OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Bijsluiter

Een bijsluiter is een tekst met een waarschuwend en voorlichtend karakter bij een product of juridische handeling.

## Medische bijsluiter

Een medische bijsluiter bij een geneesmiddel is wettelijk verplicht en wordt streng gecontroleerd. In Nederland door het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen en in België door het Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen en Gezondheidsproducten. Pas als de tekst volledig en helder is, en de informatie gestaafd wordt door wetenschappelijk onderzoek, mag een bijsluiter gedrukt en verspreid worden.
Hoewel de meeste bijsluiters worden getest op leesbaarheid door een consumentenpanel vinden veel mensen dat de bijsluiter lastig te lezen. Dit komt vooral door alle medische termen die gebruikt worden. Tot 2007 gaf het Instituut Verantwoord Medicijngebruik (toen nog DGV genaamd) daarom tweejaarlijks de prijs voor 'De beste bijsluiter' uit. Medicijngebruikers kunnen via internet positieve of negatieve ervaringen met bijsluiters melden.

### Onderdelen

Een bijsluiter bevat in ieder geval de volgende onderdelen:
* Merknaam en stofnaam van het geneesmiddel
* Sterkte van het geneesmiddel, bijvoorbeeld de hoeveelheid werkzame stof
* Eigenschappen van het geneesmiddel (werking)
* Indicaties
* Contra-indicaties
* Geschiktheid bij zwangerschap en lactatie
* Bijwerkingen
* Interacties
* Eventueel: speciale waarschuwingen en voorzorgen
* Dosering en wijze van gebruik
* Bewaarvoorschrift
* Naam van fabrikant (en importeur), adres van fabrikant
* Datum van herziening of goedkeuring

## Financiële bijsluiter

Een financiële bijsluiter is in Nederland verplicht bij een complex financieel product.

## Juridische bijsluiter

Een juridische bijsluiter bij een juridisch document en bijbehorende juridische handeling geeft een uitleg ervan in gewone taal.
# Bisdom Ilorin

Het bisdom Ilorin (Latijn: Dioecesis Ilorinensis) is een rooms-katholiek bisdom met als zetel Ilorin, de hoofdstad van de staat Kwara in Nigeria. Het bisdom is suffragaan aan het aartsbisdom Ibadan.

## Geschiedenis

Het bisdom werd opgericht op 20 januari 1960, uit het bisdom Ondo, als de apostolische prefectuur Ilorin. Op 29 mei 1969 werd het verheven tot een bisdom. Van 1943 tot 1950 had het bisdom Ondo de naam apostolisch vicariaat Ondo-Ilorin.
Op 15 december 1995 verloor het gebied bij de oprichting van de apostolische prefectuur Kontagora.
In 2009 wisselde het van de kerkprovincie Kaduna naar de kerkprovincie Ibadan.

## Parochies

In 2019 telde het bisdom 30 parochies. Het bisdom had in 2019 een oppervlakte van 33.789 km$^2$ en telde 2.905.500 inwoners waarvan 1,0% rooms-katholiek was.

## Bisschoppen

* William Mahony (6 december 1960 - 20 oktober 1984)
* John Olorunfemi Onaiyekan (20 oktober 1984 - 7 juli 1990; hulpbisschop sinds 10 september 1982)
* Ayo-Maria Atoyebi (6 maart 1992 - 11 juni 2019)
* Paul Adegboyega Olawoore (11 juni 2019 - 1 januari 2022)
* Diocese of Ilorin. catholic hierarchy (2020). Gearchiveerd op 9 april 2022. Geraadpleegd op 8 april 2022.
Ibadan (aartsbisdom) · Ekiti · Ilorin · Ondo · Osogbo · Oyo
# Bisdom Inongo

Het bisdom Inongo (Latijn: Dioecesis Inongoensis) is een rooms-katholiek bisdom in Congo-Kinshasa met als zetel Inongo (kathedraal Sint Albert). Het is een suffragaan bisdom van het aartsbisdom Kinshasa en werd opgericht in 1959.
Het bisdom is ontstaan uit de apostolisch vicariaat Inongo dat werd opgericht in 1953. In 1959 werd Inongo verheven tot een bisdom en de eerste bisschop was Jan van Cauwelaert, C.I.C.M..
In 2016 telde het bisdom 23 parochies. Het bisdom heeft een oppervlakte van 100.000 km$^2$ en telde in 2016 1.150.000 inwoners waarvan 64,1% rooms-katholiek was.

