OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Invariant (wiskunde)

In de wiskunde is een eigenschap van een wiskundig object invariant als die eigenschap niet verandert wanneer het object transformaties van een bepaald type ondergaat. Zo'n invariante eigenschap wordt ook wel aangeduid als een invariant (van het object). De specifieke klasse van objecten en het type transformaties worden meestal aangegeven door de context waarin de term wordt gebruikt. De oppervlakte van een driehoek is bijvoorbeeld een invariant met betrekking tot isometrieën van het euclidische vlak. De uitdrukkingen "invariant onder" en "invariant voor" een transformatie worden beide gebruikt. Meer in het algemeen is een invariant met betrekking tot een equivalentierelatie een eigenschap die constant is voor elke equivalentieklasse.
In het bijzonder kan een wiskundig object zelf invariant zijn onder transformaties van een bepaald type.

## Voorbeelden

Een eenvoudig voorbeeld van een invariant is het verschil tussen twee getallen uit een rij van getallen dat niet verandert door eenzelfde getal bij alle getallen van de rij op te tellen. Symmetrie is een term die invariantie aanduidt ten opzichte van een bepaalde verzameling transformaties, meestal in de meetkunde.
Andere voorbeelden zijn:
* een reëel getal is invariant onder het nemen van de complex geconjugeerde; het getal is het object; de invariante eigenschap ervan is het getal zelf
* de dimensie van een object in een topologische ruimte is invariant onder homeomorfismen
* de euclidische afstand tussen twee punten is invariant onder orthogonale transformaties; het object is een puntenpaar; de invariante eigenschap ervan is de afstand tussen de twee punten
* de determinant en het spoor van een vierkante matrix zijn invariant onder veranderingen van basis; het object is een lineaire bijectieve afbeelding van de n-dimensionale ruimte naar zichzelf; de determinant en het spoor van de vierkante matrix die bij een gegeven basis de afbeelding representeert zijn twee invariante eigenschappen

## Tijdsinvariant

Een dynamisch systeem $S$ dat bij ieder ingangssignaal een uitgangssignaal produceert, is tijdsinvariant als het uitgangssignaal bij het in de tijd verschuiven van het ingangssignaal overeenkomstig verschuift:
    $S(D^{\tau }(f))=D^{\tau }(S(f))$
waar $D^{\tau }$ de verschuivingsoperator
    $D^{\tau }S(t)=S(t-\tau )$
is.

## Invariantentheorie

Het onderwerp van de invariantentheorie bestaat uit polynomen en rationale functies in $n$ veranderlijken, met coëfficiënten in een lichaam $K$, en die onveranderd blijven onder de werking van een ondergroep van de transformatiegroep $GL(n,K)$, de groep van inverteerbare vierkante $n\times n$-matrices met elementen in een lichaam $K$ samen met de matrixvermenigvuldiging.
# Lely

Lely kan verwijzen naar:

## Personen

* Alex Lely (1973), een voormalig Nederlands professioneel poolbiljarter
* Cornelis Lely (1854-1929), een Nederlandse ingenieur, waterbouwkundige, minister en gouverneur
* Durward Lely (1852-1944), een Schotse operazanger
* Gilbert Lely (1904-1985), een Franse dichter
* Peter Lely (1618-1680), een Nederlands-Engelse kunstschilder en -verzamelaar

## Plaatsen

* Lely (Florida), een plaats in de Verenigde Staten
* Lely Resort, een plaats in de Verenigde Staten
* Lelydorp, een ressort en de hoofdplaats van het Surinaamse, district Wanica
* Lelystad, de hoofdstad van de Nederlandse provincie Flevoland
** Lelystad Airport, tot 1993 Luchthaven Lelystad, een vliegveld bij Lelystad
** Lelystad-Haven, de oudste wijk van de Nederlandse stad Lelystad

## Andere betekenissen

* Lely (bedrijf), een in Maassluis (Nederland) gevestigde producent van landbouw- en melkmachines
* P. van der Lely, een fabrikant van (brom)bakfietsen en invalidenvoertuigen aan de Stille Veerkade uit Den Haag.
* Gemaal Lely, een gemaal uit 1930 dat gebruikt wordt om de Wieringermeer droog te houden
* Zuil van Lely, een erezuil in Lelystad
* Venus van Lely, een Oud-Grieks Venusbeeld, vernoemd naar voormalige eigenaar Peter Lely
# Koeweitse voetbalbeker 1995

De Koeweitse voetbalbeker 1995 (Emir Cup) was de 34ste editie van de strijd om de nationale voetbalbeker van Koeweit, die werd georganiseerd door de Koeweitse voetbalbond (KFA). Het toernooi begon op 1 juni 1995 en eindigde op 12 juni 1995. Kazma SC won de beker voor de vierde keer in de clubgeschiedenis door Al-Arabi in de eindstrijd met 1–0 te verslaan.

