OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Brabantse Pijl 2006

De 46e editie van de Brabantse Pijl vond plaats op 26 maart 2006. Voor de tweede maal op rij werd deze eendaagse Belgische wedstrijd gewonnen door de Spanjaard Óscar Freire. De koers ging over een afstand van 190 kilometer, met de start in Zaventem en de finish in Alsemberg. In totaal wisten 69 renners de eindstreep te bereiken.

## Uitslag

Brabantse Pijl 2006 :
| Plaats | Naam | Ploeg | Tijd |
| | Óscar Freire | Rabobank | 4u23'00" |
| 2 | Karsten Kroon | Team CSC | z.t. |
| 3 | Nick Nuyens | Quick Step-Innergetic | z.t. |
| 4 | Juan Antonio Flecha | Rabobank | + 00' 03" |
| 5 | Marcus Ljungqvist | Team CSC | + 00' 34" |
| 6 | Igor Abakoumov | Jartazi-7Mobile | z.t. |
| 7 | Kurt-Asle Arvesen | Team CSC | z.t. |
| 8 | Erik Zabel | Team Milram | z.t. |
| 9 | Matteo Carrara | Lampre-Fondital | z.t. |
| 10 | Sébastien Hinault | Crédit Agricole | z.t. |
1961 · 1962 · 1963 · 1964 · 1965 · 1966 · 1967 · 1968 · 1969 · 1970 · 1971 · 1972 · 1973 · 1974 · 1975 · 1976 · 1977 · 1978 · 1979 · 1980 · 1981 · 1982 · 1983 · 1984 · 1985 · 1986 · 1987 · 1988 · 1989 · 1990 · 1991 · 1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017 · 2018 · 2019 · 2020 · 2021 · 2022 · 2023 · 2024
# Bombardier (motorfiets)

Het Oostenrijks-Canadese concern Bombardier maakte ook enige tijd motorfietsen: Bombardier-Rotax GmbH Motorenfabrik, Gunskirchen, later Bombardier Ltd., Valcourt, Canada (1975-1980).
Bombardier is een Oostenrijks-Canadees concern dat verschillende bedrijven omvat, waar van alles geproduceerd wordt, van sneeuwscooters tot kunststof bekleding voor autostoelen.
Omdat Bombardier sinds 1970 eigenaar is van de Oostenrijkse motorenfabriek Rotax (dat gekocht werd samen met Lohner), kon men gemakkelijk tot de motormarkt toetreden. Dat gebeurde vanaf 1976 onder de merknaam Can-Am, een eenvoudige samenvoeging van "Canada" en "America". De belangstelling van Bombardier voor deze twee merken is logisch, want Lohner was een wagen- en carrosseriefabriek (Bombardier bouwt ook treinen) en Rotax kon de motorblokken voor sneeuwscooters leveren.
Hoewel op het blok de naam Bombardier stond, waren het wel degelijk Rotax-blokken. De eerste Can-Am-machines waren 125- en 250cc-trialmodellen, die zo in de smaak vielen, dat de directie besloot een 500cc-straatmodel te ontwikkelen. Deze machine, die ontworpen werd door of samen met de coureur Yvon DuHamel, kreeg een gemodificeerde tweecilinder-sneeuwscootermotor.
Door de strengere milieuwetgeving in Canada en de Verenigde Staten moesten echter nog veel en ingrijpende wijzigingen worden toegepast, waardoor de productie in 1980 werd gestaakt.
In 1976 ging Bombardier samen met MLW-Worthington, waardoor de Bombardier-MLW-groep ontstond. Bombardier is ook eigenaar van het merk SWM. Can-Am produceerde al motorfietsen sinds 1942, maar werd in 1976 door de MLW-groep gekocht.
Tegenwoordig worden onder de naam Can-Am nog quads geproduceerd.
# Botlhapatlou

Botlhapatlou is een dorp in het district Kweneng in Botswana. De plaats telt 1223 inwoners (2011).
# Botlhatlogo

Botlhatlogo is een dorp in het district North-West in Botswana. De plaats telt 555 inwoners (2011).
# Bracon semifusus

Bracon semifusus is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Papp in 1965.
# Brachinus lesnei

Brachinus lesnei is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1923 door Andrewes.
# Brachinus lewecki

Brachinus lewecki is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1928 door Liebke.
# Bram Oostvogels

Bram Oostvogels (Maasmechelen, 22 september 1984) is een Belgisch voormalig voetballer. Oostvogels begon zijn carrière als aanvaller en eindigde als middenvelder.