## Bisschoppen

* Jan van Cauwelaert, C.I.C.M. (1959-1967)
* Léon Lesambo Ndamwize (1967-2005)
* Philippe Nkiere Keana, C.I.C.M. (2005-2018)
* Donatien Bafuidinsoni Maloko-Mana, S.J. (2018- )
* Diocese of Inongo. catholic hierarchy (2016). Geraadpleegd op 27 januari 2020.
# Say You Love Me (Simply Red)

Say You Love Me is een nummer van de Britse band Simply Red uit 1998. Het is de tweede single van hun zesde studioalbum Blue.
"Say You Love Me" is een ballad, die volgens de krant Daily Record een zomers geluid kent. Het nummer werd een grote hit in het Verenigd Koninkrijk, waar het de 7e positie behaalde. In het Nederlandse taalgebied had het nummer iets minder succes; met een 16e positie in de Nederlandse Tipparade en een 4e positie in de Vlaamse Tipparade.
Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Say You Love Me (Simply Red song) op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
# Say heaven say hell

Say Heaven Say Hell is een nummer van de band Miss Montreal uit 2013.

## Achtergrond
### Succes

Het nummer is door Miss Montreal geschreven en werd uitgebracht op 7 december 2013. Het nummer werd een hit in Nederland. Het haalde de 17e positie in de Nederlandse Top 40, de 15e positie in de Nederlandse Mega Top 50, de 27e positie in de Nederlandse Single Top 100. Op 2 april 2014 werd het nummer bekroond met een gouden plaat.

### Utopia

Het nummer werd van 31 december 2013 tot en met 1 juni 2018 als titelsong gebruikt voor het Nederlandse televisieprogramma Utopia dat elke werkdag werd uitgezonden op SBS6. Het format werd aan verschillende landen verkocht hierdoor zong Miss Montreal ook de intro in voor Duitse (Newtopia) en Turkse (Ütopya) versie van het programma. Voor de Amerikaanse versie (Utopia) van het programma werd gekozen om een deel van de tekst aan te passen en het in te laten zingen door de Amerikaanse rockband Daughtry, zodat het nummer een betere Amerikaanse uitspraak en meer publiciteit zou krijgen.

## Hitnoteringen
### Nederlandse Top 40

Hitnotering: 21-12-2013 t/m 08-03-2014 :
| Week: | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | |
| Positie: | 39 | 35 | 31 | 30 | 24 | 17 | 19 | 21 | 20 | 24 | 32 | 30 | uit |

### Nederlandse Mega Top 50

Hitnotering: 14-12-2013 t/m 22-03-2014 :
| Week: | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | |
| Positie: | 46 | 44 | 42 | 35 | 19 | 18 | 16 | 15 | 24 | 26 | 34 | 35 | 40 | 50 | uit |

