OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Into the maelstrom

Into the maelstrom is het vierde studioalbum van de Amerikaanse muziekgroep Bigelf.

## Achtergrond

Bigelf bracht onregelmatig platen uit, maar na Cheat the Gallows duurde het zes jaar voordat er weer nieuw materiaal verscheen. De band was wel bezig met een album, dat uitgebracht zou moeten worden in 2011, maar de opnamen stokten en de band kwam stil te liggen. Bandleider Damon Fox had er gedurende die tijd geen vertrouwen meer in, maar werd door Mike Portnoy (toen net opgestapt uit Dream Theater) wel weer vertrouwen in. Bigelf toerde in het verleden met Dream Theater. Portnoy verdween overigens na het album weer uit beeld. Achter de mengtafel zat Alain Johannes, die eerder werkte met Eleven, Queens of the Stone Age, Them Crooked Vultures en Chris Cornell.
De fora voor progressieve rock/progressieve metal gaven een wisselend beeld. Men vond het album rommelig, maar er werd vaak gerefereerd aan de Beatlesachtige zang en de muziek van Black Sabbath en Led Zeppelin.
Het album is grotendeels opgenomen in ITM (Incredible time machine), de thuisstudio van Fox, de drumpartijen werden toegevoegd vanuit Los Angeles (Kung-Fu Gardens van Linda Perry).

## Musici

* Damon Fox – zang, gitaar, toetsinstrumenten waaronder mellotron en hammondorgel
* Luis Maldonado – gitaar
* Duffy Snowhill – basgitaar
* Mike Portnoy – slagwerk
Met
* Anna Vocino – stem op Incredible time machine
* Billy Wesley – achtergrondzang, percussie Vertigod
* Monte Majera – achtergrondzang vertigod

## Muziek

Op de bonusdisc kan men nog luisteren naar remixen van Control freak (2 versies), Alien frequency ((2 versies), Hypersleep, Mr. Harry McQuhae en Theater of dreams.
* hardcopy van het album
* progwereld.nl, dprp.net, progarchives.com
# Isabel (Leyte)

Isabel is een gemeente in de Filipijnse provincie Leyte op het eiland Leyte. Bij de laatste census in 2007 had de gemeente ruim 40 duizend inwoners.

## Geschiedenis

De gemeente is ontstaan in 1947. In die tijd was het inwoneraantal van de gemeente ongeveer 14.000. In de jaren 80 van de 21e eeuw verdubbelde dit aantal als gevolg van de vele mensen die werk zochten envonden in het eind jaren zeventig aangelegde Leyte Industrial Development Estate.

## Geografie
### Bestuurlijke indeling

Isabel is onderverdeeld in de volgende 24 barangays:
| Anislag Antipolo Apale Bantigue Benog Bilwang Can-andan Cangag Consolacion Honan Libertad Mahayag | Marvel Matlang Monte Alegre Puting Bato San Francisco San Roque Santa Cruz Santo Niño Santo Rosario Tabunok Tolingon Tubod |

## Demografie

Isabel had bij de census van 2007 een inwoneraantal van 40.233 mensen. Dit zijn 1.747 mensen (4,5%) meer dan bij de vorige census van 2000. De gemiddelde jaarlijkse groei komt daarmee uit op 0,61%, hetgeen lager is dan het landelijk jaarlijks gemiddelde over deze periode (2,04%). Vergeleken met de census van 1995 is het aantal mensen met 4.099 (11,3%) toegenomen.
De bevolkingsdichtheid van Isabel was ten tijde van de laatste census, met 40.233 inwoners op 64,01 km², 628,5 mensen per km².

