OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Four One & Only's

Four One & Only's was een Nederlandse poppy indie- cq. post-punkband, actief tussen 1984 en 1996 en afkomstig uit Breda. De stijl van de groep is moeilijk te categoriseren en is beïnvloed door onder andere punk, Britse post-punkbands (als The Fall, TV Personalities, Half Man Half Biscuit en Camper Van Beethoven), sixtiespsychedelica en beatmuziek, de new wave van Jonathan Richman en folk.
In 1987 krijgt de groep nationale aandacht als de debuutsingle Completely Nude between Forgetmenots op de radio gedraaid wordt door John Peel en de video ervan regelmatig wordt vertoond in het VPRO-programma Jonge Helden. Een doorbraak naar het grote publiek blijft uit maar door intensief toeren en het uitbrengen van nieuw werk weet de band een cultstatus op te bouwen.

## Bezetting

Gedurende haar bestaan heeft de band vele bezettingswisselingen ondergaan. Hieronder volgt een lijst van de belangrijkste muzikanten die in de band hebben gespeeld:
* Marcel Ficheroux: zang
* Marthy Coumans: zang, gitaar
* Rob Musters: gitaar, mandoline, zang
* Bart Cornelis: basgitaar, zang
* Felix Cantineau: drums
* Peter den Boer: basgitaar
* Richie Martina: drums
* Hans van den Bergh: basgitaar
* Stephan Claassen: accordeon, sitar
* Andy Martina, basgitaar
* Emiel Jonkers, zang

## Discografie

* The End Is Searching, lp, 1987, label: Noet Lachten. Producer: Antoine Kroes.
* We Love You, lp, 1988, label: Megadisc. Producer: Joe Foster.
* Fairy-tale, lp, 1991, label: Noet Lachten. Producer: Joe Foster.
* Sticker, cd, 1993, label: Farce. Producer: Joe Foster.
* Holy, cd, 1996, label: Farce. Producer: Joe Foster.
# Four Norwegian Moods

Four Norwegian Moods (ook Quatre Pièces à la Norvégienne) (W75) is een compositie voor orkest van Igor Stravinsky, gecomponeerd in Hollywood in 1942 en voor het eerst uitgevoerd door het Boston Symphony Orchestra op 13 januari 1944.
De Four Norwegian Moods hebben de volgende delen:
* Intrada
* Song
* Wedding Dance
* Cortège
In 1941 was er sprake van dat Stravinky muziek zou componeren bij een film over de nazi-invasie in Noorwegen. Hij ontleende hiervoor de thema's aan Noorse volksliederen uit een verzameling die zijn vrouw in een tweedehands boekenzaak in Los Angeles had gekocht. 'Hollywood' weigerde echter de muziek in de vorm zoals Stravinsky die had gecomponeerd en Stravinsky wilde geen concessies doen. Hij bewerkte het materiaal daarop tot een orkestsuite.
Stravinsky heeft erop gewezen dat de titel 'Moods' (stemmingen) niet geïnterpreteerd diende te worden als 'impressie' of 'gemoedstoestand'. Het ging hem slechts om een vorm of stijl zonder verwijzing naar 'ethnologische authenticiteit', waarmee hij, zoals hij zei, de manier van Joseph Haydn had gevolgd in de benadering van folkloristische tradities. De folkloristische thematiek diende hem slechts als ritmische en melodische basis. White voert aan dat het volksmuziekmateriaal niet volledig is verwerkt en dat er iets voor te zeggen is om Four Norwegian Moods eerder onder te brengen in de categorie 'Transcripties' dan in de lijst met originele composities.

## Oeuvre

Zie het Oeuvre van Igor Stravinsky voor een volledig overzicht van het werk van Stravinsky.