## Schema

| kwartfinale | kwartfinale | halve finale | halve finale | | finale | finale |
| 5 juni 1995 | 5 juni 1995 | | | | | |
| Kazma SC | 1 | | | | | |
| Kazma SC | 1 | 8 juni 1995 | 8 juni 1995 | | | | |
| Al Sahel | 0 | 8 juni 1995 | 8 juni 1995 | | | |
| Al Sahel | 0 | Kazma SC | 2 | | | |
| 5 juni 1995 | 5 juni 1995 | | Kazma SC | 2 | | | |
| 5 juni 1995 | 5 juni 1995 | Al Jahra | 1 | | | |
| Al Jahra | 3 | Al Jahra | 1 | | | |
| Al Jahra | 3 | | | | 12 juni 1995 | 12 juni 1995 |
| Al-Salibikhaet SC | 1 | | | | 12 juni 1995 | 12 juni 1995 |
| Al-Salibikhaet SC | 1 | | | | Kazma SC | 1 |
| 6 juni 1995 | 6 juni 1995 | | | | | Kazma SC | 1 |
| 6 juni 1995 | 6 juni 1995 | | | | Al-Arabi | 0 |
| Al-Arabi | 2 | | | | Al-Arabi | 0 |
| Al-Arabi | 2 | 9 juni 1995 | 9 juni 1995 | | | |
| Khaitan SC | 1 | 9 juni 1995 | 9 juni 1995 | | | |
| Khaitan SC | 1 | Al-Arabi | 2 | | | |
| 6 juni 1995 | 6 juni 1995 | | Al-Arabi | 2 | | | |
| 6 juni 1995 | 6 juni 1995 | Qadsia SC | 0 | | | |
| Qadsia SC | 1 | Qadsia SC | 0 | | | |
| Al Nasar | 0 | | | | | |
1962 · 1963 · 1964 · 1965 · 1966 · 1967 · 1968 · 1969 · 1970 · 1971 · 1972 · 1973 · 1974 · 1975 · 1976 · 1977 · 1978 · 1979 · 1980 · 1981 · 1982 · 1983 · 1984 · 1985 · 1986 · 1987 · 1988 · 1989 · 1990 · 1991 · 1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014
* GOALZZ.com, Kuwait Emir Cup 1994/1995. Geraadpleegd op 16 november 2014.
# Lahnajärvi

Lahnajärvi is een dorp in Zweden. Het ligt in de gemeente Pajala aan een meer met dezelfde naam en met een oppervlakte van ongeveer 1 km².
Aareavaara · Anttis · Huukki · Isovaara · Jarhois · Juhonpieti en Erkheikki · Junosuando · Kainulasjärvi · Kangos · Kardis · Kassa · Kätkesuando · Käymäjärvi · Kaunisvaara · Kengis · Kenttä · Keräntöjärvi · Kieksiäisvaara · Kiilarova · Kihlanki · Kitkiöjärvi · Kitkiöjoki · Kolari · Kompelusvaara · Korpilombolo · Kurkkio · Lahenpää · Lahnajärvi · Lautakoski · Liviöjärvi · Lovikka · Männikkö · Muonionalusta · Muodoslompolo · Narken · Nuuksujärvi · Ohtanajärvi · Oksajärvi · Pääjärvi · Pajala · Parkalompolo · Pentäsjärvi · Peräjävaara · Pimpiö · Ristimella · Ruosteranta · Sahavaara · Saittarova · Salmijärvi · Särkimukka · Sattajärvi · Selkäjärvi · Suaningi · Talinen · Tärendö · Teurajärvi · Torinen · Törmäsniva · Tornefors
# Lange Eiland

Het Lange Eiland (ook wel Engels: Long Island genoemd) is een eiland in de rivier Corantijn in het ressort Westelijke Polders in het district Nickerie in Suriname.
Op dit eiland komt mogelijk een brugverbinding tussen Suriname en Guyana.
# Lancer (Coventry)