## Carrière

Oostvogels speelde in de jeugd van FC Apollo 74 Gellik, SK Tongeren en KRC Genk. Bij die laatste maakte hij op 1 november 2003 zijn profdebuut in de competitie tegen Antwerp FC, waar hij in de 87e minuut mocht invallen voor Mirsad Beslija. Ook op de twee volgende speeldagen mocht hij tegen AA Gent en STVV invallen. De grote doorbraak bij Genk bleef echter uit, waarop hij in 2004 net als Bram Criel en Rachid Tibari overstapte naar tweedeklasser K. Beringen-Heusden-Zolder. Na het faillissement van de club stapten Oostvogels en Criel over naar reeksgenoot Verbroedering Geel. Daar stond Oostvogels geregeld aan de kant met blessureleed. Na twee seizoenen ging ook Geel failliet.
In mei 2008 tekende Oostvogels bij derdeklasser Excelsior Veldwezelt, maar nog voor het einde van de zomertransfermarkt tekende hij bij vierdeklasser KVV Heusden-Zolder. Na een seizoen stapte hij over naar provincialer KFC Helson Helchteren, waar hij in januari 2010 een punt achter zijn carrière zette.
# Bracon angelesius

Bracon angelesius is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Provancher in 1888.
# Bracon antennalis

Bracon antennalis is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Szepligeti in 1904.
# Bracon apicatus

Bracon apicatus is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Provancher in 1880.
# Bracon apicipennis

Bracon apicipennis is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de schildwespen (Braconidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Cameron in 1886.
# Brachinus maublanci

Brachinus maublanci is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1942 door Colas.
# Brachinus melancholicus

Brachinus melancholicus is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1846 door Schmidt-Goebel.
# Brachinus mauretanicus

Brachinus mauretanicus is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1914 door Bedel.
# Brachinus merkli

Brachinus merkli is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2003 door Kirschenhofer.
# Notommata voigti

Notommata voigti is een raderdiertjessoort uit de familie Notommatidae. De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1949 door Donner.
# Mesto

Mesto is een Italiaanse muziekterm met betrekking tot de manier waarop een stuk of passage uitgevoerd dient te worden. Men kan de term vertalen als treurig. Dit betekent dus dat, als deze aanwijzing wordt gegeven, men zo zal moeten spelen dat een bepaalde treurigheid in de voordracht tot uitdrukking komt. Deze aanwijzing heeft dus vooral betrekking op de voordracht van een stuk en niet zozeer op het tempo of de dynamiek. Met de term bedoelt men vooral dat een bepaalde emotie tot uitdrukking moet komen, dit in tegenstelling tot een zeer statische of zakelijke voordracht. De term is sterk verwant aan de aanwijzingen funebre, dat somber of treurig betekent en lugubre, dat treurig of rouwig betekent.
# Nycteola avola

Nycteola avola is een vlinder uit de familie van de visstaartjes (Nolidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1906 door Bethune-Baker.
# Selene (geslacht)

Selene is een geslacht van straalvinnige vissen uit de familie van horsmakrelen (Carangidae).

## Soorten

* Selene brevoortii (Gill, 1863)
* Selene brownii (Cuvier, 1816)
* Selene dorsalis (Gill, 1863)
* Selene orstedii (Lütken, 1880)
* Selene peruviana (Guichenot, 1866)
* Selene setapinnis (Mitchill, 1815) – Atlantische maanvis
* Selene spixii (Castelnau, 1855)
* Selene vomer (Linnaeus, 1758) – Neerkijker
* ↑ (en) Selene. FishBase. Ed. Rainer Froese and Daniel Pauly. 10 2011 version. N.p.: FishBase, 2011.
# Lacauneschaap

Het Lacauneschaap is een schapenras afkomstig uit Lacaune, in het zuiden van Frankrijk. De schapen worden vooral gehouden voor de melk en spelen een belangrijke rol bij de productie van Roquefort.
# Rhain