## Geselecteerde discografie

* Four Norwegian Moods, CBC Symphony Orchestra o.l.v. Igor Stravinsky ('Igor Stravinsky Edition', in het deel 'Miniature Masterpieces', Sony Classical, SWMK 46 296)
* Four Norwegian Moods, The Cleveland Orchestra o.l.v. Riccardo Chailly ('Stravinsky Chamber Works & Rarities', Decca 2CDS, 473 810-2)

## Literatuur

* White, Eric Walter (1979), Stravinsky. The Composer and his Works, Londen, Faber and Faber
# Freema Agyeman

Frema 'Freema' Agyeman (Londen, 20 maart 1979) is een Brits actrice.

## Biografie

Agyeman werd geboren in Londen bij een Iraanse moeder en een Ghanese vader, in haar kinderjaren zijn haar ouders gescheiden. Haar moeder was een moslim en haar vader methodist, toch werd zij opgevoed met een rooms-katholiek geloof. Zij doorliep de middelbare school aan de Our Lady's Convent RC High School, een Katholieke school in Stamford Hill. Hierna studeerde zij af met een bachelor of arts in podiumkunsten en drama aan de Middlesex University in Hendon waar zij in 2000 haar diploma haalde.
Agyeman begon in 2003 met acteren in de televisieserie Crossroads, waarna zij nog meerdere rollen speelde in televisieseries en films.

## Filmografie
### Films

Uitgezonderd korte films.
* 2021 The Matrix Resurrections - als Astra
* 2017 Eat Locals - als Angel
* 2015 North v South - als Penny
* 2013 Rubenesque - als Trudy
* 2007 Doctor Who: The Infinite Quest - als Martha Jones (stem)

### Televisieseries

Uitgezonderd eenmalige gastrollen.
* 2018-2022 New Amsterdam - als dr. Helen Sharpe - 76+ afl.
* 2015-2018 Sense8 - als Amanita Caplan - 23 afl.
* 2013-2015 Old Jack's Boat - als Shelly Periwinkle - 27 afl.
* 2013-2014 The Carrie Diaries - als Larissa Loughton - 26 afl.
* 2009-2011 Law & Order: UK - als assistent-officier van justitie Alesha Phillips - 39 afl.
* 2008 Survivors - als Jenny Walsh - 2 afl.
* 2008 Little Dorrit - als Tattycoram - 8 afl.
* 2008 Torchwood - als Martha Jones - 3 afl.
* 2006-2010 Doctor Who - als Martha Jones - 20 afl.
* 2006 The Bill - als Shakira Washington - 2 afl.
* (en) Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Freema Agyeman op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
* (en) Biografie op IMDb
* (en) Filmografie op IMDb
* Bibsys: 14025569
* Biblioteca Nacional de España: XX5025387
* Bibliothèque nationale de France: cb17149418g (data)
* Gemeinsame Normdatei: 117136573X
* International Standard Name Identifier: 0000 0001 1477 9543
* Library of Congress Control Number: no2009075041
* MusicBrainz: 983dc441-c28d-47ca-a8bc-eb5d21b35ffd
* Nationale bibliotheek van Australië: 43424867
* Nederlandse Thesaurus van Auteursnamen: 402265939
* Système universitaire de documentation: 133213501
* Trove: 1459065
* Virtual International Authority File: 95131316
* WorldCat (via VIAF): 95131316
# Kanton Larche

Larche is een voormalig kanton van het Franse departement Corrèze. Het kanton maakte deel uit van het arrondissement Brive-la-Gaillarde. Het werd opgeheven bij decreet van 24 februari 2014, met uitwerking op 22 maart 2015. Alle gemeenten werden opgenomen in het nieuwe Kanton Saint-Pantaléon-de-Larche.

## Gemeenten

Het kanton Larche omvatte de volgende gemeenten:
* Chartrier-Ferrière
* Chasteaux
* Cublac
* Larche (hoofdplaats)
* Lissac-sur-Couze
* Mansac
* Saint-Cernin-de-Larche
* Saint-Pantaléon-de-Larche
# Kanton Laruns

Laruns is een voormalig kanton van het Franse departement Pyrénées-Atlantiques. Het kanton maakte deel uit van het arrondissement Oloron-Sainte-Marie. Het werd opgeheven bij decreet van 25 februari 2014, met uitwerking op 22 maart 2015. Alle gemeenten werden opgenomen in het nieuwe kanton Oloron-Sainte-Marie-2.

