# Spoorlijn Berlijn - Hamburg

De spoorlijn Berlijn - Hamburg ook wel Berlin-Hamburger Bahn genoemd is een Duitse spoorlijn tussen de steden Berlijn en Hamburg en is als lijn 6100 onder beheer van DB Netze. Tot de Duitse eenwording in 1990 was het gedeelte tussen Büchen en Hamburg als spoorlijn 1140 onder beheer van DB Netze.

## Geschiedenis

Het traject werd door de Berlin-Hamburger Eisenbahn-Gesellschaft in fases geopend:
* Berlijn - Boizenburg: 15 oktober 1846
* Boizenburg - Hamburg: 15 december 1846
* Hamburg - Schulterblatt: 16 juli 1866
* Schulterblatt - Altona: 30 september 1865
Het beginpunt in Berlijn was het Berlin Hamburger Bahnhof. Het station werd in 1846 geopend en in 1884 voor reizigersverkeer gesloten nadat dit voortaan op het Lehrter Bahnhof werd afgehandeld. Het Hamburg Berliner Bahnhof in Hamburg was het eindpunt van spoorlijn. Het station werd door Alexis de Chateauneuf in 1844 ontworpen voor de Hamburg-Bergedorfer Eisenbahn. Dit station werd in 1857 geopend en in 1903 gesloten.

### Werkzaamheden

In de periode tussen maart en juni 2009 werden 250.000 dwarsliggers in fases op het hele traject vervangen. Op de betreffende trajecten werd dan enkelsporig gereden. Dit hield in dat een of meer treinen via andere trajecten moesten worden omgeleid.

