OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Caelostomus validulus

Caelostomus validulus is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1903 door Tschitscherine.
# Caelostomus variabilis

Caelostomus variabilis is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1955 door Straneo.
# Soulce

Soulce is een plaats en voormalige gemeente in het Zwitserse kanton Jura, en maakt deel uit van het district Delémont. Soulce telt 257 inwoners.

## Geschiedenis

In 2013 is de gemeente gefuseerd naar de nieuwe fusiegemeente Haute-Sorne.
# Sonja Vasić

Sonja Vasić (Servisch: Соња Васић; meisjesnaam: Петровић; Petrović) (Belgrado, 18 februari 1989) is een Servisch basketbalspeelster die uitkomt voor het nationale team van Servië.

## Carrière

Vasić speelde voor Chicago Sky en Phoenix Mercury in de WNBA. In Europa speelde ze voor Rode Ster Belgrado, UB - FC Barcelona, CJM Bourges Basket, Sparta&K Oblast Moskou Vidnoje, ZVVZ USK Praag, Dinamo Koersk en Uni Girona. Ze won drie keer de EuroLeague Women in 2009, 2010 en 2015. Ze won de FIBA Europe Young Women's Player of the Year Award in 2007. In 2016 werd ze gekozen tot Serbian Basketball Player of the Year.
Met Servië won ze het Europees kampioenschap basketbal vrouwen 2015 en Europees kampioenschap basketbal vrouwen 2021 en kwalificeerde ze zich voor het eerst in de historie voor de Olympische Spelen in 2016.

## Privé

In juli 2019, trouwde Petrović met Miloš Vasić, een Servisch roeier.
# Calesia arhoda

Calesia arhoda is een vlinder uit de familie spinneruilen (Erebidae). De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1910 door George Francis Hampson.
De soort komt voor in het Afrotropisch gebied.
# Busson

Busson is een gemeente in het Franse departement Haute-Marne (regio Grand Est) en telt 39 inwoners (2009). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Chaumont.

## Geografie

De oppervlakte van Busson bedraagt 10,5 km², de bevolkingsdichtheid is dus 3,7 inwoners per km².
De onderstaande kaart toont de ligging van Busson met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Bussoleno

Bussoleno is een gemeente in de Italiaanse provincie Turijn (regio Piëmont) en telt 6560 inwoners (31-12-2004). De oppervlakte bedraagt 37,4 km², de bevolkingsdichtheid is 175 inwoners per km².

## Demografie

Bussoleno telt ongeveer 2949 huishoudens. Het aantal inwoners daalde in de periode 1991-2001 met 2,3% volgens cijfers uit de tienjaarlijkse volkstellingen van ISTAT.
| Jaar | Inwoneraantal |
| 1991 | 6612 |
| 2001 | 6457 |

## Geografie

De gemeente ligt op ongeveer 440 m boven zeeniveau.
Bussoleno grenst aan de volgende gemeenten: Usseglio, Mompantero, Chianocco, Susa, San Giorio di Susa, Mattie, Roure.

## Externe link

* http://www.comune.bussoleno.to.it/
* Italiaans bureau voor statistiek
* ↑ https://demo.istat.it/?l=it.
# Soldier (Iowa)

Soldier is een plaats (city) in de Amerikaanse staat Iowa, en valt bestuurlijk gezien onder Monona County.

## Demografie

Bij de volkstelling in 2000 werd het aantal inwoners vastgesteld op 207. In 2006 is het aantal inwoners door het United States Census Bureau geschat op 194, een daling van 13 (-6,3%).

## Geografie

Volgens het United States Census Bureau beslaat de plaats een oppervlakte van 0,8 km², geheel bestaande uit land.

## Plaatsen in de nabije omgeving

De onderstaande figuur toont nabijgelegen plaatsen in een straal van 20 km rond Soldier.