## Gemeenten

Het kanton Laruns omvatte de volgende gemeenten:
* Aste-Béon
* Béost
* Bielle
* Bilhères
* Eaux-Bonnes
* Gère-Bélesten
* Laruns (hoofdplaats)
* Louvie-Soubiron
# Karel Victor zu Wied

Karel Victor (Carol Victor) Willem Frederik Ernst Günther zu Wied (Potsdam, 19 mei 1913 - München, 8 december 1973) was een Duitse prins uit het Huis Wied.
Hij was de enige zoon van Wilhelm zu Wied en Sophie van Schönburg-Waldenburg en een kleinzoon van de Nederlandse prinses Marie. Kort na zijn geboorte werd zijn vader gekozen tot vorst van Albanië. Een jaar later verhuisde het gezin daadwerkelijk naar hun nieuwe land, waar ze het - onbekend met volk en cultuur - maar een half jaar uithielden. Niettemin gold Karel Victor als erfprins van Albanië.
Hij trouwde in 1966 met de Amerikaanse Eileen Johnston (1923-1985) met wie hij geen kinderen kreeg. Zeven jaar na zijn huwelijk overleed hij in München, waarna zijn lichaam werd bijgezet in Neuwied.
# Fosfoserine

Fosfoserine (afgekort als SEP of J) is een ester van serine en fosforzuur. Fosfoserine is een bestanddeel van een groot aantal proteïnes, het wordt in een posttranslationele modificatie van serine in de proteïneketen geïntroduceerd. De fosforylering van de alcoholfunctie in serine wordt door verschillende enzymen, kinases, gekatalyseerd. Via technieken die gebruik maken van een uitgebreidere genetische code kan fosfoserine ook tijdens de translatie al in de aminozuurketen worden opgenomen.
Fosfoserine is een standaard metaboliet in (menselijke) lichaamsvloeistoffen.
Fosfoserine is een tridentaat ligand: de carbonzuur-, de amine- en de fosfaat-groep. Het vaststellen van de manier waarop een metaalion in een gefosforyleerde verbinding gecoördineerd is in een organisme, is de eerste stap in het verklaren van de functie van fosfoserine in biologische processen.
* ↑ Olsen, Jesper V., Blagoev, Blagoy, Gnad, Florian, Macek, Boris, Kumar, Chanchal (11 maart 2006). Global, In Vivo, and Site-Specific Phosphorylation Dynamics in Signaling Networks. Cell 127 (3): 635–648. ISSN: 0092-8674. PMID 17081983. DOI: 10.1016/j.cell.2006.09.026.
* ↑ Krebs, Edwin G. (1 oktober 1985). The phosphorylation of proteins: a major mechanism for biological regulation. Biochemical Society Transactions 13 (5): 813–820. ISSN: 0300-5127. PMID 2998902. DOI: 10.1042/bst0130813. Gearchiveerd van origineel op 20 september 2018.
* ↑ Manning, G., Whyte, D. B., Martinez, R., Hunter, T., Sudarsanam, S. (6 december 2002). The Protein Kinase Complement of the Human Genome. Science 298 (5600): 1912–1934. ISSN: 0036-8075. PMID 12471243. DOI: 10.1126/science.1075762.
* ↑ Park, Hee-Sung, Hohn, Michael J., Umehara, Takuya, Guo, Li-Tao, Osborne, Edith M. (26 augustus 2011). Expanding the Genetic Code of Escherichia coli with Phosphoserine. Science 333 (6046): 1151–1154. ISSN: 0036-8075. PMID 21868676. DOI: 10.1126/science.1207203.
* ↑ Rogerson, Daniel T, Sachdeva, Amit, Wang, Kaihang, Haq, Tamanna, Kazlauskaite, Agne (1 januari 2015). Efficient genetic encoding of phosphoserine and its nonhydrolyzable analog. Nature Chemical Biology 11 (7). DOI: 10.1038/nchembio.1823.
* ↑ Oza, Javin P., Aerni, Hans R., Pirman, Natasha L., Barber, Karl W., ter Haar, Charlotte M. (9 september 2015). Robust production of recombinant phosphoproteins using cell-free protein synthesis. Nature Communications 6. PMID 26350765. PMC 4566161. DOI: 10.1038/ncomms9168.
* ↑ Analysis of free and bound O-phosphoamino acids in urine by gas chromatography with flame photometric detection. Gearchiveerd op 20 september 2018.
* ↑ Jastrzab, Renata, Lomozik, Lechoslaw (10 maart 2009). Coordination mode in the binary systems of copper(II)/O-phospho-L-serine. Journal of Coordination Chemistry 62 (5): 710-720. ISSN: 0095-8972. DOI: 10.1080/00958970802317855.
* ↑ Jastrzab, Renata (1 mei 2009). Phosphoserine and specific types of its coordination in copper(II) and adenosine nucleotides systems – Potentiometric and spectroscopic studies. Journal of Inorganic Biochemistry 103 (5): 766-773. DOI: 10.1016/j.jinorgbio.2009.01.012.
# Karmøy

