# Ronde van Zwitserland

De Ronde van Zwitserland (Tour de Suisse) is de naam van twee meerdaagse wielerwedstrijden, een voor mannen en een voor vrouwen, die jaarlijks worden verreden in Zwitserland.

## Mannen

De wedstrijd voor maan wordt sinds 1933 jaarlijks verreden en vindt plaats in de derde week van juni. Sinds 2005 was de koers onderdeel van de UCI ProTour, vanaf 2011 behoort hij tot de UCI World Tour.
Door zijn vele beklimmingen en haar tijdstip is de Ronde van Zwitserland een belangrijke voorbereiding op de Ronde van Frankrijk. De ronde ondervindt op dat vlak concurrentie van de Dauphiné, een andere meerdaagse World Tour-wedstrijd die ook in juni wordt verreden. De Ronde van Zwitserland is iets langer dan haar Franse tegenhanger en heeft over het algemeen een zwaarder parcours.
Hoewel het grootste deel van de etappes in Zwitserland wordt verreden, wijkt men zo nu en dan ook uit naar het buitenland: Liechtenstein en Oostenrijk worden, zeker de laatste jaren, regelmatig aangedaan.
Na de drie grote rondes wordt de Ronde van Zwitserland vaak gezien als een van de belangrijkste meerdaagse wedstrijden. De Ronde van Zwitserland wordt daarom ook weleens de vierde grote ronde genoemd.
Acht Belgische renners boekten een overwinning in de Ronde van Zwitserland. In 1936 behaalde Henri Garnier de eerste overwinning. In 1971 voegde Georges Pintens daar de tweede aan toe. Eddy Merckx volgde in 1974, Roger De Vlaeminck in 1975, Michel Pollentier in 1977, Paul Wellens in 1978, Wilfried Wesemael in 1979 en in 1991 behaalde Luc Roosen de laatste zege.
De enige Nederlandse overwinning werd in 1976 door Hennie Kuiper behaald.
Opvallend is, dat het slechts zelden voorkomt, dat dezelfde renner in één jaar achtereenvolgens de Ronde van Zwitserland en de Ronde van Frankrijk wint. Tot dusverre slaagden hierin alleen Eddy Merckx (1974) en Egan Bernal (2019) in.
In de editie van 2023 kwam de Zwitserse wielrenner Gino Mäder in de vijfde etappe zwaar ten val. Dit vond plaats in de afdaling van de Albulapas. Een dag later overleed hij aan zijn verwondingen in het ziekenhuis.

### Lijst van winnaars

    * In 2006 won oorspronkelijk Jan Ullrich, maar deze verloor zijn zege aan Koldo Gil vanwege een schorsing in een dopingzaak.

#### Meervoudige winnaars

| Zeges | Renner | Jaren |
| 4 | Pasquale Fornara | 1952, 1954, 1957, 1958 |
| 3 | Ferdy Kübler | 1942, 1948, 1951 |
| 3 | Hugo Koblet | 1950, 1953, 1955 |
| 3 | Rui Costa | 2012, 2013, 2014 |
| 2 | Gino Bartali | 1946, 1947 |
| 2 | Hans Junkermann | 1959, 1962 |
| 2 | Louis Pfenninger | 1968, 1972 |
| 2 | Andy Hampsten | 1986, 1987 |
| 2 | Beat Breu | 1981, 1989 |
| 2 | Sean Kelly | 1983, 1990 |
| 2 | Simon Špilak | 2015, 2017 |

#### Overwinningen per land

| Zeges | Land |
| 23 | Zwitserland |
| 19 | Italië |
| 08 | België |
| 04 | Duitsland, Verenigde Staten |
| 03 | Oostenrijk, Portugal, Spanje |
| 02 | Australië, Colombia, Frankrijk, Ierland, Rusland, Slovenië, Verenigd Koninkrijk |
| 01 | Ecuador, Denemarken, Kazachstan, Luxemburg, Nederland, Tsjechië |

### Leiderstruien

Voor 2020: Bergklassement: lichtbruin met donkerbruine mouw; puntenklassement: zwart met lichtgrijze mouw.
* Algemeen klassement
* Bergklassement
* Puntenklassement

## Vrouwen

De Ronde van Zwitserland kende van 1998-2001 ook een vrouweneditie, de Tour de Suisse Féminin, welke in september in vier dagen werden verreden. In 1998, 1999 en 2001 met een proloog en in 2000 met een individuele tijdrit. Na vier edities stopte deze. In 2021, 20 jaar later, werd de wedstrijd weer terug ingevoerd, en telde dat jaar twee etappes. De edities van 2022 en 2023 telden vier etappes, waaronder een indivuduele tijdrit. In 2022 werd deze koers opgenomen op de ProSeries-kalender en in 2023 op de kalender van de UCI Women's World Tour.
De Russin Zoelfia Zabirova zegevierde tweemaal, de Nederlandse Lucinda Brand won in 2022. De Nederlandse Demi Vollering won in 2024. Daarnaast won Vollering ook drie van de vier etappes en het puntenklassement.