## Externe link

* Profiel van de gemeente Isabel
# Isoperla marmorata

Isoperla marmorata is een steenvlieg uit de familie Perlodidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1925 door Needham & Claassen.
* Joel Hallan (2008) Synopsis of Perlodidae of the World
* DeWalt, R. E., U. Neu-Becker & G. Stueber (2013) Plecoptera Species File Online. Version 1.0/4.1. Bezocht: 4-3-2013.
# Iran op de Olympische Winterspelen 2018

Iran was een van de deelnemende landen aan de Olympische Winterspelen 2018 in Pyeongchang, Zuid-Korea.
Bij de elfde deelname van het land aan de Winterspelen werd ook voor de elfde keer deelgenomen in het alpineskiën en voor de vijfde opeenvolgende keer in het langlaufen; ook de enige twee olympische sportdisciplines waarin namens Iran werd deelgenomen. De enige debutante, langlaufster Samaneh Beyrami Baher, was de vlaggendrager bij de openingsceremonie.

## Deelnemers en resultaten

(m) = mannen, (v) = vrouwen

### Alpineskiën

| Olympiër (deelname) | Onderdeel | Resultaat | Prestatie |
| Mohammad Kiyadarbandsari (2) | reuzenslalom (m) | 58e | 1e run: 1.19,11 (63e) 2e run: 1.18,61 (59e) totaal: 2.37,72 (+19,68) |
| Mohammad Kiyadarbandsari (2) | slalom (m) | 34e | 1e run: 55,66 (42e) 2e run: 57,03 (33e) totaal: 1.52,69 (+13,70) |
| Forough Abbasi (2) | slalom (v) | 49e | 1e run: 1.02,56 (55e) 2e run: 1.01,50 (50e) totaal: 2.04,06 (+25,43) |

### Langlaufen

| Olympiër (deelname) | Onderdeel | Resultaat | Prestatie |
| Seyed Sattar Seyd (3) | sprint (m) | 76e | kwalificatie: 3.56,08 (+47,54) |
| Seyed Sattar Seyd (3) | 15 km vrije stijl (m) | 91e | 39.39,1 (+5.55,2) |
| Samaneh Beyrami Baher | sprint (v) | 68e | kwalificatie: 4.47,91 (+1.39,17) |
# Isle of Wight Saturday Football League

De Isle of Wight Saturday Football League is een Engelse regionale voetbalcompetitie. De hoogste divisie bevindt zich op het 15de niveau in de Engelse voetbalpiramide.
# Isle of Wight County

Isle of Wight County is een van de 95 county's in de Amerikaanse staat Virginia. Daarnaast kent Virginia 39 onafhankelijke steden die niet tot county's behoren.
De county heeft een landoppervlakte van 818 km² en telt 29.728 inwoners (volkstelling 2000). De hoofdplaats is Isle Of Wight.

## Bevolkingsontwikkeling

County's: Accomack County · Albemarle County · Alleghany County · Amelia County · Amherst County · Appomattox County · Arlington County · Augusta County · Bath County · Bedford County · Bland County · Botetourt County · Brunswick County · Buchanan County · Buckingham County · Campbell County · Caroline County · Carroll County · Charles City County · Charlotte County · Chesterfield County · Clarke County · Craig County · Culpeper County · Cunmberland County · Dickenson County · Dinwiddie County · Essex County · Fairfax County · Fauquier County · Floyd County · Fluvanna County · Franklin County · Frederick County · Giles County · Gloucester County · Goochland County · Grayson County · Greene County · Greensville County · Halifax County · Hanover County · Henrico County · Henry County · Highland County · Isle of Wight County · James City County · King and Queen County · King George County · King William County · Lancaster County · Lee County · Loudoun County · Louisa County · Lunenburg County · Madison County · Mathews County · Mecklenburg County · Middlesex County · Montgomery County · Nelson County · New Kent County · Northampton County · Northumberland County · Nottoway County · Orange County · Page County · Patrick County · Pittsylvania County · Powhatan County · Prince Edward County · Prince George County · Prince William County · Pulaski County · Rappahannock County · Richmond County · Roanoke County · Rockbridge County · Rockingham County · Russell County · Scott County · Shenandoah County · Smyth County · Southampton County · Spotsylvania County · Stafford County · Surry County · Sussex County · Tazewell County · Warren County · Washington County · Westmoreland County · Wise County · Wythe County · York County
Onafhankelijke steden: Alexandria · Bristol · Buena Vista · Charlottesville · Chesapeake · Colonial Heights · Covington · Danville · Emporia · Fairfax · Falls Church · Franklin · Fredericksburg · Galax · Hampton · Harrisonburg · Hopewell · Lexington · Lynchburg · Manassas · Manassas Park · Martinsville · Newport News · Norfolk · Norton · Petersburg · Poquoson · Portsmouth · Radford · Richmond · Roanoke · Salem · Staunton · Suffolk · Virginia Beach · Waynesboro · Williamsburg · Winchester
# Ivan Hirst

