OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Japan Cup 2013

De 22e editie van de wielerwedstrijd Japan Cup werd gehouden op 20 oktober 2013. De renners reden een wedstrijd in en rond Utsunomiya van 151,3 kilometer. De wedstrijd maakte deel uit van de UCI Asia Tour 2014. De titelverdediger was de Italiaan Ivan Basso. Dit jaar won de Australiër Michael Rogers.

## Deelnemende ploegen
### UCI World Tour-ploegen

* Omega Pharma-Quick-Step
* RadioShack-Leopard
* Cannondale Pro Cycling Team
* Sky ProCycling
* Team Saxo-Tinkoff
* Lampre-Merida
* Team Garmin-Sharp

### Professionele continentale ploegen

* Champion System Pro Cycling Team

### Continentale ploegen

* Jelly Belly Cycling
* Amore & Vita
* Team Nippo
* Bridgestone Anchor
* Aisan Racing Team
* Team Ukyo
* Shimano Racing Team
* Japan
* Utsunomiya Blitzen

## Rituitslag

Japan Cup 2013 :
| Plaats | Naam | Ploeg | Tijd |
| 1 | Michael Rogers | Team Saxo-Tinkoff | 4u25'00" |
| 2 | Jack Bauer | Team Garmin-Sharp | +44" |
| 3 | Damiano Cunego | Lampre-Merida | z.t. |
| 4 | Julián Arredondo | Team Nippo | z.t. |
| 5 | David López García | Sky ProCycling | +50" |
| 6 | Manuele Mori | Lampre-Merida | +58" |
| 7 | Joe Dombrowski | Sky ProCycling | z.t. |
| 8 | Carlos Verona | Omega Pharma-Quick-Step | z.t. |
| 9 | Taiji Nishitani | Aisan Racing Team | +1'05" |
| 10 | Josh Edmondson | Sky ProCycling | +1'33" |
| 11 | Elia Favilli | Lampre-Merida | +2'30" |
| 12 | Ben Hermans | RadioShack-Leopard | +2'55" |
| 13 | Pieter Serry | Omega Pharma-Quick-Step | +2'59" |
| 14 | Ivan Basso | Cannondale | z.t. |
| 15 | Steele Von Hoff | Team Garmin-Sharp | +3'58" |
| 16 | Serghei Tvetcov | Jelly Belly Cycling | z.t. |
| 17 | Tomoyuki Iino | Utsunomiya Blitzen | z.t. |
| 18 | José Toribio Alcolea | Team Ukyo | z.t. |
| 19 | Ryoma Nonaka | Shimano Racing Team | z.t. |
| 20 | Yoshimitsu Hiratsuka | Aisan Racing Team | z.t. |
1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017
Japan Cup · Ronde van Hainan · Ronde van het Taihu-meer · Ronde van Dubai · Ronde van Qatar · Ronde van Oman · Ronde van Langkawi · Ronde van Taiwan · Ronde van Japan · Ronde van Korea · Ronde van Iran · Ronde van het Qinghaimeer · Ronde van China I · Ronde van China II · Ronde van Almaty · Japan Cup · Ronde van Hainan · Ronde van het Taihu-meer
# J.D. Slater

J.D. Slater (Long Island, New York, 1955) is een Amerikaans voormalig pornoacteur en regisseur van pornofilms, evenals componist van soundtracks voor zijn eigen films. In 1999 stichtte hij samen met Chris Ward de Raging Stallions Studios.