### Nederlandse Single Top 100

Hitnotering: 28-12-2013 t/m 15-03-2014 :
| Week: | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | |
| Positie: | 84 | 98 | 59 | 27 | 29 | 35 | 36 | 84 | 76 | 76 | 71 | 79 | uit |
* ↑ Nederlandse Top 40 | Say heaven say hell. Top40.nl (14 december 2018). Geraadpleegd op 2 september 2018.
* ↑ Nederlandse Mega Top 50 | Say heaven say hell. NPO3fm.nl (14 december 2013). Geraadpleegd op 2 september 2018.
* ↑ Nederlandse Single Top 100 | Say heaven say hell. Dutchcharts.nl (28 december 2013). Geraadpleegd op 2 september 2018.
* ↑ Miss Montreal pakt Gouden Plaat met Utopia-titelsong. Show.nl (2 april 2017). Gearchiveerd op 3 september 2018. Geraadpleegd op 2 september 2018.
* ↑ Miss Montreal schrijft titelsong voor Utopia. RTVutrecht.nl (7 december 2013). Geraadpleegd op 2 september 2018.
* ↑ (de) “Say Heaven Say Hell”: Der Titelsong zu “Newtopia” ist jetzt erhältlich. Universal-music.de (20 maart 2015). Geraadpleegd op 2 september 2018.
* ↑ Amerikanen zagen Miss Montreal niet zitten. Mediacourant.nl (18 september 2014). Geraadpleegd op 2 september 2018.
# Satreyan

Satreyan kan verwijzen naar:

## Plaats in Indonesië

* Satreyan (Kanigoro), een plaats in het bestuurlijke gebied Blitar in de provincie Oost-Java
* Satreyan (Maron), een plaats in het bestuurlijke gebied Probolinggo in de provincie Oost-Java
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Satreyan en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Satrei Vathana Decoratie

De Cambodjaanse Satrei Vathana Decoratie werd door koning Norodom Sihanouk op 9 september 1948 ingesteld. Het is een damesorde met drie graden en zij wordt aan de vrouwelijke leden van de koninklijke familie, de hofhouding en burgers van Cambodja verleend. De onderscheiding heeft drie graden. De onderscheiding is een zilveren cirkel met veertig stralen. Het lint is rood met twee donkergroene strepen en dito biezen.
# Bijacovce

Bijacovce (Hongaars: Szepesmindszent) is een Slowaakse gemeente in de regio Prešov, en maakt deel uit van het district Levoča. Bijacovce telt 890 inwoners.

## Geboren

* Imre Csáky (1882 - 1961), politicus
# Bij ons in de Jordaan

Bij ons in de Jordaan kan verwijzen naar:
* Bij ons in de Jordaan (lied), lied vertolkt door Johnny Jordaan in 1955
* Bij ons in de Jordaan (film), film en televisieserie uit 2000 over Johnny Jordaan
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Bij ons in de Jordaan en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Sants-Montjuïc

Sants-Montjuïc is een district in het zuidwesten van de stad Barcelona.
Dit gebied beslaat zowel de bekende heuvel aan de zee (Montjuïc) als het grote gebied van Sants, dat bestaat uit de wijken Hostafrancs, La Bordeta, Poble Sec, Magoria en Zona Franca.
Het district beschikt, ondanks de niet zo centrale ligging, over de langste winkelstraat van Spanje (de Carretera de Sants). Ook vindt men er het grootste treinstation van de stad: Estació de Sants, en het industriële en grootste gedeelte van de haven van Barcelona.
De wijken in dit district zijn Sants, Hostafrancs, La Bordeta, Poble Sec, Font de la Guatlla, Magòria, La Marina, Zona Franca en Montjuic.

## Bekende personen

* Fructuós Gelabert i Badiella (1874-1955), filmregisseur, camerabouwer, naar hem werd de straat Passeig de Fructuós Gelabert genoemd
# Biosteres arenarius

Biosteres arenarius is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Stelfox in 1959.
# Biosteres aietes

Biosteres aietes is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Fischer in 1970.
# Schizoretepora tessellata

Schizoretepora tessellata is een mosdiertjessoort uit de familie van de Phidoloporidae. De wetenschappelijke naam van de soort is, als Retepora tessellata, voor het eerst geldig gepubliceerd in 1878 door Hincks.
# Bisztynek

Bisztynek kan verwijzen naar:
* Bisztynek (plaats), plaats in Polen
* Bisztynek (gemeente), gemeente in Polen
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Bisztynek en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Bisdom Sokodé

