor drugs
* een ander woord voor RAMA-Nasty
* Dope (band) Amerikaanse metalband
* Dope (film), een film uit 2015 van Rick Famuyiwa
* Dope (Lady Gaga), een song van Lady Gaga's album Artpop
* Der weiße Dämon, een Duitse film, in het Engels ook als Dope uitgegeven
# Dop (voorwerp)

Een dop is een voorwerp dat gebruikt wordt voor het afsluiten van bijvoorbeeld een fles, pot of tube en heeft dezelfde functie als een deksel. Er zijn verschillende soorten doppen; schroefdoppen, kroonkurken en beugels zijn hier voorbeelden van. Er bestaan ook veiligheidsdoppen voor flessen en potten met substanties als bleekmiddel, die gevaarlijk zijn voor kleine kinderen. Op deze veiligheidsdoppen moet er vaak op bepaalde punten extra druk uitgeoefend worden om deze te openen.
Doppen kunnen van plastic, metaal, hout of een mix daarvan zijn gemaakt.
Doppen van plastic frisdrankflessen en andere drankverpakkingen moeten in Nederland vanaf 3 juli 2024 vastzitten aan de fles of het pak.

## Ander gebruik van het woord 'dop'

Het woord 'dop' wordt ook wel gebruikt voor andere voorwerpen:
* Een onderdeel van een dopsleutel
* De schil van een pinda
* Een sier-afdekking van een wiel: wieldop

## Trivia

* Een pennendop is soms voorzien van een gaatje om het risico op verstikking te verminderen bij het inslikken. In de Verenigde Staten zouden er jaarlijks ongeveer 100 personen overlijden vanwege verstikking door pennendoppen.
* ↑ Regels over wegwerpplastic. Gearchiveerd op 2 juni 2023.
* ↑ boj, Waarom er een gaatje in de dop van je balpen zit. De Standaard (7-2-2016). Gearchiveerd op 25 mei 2022.
# Dégnékoro

Dégnékoro is een gemeente (commune) in de regio Koulikoro in Mali. De gemeente telt 10.000 inwoners (2009).
De gemeente bestaat uit de volgende plaatsen:
* Boya
* Dégnékoro
* Dion
* Donombougou
* Nana
* Sanan
* Sorokoroni
* Sirakoro
* Timpana
# Dongmoa oshimensis

Dongmoa oshimensis is een hooiwagen uit de familie Podoctidae.
# Dyschirius disjunctus

Dyschirius disjunctus is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1929 door Andrewes.
# Dongko

Dongko kan verwijzen naar:

## Indonesië

* Dongko (onderdistrict), een plaats in het bestuurlijke gebied Trenggalek in de provincie Oost-Java
* Dongko (plaats), een plaats in het bestuurlijke gebied Trenggalek in de provincie Oost-Java
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Dongko en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Dyschirius dostali

Dyschirius dostali is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2007 door Bulirsch & Fedorenko.
# Dyschirius devroeyianus

Dyschirius devroeyianus is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1935 door Burgeon.
# Donji Budački

Donji Budački is een plaats in de gemeente Krnjak in de Kroatische provincie Karlovac. De plaats telt 149 inwoners (2001).
# Duvalius brandisi

Duvalius brandisi is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1896 door Ganglbauer.
# Dolichopus divigatus

Dolichopus divigatus is een vliegensoort uit de familie van de slankpootvliegen (Dolichopodidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1952 door Harmston.
# Dolichopus enigma

Dolichopus enigma is een vliegensoort uit de familie van de slankpootvliegen (Dolichopodidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1900 door Melander and Brues.
# Dolichopus eudactylus

Dolichopus eudactylus is een vliegensoort uit de familie van de slankpootvliegen (Dolichopodidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1861 door Loew.
# Dorcadion borisi

Dorcadion borisi is een keversoort uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1931 door Heyrovský.
# Easton (Missouri)

Easton is een plaats (city) in de Amerikaanse staat Missouri, en valt bestuurlijk gezien onder Buchanan County.

