OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Nederlandse kampioenschappen schaatsen afstanden 2012 - 1500 meter mannen

De 1500 meter mannen op de Nederlandse kampioenschappen schaatsen afstanden 2012 werd gehouden op zondag 6 november 2011 in ijsstadion Thialf te Heerenveen, er namen 24 mannen deel.
Titelverdediger was Simon Kuipers die de titel pakte tijdens de NK afstanden 2011. Er waren vijf startplaatsen te verdienen voor de wereldbeker schaatsen 2011/2012, Stefan Groothuis had op basis van zijn tweede plaats tijdens de wereldbeker 2010-2011 een beschermde status.

## Statistieken
### Uitslag

| # | Schaatser | Ploeg | Tijd |
| 1 | Stefan Groothuis | Control | 1.46,26 |
| 2 | Kjeld Nuis | Control | 1.46,88 |
| 3 | Sjoerd de Vries | APPM | 1.46,89 |
| 4 | Wouter Olde Heuvel | TVM | 1.47,30 |
| 5 | Mark Tuitert | Control | 1.47,342 |
| 6 | Jan Blokhuijsen | TVM | 1.47,343 |
| 7 | Rhian Ket | Team Hart | 1.47,62 |
| 8 | Lars Elgersma | Team CBA | 1.47,80 |
| 9 | Maurice Vriend | Jong Oranje | 1.48,01 PR |
| 10 | Koen Verweij | Team Hart | 1.48,09 |
| 11 | Pim Schipper | Control | 1.48,13 |
| 12 | Renz Rotteveel | Team Hart | 1.48,63 |
| 13 | Simon Kuipers | TVM | 1.48,89 |
| 14 | Ben Jongejan | 1nP | 1.48,90 |
| 15 | Thomas Krol | Jong Oranje | 1.49,02 PR |
| 16 | Robbert de Rijk | Gewest NH/U | 1.49,20 |
| 17 | Ted-Jan Bloemen | Gewest Friesland | 1.49,50 |
| 18 | Thom van Beek | 1nP | 1.49,54 PR |
| 19 | Pim Cazemier | Team Hart | 1.49,86 |
| 20 | Karsten van Zeijl | Gewest Friesland | 1.50,09 PR |
| 21 | Lucas van Alphen | 1nP | 1.50,66 |
| 22 | Frank Hermans | 1nP | 1.52,43 |
| 23 | Wietse van der Heide | Top Team Noord-Nederland | 1.53,56 |
| 24 | Rens Boekhoff | Gewest NH/U | 1.54,47 |

### Loting

| Rit | Binnenbaan | Buitenbaan |
| 1 | Lucas van Alphen | Rens Boekhoff |
| 2 | Lars Elgersma | Wietse van der Heide |
| 3 | Karsten van Zeijl | Thom van Beek |
| 4 | Robbert de Rijk | Thomas Krol |
| 5 | Maurice Vriend | Pim Cazemier |
| 6 | Ted-Jan Bloemen | Ben Jongejan |
| 7 | Sjoerd de Vries | Pim Schipper |
| 8 | Frank Hermans | Koen Verweij |
| 9 | Simon Kuipers | Mark Tuitert |
| 10 | Stefan Groothuis | Kjeld Nuis |
| 11 | Wouter Olde Heuvel | Renz Rotteveel |
| 12 | Rhian Ket | Jan Blokhuijsen |
* ↑ Deelnemers NK afstanden Schaatsen.nl
* ↑ Selectienormen KNSB 2011/2012 Langebaan KNSB, 14 oktober 2011
* ↑ Top Team Noord-Nederland
* Loting
* Uitslag
1987 · 1988 · 1989 · 1990 · 1991 · 1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017 · 2018 · 2019 · 2020 · 2021 · 2022 · 2023 · 2024
# Peronia

Peronia is een geslacht van weekdieren uit de klasse van de Gastropoda (slakken).