## Externe link

* (en) Statistieken, kaarten en andere informatie over Soldier op city-data.com
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Census 2000 Summary File 1
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Population estimates (July 2006)
# Bythiospeum nemausense

Bythiospeum nemausense is een slakkensoort uit de familie van de Hydrobiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2012 door Callot-Girardi.
# Calcinus anani

Calcinus anani is een tienpotigensoort uit de familie van de Diogenidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1998 door Poupin & McLaughlin.
# Calcinelli

Calcinelli is een plaats (frazione) in de Italiaanse gemeente Saltara. De plaats telt ongeveer 4000 inwoners. De plaats ligt aan de rivier Metauro.
# Calcinatie

Calcinatie of calcineren is een scheikundig proces waarbij gebonden metalen (in ertsen of andere vaste stoffen) onder verhitting worden omgezet in het oxide (calcinaat), in poedervorm, as of stof, of een faseovergang ondergaan. Tijdens deze verhitting wordt de te verkrijgen verbinding gezuiverd van opgesloten stoffen (voornamelijk koolstofdioxide en kristalwater). Calcinatie gebeurt gewoonlijk bij een temperatuur beneden het smeltpunt.
Het verschil tussen calcineren en drogen is dat het eerste proces plaatsvindt in de aanwezigheid van zuurstof uit de lucht, dat de verontreinigingen oxideert. Het metaal wordt daarbij in de regel omgezet in zijn oxide, tenzij het daartoe te edel is (zoals goud).
Calcinatie staat ook bekend als de eerste van zeven bewerkingen in de vroegere alchemie (onder andere ter verkrijging van zuivere ertsen en goud).
De meest toegepaste vorm van calcinatie in de industrie is de bereiding in kalkovens van cement, door de ontleding van calciumcarbonaat (kalksteen) in calciumoxide (kalk) en koolstofdioxide.
Andere vormen van calcinatie omvatten:
* ontbinding van gehydrateerde mineralen, zoals bij de calcinatie van bauxiet. Hierbij ontsnapt het kristallijne water als waterdamp.
* ontbinding van vluchtige stoffen bevat in de ruwe aardoliebitumen.
* verhitting om een faseovergang te bekomen, zoals bij de omzetting van anataas tot rutiel of bij de ontglazing van glasachtige stoffen.
* winning van fosfor uit fosfaat
# Caesar

Caesar was een cognomen in de gens Julia:
* Caesar (cognomen)
* Gaius Julius Caesar (100 v.Chr. - 44 v.Chr.), de Romeinse veldheer en politicus
* Gaius Julius Caesar Octavianus (Augustus) (63 v.Chr. - 14), de princeps
* Tiberius Julius Caesar Augustus (42 v.Chr. - 37), de princeps
* Drusus Julius Caesar (13 v.Chr. - 23), de zoon van Tiberius
* Germanicus Julius Caesar (15 v.Chr. - 19), de adoptiezoon van Tiberius
* Nero Julius Caesar (6 - 33), de zoon van Germanicus
* Drusus Julius Caesar (7 - 33), de zoon van Germanicus
* Gaius Julius Caesar Germanicus (Caligula) (12 - 41), de zoon van Germanicus en princeps
Andere betekenissen:
* Caesar (titel), een Romeinse titel voor de 'onderkeizer'
* Caesar (band), een Amsterdamse popgroep
** Caesar (album), een album van bovenstaande popgroep uit 2003
* Caesar (computerspel), een computerspel
* Caesar (motorfiets), een historisch motorfietsmerk
* VV Caesar, een voetbalclub uit Beek
* Caesarcijfer, een symmetrisch encryptie algoritme
* Caesars (band), een Zweedse alternatieve-rockband
* Caesar Groep, een ICT-dienstverlener
* Caesars Palace, Casino
* Caesar (fotograaf), Syrische overgelopen politiefotograaf
* HV Caesar, een voormalige handbalvereniging uit Beek
* AV Caesar, een atletiekvereniging uit Beek
# Caeruleuptychia scopulata

Caeruleuptychia scopulata is een vlinder uit de onderfamilie Satyrinae van de familie Nymphalidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1905 door Frederick DuCane Godman.
# Buslijn 30