## Treindiensten

De Deutsche Bahn verzorgt het personenvervoer op dit traject met ICE-, IC-, RE- en RB-treinen.
| Serie | Treinsoort | Route | Bijzonderheden |
| ICE 1 | InterCityExpress (DB Fernverkehr) | Köln Hbf – Düsseldorf Hbf – Duisburg Hbf – Essen Hbf – Hamburg Hbf – Hamburg Dammtor – Hamburg-Altona | |
| ICE 20 | InterCityExpress (DB Fernverkehr) | [ Kiel Hbf – Neumünster ] / [ Hamburg-Altona ] – Hamburg Dammtor – Hamburg Hbf – Lüneburg – Uelzen – Hannover Hbf – Göttingen – Kassel-Wilhelmshöhe – Fulda – Hanau Hbf – Frankfurt (Main) Hbf – [ Frankfurt (Main) Flughafen Fernbahnhof – Mainz Hbf – Wiesbaden Hbf ] / [ Mannheim Hbf – Karlsruhe Hbf – Baden-Baden – Freiburg (Breisgau) Hbf – Basel Bad Bf – Basel SBB – Zürich Hbf ] | Rijdt elke twee uur. |
| ICE 22 | InterCityExpress (DB Fernverkehr) | [ [ Kiel Hbf – Neumünster ] / [ Hamburg-Altona ] – Hamburg Dammtor – Hamburg Hbf ] / [ Oldenburg (Oldb) Hbf – Bremen Hbf ] – Hannover Hbf – Kassel-Wilhelmshöhe – Frankfurt (Main) Hbf – Frankfurt (Main) Flughafen Fernbahnhof – Mannheim Hbf – Stuttgart Hbf | Rijdt elke twee uur. Één trein per dag van/naar Oldenburg. |
| ICE 25 | InterCityExpress (DB Fernverkehr) | [ [ Kiel Hbf – Neumünster ] / [ Hamburg-Altona ] – Hamburg Dammtor – Hamburg Hbf – ] / [ Oldenburg (Oldb) Hbf – Bremen Hbf – ] Hannover Hbf – Göttingen – Kassel-Wilhelmshöhe – Fulda – Würzburg Hbf – [ Nürnberg Hbf – ] / [ Treuchtlingen – Donauwörth – Augsburg Hbf – München-Pasing ] / [ Ingolstadt Hbf ] – München Hbf – Tutzing – Murnau – Oberau – Garmisch-Partenkirchen | Rijdt elk uur tussen Hamburg en München. Elke twee uur een vleugeltrein naar/van Oldenburg. Enkele treinen via Augsburg. Één trein per dag door naar Garmisch-Partenkirchen. |
| ICE 28 | InterCityExpress (DB Fernverkehr) | [ Hamburg-Altona – Hamburg Dammtor – Hamburg Hbf – Ludwigslust – Wittenberge – Berlin Spandau ] / [ [ Warnemünde – Rostock Hbf – Waren (Müritz) – Neustrelitz Hbf ] / [ Ostseebad Binz – Stralsund Hbf – Greifswald – Züssow – Anklam – Pasewalk – Prenzlau – Angermünde – Eberswalde ] – Berlin Gesundbrunnen ] – Berlin Hbf – Berlin Südkreuz – Lutherstadt Wittenberg – Leipzig Hbf – Naumburg (Saale) Hbf – [ Erfurt Hbf – Gotha – Eisenach ] / [ Jena Paradies – Saalfeld (Saale) – Lichtenfels – Bamberg – Erlangen – Nürnberg Hbf – [ Ingolstadt Hbf ] / [ Augsburg Hbf – München-Pasing ] – München Hbf – Tutzing – Murnau – Oberau – Garmisch-Partenkirchen – Mittenwald – Seefeld – Innsbruck Hbf ] | Elk uur tussen Hamburg en Leipzig. Twee treinen per dag naar Innsbruck. |
| ICE 31 | InterCityExpress (DB Fernverkehr) | Hamburg-Altona – Hamburg Dammtor – Hamburg Hbf – Hamburg-Harburg – Bremen Hbf – Osnabrück Hbf – Münster Hbf – Dortmund Hbf – Hagen Hbf – Wuppertal Hbf – Solingen Hbf – Köln Hbf – Bonn Hbf – Koblenz Hbf – Bingen (Rhein) Hbf – Mainz Hbf – Frankfurt (Main) Flughafen Fernbahnhof – Frankfurt (Main) Hbf – Hanau Hbf – Würzburg Hbf – Nürnberg Hbf – Ingolstadt Hbf – München Hbf | Elk uur tussen Hamburg en Frankfurt. Éénmaal per twee uur tussen Frankfurt en Nürnberg. Enkele treinen door tot München. |
| ICE 91 | InterCityExpress (DB Fernverkehr) | [ Hamburg-Altona – Hamburg Dammtor – Hamburg Hbf – Hamburg-Harburg – Hannover Hbf – Kassel-Wilhelmshöhe – Fulda ] / [ [ Hamburg Hbf – Hamburg-Harburg – Bremen Hbf – Osnabrück Hbf – Münster (Westf) Hbf – Dortmund Hbf – Hagen Hbf – Wuppertal Hbf – Solingen Hbf ] / [ Dortmund Hbf – Bochum Hbf – Essen Hbf – Duisburg Hbf – Düsseldorf Hbf ] – Köln Hbf – Bonn Hbf – Koblenz Hbf – Mainz Hbf – Frankfurt (Main) Flughafen Fernbahnhof – Frankfurt (Main) Hbf – Hanau Hbf ] – Würzburg Hbf – Nürnberg Hbf – Regensburg Hbf – Plattling – Passau Hbf – Wels Hbf – Linz Hbf – St. Pölten Hbf – Wien Meidling – Wien Hbf – Flughafen Wien-Schwechat | Rijdt elke twee uur tussen Frankfurt en Wenen. Enkele treinen vanaf Hamburg via Dortmund. Één trein vanaf Hamburg via Hannover. |
| IC 26 | Intercity (DB Fernverkehr) | [ [ Westerland (Sylt) – Husum ] / [ Hamburg-Altona ] – Hamburg Dammtor ] / [ Ostseebad Binz – Stralsund Hbf – Rostock Hbf – Bützow – Bad Kleinen – Schwerin Hbf ] – Hamburg Hbf – Hamburg-Harburg – Lüneburg – Uelzen – Celle – Hannover Hbf – Göttingen – Kassel-Wilhelmshöhe – [ Marburg (Lahn) – Gießen – Frankfurt (Main) Hbf – Darmstadt Hbf – Bensheim – Weinheim (Bergstraße) – Heidelberg Hbf – Bruchsal – Karlsruhe Hbf ] / [ Fulda – Würzburg Hbf – Ansbach – Augsburg Hbf – [ Buchloe – Kempten (Allgäu) Hbf – Immenstadt – Oberstdorf ] / [ München Ost – Rosenheim – [ Prien a Chiemsee – Traunstein – Freilassing – Berchtesgaden ] / [ Kufstein – Innsbruck Hbf ] ] | Enkele treinen vanaf Binz en Westerland, enkele treinen vanaf Kassel richting Augsburg. |
