# 1509

Het jaar 1509 is het 9e jaar in de 16e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

## Gebeurtenissen
### februari

* 2 - Zeeslag bij Diu: Francisco de Almeida verslaat een moslimvloot. Portugal wordt de heersende zeemacht in de Indische Oceaan. Zie ook: Portugees-Turkse Oorlog

### mei

* 14 - Slag bij Agnadello. Lodewijk XII verslaat de republiek Venetië, en bezorgt daarmee de Liga van Kamerijk de overwinning in de Oorlog van de Liga van Kamerijk.

### juni

* 11 - Hendrik VIII van Engeland trouwt met Catharina van Aragon.
* 24 - Hendrik VIII wordt gekroond tot koning van Engeland.

### juli

* 17 - De Venetianen heroveren Padua, dat de Fransen gedurende de nasleep van de Slag bij Agnadello hebben ingenomen.

### augustus

* augustus - Alexander II van Imeretië valt Kartlië binnen.

### september

* 14 - Een zware aardbeving treft Constantinopel.
* 15 tot 30 - Beleg van Padua: Keizer Maximiliaan I belegert vergeefs het Venetiaanse leger in Padua.
* 25 - Huwelijk van Francesco Maria della Rovere en Eleonora Gonzaga
* 26 - Tweede Cosmas- en Damianusvloed. Overstromingen in Zeeland, Holland en Groningen.

### december

* 24 - Met de ondertekening van een akte komt er officieel een einde aan de Hoekse en Kabeljauwse Twisten.

### zonder datum

* de Spanjaarden veroveren Oran.
* Eerste Portugese expeditie naar het schiereiland Malakka.
* Begin van de Spaanse kolonisatie van Jamaica.
* Sebastian Cabot keert terug van een ontdekkingsreis op zoek naar de Noordwestelijke Doorvaart.
* Huwelijk van Karel IV van Alençon en Margaretha van Valois.

## Literatuur

* Desiderius Erasmus: Lof der zotheid (manuscript)
* Leonardo da Vinci: Codex Leicester
* Luca Pacioli: Geometria (Latijnse vertaling van de Elementen van Euclides)
* Luca Pacioli: Divina proportione
* Heinrich Bebel: Triumphis Veneris

## Beeldende kunst

* Giorgione: Slapende Venus
* Rafaël: Dispuut over het Heilige Sacrament
* Rafaël: Madonna van Loreto
* Titiaan: Le Concert champêtre
* Michelangelo: Sibila Délfica
* Lucas van Leyden: De schaakpartij
* Titiaan: Jacopo Pesaro, bisschop van Paphos, door paus Alexander VI Borgia voorgesteld aan de heilige Petrus

## Opvolging

* patriarch van Antiochië (Syrisch) - Ignatius Nuh opgevolgd door Ignatius Yeshu I
* Generalitat de Catalunya - Lluís Desplà i d'Oms opgevolgd door Jordi Sanç
* Engeland - Hendrik VII opgevolgd door zijn zoon Hendrik VIII
* Hessen - Willem II opgevolgd door zijn zoon Filips I onder regentschap van diens moeder Anna van Mecklenburg-Schwerin
* onderkoning van Indië - Francisco de Almeida opgevolgd door Afonso de Albuquerque
* Napels (onderkoning) - Johan van Ribagorça opgevolgd door Ramón Folch van Cardona
* Nassau-Idstein - Filips opgevolgd door zijn broer Adolf III van Nassau-Wiesbaden
* Palts-Simmern - Johan I opgevolgd door zijn zoon Johan II
* Sicilië (onderkoning) - Ramón Folch van Cardona opgevolgd door Hugo de Moncada
* Vietnam - Uy Mục Đế opgevolgd door Tương Dực Đế

## Afbeeldingen

* Slag bij Agnadello
* De Venetianen verdedigen Padua
* Stadhuis van Saint-Quentin
* Gemeentehuis van Frankenberg

## Geboren

* 27 maart - Wolraad II van Waldeck-Eisenberg, Duits edelman
* 23 april - Alfons van Portugal, Portugees prins en kardinaal
* 10 juli - Johannes Calvijn (Jean Cauvin), Frans-Zwitsers kerkhervormer
* 25 juli - Filips II van Nassau-Saarbrücken, Duits edelman
* 7 augustus - Joachim van Anhalt, Duits edelman
* 25 augustus - Ippolito II d'Este, Italiaans kardinaal
* 8 september - Hadrianus Marius, Nederlands dichter
* 20 oktober - Arthur, kroonprins van Schotland
* Anneke Esaiasdochter, Noord-Nederlands wederdoopster
* Gonzalo Jiménez de Quesada, Spaans conquistador
* Gerard de Jode, Nederlands cartograaf
* Kamran Mirza, prins van het Mogolrijk
* Jan van Leiden, Noord-Nederlands wederdopersleider
* Jan Massijs, Zuid-Nederlands schilder
* Cornelis van Mierop, Nederlands geestelijke
* Antoon van Tassis, Oostenrijks postmeester
* Bernardino Telesio, Italiaans filosoof en wetenschapper
* Daniele da Volterra, Italiaans schilder
* Niccolò dell'Abbate, Italiaans schilder (jaartal bij benadering)
* Livio Agresti, Italiaans schilder (jaartal bij benadering)
* Maximiliaan van Egmont, Noord-Nederlands edelman (jaartal bij benadering)

## Overleden

* 27 januari - Johan I van Palts-Simmern (49), Duits edelman
* 21 april - Hendrik VII (52), koning van Engeland (1485-1509)
* 25 april - George II van Anhalt (~54), Duits edelman
* 28 mei - Catherina Sforza (~45), Italiaans edelvrouw
* 16 juni - Filips van Nassau-Idstein (59), Duits edelman
* 29 juni - Margaret Beaufort (66?), Engels edelvrouw, moeder van Hendrik VII
* 11 juli - Willem II (40), landgraaf van Hessen
* 5 oktober - Johannes van Eindhoven (~69), Zuid-Nederlands geestelijke
* 15 november - Nicolaas le Ruistre (~67), Nederlands prelaat
* 3 december - Hendrik van Diependaele, Zuid-Nederlands glazenier
* Otto Back van Asten, Zuid-Nederlands edelman
* Cornelis van Bergen (~51), Zuid-Nederlands militair
* Margaretha van Brandenburg (~56), Duits abdis
* Edward Courtenay, Engels edelman
* Hiëronymus Lauweryn, Noord-Nederlands edelman
* João da Nova, Portugees ontdekkingsreiziger
* Bernt Notke, Duits schilder (vermoedelijke jaartal)