OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Schip op helling

Schip op helling is een artistiek kunstwerk in Amsterdam-Centrum.
Het werk is afkomstig van Marius van Beek, Hank Beelenkamp en Willem Tap. Zij beeldden een schip op helling af. Het schip is uitgehakt en gekliefd uit een brok Belgisch hardsteen uit Sprimont (waar ook de werkzaamheden plaatsvonden) en gesimplificeerd weergegeven. In plaats van het beeld op een sokkel of pijler te zetten steekt het schip hier door een opening gehakt in de pijler; de achtersteven wordt ondersteund door een meer “klassieke” sokkel. Het weergegeven vaartuig heeft als boegbeeld een vrouwenfiguur meegekregen. Op de achtersteven zijn afbeeldingen te zien van mensen die de zeevaart niet overleefden, door scheurbuik, andere ziekten of gewoonweg verdronken. Tekenen van het hakken en klieven zijn hier en daar gewoon zichtbaar (brutalisme). Het geheel weegt 35.000 kilo. In juli 1983 werd het beeld onthuld.
Het is een weergave van de inkomsten die hier aan de Kleine Wittenburgerstraat en de Oostelijke Eilanden in haar omgeving binnenkwamen nadat hier in de buurt schepen voor de Vereenigde Oostindische Compagnie werden gebouwd en terug kwamen met hun lading, zie bijvoorbeeld de opslagloodsen op Oostenburg. Aldus de toelichting van Van Beek aan de commissie die het beeld ter beoordeling kregen in februari 1983. De kunstenaars hadden hun mening over die gang van zaken (grote winsten voor VOC ten opzichte van ellende van de plaatselijke bevolking) gebeiteld in een tekst van Multatuli uit Max Havelaar:
   Er ligt een roofstaat tussen Oost-Friesland en de Westerschelde.
Wim Tap gaf in 2000 een kleine toelichting over de ontstaansgeschiedenis van het beeld. Het moest in eerste instantie al fors zijn, anders zou het verdrinken in de open ruimte achter de Oosterkerk. Bovendien moest het beeld te maken hebben met de historie van de plek.
Het staat ook wel bekend onder de naam VOC-monument. In 2007 werd het beeld uit elkaar gehaald en na een herinrichting van de open ruimte weer opgebouwd. In 2007 kreeg de open ruimte aan de Kleine Wittenburgerstraat de naam Marie Altelaarplein naar wijkactiviste Marie Altelaar. Wim Tap constateerde in 2000 dat ze voor een prikkie gewerkt hadden; het beeld had destijds ruim 100.000 gulden gekost, terwijl de aangehaalde herinrichting van het plein 7 miljoen gulden kostte.
* De Catalogus van Marius van Beek
* Buitenbeeld in Amsterdam (geraadpleegd 7 oktober 2022),
* Beeldenblog Amsterdamse beelden vanaf 1900 (geraadpleegd 7 oktober 2022)
* Buitenbeeld in beeld (geraadpleegd 7 oktober 2022)
* Buurt Online (geraadpleegd 7 oktober 2022)
# Schizidium schmalfussi

Schizidium schmalfussi is een pissebed uit de familie Armadillidiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1992 door Spyros Sfenthourakis.
# Sanyo Electric

Sanyo Electric (三洋電機 San'yō Denki, "三洋" oftewel Drie oceanen) was een Japans elektronicaconcern. Het hoofdkwartier van het concern stond in Moriguchi (Osaka).

## Activiteiten

Sanyo Electric produceerde onder andere beeldschermen, digitale camera's, projectoren, televisieschermen, home cinema en HiFi apparatuur. Er werkten meer dan 100.000 mensen.