Buslijn 30 kan verwijzen naar:
* Buslijn 30 (Amsterdam)
* Buslijn 30 (Den Helder-Julianadorp)
* Buslijn 30 (Hardenberg-Hoogeveen)
* Buslijn 30 (Kerkrade-Herzogenrath) (grensoverschrijdende buslijn)
* Buslijn 30 (Leiden-Katwijk)
* Buslijn 30 (Naaldwijk-Zoetermeer)
* Buslijn 30 (Rotterdam)
* Buslijn 30 (Utrecht-De Uithof)
* Buslijn 30 (Venray-Well)
* Buslijn 30 (Nijmegen-Arnhem) (nachtbus)
* Buslijn N30 (Haarlem-Amsterdam) (nachtbus)
* Buslijn 30 (Arnhem-Nijmegen) (nachtbus)
* Buslijn 30 (Zuidhorn-Munnekezijl) (belbuslijn)
* Buslijn 30 (Haaglanden)
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Buslijn 30 en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Smalle zilverbandboegsprietmot

De smalle zilverbandboegsprietmot (Eulamprotes superbella) is een vlinder uit de familie tastermotten (Gelechiidae). De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1839 door Zeller.
De soort komt voor in Europa.
# C

De letter C (c) is de derde letter in het moderne Nederlandse alfabet. De letter kan verwijzen naar:

## In de biologie

* C, het aminozuur cysteïne.
* C, de vitamine ascorbinezuur in de voedingsleer.

## In de economie

* C-status, als beoordeling (obligatierating) van banken en financiële instellingen.
* c (monetair), de afkorting van cent.

## In de informatica

* programmeertalen:
** C
** C++
** C#
* C, de eenkarakteraanduiding voor het getal 12 in het hexadecimale talstelsel.

## In de muziek

* C, een toon in de muziek.
* C, als C-Majeurakkoord in de harmonieleer.
* c, als c mineur, een akkoord en toonsoort in de muziek.
* C, symbool voor vierkwartsmaat.
* C, code voor het cijfer 2 in de kleurcodering in de Nederlandse bibliotheek.

## In de natuurkunde

* C, symbool voor coulomb, de SI-eenheid van elektrische lading.
* c, symbool voor het voorvoegsel centi (1/100) in de natuurwetenschappen.
* C, aanduiding voor de warmtecapaciteit van een voorwerp.
* c, aanduiding voor de soortelijke warmte van een stof.
* C, voor Celsius, een eenheid voor het meten van temperatuur.
* c, aanduiding voor de lichtsnelheid.

## In de wiskunde

* C of $\mathbb {C}$, symbool voor de verzameling van complexe getallen.
* C, het getal 100 in Romeinse cijfers (<Latijn centum).

## Overig

* C, het jaartal 100 in Romeinse cijfers.
* C, de landcode op motorvoertuigen uit Cuba.
* C-status, als status van een Nederlandse omroep.
* Hr.Ms. C (1930), een Nederlandse mijnenveger van de A-klasse met het naamsein C.
* Hr.Ms. Abraham Crijnssen (1937), een Nederlandse mijnenveger van de Jan van Amstelklasse met het naamsein C.
* ©, het copyrightteken.
* ç, c-cedille.
* C, een cupmaat van een beha.
* C, kwaliteitsaanduiding voor derde keus (C-kwaliteit, C-locatie).
* C, in de Bijbelwetenschap een aanduiding voor de Codex Ephraemi Rescriptus.
* C., cultuurgebouw in Hoofddorp, Haarlemmermeer.
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van C en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Spathius longipetiolus

Spathius longipetiolus is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Belokobylskij & Maeto in 2009.
# Spathius longisetosus

Spathius longisetosus is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Belokobylskij & Maeto in 2009.
# Callospermophilus

Callospermophilus is een geslacht van zoogdieren uit de familie van de eekhoorns (Sciuridae). De wetenschappelijke naam van het geslacht werd in 1897 gepubliceerd door Clinton Hart Merriam.

