# Landkreis Friesland

Friesland is een Landkreis in het noorden van de Duitse deelstaat Nedersaksen, gelegen in de streek Oost-Friesland. De Landkreis telt 98.971 inwoners (31 december 2020) op een oppervlakte van 609,54 km². Op 31 december 2020 had 4,96% van de inwoners een niet-Duits staatsburgerschap (4.905 niet-Duitsers) en hadden 220 inwoners het Nederlandse staatsburgerschap.
Het grenst aan (met de klok mee) de Landkreise Wesermarsch, Ammerland, Leer en Wittmund, de Kreisfreie stad Wilhelmshaven en aan de Noordzee. Kreisstadt van Friesland is Jever.

## Geschiedenis

De huidige Landkreis Friesland omvat het oostelijke deel van de landstreek Oost-Friesland. Het heeft echter geen deel uitgemaakt van het graafschap Oost-Friesland. De bewoners identificeren zich dan ook niet als Oost-Friezen.
De streek omvat de historische Friese gouwen Wangerland, Ostringen en een deel van Rüstringen. In de late Middeleeuwen weet een inheems hoofdelingengeslacht zich op te werken tot Heer van het gebied, dat dan bekend wordt als de Heerlijkheid Jever. De lokale dynastie van het geslacht Wiemken sterft in de mannelijke lijn uit in 1518, waarna de graaf van Oost-Friesland probeert zijn zoon met de erfdochter Maria te laten huwen om op die manier Jever bij het graafschap te voegen. Dit huwelijk vindt uiteindelijk geen doorgang omdat de zoon Enno II in Anna van Oldenburg een betere partij vindt. Enno tracht Jever vervolgens met militaire middelen aan zijn rijk toe te voegen, maar slaagt daar niet in. Om zich beter te beschermen draagt Maria daarop haar tot dan allodiale heerlijkheid over aan de hertog van Brabant en de graaf van Holland, op dat moment keizer Karel V, en ontvangt het in leen terug. Jever wordt daarom in 1548 opgenomen in de Bourgondische Kreits. Na de dood van Maria komt Jever uiteindelijk in handen van de graaf van Oldenburg.
De stad Varel en de Friesische Wehde waren onderdeel van het graafschap Oldenburg en vormden van 1667 tot 1811 (de facto) samen met de heerlijkheid Kniphausen een afzonderlijk rijksgraafschap, dan door een huwelijk in 1733 in handen kwam van de Nederlandse patriciërsfamilie Bentinck. De rechten van de familie Bentinck werden in 1854 overgedragen aan het groothertogdom Oldenburg.

## Steden en gemeenten

| Steden | Gemeenten |
| Jever Schortens Varel | Bockhorn Sande Wangerland Wangerooge Zetel |

