OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Hadroet

Hadroet (Azerbeidzjaans: Hadrut; Armeens: Հադրութ) is een plaats in het Azerbeidzjaanse district Xocavənd. In 2015 woonden er 3378 mensen.

## Etymologie

De naam van de stad komt van het Perzische Ha (tussen) Du (twee) Rut (kreek), doelend op de ligging van de stad tussen twee kreken.

## Geschiedenis

De vroegste gedocumenteerde referentie aan Hadroet gaat terug naar 1428. Verschillende bouwwerken, fortificaties en religieuze gebouwen zoals het Spitak Chach (Witte Kruis) klooster uit de 14 eeuw duiden op een ontstaan in deze periode. Met de Russische overheersing in de 19e eeuw werd in Hadroet een militaire eenheid gestationeerd en begon de plaats zich te ontwikkelen. In 1823 had Hadroet 229 inwoners, rond 1900 waren dat er 2.300.
Hadroet lag vanaf de tweede helft van de 19e eeuw in het oejezd Dzjebrail van het Gouvernement Jelizavetpol van het Russisch Rijk. In 1921 werd Hadroet tegen de Armeense wens in aan de Azerbeidzjaanse Socialistische Sovjetrepubliek toegewezen en stokte de ontwikkeling in eerste instantie. Bijna alle industriële ondernemingen werden gesloten, vruchtbare moerbeiboomgaarden werden gekapt, en een aantal gebouwen werd gesloopt.
In 1923 werd Hadroet opgenomen in de Nagorno-Karabachse Autonome Oblast werd toegevoegd, waarbinnen het 1930 het bestuurlijk centrum werd van het nieuwe rajon Dizak, dat in 1939 werd hernoemd naar Hadroet. In 1963 werd Hadroet gepromoveerd tot nederzetting met stedelijk karakter. Er kwamen verschillende faciliteiten die pasten bij deze status: een museumgebouw (1930), een redactiegebouw (1950), een wijnmakerij (1960), een bioscoop (1970), en een Huis van Cultuur in 1980.
Na de oorlog in de jaren 1990 maakte de plaats deel uit van de niet-erkende Republiek Nagorno-Karabach en begon een nieuwe fase van ontwikkeling.

### Oorlog 2020

Tijdens de oorlog in Nagorno-Karabach van 2020 was Hadroet het toneel van zware gevechten vanwege de hoge symbolische waarde voor beide partijen. Het zou de eerste grotere plaats zijn binnen de grenzen van het voormalige oblast Nagorno Karabach die Azerbeidzjan zou heroveren. Op 10 december 2020 maakte de Republiek Artsach / Nagorno Karabach een lijst bekend met plaatsen die het aan Azerbeidzjan was kwijtgeraakt, waaronder Hadroet. De meeste inwoners vluchtten als gevolg van de Azerbeidzjaanse inname weg uit de stad.

### Wederopbouw

De Azerbeidzjaanse overheid begon in 2021 met de wederopbouw van de stad om haar klaar te maken voor bewoning door circa 6.000 Azerbeidzjanen. Op 26 juni 2021 werd het herdenkingsmonument "IJzeren Vuist", refererend aan de naam van de militaire operatie in 2020 ter "bevrijding van de bezette gebieden". Enkele maanden later werd begonnen met de bouw van een nieuwe moskee. Azerbeidjzan werd beschuldigd van het vernielen van Karabach-Armeense begraafplaatsen in Hadroet.
# Hadmersleben

Hadmersleben is een plaats en voormalige gemeente in de Duitse deelstaat Saksen-Anhalt en maakt deel uit van de gemeente Oschersleben (Bode) in de Landkreis Börde. Hadmersleben telt 1.760 inwoners.
# Hadleycel