## Soorten

* Peronia anomala Labbé, 1934
* Peronia branchifera (Plate, 1893)
* Peronia gaimardi Labbé, 1934
* Peronia peronii (Cuvier, 1804)
* Peronia verruculata (Cuvier, 1830)
# Perilissus maltractator

Perilissus maltractator is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Aubert in 1987.
# Perilissus niger

Perilissus niger is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Brischke in 1890.
# Peter Madsen (cartoonist)

Peter Madsen (Aarhus, 12 mei 1958) is een Deense cartoonist, illustrator en auteur.
Samen met de redacteur Henning Kure en mede-cartoonist Rune T. Kidde was hij een van de leidende krachten achter de heropleving van de Deense cartoontraditie in de jaren 1970.
Hij is meest bekend als illustrator en mede-auteur van de Valhalla-strips, een 15-delige albumreeks waarin de Scandinavische mythologie van de Vikingen gedetailleerd en op humoristische wijze wordt uitgebeeld. Uit deze serie, gepubliceerd van 1979 tot 2009, ontstond in 1986 de animatiefilm Valhalla, die mede was geproduceerd door Madsen.
In 1995 illustreerde hij Manneskesønnen (De zoon der mensen), waarin het leven van Jezus werd beschreven.
Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Peter Madsen (cartoonist) op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
* ↑ Biography at PeterMadsen.info
* ↑ Peter Madsen, Gyldendals open encyclopedie (Deenstalig)
* Bibsys: 2037490
* Bibliothèque nationale de France: cb13093031f (data)
* Gemeinsame Normdatei: 14149932X
* International Standard Name Identifier: 0000 0000 8129 5250
* Library of Congress Control Number: n2008064677
* Nationale Bibliotheek van Letland: 000151801
* Nationale Bibliotheek van Tsjechië: mzk2010603092
* Nederlandse Thesaurus van Auteursnamen: 06898569X
* SNAC: w6gz6v47
* Système universitaire de documentation: 034295836
* Virtual International Authority File: 51166183
* WorldCat (via VIAF): 51166183
# Persjaja Liha

De Persjaja Liga is het tweede niveau van het voetbal in Wit-Rusland.
De competitie is in 1992 gestart. Er namen 16 clubs aan deel en de bovenste twee promoveren naar de Vysjejsjaja Liha en de onderste twee degraderen naar het Droehaja Liha. In 2016 werd de competitie ingekrompen naar 14 deelnemers.
De competities van 1992 (lente) en 1995 (herfst) werden door middel van een halve competitie gespeeld. De competities hier tussenin waren herfst/lentecompetities, alle overige waren lente/herfstcompetities.

## Kampioenen

* 1992: Dinamo-2 Minsk
* 1992/93: Shinnik Babrujsk
* 1993/94: Obuvschik Lida
* 1994/95: MPKC Mozyr
* 1995: Naftan-Devon Novopolotsk
* 1996: Transmash Mahiljow
* 1997: FK Homel
* 1998: FC Lida
* 1999: FC Kommunalnik Slonim
* 2000: FC Molodechno
* 2001: Torpedo Zhodino
* 2002: FC Darida
* 2003: MTZ-RIPO Minsk & FK Vitebsk
* 2004: Lokomotiv Minsk
* 2005: Belshina Babrujsk
* 2006: FC Minsk
* 2007: Savit Mahiljow
* 2008: FC Minsk
* 2009: Belshina Babrujsk
* 2010: FC Homel
* 2011: FK Slavia-Mozyr
* 2012: FK Dnepr Mahiljow
* 2013: FK Sloetsk
* 2014: Hranit Mikashevichy
* 2015: FC Isloch Minsk Raion
* 2016: FK Homel
* 2017: Loetsj Minsk
* 2018: FK Slavia-Mozyr
* 2019: Belshina Babrujsk
* 2020: FK Sputnik Retsjitsa
* 2021: FK Arsenal Dsjarschynsk
* 2022: FC Naftan Navapolatsk
* 2023: FK Arsenal Dsjarschynsk
Arsenal Dzerzjinsk · Baranavitsjy · Belsjyna Babroesjk · Dnjepr Mahiljow · Kroemkatsjy Minsk · Lida · Lokomotiv Homel · Naftan Navapolatsk · Orsja · Sjachtjor Pietrykaŭ · Slonim-2017 · Volna Pinsk
Albanië · Andorra · Armenië · Azerbeidzjan · België (tot 2016 / vanaf 2016) . Bosnië-Herzegovina (BiH) · Bosnië-Herzegovina (RS) · Bulgarije · Curaçao · Cyprus · Denemarken · Duitsland · Engeland · Estland · Faeröer · Finland · Frankrijk · Georgië · Gibraltar · Griekenland · Hongarije · Ierland · IJsland · Israël · Italië · Kazachstan · Kosovo · Kroatië · Letland · Litouwen · Luxemburg · Malta · Moldavië · Montenegro · Nederland · Noord-Ierland · Noord-Macedonië · Noorwegen · Oekraïne · Oostenrijk · Polen · Portugal · Roemenië · Rusland · Schotland · Servië · Servië en Montenegro (FR Joegoslavië) · Slovenië · Slowakije · Sovjet-Unie · Spanje · Tsjechië · Tsjecho-Slowakije · Turkije · Turkse Republiek Noord-Cyprus · Wales (Noord) · Wales (Zuid) · Wit-Rusland · Zweden · Zwitserland
# Persjotravensk

