OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Bruine schaamhaai

De bruine schaamhaai (Haploblepharus fuscus) is een vissensoort uit de familie van de kathaaien (Scyliorhinidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1950 door Smith.
* ↑ (en) Bruine schaamhaai op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Haploblepharus fuscus. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 02 2013 version. N.p.: FishBase, 2013.
# Konz

Konz is een plaats in de Duitse deelstaat Rijnland-Palts. De stad ligt 8 km ten zuiden van Trier bij de monding van de Saar in de Moezel. Konz telt 18.244 inwoners.
De naam Konz gaat terug op het Latijnse Contionacum: de Romeinen hadden er een keizervilla met die naam die aan de route tussen Metz en Trier lag. Konz ontwikkelde zich in de 19de eeuw tot een belangrijk spoorwegknooppunt. In 1959 kreeg het stadsrechten.
Nabij deze plaats is het Volkskundig en Openluchtmuseum Roscheider Hof gelegen.
# Acleris dentata

Acleris dentata is een vlinder uit de familie van de bladrollers (Tortricidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1966 door Razowski.
# Mark van der Laan

Mark van der Laan kan verwijzen naar:
* Mark van der Laan (acteur), een Nederlands acteur uit 1962
* Mark van der Laan (korfbalcoach), een Nederlands korfbalcoach en voormalig korfballer uit 1987
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Mark van der Laan en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Xinyang

Xinyang is een stadsprefectuur in het zuidoosten van de Chinese provincie Henan, Volksrepubliek China. Xinyang grenst in het noorden aan Zhumadian, in het noordwesten aan Nanyang, in het oosten aan de provincie Anhui en in het zuiden aan Hubei.

## Indeling

Prefectuurstad Xinyang omvat 3 districten en 8 arrondissementen.
* Shihe, district (浉河区)
* Pingqiao, district (平桥区)
* Yangshan, district (羊山新区)
* Huangchuan, arr. (潢川县)
* Huaibin, arr. (淮滨县)
* Xi, arr. (息县)
* Xin, arr. (新县)
* Shangcheng, arr. (商城县)
* Gushi, arr. (固始县)
* Luoshan, arr. (罗山县)
* Guangshan, arr. (光山县)

## Economie

In Xinyang is de staalfabriek van Xinyang Steel gevestigd, een onderdeel van staalgroep Anyang Steel.

## Geboren in Xinyang

* Han Suyin (1917-2012), schrijfster, sinologe en arts

## Externe link

* (zh) Website van de stad Xinyang
# Helius (Mammuthonasus) allunga wirruna

Helius (Mammuthonasus) allunga wirruna is een ondersoort van de tweevleugelige Helius (Mammuthonasus) allunga uit de familie steltmuggen (Limoniidae). De ondersoort komt voor in het Australaziatisch gebied.
# Tetrathyrus forcipatus

Tetrathyrus forcipatus is een vlokreeftensoort uit de familie van de Platyscelidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1879 door Claus.
# Nemoura brevipennis

Nemoura brevipennis is een steenvlieg uit de familie beeksteenvliegen (Nemouridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1928 door Martynov.
* Joel Hallan (2008) Synopsis of Nemouridae of the World
* DeWalt, R. E., U. Neu-Becker & G. Stueber (2013) Plecoptera Species File Online. Version 1.0/4.1. Bezocht: 4-3-2013.
# Callia terminata

Callia terminata is een keversoort uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 2010 door Martins, Galileo & Joly.
# Krapje

Krapje is een plaats in Slovenië en maakt deel uit van de gemeente Ljutomer in de NUTS-3-regio Pomurska. De plaats telde 295 inwoners op 1 januari 2020.
# Acleris decolorata

Acleris decolorata is een vlinder uit de familie van de bladrollers (Tortricidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1964 door Razowski.
# Mark van der Werf

Mark van der Werf kan verwijzen naar:
* Mark van der Werf (schaker) - een Nederlands schaker en algemeen directeur van het bondsbureau van de Koninklijke Nederlandse Schaakbond
* Mark van der Werf (schrijver) - een Nederlands schrijver van de Meester Mark boekenreeks
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Mark van der Werf en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Abegesta concha

Abegesta concha is een vlinder uit de familie van de grasmotten (Crambidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst gepubliceerd in 1964 door Eugene Gordon Munroe.
De soort komt voor in het westen van de Verenigde Staten.
* (en) Nuss, M.; et al. (2003-2022). GlobIZ. Global Information System on Pyraloidea. Geraadpleegd op 09-03-2022.
* (en) Moth Photographers Group. 2019. Abegesta concha Munroe, 1964. Geraadpleegd op 09-03-2022.
# Heetveld

Heetveld is een klein dorp in de gemeente Steenwijkerland in de Kop van Overijssel in de Nederlandse provincie Overijssel.