## Geschiedenis

Sanyo Electric Works werd in 1947 opgericht en een van de eerste producten was een dynamo en lamp voor fietsen. In 1950 werd de naam gewijzigd in Sanyo Electric Co., Ltd. In 1952 werd een entree gemaakt in de markt voor consumentenelektronica met een plastic radio en een jaar later volgde een wasmachine. In 1954 kreeg het bedrijf een beursnotering op de effectenbeurs van Tokio.
In 1964 werd gestart met de productie van nikkel-cadmiumbatterijen. Vijf jaar later opende het bedrijf een eigen winkelketen om de verkoop van de producten te bevorderen. In 1990 kwamen de nikkel-hydridebatterijen op de markt. Eind jaren zeventig werden de eerste zonnecellen op basis van amorf silicium ontwikkeld en de productie kwam in 1982 op gang. Sanyo Electric produceerde ook mobiele telefoons, maar in 2008 werd deze activiteit afgestoten aan Kyocera Corporation.
Sinds december 2009 heeft de Panasonic Corporation een meerderheidsbelang van 50,05% in Sanyo Electric. In 2010 deed Panasonic een succesvol bod op de overige aandelen van Sanyo. De beursnotering van Sanyo Electric werd in het voorjaar van 2011 gestaakt en de activiteiten geïntegreerd met die van Panasonic.
* ↑ Panasonic lijft Sanyo in, belegger.nl, 10 december 2009
* ↑ (en) Wall Street Journal Panasonic Gets GripOver Units, 30 juli 2010, geraadpleegd op 15 september 2015
# Sao Feng

Kapitein Sao Feng is een schurk in Pirates of the Caribbean: At World's End, het vervolg op Pirates of the Caribbean: Dead Man's Chest en Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl. Hij werd gespeeld door Chow Yun-Fat.

## Biografie

Sao Feng is een heel erge sluwe Chinese piratenkapitein, en zoals Barbossa al zegt, hij is precies net als hij, dus ook door de hel uitgespuugd, maar op de eerlijkheid na dan. Sao Feng hoort bij een bende die Chinese piraten leidt. Sao Feng heeft een Chinees oorlogsschip, genaamd de Empress, en een ander schip, genaamd de 'Hai Peng' die hij aan Hector Barbossa leent. Sao Feng is de 'Aziatische connectie' die Cutler Beckett noemde in de tweede film.
In de derde film bezoeken Will Turner, Barbossa en Elizabeth Swann Sao Feng in zijn badhuis in Singapore omdat hij degene is die de kaart heeft waarop de locatie van Davy Jones' Locker staat. Feng en Jack Sparrow hebben samen een heel slechte geschiedenis met elkaar. Jack heeft met zijn twee vrouwen geflirt en nog heel wat anders, en Feng wil Jack dus niet redden uit Jones' Locker. Wanneer Barbossa hem eraan herinnert dat Jack een van de negen piratenleiders is en zijn munt niet kon doorgeven voor zijn dood, en ze Jack vooral nodig hebben vanwege de bedreiging die Beckett & Jones vormen, moet hij de kaart wel geven. Wanneer Becketts mannen binnenstormen, bedreigt Feng Will omdat de E.I.C hem vindt voordat hij in Singapore was. Will maakt met Feng een deal dat hij de Black Pearl krijgt om zijn vader te redden, dus Feng geeft ze de kaart, een schip en bemanning.
Als Will, Elizabeth en Barbossa en zijn bemanning Singapore verlaten om naar Jones' zijn Locker te gaan, maakt Feng ook een deal met Beckett. Hij zal de piratenleiders uitleveren aan Beckett, op een voorwaarde dat hij zelf de Black Pearl krijgt en vrijuit zal gaan, als Will vraagt of Jack en Barbossa water gaan halen op 'Shipwreck Island' komt de Empress aanvaren, en Barbossa en Jack komen allebei terug naar de Pearl, en Feng vertelt dat het niet raar is als de piraten elkaar verraden. Maar Feng wordt zelf bedrogen door Beckett, die weigert hem de Pearl te geven. Wanneer Barbossa later bekent dat hij Calypso wil bevrijden uit haar menselijke gedaante, zegt Feng dat het een legende is, maar Barbossa haalt hem over, en Feng sluit zich weer aan bij de piraten. Hij zal hen helpen in ruil voor Elizabeth, denkend dat zij Calypso is. Elizabeth komt hierachter en besluit Fengs spelletje mee te spelen om zo veel mogelijk informatie van hem te krijgen, maar als de Flying Dutchman de Empress aanvalt, sneuvelt Feng. Voor zijn dood maakt hij Elizabeth tot nieuwe kapitein van de Empress en zijn opvolgster als piratenleider.
Zij gaat uiteindelijk de strijd aan met Davy Jones en haar ex-verloofde James Norringhton en zijn partij, in zijn plaats.
# Schizotrema nudum

Schizotrema nudum is een zeekommasoort uit de familie van de Nannastacidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1996 door Tafe & Greenwood.
# Scharlaken wever

De scharlaken wever (Anaplectes rubriceps (synoniem: Anaplectes melanotis) is een zangvogel uit de familie Ploceidae (wevers en verwanten). De vogel werd in 1850 door de Zweedse vogelkundige Carl Jakob Sundevall beschreven als Ploceus rubriceps.