| IC/EC 27 | Intercity/Eurocity (DB Fernverkehr) | [ Westerland (Sylt) – Husum – Hamburg-Altona – Hamburg Dammtor – Hamburg Hbf – Büchen – Ludwigslust – Wittenberge – Berlin Spandau ] / [ [ Rostock Hbf – Waren (Müritz) – Neustrelitz Hbf ] / [ Ostseebad Binz – Stralsund Hbf – Greifswald – Züssow – Pasewalk – Angermünde ] – Berlin Gesundbrunnen ] – Berlin Hbf – Berlin Südkreuz – Dresden Hbf – Bad Schandau – Děčín hl. n. – Ústí nad Labem hl. n. – Praha-Holešovice – Praha hl. n. – Pardubice hl. n. – Česká Třebová – Brno hl. n. – Břeclav – Kúty – Bratislava hl. st. – Nové Zámky – Štúrovo – Szob – Nagymaros-Visegrád – Vác – Budapest Keleti | 1 trein per dag tussen Westerland en Berlijn, tussen Binz/Rostock en Berlijn alleen 's zomers. |
| IC/EC 30 | Intercity (DB Fernverkehr) | [ [ Westerland (Sylt) – Husum ] / [ Hamburg-Altona ] – Hamburg Dammtor ] / [ Ostseebad Binz – Stralsund Hbf – Rostock Hbf – Bützow – Bad Kleinen – Schwerin Hbf ] – Hamburg Hbf – Hamburg-Harburg – Bremen Hbf – Osnabrück Hbf – Münster Hbf – Dortmund Hbf – Bochum Hbf – Essen Hbf – Duisburg Hbf – Düsseldorf Hbf – Köln Hbf – Bonn Hbf – Remagen – Andernach – Koblenz Hbf – Mainz Hbf – Mannheim Hbf – [ Heidelberg Hbf – Vaihingen (Enz) – Stuttgart Hbf ] / [ Karlsruhe Hbf – Baden-Baden – Freiburg (Breisgau) Hbf – Basel Bad Bf – Basel SBB – Zürich Hbf – Sargans – Landquart – Chur ] | Enkele treinen vanaf Binz en Westerland tot Stuttgart. |
| IC 31 | Intercity (DB Fernverkehr) | [ [ Kiel Hbf – Neumünster ] / [ Hamburg-Altona ] – Hamburg Dammtor ] / [ Fehmarn-Burg – Oldenburg (Holst) – Lübeck Hbf ] – Hamburg Hbf – Hamburg-Harburg – Bremen Hbf – Osnabrück Hbf – Münster Hbf – Dortmund Hbf – Hagen Hbf – Wuppertal Hbf – Solingen Hbf – Köln Hbf – Bonn Hbf – Remagen – Andernach – Koblenz Hbf – Boppard Hbf – Bingen (Rhein) Hbf – Mainz Hbf – Frankfurt (Main) Flughafen Fernbahnhof – Frankfurt (Main) Hbf – Hanau Hbf – Würzburg Hbf – Nürnberg Hbf – Regensburg Hbf – Plattling – Passau Hbf | Twee treinen per dag per richting. 's Zomers één trein vanaf Fehmarn. |
| IC 56 | Intercity (DB Fernverkehr) | [ [ Norddeich Mole ] / [ Emden Außenhafen ] – Emden Hbf – Leer (Ostfriesl) – Oldenburg (Oldb) Hbf – Bremen Hbf – Hannover Hbf – Braunschweig Hbf ] / [ Warnemünde – Rostock Hbf – Bützow – Bad Kleinen – Schwerin Hbf – Ludwigslust – Wittenberge – Stendal Hbf ] – Magdeburg Hbf – [ Halle (Saale) Hbf – Leipzig Hbf ] / [ Brandenburg Hbf – Potsdam Hbf – Berlin Hbf – Berlin Ostbahnhof – Cottbus ] | Eén trein per dag vanaf Magdeburg Hbf naar Cottbus. Eén trein per dag vanaf Warnemünde. Tussen Norddeich Mole en Bremen Hbf worden ook plaatsbewijzen van het regionale verkeer geaccepteerd. |
| IC/EC 76 | Intercity (DB Fernverkehr) | Hamburg Dammtor – Neumünster – Rendsburg – Schleswig – Flensburg – Padborg – Kolding – Fredericia – Vejle – Horsens – Skanderborg – Århus H | |
| FLX 20 | FLX (Flixtrain) | Köln Hbf – Düsseldorf Hbf – Duisburg Hbf – Essen Hbf – Gelsenkirchen Hbf – Münster Hbf – Osnabrück Hbf – Hamburg-Harburg – Hamburg Hbf | |
| RE 1 | Regional-Express (DB Regio) | Hamburg Hbf – Büchen – Hagenow Land – Schwerin Hbf – Bad Kleinen – Bützow – Rostock Hbf | Hanse-Express 1x per twee uur, 1x per uur in de spits |
| RE 2 | Regional-Express (Ostdeutsche Eisenbahn) | Wismar – Bad Kleinen – Schwerin Hbf – Ludwigslust – Wittenberge – Berlin-Spandau – Berlin Zoologischer Garten – Berlin Hbf – Berlin Ostbahnhof – Königs Wusterhausen – Lübbenau (Spreewald) – Cottbus | |
| RE 6 | Regional-Express (DB Regio) | Wittenberge – Pritzwalk – Wittstock (Dosse) – Kremmen – Hennigsdorf (b Berlin) – Berlin-Spandau – Berlin Gesundbrunnen | Prignitz-Express |
| RE 7 | Regional-Express (DB Regio) | Hamburg Hbf – Hamburg Dammtor – Elmshorn – Neumünster – Rendsburg – Schleswig – Flensburg | Schleswig-Holstein-Express |
| RE 70 | RegionalExpress (DB Regio Nord) | Hamburg Hbf – Hamburg Dammtor – Pinneberg – Elmshorn – Wrist – Neumünster – Bordesholm – Kiel Hbf | |
| RB 10 | Regionalbahn (DB Regio) | Berlin Südkreuz – Berlin Hbf – Berlin-Spandau – Nauen | |
| RB 11 | Regionalbahn (DB Regio Nord) | Aumühle – Friedrichsruh – Schwarzenbek – Müssen – Büchen | |
| RB 14 | Regionalbahn (DB Regio) | Schönefeld (bei Berlin) – Berlin Ostbahnhof – Berlin Hbf – Berlin-Spandau – Nauen | |
| RB 14 | Regionalbahn (Ostdeutsche Eisenbahn) | Hagenow Stadt – Hagenow Land – Ludwigslust – Spornitz – Parchim | |
Tussen 1958 en 1997 maakte de S-Bahn van Hamburg tussen de stations Hamburg Berliner Tor en Aumühle ook gebruik van de lijn, hiertoe was deze voorzien van stroomvoorziening middels een derde rail. Na de hereniging van Duitsland en het sterk toenemende verkeer tussen Berlijn en Hamburg werd er de aparte lijn DB 1244 tussen Hamburg Hauptbahnhof en Aumühle gebouwd ten behoeve van de S-Bahn.