## Leven

Slater werd geboren op Long Island en opgevoed door zijn Ierse katholieke ouders. Om van huis weg te komen ging hij naar de UCLA, waar hij een bachelorgraad behaalde in de psychologie, voordat hij zijn master in klinische psychologie ging doen aan Fordham in New York. Porno was destijds nog niet bij hem opgekomen; hij verwachtte psychotherapeut te worden.
In 1981 deed een foto van een vriend hem belanden op de omslag van het tijdschrift Numbers. Regisseur Joe Gage (ook bekend als Tim Kincaid) zag dit en wilde dat Slater in zijn film Handsome optrad. Al snel verscheen Slater in films van Wakefield Poole en andere vroege producenten van homoseksuele erotica.
Door te kijken naar deze mensen leerde hij hoe hij een film moest maken. In 1986 was zijn imago gevestigd en begon hij zelf films te maken en te produceren. In 1989 werden kanker, hiv en tuberculose bij hem geconstateerd en werd hij van rechtswege vervolgd vanwege zijn werk.
Bewust wendde hij zich van de hoofdstroom van de industrie af, omdat hij vond dat deze steriel geworden was, en ging hij wat hij noemde "big guerrilla filmmaking things" maken, waar titels als Smut, Motorsexual en Confessions voorbeelden van zijn. Voor de film Guilty begon hij in 1990 zijn eigen productiemaatschappij, en belandde hij bijna in de gevangenis omdat hij exemplaren naar Engeland gestuurd had, die vervolgens in beslag genomen en obsceen verklaard werden.

## Videografie
### Als regisseur en producent

* Fistpack 4: Nutts for Butts(2005)
* Sexpack
* Hairy Boyz4&5
* Centurion Muscle
* Hard (1985)
* Bound, Beaten, and Banged
* Centurion Muscle 2: Alpha
* Centurion Muscle 3: Omega
* Centurion Muscle 4: EROTIKUS
* Centurion Muscle 5: MAXIMUS
* Centurion Muscle 6: MONUMENT
* Centurion Muscle
* Hard Sex
* Hunter/Hunted
* Knight After Night
* Punishment Chamber
* Red and the Black
* Roid Rage
* Your Masters

### Als acteur

* Manholes and More Manholes (2003)
* Confessions (1989)
* Ranch Hand (1988)
* In Heat (1986)
* Bring Your Own Man (1985)
* Daddies Plaything (1985)
* One, Two, Three (1985)
* What the Big Boys Eat (1985)
* Outrage (1984)
* Handsome (1981)

## Cd's

* Deeper
* Raiders Soundtrack
* Master
* Submission
* Obey
* Unrepentant
* Harder
* Filling your silence
* Bibliothèque nationale de France: cb141378201 (data)
* SNAC: w6tm89c5
* Virtual International Authority File: 2968149416752789730004
* WorldCat (via VIAF): 2968149416752789730004
# Xylocopa barbatella

Xylocopa barbatella is een vliesvleugelig insect uit de familie bijen en hommels (Apidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1931 door Cockerell.
# Sumitrosis minima

Sumitrosis minima is een keversoort uit de familie bladkevers (Chrysomelidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1932 gepubliceerd door Maurice Pic.
# Upunusa Tholus

Upunusa Tholus is een heuvel op de planeet Venus. Upunusa Tholus werd in 1985 genoemd naar Upunusa, godin van de aarde op de Leti- en Babareilanden (Indonesië).
De heuvel heeft een diameter van 223 kilometer en bevindt zich in het quadrangle Metis Mons (V-6).
# Upupae

De Upupae zijn in bepaalde traditionele taxonomieën van de vogels een orde of onderorde die de hoppen (Upupidae) en neushoornvogels (Bucerotidae) omvat. Tegenwoordig worden de Upupidae wel als Phoeniculidae samen met de Messelirrisoridae in een met de Upupae overeenkomstige klade Upupiformes geplaatst, als zustergroep van de Buceroidea binnen de Bucerotiformes.