## Soorten

Er worden 3 soorten in dit geslacht geplaatst:
* Callospermophilus lateralis (Say, 1823) - Mantelgrondeekhoorn
* Callospermophilus madrensis Merriam, 1901
* Callospermophilus saturatus (Rhoads, 1895)
* ↑ Mammal Diversity Database (2024). Mammal Diversity Database (Version 1.12.1) [Data set]. Zenodo. DOI: 10.5281/zenodo.4139722. Geraadpleegd op 17-03-2024.
# South Shoebury

South Shoebury is een voormalig dorp en voormalig civil parish in het district Southend-on-Sea in het Engelse graafschap Essex. In 1851 telde de civil parish 158 inwoners, daarna is de bevolking explosief gegroeid. South Shoebury, tegenwoordig Shoebury, is een badplaats aan de noordkant van het estuarium waarin de rivier Theems in de Noordzee uitmondt.
De voormalige parish South Shoebury bevatte in de 19e eeuw naast het gelijknamige dorp de buurtschappen Cambridge Town, Dangers, Shoebury Common, Parsonage, Kennets Head, Shoeburyness en Pig's Bay. De eerste twee groeiden vast aan South Shoebury en Shoeburyness werd de grootste plaats. Tussen de dorpen South Shoebury en Shoeburyness was een garnizoen 'Horseshoe Barracks' waar delen van zijn bewaard.
De London, Tilbury & Southend Railway werd in 1884 verlengd naar zijn huidige eindpunt in Shoeburyness.
De Church of St Andrew van South Shoebury is een monument dat onder de English Heritage valt. Hij dateert uit het begin van de 12e eeuw met uitbreidingen van latere eeuwen.
De kerkparochie South Shoebury omvat het gebied van de voormalige Parish. In Shoeburyness staat de Saint Peter-kerk van South Shoebury.
* Luchtfoto van kust nabij Southend, voornamelijk Shoebury Common en een stukje van Thorpe Bay
* De Clock Tower van Horseshoe Barracks, Shoebury. Door de boog is de paradegrond, de oude kazerne en een deel van de legerplaats te zien
* De garnizoenskerk van het oude Shoebury Garrison
# Calliostoma chesterfieldense

Calliostoma chesterfieldense is een slakkensoort uit de familie van de Calliostomatidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1995 door Marshall.
# So Am I

So Am I is een single van de Amerikaanse zangeres Ava Max. De single kwam uit op 7 maart 2019 samen met de videoclip. So Am I is Max' tweede single die in de hitlijsten staat. Het nummer gaat over dat iedereen verschillend is, en dat dat niet erg is.
# Calocomus

Calocomus is een kevergeslacht uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van het geslacht werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1832 door Audinet-Serville.

## Soorten

Calocomus omvat de volgende soorten:
* Calocomus desmarestii (Guérin-Méneville, 1831)
* Calocomus kreuchelyi Buquet, 1840
* Calocomus morosus White, 1850
* Calocomus rodingeri Tippmann, 1951
* Calocomus rugosipennis Lucas, 1859
* ↑ (fr) Tavakilian, G. (auteur) & Chevillotte, H. (software) (2012) Base de données Titan sur les Cerambycidés ou Longicornes. (bezocht 30 januari 2014)
# Calocoenia paurosoma

Calocoenia paurosoma is een vliegensoort uit de familie van de oevervliegen (Ephydridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1954 door Sturtevant and Wheeler.
# Somatische stempel

Een somatische stempel (Engels: somatic marker) kan omschreven worden als een fysiologische reactie zoals het verstrakken van de spieren, het krijgen van kippenvel of vochtige handen, die aan bepaalde emotionele gebeurtenissen is gekoppeld. De somatische-stempelhypothese is afkomstig van de neuroloog Antonio Damasio. Deze theorie geeft aan hoe emoties de beslissingen die in het dagelijks leven worden genomen, kunnen beïnvloeden.
De theorie komt kortweg hierop neer, dat lichamelijke reacties (zoals hierboven omschreven) een directe invloed hebben op gebieden in de hersenen die een rol spelen bij het nemen van beslissingen, met name een gebied voor in de hersenen dat de cortex orbitofrontalis wordt genoemd, zou daarbij een cruciale rol spelen. Een bewijs hiervoor meende Damasio te vinden bij patiënten met laesies in dit gebied van de hersenen. Deze vertonen niet alleen emotioneel vlak gedrag, maar zijn ook onzeker bij het nemen van eenvoudige beslissingen.
De theorie van Damasio lijkt een moderne versie van de bekende theorie van James-Lange ('wij zijn bedroefd omdat wij huilen'). De aanname van Damasio dat perifeer lichamelijke processen de directe oorzaak zijn van emotionele belevingen, en via een circuit naar de frontale hersenen beslissingen op rationeel niveau beïnvloeden, is echter omstreden. Het is evengoed mogelijk dat laesies in de cortex orbitofrontalis tot gevolg hebben dat men niet of minder in staat is de positieve (beloning) of negatieve (straf) consequenties van het eigen gedrag te beleven. Met name de Engelse onderzoeker Edmund Rolls heeft dit laatste standpunt verdedigd.