## Demografie

Bij de volkstelling in 2000 werd het aantal inwoners vastgesteld op 258. In 2006 is het aantal inwoners door het United States Census Bureau geschat op 251, een daling van 7 (-2,7%).

## Geografie

Volgens het United States Census Bureau beslaat de plaats een oppervlakte van 1,6 km², geheel bestaande uit land.

## Plaatsen in de nabije omgeving

De onderstaande figuur toont nabijgelegen plaatsen in een straal van 16 km rond Easton.

## Externe link

* (en) Statistieken, kaarten en andere informatie over Easton op city-data.com
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Census 2000 Summary File 1
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Population estimates (July 2006)
# Triplophysa rosa

Triplophysa rosa is een straalvinnige vissensoort uit de familie van de bermpjes (Nemacheilidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2005 door Chen & Yang.
* ↑ (en) Triplophysa rosa op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Triplophysa rosa. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 02 2013 version. N.p.: FishBase, 2013.
# Eurygryllodes diminutus

Eurygryllodes diminutus is een rechtvleugelig insect uit de familie krekels (Gryllidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1869 door Walker.
# Mãe só há uma

Mãe só há uma (Engels: Don't Call Me Son) is een Braziliaanse film uit 2016, geschreven en geregisseerd door Anna Muylaert. De film ging op 12 februari in première op het Internationaal filmfestival van Berlijn.

## Verhaal

Pierre is een zeventienjarige jongen, volop in zijn puberteit. Hij speelt in een band, heeft seks op feestjes en doet in het geheim voor de spiegel vrouwenkleren en lippenstift op. Sinds de dood van zijn vader worden hij en zijn jongere zuster Jacqueline verwend door hun moeder Aracy. Maar dan stort zijn wereld in wanneer hij ontdekt dat hij door Aracy als baby gestolen werd in het hospitaal en zijn moeder gearresteerd wordt. Zijn biologische ouders, Glória en Matheus waren zeventien jaar lang op zoek naar hem en willen nu de verloren tijd inhalen met hun oudste zoon, die ze Felipe genoemd hebben. Pierre/Felipe trekt in bij zijn nieuwe familie, kritisch geobserveerd door zijn jongere broer Joca. Hij probeert aan de wensen van zijn nieuwe ouders te voldoen maar heeft een andere mening toegedaan over zijn eigen toekomst.

## Rolverdeling

| Acteur | Personage |
| Naomi Nero | Pierre/Felipe |
| Daniel Botelho | Joca |
| Dani Nefusi | Aracy/Glória |
| Matheus Nachtergaele | Matheus |
| Lais Dias | Jacqueline |
| Luciano Paes | Tia Yara |
| Helena Albergaria | Sueli |
| Luciano Bortoluzzi | Walmissa |

## Prijzen en nominaties

De belangrijkste:
| Jaar | Prijs | Categorie | Genomineerde(n) | Uitslag |
| 2016 | Teddy Award | Männer Magazine Readers' Jury Award | Anna Muylaert | Gewonnen |

## Externe link

* (en) Mãe só há uma in de Internet Movie Database
* Mãe só há uma,Teddy Award
* ↑ Mãe só há uma, Panoramasectie, filmfestival van Berlijn 2016
# Krønge

Krønge kan verwijzen naar:
* Krønge (parochie), een parochie van de Deense Volkskerk in de Deense gemeente Lolland.
* Krønge (plaats) een plaats in de Deense gemeente Lolland.
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Krønge en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Soldatenberg

De Soldatenberg is een hellend vlak in de West-Vlaamse kustgemeente Oostende. Het verkreeg die naam nadat het Duitse leger er zijn intrek had genomen tijdens de Tweede Wereldoorlog.