Karmøy is een gemeente in de Noorse provincie Rogaland. De gemeente telde 42.229 inwoners in januari 2017. Het noordelijke deel van de gemeente, met ruim 10.000 inwoners, is feitelijk een stadsdeel van Haugesund. De gemeente omvat het eiland Karmøy en een deel van het aanpalende vasteland.

## Plaatsen in de gemeente

* Avaldsnes
* Kopervik
* Sandve
* Skudeneshamn
* Våre
* Visnes

## Geboren

* Thorhild Widvey (1956), politica
* Noors bureau voor statistiek
Bjerkreim · Bokn · Eigersund · Gjesdal · Hå · Haugesund · Hjelmeland · Karmøy · Klepp · Kvitsøy · Lund · Randaberg · Sandnes · Sauda · Sokndal · Sola · Stavanger · Strand · Suldal · Time · Tysvær · Utsira · Vindafjord Fylker van Noorwegen
# Kandangrejo

Kandangrejo kan verwijzen naar:

## Plaats in Indonesië

* Kandangrejo (Klambu), een plaats in het bestuurlijke gebied Grobogan in de provincie Midden-Java
* Kandangrejo (Kedungpring), een plaats in het bestuurlijke gebied Lamongan in de provincie Oost-Java
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Kandangrejo en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Karolina Domańska-Ksyt

Karolina Domańska-Ksyt (31 mei 1985) is een Poolse langebaanschaatsster. Ze nam in 2011, voor het eerst, deel aan het Europees kampioenschap allround. In de uitslag was ze op een 16e plaats terug te vinden, dit was net niet genoeg om zich te plaatsen voor het Wereldkampioenschap allround.
Ook nam ze vier keer mee aan de Wereldkampioenschappen voor junioren, haar beste prestatie was de 24e plaats in het eindklassement in 2003. Domańska-Ksyt deed tweemaal mee aan het Wereldkampioenschap afstanden, ze reed hier alleen de ploegenachtervolging waarop ze 6e en 7e werd met haar land. Verder heeft ze acht nationale titels op haar naam staan, ook heeft ze dertien zilveren en vierentwintig bronzen medailles op Poolse kampioenschappen bemachtigd.

## Persoonlijke records

| Afstand | Tijd | Datum | Baan |
| 500 meter | 40,50 | 16 november 2007 | Calgary |
| 1000 meter | 1.18,75 | 18 november 2007 | Calgary |
| 1500 meter | 2.03,74 | 28 oktober 2007 | Calgary |
| 3000 meter | 4.17,79 | 16 november 2007 | Calgary |
| 5000 meter | 7.29,58 | 1 december 2007 | Kolomna |