Persjotravensk (Oekraïens: Першотравенськ) is een stad in de Oekraïnense provincie Oblast Dnjepropetrovsk. De stad telt 29.019 inwoners (2013).

## Geboren

* Jaroslav Rakitskiy (3 augustus 1989), voetballer
* ↑ Census 01-01-2013, geraadpleegd 27 feb 2014
# Perskindol

Perskindol is een product dat wordt gebruikt om de spieren en gewrichten op te warmen. Het product wordt gemaakt in Zwitserland. Perskindolcrème bevat salicylaat en levomenthol alsook etherische oliën.

## Externe link

* Website Perskindol
# Persklem

Een persklem (ferrule) is een klem die wordt gebruikt om eindverbindingen te maken voor staalkabels. Met een persklem wordt een lus of oog aan het uiteinde van een draad machinaal vastgeperst over de draad zelf en het rondgenomen uiteinde. Hoewel hier geen sprake is van splitsen zoals bij de oogsplits wordt dit ook wel machinaal splitsen genoemd.
De te persen naadloze klem kan worden gemaakt van:
* aluminium;
* koper;
* koolstofstaal;
* roestvast staal.
in draden van 2 mm - 38 mm.

## Toepassingen

Het is met de techniek ook mogelijk om netten te maken, de te persen klemmen zijn dan kruisvormig. Er kan ook een eindstop op de staaldraad in een hijskraan mee worden gezet. Offshore wordt de aluminiumvariant bij voorkeur niet gebruikt vanwege de anodische werking met corrosie als gevolg.
Bij recht aflopende klemmen bestaat het gevaar dat deze blijven haken achter de te hijsen last. Daarom is er een klem ontwikkeld die een taps aflopende rand heeft.
# Petalidium (kreeft)

Petalidium is een geslacht van kreeftachtigen uit de klasse van de Malacostraca (hogere kreeftachtigen).

## Soorten

* Petalidium foliaceum Spence Bate, 1881
* Petalidium obesum (Krøyer, 1855)
* Petalidium suspiriosum Burkenroad, 1937
# Penama

Penama is een provincie in het noordoosten van Vanuatu. De naam van de provincie is afgeleid van de eerste letters van de belangrijkste eilanden van de provincie, Pentecost, Ambae en Maewo. Het administratief centrum Saratamata ligt aan de oostkust van het eiland Ambae. Het grootste eiland met de meeste inwoners is Pentecost.