## Publicaties

* Descartes' Error: Emotion, Reason, and the Human Brain, Penguin Books, 1994 - 2005, ISBN 0-380-72647-5
* The Feeling of What Happens: Body and Emotion in the Making of Consciousness, Harcourt Brace and Company, 1999, ISBN 0-15-100369-6 / Harvest Books, 2000, ISBN 0-15-601075-5
* Looking for Spinoza: Joy, Sorrow, and the Feeling Brain, Harcourt, 2003, ISBN 0-15-100557-5
* Rolls, E.T. (1997). Consciousness in neural networks. Neural Networks, 10, 1227-1240.
* ↑ A. Damasio (2000) The somatic marker hypothesis and the possible functions of the prefrontal cortex; in: The prefrontal cortex. Executive and cognitive functions A.C. Roberts, T.W. Robbins & L. Weiskrantz (Eds), Oxford University Press, Oxford, ISBN 019 852441 2, p. 36-50.
* ↑ Emund T. Rolls (2000) The orbitofrontal cortex; in: The prefrontal cortex. Executive and cognitive functions A.C. Roberts, T.W. Robbins & L. Weiskrantz (Eds), Oxford University Press, Oxford, ISBN 019 852441 2, p. 67-86.
# Somatochlora brevicincta

Somatochlora brevicincta is een libellensoort uit de familie van de glanslibellen (Corduliidae), onderorde echte libellen (Anisoptera).
De soort staat op de Rode Lijst van de IUCN als niet bedreigd, beoordelingsjaar 2006.
De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1954 door Robert.
* 1 2 (en) Somatochlora brevicincta op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) World Odonata List; 25-04-2011
# Souvenir (aandenken)

Souvenir komt uit het Frans en betekent herinnering.
Een souvenir is een object dat men aanschaft of krijgt ter herinnering aan iets. Zo kopen veel toeristen zo'n aandenken. Wie een land bezoekt wil vaak iets specifieks uit dat land mee naar huis nemen om aan die plek te worden herinnerd. Vaak is een souvenir een stukje volkskunst of een machinaal vervaardigd massaproduct. Meestal worden souvenirs gezien als kitsch. Een winkel dat voornamelijk souvenirs verkoopt heet een souvenirwinkel.
Voorbeelden van landen met hun bijbehorende souvenirs:
* uit België: Manneken Pis, mini-Atomium
* uit Nederland: klompen, Delfts blauw en molentjes
* uit Frankrijk: een Eiffeltorentje
* uit Duitsland: een Brandenburger Poortje
* uit Engeland: een 'Bobby'knuffel, typische Engelse politieagent
* uit Rusland: een Matroesjka
* uit Suriname: een popje met anyisa (Creoolse klederdracht)
Behalve van landen en streken zijn ook souvenirs van belangrijke (vaak internationale) evenementen populair. Voorbeelden van dergelijke evenementen zijn sportwedstrijden en bijeenkomsten van organisaties. Meestal gaat het om voorwerpen waarop het logo of de mascotte van het evenement is afgebeeld, maar het kan ook om iets persoonlijks gaan, zoals een door deelnemers gesigneerd voorwerp.

## Afbeeldingen

* Souvenirs gerelateerd aan de Eiffeltoren in Parijs
* Natuurstenen model van de Grafkapel in Jeruzalem, als souvenir rond 1570 meegenomen door pelgrims. Eind 20e eeuw opgegraven in Amsterdam, Catharijneconvent.
* A Souvenir, John William Godward, 1920
# Souvans

Souvans is een gemeente in het Franse departement Jura (regio Bourgogne-Franche-Comté) en telt 451 inwoners (1999). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Dole.