Een Hadleycel (genoemd naar George Hadley, die de cellen voor het eerst beschreef) is een atmosferische circulatiecel in de tropen, die van de thermische evenaar tot 30 graden naar het noorden of zuiden loopt. De windrichting aan het oppervlak (de passaat) is naar de evenaar toe gericht.
Aan de evenaar stijgt warme, natte lucht op tot de tropopauze waar het richting de polen begint te stromen. Rond de 30e breedtegraad daalt de afgekoelde lucht weer, waardoor hier meestal een hogedrukgebied ligt. De lucht zal daarna weer in de vorm van een passaat naar de evenaar stromen, waarmee de cirkel compleet is. In schematische tekeningen zijn er twee Hadleycellen, een vanaf de evenaar naar het noorden en een vanaf de evenaar naar het zuiden.
De breedtegraad waar de Zon recht boven het aardoppervlak staat (de zogenaamde thermische evenaar) verschuift met de seizoenen. Tijdens de zomerzonnewende staat de Zon boven de Kreeftskeerkring, tijdens de winterzonnewende boven de Steenbokskeerkring, en op andere momenten ergens ertussenin. Alleen tijdens de equinoxen (op of rond 20 maart en 23 september) staat de Zon precies boven de evenaar. De Hadleycellen volgen de beweging van de Zon met een vertraging en verschuiven dus jaarlijks mee met de beweging van de Zon.
# Synaptiphilus longicaudus

Synaptiphilus longicaudus is een eenoogkreeftjessoort uit de familie van de Synaptiphilidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2000 door Kim I.H..
# Pachymelania aurita

Pachymelania aurita is een slakkensoort uit de familie van de Thiaridae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1774 door O. F. Müller.
# Zarcinia thiospila

Zarcinia thiospila is een vlinder uit de familie van de koolmotten (Plutellidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1903 door Turner.
# Moissy-Cramayel

Moissy-Cramayel is een gemeente in het Franse departement Seine-et-Marne (regio Île-de-France) en telt 14.298 inwoners (1999). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Melun en is een van gemeenten van de nieuwe stad Sénart.

## Geografie

De oppervlakte van Moissy-Cramayel bedraagt 14,3 km², de bevolkingsdichtheid is 999,9 inwoners per km².

## Verkeer en vervoer

In de gemeente ligt spoorwegstation Lieusaint - Moissy.
De onderstaande kaart toont de ligging van Moissy-Cramayel met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Eurytoma cuneiforma

Eurytoma cuneiforma is een vliesvleugelig insect uit de familie Eurytomidae. De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1982 door Bugbee.
# Chiropteromyza

Chiropteromyza is een geslacht van insecten uit de familie van de afvalvliegen (Heleomyzidae), die tot de orde tweevleugeligen (Diptera) behoort.

## Soort

* C. broersei (de Meijere, 1946)
# Isoperla ouachita

Isoperla ouachita is een steenvlieg uit de familie Perlodidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1973 door Stark & Stewart.
* Joel Hallan (2008) Synopsis of Perlodidae of the World
* DeWalt, R. E., U. Neu-Becker & G. Stueber (2013) Plecoptera Species File Online. Version 1.0/4.1. Bezocht: 4-3-2013.
# Habropoda medogensis

Habropoda medogensis is een vliesvleugelig insect uit de familie bijen en hommels (Apidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1988 door Wu.
# Syngastes cornalinus

Syngastes cornalinus is een eenoogkreeftjessoort uit de familie van de Tegastidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1924 door Monard.
# PID

PID kan verwijzen naar:
* Passenger Information Display, De internationale afkorting voor een op afstand bediend paneel dat boven perrons voor reizigerstreinen hangt.
* Pelvic inflammatory disease, ontsteking in het kleine bekken.
* Persistent identifier, een duurzame verwijzing naar een digitaal object
* PID-regelaar (Proportioneel, Integrerend en Differentiërend), een regelaar voor procesregeling
* Piping and instrumentation diagram, een technische schema die alle leidingen en andere onderdelen van een procesinstallatie laat zien.
* Project Initiatie Documentatie, een stuurproduct uit de PRINCE2 projectmanagementmethode.
* Politie Inlichtingendienst, gemeentelijke inlichtingendienst voor de BVD/AIVD bij de gemeentepolitie - van 1919 tot 1993, in 1994 met de DID opgegaan in de Regionale Inlichtingendienst (RID)
* Post Interventie Dossier, een dossier die alle informatie met betrekking het bouwen en verbouwen van een gebouw bevat.
* Primaire immuundeficiëntie, genetisch defect in het afweersysteem
* Process identifier, een unieke identificator van processen die op een computer actief zijn
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van PID en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Xanthesma scutellaris