## Bevolking

In de provincie woonden 30.819 personen in 2009, verdeeld over een totale oppervlakte van 1157 km². De bevolking groeide tussen 2009 en 2013 met waarschijnlijk 1,39% per jaar.
| Name | Aantal inwoners | Oppervlakte in km$^2$ |
| Ambae | 10.407 | 398 |
| Maewo | 3.569 | 269 |
| Pentecost | 16.843 | 490 |
(Gegevens volgens een volkstelling uit 2009.)
* ↑ (en) VNSO Statistics Pocket Book
* ↑ (en) 2009 Census pdf
Malampa · Penama · Sanma · Shefa · Tafea · Torba
# Peter Christen Asbjørnsen

Peter Christen Asbjørnsen (Kristiania, 15 januari 1812 – aldaar, 6 januari 1885) was een Noors schrijver en verzamelaar van sprookjes en volksverhalen. Veel van deze sprookjes en volksverhalen zou hij uitgeven in samenwerking met zijn vriend Jørgen Moe, met wie hij meestal in een adem wordt genoemd.

## Leven en werk

Asbjørnsen studeerde zoölogie aan de Universiteit van Oslo en zou later in zijn leven als zodanig ook meerdere onderzoeksreizen langs de Noorse kust maken. Reeds op zijn twintigste begin hij met het verzamelen van sprookjes en volksverhalen, waarbij hij eveneens lange reizen door zijn land maakte, veelal te voet.
Het meest bekend werd Asbjørnsen in zijn samen met Moe tussen 1841 en 1843 uitgegeven Norske folkeeventyr (noorse volksverhalen), een verzameling van 53 sprookjes in de geest van de gebroeders Grimm. Bijna alle heden ten dage bekende Noorse sprookjes komen er in voor, waaronder De drie geiten en Waarom is de zee zout?. Een typerend aspect in veel van deze sprookjes is te vinden in de figuur van Askelad, de geminachte derde zoon die er telkens weer in slaagt een heldendaad te verrichten om zo prinsessen of een vermogen te winnen. Verder figureren er veelvuldig trollen in de verhalen, die doorgaans fungeren als karikaturen van mensen. In 1845 zou Asbjørnsen ook een eerste versie van 'Peer Gynt' schrijven, waarop Henrik Ibsen zijn bekende toneelstuk zou baseren.
Kenmerkend voor de sprookjes en volksverhalen van Asbjørnsen en ook Moe is dat ze deze niet publiceerden in hun ruwe vorm, maar nadrukkelijk herschreven. Hun werk is te plaatsen in een romantische traditie, maar kenmerkt door een opvallend realistische schrijfstijl. Asbjørnsen zowel als Moe ijverden in taalkundig opzicht bovendien voor het opnemen van Noorse woorden en vormen in de toentertijd op het Deens gebaseerde schrijftaal om er geleidelijk echt Noors van te maken, waarmee ze bijdroegen aan het ontstaan van het Riksmål.
Het portret van Asbjørnsen siert het Noorse vijftigkronenbiljet. Hij overleed in 1885, bijna 73 jaar oud.

## Noorse kroon

Op een briefje van 50 Noorse kroon (NOK) staat Peter Christen afgebeeld. De briefjes zijn groen van kleur en zijn sinds 20 januari 1997 in omloop.

## Belangrijkste uitgaven

* Norske Folkeeventyr (1841–1844), samen met Jørgen Moe
* Norske Huldreeventyr og Folkesagn (1845–1848)

## Literatuur en bron

* A. Bachrach e.a.: Encyclopedie van de wereldliteratuur. Bussum, 1980-1984. ISBN 90-228-4330-0
# Petite valse lente

Petite valse lente is een compositie van Eyvind Alnæs. Het is een walsje van amper twee A-viertjes voor piano solo. De datering van de werken van Alnæs is niet altijd bekend, maar hier is sprake van de datering 7 augustus 1931. Het is geschreven voor Lise, zijn dochter, later bekend onder de naam Lise Børsum (verzetsvrouw en –schrijver; 1908-1985).
# Philip Lutley Sclater