## Literatuur

* H. Seebohm. Classification of Birds; an attempt to diagnose the subclasses, Orders, suborders and some of the families of existing Birds. London 1890.
* Mayr, G., 2000: "Tiny hoopoe-like birds from the Middle Eocene of Messel (Germany)", The Auk, 117: 964-970
# Scelolyperus schwarzi

Scelolyperus schwarzi is een keversoort uit de familie bladkevers (Chrysomelidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1893 gepubliceerd door George Henry Horn.
# Scelolyperus transitus

Scelolyperus transitus is een keversoort uit de familie bladkevers (Chrysomelidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1893 gepubliceerd door George Henry Horn.
# VV Brustem Centrum

VV Brustem Centrum was een Belgische voetbalclub uit Brustem. De club sloot in 1975 aan bij de KBVB met stamnummer 8250.
In 2015 fuseerde de club met VK Zepperen en vormde zo KVV Zepperen-Brustem. Het stamnummer van VV Brustem Centrum bleef behouden.

## Geschiedenis

In maart 1975 sloot de club aan bij de KBVB en begon een half jaar later aan de competitie in Vierde Provinciale.
Tot 1988 zou de club op het laagste provinciale niveau aantreden. Een tweede plaats gaf aanleiding tot de eerste promotie naar Derde Provinciale. In het zevende seizoen op dit niveau werd de titel behaald en mocht VV Brustem Centrum naar Tweede Provinciale. Daar kon de club zich acht seizoenen handhaven in de middenmoot, tot men in 2003 toch degradeerde naar Derde Provinciale.
In 2005 werd Brustem Centrum opnieuw kampioen, maar het nieuwe verblijf in Tweede Provinciale was al na één seizoen over.
In 2008 promoveerde de club een derde keer naar het tweede provinciale niveau, ditmaal bleef men er vijf seizoenen spelen. Daaraan kwam een einde in 2013 met de titel in de reeks en een historische eerste promotie naar Eerste Provinciale.
Dat bleek te hoog gegrepen en een jaar later moest Brustem terug naar Tweede Provinciale. In het laatste seizoen voor de fusie met VK Zepperen werd een zesde plaats behaald.

## Resultaten

| Seizoen | Klasse | Klasse | Klasse | Klasse | Klasse | Klasse | Klasse | Klasse | Reeks | Punten | Opmerkingen |
| | I | II | III | IV | P.I | P.II | P.III | P.IV | Vanaf 1952/53 zijn er 4 nationale niveaus | Vanaf 1952/53 zijn er 4 nationale niveaus | Vanaf 1952/53 zijn er 4 nationale niveaus |
| 2004/05 | | | | | | | 1 | | Derde provinciale Limburg C | 60 | Kampioen |
| 2005/06 | | | | | | 15 | | | Tweede Prov. Limb. C | 26 | |
| 2006/07 | | | | | | | 3 | | Derde provinciale Limburg A | 52 | |
| 2007/08 | | | | | | | 2 | | Derde provinciale Limburg C | 54 | |
| 2008/09 | | | | | | 12 | | | Tweede Prov. Limb. B | 36 | |
| 2009/10 | | | | | | 10 | | | Tweede Prov. Limb. B | 36 | |
| 2010/11 | | | | | | 6 | | | Tweede Prov. Limb. A | 49 | |
| 2011/12 | | | | | | 5 | | | Tweede Prov. Limb. B | 54 | Gewonnen in eindronde tegen Sporting Nevok Gruitrode (7-3 in tot.), vervolgens verloren tegen Standard Elen (1-2 in tot.). In de troostfinale werd gewonnen van Herk Sport Hasselt (2-1). |
| 2012/13 | | | | | | 1 | | | Tweede Prov. Limb. B | 73 | Kampioen |
| 2013/14 | | | | | 14 | | | | Eerste Prov. Limb. | 31 | |
| 2014/15 | | | | | | 6 | | | Tweede Prov. Limb. B | 46 | |
| Fusie met VK Zepperen om zo KVV Zepperen-Brustem te vormen. Het stamnummer van VK Zepperen werd geschrapt. ||||||||||||
* KBVB (1996) Adresboek KBVB, KBVB, Brussel
* Dubois, B (1998) Lexicon der clubs, Foot Centenaire, Gerpinnes
* Belgian Soccer Database
# Schurenberg