Ivan Hirst (Saddleworth, 4 maart 1916 - Marsden, 10 maart 2000) was een Britse officier en ingenieur die als medewerker van de Royal Electrical and Mechanical Engineers (REME) een belangrijke bijdrage heeft gehad in de wederopstanding van de firma Volkswagen.

## Loopbaan

Na het einde van de Tweede Wereldoorlog werd het beheer van de Volkswagenfabriek in Wolfsburg (welke plaats door de Nazi's werd aangeduid als de Stadt des KdF-Wagens) door het Britse leger overgenomen. De Britse bezettingsmacht in Duitsland voorzag eerst een ontmanteling van de fabriek, maar Hirst, die in de herfst van 1945 was aangesteld als Senior Resident Officer, voorzag een andere toekomst. In eerste instantie werd de fabriek gebruikt voor de reparatie van Brits legermaterieel, maar Hirst en zijn adjudant kolonel Marsh zagen een toekomst in de productie van de Volkswagen Kever. Hirst heeft tot 1949 leiding gegeven aan de fabriek, en bleef tot 1955 in dienst van het Britse leger. In dat jaar vertrok hij naar de OECD in Parijs, alwaar hij tot zijn pensionering in 1976 werkzaam was. Hij overleed in 2000.
* Gemeinsame Normdatei: 124823998
* International Standard Name Identifier: 0000 0000 5540 9541
* Library of Congress Control Number: nb2004305549
* Nationale Bibliotheek van Tsjechië: jx20060522001
* Nederlandse Thesaurus van Auteursnamen: 25203435X
* Virtual International Authority File: 23084564
* WorldCat (via VIAF): 23084564
# Isotes octosignata

Isotes octosignata is een keversoort uit de familie bladkevers (Chrysomelidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1879 gepubliceerd door Joseph Sugar Baly.
# Isotes oxybella

Isotes oxybella is een keversoort uit de familie bladkevers (Chrysomelidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1958 gepubliceerd door Bechyne.
# Iridopagurus occidentalis

Iridopagurus occidentalis is een tienpotigensoort uit de familie van de Paguridae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1893 door Faxon.
# Iridopelma hirsutum

Iridopelma hirsutum is een spinnensoort uit de familie van de vogelspinnen (Theraphosidae).
De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1901 gepubliceerd door Reginald Innes Pocock.
# Isohypsibius belliformis

Isohypsibius belliformis is een soort in de taxonomische indeling van de beerdiertjes (Tardigrada).
Het diertje behoort tot het geslacht Isohypsibius en behoort tot de familie Hypsibiidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1971 door Mihelcic.
# Isohypsibius bellus

Isohypsibius bellus is een soort in de taxonomische indeling van de beerdiertjes (Tardigrada).
Het diertje behoort tot het geslacht Isohypsibius en behoort tot de familie Hypsibiidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1971 door Mihelcic.
# Isohypsibius baldii

Isohypsibius baldii is een soort in de taxonomische indeling van de beerdiertjes (Tardigrada).
Het diertje behoort tot het geslacht Isohypsibius en behoort tot de familie Hypsibiidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 1945 door Ramazzotti.
# Isohypsibius borkini

Isohypsibius borkini is een soort in de taxonomische indeling van de beerdiertjes (Tardigrada).
Het diertje behoort tot het geslacht Isohypsibius en behoort tot de familie Hypsibiidae. De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd in 2003b door Tumanov.
# Ismael Sosa

Víctor Ismael Sosa (San Martín, 18 januari 1987) is een voetballer uit Argentinië die doorgaans als aanvaller speelt. Hij verruilde Pumas UNAM in juli 2016 voor Tigres UANL.