Xanthesma scutellaris is een vliesvleugelig insect uit de familie Colletidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1965 door Michener.
# Eurytoma curculionum

Eurytoma curculionum is een vliesvleugelig insect uit de familie Eurytomidae. De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1878 door Mayr.
# Christus Koningkerk (Hoensbroek)

De Christus Koningkerk is een kerkgebouw aan het Pius XII-plein in de wijk Nieuw Lotbroek in de Limburgse plaats Hoensbroek, gemeente Heerlen. Het bouwwerk is een ontwerp van het architectenbureau Swinkels en Salemans en werd na de bouw van een jaar in 1964 voltooid. Het gebouw werd in 2010 aan de eredienst onttrokken en in 2015 verkocht aan een particulier.
De kerk werd op initiatief van pastoor Frencken gebouwd en is opgetrokken uit geprefabriceerd beton. Tot zover bekend is deze Christus Koningkerk de enige kerk in Nederland die op deze manier is ontstaan. Op 23 juni 2012 werd tevens bekend dat een lokaal genootschap het gebouw tot monument wil laten verklaren.
* ↑ Christus Koning, kerkgebouwen-in-limburg.nl
* ↑ 'Koningkerk Hoensbroek monument', Limburgs Dagblad
# Isoperla ornata

Isoperla ornata is een steenvlieg uit de familie Perlodidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1988 door Zhiltzova.
* Joel Hallan (2008) Synopsis of Perlodidae of the World
* DeWalt, R. E., U. Neu-Becker & G. Stueber (2013) Plecoptera Species File Online. Version 1.0/4.1. Bezocht: 4-3-2013.
# Haemogregarina torpedinis

Haemogregarina torpedinis is een soort in de taxonomische indeling van de Myzozoa, een stam van microscopische parasitaire dieren. Het organisme komt uit het geslacht Haemogregarina en behoort tot de familie Haemogregarinidae. Haemogregarina torpedinis werd in 1909 ontdekt door Neumann.
# Syngastes gregoryi

Syngastes gregoryi is een eenoogkreeftjessoort uit de familie van de Tegastidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1932 door Pesta.
# Sofiakathedraal

Sofiakathedraal kan verwijzen naar:
* Sofiakathedraal (Harbin), China
* Hagia Sophia, Istanbul, Turkije
* Sint-Sofiakathedraal (Kiev), Oekraïne
* Sofiakathedraal (Novgorod), Rusland
* Sofiakathedraal (Poesjkin), Rusland
* Sofiakathedraal (Tobolsk), Rusland
* Sofiakathedraal (Vologda), Rusland
Hagia Sophia betekent Heilige Wijsheid (Grieks: Ἁγία Σοφία, Latijn: Sancta Sophia) en verwijst naar de tweede persoon van de Drie-eenheid.
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Sofiakathedraal en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Xanthesma sigaloessa

Xanthesma sigaloessa is een vliesvleugelig insect uit de familie Colletidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1969 door Exley.
# Modulair bouwen

Modulair bouwen is een bouwtechniek waarbij gebouwen worden opgebouwd uit verschillende, vooraf gefabriceerde modules. Deze modules worden op locatie gemonteerd tot één geheel, waardoor het bouwproces efficiënter en sneller kan verlopen.

## Mogelijkheden

Modulair bouwen biedt de mogelijkheid om gebouwen op maat te bouwen. De modules kunnen in verschillende maten en configuraties worden gemaakt, waardoor er een brede variëteit aan gebouwen kan worden gecreëerd. Dit maakt modulair bouwen geschikt voor zowel particuliere woningen als voor commerciële gebouwen zoals hotels, kantoren en scholen.