Schurenberg is een buurtschap ten westen van Hoensbroek in de gemeente Heerlen in de Nederlandse provincie Limburg. De buurtschap is gelegen bij het dal van de Geleenbeek aan de Schurenbergsweg en de Naanhofsweg. Schurenberg wordt doorsneden door de N298.
Stadsdelen: Heerlerbaan · Heerlerheide · Heerlen-Stad · Hoensbroek Wijken: Aarveld-Bekkerveld · De Beitel · Caumerveld-Douve Weien · Eikenderveld · Heerlen-Centrum · Heerlerbaan-Oost · Heerlerbaan-West · Passart · De Hei · Heksenberg · Hoensbroek-De Dem · De Koumen · Maria-Gewanden-Terschuren · Mariarade · Meezenbroek-Schaesbergerveld · Molenberg · Nieuw Lotbroek · Rennemig-Beersdal · Schandelen-Grasbroek · Vrieheide-De Stack · Welten-Benzenrade · Woonboulevard-Ten Esschen · Zeswegen-Nieuw Husken Buurtschappen en gehuchten: De Euren · Heihoven · Imstenrade · Schurenberg · Terschuren Limburg: Steden en dorpen Nederland: Provincies · Gemeenten
# Schurhoven

Schurhoven is een voormalig kerkdorp ten noordoosten van Sint-Truiden. Tegenwoordig is het een wijk van deze stad, gelegen ten noordoosten van de stadskern.
Het dorpje had al in 1215 een kerk, de Sint-Jacobskerk. In 1240 werd Schurhoven voor de eerste maal schriftelijk vermeld. In 1258 werd in dit plaatsje een begijnhof, het Sint-Agnesbegijnhof genaamd, opgericht. Daarnaast bevindt de Stedelijke begraafplaats van Sint-Truiden zich hier. Deze werd vanaf 1850 in gebruik genomen. Ook het speelhof behoort tot dit gebied.
In de jaren 60 van de 20e eeuw werd, ten zuidwesten van het voormalige dorp, het bedrijventerrein Schurhovenveld ontwikkeld.

## Bezienswaardigheden

* Sint-Jacobskerk
* Sint-Agnesbegijnhof
* Stedelijke begraafplaats
* Speelhof, voormalig buitenverblijf van de Abdij van Sint-Truiden, met omringend domein

## Nabijgelegen kernen

* Sint-Truiden, Guvelingen, Melveren, Zepperen, Ordingen
* Onroerend erfgoed
# Santa Maria del Rovo

Santa Maria del Rovo is een plaats (frazione) in de Italiaanse gemeente Cava de' Tirreni.
# Santa Maria del Soccorso

Santa Maria del Soccorso is een metrostation in de Italiaanse hoofdstad Rome. Het station werd geopend op 7 december 1990 en wordt bediend door lijn B van de metro van Rome.

## Geschiedenis

Het station ligt op het tracé dat in 1941 was voorzien voor de metrolijn C tussen Termini en Rebibbia. Destijds zou de metro onder de Via Tiburtina lopen maar in het tracébesluit kwam de tunnel ten westen van Santa Maria del Soccorso ten noorden van de Via Tiburtina te liggen. Ten oosten van het station wordt de in 1941 geplande route gevolgd over een deels bovengronds baanvak. De lijn naar Rebibbia werd niet gebouwd als lijn C maar als verlenging van lijn B en werd op 7 december 1990 geopend, een dag later konden reizigers de metro nemen.