## Erelijst

| Competitie | Aantal | Jaren |
| Argentinos Juniors |||
| Kampioen Primera División | 1x | Clausura 2010 |
| Tigres UANL |||
| Kampioen Primera División | 2x | Apertura 2016, Apertura 2017 |
| Campeón de Campeones | 2x | 2016, 2017 |

## Externe link

* Statistieken
* Spelersprofiel op soccerway.com
1 Guzmán · 2 Jiménez · 3 Juninho · 4 Ayala · 5 Carioca · 6 Torres Nilo · 8 Zelarayán · 9 Vargas · 10 Gignac · 13 Valencia · 14 Estrada · 15 Kolodziejczak · 16 R. Torres · 17 J.F. Torres · 18 Sosa · 19 Vásquez · 20 Aquino · 21 Meza · 23 Díaz · 24 Cruz · 25 Damm · 26 Celaya · 27 Acosta · 28 Rodríguez · 29 Dueñas · 30 Ortega · 31 Martínez · 32 Ibarra · 33 Quintanilla · 35 Durán · 36 Fernández · Coach: Ferretti
# Isostichopus macroparentheses

Isostichopus macroparentheses is een zeekomkommer uit de familie Stichopodidae.
De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1922 gepubliceerd door Austin Hobart Clark.
# Istočno Novo Sarajevo

Istočno Novo Sarajevo (Servisch: Источно Ново Сарајево) is een gemeente in de Servische Republiek in Bosnië en Herzegovina. Het is een van de gemeenten van Istočno Sarajevo, de voorstad van Sarajevo in de Servische Republiek.
Istočno Novo Sarajevo telt 9129 inwoners. De oppervlakte bedraagt 45 km², de bevolkingsdichtheid is 202,9 inwoners per km².
Vóór de burgeroorlog was het een wijk van Novo Sarajevo met de naam Lukavica (Istočno betekent gewoon oostelijk).
Federatie van Bosnië en Herzegovina: Banovići · Bihać · Bosanska Krupa · Bosanski Petrovac · Bosansko Grahovo · Breza · Bugojno · Busovača · Bužim · Čapljina · Cazin · Čelić · Centar · Čitluk · Drvar · Doboj Istok · Doboj Jug · Dobretići · Domaljevac-Šamac · Donji Vakuf · Foča-Ustikolina · Fojnica · Glamoč · Goražde · Gornji Vakuf-Uskoplje · Gračanica · Gradačac · Grude · Hadžići · Ilidža · Ilijaš · Jablanica · Jajce · Kakanj · Kalesija · Kiseljak · Kladanj · Ključ · Konjic · Kreševo · Kupres · Livno · Ljubuški · Lukavac · Maglaj · Mostar · Neum · Novi Grad · Novo Sarajevo · Novi Travnik · Odžak · Olovo · Orašje · Pale-Prača · Posušje · Prozor-Rama · Ravno · Sanski Most · Sapna · Široki Brijeg · Srebrenik · Stari Grad · Stolac · Teočak · Tešanj · Tomislavgrad · Travnik · Trnovo · Tuzla · Usora · Vareš · Velika Kladuša · Visoko · Vitez · Vogošća · Zavidovići · Zenica · Žepče · Živinice De hoofdstad Sarajevo bestaat uit de gemeenten Centar, Novi Grad, Novo Sarajevo en Stari Grad.
Servische Republiek: Banja Luka · Berkovići · Bijeljina · Bileća · Bosanska Kostajnica · Brod · Bratunac · Čajniče · Čelinac · Derventa · Doboj · Donji Žabar · Foča · Gacko · Gradiška · Han Pijesak · Istočni Drvar · Istočna Ilidža · Istočni Mostar · Istočno Novo Sarajevo · Istočno Sarajevo · Istočni Stari Grad · Jezero · Kalinovik · Kneževo · Kozarska Dubica · Kotor Varoš · Krupa na Uni · Srpski Kupres · Laktaši · Ljubinje · Lopare · Milići · Modriča · Mrkonjić Grad · Nevesinje · Novi Grad · Osmaci · Oštra Luka · Pale · Pelagićevo · Petrovac · Petrovo · Prijedor · Prnjavor · Ribnik · Rogatica · Rudo · Šamac · Šekovići · Šipovo · Sokolac · Srbac · Srebrenica · Teslić · Trebinje · Trnovo · Ugljevik · Ustiprača · Višegrad · Vlasenica · Vukosavlje · Zvornik
# Istočno Sarajevo