Philip Lutley Sclater (1829 - 1913) was een Engels jurist en ornitholoog.
Sclater studeerde aan Christ Church College van Oxford University. Daar studeerde hij bij onder anderen de ornitholoog Hugh Edwin Strickland.
Hij was de eerste onderzoeker die in 1857 bij een lezing voor de Linnean Society of London wees op het bestaan van een biogeografische grens tussen de Aziatische en Australische fauna en flora in Oost-Indië. Deze lijn werd later genoemd naar Alfred Russel Wallace: de lijn van Wallace.
Hij was oprichter en redacteur van The Ibis, het gezaghebbende wetenschappelijke tijdschrift van de British Ornithologists' Union. Van 1860 tot 1902 was hij secretaris van de Zoological Society of London.
Sclater beschreef 62 vogelgenera en 468 vogelsoorten; alleen Linnaeus beschreef meer vogels (719). Hij schreef diverse boeken en vele diersoorten zijn naar hem genoemd. Hij beschreef de okapi voor de wetenschap zonder ooit een levend exemplaar gezien te hebben.

## Privéleven

Sclater trouwde in 1862 met Jane Anne Eliza Hunter Blair. Het echtpaar had één dochter en vier zonen. De oudste zoon William Lutley Sclater (1863-1944) trad in de voetsporen van zijn vader en behoorde tot de bekende Britse ornithologen van zijn tijd. Hij kwam om in 1944 bij een V1-aanval op Londen. Hun derde zoon, Guy, was een marineofficier die in 1914 omkwam bij een explosie op slagschip HMS Bulwark.
* ↑ P.L. Sclater, 1858. On the general geographical distribution of the members of the class Aves, J. Proc. Linnean Soc. Zool. 2 (1858) 130–145
* ↑ (en) Gill, F, D Donsker, and P Rasmussen (Eds). 2024. IOC World Bird List (v 14.1). https://www.worldbirdnames.org
* Elliot, D.G. (1914). In Memoriam: Philip Lutley Sclater, Born 4th Nov., 1829 - Died, 27th June, 1913. The Auk 31: 1-12. DOI: 10.2307/4071834.
* Bibsys: 1045327
* Bibliothèque nationale de France: cb125600623 (data)
* CiNii: DA1454780X
* Gemeinsame Normdatei: 117654086
* International Standard Name Identifier: 0000 0001 2130 4554
* Library of Congress Control Number: n85085981
* Nationale Bibliotheek van Tsjechië: mub2013765688
* Nationale bibliotheek van Australië: 35811272
* Nationale Bibliotheek van Israël: 987007280867905171
* Nederlandse Thesaurus van Auteursnamen: 156356430
* Réseau des bibliothèques de Suisse occidentale: 02-A003815843
* SNAC: w6d22b4x
* Système universitaire de documentation: 071555471
* Trove: 1098406
* Virtual International Authority File: 44414898
* WorldCat (via VIAF): 44414898
# Phaenocarpa mexicana

Phaenocarpa mexicana is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Ashmead in 1895.
# Phaenocarpa cristata

Phaenocarpa cristata is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Szepligeti in 1915.
# Phaenocarpa cratomorpha

Phaenocarpa cratomorpha is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Wharton in 1994.
# Pheidole simplex

Pheidole simplex is een mierensoort uit de onderfamilie van de Myrmicinae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1925 door Wheeler, W.M..
* ↑ Vermelding van de soort op Antwiki (Geraadpleegd april 2013)
* ↑ Vermelding van de soort op Antweb (Geraadpleegd april 2013)
# Philoros opaca

Philoros opaca is een beervlinder uit de familie van de spinneruilen (Erebidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1870 door Boisduval.
# Philoros quadricolor

Philoros quadricolor is een beervlinder uit de familie van de spinneruilen (Erebidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1866 door Walker.
# Phlegra dunini

Phlegra dunini is een spinnensoort in de taxonomische indeling van de springspinnen (Salticidae).
Het dier behoort tot het geslacht Phlegra. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 2004 door Azarkina.
# Pholcus diopsis

Pholcus diopsis is een spinnensoort uit de familie trilspinnen (Pholcidae). De soort komt voor in Maleisië.
# Pholcus elymaeus

Pholcus elymaeus is een spinnensoort uit de familie trilspinnen (Pholcidae). De soort komt voor in Iran.
# Polyplacapros tyleri

Polyplacapros tyleri is een straalvinnige vis uit de familie van de doosvissen (Aracanidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1979 door Eiichi Fujii & Teruya Uyeno.