### Overwinningen per land

| Overwinningen | Land |
| 2 | Nederland, Rusland |
| 1 | Litouwen, Verenigd Koninkrijk, Verenigde Staten, Zwitserland |
1933 · 1934 · 1935 · 1936 · 1937 · 1938 · 1939 · 1940 · 1941 · 1942 · 1943 · 1944 · 1945 · 1946 · 1947 · 1948 · 1949 · 1950 · 1951 · 1952 · 1953 · 1954 · 1955 · 1956 · 1957 · 1958 · 1959 · 1960 · 1961 · 1962 · 1963 · 1964 · 1965 · 1966 · 1967 · 1968 · 1969 · 1970 · 1971 · 1972 · 1973 · 1974 · 1975 · 1976 · 1977 · 1978 · 1979 · 1980 · 1981 · 1982 · 1983 · 1984 · 1985 · 1986 · 1987 · 1988 · 1989 · 1990 · 1991 · 1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017 · 2018 · 2019 · 2020 · 2021 · 2022 · 2023 · 2024
2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017 · 2018 · 2019 · 2020 · 2021 · 2022 · 2023 · 2024
Tour Down Under · Great Ocean Road Race · Ronde van de Verenigde Arabische Emiraten · Omloop Het Nieuwsblad · Strade Bianche · Parijs-Nice · Tirreno-Adriatico · Milaan-San Remo · Ronde van Catalonië · Driedaagse Brugge-De Panne · E3 Harelbeke · Gent-Wevelgem · Dwars door Vlaanderen · Ronde van Vlaanderen · Ronde van het Baskenland · Parijs-Roubaix · Amstel Gold Race · Waalse Pijl · Luik-Bastenaken-Luik · Ronde van Romandië · Eschborn-Frankfurt · Ronde van Italië · Critérium du Dauphiné · Ronde van Zwitserland · Ronde van Frankrijk · Clásica San Sebastián · Ronde van Polen · Renewi Tour · Ronde van Spanje · BEMER Cyclassics · GP van Quebec · GP van Montréal · Ronde van Lombardije · Ronde van Guangxi
World Cup: 1998 · 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015
World Tour: 2016 · 2017 · 2018 · 2019 · 2020 · 2021 · 2022 · 2023 · 2024
Huidige koersen: Tour Down Under · Cadel Evans Great Ocean Road Race · Ronde van de Verenigde Arabische Emiraten · Omloop Het Nieuwsblad · Strade Bianche · Ronde van Drenthe · Trofeo Alfredo Binda · Classic Brugge-De Panne · Gent-Wevelgem · Ronde van Vlaanderen · Parijs-Roubaix · Amstel Gold Race · Waalse Pijl · Luik-Bastenaken-Luik · Ronde van Chongming · Ronde van het Baskenland · Ronde van Burgos · RideLondon-Surrey Classic · The Women's Tour · Ronde van Zwitserland · Giro Donne · Tour de France Femmes · Ronde van Scandinavië · Bretagne Classic · Simac Ladies Tour · La Vuelta Femenina · Ronde van Romandië · Ronde van Guangxi
Voormalige koersen: Philadelphia Cycling Classic · Ronde van Californië · Emakumeen Bira · La Course by Le Tour de France · Open de Suède Vårgårda
* Officiële website
* Ronde van Zwitserland voor mannen + vrouwen op firstcycling.com
* Ronde van Zwitserland voor mannen + vrouwen (vanaf 2001) op procyclingstats.com
* ↑ Wielrenner Gino Mäder (26) overleden dag na val in Ronde van Zwitserland. nos.nl (16 juni 2023). Geraadpleegd op 16 juni 2023.
* ↑ sporza: TAS schorst ook Jan Ullrich voor twee jaar. sporza.be (9 februari 2012). Gearchiveerd op 11 februari 2012. Geraadpleegd op 11 februari 2012.
* ↑ Ronde van Zwitserland komt dit jaar met vrouwenwedstrijd Wielerflits.nl, 27 april 2021