Het bisdom Sokodé (Latijn: Dioecesis Sokodensis) is een rooms-katholiek bisdom met als zetel Sokodé in Togo. Het is een suffragaan bisdom van het aartsbisdom Lomé. Het bisdom werd opgericht in 1955. De hoofdkerk is de kathedraal Sainte-Thérèse-de-l'Enfant-Jésus in Sokodé.
In 2020 telde het bisdom 21 parochies. Het bisdom heeft een oppervlakte van 12.610 km² en beslaat delen van de regio's Centrale en Kara. Het bisdom telde in 2020 1.610.000 inwoners waarvan 11,4% rooms-katholiek was. Binnen het bisdom zijn inheemse religies en de islam (32% van de bevolking) belangrijker.

## Geschiedenis

In 1937 werd de apostolische prefectuur Sokodé opgericht. Aan het hoofd kwam de Franse missionaris Joseph-Paul Strebler, S.M.A. Hij werd in 1947 opgevolgd door zijn confrater Jérôme-Théodore Lingenheim. In 1955 werd Sokodé verheven tot bisdom.

## Bisschoppen

* Jérôme-Théodore Lingenheim, S.M.A. (1955-1964)
* Chrétien Matawo Bakpessi (1965-1992)
* Ambroise Kotamba Djoliba (1993-2016)
* Célestin-Marie Gaoua (2016-)
* (en) Diocese of Sokodé. catholic hierarchy (2020). Geraadpleegd op 1 februari 2023.
* (fr) Le diocèse de Sokodé, Direction Nationale de l'Enseignement Catholique au Togo Geraadpleegd op 1 februari 2023.
# Bisdom Soissons

Het bisdom Soissons (Latijn: Dioecesis Suessionensis-Laudunensis-Sanquintinensis; Frans: Diocèse de Soissons, Laon et Saint-Quentin) is een rooms-katholiek bisdom met zetel in de Franse stad Soissons. De volledige naam van het bisdom is Soissons-Laon-Saint-Quentin.
Het bisdom werd opgericht in de Romeinse tijd en zou gesticht zijn door de heiligen Crispinus en Crispinianus in de 3e eeuw. Vandaag is het territorium van het bisdom Soissons deze van het Franse departement Aisne.
Het bisdom Soissons is een suffragaanbisdom van het aartsbisdom Reims. De bisschopskerk is de kathedraal van Saint-Gervais-et-Saint-Protais in Soissons.

## Enkele bekende bisschoppen van Soissons

* Principius, broer van de heilige Remigius van Reims, 5e eeuw
* Abbo van Soissons, kanselier van koning Rudolf, 10e eeuw
* heilige Arnold van Soissons, 11e eeuw
* Jérôme Hennequin, 16e eeuw
* Charles de Bourlon, een van de bisschoppen die koning Lodewijk XIV zalfde in Reims, 17e eeuw
Volgens het bisdom zijn van de 105 bisschoppen van Soissons sinds de 3e eeuw er 12 heilig verklaard.

## Concilies van Soissons

Er vonden in Soissons meerdere (lokale) concilies plaats: namelijk in de jaren 744, 851-853, 858, 861, 862, 866, 899, 841, 1092, 1100, 1110, 1115, 1121, 1155, 1201 en 1455.