## Omgeving

Heetveld ligt circa 2 km ten zuiden van Sint Jansklooster. Het dorp heeft geen voorzieningen en geen buurtsuper.
In Heetveld bevindt zich het geologisch monument de Zândkoele. In de Zândkoele wordt op een met houtsnippers en schelpen gemaakte kaart van Scandinavië de herkomst van de verschillende soorten zwerfkeien aangegeven. Tevens is er een kleine afgraving met een keileemwand te zien.
Het dorp is bereikbaar via N331, tussen Zwartsluis en Vollenhove.
# Tetrathionaat

Tetrathionaten vormen een klasse van ionaire zwavelverbindingen. Het bezit een tweewaardig negatieve lading. De brutoformule is S$_4$O$_6$$^{2−}$. Thiosulfaten kunnen beschouwd worden als de gereduceerde vorm van tetrathiozwavelzuur.
Het bepalen van de oxidatietoestand van zwavel in tetrathionaat is niet zo eenvoudig: men bekomt in eerste instantie 2,5. Dit is een niet-geheel getal omdat het een gemiddelde waarde is. In feite bezitten niet alle zwavelatomen dezelfde oxidatietoestand: 2 van hen bezitten oxidatietoestand 0, de andere twee oxidatietoestand +V. De reden hiervoor is dat het tetrathionaat-ion eigenlijk kan gezien worden als een adduct van het disulfide (S$_2$$^{2−}$) en zwaveltrioxide (SO$_3$).
Tetrathionaten worden onder andere gevormd bij de in de analytische chemie belangrijke redoxreactie tussen di-jood en een thiosulfaat. Daarnaast is bijna elke oxidator in staat thiosulfaat te oxideren vanwege de vrij lage standaardelektrodepotentiaal van het redoxkoppel thiosulfaat-tetrathionaat (+0,08 V) :
    $\mathrm {2\ S_{2}O_{3}^{2-}+I_{2}\ \longrightarrow 2\ I^{-}+S_{4}O_{6}^{2-}}$
# Munhoz de Melo

Munhoz de Melo is een gemeente in de Braziliaanse deelstaat Paraná. De gemeente telt 3.714 inwoners (schatting 2009).
# Callia purpureipennis

Callia purpureipennis is een keversoort uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1848 door Gistel.
# Krapina (stad)

Krapina (Hongaars: Korpona , Duits: Grabing) is een stad in de Kroatische provincie Krapina-Zagorje met (2001) een inwoneraantal van 4647 in de stad en 12.950 (2001) in de gemeente. Krapina ligt in het heuvelachtige gebied van Zagorje, zo'n 50 kilometer noordelijk van Zagreb en 55 km westelijk van Varaždin.

## Prehistorie

In 1899 vond de archeoloog en paleontoloog Dragutin Gorjanović-Kramberger op de Hušnjak-heuvel meer dan 800 fossiele skeletresten van een grote groep neanderthalers, waarvan de ouderdomsschattingen uiteenlopen van 31.000 tot 100.000 jaar oud. Het betrof ruim 900 botfragmenten: de incomplete resten van naar schatting 24 tot 30 of wellicht zelfs 80 verschillende individuen, waaronder vrouwen en kinderen. Er is wel door paleoantropologen geopperd dat dit de overblijfselen zouden zijn van een (grote) kannibalistische maaltijd. Een indicatie daarvoor zouden de in de lengterichting gespleten tibiae en afgeslagen gewrichtskoppen zijn, en het feit dat de resten deels verkoold en tussen dierenbeenderen aangetroffen waren. Aanvankelijk werd in het begin van de 20e eeuw ook wel verondersteld dat het de resten betrof van twee verschillende rassen neanderthalers, de Homo neanderthalensis var. spyensis, een soort waarvan de eerder te Spy in de Ardennen gevonden skeletten representanten zouden zijn, en een plaatselijke variant, de Homo neanderthalensis var. krapinensis, of van neanderthalers en de vanuit Azië binnenvallende moderne mens die hier met elkaar slaags zouden zijn geraakt. De onderlinge verschillen tussen de gevonden skeletresten bleken echter niet dusdanig om de conclusie te rechtvaardigen dat het verschillende mensensoorten of "rassen"" zou betreffen.
Gorjanović-Kramberger was de eerste die het mogelijke bestaan van kannibalisme onder de Krapina-Neanderthalers voorstelde. Het idee van mogelijk kannibalisme werd gesteund door een aantal latere wetenschappers, maar wordt tegenwoordig minder aannemelijk geacht.