## Resultaten

| Jaar | EK allround | WK afstanden | Wereldbeker | WK junioren |
| 2001 | | | | NC35 (40, 27, 35, -) |
| 2002 | | | | NC28 (27, 23, 29, -) 6e achtervolging |
| 2003 | | | | 24e (29, 25, 18, 18) |
| 2004 | | | 00p 1500m 00p 3k/5k | NC35 (35, 31, 26, -) |
| 2005 | | | 00p 1500m 00p 3k/5k | |
| 2006 | | | | |
| 2007 | | 7e achtervolging | 00p 1000m 54e 3k/5k 6e achtervolging | |
| 2008 | | 6e achtervolging | 00p 500m 00p 1000m 00p 1500m 58e 3k/5k 5e achtervolging | |
| 2009 | | | | |
| 2010 | | | | |
| 2011 | NC16 (13, 20, 15, -) | | 00p 3k/5k 6e achtervolging | |
| 2012 | | | 00p 3k/5k 9e massastart 4e achtervolging | |
| 2013 | | | 18e massastart | |
    - = geen deelname
    NC# = niet gekwalificeerd voor de laatste afstand, maar wel als # geklasseerd in de eindrangschikking
    (#, #, #, #) = afstandspositie op allroundtoernooi (500m, 3000m, 1500m, 5000m) of op juniorentoernooi (500m, 1500m, 1000m, 3000m).
* (de) Karolina Domańska-Ksyt op SpeedSkatingNews.info
* Karolina Domańska-Ksyt op Effesport.nl
* (en) Karolina Domańska-Ksyt op SpeedskatingResults.com
* Karolina Domańska-Ksyt op SchaatsStatistieken.nl
# Frans Wijnen

Frans Arnold Jozef Wijnen (Mechelen, 21 mei 1922 - Genk, 20 februari 2016) was een Belgisch politicus voor de CVP.

## Biografie

Wijnen was aannemer. Van 1967 tot 1987 was hij voorzitter van de NCMV-afdeling van de provincie Limburg.
In 1952 werd hij voor de CVP verkozen tot gemeenteraadslid van Munsterbilzen waarvan hij van 1959 tot 1976 burgemeester was. Na de fusie met Bilzen was hij daar van 1977 tot 1986 gemeenteraadslid en van 1979 tot 1982 burgemeester.
Van 1965 tot 1971 en van 1974 tot 1977 was hij lid van de Kamer van volksvertegenwoordigers voor het arrondissement Tongeren-Maaseik. In de periode april 1974-april 1977 had hij als gevolg van het toen bestaande dubbelmandaat ook zitting in de Cultuurraad voor de Nederlandse Cultuurgemeenschap, die op 7 december 1971 werd geïnstalleerd en de verre voorloper is van het Vlaams Parlement.
In februari 2016 stierf hij op 93-jarige leeftijd. Zijn uitvaartplechtigheid vond plaats in de Onze-Lieve-Vrouw-Tenhemelopnemingskerk te Munsterbilzen.
* Paul van Molle, Het Belgisch parlement 1894-1972. Antwerpen/Utrecht, 1972, p. 384 en 429.
* ↑ Biografische fiche Frans Wijnen; Vlaams Parlement
* ↑ Overlijdensbericht Frans Wijnen; inmemoriam.be
* ↑ Groot engagement voor genoeg sociale huisvesting in de regio; Cordium; 23 maart 2013. Gearchiveerd op 16 april 2019.
# Fort aan het Schiphol

Fort aan het Schiphol was een fort in de Haarlemmermeer dat werd aangelegd bij de droogmaking van de Haarlemmermeer om de Posten van Krayenhoff ter verdediging van Amsterdam aan te vullen. Later werd het fort binnen de Stelling van Amsterdam de basis van het militair vliegkamp Schiphol, dat uitgroeide tot Luchthaven Schiphol.
Na de drooglegging van de Haarlemmermeer waren extra verdedigingswerken noodzakelijk. Besloten werd om rond 1846 vier torenforten aan te leggen, het Fort bij Heemstede (toren niet gerealiseerd), het Fort aan de Liede, het Fort aan de Nieuwe Meer en het Fort aan het Schiphol. Tussen de forten de Liede en Schiphol is een verbindingsweg aangelegd, de latere Schipholweg.
Omstreeks 1885 werd de brisantgranaat geïntroduceerd en waren de forten van baksteen verouderd. In 1926 verloor dit fort zijn defensieve betekenis. De forten waren bovendien niet goed gefundeerd en zijn daarom later gesloopt. Het fort aan het Schiphol is door de provincie Noord-Holland in 1934 gesloopt om plaats te maken voor de Schipholdraaibrug.
* ↑ Oud fort bij Schips Hol werd bakermat Nederlandse luchtvaart
# Freyja Montes