## Ligging en inrichting

Het station heeft een bovengronds bakstenen stationsgebouw en ondergronds twee zijperrons die per trap en lift toegankelijk zijn. Het ligt aan de Via Tiburtina ter hoogte van het Piazza Santa Maria del Soccorso dat met een loopbrug verbonden is met het station. De noordkant van het station is tevens de tunnelmond van de tunnel tussen hier en Piramide.
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Santa Maria del Soccorso (metropolitana di Roma) op de Italiaanstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
* ↑ Piano regolatore della metropolitana di Roma del 20 settembre 1941
# Uranotaenia micromelas

Uranotaenia micromelas is een muggensoort uit de familie van de steekmuggen (Culicidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1934 door Edwards.
# Unadilla floridensis

Unadilla floridensis is een vlinder uit de familie van de snuitmotten (Pyralidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1956 door Heinrich.
# Unagi

Unagi (うなぎ, "de aal") is een Japanse dramafilm van Shohei Imamura uit 1997. De film won de Gouden Palm op het Festival van Cannes van dat jaar.

## Verhaal

De bediende Yamashita krijgt een anoniem briefje waarin hem wordt verteld dat zijn vrouw overspel pleegt. Hij gaat hierop naar hun appartement en brengt haar om met messteken; vervolgens gaat hij zichzelf aangeven bij de politie. Na acht jaar mag hij de gevangenis verlaten. Hij heeft tijdens zijn gevangenschap een paling gevangen, die zijn gesprekspartner en vriend is geworden.
Yamashita renoveert een verlaten kapsalon in een uithoek van de prefectuur Tokio en werkt voortaan als kapper. Wanneer hij in de uiterwaarden voedsel voor zijn paling gaat zoeken, vindt hij de jonge vrouw Keiko, die zich door verdrinking van het leven heeft proberen te beroven. Zij komt erbovenop en komt ook in het kapsalon werken, dat hierdoor meer cliënteel trekt. Keiko wordt verliefd op Yamashita, die echter enkel oog heeft voor zijn paling.

## Rolverdeling

| Acteur | Personage |
| Koji Yakusho | Takura Yamashita |
| Misa Shimizu | Keiko Hattori |
| Mitsuko Baisho | Misako Nakajima |
| Etsuko Ichihara | Fumie Hattori |
| Akira Emoto | Tamotsu Takasaki |
| Sho Aikawa | Yuji Nozawa |

## Ontvangst

De film ging in première op het Filmfestival van Cannes en won er de Gouden Palm, samen met De smaak van kersen (Abbas Kiarostami).
Unagi werd geen commercieel succes in de Japanse bioscoop, maar kon wel op waardering rekenen van de filmcritici. De film kreeg in totaal dertien nominaties voor de Japan Academy Prize, waarvan hij er drie won, waaronder die voor de beste regie.
# Schedelelektrode

Een schedelelektrode (SE) zijn 2 pinnetjes verbonden aan een draadje die in de hoofdhuid van de baby worden gedraaid tijdens de bevalling, waardoor er een directe registratie mogelijk is van de hartslag van de baby. Voordelen zijn dat de metingen nauwkeurig zijn ongeacht de locatie en beweging van de baby in de buik van de moeder, en dat het op afstand gemonitored kan worden. Nadelen zijn pijn bij de baby, infectiegevaar en het kan losschieten.
Voor het aanbrengen van een schedelelektrode is het echter noodzakelijk dat er ontsluiting is, dat de vliezen zijn gebroken en dat het hoofdje vóór ligt. Het kan daarom voorkomen dat de schedelelektrode pas in een later stadium wordt aangebracht.
# Scintilla incerta

Scintilla incerta is een tweekleppigensoort uit de familie van de Galeommatidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1851 door Recluz.
# Scintilla larcombae

Scintilla larcombae is een tweekleppigensoort uit de familie van de Galeommatidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2004 door Oliver & Holmes.
# Scintilla longitentaculata

Scintilla longitentaculata is een tweekleppigensoort uit de familie van de Galeommatidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2005 door Lutzen & Nielsen.
# Vanpool

Vanpool, Inc. is een Japanse ontwikkelaar van computerspellen, muziek, software en speelgoed. Het bedrijf werd in 1999 door Taro Kudo opgericht in Tokio. Kudo werkt in het bedrijf samen met Kazuyuki Kurashima, waarmee hij ook samenwerkte bij de onafhankelijke spelontwikkelaar Love-de-Lic.