## Historie

De stad Krapina bestaat sinds 1193. De Kroatische en Hongaarse heersers vonden Krapina altijd al een goede plek voor het bouwen van kastelen en landgoederen. Vandaag de dag is Krapina een redelijk ontwikkelde stad, met een jaarlijks festival de kajkavskih popevki waarbij liederen gezongen worden in het lokale Kajkaviaanse dialect van het Kroatisch. Krapina ligt vlak bij de gemeente Krapinske Toplice (de warmwaterbronnen van Krapina).
# Maximilian Steinberg

Maximilian Osejevitsj Steinberg (Russisch: Максимилиа́н Осе́евич Ште́йнберг) (Vilnius, 4 juli 1883 – Leningrad, 6 december 1946) was een Russisch componist en docent aan het Conservatorium van Sint-Petersburg/Leningrad), waar hij gedurende 30 jaar (van 1915 tot 1945) compositie en instrumentatie doceerde.
Hij studeerde in 1906 af in de natuurkunde en een jaar later in de muziek. Hij trouwde met Nadezjda, de dochter van Nikolaj Rimski-Korsakov. Naast vijf symfonieën schreef hij twee strijkkwartetten, een vioolconcert en diverse kleinere werken voor orkest, koor en solo-instrumenten.
Steinbergs werk behoort tot de romantiek en staat sterk onder invloed van zijn leermeesters Rimski-Korsakov (voor wie hij een bijna idolate bewondering koesterde), Anatoli Ljadov en Aleksandr Glazoenov en (in mindere mate) van Pjotr Iljitsj Tsjaikovski.
Steinberg was leraar van onder anderen Dmitri Sjostakovitsj en Joeri Sjaporin.

## Belangrijkste werken

* 1906 1e symfonie
* 1907 1e strijkkwartet
* 1909 2e symfonie "ter herinnering aan Rimski-Korsakov"
* 1913 Balletmuziek "Metamorphosen", naar Ovidius
* 1918 "Heaven and Earth" voor stem en orkest op tekst van Byron
* 1924 4 liederen voor solo stemmen en orkest op teksten van Rabindranath Tagore
* 1925 2e strijkkwartet
* 1928 3e symfonie
* 1933 4e symfonie
* 1936 "Till Eulenspiegel", ballet gebaseerd op Charles De Coster
* 1942 5e symfonie "op thema's uit Oezbekistan"
* 1946 Vioolconcert
* Bibsys: 5065626
* Biblioteca Nacional de España: XX5244529
* Bibliothèque nationale de France: cb13754820m (data)
* Catàleg d'autoritats de noms i títols de Catalunya: 981058518270206706
* CiNii: DA11799340
* Gemeinsame Normdatei: 122965523
* International Standard Name Identifier: 0000 0001 1049 5893
* Library of Congress Control Number: n84175748
* Nationale Bibliotheek van Letland: 000195980
* MusicBrainz: 5b4484d2-ebd3-41c6-a57d-bb7e447c7d86
* Bibliotheek van het Japanse parlement: 00552223
* Nationale Bibliotheek van Tsjechië: js20020923015
* Nationale Bibliotheek van Israël: 987007296249705171
* Nederlandse Thesaurus van Auteursnamen: 070067198
* SNAC: w6mx4jkg
* Système universitaire de documentation: 122087836
* Trove: 983303
* Virtual International Authority File: 29713656
* WorldCat (via VIAF): 29713656
# Maria Pypelinckx

Maria Pypelinckx (Kuringen, 1538 – Antwerpen, 19 oktober 1608) was de echtgenote van Jan Rubens en moeder van schilder Peter Paul Rubens.