## Voordelen en nadelen

Het geeft een grotere mogelijkheid om de gewenste kleinere woningen snel te realiseren. De bouwtijd van een modulair gebouw is meestal korter dan traditionele bouwmethoden, omdat de productie van de modules in een fabriek plaatsvindt. Afhankelijk van het formaat van een gebouw en de afwerkingsgraad neemt productie en plaatsing een tot een paar maanden in beslag. Ook kunnen op de locatie dan alle nutsvoorzieningen voorbereid worden. De uiteindelijke plaatsing duurt slechts een week. Hierdoor is er minder afhankelijkheid van weersomstandigheden en is de bouw minder arbeidsintensief. Modulair bouwen geeft minder afval op de bouwlocatie en zijn door het systeem makkelijker uit te breiden met extra units in de breedte en hoogte.
Nadelen zijn dat de keuzemogelijkheiden qua indeling, materiaalkeuze en formaat vaak minder groot zijn. Door het benodigde transport zijn de maximale afmetingen van een module meestal drie bij twaalf meter. Voor een modulaire woning gelden dezelfde bouwvoorschriten als voor een traditionele woning wat betekent dat het extra geld en tijd kan kosten als er tijdens of na de productie nog wijzigingen moeten worden doorgevoerd. Ook klinkt het in theorie mooi dat er makkelijk is uit te breiden maar in de praktijk levert dat soms problemen op als daarvoor extra vergunningen moeten worden aangevraagd. Een bouwkavel kent immers een bepaalde maximale bouwgrootte qua volume. Het vooraf weten wat er mag en kan en hoe het moet worden uitgevoerd is bij deze bouwmethode een extra bijkomend aandachtspunt.
* ↑ Artikelen over modulair bouwen op website Circulaire Bouweconomie
* ↑ Is modulair bouwen de toekomst? Dit zijn de voordelen en zoveel kost het Redactie Livios 13-01-2022. Gearchiveerd op 25-1-2023. Geraadpleegd op 25-1-2023.
# Euscelidia lucioides

Euscelidia lucioides is een vliegensoort uit de familie van de roofvliegen (Asilidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2003 door Dikow.
# Cigaritis lunulifera

Cigaritis lunulifera is een vlinder uit de familie van de Lycaenidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst gepubliceerd in 1879 door Frederic Moore.
De soort komt voor in India (West-Bengalen).
# Itara maxima

Itara maxima is een rechtvleugelig insect uit de familie krekels (Gryllidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2001 door Gorochov.
# Haliplus stepheni

Haliplus stepheni is een keversoort uit de familie watertreders (Haliplidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1988 door Watts.
* ↑ Vondel B.J. van 2005: Haliplidae, pp. 20-86. In: Nilsson A.N. & Vondel B.J. van. 2005. Amphizoidae, Aspidytidae, Haliplidae, Noteridae and Paelobiidaer (Coleoptera, Adephaga). - In : World Catalogue of Insects 7: 1-171.
* ↑ Vondel B.J. van 2007: World Catalogue of Haliplidae - corrections and additions 1 (Coleoptera: Haliplidae). - Koleopterologische Rundschau 77: 89-96.
# Synonchiella hopperi

Synonchiella hopperi is een rondwormensoort uit de familie van de Selachinematidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1972 door Ott.
# Sofia sulcatum

Sofia sulcatum is een keversoort uit de familie kniptorren (Elateridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1851 door Solier.
# Zatrephus longicornis

Zatrephus longicornis is een keversoort uit de familie van de boktorren (Cerambycidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1930 door Pic.
# Mollia elongata

Mollia elongata is een mosdiertjessoort uit de familie van de Microporidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1928 door Ferdinand Canu en Ray Smith Bassler.
* ↑ Bock, P. (2012). Mollia elongata Canu & Bassler, 1928. In: Bock, Phil; Gordon, D. (2012) World list of Bryozoa. Geraadpleegd via: World Register of Marine Species
* ↑ Canu, F.; Bassler, R. S. (1928). Bryozoaires du Brésil. Bulletin de la Société des Sciences de Seine-et-Oise. 9: 58-110
# Euroviisut

Euroviisut was tussen 1994 en 2011 de Finse voorronde van het Eurovisiesongfestival. Euroviisut werd in deze periode jaarlijks georganiseerd door de YLE. De laatste editie vond plaats in 2011, de show werd opgevolgd door Uuden Musiikin Kilpailu.