## Type

* holotype: NSMT-P 18501
* typelocatie: Onderzeese berg voor de oostkust van Australië, 33°04.0'Z, 156°13.2'O, diepte 132 meter
* Eschmeyer, W. Catalog of fishes
* ↑ (en) Polyplacapros tyleri op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Polyplacapros tyleri. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 10 2011 version. N.p.: FishBase, 2011.
* ↑ Fujii, E. & Uyeno, T., 1979. Polyplacapros tyleri, a new genus and species of ostraciid trunkfish from off eastern Australia and Norfolk Ridge. Japanese Journal of Ichthyology 26(1): 4.
# Station Karolinówka

Station Karolinówka is een spoorwegstation in de Poolse plaats Karolinówka.
# Station Frogner

Station Frogner is een station in Frogner in fylke Viken in Noorwegen. Het behoort tot de oorspronkelijke stations langs Hovedbanen, en dateert dan ook uit 1854.
Frogner wordt bediend door lijn L13, de stoptrein die rijdt tussen Drammen en Dal.

## Externe link

* Station op Jernbaneverket (Noors)
# Ce Tecpatl Mixcoatl

Ce Tecpatl Mixcoatl (I-Vuursteen Wolkenslang of Offermes) of Mixcoatl Totepeuh (Mixcoatl de Veroveraar) was een Chichimeekse leider uit de 10e eeuw. Hij leidde zijn volk naar het Dal van Mexico en hij stichtte daar de stad Culhuacan. Hij was de vader van Topiltzin Ce Acatl Quetzalcoatl, wiens volgelingen Tolteken (uitmuntende kunstenaars) waren. Mixcoatl werd kort voor diens geboorte gedood door een vijand. Topiltzins moeder Chimalman stierf in het kraambed.
De Azteekse god Mixcoatl vindt waarschijnlijk zijn oorsprong in de legendes omtrent Ce Tecpatl Mixcoatl.
# Starfire (nummer)

Starfire is een nummer van de Britse metalband DragonForce. Het stuk is te vinden op het album Valley of the Damned, dat is uitgekomen in het jaar 2003. Dit een van de weinige rustige stukken die DragonForce tot nu toe heeft uitgebracht. Hoewel Dragonforce eigenlijk geen pianist heeft, zit er toch pianospel in dit lied.
Het stuk duurt bijna 6 minuten, en begint met een voorspel van ongeveer een halve minuut. Het kent verscheidene gitaarsolo's, zoals typerend is voor Dragonforce.
# Station Małdyty

Station Małdyty is een spoorwegstation in de Poolse plaats Małdyty.
# Station Mańkowice

Station Mańkowice is een spoorwegstation in de Poolse plaats Mańkowice.
# Station Małogoszcz

Station Małogoszcz is een spoorwegstation in de Poolse plaats Stacja Małogoszcz.
# Castagnetten

