# Raspberry Pi OS

Raspberry Pi OS (voorheen Raspbian) is een Linuxdistributie die is ontwikkeld voor educatieve doeleinden en geoptimaliseerd is voor de verschillende modellen van de Raspberry Pi. Raspberry Pi OS is een fork van Debian die als live-system op een SD-kaart of een microSD-kaart geïnstalleerd kan worden. De eerste versie van Raspbian werd in juli 2012 vrijgegeven als vervanging van de Debian Squeeze-versie voor ARM-processoren, die eerder door de Raspberry Pi Foundation gebruikt werd. Sinds 10 oktober 2023 is het gebaseerd op de Debian 12 "Bookworm"-versie.

## Standaardsoftware

Raspberry Pi OS is beschikbaar in drie verschillende uitvoeringen: een met een desktopomgeving en aanbevolen applicaties, een uitvoering met alleen de desktopomgeving, en een Lite uitvoering zonder desktopomgeving. De beide desktopvarianten maken gebruik van een aangepaste LXDE-desktopomgeving.
De volgende applicaties zijn als standaardsoftware op het systeem geïnstalleerd:
* LibreOffice kantoorsoftware, Claws Mail en de Epiphany webbrowser, een teksteditor, een rekenmachine, etc.
Naast software voor de configuratie van het besturingssysteem en een paar spelletjes, zijn de volgende educatieve programma's als standaardsoftware geïnstalleerd:
* de BlueJ- en Greenfoot-IDE's voor de Java-programmeertaal,
* de CLI en de Mathematica-frontend van het computeralgebrasysteem van Wolfram,
* Node-RED, een grafische toepassing om objecten in het internet der dingen met elkaar te verbinden,
* twee versies van de Pythoninterpreter,
* de visuele, objectgeoriënteerde programmeertaal Scratch,
* Sonic Pi een live-coding-toepassing voor het maken van computermuziek.
Raspberry Pi OS gebruikt de APT pakketbeheerder met een eenvoudige grafische frontend. De pakketbron van Raspberry Pi OS bevat ruim 35.000 softwarepakketten.

## Optimalisatie

De Wheezy- en Jessie-versies van Raspbian zijn gecompileerd voor 32-bit RISC-processoren van ARM met een FPU (armhf). Raspbian Jessie is geoptimaliseerd voor de ARM1179 en ARM Cortex-A7 processoren en de VideoCore IV GPU in de Broadcom BCM2835 en BCM2836 SoCs. De BCM2837 SoC in de Raspberry Pi 3 heeft een 1,2 GHz 32/64-bit quad core ARM Cortex-A53 processor.