Freyja Montes is een bergketen op de planeet Venus. De Freyja Montes werden in 1979 genoemd naar Freyja, godin van de vruchtbaarheid in de Noordse mythologie.
De bergketen hebben een lengte van 579 kilometer en bevindt zich aan de noordrand van Lakshmi Planum in het quadrangle Lakshmi Planum (V-7).
# Kasteel van Berat

Het Kasteel van Berat (Albanees: Kalaja e Beratit) is een fort met uitzicht op de stad Berat in Albanië. In dit gebied liggen ook veel Byzantijnse kerken en Ottomaanse moskeeën. Het dateert voornamelijk uit de 13e eeuw. Het is gebouwd op een rotsachtige heuvel op de linkeroever van de rivier de Osum en is alleen toegankelijk vanuit het zuiden.
Na te zijn platgebrand door de Romeinen in 200 v.C., werden de muren in de 5e eeuw versterkt door de Byzantijnse keizer Theodosius II, werd het herbouwd in de 6e eeuw onder keizer Justinianus I en opnieuw in de 13e eeuw onder de despoot van Epirus, Michaël I Komnenos Doukas, neef van de Byzantijnse keizer. De hoofdingang, aan de noordkant, wordt verdedigd door een versterkte binnenplaats en er zijn drie kleinere ingangen.
Het Kasteel van Berat is in zijn huidige staat, ondanks de aanzienlijke beschadigingen, nog steeds een bezienswaardigheid. Het oppervlak dat het kasteel omvat maakte het mogelijk om een aanzienlijk deel van de stedelingen te huisvesten. De gebouwen binnen het fort werden in de 13e eeuw gebouwd en vanwege hun karakteristieke architectuur zijn ze bewaard gebleven als culturele monumenten. De bevolking van het fort was christelijk, en het had ongeveer 20 kerken (de meeste gebouwd in de 13e eeuw) en slechts één moskee, voor de Turkse garnizoensoldaten. Van deze moskee is een ruïne en de basis van de minaret bewaard gebleven. De kerken van de vesting zijn door de jaren heen beschadigd, ook hiervan zijn slechts enkelen zijn bewaard gebleven.
Het Kasteel van Berat is afgebeeld op de achterzijde van de Albanese 10 lek-munt, uitgegeven in 1996 en 2000.

## Belegeringen

* Belegering van Berat (1280–1281)
* Belegering van Berat (1455)
* Slag om Berat (1943)
# Kasteel van Bellaire-la-Motte

Het Kasteel van Bellaire-la-Motte (Château de Bellaire-la-Motte) is een kasteel in de tot de Belgische gemeente Blegny behorende plaats Saive, gelegen aan de Rue Cahorday.
Dit kasteel werd gebouwd in 1714 in opdracht van Michel de Rosen en ligt tegenover het Kasteel van Méan.

## Gebouw

Het kasteel wordt omringd door grachten en aan beide zijden toegankelijk via een stenen brug. Aan de westzijde van dit kasteel is een binnenplaats die aan beide zijden geflankeerd wordt door dienstgebouwen. De wapenschilden van De Rosen en diens in 1715 overleden vrouw, Marie-Marguerite de Rossius, vrouwe de Bellaire, zijn aangebracht. In 1716 trouwde De Rosen met Marie-Elisabeth de Saren, en in de achtergevel zijn ook nu weer beide wapenschilden aangebracht.
Het kasteel is gebouwd in baksteen, met natuurstenen hoekbanden en omlijstingen. De voorgevel heeft een fronton. Links en rechts zijn vierkante hoektorens.
* Inventaris onroerend erfgoed
# Fournes-en-Weppes

Fournes-en-Weppes is een gemeente in het Franse Noorderdepartement (Frans: département du Nord) (regio Hauts-de-France). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Rijsel. Het laatste deel van de gemeentenaam verwijst naar de streek Weppes. De gemeente telde 2.190 inwoners op 1 januari 2021.