## Aisne

Na de Franse Revolutie werd het departement Aisne gecreëerd, genoemd naar de rivier Aisne. Het territorium van het bisdom Soissons werd vergroot tot de grenzen van het nieuwe departement Aisne. Dit alles werd vastgelegd in het Concordaat van 1801. Het departement Aisne, en dus het vergrote bisdom Soissons, was een samenvoeging van de volgende drie delen:
* het oude bisdom Soissons
* het afgeschafte bisdom Laon
* het oosten van het afgeschafte bisdom Noyon, namelijk de stad Saint-Quentin.
De bisschop van het nieuwe Soissons wenste deze vergroting ook in zijn naam te zien. Hij verkreeg in 1821 van paus Leo XII dat zijn bisdom de dubbele naam kreeg Soissons-Laon, in herinnering aan het verdwenen bisdom Laon. In 1901 kreeg de bisschop de drievoudige naam Soissons-Laon-Saint-Quentin, aangezien hij de naam wou bewaren van het bisdom Saint-Quentin dat ooit kortstondig in de 6e eeuw heeft bestaan.
# Satus (hop)

Satus is een hopvariëteit, gebruikt voor het brouwen van bier.
Deze hopvariëteit is een “bitterhop”, bij het bierbrouwen voornamelijk gebruik voor zijn bittereigenschappen. Deze Amerikaanse variëteit werd gekweekt bij Yakima Chief Ranches, LLC en heeft gelijkaardige kenmerken als Galena.

## Kenmerken

* Alfazuur: 12,5 – 14%
* Bètazuur: 8,5 – 9%
* Eigenschappen: aroma van zwarte bessen en citrus
# Saâne-Saint-Just

Saâne-Saint-Just is een gemeente in het Franse departement Seine-Maritime (regio Normandië) en telt 140 inwoners (2005). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Dieppe.

## Geografie

De oppervlakte van Saâne-Saint-Just bedraagt 6,9 km², de bevolkingsdichtheid is 20,3 inwoners per km².
De onderstaande kaart toont de ligging van Saâne-Saint-Just met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Geschiedenis

Gemeente ontstaan in 1821 door samenvoeging van Bourg-de-Saâne en Saint-Just-sur-Saâne.
Bij decreet van 29 maart 2019, werd een deel van het grondgebied van Saâne-Saint-Just overgeheveld naar de gemeente Le Torp-Mesnil.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Bill Pemberton

William McLane Pemberton (New York, 5 maart 1918 – aldaar, 13 december 1984) was een Amerikaanse jazzbassist.

## Carrière

Pemberton begon als kind viool te spelen, voordat hij op 18-jarige leeftijd wisselde naar de contrabas. Tijdens de jaren 1940 speelde hij in de bands van Frankie Newton (1941-1945), Herman Chittison (1945-1947), Mercer Ellington, Eddie Barefield, Barbara Carroll, Eddie South, Lucky Millinder en Billy Kyle. Tijdens de jaren 1950 was hij meestal werkzaam als freelance muzikant. Hij werkte met swing-muzikanten als Art Tatum (1956) en behoorde in 1957/1958 tot de band van Fletcher Henderson, ofschoon hij nooit met Henderson zelf had gespeeld. In de daaropvolgende jaren werkte hij met Buck Clayton, Sammy Price, Budd Johnson, Claude Hopkins en van 1966 tot 1969 met Budd Johnson en Oliver Jackson in het kwartet van Earl Hines. Als sessiemuzikant begeleidde hij ook Johnny Mathis (1956), Beverly Kenney, Lee Wiley en Jimmy Witherspoon.
Met Johnson, Jackson en Dill Jones vormde hij het gezamenlijk geleide JPJ Quartet, dat bestond van 1969 tot 1975, trad in 1971 op op het Montreux Jazz Festival en nam verschillende albums op. Als sessiemuzikant in het milieu van de mainstream jazz speelde hij bovendien met Ruby Braff, Max Kaminsky en Vic Dickenson. Van 1979 tot 1983 behoorde hij bij The Savoy Sultans van Panama Francis. Tijdens de jaren 1980 speelde hij ook met Doc Cheatham.