## Geografie

De oppervlakte van Souvans bedraagt 19,3 km², de bevolkingsdichtheid is 23,4 inwoners per km².
De onderstaande kaart toont de ligging van Souvans met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Calleida quadriimpressa

Calleida quadriimpressa is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1848 door Chaudoir.
# Calleida rhytidera

Calleida rhytidera is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1872 door Chaudoir.
# Calleida rhodoptera

Calleida rhodoptera is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1850 door Chaudoir.
# Calleida rapax

Calleida rapax is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1933 door Andrewes.
# CA - A Cancer Journal for Clinicians

CA - A Cancer Journal for Clinicians is een internationaal, aan collegiale toetsing onderworpen wetenschappelijk tijdschrift op het gebied van de oncologie. De naam wordt in literatuurverwijzingen meestal afgekort tot CA Cancer J. Clin. Het wordt uitgegeven door Wiley-Blackwell namens de American Cancer Society en verschijnt tweemaandelijks. Het eerste nummer verscheen in 1950.
Met een impactfactor van 244.585 (2017) is het het best geciteerde van de ruim 8000 wetenschappelijke tijdschriften die in Journal Citation Reports geïndexeerd zijn.
* CA - A Cancer Journal for Clinicians op NCBI
* CA - A Cancer Journal for Clinicians op Genamics JournalSeek
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel CA – A Cancer Journal for Clinicians op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
# CA 15-3

CA 15-3 (cancer antigen 15-3) is een mucine glycoproteïne en staat ook wel bekend als mucin 1. CA 15-3 wordt geproduceerd door cellen van het melkklierweefsel van de borst, maar kan ook worden geproduceerd door kankercellen. CA 15-3 komt in kleine hoeveelheden voor in het bloed, maar wanneer het door kankercellen wordt gevormd, komen er veel grotere hoeveelheden CA 15-3 in het bloed. CA 15-3 wordt in de geneeskunde gebruikt als tumormarker.
CA 15-3 wordt toegepast bij patiënten met borstkanker en dan met name voor het vervolgen van de respons op behandeling of om te controleren of de tumor na de behandeling eventueel terugkomt. De test kan alleen gebruikt worden bij patiënten met borstkanker die ook daadwerkelijk een verhoogde CA 15-3 waarde in hun bloed hebben. Als de hoeveelheid CA 15-3 in het bloed tijdens de behandeling afneemt, betekent dat over het algemeen dat de kanker reageert op de behandeling. Om een verlaging goed vast te kunnen stellen, is het van belang dat de arts voorafgaand aan de behandeling de CA 15-3 waarde heeft bepaald. Na de behandeling kan CA 15-3 gemeten worden om te volgen of de tumor weg blijft. CA 15-3 kan niet gebruikt worden om vroegtijdig bij patiënten borstkanker op te sporen (screening). Dit heeft twee belangrijke oorzaken:
* Niet alle borstkankercellen produceren CA 15-3. Een normale waarde in het bloed sluit borstkanker dus niet uit (lage sensitiviteit)
* Er zijn andere aandoeningen waarbij CA 15-3 ook verhoogd is (lage specificiteit)
Andere aandoeningen waarbij CA 15-3 verhoogd kan zijn, zijn onder andere: darmkanker en longkanker, maar ook bij goedaardige aandoeningen zoals bij gynaecologische aandoeningen en bij nierfalen. Ook kan CA 15-3 verhoogd zijn tijdens de zwangerschap. Het feit dat CA 15-3 onder diverse omstandigheden verhoogd kan zijn, geeft ook aan waarom deze tumormarker niet gebruikt kan worden om te screenen voor borstkanker.
In het algemeen geldt voor tumormarkers dat deze alleen worden gebruikt om de kanker te vervolgen bij de patiënt. Tumormarkers zijn niet geschikt om te gebruiken voor het screenen van patiënten op de aanwezigheid van kanker.

## Externe link

* CA 15-3 laboratoriumonderzoek. Gearchiveerd op 3 juli 2013.