## Aansluitingen

In de volgende plaatsen is of was er een aansluiting op de volgende spoorlijnen:

### Berlijn-Spandau

    DB 6025, spoorlijn tussen Berlin Westkreuz en Berlin-Spandau
    DB 6107, spoorlijn tussen Berlijn en Lehrte
    DB 6109, spoorlijn tussen Berlin Ostbahnhof en Berlin-Spandau
    DB 6179, spoorlijn tussen de aansluiting Berlin-Charlottenburg en Wustermark
    DB 6185, spoorlijn tussen Berlijn en Oebisfelde
    DB 6556, spoorlijn tussen Bötzow en Berlin-Spandau

### aansluiting Finkenkrug

    DB 6098, spoorlijn tussen de aansluiting Finkenkrug en Falkenhagen

### Brieselang

    DB 6099, spoorlijn tussen Brieselang en Falkenhagen
    DB 6101, spoorlijn tussen Brieselang en de aansluiting Hasselberg

### Nauen

    DB 6105, spoorlijn tussen Priort en Nauen
    DB 6505, spoorlijn tussen Nauen en Oranienburg
    DB 6508, spoorlijn tussen Nauen en Röthehof
    DB 6509, spoorlijn lijn tussen Nauen en Velten

### Paulinenaue

    DB 6948, spoorlijn tussen Paulinenaue en Neuruppin

### Neustadt (Dosse)

    DB 6512, spoorlijn tussen Brandenburg en Neustadt
    DB 6938, spoorlijn tussen Neustadt en Meyenburg
    DB 6946, spoorlijn tussen Neustadt en Herzberg