## Kenmerken

De vogel is 12 tot 15 cm lang. Het mannetje heeft een scharlakenrode kop, nek en borst en een grijze schouder. Het vrouwtje is onopvallend grijs van boven en licht van onder. Bij de ondersoort leuconotus (soms als aparte soort beschouwd) hebben beide seksen rood op de slagpennen en is het vrouwtje vuilgeel op de borst. Bij de nominaat zit meer geel op de slagpennen en is het vrouwtje duidelijker geel op de kop en borst.

## Verspreiding en leefgebied

Deze soort telt twee ondersoorten:
* A. r. leuconotos: van zuidelijk Mali tot het noordelijke deel van Centraal-Nigeria, oostelijk tot zuidelijk Soedan, westelijk Ethiopië, Tanzania, noordelijk Zambia en noordelijk Malawi.
* A. r. rubriceps: van Angola tot zuidelijk Tanzania, zuidelijk Botswana en noordoostelijk Zuid-Afrika.
De leefgebieden liggen vooral in savanne met verspreid struiken en bomen. Het is geen bedreigde soort.

## Galerij

* Male A. r. rubriceps from an isolated population Caconda, Angola, acquiring breeding plumage
* female A. r. leuconotus Soysambu Conservancy, Kenia
* male A. r. leuconotus building nest Soysambu Conservancy, Kenia
* 1 2 (en) Scharlaken wever op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ Öfvers. Kongl. Vetenskaps-Akad. Förh. 7 p.97
* ↑ Del Hoyo et al (red.). All birds of the world. Lynx Barcelona. ISBN 9788416728374
* ↑ Gill F, D Donsker & P Rasmussen (Eds). 2023. IOC World Bird List (v13.1)
# Scharlakenbos

Het Scharlakenbos is een bos van ongeveer vijf hectare groot aan de zuidzijde van het Groningse dorp Haren. Het is genoemd naar een boerderij, de Scharlakenhof.

## Geschiedenis

Het gebied waar nu het Scharlakenbos is, bestond rond 1850 uit veen- en heidegrond, en heette destijds Pieperspoelen. Nadat het verkocht was aan de familie De Sitter, werd er begonnen aan de ontginning. Er werd een boerderij gebouwd, die de Scharlakenhof heette. Deze boerderij werd geërfd door C.C. Geertsema.
Rond 1900 beplantte deze Geertsema een deel van zijn voor de landbouw minder interessante landerijen met eiken, het werd daarom ook wel Geertsemabos genoemd.

## Ecologie

Het veel bezochte wandelgebied is in beheer van de gemeente Groningen die de natuur er grotendeels zijn gang laat gaan. Er staat een variatie aan loof- en naaldbomen, waaronder lijsterbes, berk, zomereik, beuk, witte acacia en de den. Slangenwortel en pilvaren, planten die in Nederland zeldzaam zijn geworden komen er voor. In het gebied bevindt zich ook een kleine pingoruïne.
* 1 2 Old Go. www.oldgo.nl. Gearchiveerd op 21 november 2022. Geraadpleegd op 21 november 2022.
* ↑ Eppo van Koldam, Harener Historie, Harener Weekblad, 3 mei 2017
* ↑ Werken aan het Scharlakenbos, Harener Weekblad, 22 maart 2017
# Scolelepis (Scolelepis) kudenovi

Scolelepis (Scolelepis) kudenovi is een borstelworm uit de familie Spionidae. Het lichaam van de worm bestaat uit een kop, een cilindrisch, gesegmenteerd lichaam en een staartstukje. De kop bestaat uit een prostomium (gedeelte voor de mondopening) en een peristomium (gedeelte rond de mond) en draagt gepaarde aanhangsels (palpen, antennen en cirri).
Scolelepis (Scolelepis) kudenovi werd in 1981 voor het eerst wetenschappelijk beschreven door Hartmann-Schröder.
# Schönau/Pfalz

Schönau is een plaats in de Duitse deelstaat Rijnland-Palts, en maakt deel uit van de Landkreis Südwestpfalz. Schönau telt 424 inwoners.

