# Limnarchia

Limnarchia is een clade van temnospondyle Batrachomorpha (basale 'amfibieën'). Hij omvat meestal Dvinosauria uit het Carboon/Perm en Stereospondylomorpha uit het Perm/Trias. De clade werd benoemd in een fylogenetische analyse uit 2000 van Stereospondyli en hun verwanten. Limnarchia betekent 'moerasheersers' in het Grieks, verwijzend naar hun aquatische levensstijl en lange bestaan over een periode van ongeveer 200 miljoen jaar van het Laat-Carboon tot het Vroeg-Krijt. In fylogenetische termen is Limnarchia een op stam gebaseerd taxon dat alle Temnospondyli omvat die nauwer verwant zijn aan Parotosuchus dan aan Eryops. Het is de zustergroep van de clade Euskelia, die alle Temnospondyli omvat die nauwer verwant zijn aan Eryops dan aan Parotosuchus. Limnarchia vertegenwoordigen een evolutionaire radiatie van Temnospondyli in aquatische omgevingen, terwijl Euskelia een uitstraling in landelijke omgevingen vertegenwoordigen. Terwijl veel Euskelia waren aangepast aan het leven op het land met sterke ledematen en benige schubben, waren de meeste Limnarchia beter aangepast aan het water met slecht ontwikkelde ledematen en zijlijnsensoren in hun schedels.
Van Chinlestegophis, een vermeende stereospondyle uit het Trias die wordt beschouwd als verwant aan metoposauroïden zoals Rileymillerus, is opgemerkt dat hij veel kenmerken deelt met wormsalamanders, een huidige groep pootloze gravende Lissamphibia. Als Chinlestegophis inderdaad zowel een geavanceerde stereospondyle is als een familielid van wormsalamanders, betekent dit dat Limnarchia (in de vorm van wormsalamanders) tot op de dag van vandaag hebben overleefd.

## Beschrijving

Verschillende kenmerken die uniek zijn voor Limnarchia werden geïdentificeerd toen de clade in 2000 werd benoemd. De meeste van deze kenmerken, synapomorfieën genaamd, hebben betrekking op de vormen van botten aan de onderkant en achterkant van de schedel. Synapomorfieën van Limnarchia omvatten de aanwezigheid van een rij tanden die voortkomen uit het ectopterygoïde bot op het verhemelte, het bovenkaaksbeen raakt het ploegschaarbeen nabij de rand van het verhemelte (deze botten worden gescheiden door een opening in de schedels van Euskelia), en het ontbreken van benige uitsteeksels genaamd denticula op het ploegschaarbeen. Andere karakteristieke kenmerken van Limnarchia zijn de verlenging van de onderkaak achter het kaakgewricht en een klein gaatje dat het foramen paraquadratum wordt genoemd aan de achterkant van de schedel. De enige synapomorfie van Limnarchia die niet in de schedel wordt gevonden, is de langwerpige vorm van het interclaviculabot in de schoudergordel.

## Fylogenie

Yates en Warren (2000) richtten Limnarchia op in hun fylogenetische studie van Stereospondyli en hun verwanten. Ze vonden steun voor twee grote afdelingen van Temnospondyli, die ze Euskelia en Limnarchia noemden. Limnarchia omvatte een groep kleine aquatische Temnospondyli genaamd Dvinosauria als de meest basale leden van de clade, gevolgd door de grote Archegosauroidea en de diverse Stereospondyli, die samen de clade Stereospondylomorpha vormden. Hieronder is een cladogram van Yates en Warren (2000) die deze fylogenie laat zien:
| Temnospondyli | basal Temnospondyli Euskelia Limnarchia Dvinosauria Stereospondylomorpha Archegosauroidea Stereospondyli Peltobatrachidae Rhinesuchidae Capitosauria Trematosauria |
Enkele recentere fylogenetische analyses zoals Ruta et al. (2007) plaatsen Dvinosauria buiten de Euskelia-Limnarchia, afgesplitst als veel basalere Temnospondyli. Als dit het geval is, zou Limnarchia dezelfde taxa bevatten als Stereospondylomorpha.
Literatuur
* Yates, A. M.; Warren, A. A. (2000). "The phylogeny of the 'higher' temnospondyls (Vertebrata: Choanata) and its implications for the monophyly and origins of the Stereospondyli". Zoological Journal of the Linnean Society. 128: 77–121. doi:10.1111/j.1096-3642.2000.tb00650.x.
* Ruta, M.; Pisani, D.; Lloyd, G. T.; Benton, M. J. (2007). "A supertree of Temnospondyli: cladogenetic patterns in the most species-rich group of early tetrapods". Proceedings of the Royal Society B. 274 (1629): 3087–3095. doi:10.1098/rspb.2007.1250. PMC 2293949. PMID 17925278.
* Sigurdsen, T.; Bolt, J.R. (2010). "The Lower Permian amphibamid Doleserpeton (Temnospondyli: Dissorophoidea), the interrelationships of amphibamids, and the origin of modern amphibians". Journal of Vertebrate Paleontology. 30 (5): 1360–1377. doi:10.1080/02724634.2010.501445.
* Pardo, Jason D.; Small, Bryan J.; Huttenlocker, Adam K. (2017-07-03). "Stem caecilian from the Triassic of Colorado sheds light on the origins of Lissamphibia". Proceedings of the National Academy of Sciences. 114 (27): E5389–E5395. doi:10.1073/pnas.1706752114. ISSN 0027-8424. PMID 28630337.
Noten
* ↑ Fossilworks: Limnarchia. www.fossilworks.org. Geraadpleegd op 05-03-2023.
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Limnarchia op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.