## Tijdens de Tweede Wereldoorlog

Toen het Duitse leger zijn intrek nam in Oostende, organiseerde men allereerst een verdediging. Een hoog gelegen plaats was zeer interessant. Daarbij ontsnapte de Soldatenberg (dat toen nog geen specifieke benaming had gekregen) niet aan hun belangstelling. Men plaatste er onmiddellijk een aantal luchtafweerkanonnen, die omwald werden met een soort zeskantig metselwerk in baksteen en beton. Die muren zijn nadien nog lang blijven staan en vormden een ideale speelplaats voor de kinderen van die wijk.
Recht tegenover de Stenenstraat bevond zich, op het hellend vlak, een laag huis van het Duitse leger. Aan de Oostendenaars werd de toegang ontzegd. Enkele bewoners van de wijk bezaten in de buurt een stuk aardappelveld, dat ze toen beplantten. Het Duitse leger moest echter alles neerschieten wat van over zee kwam. Daarom werd erg laag gemikt. Wel werden de werknemers op het land verwittigd: telkens een Engels vliegtuig in zicht kwam, werden de Oostendenaars op de hoogte gebracht. Als dat gebeurde, moesten de hoveniers duiken.
Zo is de naam Soldatenberg ontstaan: omdat de Duitsers deze ophoping, zoals zoveel in de stad, als hun eigendom begonnen te beschouwen. Ze woonden er, hadden er hun voorraad en beschermden van daaruit hun gebied. Het was hun berg geworden, Oostendenaars werd alle toegang geweigerd.

## Na de Tweede Wereldoorlog

Lange tijd nadat het Duitse leger huiswaarts was getrokken, werd het voetstuk waarop het kanon draaide als speelplaats gebruikt door kinderen.
In de jaren 1950, bij de aanleg van de autosnelweg, takelde de Soldatenberg langzaam af. Voor de opritten van de bruggen over de autosnelwegen (zoals aan Zandvoorde) was echter veel zand nodig. Heel wat zand werd aangevoerd van de Soldatenberg, dat op dat moment toch geen andere functie bekleedde.
De Soldatenberg bestaat nu nog steeds, maar niet meer in zijn oorspronkelijke vorm. Er is onder meer een school gevestigd, basisschool Vogelzang.
# Nototropis falcatus

Nototropis falcatus is een algemeen vlokreeftje uit de familie Atylidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1871 door Metzer.

## Kenmerken

De soort is vrij gemakkelijk van andere Atylidae-soorten te onderscheiden aan de extreem grote dactylus van de derde pereopode.
* 1 2 Metzer, A. (1871): Die wirbellosen Meeresthiere der ostfriesischen Küste. – XX. Jahresbericht der naturhistorischen Gesellschaft zu Hannover, S. 22–36
* ↑ Lowry, J., Costello, M., Bellan-Santini, D. (2011). Nototropis falcatus (Metzer, 1871). In: Lowry, J. (2010) World Amphipoda database. Accessed through: World Register of Marine Species at http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=102139 on 2012-05-01
# Dorylus stanleyi

Dorylus stanleyi is een mierensoort uit de onderfamilie van de Dorylinae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1909 door Forel.
* ↑ Vermelding van de soort op Antwiki (Geraadpleegd april 2013)
* ↑ Vermelding van de soort op Antweb (Geraadpleegd april 2013)
# Easton (Illinois)

Easton is een plaats (village) in de Amerikaanse staat Illinois, en valt bestuurlijk gezien onder Mason County.

## Demografie

Bij de volkstelling in 2000 werd het aantal inwoners vastgesteld op 373. In 2006 is het aantal inwoners door het United States Census Bureau geschat op 364, een daling van 9 (-2,4%).

## Geografie

Volgens het United States Census Bureau beslaat de plaats een oppervlakte van 0,6 km², geheel bestaande uit land.

## Plaatsen in de nabije omgeving

De onderstaande figuur toont nabijgelegen plaatsen in een straal van 20 km rond Easton.