## Plaats in de gemeente Schönau

* Gebüg
* Schönau

## Bestuur

De plaats is een Ortsgemeinde en maakt deel uit van de Verbandsgemeinde Dahner Felsenland.
* 1 2 (de) Statistisches Landesamt Rheinland-Pfalz – Bevölkerungsstand 2020, Kreise, Gemeinden, Verbandsgemeinden
Althornbach · Battweiler · Bechhofen · Biedershausen · Bobenthal · Bottenbach · Bruchweiler-Bärenbach · Bundenthal · Busenberg · Clausen · Contwig · Dahn · Darstein · Dellfeld · Dietrichingen · Dimbach · Donsieders · Eppenbrunn · Erfweiler · Erlenbach bei Dahn · Fischbach bei Dahn · Geiselberg · Großbundenbach · Großsteinhausen · Hauenstein · Heltersberg · Hermersberg · Herschberg · Hettenhausen · Hilst · Hinterweidenthal · Hirschthal · Höheinöd · Höheischweiler · Höhfröschen · Horbach · Hornbach · Käshofen · Kleinbundenbach · Kleinsteinhausen · Knopp-Labach · Krähenberg · Kröppen · Leimen · Lemberg · Ludwigswinkel · Lug · Maßweiler · Mauschbach · Merzalben · Münchweiler an der Rodalb · Niederschlettenbach · Nothweiler · Nünschweiler · Obernheim-Kirchenarnbach · Obersimten · Petersberg · Reifenberg · Riedelberg · Rieschweiler-Mühlbach · Rodalben · Rosenkopf · Rumbach · Ruppertsweiler · Saalstadt · Schauerberg · Schindhard · Schmalenberg · Schmitshausen · Schönau · Schwanheim · Schweix · Spirkelbach · Steinalben · Thaleischweiler-Fröschen · Trulben · Vinningen · Waldfischbach-Burgalben · Wallhalben · Walshausen · Weselberg · Wiesbach · Wilgartswiesen · Winterbach
# Schönau (Neder-Beieren)

Schönau is een plaats in de Duitse deelstaat Beieren, en maakt deel uit van het Landkreis Rottal-Inn. Schönau telt 1.948 inwoners.
Aan de zuidkant van de plaats ligt een fraai kasteel met slotgracht.
Arnstorf · Bad Birnbach · Bayerbach · Dietersburg · Eggenfelden · Egglham · Ering · Falkenberg · Gangkofen · Geratskirchen · Hebertsfelden · Johanniskirchen · Julbach · Kirchdorf a.Inn · Malgersdorf · Massing · Mitterskirchen · Pfarrkirchen · Postmünster · Reut · Rimbach · Roßbach · Schönau · Simbach a.Inn · Stubenberg · Tann · Triftern · Unterdietfurt · Wittibreut · Wurmannsquick · Zeilarn
# Sciara pulicaria

Sciara pulicaria is een muggensoort uit de familie van de rouwmuggen (Sciaridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1818 door Meigen.
# Sciara rotundipennis

Sciara rotundipennis is een muggensoort uit de familie van de rouwmuggen (Sciaridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1838 door Macquart.
# Scirites finitimus

Scirites finitimus is een spinnensoort in de taxonomische indeling van de hangmatspinnen (Linyphiidae).
Het dier behoort tot het geslacht Scirites. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 2007 door Dupérré & Paquin.
# Sciron (geslacht)

Sciron is een geslacht van insecten uit de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie Ichneumonidae.

## Soorten

* S. enolae Berry, 1990
* S. fundator Fitton, 1984
* S. glaber Berry, 1990
# Scopolius

Scopolius is een geslacht van kreeftachtigen uit de klasse van de Malacostraca (hogere kreeftachtigen).