## Biografie

Maria Pypelinckx werd op 20 maart 1538 geboren te Kuringen, tegenwoordig een deelgemeente van Hasselt. Haar jeugd bracht zij door in de ouderlijke woning aan de Meir te Antwerpen. Na haar huwelijk met Jan Rubens verbleef zij daar vermoedelijk ook tot de vlucht van het jonge gezin naar Keulen en dan naar Siegen en vervolgens weer naar Keulen. In 1587, na het overlijden van haar echtgenoot, keerde zij terug naar Antwerpen in het huis aan de Meir. Maria Pypelinckx moest jarenlang de gezinszorg alleen dragen ingevolge de echtbreuk van haar man, begaan met Anna van Saksen, echtgenote van Willem de Zwijger, waarvoor hij in Duitsland gevangen werd genomen en later verbannen. In 1601 verwierf zij een woning in de Kloosterstraat in Antwerpen, recht tegenover de huidige Sint-Michielsstraat waar zij in 1608 overleed.

## Wetenswaardig

Volgens de notariële akten in verband met renten en erfenis bevond de hoogzwangere Maria Pijpelinckx zich in Antwerpen van 13 juli 1576 tot oktober 1576. Verder heeft zij tussen 26 april en 13 juni 1577 een korte reis naar de Nederlanden gemaakt. Deze bronnen gaan in tegen het vermoeden dat Peter Paul Rubens geboren zou zijn op 28 juni 1577 in Siegen, zoals algemeen wordt aangenomen.
In Pypelinckxs geboortedorp Kuringen en in Antwerpen (nabij het Rubenshuis) is een straat naar haar vernoemd.
In het Gentse Rijksarchief stootte een onderzoeker op het testament uit 1583 van Rubens' moeder. In het testament komen nieuwe feiten aan het licht zoals haar bezorgdheid om haar goederen veilig te stellen voor haar kinderen.

## Literatuur

* Roger Van der Linden, Wij gaan op familiebezoek, maar waar naartoe...? in: Antwerpse Tijdingen, jaargang 36, nr 2, 2015.
# Abegesta reluctalis

Abegesta reluctalis is een vlinder uit de familie van de grasmotten (Crambidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst gepubliceerd in 1886 door George Duryea Hulst.
De soort komt voor in Canada (Ontario) en de Verenigde Staten.
Externe links
* (en) Nuss, M.; et al. (2003-2022). GlobIZ. Global Information System on Pyraloidea. Geraadpleegd op 09-03-2022.
* (en) Moth Photographers Group. 2019. Abegesta reluctalis (Hulst, 1886). Geraadpleegd op 09-03-2022.
# Tetratoma cyanoptera

Tetratoma cyanoptera is een keversoort uit de familie winterkevers (Tetratomidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1924 gepubliceerd door George Charles Champion.
# Mungyeong

Mungyeong (Hangul: 문경) is een middelgrote stad in de Zuid-Koreaanse provincie Gyeongsangbuk. Mungyeong kent een lange geschiedenis en telt vele historische en toeristische trekpleisters. De naam Mungyeon betekent zoiets als "goed nieuws vernemen".
# Marko Mitrović (voetballer, 1992)

Marko Mitrović (Malmö, 27 juni 1992) is een Zweeds profvoetballer van Servische komaf die als aanvaller speelt.
Hij doorliep de jeugdopleiding van Malmö FF en werd in 2008 door het Engelse Chelsea FC gecontracteerd. Daar kampte hij in zijn laatste seizoenen met blessures en in 2012 liep zijn contract af. In de zomer van 2012 kwam Mitrović bij het Italiaanse Brescia Calcio. Hij speelde 31 wedstrijden in de Serie B voor zijn contract medio 2014 afliep. Eind augustus 2015 tekende Mitrović een tweejarig contract bij het Nederlandse FC Eindhoven. In juni 2016 tekende hij een contract bij het Deense Randers FC.
Mitrović was Zweeds jeugdinternational.