## Externe link

* (en) Statistieken, kaarten en andere informatie over Easton op city-data.com
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Census 2000 Summary File 1
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Population estimates (July 2006)
# FC Academia Chisinau

FC Academia Chisinau was een Moldavische voetbalclub uit de hoofdstad Chisinau, die werd opgericht in 2006 als FC Academia UTM Chisinau.
De club speelde in 2006/07 voor het eerst in de tweede klasse en werd daar tiende. Na een derde plaats in 2008 promoveerde de club voor het eerst naar de hoogste klasse. In 2012 werd de naam FC Academia Chisinau aangenomen.
In 2017 werd de club opgeheven.
# Mädchen in Uniform

Mädchen in Uniform kan verwijzen naar:
* Mädchen in Uniform (1931), verfilming van Christa Winsloe's toneelstuk Gestern und heute (1930) geregisseerd door Leontine Sagan met in de hoofdrollen Dorothea Wieck en Hertha Thiele
* Mädchen in Uniform (1958), verfilming van Christa Winsloe's toneelstuk Gestern und heute (1930) geregisseerd door Géza von Radványi met in de hoofdrollen Lilli Palmer en Romy Schneider
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Mädchen in Uniform en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Kumalorina vivata

Kumalorina vivata is een rechtvleugelig insect uit de familie krekels (Gryllidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2009 door Otte & Perez-Gelabert.
# Burgemeester Rasterhoffpark

Het Burgemeester Rasterhoffpark of kortweg Rasterhoffpark is een natuurpark in het zuiden van de stad Sneek.
De noord- en oost grens van het park wordt gevormd door de A7, ten zuiden door de Witte en de Zwarte Brekken en ten westen door de Woudvaart. Het park is het grootste park van de stad Sneek. Het park is vernoemd naar de voormalige burgemeester van Sneek Ludolf Rasterhoff.

## Historie

Het Rasterhoffpark is een van de jongste parken in de gemeente Súdwest-Fryslân. Het park is op 21 mei 2005 geopend met een uitgebreid openingsweekend. Het park is ontstaan door samenvoeging van het voormalige Stadsbos, een nieuwe inrichting van de voormalige huisvuilstortplaats en een voormalige zandafgraving.

## Voorzieningen

In het park bevinden zich verschillende voorzieningen. Zo is er een zonneweide, een kunstmatig gecreëerde waterval en er zijn uitgebreide wandelpaden. Bijzonder is het amfitheater, dat plaats biedt aan honderden toeschouwers. Het theater is gesitueerd op de oude vuilnisbelt. Op verschillende plaatsen in het bos en langs de wandelpaden vind je de zogenaamde ecorichels, die bedoeld zijn als nestplaats voor vogels en dienen te zorgen voor het behoud van het ecosysteem. Ook bevinden er zich verschillende speelplaatsen op het terrein.

## Diersoorten

Dwars door het park en het bos lopen Schotse hooglanders en reeën vrij rond. Verder komen in het park de Kleine Watersalamander, de Groene Kikker, de Bruine Kikker en de Gewone Pad voor. De meest voorkomende vogel is de Rietzanger.

## Openstelling

Bezoekers kunnen het park gratis betreden van zonsopkomst tot zonsondergang. Er is parkeergelegenheid nabij het amfitheater.

## Bronnen/referenties

* ↑ http://vvvsneek.4id.nl/index.asp?tmp=tmp2&menucode=h05-3_587&foto=foto1
* ↑ https://www.scholieren.com/werkstukken/32934
Harinxmalandpark · Duinterpen · De Hooppark · Julianapark · De Potten · Rasterhoffpark · Spoordok · Wilhelminapark · Zwettebos Parken in Friesland
# Dreamlab

Dreamlab kan verwijzen naar:
* Dreamlab (album), een album van de Duitse rockband Mythos
* Dreamlab (productieteam), een Australisch productieteam dat bestaat uit Daniel James en Leah Haywood
* DreamLab, een distributed computing-app voor Android en iOS
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Dreamlab en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Dyscolus brunnellus

Dyscolus brunnellus is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1992 door Liebherr.
# Tramlijn Winsum - Ulrum

De tramlijn Winsum - Ulrum was een paardentramlijn in Groningen tussen Winsum en Ulrum.