## Ontwikkelde spellen

* Endonesia (2001 - PlayStation 2)
* Coloball 2002 (2002 - PlayStation 2)
* Mario & Luigi: Superstar Saga (2003 - Game Boy Advance) (Mini-Games)
* I am a Fish (2007 - Mobiele telefoon)
* Let's Yoga (2007 - Nintendo DS)
* Let's Pilates (2007 - Nintendo DS)
* Freshly-Picked Tingle's Rosy Rupeeland (2006 - Nintendo DS)
* Magician's Quest: Mysterious Times (2008 - Nintendo DS) (Muziek)
* 3°C (2009 - Wii (WiiWare)) (Geluidsclips)
* Dekisugi Tingle Pack (2009 - Nintendo DS (DSiWare))
* Irozuki Tincle no Koi no Balloon Trip (2009 - Nintendo DS)
* Little King's Story (2009 - Wii) (Geluid en stemopnames)
* Wii Play: Motion (2011 - Wii) (Wind Runner Mini-game)
* Dillon's Rolling Western (2012 - Nintendo 3DS)
* Paper Mario: Sticker Star (2012 - Nintendo 3DS) (ontwikkeld in samenwerking met Intelligent Systems)
* Dillon's Rolling Western: The Last Ranger (2013 - Nintendo 3DS)
* Chibi-Robo! Zip Lash (2015 - Nintendo 3DS) (ontwikkeld in samenwerking met Skip Ltd.)
# Varicorhinus altipinnis

Varicorhinus altipinnis is een straalvinnige vissensoort uit de familie van de eigenlijke karpers (Cyprinidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1973 door Banister & Poll.
* ↑ (en) Varicorhinus altipinnis op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ (en) Varicorhinus altipinnis. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 02 2013 version. N.p.: FishBase, 2013.
# Schoenomyza dorsalis

Schoenomyza dorsalis is een vliegensoort uit de familie van de echte vliegen (Muscidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1872 door Loew.
# Schilderkunst van A tot Z
## A

aardkleur - additieve kleurmenging - Amsterdams impressionisme - abstracte kunst - acrylverf - actionpainting - airbrush - alizarine - alkydverf - anatomie - animisme - aquarel - art brut - arte povera - art-nouveau - assemblage - atelier - atmosferisch perspectief - autolak

## B

barok - Bauhaus - beitsen - biomorfische schilderkunst - bladgoud - bodypainting - boekverluchting - brandschilderen - byzantijnse kunst

## C

cadmiumpigment - classicisme - clair-obscur - coating - complementaire kleur - compositie - conceptual art - constructivisme - contrast - cobra - colorfield painting - cyaan

## D

dadaïsme - daguerreotypie - Dendermondse school - Der Blaue Reiter - Die Brücke - dispersie - dotpainting - doubleren

## E

ecoline - emulsie - ets - expressionisme

## F

fantasy - fauvisme - figuratieve kunst - Figuration Libre - fluorescentie - fresco - fundamentele kunst - futurisme

## G

genrestuk - glaceertechniek - graffiti - grisaille - gotiek - gouden eeuw - gouache - gulden snede

## H

Haagse School - hanzi - hard edge - Hekelgemse zandschilderkunst - hermitage - horror vacui - hyperrealisme

## I

icoon - illustratie - impressionisme - informele schilderkunst - iriseren

## J

Johannes Itten - Jugendstil

## K

kalligrafie - Kalmthoutse School - kleur - kleurcontrast - kleurencirkel - kleurpotlood - kubisme - kunstschilders op alfabet - kunstschilders op geboortedatum - kwast

## L

landschap - Larense school - Latemse Scholen - Les XX - lijnperspectief - lithografie - loodwit - Louvre - luminisme

## M

magenta - magisch realisme - mandala - minimal art - moderne Nederlandse kunstenaars - mozaïek - muralisme