## Winnaars

| Jaar | Artiest | Titel |
| 1994 | CatCat | Bye Bye Baby |
| 1996 | Jasmine | Niin kaunis on taivas |
| 1998 | Edea | Aava |
| 2000 | Nina Åström | A Little Bit |
| 2002 | Laura | Addicted to You |
| 2004 | Jari Sillanpää | Takes 2 to Tango |
| 2005 | Geir Rönning | Why? |
| 2006 | Lordi | Hard Rock Hallelujah |
| 2007 | Hanna Pakarinen | Leave me alone |
| 2008 | Teräsbetoni | Missä miehet ratsastaa |
| 2009 | Waldo's People | Lose control |
| 2010 | Kuunkuiskaajat | Työlki ellää |
| 2011 | Paradise Oskar | Da da dam |
Voor de uitslagen van Finland op het Eurovisiesongfestival, zie Finland op het Eurovisiesongfestival.
# Cigaritis lohita

Cigaritis lohita is een vlinder uit de familie van de Lycaenidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst gepubliceerd in 1829 door Thomas Horsfield.

## Verspreiding

De soort komt voor in India, Sri Lanka, Vietnam, Cambodja, Indonesië en Taiwan.

## Ondersoorten

* Cigaritis lohita lohita (Horsfield, 1829)
* Cigaritis lohita batina (Fruhstorfer, 1912)
** = Aphnaeus lohita batina Fruhstorfer, 1912
** = Spindasis lohita batina (Fruhstorfer, 1912)
* Cigaritis lohita formosana (Moore, 1877)
** = Aphnaeus formosanus Moore, 1877
** = Aphnaeus syama formosana
** = Aphnaeus syama formosanus
** = Spindasis lohita formosana
* Cigaritis lohita himalayanus (Moore, 1884)
** = Aphnaeus himalayanus Moore, 1884
** = Aphnaeus lohita himalayanus
* Cigaritis lohita lazularia (Moore, 1881)
** = Aphnaeus lazularia Moore, 1881
** = Aphnaeus lohita lazularia
* Cigaritis lohita panasa (Fruhstorfer, 1912)
** = Aphnaeus lohita panasa Fruhstorfer, 1912
** = Spindasis lohita panasa (Fruhstorfer, 1912)
* Cigaritis lohita senama (Fruhstorfer, 1912)
** = Aphnaeus lohita senama Fruhstorfer, 1912
** = Spindasis lohita senama (Fruhstorfer, 1912)
* Cigaritis lohita zebrinus (Moore, 1884)
** = Aphnaeus zebrinus Moore, 1884
** = Spindasis lohita milleri Corbet, 1940
** = Spindasis lohita zebrina (Bryk, 1946)
* (en) Markku Savela. Cigaritis Donzel, 1848. nic.funet.fi. Geraadpleegd op 3-9-2022.
# Itara major

Itara major is een rechtvleugelig insect uit de familie krekels (Gryllidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1930 door Lucien Chopard.
# Haine-Saint-Pierre

Haine-Saint-Pierre is een plaats in de Belgische provincie Henegouwen, en een deelgemeente van de Waalse stad La Louvière. Tot 1 januari 1977 was het een zelfstandige gemeente.
Het dorp heeft een rijk industrieel verleden en groeide enorm in de 19e eeuw bij de oprichting van de Forges Usines et Fonderies Haine-Saint-Pierre, Baume & Marpent en de Compagnie Centrale de Construction, allemaal constructiebedrijven in de metaalindustrie, met een specialisatie voor spoorwegmateriaal. Daarnaast was Haine-Saint-Pierre ook het centrum van de glasindustrie in de streek. De eerste verreries openden reeds in de 18e eeuw.