## Geschiedenis

De lijn werd aangelegd door de Tramweg-Maatschappij Winsum - Ulrum en geopend op 13 november 1897. De totale lengte was 14,6 kilometer en omdat een aantal wierden werd doorsneden was de lijn behoorlijk geaccidenteerd.
Vanaf het station in Winsum liep de lijn door de Stationsweg, rechtsaf de Hoofdstraat in om vervolgens de stenen brug De Boog over het Winsumer Diep te bereiken. Na het water kwam de lijn uit in het dorp Obergum. Via de Provinciale weg doorkruiste de lijn hierna de dorpen en buurtschappen Ranum, Maarhuizen, Mensingeweer, Abelstokstertil, Den Hoorn, Wehe, Leens om daarna Ulrum te bereiken.
Daags voor de opening van de spoorlijn Winsum - Zoutkamp die nagenoeg dezelfde route volgt werd de lijn gesloten op 31 maart 1922.
* https://www.kusee.nl/paardentram/11-gr-wu.php
# FC 96 Recklinghausen

FC 96 Recklinghausen is een Duitse voetbalclub uit Recklinghausen, Noordrijn-Westfalen.

## Geschiedenis

De club werd opgericht in 1996 na het faillissement van 1. FC Recklinghausen. Deze club was een fusieclub en herbergde enkele clubs die in de begindagen van het Duitse voetbal actief waren op het hoogste niveau (Viktoria 1909, SpV Union 05 en SuS 1913).
FC 96 begon onderaan de ladder in de Kreisliga en kon zich na een aantal seizoenen opwerken tot de Westfalenliga (sinds 2008 de zesde klasse). In 2011 degradeerde de club terug naar de Landesliga.

## Externe link

* Officiële website
# Mädelegabel

De Mädelegabel is een 2645 meter hoge berg in de Allgäuer Alpen bij Oberstdorf. De berg ligt op de grens tussen het Duitse Beieren en het Oostenrijkse Tirol.
Het is een van de bekendste en een van de meest beklommen bergen van de Duitse Alpen. In de Allgäuer Alpen is het de op drie na hoogste berg. De berg kenmerkt zich door tot 400 meter hoge wanden. De naam stamt af van Mähder, een bergweide uit de omgeving. Aan de zuidoostkant bevindt zich de Schwarzmilzferner, een kleine gletsjer. Aan de zuidkant onder de top loopt de Heilbronner Weg.
# Kumalorina agrotes

Kumalorina agrotes is een rechtvleugelig insect uit de familie krekels (Gryllidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2009 door Otte & Perez-Gelabert.
# Nyssodrysternum proximum

Nyssodrysternum proximum is een keversoort uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 2011 door Monné & Tavakilian.
# Dreaming city

Dreaming city is een studioalbum van Glass Hammer.
Steve Babb en Frend Schendel kwamen met een conceptalbum omtrent een held (Skallagrim) met zwaard (Terminus) die zijn geliefde moet redden. Het verhaal is verdeeld in twaalf hoofdstukken (Chapters). Ze namen het album op in hun eigen geluidsstudio Sound Recoruces in Chattanooga (Tennessee). Glass Hammer werd voor albums voor deze veelal vergeleken met Yes; hun voormalige zanger werd in Yes opgenomen. Bij Dreaming city werd die vergelijking achterwege gelaten; de muziek is compacter en steviger en meer in de stijl van Rush met hier en daar spacerock gelijkend op Hawkwind. Een van de ingeschakelde zangers, Reese Boyd, maakte ten tijde van de opnamen deel uit van The Spirit of Rush; een band die alleen maar muziek van Rush uitvoert (tributeband).
Het verhaal is gebaseerd op Skallagrim and the dreaming city, book one of The Terminus chronicles van Babb zelf, maar nooit uitgegeven. Hij liet zich inspireren door Elric of Melniboné; boek 1: The dreaming city van Michael Moorcock. De band gaf op Facebook aan dat het verhaal zich afspeelt in de wereld van hun eerdere album The inconsolable secret met The knight of the north. Een man probeert onder tijdsdruk zijn geliefde te redden met zijn zwaard Terminus.