## Geografie

De oppervlakte van Fournes-en-Weppes bedroeg op 1 januari 2021 8,22 vierkante kilometer; de bevolkingsdichtheid was toen 266,4 inwoners per km².

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).

## Geboren te Fournes

* François-Marie Raoult (1830-1901), natuurkundige en scheikundige
# Kaspische aasgarnaal

De Kaspische aasgarnaal (Hemimysis anomala) is een aasgarnalensoort uit de familie van de Mysidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1907 door Georg Ossian Sars. Deze soort is afkomstig uit de Ponto-Kaspische regio, die sinds 1950 zich heeft verspreid over Europa. De Kaspische aasgarnaal is een efficiënte alleseter die kan gedijen in zowel stilstaand als stromend water.

## Beschrijving

Volwassen individuen bereiken een lengte van 6–13 mm; de vrouwtjes zijn iets groter dan mannetjes. De soort kan ivoorgeel van kleur of doorschijnend zijn, maar vertoont gepigmenteerde rode chromatoforen in het rugschild en de telson. De intensiteit van de kleuring, waarvan wordt aangenomen dat deze verband houdt met het schemerige gedrag van de soort, varieert met samentrekking of uitzetting van de chromatoforen als reactie op licht- en temperatuuromstandigheden; in schaduwrijke gebieden hebben individuen de neiging om een diepere rode kleur te hebben. De jongeren zijn meer doorschijnend dan volwassenen. Geconserveerde individuen verliezen hun kleur en worden ondoorzichtig.
De Kaspische aasgarnaal geeft de voorkeur aan een leefomgeving met veel losse stenen of kleiige oevers met holtes. Aasgarnalen doen aan geslachtelijke voortplanting gecombineerd met broedzorg. Zoals bij alle aasgarnalen het geval is, houdt het wijfje de weinige eieren (maximum 30) bij zich in een broedbuidel of marsupium.

## Verspreiding

De soort is inheems in de zoetwaterranden van de Zwarte Zee, de Zee van Azov en de oostelijke Kaspische Zee. Het komt van oudsher voor in de benedenloop van de rivieren Don, Donau, Dnjepr en Dnjestr. In Europa heeft het zich recentelijk naar het noordwesten verspreid en in 1992 bereikte het de Baltische Zee. Nu komt deze soort komt voor in Rusland, Litouwen, Oekraïne, Moldavië, de Oostzee, Polen, Finland, Duitsland (bijvoorbeeld de Rijn), Nederland, België, Scandinavië en sinds 2004 in het Verenigd Koninkrijk. De verspreiding van deze aasgarnaal werd vereenvoudigd door de opzettelijke introductie in reservoirs aan de Wolga en de Dnjepr in de jaren 1950 en 1960 om dienen als visvoer. Ondanks de verspreiding over heel Europa, wordt het beschouwd als bedreigd in sommige delen van zijn inheemse verspreidingsgebied (Oekraïne). Doordat de soort niet kan overleven in water met een hoog zoutgehalte, wordt zijn verspreiding echter beperkt tot de zoete en brakke delen van rivieren.
* ↑ Mees, J. (2013). Hemimysis anomala G.O. Sars, 1907. Geraadpleegd via: World Register of Marine Species
* 1 2 VLIZ Alien Species Consortium (2020). Hemimysis anomala – Kaspische aasgarnaal. Niet-inheemse soorten van het Belgisch deel van de Noordzee en aanpalende estuaria anno 2020. Vlaams Instituut voor de Zee (VLIZ). Gearchiveerd op 23 juli 2021.