## Bevolkingsontwikkeling

Bevolkingsontwikkeling 1968-heden :
| Datum | Inwoners | Buitenlanders | Buitenlanders | Buitenlanders |
| Datum | Inwoners | Totaal | % | Nederlanders |
| 31.12.2022 | 100.277 | | | |
| 31.12.2021 | 98.971 | 5.110 | 5,16% | 210 |
| 31.12.2020 | 98.971 | 4.905 | 4,96% | 220 |
| 31.12.2019 | 98.704 | 4.840 | 4,9% | 220 |
| 31.12.2018 | 98.460 | 4.830 | 4,91% | 220 |
| 31.12.2017 | 98.509 | 4.770 | 4,84% | 225 |
| 31.12.2016 | 98.409 | 4.745 | 4,82% | 220 |
| 31.12.2015 | 97.900 | 3.977 | 4,06% | 224 |
| 31.12.2014 | 96.937 | 3.078 | 3,18% | 227 |
| 31.12.2013 | 97.093 | 2.817 | 2,9% | 226 |
| 31.12.2012 | 97.327 | 2.687 | 2,76% | 226 |
| 31.12.2011 | 97.857 | 2.735 | 2,79% | 236 |
| 31.12.2010 | 99.598 | 2.609 | 2,62% | 240 |
| 31.12.2009 | 99.851 | 2.682 | 2,69% | 245 |
| 31.12.2008 | 100.307 | 2.655 | 2,65% | 238 |
| 31.12.2007 | 100.779 | 2.732 | 2,71% | 231 |
| 31.12.2006 | 101.192 | 2.750 | 2,72% | 235 |
| 31.12.2005 | 101.412 | 2.756 | 2,72% | 238 |
| 31.12.2004 | 101.760 | 2.774 | 2,73% | 245 |
| 31.12.2003 | 101.657 | 2.847 | 2,8% | 239 |
| 31.12.2002 | 101.653 | 2.884 | 2,84% | 248 |
| 31.12.2001 | 101.402 | 2.954 | 2,91% | 252 |
| 31.12.2000 | 100.889 | 3.054 | 3,03% | 260 |
| 31.12.1999 | 100.335 | 3.140 | 3,13% | 264 |
| 31.12.1998 | 99.854 | 3.254 | 3,26% | 271 |
| 31.12.1997 | 99.419 | 3.327 | 3,35% | 285 |
| 31.12.1996 | 98.638 | 3.310 | 3,36% | 273 |
| 31.12.1995 | 97.929 | 3.277 | 3,35% | 280 |
| 31.12.1994 | 97.236 | 3.136 | 3,23% | 285 |
| 31.12.1993 | 96.367 | 3.053 | 3,17% | 290 |
| 31.12.1992 | 95.778 | 2.714 | 2,83% | 287 |
| 31.12.1991 | 95.092 | 2.328 | 2,45% | 291 |
| 31.12.1990 | 94.258 | 2.174 | 2,31% | 281 |
| 31.12.1989 | 93.498 | | | |
| 31.12.1988 | 93.155 | | | |
| 31.12.1987 | 93.452 | 1.832 | 1,96% | |
| 31.12.1986 | 95.136 | 1.820 | 1,91% | |
| 31.12.1985 | 95.023 | 1.586 | 1,67% | |
| 31.12.1984 | 95.507 | 1.600 | 1,68% | |
| 31.12.1983 | 95.615 | 1.512 | 1,58% | |
| 31.12.1982 | 95.766 | 1.637 | 1,71% | |
| 31.12.1981 | 95.945 | 1.644 | 1,71% | |
| 31.12.1980 | 96.056 | 1.722 | 1,79% | |
| 31.12.1979 | 96.018 | 1.475 | 1,54% | |
| 31.12.1978 | 95.650 | 1.326 | 1,39% | |
| 31.12.1977 | 95.468 | | | |
| 31.12.1976 | 95.313 | | | |
| 31.12.1975 | 95.165 | | | |
| 31.12.1974 | 94.979 | | | |
| 31.12.1973 | 94.353 | | | |
| 31.12.1972 | 93.128 | | | |
| 31.12.1971 | 92.508 | | | |
| 31.12.1970 | 92.250 | | | |
| 31.12.1969 | 92.144 | | | |
| 31.12.1968 | 91.489 | | | |
| Datum | Inwoners | Totaal | % | Nederlanders |
| Buitenlanders ||||
* 1 2 Vanwege geheimhoudingsredenen (§ 16 Bundesstatistikgesetz) worden de statistieken van buitenlanders vanaf 2016 alleen nog maar afgerond weergegeven (veelvoud van vijf).

## Externe link

* (de) Officiële website
* 1 2 (de) Landesamt für Statistik Niedersachsen, LSN-Online Regionaldatenbank, Tabelle A100001G: Fortschreibung des Bevölkerungsstandes, Stand 31. Dezember 2020
* ↑ (de) Tabelle A1050001: 01 - Ausländische Bevölkerung nach Geschlecht (Kreis), Stand 31. Dezember 2020
* ↑ (de) Tabelle A1050001: 03 - Ausländische Bevölkerung nach Staatsangehörigkeit (119) und Geschlecht (Kreis), Stand 31. Dezember 2020
* ↑ (de) Tabelle A1050001: 01 - Ausländische Bevölkerung nach Geschlecht (Kreis), Stand 31. Dezember 2020
* ↑ (de) Tabelle A1050001: 03 - Ausländische Bevölkerung nach Staatsangehörigkeit (119) und Geschlecht (Kreis), Stand 31. Dezember 2020
* ↑ (de) Regionaldatenbank für Niedersachsen. Landesamt für Statistik. Gearchiveerd op 26 augustus 2023. Geraadpleegd op 31 augustus 2023.
Zie ook: Lijst van Landkreise en kreisfreie steden in Nedersaksen
Bockhorn · Jever · Sande · Schortens · Varel · Wangerland · Wangerooge · Zetel