## Musici

* Steve Babb – basgitaar, toetsinstrumenten, zang
* Fred Schendel – toetsinstrumenten, gitaar, achtergrondzang
* Aaron Raulson – drumstel
* Reese Boyd – gitaar, zang
* John Beagly – zang
* Brian Brwer – gitaar
* Susie Bogdanowicz – zang
* Joe Logan – zang
* James Byron Schoen – gitaarsolo The key
* Barry Seroff – dwarsfluit

## Muziek

Babb schreef de teksten; Babb en Schendel de muziek.
* Dreaming city op Progwereld. Progarchives waardeerde het met een 3,86 uit 5 bij 107 stemmen (gegevens 28 oktober 2020)
* Claude Bosschem: IO Pages 165, juli/augustus 2020
* exemplaar van het album
* ↑ Facebookpagina
# Dysdera drescoi

Dysdera drescoi is een spinnensoort in de taxonomische indeling van de celspinnen (Dysderidae).
Het dier behoort tot het geslacht Dysdera. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1983 door Carles Ribera.
# Tramlijn Zuidbroek - Ter Apel

De tramlijn Zuidbroek - Ter Apel was een paardentramlijn in Groningen tussen Zuidbroek en Ter Apel. Met een lengte van 49,4 km was het de langste paardentramlijn van Nederland.

## Geschiedenis

De lijn werd aangelegd door de Eerste Groninger Tramway-Maatschappij en in gedeeltes geopend. Van Zuidbroek tot Wildervank op 18 augustus 1880, van Wildervank tot Stadskanaal op 26 mei 1881, van Stadskanaal tot Valthermond op 2 oktober 1894 en van Valthermond tot Ter Apel op 16 april 1895. Een zijspoor naar het station Stadskanaal werd in 1908 aangelegd.
In 1910 kreeg de tramlijn te lijden van concurrentie van de spoorlijn Stadskanaal - Zuidbroek van de Noordoosterlocaalspoorweg-Maatschappij (NOLS), die voor een groot deel evenwijdig liep aan de lijn van de EGTM en de afstand in veel minder tijd overbrugde. Het reizigersvervoer per paardentram nam sterk af en de maatschappij kwam in financiële moeilijkheden. Ze stopte met het reizigersvervoer op het traject Zuidbroek - Veendam. Een in nood opgericht Syndicaat tot reorganisatie der Eerste Groninger Tram (SREGT) nam de inboedel over op 1 januari 1912 over.
In 1914 werd de lijn opnieuw overgenomen, ditmaal door de Stoomtramweg-Maatschappij Oostelijk Groningen (OG). Deze had aanvankelijk plannen om de lijn om te bouwen tot kaapspoor en geschikt te maken voor stoomtractie gelijk aan de overige tramlijnen van de OG. Daarmee zou er ook een uitwisseling van materieel mogelijk zijn in Ter Apel waar meerdere lijnen op kaapspoor samenkwamen. Aangezien van deze plannen niets terecht kwam staakte de OG op 1 oktober 1920 de paardentramlijn. Door lokale initiatieven was het echter nog niet geheel afgelopen. Op 1 november gingen de paardentram weer rijden tussen Stadskanaal en Ter Apel in dienst van de Gemeenschappelijke Onderneming Stadskanaal – Ter Apel (GOSTA) met voornamelijk postvervoer. In 1923 viel het doek definitief, mede door de aanleg van de spoorlijn Stadskanaal - Ter Apel Rijksgrens van de N.V. Gronings-Drentsche Spoorwegmaatschappij Stadskanaal-Ter Apel-Rijksgrens (STAR).
* https://www.kusee.nl/paardentram/11-gr-egtm.php
* https://www.oudterapel.nl/vervoer/stoomtram/rails.pdf
* http://www.railwaystationlists.co.uk/pdfeurope/netherlandslightrlysandtramways.pdf