# Belforten in België en Frankrijk

Belforten in België en Frankrijk is een geheel van 56 torens, dat door de UNESCO vanaf 1999 werd aangewezen als Werelderfgoed. Het zijn architectonische manifestaties van macht en rijkdom van de steden in het historisch Vlaanderen en naburige gebieden vanaf de late middeleeuwen.

## Algemene situering

In vergelijking met de slottoren (symbool van de adel) en de kerktoren (symbool van de kerk) representeert het belfort, als derde toren in het stedelijk landschap, de macht van schout en schepenen. De belforten werden gebouwd tussen de 11de en 17de eeuw en lopen qua bouwstijl daarmee uiteen van romaans, gotisch en renaissance tot barok. Weinig torens zijn vrijstaand. De meeste belforten zijn gebouwd op of aan een stadhuis of lakenhal.
Ondanks het thema (burgerlijke belforten) bevat de UNESCO-lijst ook nog zes Vlaamse kerktorens die tevens dienden als uitkijktoren of alarmbeltoren: de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal in Antwerpen, de Sint-Romboutskathedraal in Mechelen, de Sint-Pieterskerk (Leuven), de Sint-Germanuskerk (Tienen), de Onze-Lieve-Vrouwebasiliek (Tongeren) en de Sint-Leonarduskerk in Zoutleeuw.

## Geschiedenis

In 1999 nam de UNESCO 26 Vlaamse en 6 Waalse torens op in een nieuwe lijst Belforten in Vlaanderen en Wallonië. In 2005 werden het belfort van het Waalse Gembloers en 23 belforten in het noorden van Frankrijk toegevoegd aan de lijst. Deze werd dan hernoemd tot Belforten in België en Frankrijk. Een opmerkelijke afwezige op de lijst lijkt de toren van het Stadhuis van Brussel, maar deze is nooit als belfort gebouwd. Het eigenlijke belfort van Brussel stond tegen de Sint-Niklaaskerk en is in 1714 ingestort. Overigens maakt het stadhuis van Brussel wel deel uit van het werelderfgoed Grote Markt.
In januari 2010 gingen er stemmen op om ook het enige belfort van Nederland, het Belfort van Sluis in Zeeuws-Vlaanderen toe te voegen. Ook de stad Ronse diende in 2022 bij Onroerend Erfgoed Vlaanderen een dossier in om bij uitbreiding de toren van de Sint-Hermesbasiliek toe te voegen aan deze UNESCO-lijst.

## België

de nummers corresponderen met de volgorde in de complete lijst ID 943/943bis van de UNESCO, zie Externe links

#### Antwerpen (provincie)

| ID 943-002 | Antwerpen | Toren van de Kathedraal |
| ID 943-003 | Antwerpen | Stadhuis $_$ |
| ID 943-009 | Herentals | Voormalige Stads- en Lakenhal |
| ID 943-013 | Lier | Stadhuis en Belfort |
| ID 943-016 | Mechelen | Toren van de Kathedraal $_$ |
| ID 943-015 | Mechelen | Oude Lakenhal met Belfort, het oudste deel van het huidige stadhuis$_$ |

#### West-Vlaanderen

| ID 943-004 | Brugge | Belfort bekend als Halletoren |
| ID 943-006 | Diksmuide | Stadhuis en Belfort |
| ID 943-011 | Kortrijk | Belfort bekend als Halletoren $_$ |
| ID 943-014 | Lo-Reninge | Vroegere Stadhuis met Belfort, nu een hotel |
| ID 943-017 | Menen | Stadhuis en aangrenzend Belfort |
| ID 943-018 | Nieuwpoort | Graanhal, ook bekend als Stadshalle, met Belfort |
| ID 943-020 | Roeselare | Stadhuis, Markthal en Belfort |
| ID 943-022 | Tielt | Belfort bekend als Hallentoren, Lakenhal en Schepenhuis $_$ |
| ID 943-025 | Veurne | Belfort, bekend als Landhuis of Belfort $_$ |
| ID 943-010 | Ieper | Lakenhalle met Belfort |