## Overlijden

Bill Pemberton overleed in december 1984 op 66-jarige leeftijd.
* ↑ (en) Bill Pemberton. Discogs. Geraadpleegd op 13-01-2022.
* ↑ (en) The JPJ Quartet. Discogs. Geraadpleegd op 13-01-2022.
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Bill Pemberton op de Duitstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
* Bibliothèque nationale de France: cb13933235p (data)
* Gemeinsame Normdatei: 134482212
* International Standard Name Identifier: 0000 0000 5515 0605
* Library of Congress Control Number: n94069959
* MusicBrainz: ab4704a3-c06d-45b3-bcb8-d96b55d12680
* Système universitaire de documentation: 158966694
* Virtual International Authority File: 71581259
* WorldCat (via VIAF): 71581259
# Bisdom Kimberley

Het bisdom Kimberley (Latijn: Dioecesis Kimberleyensis) is een rooms-katholiek bisdom met als zetel Kimberley, hoofdstad van de provincie Noord-Kaap in Zuid-Afrika. Het bisdom is suffragaan aan het aartsbisdom Bloemfontein.

## Geschiedenis

Het bisdom werd opgericht op 4 juni 1886, als het apostolisch vicariaat Kimberley in Orange, uit de apostolische vicariaten Cape of Good Hope, Eastern District en Natal. In 1918 veranderde het van naam naar Kimberley in South Africa, waarna het op 11 januari 1951 een bisdom werd, met de naam Kimberley.
Het bisdom verloor meermaals gebied door de oprichting van de apostolische prefecturen Basutoland (1894) en Kroonstad (1923), het apostolisch vicariaat Pretoria (1948), het aartsbisdom Bloemfontein (1951), en de apostolische prefectuur Bechuanaland (1959).

## Parochies

In 2019 telde het bisdom 23 parochies. Het bisdom had in 2019 een oppervlakte van 123.053 km$^2$ en telde 2.241.500 inwoners waarvan 8,9% rooms-katholiek was.

## Bisschoppen

* Anthony Gaughren (8 juni 1886 - 15 januari 1901)
* Matthew Gaughren (23 januari 1902 - 1 juni 1914)
* Herman Joseph Meysing (19 december 1929 - 11 januari 1951)
* John Boekenfoehr (24 maart 1953 - 1 juli 1974)
* Erwin Hecht (1 juli 1974 - 15 december 2009)
* Abel Doctor Gabuza (23 december 2010 - 9 december 2018)
* Duncan Theodore Tsoke (3 maart 2021 - heden)
* Diocese of Kimberley. catholic hierarchy (2019). Gearchiveerd op 8 februari 2022. Geraadpleegd op 8 februari 2022.
# Bisdom Killaloe

Het Bisdom Killaloe (Latijn: Dioecesis Laoniensis, Iers: Deoise Chill Dalua) is een rooms-katholiek bisdom in Ierland. Het is een suffragaan bisdom van Aartsbisdom Cashel en Emly. Qua oppervlakte is het een van de grootste bisdommen op het eiland Ierland. Sinds september 2016 is bisschop Fintan Monahan de opvolger van de tot aartsbisschop benoemde Kieran O'Reilly. Patroonheilige van het bisdom is St. Flannan.
Volgens de traditie is het bisdom Killaloe gesticht in 639 door Paus Johannes IV (die pas aantrad in 640). In dat jaar wijdde de paus abt St. Flannan als bisschop ter opvolging van de gemijterde abt St. Molua. De Synode van Rathbreasail vormde het startpunt van de ombouw van een abdij-gebaseerde structuur naar een bisdom/parochie-gebaseerde structuur. De Synode van Kells voegde in 1152 de klooster-bisdommen Scattery Island en Roscrea toe aan Killaloe.