## Soort

* Scopolius nuttingi (Rathbun, 1898)
# Scoparia protorthra

Scoparia protorthra is een vlinder uit de familie van de grasmotten (Crambidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1885 door Meyrick.
# Scoparia pusilla

Scoparia pusilla is een vlinder uit de familie van de grasmotten (Crambidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1914 door Dyar.
# Scrobipalpa concerna

Scrobipalpa concerna is een vlinder uit de familie van de tastermotten (Gelechiidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1969 door Povolny.
# Scrobipalpa chersophila

Scrobipalpa chersophila is een vlinder uit de familie tastermotten (Gelechiidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1909 door Meyrick.
De soort komt voor in tropisch Afrika.
# Schiffermuelleria albilabris

Schiffermuelleria albilabris is een vlinder uit de familie van de sikkelmotten (Oecophoridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1850 door Zeller.
# Sclerostygnellus

Sclerostygnellus is een geslacht van hooiwagens uit de familie Cranaidae. De wetenschappelijke naam Sclerostygnellus is voor het eerst geldig gepubliceerd door Roewer in 1943.

## Soorten

Sclerostygnellus is monotypisch en omvat slechts de volgende soort:
* Sclerostygnellus rotundus
* ↑ Hallan J. (2005) Cranaidae in SYNOPSIS OF THE DESCRIBED OPILIONES OF THE WORLD
# Sclerostomus ruficollis

Sclerostomus ruficollis is een keversoort uit de familie vliegende herten (Lucanidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1931 door Luederwaldt.
# Sclerostomus sulcicollis

Sclerostomus sulcicollis is een keversoort uit de familie vliegende herten (Lucanidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1912 door Mollenkamp.
# Schoenlandella acrenulata

Schoenlandella acrenulata is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Fischer in 1958.
# Schoenlandella evelinae

Schoenlandella evelinae is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Dangerfield & Austin in 1995.
# Schoenlandella flavipennis

Schoenlandella flavipennis is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Granger in 1949.
# Seba georgiana

Seba georgiana is een vlokreeftensoort uit de familie van de Sebidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1931 door Schellenberg.
# Seba hirsuta

Seba hirsuta is een vlokreeftensoort uit de familie van de Sebidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1978 door Ledoyer.
# Scorpaena isthmensis

Scorpaena isthmensis behoort tot het geslacht Scorpaena van de familie van schorpioenvissen. Deze soort komt voor in het westen van de Atlantische Oceaan van South Carolina, het noorden van de Golf van Mexico tot Brazilië op diepten tot 110 m. De vis kan een lengte bereiken tot 16 cm.

## Externe link

* (en) Scorpaena isthmensis. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 08 2009 version. N.p.: FishBase, 2009.
* ↑ (en) Scorpaena isthmensis op de IUCN Red List of Threatened Species.
# Scorpaena guttata

Scorpaena guttata is een schorpioenvis uit de familie Scorpaenidae. Deze soort komt voor in het oosten van de Grote Oceaan van Californië tot het eiland Isla Guadalupe. De vis komt voor op diepten tot 183 m en kan een lengte bereiken van 43 cm.
# Schoenotenes synchorda

Schoenotenes synchorda is een vlinder uit de familie van de bladrollers (Tortricidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1908 door Meyrick.
# Schoensmeer

Schoensmeer, schoenpoets of schoencrème is een soort was om schoenen van leer en andere lederen producten te onderhouden. Dit product wordt in een schoensmeerfabriek vervaardigd.

## Verzorging van lederwaren

Met schoensmeer kan leer worden verzorgd, met als resultaat dat het leer niet uitdroogt en de levensduur wordt verlengd. Hiertoe wordt een laagje was met een borsteltje aangebracht op het oppervlak van de schoen. De schoen moet hiertoe schoon en droog zijn. De ingevette schoen moet dan even rusten zodat de was iets droger wordt. Vervolgens kan met een grotere borstel of een doek de was worden uitgewreven. Door het wrijven ontstaat warmte. De oplosmiddelen verdwijnen en de was wordt zeer vloeibaar en trekt in de poriën van het leer, het oppervlak van de was wordt zeer glad waardoor de schoen gaat glanzen.

## Soorten

Schoensmeer bestaat in een aantal vormen. Er is de klassieke lederwas. Deze is relatief hard en wordt met een borstel aangebracht. Andere vormen zijn crème en vloeibare schoencrème. Met al deze producten kan een laagje was aangebracht worden op het leer van de schoen.
Er bestaat ook zogenaamd "zelfglanzend" schoensmeer. Dit product laat een laagje boven op het leer achter. Het is gemakkelijk in gebruik maar minder verzorgend voor het leer dan de klassieke variant.
Schoensmeer is in veel verschillende kleuren te koop. Zwart, bruin en naturel komt het meest voor, maar als bijvoorbeeld donkerrode schoenen in de mode zijn dan is bijpassende schoensmeer voorradig. Als de mode weer voorbij is moet men zich wenden tot een speciaalzaak, zoals een schoenmaker, om een uitzonderlijke kleur aan te kunnen schaffen.