Istočno Sarajevo (Servisch: Источно Сарајево; voor Oost-Sarajevo) is een 'stad' (strikt genomen geen echte stad maar een gebied dat uit meerdere kleinere steden, dorpen en een paar wijken van het vooroorlogse Sarajevo bestaat) in de Servische Republiek in Bosnië en Herzegovina.
Istočno Sarajevo telt 90.000 inwoners (2004). De oppervlakte bedraagt 1450 km², de bevolkingsdichtheid is 62,1 inwoners per km².
De volgende gemeenten maken deel uit van Oost-Sarajevo :
* Istočna Ilidža (16.754 inwoners)
* Istočno Novo Sarajevo (9.129 inwoners)
* Istočni Stari Grad (3.185 inwoners)
* Pale (25.000 inwoners)
* Sokolac (15.500 inwoners)
* Trnovo (Servische Republiek) (1.642 inwoners)
# Jacopo Pesaro, bisschop van Paphos, door paus Alexander VI Borgia voorgesteld aan de heilige Petrus

Jacopo Pesaro, bisschop van Paphos, door paus Alexander VI Borgia voorgesteld aan de heilige Petrus is een schilderij van de Italiaanse renaissance kunstenaar Titiaan. Het is een zeer vroeg werk in het oeuvre van de meester. Het behoort tot de collectie van het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen.

## Context

In 1502 heroverde Jacopo Pesaro, bisschop van Paphos (het huidige Cyprus) en bevelhebber van de pauselijke vloot, het eiland Santa Maura (het huidige Lefkas) van de Ottomaanse Turken. Waarschijnlijk bestelde Pesaro zelf dit werk voor zijn residentie als herinnering aan zijn militaire triomf.

## Beschrijving

Het schilderij toont Jacopo Pesaro die door paus Alexander VI Borgia voorgesteld wordt aan de heilige Petrus. Petrus draagt een roos gewaad en een gouden mantel. Aan zijn voeten liggen de sleutels van Rome. Hij zegent de knielende Pesaro. Paus Alexander VI draagt een groene koorkap en driekroon. De banier, de helm vooraan en de galeien op zee verwijzen naar de overwinning van Pesaro.
De troon van Petrus staat op een sokkel die voorzien is van een reliëf. De iconografie van de sokkel kan op verschillende wijzen geïnterpreteerd worden. Zo zou Aphrodite te herkennen zijn in de afgebeelde sculptuur. De sleutels van Rome liggen net boven haar afbeelding en die van Cupido. Dit zou symbool staan voor de triomf van het christendom op het antieke heidendom.
De compositie van het schilderij doet denken aan het traditionele Venetiaanse votiefportret waarbij een donor door zijn patroon aan de Heilige Maagd en het Kind Jezus wordt voorgesteld.
Het opschrift onderaan 'Portret van iemand van de familie Pesaro in Venetië die tot generaal van de Heilige Kerk benoemd werd', dateert wellicht van voor 1639 toen het werk opgenomen werd in de inventaris van de collectie van Charles I in Londen. 'Titiano P' daarentegen, is later aangebracht.
# Issina issina

Issina issina is een tweekleppigensoort uit de familie van de Galeommatidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1898 door Jousseaume.
# Issirac

Issirac is een gemeente in het Franse departement Gard (regio Occitanie) en telt 206 inwoners (2005). De plaats maakt deel uit van het arrondissement Nîmes.