## Clubstatistieken

| Seizoen | Club | Land | Competitie | Wed. | Doelp. |
| 2012/13 | Brescia Calcio | Italië | Serie B | 24 | 2 |
| 2013/14 | Brescia Calcio | Italië | Serie B | 7 | 1 |
| 2014/15 | Zonder club | Zonder club | Zonder club | Zonder club | Zonder club |
| 2015/16 | FC Eindhoven | Nederland | Eerste Divisie | 4 | 1 |
| 2016/17 | Randers FC | Denemarken | Superligaen | 10 | 0 |
| 2016/17 | SønderjyskE | Denemarken | Superligaen | 9 | 1 |
| 2017/18 | SønderjyskE | Denemarken | Superligaen | 3 | 0 |
| 2018/19 | FK Radnicki Nis | Servië | Superliga | 3 | 0 |
| 2018/19 | → FK Dinamo Vranje | Servië | Superliga | 7 | 1 |
| Totaal | Totaal | Totaal | Totaal | 67 | 6 |
# Lophothericles pinheyi

Lophothericles pinheyi is een rechtvleugelig insect uit de familie Thericleidae. De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1977 door Descamps.
# Marcoing

Marcoing is een gemeente in het Franse Noorderdepartement (Frans: département du Nord) (regio Hauts-de-France). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Cambrai. Marcoing telde op 1 januari 2021 1.888 inwoners.

## Geografie

De oppervlakte van Marcoing bedroeg op 1 januari 2021 15,11 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 125 inwoners per km².

## Verkeer en vervoer

In de gemeente ligt het gesloten spoorwegstation Marcoing.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Lou Kindt

Lou Kindt (25 mei 1997) is een Belgisch volleyballer.

## Levensloop

Kindt kwam in aanraking met volleybal bij VC Gaveren waar zijn vader actief was als speler en later als bestuurslid. Vervolgens was hij aangesloten bij VC Nazareth waarmee hij aantrad in de jeugdreeksen. Na zijn studies aan de Topsportschool Vilvoorde ging hij aan de slag bij Volley Asse-Lennik en diens opvolger Lindemans Aalst. In 2017 maakte hij de overstap naar Knack Roeselare, waarmee hij tweemaal de Beker van België won (2018 en 2019) en eenmaal de Supercup (2018). Vervolgens was Kindt aan de slag bij VC Maaseik, waarmee hij in 2021 de halve finale van de CEV Cup bereikte. Zenit Sint-Petersburg bleek evenwel te sterk. Hierop aansluitend was hij aan de slag bij Volley Menen. Tijdens het seizoen 2023-2024 kwam hij uit voor Caruur Volley Gent.. Vanaf het seizoen 2024-2025 is hij opnieuw actief bij Lindemans Aalst.
Daarnaast was hij actief bij het Belgisch volleybalteam. Met de Red Dragons nam hij onder meer deel aan het Europese Spelen van 2015.
Zijn zussen Bieke en Femke zijn eveneens actief in het volleybal.
* (en) Profile Lou Kindt, LinkedIn
* (en) Fiche Lou Kindt, Global Sports Archive
* Fiche Lou Kindt, Volleybox
* (en) Fiche Lou Kindt, World of Volley
* 1 2 PEETERS Leo, Gentse familie Kindt heeft zoon en dochter in Belgische bekerfinales, Volley Magazine, 14 februari 2018
* ↑ Lou Kindt (18) geniet van elk moment bij Volley Asse-Lennik, Het Laatste Nieuws, 3 november 2015 (website Lindemans Aalst). Gearchiveerd op 28 april 2024.
* ↑ Lou Kindt van Aalst naar Roeselare, Het Laatste Nieuws, 27 mei 2017
* ↑ Lou Kindt naar Greenyard Maaseik!, Greenyard Maaseik. Gearchiveerd op 28 april 2024.
* ↑ Maaseik plukt supertalent Kindt weg, Het Belang van Limburg, 14 mei 2019. Gearchiveerd op 28 april 2024.
* ↑ Wat een anticlimax: Maaseik laat finale CEV Cup liggen na 6 gemiste matchballen, Sporza, 3 maart 2021. Gearchiveerd op 7 februari 2023.
* ↑ Lou Kindt wordt nieuwe hoofdaanvaller van Decospan Volley Team Menen..., Sportbeat, 16 april 2021. Gearchiveerd op 28 april 2024.
* ↑ Lou Kindt verhuist van Maaseik naar Menen: “Kans grijpen om mezelf opnieuw te bewijzen”, Het Nieuwsblad, 16 april 2021. Gearchiveerd op 11 mei 2021.
* ↑ (en) Volleyball transfers 2023/24 - Belgium, Netherlands & Luxembourg, Volley Times,29 augustus 2023. Gearchiveerd op 5 december 2023.
* ↑ DUCHATEAU Erik, Drukke zomer voor Yellow Tigers en Red Dragons, Sport.be, 27 april 2015
# Lou Horbach