## Demografische ontwikkeling

* Bronnen:NIS, Opm:1831 tot en met 1970=volkstellingen, 1976= inwoneraantal op 31 december
# Synonchiella edax

Synonchiella edax is een rondwormensoort uit de familie van de Selachinematidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1977 door Aissa & Vitiello.
# Solymar

Solymar is een stad in Uruguay, gelegen in het departement Canelones, 24 km ten oosten van Montevideo. De stad telt 15.908 inwoners (2004). Tegenwoordig maakt Solymar deel uit van de agglomeratie Ciudad de la Costa.
In de jaren 40 ontwikkelde het gebied zich tot een vakantiegebied voor de inwoners van Montevideo. Solymar heeft namelijk stranden aan de Río de la Plata. De eerste huizen in de stad waren dan ook vakantiehuizen, in het begin nog zonder stromend water en elektriciteit. Nu wonen er vooral forenzen die in Montevideo werken.
# Ype Koopmans

Ype Koopmans (1955) is een Nederlands kunsthistoricus, hoogleraar en museumdirecteur.

## Loopbaan

Koopmans studeerde kunstgeschiedenis en museologie aan de Universiteit Leiden (1977-1984). Hij promoveerde in 1997 cum laude bij Carel Blotkamp aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Zijn tweedelig proefschrift Muurvast & gebeiteld gaat over de beeldhouwkunst in de bouw in Nederland in de periode 1840-1940. Hij ontving hiervoor de dissertatieprijs van de stichting Praemium Erasmianum.
Koopmans was redacteur (1989-2002) van het tijdschrift Jong Holland en publiceerde meerdere artikelen en boeken. Hij werkte als curator (1994-2012) bij het Museum voor Moderne Kunst Arnhem. Sinds 2014 is hij artistiek directeur van het museum MORE in Gorssel. Hij is daarnaast hoogleraar kunstgeschiedenis aan de Open Universiteit. Koopmans is gespecialiseerd in de Nederlandse kunst van het interbellum.

## Publicaties (selectie)

* 1994: Muurvast & gebeiteld. Beeldhouwkunst in de bouw 1840-1940/Fixed & Chiselled. Sculpture in Architecture (deel I), tent.cat. Rotterdam: NAi Uitgevers. ISBN 9072469674.
* 1994: H.A. van den Eijnde 1869-1939. Assen: Drents Museum. ISBN 9070884631.
* 1997: Muurvast & gebeiteld. Beeldhouwkunst in de bouw 1840-1940 (deel II). Rotterdam: NAi Uitgevers. ISBN 9056620762.
* 2004: ASB : architectuur, schilderkunst, beeldhouwkunst : nieuwe beelding en nieuwe zakelijkheid 1926-1930, tentoonstellingscatalogus Museum voor Moderne Kunst, Arnhem. ISBN 9789072861405.
* 2006: John Rädecker : de droom van het levende beeld. Zwolle: Waanders Uitgevers. ISBN 9040082618.
* ↑ Biografische gegevens bij het RKD-Nederlands Instituut voor Kunstgeschiedenis
* ↑ Vereniging van Nederlandse Kunsthistorici: Interview Ype Koopmans
* ↑ Dissertatieprijzen: Ype Koopmans
* ↑ CODART: http://www.codart.nl/images/Publications/Publicaties%20van%20Ype%20Koopmans%20(januari%202011).pdf Publicaties van Ype Koopmans (tot jan. 2011)]
* ↑ "Ype Koopmans nieuwe museumdirecteur MORE", de Telegraaf, 25 juli 2014
* ↑ "Japi en Bavink en de doorbraak van de moderne kunst. Het vroege proza van Nescio in een cultuurhistorische spiegel", inaugurele rede op 1 maart 2013