## Geografie

De oppervlakte van Issirac bedraagt 20,4 km², de bevolkingsdichtheid is 10,1 inwoners per km².
De onderstaande kaart toont de ligging van Issirac met de belangrijkste infrastructuur en aangrenzende gemeenten.

## Demografie

Onderstaande figuur toont het verloop van het inwonertal (bron: INSEE-tellingen).
# Iroquois

Iroquois kan verwijzen naar:
* een plaats in de Verenigde Staten:
** Iroquois (Illinois)
** Iroquois (South Dakota)
* De Irokezen of Iroquois; confederatie indiaanse volken in het oosten van Noord-Amerika
* Irokese talen; een taalfamilie gesproken in het oosten van Noord-Amerika
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Iroquois en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Jakub Kamiński

Jakub Kamiński (Ruda Śląska, 5 juni 2002) is een Pools voetballer die doorgaans als linksbuiten speelt. Hij verruilde Lech Poznań in juli 2022 voor VfL Wolfsburg. Kamiński debuteerde in 2021 in het Pools voetbalelftal.

## Clubcarrière

Kamiński speelde in de jeugd van Szombierki Bytom, die hij in 2015 verruilde voor die van Lech Poznań. Hiervoor debuteerde hij op 20 september 2019 in het eerste elftal, tijdens een wedstrijd in de Ekstraklasa thuis tegen Jagiellonia Białystok (1–1). Hij groeide in de tweede seizoenshelft uit tot basisspeler. Zijn ploeggenoten en hij werden dat jaar tweede, achter Legia Warschau. Na een elfde plaats in het seizoen erna, werd Kamiński in 2021/22 voor het eerst in zijn carrière landskampioen. Hij droeg hier aan bij met onder meer negen doelpunten en acht assists.
Kamiński verruilde Lech Poznań in juli 2022 voor VfL Wolfsburg. Hier werd hij meteen een vaste naam in de basis.

## Interlandcarrière

Kamiński maakte deel uit van verschillende Poolse nationale jeugdselecties. Hij speelde hier mee niet mee op eindtoernooien. Kamiński debuteerde op 5 september 2021 in het Pools voetbalelftal. Bondscoach Paulo Sousa gaf hem toen een basisplaats in een met 1–7 gewonnen WK-kwalificatiewedstrijd in en tegen San Marino. Bondscoach Czesław Michniewicz nam Kamiński een jaar later mee naar het WK 2022. Hierop speelde hij in alle vier de wedstrijden voor de Polen.

## Erelijst

| Competitie |
| Competitie | Aantal | Jaren |
| Lech Poznań |
| Kampioen Ekstraklasa | 1x | 2021/22 |
* ↑ Profiel op soccerway.com.
1 Grabara · 2 Fischer · 3 Bornauw · 4 Koulierakis · 5 Zesiger · 6 Vranckx · 8 Özcan · 9 Amoura · 10 Nmecha · 11 Tomás · 12 Pervan · 13 Rogério · 14 Białek · 16 Kamiński · 17 Behrens · 18 Vavro · 19 Majer · 20 Baku · 21 Mæhle · 22 Angely · 23 Wind · 24 Dárdai · 27 Arnold · 29 Müller · 30 Klinger · 31 Gerhardt · 32 Svanberg · 39 Wimmer · 40 Paredes · Coach: Hasenhüttl
# Ivenca

Ivenca is een plaats in Slovenië en maakt deel uit van de gemeente Vojnik in de NUTS-3-regio Savinjska. De plaats telde 166 inwoners op 1 januari 2020.
# Jak

De jak (voor 1995 gespeld als yak) (Bos grunniens), ook bekend als het bromrund, is een gedomesticeerde rundersoort die vooral voorkomt in Centraal-Azië. Het is de gedomesticeerde variant van de wilde jak (Bos mutus)
De jak is een van de vijf rundersoorten die door de mens zijn gedomesticeerd. De andere zijn de bizon, de gayal, de waterbuffel en het rund.
De naam 'jak' komt van het Tibetaanse woord གཡག་ - yag, of gyag, waar overigens alleen de stier zo genoemd wordt, de koe is een dri of nak.