Rhain kan verwijzen naar:
* Rhain Dremrudd, Welsh koning uit het eind van de 5e eeuw
* Rhain ap Cadwgan, koning van Dyfed (ca. 735)
* Rhain ap Maredudd, koning van Dyfed (ca. 800)
* Rhain Yscot, (mogelijk Ierse) koning van Deheubarth (ca. 1020)
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Rhain en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Piet Soer

Pieter (Piet) Soer (Eursinge (Havelte), 4 januari 1903 - Brilon, 6 april 1935) was een Nederlandse piloot, bekend geworden als copiloot van de beroemde kerstvlucht van de "Pelikaan" in 1933 naast Iwan Smirnoff.
Piet Soer groeide op bij zijn oma nadat zijn moeder al vroeg overleed. In 1919 ging hij vrijwillig in militaire dienst. Twee jaar later werd hij ingedeeld bij de Luchtvaartafdeeling op vliegkamp Soesterberg en in 1924 behaalde hij zijn vliegbrevet. Op 10 maart 1927 werd hij aangesteld als piloot bij de KLM. Zijn bekendste vlucht was die van de Fokker F.XVIII "Pelikaan" in 1933. Samen met Iwan Smirnoff, C. H. van Beukering en J. Grosfeld legden zij in een recordtijd de afstand Amsterdam - Batavia af om zodoende alsnog de post met de kerst af te leveren.

## Ongeval met de "Leeuwerik"

Op 6 april 1935 stortte Piet Soer met de Fokker F.XII "Leeuwerik" neer bij de Burgberg nabij Brilon (Sauerland). Geen van de inzittenden overleefde de ramp, onder de inzittenden was ook de zoon van de Amsterdamse burgemeester Willem de Vlugt.
Op zaterdag 6 april 1935 start de Fokker F.XII met vliegtuigregistratie "PH-AFL" van het vliegveld van Praag voor de reis naar Rotterdam. Na de tussenlanding in Halle-Leipzig, vertrekt het voor het traject naar Essen maar komt dan in zeer slecht weer terecht. Er woedt een zware sneeuwstorm, het zicht is maximaal 200 meter. De conclusies uit het officiële onderzoek: "Er moet een ernstige oorzaak zijn geweest, welke de vlieger met grondzicht deed vliegen." Men noemt een aantal mogelijke oorzaken voor dit laagvliegen zoals onvoldoende werkende motoren en de vrees voor ijsafzetting. De ware oorzaak wordt niet vastgesteld, maar de samenstellers van het rapport noemen als meest waarschijnlijke oorzaak het te laag vliegen om grondzicht te krijgen.

## Onderscheidingen

* Ridder in de Orde van Oranje-Nassau
* gouden medaille van de gemeente Amstelveen

## Trivia

* In Havelte staat een monument ter nagedachtenis aan Piet Soer op het naar hem vernoemde plein.
* De bemanning is gezamenlijk begraven op begraafplaats Zorgvlied.

## Literatuur

* Piet Soer en anderen van de oude Indiënroute (J.H. Frenken, 1995 uitgeverij Davidhuis, ISBN 9073251028 )
* Aviacrash (3-6-2008)
* Aldgen.nl (3-6-2008)
* ↑ Geboorteakte Pieter Soer. Geboorteregister Havelte 1903, archiefnummer 0165.013, inventarisnummer 1903, aktenummer 3 (5 januari 1903). Geraadpleegd op 13 december 2023 – via Drents Archief.
* ↑ De Leeuwerik verongelukt: Piet Soer. Nieuwsblad van het Noorden (8 april 1935). Geraadpleegd op 13 december 2023 – via Delpher.
* ↑ Tuijnman, Lydia, Piloot Piet Soer uit Havelte zo populair als een popster. RTV Drenthe (22 december 2018). Geraadpleegd op 13 december 2023.
* ↑ amstelveenweb
# Speluncasina annandalei

Speluncasina annandalei is een rechtvleugelig insect uit de familie krekels (Gryllidae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1928 door Lucien Chopard.
# Sphecozone cornuta

Sphecozone cornuta is een spinnensoort uit de familie hangmatspinnen (Linyphiidae). De soort komt voor in Argentinië.
# Spickard

Spickard is een plaats (city) in de Amerikaanse staat Missouri, en valt bestuurlijk gezien onder Grundy County.