## Versie

| Release datum | Debian versie | Linux kernel | GCC | apt | X Server | Pi 1/1+ | Pi 2 | Pi 3 | Pi Zero W | Pi 3+ | Pi 4 | Pi Zero 2 W |
| 2013-09-27 | 7 (Wheezy) | 3.6 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2013-10-07 | 7 (Wheezy) | 3.6 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2013-12-24 | 7 (Wheezy) | 3.10 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2014-01-09 | 7 (Wheezy) | 3.10 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2014-06-22 | 7 (Wheezy) | 3.12 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2014-07-08 | 7 (Wheezy) | 3.12 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2014-09-12 | 7 (Wheezy) | 3.12 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2014-10-08 | 7 (Wheezy) | 3.12 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2014-12-25 | 7 (Wheezy) | 3.12 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2015-02-02 | 7 (Wheezy) | 3.18 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2015-02-17 | 7 (Wheezy) | 3.18 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2015-02-18 | 7 (Wheezy) | 3.18 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2015-05-07 | 7 (Wheezy) | 3.18 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2015-05-12 | 7 (Wheezy) | 3.18 | 4.7.2 | 0.9.7 | 7.7 | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2015-09-28 | 8 (Jessie) | 4.1 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2015-11-24 | 8 (Jessie) | 4.1 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2016-02-08 | 8 (Jessie) | 4.1 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2016-02-09 | 8 (Jessie) | 4.1 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2016-02-29 | 8 (Jessie) | 4.1 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2016-03-18 | 8 (Jessie) | 4.1 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2016-05-13 | 8 (Jessie) | 4.4 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2016-05-31 | 8 (Jessie) | 4.4 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2016-09-28 | 8 (Jessie) | 4.4 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2016-11-29 | 8 (Jessie) | 4.4 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2017-02-27 | 8 (Jessie) | 4.9 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee | Nee |
| 2017-03-03 | 8 (Jessie) | 4.9 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee |
| 2017-04-10 | 8 (Jessie) | 4.9 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee |
| 2017-06-23 | 8 (Jessie) | 4.9 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee |
| 2017-07-05 | 8 (Jessie) | 4.9 | 4.9 | 1.0.9.8.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee |
| 2017-08-17 | 9 (Stretch) | 4.9 | 6.3 | 1.4.6 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee |
| 2017-09-08 | 9 (Stretch) | 4.9 | 6.3 | 1.4.6 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee |
| 2017-11-29 | 9 (Stretch) | 4.9 | 6.3 | 1.4.6 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee |
| 2018-03-13 | 9 (Stretch) | 4.9 | 6.3 | 1.4.6 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee | Nee |
| 2018-04-18 | 9 (Stretch) | 4.14 | 6.3 | 1.4.8 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee |
| 2018-06-29 | 9 (Stretch) | 4.14 | 6.3 | 1.4.8 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee |
| 2018-10-09 | 9 (Stretch) | 4.14 | 6.3 | 1.4.8 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee |
| 2018-11-13 | 9 (Stretch) | 4.14 | 6.3 | 1.4.8 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee |
| 2019-04-08 | 9 (Stretch) | 4.14 | 6.3 | 1.4.9 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee | Nee |
| 2019-06-24 | 10 (Buster) | 4.19 | 8.3 | 1.8.2 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee |
| 2019-07-10 | 10 (Buster) | 4.19 | 8.3 | 1.8.2 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee |
| 2019-09-30 | 10 (Buster) | 4.19 | 8.3 | 1.8.2 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee |
| 2020-02-07 | 10 (Buster) | 4.19 | 8.3 | 1.8.2 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee |
| 2020-02-14 | 10 (Buster) | 4.19 | 8.3 | 1.8.2 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee |
| 2020-05-27 | 10 (Buster) | 4.19 | 8.3 | 1.8.2 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee |
| 2020-08-20 | 10 (Buster) | 5.4.51 | 8.3 | 1.8.2 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee |
| 2020-12-02 | 10 (Buster) | 5.4.79 | 8.3 | 1.8.2.1 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee |
| 2021-01-11 | 10 (Buster) | 5.4.83 | 8.3 | 1.8.2.2 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee |
| 2021-03-04 | 10 (Buster) | 5.10.17 | 8.3 | 1.8.2.2 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Nee |
| 2021-05-07 | 10 (Buster) | 5.10.17 | 8.3 | 1.8.2.3 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja |
| 2021-12-03 | 10 (Buster) | 5.10.63 | 8.3 | 1.8.2.3 | 7.7 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja |
| 2021-10-30 | 11 (Bullseye) | 5.10.63 | 10.2.1 | 2.2.4 | 1.20.11 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja |
| 2022-01-28 | 11 (Bullseye) | 5.10.92 | 10.2.1 | 2.2.4 | 1.20.11 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja |
| 2022-03-08 | 11 (Bullseye) | 5.10.103 | 10.2.1 | 2.2.4 | 1.20.11 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja |
| 2022-04-04 | 11 (Bullseye) | 5.15.30 | 10.2.1 | 2.2.4 | 1.20.11 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja |
| 2022-09-06 | 11 (Bullseye) | 5.15.61 | 10.2.1 | 2.2.4 | 1.20.11 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja |
| 2022-09-22 | 11 (Bullseye) | 5.15.61 | 10.2.1 | 2.2.4 | 1.20.11 | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja | Ja |
| Release datum | Debian versie | Linux Kernel | GCC | APT | X Server | Pi 1/1+ | Pi 2 | Pi 3 | Pi Zero W | Pi 3+ | Pi 4 | Pi Zero 2 W |
* ↑ Operating system images. Geraadpleegd op 6 april 2024.
* ↑ (en) Raspberry Pi interview: Eben Upton reveals all
* ↑ (en) Raspbian-based SD card image released
* ↑ (en) Release notes. Raspberrypi.com. Geraadpleegd op 6 januari 2024.
* ↑ (en) Operating system images – Raspberry Pi. raspberrypi.com. Geraadpleegd op 8 november 2021.
* ↑ Van Klaveren, Bart, Software-update: Raspberry Pi OS 2021-10-30. Tweakers.net (8 november 2021). Geraadpleegd op 8 november 2021.
* ↑ (en) Long, Simon, Changes to the Raspbian user interface - Raspberry Pi. raspberrypi.com (28 december 2014). Geraadpleegd op 8 november 2021.
* ↑ (en) Greenfoot projectpagina
* ↑ (en) The Wolfram Language and Mathematica on Raspberry Pi, for free
* ↑ (en) Node-RED - A visual tool for wiring the Internet of Things
* ↑ (en) Sonic Pi projectpagina
* ↑ (en) Sonic Pi – a free music and computing resource
* ↑ (en) Open Source ARM userland
* ↑ (en) Raspberry Pi 2 on sale now at $35
* ↑ (en) VideoCore® IV 3D Architecture Guide
* ↑ Raspberry Pi 3 on sale now at $35