## Kenmerken

Getemde jaks worden niet zo groot als wilde jaks. Tamme stieren hebben een schofthoogte van 112 tot 120 cm. Koeien zijn met 107 tot 112 cm iets kleiner. Stieren bereiken een gewicht van 400 kg, koeien worden 250 tot 280 kg zwaar.
Zowel wilde als tamme jaks hebben een volledig behaarde kop, hoog opstaande schouders en krachtige, sterk behaarde, ledematen. Een lange vacht, die tot op de bodem reikt, beschermt jaks tegen de kou. Een wilde jak is zwart-bruin van kleur. Tamme jaks komen in meerdere kleurvarianten voor: bruin, zwart, rood, wit of gevlekt. Stieren hebben hoorns die naar buiten en omhoog zijn gericht. De hoorns kunnen een meter lang worden. De hoorns van de koeien zijn veel kleiner en onregelmatiger van vorm.

## Gebruik

Jaks kunnen beter klimmen dan mensen en kunnen met gemak boven de 3000 meter hoogte leven. Daarom worden ze daar traditioneel ook gebruikt als lastdieren voor het transport van goederen. Van jakmelk wordt boter gemaakt, waarvan door de Tibetanen ook boterthee wordt gemaakt. Van de haren en de onderwol worden kleren en tenten gemaakt. Van de mest worden droge mestkoeken gemaakt, die als brandstof te gebruiken zijn. Het vlees van jaks kan gegeten worden. Het vet wordt gebruikt als bindmiddel voor verf. Deze verf is watervast en wordt gebruikt voor het maken van mandala's.

## Afbeeldingen

* Jak in Tibet
* Jaks worden nog steeds als ploegdieren gebruikt in Tibet
* Met versierselen getooide Tibetaanse jaks
* Jak als traditioneel lastdier
# James Duncan Carey

James Duncan Carey (Wallsend, 1927 - 2011) was een Brits componist en dirigent.

## Biografie

Carey studeerde Franse taal en muziek aan het King's College te Newcastle en na zijn diensttijd werd hij muziekleraar, en doceerde onder meer banjo, ukelele en piano.
In 1967 kreeg hij een betrekking aan de Belfast School of Music. Hij dirigeerde orkesten en koren in geheel Noord-Ierland. In 1972 maakte hij een overstap naar het Moray House College of Education te Edinburgh en kort daarna werd hij lid van de Society of Recorder Players (Genootschap van Blokfluitspelers).
Vanaf 1976 werd hij dirigent van de Edinburgh Branch en in 1986 werd hij Musical Director van dit orkest.
In 1983 werd zijn eerste compositie, Mock Baroque genaamd, uitgegeven. Er volgden nog vele werken, waarvan er een dertigtal werden uitgegeven en daarnaast is nog een zevental onuitgegeven werken in de bibliotheek van de Edinburgh Branch aanwezig.
In 2003 moest Carey zijn functie als Musical Director opgeven, wegens zijn achteruitgaand gezichtsvermogen. In 2010 werd hij erevoorzitter van de Edinburgh branch.

## Werken

De muziek van Carey is in het algemeen speels, swingend en vrolijk van karakter.
Tot zijn werken behoren:
* Mock Baroque (een suite van 20e-eeuwse dansen voor blokfluitensemble)
* At the Circus (blokfluitensemble)
* At the Fair (suite voor blokfluit)
* Cocktails (blokfluitensemble)
* Mississippi Pictures (suite voor blokfluit)
* Raise your Hats (suite voor blokfluit)
* Trains (blokfluitkwartet)
* Seven Festival Introits (koor)
* Biografie
* Werken voor blokfluit