## Demografie

Bij de volkstelling in 2000 werd het aantal inwoners vastgesteld op 315. In 2006 is het aantal inwoners door het United States Census Bureau geschat op 310, een daling van 5 (-1,6%).

## Geografie

Volgens het United States Census Bureau beslaat de plaats een oppervlakte van 1,6 km², geheel bestaande uit land. Spickard ligt op ongeveer 251 m boven zeeniveau.

## Plaatsen in de nabije omgeving

De onderstaande figuur toont nabijgelegen plaatsen in een straal van 20 km rond Spickard.

## Externe link

* (en) Statistieken, kaarten en andere informatie over Spickard op city-data.com
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Census 2000 Summary File 1
* ↑ (en) U.S. Census Bureau. Population estimates (July 2006)
* ↑ U.S. Board on Geographic Names. Topical Gazetteers Populated Places. Hoogtecijfers van National Elevation Dataset
# Picardiella tarsalis

Picardiella tarsalis is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Matsumura in 1912.
# Picardiella shelfordi

Picardiella shelfordi is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Cameron in 1902.
# Pikes Peak International Raceway

De Pikes Peak International Raceway is een racecircuit gelegen in Fountain in de Amerikaanse staat Colorado. Het is een ovaal circuit met een lengte van 1 mijl (1,6 km). Het circuit werd in het verleden gebruikt voor races uit de Indy Racing League en Nascar kalenders. Het circuit heeft net zoals de Indianapolis Motor Speedway een wegcircuit waar een deel van het ovale circuit wordt gebruikt in combinatie met een parcours dat gelegen is binnen het ovaal.
Het circuit stond vanaf 1997 op de IndyCar kalender tot 2005. Kort daarna werd het circuit overgekocht en meteen gesloten. In 2008 veranderde het circuit opnieuw van eigenaars en werd het opnieuw geopend. Er worden momenteel geen IndyCar of Nascar races gehouden.

## Winnaars op het circuit

Winnaars op het circuit voor een race uit de Indy Racing League kalender.
| Jaar | Rijder |
| 1996-97 | Tony Stewart |
| 1998 | Kenny Bräck |
| 1999 | Greg Ray |
| 1999 (2) | Greg Ray |
| 2000 | Eddie Cheever |
| 2001 | Buddy Lazier |
| 2002 | Gil de Ferran |
| 2003 | Scott Dixon |
| 2004 | Dario Franchitti |
| 2005 | Dan Wheldon |

## Externe link

* (en) Officiële website
# Sphedanocoris

Sphedanocoris is een geslacht van wantsen uit de familie van de Reduviidae (Roofwantsen). Het geslacht werd voor het eerst wetenschappelijk beschreven door Carl Stål in 1866.

## Soorten

Het genus bevat de volgende soorten:
* Sphedanocoris distinctus Horváth, 1902
* Sphedanocoris sabulosus (Stål, 1863)
* Sphedanocoris varius Breddin, 1900
* ↑ Sphedanocoris Genus Informatie ITIS. ITIS.gov. Geraadpleegd op 10 december 2023.
* ↑ Sphedanocoris Genus Informatie BioLib. biolib.cz. Geraadpleegd op 10 december 2023.
* ↑ Sphedanocoris Genus Informatie GBIF. www.gbif.org. Geraadpleegd op 10 december 2023.
# Sphegigaster aurata

Sphegigaster aurata is een vliesvleugelig insect uit de familie Pteromalidae. De wetenschappelijke naam is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1904 door Ashmead.
# Piriona

Piriona is een geslacht van vliegen (Brachycera) uit de familie van de sluipvliegen (Tachinidae). De wetenschappelijke naam van het geslacht is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1928 door Aldrich.
# Pierre-Hubert David

Ridder Pierre-Hubert David (Stavelot, 9 november 1872 - 7 augustus 1948) was een Belgisch volksvertegenwoordiger, senator, burgemeester van Stavelot en advocaat.