#### Oost-Vlaanderen

| ID 943-001 | Aalst | Schepenhuis met Belfort |
| ID 943-005 | Dendermonde | Stadhuis met Belfort |
| ID 943-007 | Eeklo | Stadhuis met Belfort |
| ID 943-008 | Gent | Belfort, Lakenhal en Mammelokker $_$ |
| ID 943-019 | Oudenaarde | Stadhuis met Belfort |

#### Vlaams-Brabant

| ID 943-012 | Leuven | Sint-Pieterskerk en Belfort |
| ID 943-023 | Tienen | Sint-Germanuskerk met Stadstoren |
| ID 943-026 | Zoutleeuw | Sint-Leonarduskerk |

#### Limburg

| ID 943-021 | Sint-Truiden | Stadhuis met Belfort |
| ID 943-024 | Tongeren | Onze-Lieve-Vrouwebasiliek met Stadstoren |

#### Henegouwen

| ID 943-027 | Binche | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-028 | Charleroi | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-029 | Bergen | Belfort |
| ID 943-031 | Thuin | Belfort |
| ID 943-032 | Doornik | Belfort |

#### Namen

| ID 943-056 | Gembloers | Belfort |
| ID 943-030 | Namen | Belfort |
* Belfort en lakenhalle Ieper
* Belfort Gent
* Belfort Kortrijk
* Stadhuis en Belfort Oudenaarde
* Stads- en Lakenhal Herentals
* Stadhuis en Belfort Lier
* Belfort Aalst
* Belfort Bergen
* Belfort Doornik
* Belfort Dendermonde
* Belfort Thuin
* Stadhuis van Mechelen met van links naar rechts: Paleis van de Grote Raad, belfort en de lakenhal
* Belfort Nieuwpoort
* Belfort Sint-Truiden
* Belfort en Landhuis Veurne
* Kerkbelfort Zoutleeuw

## Frankrijk
### Noorderdepartement

| ID 943-033 | Armentières | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-034 | Belle | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-035 | Sint-Winoksbergen | Belfort |
| ID 943-036 | Cambrai | Belfort |
| ID 943-037 | Komen | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-038 | Douai | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-040 | Duinkerke | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-039 | Duinkerke | Belfort van de Sint-Elooiskerk |
| ID 943-041 | Grevelingen | Belfort |
| ID 943-042 | Rijsel | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-043 | Loos | Belfort van het Stadhuis |

### Pas-de-Calais

| ID 943-044 | Aire-sur-la-Lys | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-045 | Arras | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-046 | Béthune | Belfort |
| ID 943-047 | Boulogne-sur-Mer | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-048 | Calais | Belfort van het Stadhuis |
| ID 943-049 | Hesdin | Belfort van het Stadhuis |

### Somme

| ID 943-050 | Abbeville | Belfort |
| ID 943-051 | Amiens | Belfort |
| ID 943-052 | Doullens | Belfort van het vroegere Stadhuis, nu het toeristeninformatiebureau |
| ID 943-053 | Lucheux | Belfort op de Stadspoort |
| ID 943-054 | Rue | Belfort |
| ID 943-055 | Saint-Riquier | Belfort |

### Gironde

| ID 943-056 | Bordeaux | Belfort van het vroegere Stadhuis (La Grosse Cloche) |
* Belfort Boulogne-sur-Mer
* Belfort Abbeville
* Belfort Duinkerke
* Belfort van Komen
* Belfort van Rue
* Belfort van Amiens
* Belfort van Arras
* Belfort van Béthune
* Belfort van Douai
* Belfort van het stadhuis van Rijsel
* Belfort van het stadhuis van Calais
* Grosse Cloche, belfort van het vroegere stadhuis van Bordeaux