## Kathedraal

De huidige zetel van het bisdom is niet meer in Killaloe, maar in Ennis in de Kathedraal van Ennis. Het bisdom is opgedeeld in 58 parochies en omvat delen van county Clare, county Laois, county Limerick, county Offaly en county Tipperary.
# Sardam

Sardam kan verwijzen naar:
* Saerdam of Sardam, een voormalig VOC-jacht
* Sardam (plantage), een voormalige suikerrietplantage in Suriname
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Sardam en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Sarda chiliensis lineolata

Sarda chiliensis lineolata is een ondersoort van de straalvinnige vissen uit de familie van de makrelen (Scombridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1858 door Girard.
# Blaartrekkende boterbloem

De blaartrekkende boterbloem (Ranunculus sceleratus) is een eenjarige plant uit de ranonkelfamilie (Ranunculaceae). Het is een algemeen voorkomende, middelgrote plant van vochtige tot zeer vochtige bodems. De plant heeft verschillende regionale namen, zoals op Walcheren kikkerbloempje. Andere namen zijn jeukbloem of kankerbloem.
De gele bloemen hebben zoals de meeste leden van de ranonkelfamilie vijf kroonbladen, welke bij deze soort geel van kleur zijn. De kroonbladen van de talrijke bloemen zijn maar net langer dan de wat teruggeslagen kelkbladen. De bloeitijd van de talrijke 0,5 cm grote bloemen loopt van mei tot september.
Terwijl alle boterbloemen giftig zijn door de aanwezigheid van de stof protoanemonine, geldt dit in het bijzonder voor de blaartrekkende boterbloem: deze staat bekend als de giftigste boterbloem en heeft een gehalte van 2,5% aan protoanemonine. Wanneer de bladeren gekreukt, beschadigd of vermalen worden, brengen ze op de menselijke huid lelijke zweren en blaren. De plant wordt in Duitsland dan ook Gift-Hahnenfuss genoemd.
De plant heeft een voorkeur voor stikstofrijke, vochtige grond.

## Toepassingen

De plant werd in de geneeskunde gebruikt door de wortel te verpulveren en samen met olie en brooddeeg tot een papje te vermengen. Dit wekte blaren op. In de Middeleeuwen schijnt de bloem door bedelaars gebruikt te zijn om meelijwekkende zweren mee te maken.
* blaartrekkende boterbloem in het water
* vruchten
* vruchten

## Externe link

* Blaartrekkende boterbloem (Ranunculus sceleratus) op SoortenBank.nl (gearchiveerd) (gebaseerd op de Heukels$^{23}$, dit is de voorlaatste uitgave)
... · R. acris (Scherpe boterbloem) · R. aquatilis (Fijne waterranonkel) · R. aquatilis var. aquatilis · R. aquatilis var. diffusus (Haarbladwaterranonkel) · R. arvensis (Akkerboterbloem) · R. auricomus (Gulden boterbloem) · R. baudotii (Zilte waterranonkel) · R. bulbosus (Knolboterbloem) · R. circinatus (Stijve waterranonkel) · R. flammula (Egelboterbloem) · R. fluitans (Vlottende waterranonkel) · R. glacialis (Gletsjerboterbloem) · R. gramineus (Grasbladige boterbloem) · R. hederaceus (Klimopwaterranonkel) · R. kuepferi · R. lingua (Grote boterbloem) · R. lyallii · R. ololeucos (Witte waterranonkel) · R. omiophyllus (Drijvende waterranonkel) · R. peltatus (Grote waterranonkel) · R. penicillatus (Penseelbladige waterranonkel) · R. platanifolius (Witte boterbloem) · R. polyanthemos · R. polyanthemos subsp. nemorosus (Bosboterbloem) · R. polyanthemos subsp. polyanthemoides (Kalkboterbloem) · R. pygmaeus (Dwergboterbloem) · R. pyrenaeus (Pyrenese boterbloem) · R. repens (Kruipende boterbloem) · R. sardous (Behaarde boterbloem) · R. sceleratus (Blaartrekkende boterbloem) · R. trichophyllus (Kleine waterranonkel) · R. thora (Gifboterbloem) · R. tripartitus (Driedelige waterranonkel) · ...
# Scamboneura vittifrons

Scamboneura vittifrons is een tweevleugelige uit de familie langpootmuggen (Tipulidae). De soort komt voor in het Australaziatisch gebied.