## N

naaktmodel - naïeve kunst - naturalisme - neo-expressionisme - neo-impressionisme - nervia - nieuwe zakelijkheid - nieuw realisme - nieuwe figuratie - nieuwe wilden

## O

odalisk - olieverf - onderschildering - Oost-Indische inkt - orphisme - op-art

## P

palet - paletmes - Parijse salon - pastelkleur - patina - patroon - penseel - perspectief - petroglief - pictogram - pigment - pittura metafisica - plakkaatverf - plafondschildering - plafondstuk - pointillisme - popart - portret - postimpressionisme - prerafaëlieten - primaire kleur - primitivisme - Puteaux-groep

## R

rayonisme - realisme- repoussoir - Rijksmuseum Amsterdam - Romaanse kunst - romantiek - rotstekening

## S

schilder - schaduw - schildersmodel - schilderij - schilderkunst - schildersdoek - schildersezel - schildertechniek - school van Tervuren - Section d'or - secundaire kleur - Sezession - sfumato - Sikkens - silhouet - sjabloon - sociaal realisme - spectrum - spieraam - stilleven - De Stijl - stofuitdrukking - subtractieve kleurmenging - suprematisme - surrealisme - symbolisme - symbool - symmetrie

## T

Talens - tatoeage - tempera - terpentijn - tertiaire kleur - thangka - thermisch spuiten - transavanguardia Italiana - trompe-l'oeil - turquoise

## V

vacuümtafel - verf - verfspuit - verkorting - Vlaamse primitieven - vlakverdeling

## W

wasschilderen - waterverf - waterverf-illusie

## X

xerografie

## Z

zandstralen - zeefdruk - zinkwit
# Schilderkunst in de Lage Landen

De schilderkunst in de Lage Landen heeft een belangrijke rol in de geschiedenis van de schilderkunst gespeeld.
De Vlaamse schilderkunst bloeide op tussen de 15e en begin 16e eeuw met de Vlaamse Primitieven (ook wel Oudnederlandse schilderkunst genoemd), na de Val van Antwerpen in 1585 gevolgd door de Vlaamse barokschilderkunst tot circa 1700. De Tachtigjarige Oorlog bracht een migratiestroom in de Nederlanden op gang, waarbij veel Zuid-Nederlandse schilders naar het Noorden vluchtten. In het noorden, waar de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden ontstond, vond er vervolgens een bloeiperiode plaats in de 17e eeuw, de zogenaamde Gouden Eeuw van kunst en cultuur, zie Nederlandse schilderkunst in de Gouden Eeuw.

## 15e en 16e eeuw
### Jan van Eyck

* Doop in de Jordaan
* Het Lam Gods (1432)
* Arnolfini bruiloft (1434)

### Rogier van der Weyden

* Maria Magdalena
* Isabella van Portugal (ca. 1500)

### Jheronimus Bosch

* Jeroen Bosch; laatstse oordeel
* Tuin der lusten

### Pieter Bruegel de Oude
## Zeventiende eeuw (in het Noorden de gouden eeuw)
### Pieter Paul Rubens

* Pieter Paul Rubens
* Maria ten hemelopneming

### Frans Hals

* René Descartes (1649)

### Rembrandt van Rijn

* Zelfportret (1640)
* Zelfportret (1661)
* De Samenzwering van Julius Civilis (1661)
* Nachtwacht

### Johannes Vermeer

* Het straatje in Delft (ca. 1657-58)
* Het melkmeisje (ca. 1658-60)
* Het meisje met de parel (ca. 1664)

## Negentiende eeuw
### Vincent van Gogh

* Aardappeleters (1885)
* Zelfportret (1886)
* Nachtcafé (1888)

## Twintigste eeuw
### Piet Mondriaan

* Piet Mondriaan (1929)

### Overig

* Henk Helmantel (1969)
* Ans Markus - Pierrot