## Levensloop

Pierre-Hubert-Joseph-Marie-Antoine David was de zoon van Jean-Pierre David (1834-1901), burgemeester van Stavelot en van Léonie Neuville (1844-1881). Hij was de kleinzoon van volksvertegenwoordiger Pierre-Joseph David en van Marie-Thérèse Fischbach. Hij trouwde met jonkvrouw Adèle Ancion (1879-1936), telg uit het geslacht Ancion en dochter van volksvertegenwoordiger Dieudonné Alfred Ancion. Ze hadden acht kinderen, onder wie vier die in de geestelijke stand traden (twee priesters en twee kloosterzusters). Zijn zus, Marie-Antoinette David (1873-1919), trouwde met volksvertegenwoordiger Adrien de Montpellier de Vedrin (1871-1946).
Zijn vader, Jean-Pierre David, verkreeg in 1890 opname in de erfelijke Belgische adel. Pierre-Hubert David verkreeg in 1922 de titel van ridder, overdraagbaar bij eerstgeboorte.
Doctor in de rechten, doctor in de sociale wetenschappen van de Rijksuniversiteit Luik, werd David advocaat.
In de lokale politiek werd hij gemeenteraadslid (1911), schepen (1912) en burgemeester (1921-1926) van Stavelot.
In 1919 werd hij verkozen tot katholiek volksvertegenwoordiger voor het arrondissement Verviers en behield dit mandaat tot in 1936.
Van 1939 tot 1946 was hij gecoöpteerd senator en werd quaestor van de Senaat.

## Literatuur

* Paul VAN MOLLE, Het Belgisch parlement, 1894-1972, Antwerpen, 1972.
* Jean-Luc DE PAEPE & RAINDORF-GERARD, Le Parlement belge 1831-1894. Données biographiques, Brussel, 1996
* Oscar COOMANS DE BRACHÈNE, État présent de la noblesse belge, Annuaire 1987, Brussel, 1987.
# Sphingothrix goldi

Sphingothrix goldi is een eenoogkreeftjessoort uit de familie van de Cletodidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1997 door Fiers.
# Piet Peters

Piet Peters kan verwijzen naar:
* Piet Peters (wielrenner), een voormalig Nederlands wielrenner
* Piet Peters (voetballer), een voormalig Nederlands voetballer
* Piet Peters (kunstenaar), een Nederlands kunstenaar
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Piet Peters en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Sphenarches bifurcatus

Sphenarches bifurcatus is een vlinder uit de familie vedermotten (Pterophoridae). De wetenschappelijke naam van deze soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2009 door Gielis.
De soort komt voor in tropisch Afrika.
# Spondylus americanus

Spondylus americanus is een tweekleppigensoort uit de familie van de Spondylidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1781 door Hermann.
# Sophus Tromholtcollectie

De Sophus Tromholtcollectie is een verzameling foto's en negatieven gemaakt door de Deense wetenschapper en amateurfotograaf Sophus Tromholt. De collectie is in 2013 opgenomen in de Werelderfgoedlijst voor documenten van de Unesco.

## Achtergrond

Sophus Tromholt (1851-1896) was een Deens wetenschapper - een autodidactische astrofysicus - uit de negentiende eeuw. Tromholt verbleef in 1882-1883 voor het eerste Internationale Pooljaar in Kautokeino in Finnmark, de noordelijkste provincie van Noorwegen, om er de aurora borealis bestuderen. Tromholt had voor deze gelegenheid een camera en glazen negatieven meegenomen, maar slaagde er om technische redenen niet in om het noorderlicht te fotograferen. Hij maakte daarentegen wel zo'n 300 foto's van noordelijke landschappen, dorpen en culturele gebruiken. Een groot deel van deze foto's zijn portretten van de mensen die in het Noorden wonen: Noren, Samen en Kvenen. Tromholt fotografeerde niet alleen de inwoners van Kautokeino, maar mensen in heel Lapland, van de Noorse kust over Zweden en Finland tot Borisoglebsky in Rusland.