## Waarschuwingen

Schoensmeer is brandbaar en licht ontvlambaar. Het mag niet in de buurt van open vuur worden gehouden. Het is giftig en mag niet worden geconsumeerd. Schoensmeer moet buiten het bereik van kinderen worden bewaard. Schoensmeer wordt na verloop van tijd hard in de verpakking door uitdroging, dan is het niet meer goed te gebruiken. Restanten schoensmeer horen niet bij het huisvuil. Het is chemisch afval en moet als zodanig afgevoerd worden.
# Sciadosoma umbrosum

Sciadosoma umbrosum is een keversoort uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1934 door Melzer.
# Sciadonus pedicellaris

Sciadonus pedicellaris is een straalvinnige vissensoort uit de familie van naaldvissen (Aphyonidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1899 door Garman.
* ↑ (en) Sciadonus pedicellaris op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Sciadonus pedicellaris. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 10 2011 version. N.p.: FishBase, 2011.
# Secqueville

Secqueville is de naam van een aantal (voormalige) Franse gemeenten:
* Secqueville-en-Bessin, Calvados
* Secqueville-la-Campagne, voormalige gemeente, nu deel van Garcelles-Secqueville, Calvados
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Secqueville en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Secreet Besogne

Een Secreet Besogne, ook Geheim Besogne of Groot Besogne, was een 17e-eeuwse geheime ad-hoccommissie of werkgroep van de Staten-Generaal van de Nederlanden.
De commissies werden opgericht vanwege de toegenomen werkdruk en om slagvaardiger te zijn. Ze werden per onderwerp ingesteld en ontbonden als het afgewerkt was. In deze commissies hadden gedeputeerden zitting van wisselende samenstelling. De commissies vergaderden in het geheim en mochten zelfstandig beslissingen nemen. In feite hadden de afgevaardigden 'carte blanche'.
De onderwerpen die zij behandelden bestond voornamelijk uit het voorbereiden van de volgende legercampagne, het vergezellen van het leger tijdens de campagne en internationale kwesties. Doordat de te behandelen onderwerpen voor Frederik Hendrik van Oranje meestal relevant waren, had hij vaak zitting in de commissies. Lang werd aangenomen dat hij de samenstelling van de commissies mocht bepalen en daarmee altijd voldoende personen kon selecteren van eigen signatuur. Daarmee zou hij de commissies naar zijn hand hebben kunnen zetten. Dit is echter achterhaald: hij had een groot aanzien verworven, maar er bleven tegenstanders van hem in de Staten-Generaal.
De commissie bestond uit de raadpensionaris van Holland als voorzitter, de griffier van de Staten-Generaal en meestal drie afgevaardigden van Holland en elk een van de zes overige provincies. Vanaf 1630 werd de voorzittersrol overgenomen door de stadhouder, behalve in het Eerste en Tweede Stadhouderloze Tijdperk.
In 1643 deed de Staten van Holland een instructie uitgaan die zijn afgevaardigden in de secrete besognes verplichtte eerst met de Hollandse Staten overleg te voeren, voordat beslissingen genomen mochten worden die van belang waren voor de Staten. De provincie Gelderland gaf eenzelfde instructie af. De macht van Frederik Hendrik in deze commissies was daarmee gekortwiekt.
De Secrete Besognes waren een verre voorganger van een kabinetsberaad en raakten in onbruik onder stadhouder Willem IV van Oranje-Nassau.
* Graaf, Ronald de (2004). Oorlog, mijn arme schapen. Een andere kijk op de Tachtigjarige Oorlog 1565-1648. Uitgeverij Van Wijnen, Franeker, 686 blz.. ISBN 9051942729.
* Groenveld, S., H.L.Ph. Leeuwenberg (2012). De Tachtigjarige Oorlog. Opstand en consolidatie in de Nederlanden (ca. 1560 - 1650). 2e herziene en aangevulde druk [1e druk: 2008]. De Walburg pers, Zutphen, 432 blz.. ISBN 9789057308383.