# Peetrimõisa (Viljandi)

Peetrimõisa (Duits: Petershof) is een plaats in de Estlandse gemeente Viljandi vald, provincie Viljandimaa. De plaats heeft de status van dorp (Estisch: küla).
Tot in 2013 lag het dorp in de gemeente Saarepeedi. In dat jaar ging Saarepeedi op in de gemeente Viljandi vald.

## Bevolking

Het dorp had 288 inwoners op 31 december 2011 en 259 inwoners op 31 december 2021.

## Geografie

Peetrimõisa ligt ten noordoosten van de stad Viljandi en grenst aan een stadswijk die ook Peetrimõisa heet. De Tugimaantee 51, de secundaire weg van Viljandi naar Põltsamaa, komt door Peetrimõisa. De Tugimaantee 50, de weg van Aindu naar Viljandi, loopt erlangs. De rivier Tänassilma stroomt door het dorp. Ten noordwesten van het dorp ligt het meer Karula järv (22,1 ha), genoemd naar de dichtstbijzijnde plaats Karula. Het meer en de oevers zijn een beschermd natuurgebied onder de naam Uue-Võidu maastikukaitseala (51,7 ha).

## Geschiedenis

Peetrimõisa werd voor het eerst vermeld in 1731 onder de naam Petermoise, een dorp op het landgoed Woidoma. Het centrum van dat landgoed is het huidige dorp Vana-Võidu. In 1782 werd Peetrimõisa genoemd als ‘Hoflage Peterhof’, een ‘semi-landgoed’ (Duits: Beigut, Estisch: poolmõis), een landgoed dat deel uitmaakt van een groter landgoed, in dit geval Woidoma. In 1822 werd Woidoma gesplitst in Alt-Woidoma en Neu-Woidoma (Estisch: Uue-Võidu). Peterhof ging mee naar Neu-Woidoma. Het dorp Uue-Võidu heet sinds 1939 Karula.
In de jaren dertig van de 20e eeuw ontstond een nederzetting op het terrein van het voormalige landgoed, die eerst Peetri heette, maar later, in elk geval na 1939, Peetrimõisa.
In het zuiden van Peetrimõisa liggen nog twee stallen en het bediendenverblijf van het landgoed Peetrimõisa, die op de monumentenlijst staan. In het noorden van het dorp ligt het landhuis Väikemõisa (Duits: Kleinhof). De relatie tussen de landgoederen Väikemõisa en Peetrimõisa is niet geheel duidelijk. Het landhuis is in 1902 gebouwd in jugendstil door de architect Rudolf von Engelhardt. Het was in het bezit van de familie von Helmersen, die ook Neu-Woidoma (Karula) bezat. In 1919 onteigende het onafhankelijk geworden Estland Karula, maar de familie mocht Väikemõisa houden. In 1939 moest de familie von Helmersen alsnog vertrekken als gevolg van het Molotov-Ribbentroppact. Na de Tweede Wereldoorlog werd het gebouw een weeshuis.

## Foto's

* Stal van het voormalige landgoed Peetrimõisa
* Decoratie aan de muur van de stal
* Het vroegere bediendenverblijf
* Landhuis Väikemõisa
* Zij-aanzicht
* 1 2 3 Hans Feldmann, Heinz von zur Mühlen en Gertrud Westermann, Baltisches historisches Ortslexikon. Teil 1. Estland (einschließlich Nordlivland), Böhlau Verlag, Köln/Wien, 1985, blz. 449.
* ↑ (en) Population by Place of Residence (Settlement), Sex and Age, 31 December 2011. Estisch bureau voor de Statistiek (31 december 2011). Geraadpleegd op 19 juni 2024. Tik boven het middelste vak ‘6090 Peetrimõisa village’ in.
* ↑ (en) Population by Place of Residence (Settlement), Sex and Age, 31 December 2021. Estisch bureau voor de Statistiek (31 december 2021). Geraadpleegd op 19 juni 2024. Tik boven het voorlaatste vak ‘6090 Peetrimõisa village’ in.
* ↑ (et) Kaitsealune ala või üksikobjekt: Uue-Võidu maastikukaitseala (KLO1000048). Eelis Infoleht. Gearchiveerd op 14 augustus 2023. Geraadpleegd op 19 juni 2024.
* ↑ Baltisches historisches Ortslexikon, blz. 682.
* 1 2 (et) Marja Kallasmaa, Peetrimõisa. Dictionary of Estonian Place names. Gearchiveerd op 19 juni 2024. Geraadpleegd op 19 juni 2024.
* ↑ (et) Marja Kallasmaa, Karula. Dictionary of Estonian Place names. Gearchiveerd op 14 augustus 2023. Geraadpleegd op 19 juni 2024.
* ↑ (et) Peetrimõisa mõis. Arhitektuurimälestise pass. Kultuurimälestiste register. Gearchiveerd op 7 maart 2016. Geraadpleegd op 19 juni 2024.
* ↑ (et) Väikemõisa mõis. Eesti mõisaportaal. Gearchiveerd op 29 september 2022. Geraadpleegd op 19 juni 2024.
* ↑ (en) Väikemõisa manor. Visit Estonia. Gearchiveerd op 25 maart 2018. Geraadpleegd op 19 juni 2024.