Louis Joseph Clemens (Lou) Horbach (Gulpen, 20 februari 1927 - Roermond, 23 oktober 2012) was een Nederlands politicus namens de KVP en het CDA.
Horbach studeerde bedrijfseconomie aan de Katholieke Economische Hogeschool Tilburg en was onder meer werkzaam als secretaris van de Katholieke Limburgse Werkgeversvereniging, het Nederlands Katholiek Werkgeversverbond en de Kamer van Koophandel van Maastricht en Omstreken.
In 1969 kwam hij voor het eerst namens de KVP in de Eerste Kamer. Hij was woordvoerder voor economische zaken en was ook van 1971 tot 1974 plaatsvervangend voorzitter van de vaste commissie voor Economische Zaken. In de periode 1979-1980 keerde hij namens het CDA kort terug als Eerste Kamerlid.
Horbach was gehuwd en kreeg vier zonen. Hij werd benoemd tot Officier in de Orde van Oranje-Nassau.
# Lorentz-groep

In de natuurkunde en de groepentheorie, een deelgebied van de wiskunde, is de lorentz-groep de groep van alle lorentztransformaties van de minkowski-ruimtetijd, de klassieke setting voor alle (niet-zwaartekracht) natuurkundige fenomenen.
De lorentz-groep is de deelverzameling van de poincaré-groep bestaande uit de elementen die de oorsprong vast houden. Het is dus de groep van coördinatentransformaties van de minkowski-ruimtetijd die de eigentijd en de oorsprong behouden.
De wiskundige vorm van
* de kinematische wetten van de speciale relativiteitstheorie,
* de veldvergelijkingen van Maxwell in de theorie van het elektromagnetisme,
* de vergelijking van Dirac in de theorie van het elektron,
zijn elk invariant onder lorentztransformaties. Daarom kan men zeggen dat de lorentz-groep een fundamentele symmetrie van veel van de bekende fundamentele natuurwetten uitdrukt.

## Groepsaxioma's

Twee transformaties kunnen samengesteld worden door ze na elkaar uit te voeren. Dit betekent dat tijd en plaats in een stelsel S eerst omgerekend worden naar een stelsel S' dat beweegt ten opzichte van S en vervolgens naar een derde stelsel S" dat beweegt ten opzichte van S'. Het resultaat is een transformatie van S naar S". De groep van lorentztransformaties moet voldoen aan de volgende axioma's:
* Als $L$ en $L'$ lorentztransformaties zijn, is de samenstelling $L''=LL'$ ook een lorentztransformatie.
* Er is een eenheidstransformatie $I$ zodat voor iedere lorentztransformatie $L$ geldt $IL=LI=L$.
* Voor iedere lorentztransformatie $L$ is er een bijbehorende inverse lorentztransformatie $L^{-1}$ zodat $LL^{-1}=L^{-1}L=I$.

## Definitie

De verzameling van (lineaire) coördinatentransformaties is een groep. De ondergroep daarvan waarbij tijd en afstand invariant zijn, bestaat uit de galileitransformaties uit de klassieke mechanica. De lorentz-groep is de verzameling van coördinatentransformaties waarbij de lichtsnelheid invariant is. Het is eenvoudig in te zien dat deze verzameling aan de drie axioma's voldoet. Immers als twee transformaties allebei de lichtsnelheid niet veranderen, doet de samenstelling dat ook niet. De eenheidstransformatie verandert de lichtsnelheid niet en de inverse van een transformatie die de lichtsnelheid niet verandert, doet dat zelf ook niet.