## Inhoud van het erfgoed

De collectie bestaat uit 189 foto's in een portfolio en een archief van 231 glazen negatieven, en is eigendom van de Universiteit van Bergen, waar zij zich bevindt in de afdeling Speciale Verzamelingen van de universiteitsbibliotheek. De foto's zijn allemaal gedigitaliseerd en zijn consulteerbaar op de website van de Universiteit van Bergen.
De Unesco noemt Tromholts portretten "uniek in hun individualistische en humanistische benadering van de autochtone bevolking". De foto's van Tromholt tonen de Samen als meer dan een raciaal stereotype en een toeristische eigenaardigheid. De personen op de foto's zijn elk individuen met een naam en een persoonlijkheid. Zij zijn van lokaal belang en zijn onder andere gebruikt voor genealogisch onderzoek. Daarnaast bieden de foto's ook een uniek beeld op het leven van de Samen in de jaren 1880. De verzameling is volgens de Unesco een onschatbare bijdrage met culturele, historische en politieke waarde aan het internationale debat rond autochtone volkeren en hun karakterisering als "de andere".
# Sophy Gray

Sophia (Sophy) Margaret Gray, later Sophy Caird (Perth, oktober 1843 – 15 maart 1882), was een Schots schildersmodel, vooral bekend van werken van de prerafaëlitische kunstschilder John Everett Millais.

## Leven

Sophy Gray was de dochter van een Schots zakenman en kwam uit een kinderrijk gezin. Ze was de jongere zus van Effie Gray, die in 1848 met de bekende criticus kunstenaar John Ruskin trouwde en na een scheiding in 1855 opnieuw in het huwelijk trad met kunstschilder John Everett Millais. Ten tijde van Effie's huwelijk met Ruskin bezocht Sophy regelmatig haar vijftien jaar oudere zus in Londen en raakte daar bekend in prerafaëlitische kringen. In 1854 maakte Millais voor het eerst een portret van haar.
In de jaren daarop volgend bleef Sophy voor Millais poseren en groeide ze uit van kind tot jonge vrouw. Deze ontwikkeling is deels te zien in Millais' schilderijen Autumn Leaves (1855), Spring (1856) en Portrait of a Girl (1857). Volgens de biografe van haar zus Effie, Mary Luytens, werd Millais in toenemende mate tot Sophy aangetrokken en moest Effie haar op een gegeven moment zelfs wegsturen om een intieme relatie te voorkomen. Of zo'n relatie ooit heeft bestaan staat niet vast. Wel heeft Sophy altijd een hechte band met haar zus gehouden.
In 1868 werd Sophy ziek. Ze begon onsamenhangend te spreken, obsessief piano te spelen en vermagerde snel. Waarschijnlijk leed ze aan anorexia nervosa. Ze werd door een zenuwarts voor een jaar naar het platteland gestuurd, naar Chiswick, om te herstellen. Na een jaar keerde ze terug maar Londen, maar haar gezondheidsproblemen zouden haar de rest van haar leven parten blijven spelen.
In 1873 huwde Sophie James Key Caird, een jutehandelaar en wiskundige uit Dundee, die haar al jaren het hof had gemaakt. Ze kregen in 1874 een dochter: Beatrix Ada. Caird begon Sophy echter in toenemende mate te verwaarlozen en was vaak van huis, mogelijk ook vanwege Sophy's labiele geestesgesteldheid.
In haar laatste levensjaren verbleef Sophy met haar dochter afwisselend in Dundee en Parijs. In 1880 maakte Millais een laatste portret van haar. Kort daarna werd ze opnieuw ziek, broodmager, kreeg een ernstige zenuwinzinking en overleed in 1882, 38 jaar oud, mogelijk aan zelfmoord. Haar dochter Beatrix, in 1879 door Millais geportretteerd, overleed in 1888. James Caird groeide uit tot een bekend filantroop en financierde later onder andere reizen van poolreiziger Ernest Shackleton.

## Literatuur

* Suzanne Fagence Cooper: The Model Wife: The Passionate Lives of Effie Gray, Ruskin and Millais, Londen, 2010.
* Mary Luytens: Effie in Venice: Effie Ruskin's Letters Home 1849–1852, London: John Murray, 1965. ISBN 1-873429-33-9.
* Mary Luytens: Millais and the Ruskins, Londen: John Murray, 1967.
* Jason Rosenfield e.a.: John Everett Millais. Van Gogh Museum, Amsterdam, 2008. ISBN 978-90-79310012
# Sopište

Sopište (Macedonisch: Сопиште;Albanees;Sopishtë) is een gemeente in Noord-Macedonië. Sopište telt 5656 inwoners (2002). De oppervlakte bedraagt 222,1 km², de bevolkingsdichtheid is 25,5 inwoners per km².