Castagnetten zijn een slagwerkinstrument dat vooral gebruikt wordt in Spanje, en daarnaast Latijns-Amerika, Portugal, de Filppijnen, Zuid-Italië en Kroatië. Verwante versies vindt men in Noord-Afrika. Het instrument bestaat uit een paar holle hardhouten schelpen die aan één kant verbonden zijn met een koordje. Ze worden in de hand gehouden en produceren een klikgeluid of een ratelend geluid bij snel opeenvolgende kliks.
Volgens de meeste historici zijn de instrumenten al rond de 3000 jaar geleden via de reizende Feniciërs in Spanje en elders in het Mediterraanse gebied terechtgekomen, maar hebben ze waarschijnlijk hun oorsprong in het oude Egypte. Daar bestonden van oudsher versies van metaal, hout, en ivoor. De oude Romeinen troffen ze reeds aan onder de inheemse volkeren (Iberiërs en anderen) in Hispania (nu Spanje/Iberisch schiereiland).
Castagnetten werden en worden traditioneel gebruikt in verschillende volksmuziek in Spanje, onder meer in de jota (noordoostelijk gelegen Aragón, Midden-Spanje (Kastilië/meseta), Valencia, Murcia), fandango, en delen van de flamenco, en andere Zuid-Spaanse en Andalusische muziek (w.o. sevillanas). Ze hoorden vaak bij bijbehorende volksdansen, en hebben daar de langste traditie. Ook in delen van Portugal werden en worden ze gebruikt, en mettertijd verspreidden ze zich ook naar andere delen van Spanje (zoals NW Spanje).
Buiten Spanje vindt men het instrument in voormalige Spaanse kolonies (Mexico e.a., Filippijnen - daar gemaakt van bamboe), en elders in Europa met name in Zuidelijk Italië, met name in Napels in de tarantella, vermoedelijk door Spaanse invloed, maar ook in Kroatië. Metalen varianten bestonden in het voormalige Ottomaanse rijk, en in delen van Marokko.
In de praktijk gebruikt de speler een paar in elke hand. Het koordje wordt aan de duim vastgemaakt en de castagnetten liggen in de handpalm. Traditioneel geeft de ene ("zwakke") hand basale/vaste ritmes en slagen aan met enkele vingers tegelijk, en gebruikt men met de castagnet in de andere hand alle vier vingers los voor variaties, onder meer ratelen.
Castagnetten worden nog maar weinig gebruikt buiten de Spaanse volksmuziek of de Spaanse of Latijns-Amerikaanse neo-folk, hoewel enkele Jazz-artiesten ze hebben gebruikt (o.m. Miles Davis), en enkele percussionisten in World-genres.
Ze worden ook gebruikt in klassieke muziek om een Spaanse sfeer op te roepen, zoals in Georges Bizets opera Carmen of in Emmanuel Chabriers orkestwerk España. Ook zijn ze te horen in de Dans van de zeven sluiers in Richard Strauss' opera Salome en in Richard Wagners Tannhäuser.
Een voorloper van de castagnetten is de menat, uit de Oud-Egyptische muziek.

## Etymologie

De Nederlandse naam castagnetten is ontleend aan het Franse castagnettes. In het Spaans heten ze castañuelas.
# Castagneto

Castagneto kan verwijzen naar:
* Castagneto (Cava de' Tirreni), een plaats in de Italiaanse gemeente Cava de' Tirreni
* Castagneto (Teramo), een plaats in de Italiaanse gemeente Teramo
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Castagneto en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Station Stara Piła

Station Stara Piła is een spoorwegstation in de Poolse plaats Stara Piła.
# Catoria linearia

Catoria linearia is een vlinder uit de familie van de spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1907 door Warren.
# Catoria kalisi

Catoria kalisi is een vlinder uit de familie van de spanners (Geometridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1937 door Prout.
# Station Haren (Ems)

Station Haren (Ems) (Bahnhof Haren (Ems)) is een spoorwegstation dat hoort bij de Duitse stad Haren (Ems), in de deelstaat Nedersaksen. Het station zelf ligt in het dorp Emmeln, dat ongeveer 4 kilometer van Haren af ligt. Het station ligt aan de spoorlijn Hamm - Emden.
Het station telt twee perronsporen en één doorgaand middenspoor zonder perron.

## Treinverbindingen

De volgende treinserie doet station Haren (Ems) aan:
| Serie | Treinsoort | Route | Bijzonderheden |
| RE 15 | Regional-Express (Westfalenbahn) | (Emden Außenhafen – ) Emden Hbf – Leer (Ostfriesl) – Papenburg (Ems) – Haren (Ems) – Meppen – Lingen (Ems) – Rheine – Münster (Westf) Hbf | Emsland-Express Enkele treinen van/naar Emden Außenhafen |