### Glöwen

    lijn tussen Glöwen en Havelberg

### Wittenberge

    DB 1151, spoorlijn tussen Wittenberge en Jesteburg
    DB 6401, spoorlijn tussen Stendal en Wittenberge
    DB 6941, spoorlijn tussen Wittenberge en Buschhof

### Karstädt

    DB 6944, spoorlijn tussen Perleberg Süd en Perleberg Nord

### Ludwigslust

    DB 6935, spoorlijn tussen Ludwigslust en Waren
    DB 6441, spoorlijn tussen Dömitz en Wismar

### Hagenow Land

    DB 6442, spoorlijn tussen Hagenow Land en Holthusen
    DB 6928, spoorlijn tussen Hagenow Land en Bad Oldesloe

### Brahlstorf

    lijn tussen Brahlstorf en Neuhaus

### Boizenburg (Elbe)

    DB 6959, spoorlijn tussen Boizenburg en Boizenburg Stadt

### Büchen

    DB 1121, spoorlijn tussen Lübeck en Büchen
    DB 1150, spoorlijn tussen Lüneburg en Büchen

### Schwarzenbek

    DB 1141, spoorlijn tussen Schwarzenbek en Bad Oldesloe

### aansluiting Hamburg-Allermöhe

    DB 1280, spoorlijn tussen Buchholz en de aansluiting Allermöhe

### aansluiting Hamburg-Billwerder-Moorfleet

    DB 1280, spoorlijn tussen Buchholz en de aansluiting Allermöhe

### Hamburg-Rothenburgsort

    DB 1280, spoorlijn tussen Buchholz en de aansluiting Allermöhe
    DB 1291, spoorlijn tussen de aansluiting Rothenburgsort en de aansluiting Ericus

### Hamburg Hauptbahnhof

    DB 1120 spoorlijn tussen Lübeck en Hamburg
    DB 1240, spoorlijn tussen Hamburg Hauptbahnhof en Hamburg-Altona
    DB 1241, spoorlijn tussen Hamburg Hauptbahnhof en Hamburg-Poppenbüttel
    DB 1244, spoorlijn tussen Hamburg Hauptbahnhof en Aumühle
    DB 1245, spoorlijn tussen de aansluiting Rothenburgsort en Hamburg Hauptbahnhof
    DB 1250, spoorlijn tussen aansluiting Norderelbbrücke en Hamburg Hauptbahnhof
    DB 1270, spoorlijn tussen Hamburg Hauptbahnhof en Hamburg Diebsteich
    DB 1271, spoorlijn tussen Hamburg Hauptbahnhof en Hamburg-Neugraben
    DB 2200, spoorlijn tussen Wanne-Eickel en Hamburg

### aansluiting Rainweg

    DB 1232, spoorlijn tussen de aansluiting Rainweg en Hamburg-Eidelstedt

### Hamburg-Altona

    DB 1220, spoorlijn tussen Hamburg-Altona en Kiel
    DB 1222, spoorlijn tussen Hamburg-Altona Kai en Hamburg-Altona
    DB 1224, spoorlijn tussen Hamburg-Altona en Blankenese
    DB 1231, spoorlijn tussen Hamburg-Altona en Hamburg-Langenfeld
    DB 1240, spoorlijn tussen Hamburg Hauptbahnhof en Hamburg-Altona
    DB 1270, spoorlijn tussen Hamburg Hauptbahnhof en Hamburg Diebsteich

## Elektrificatie

Het traject werd in 1997 geëlektrificeerd met een wisselspanning van 15.000 volt 16⅔ Hz.

## Literatuur

* Eisenbahnatlas Deutschland. Schweers + Wall, Aachen 2014, ISBN 978-3-89494-145-1.
* ↑ publicatie DB
* ↑ Dienstregeling Flixtrain FLX20
* https://web.archive.org/web/20050329054212/http://www.bestzeit-hamburg-berlin.de/site/hamburgberlin/de/start.html
* https://web.archive.org/web/20060113050708/http://www.db.de/site/bahn/de/unternehmen/bahnwelt/bauprojekte/abgeschlossen/hamburg__berlin.html
* http://www.bahnstrecken.de/indexf.htm?http://www.bahnstrecken.de/hb.htm
* https://web.archive.org/web/20160304090940/http://www.hamburger-untergrundbahn.de/met-hhs-ch1.htm
* http://www.sporenplan.nl/figuren/tekeningen/db_normaal/db_schleswig-holstein/neumuenster.pdf
* http://www.sporenplan.nl/figuren/tekeningen/db_normaal/db_hamburg/hamburg.pdf