Lancer is een historisch Brits merk van motorfietsen.
De bedrijfsnaam was Lancer Cycle & Motor Co., Coventry.
Van het merk werden sinds 1904 motorfietsen met 2-, 2¾- en 3½ pk-inbouwmotoren van Minerva en MMC gebouwd. Lancer sloot in 1905 de poort.
De inbouwmotoren van Minerva en MMC waren in deze pioniertijd van de motorfiets bijzonder populair in het Verenigd Koninkrijk. Het Belgische Minerva vond in David Citroen een hard werkende agent in Londen, terwijl MMC, dat later zou uitgroeien tot het grote merk AJS, zich nog voornamelijk richtte op de productie van hulp- en inbouwmotoren. De beschikbaarheid van deze inbouwmotoren zorgde weer voor een groot aantal kleine bedrijfjes die zich dankzij deze motoren "motorfietsfabrikant" konden noemen, maar ook voor een hevige concurrentie, waardoor de meeste het - net als de rijwielfabriek "Lancer" - maar enkele jaren volhielden.
* Erwin Tragatsch, Alle Motorräder 1894-1981: Eine Typengeschichte. 2500 Marken aus 30 Ländern, Stuttgart 1997, ISBN 3-87943-410-7
* Erwin Tragatsch, The Illustrated Encyclopedia of Motorcycles, Secaucus 1985. ISBN 0890098689
# Jabeek

Jabeek (Limburgs: Jaobik) is een kleine woonkern in de gemeente Beekdaelen in Nederlands-Limburg. De naam is vermoedelijk een afgeleide van de Quabeek(se) Grub die tegenwoordig weer bovengronds door het dorpje loopt. Jabeek heeft ongeveer 710 inwoners. Jabeek was tot de laatste herindeling in 1982 lange tijd de kleinste gemeente van Nederland. Deze omvatte tevens het gehucht Etzenrade. Het dorp ligt in het Bekken van de Roode Beek.

## Geschiedenis

Jabeek is ontstaan als ontginningsnederzetting in de vroege middeleeuwen. De eerste schriftelijke vermelding is van 1114.
In 1609 werd de schepenbank van Brunssum, bestaande uit Brunssum, Schinveld en Jabeek, door de Spaanse regering verpand aan Arnold III Huyn van Geleen en verheven tot de heerlijkheid Brunssum. In 1664 ging deze heerlijkheid op in het graafschap Geleen en Amstenrade.
Per 1796, aan het einde van de Ancien régime, werd Jabeek een zelfstandige gemeente, die bij de gemeentelijke herindeling per 1 januari 1982 opging in de gemeente Onderbanken.
In de 2e helft van de 20e eeuw ontstond in het zuiden van de oude kern een nieuwbouwwijk.

## Bezienswaardigheden

* De Sint-Gertrudiskerk van 1858, met laatgotische toren uit de 2e helft van de 15e eeuw.
* Enkele wegkruisen
* Etzenrather Mühle, watermolen op de Roode Beek, juist op het grondgebied van Gangelt
* Roermolen, watermolen op de Roode Beek.
* Vele monumentale en beschermde carréboerderijen. Enkele zijn nog met een gangenstelsel met elkaar verbonden. Dit stamt uit de tijd van de Bokkenrijders, zo kon men naar elkaar vluchten.
** Etzenraderhuuske, kasteelhoeve van 1710 in buurtschap Etzenrade
** Etzenraderhof, van 1712 en mogelijk ouder
** Eindstraat 15, van 1811 en 1736 (zijvleugel)
** Dorpstraat 35, 18e eeuw
** Eindstraat 17, eerste helft 19e eeuw

### Zie ook

* Lijst van rijksmonumenten in Jabeek
* De straat Maar
* Opgegraven waterput

## Natuur en landschap

Jabeek is gelegen in het Bekken van de Roode Beek, en wel in en nabij de Quabeeksgrub, een zijtak van de Roode Beek, op een hoogte van ongeveer 60 meter.
De Quabeeksgrub, hoewel verwijzend naar een droogdal, is een beekje dat echter in het centrum van Jabeek in de loop van de 20e eeuw overkluisd werd. Dit werd in 2009 weer ongedaan gemaakt, waarbij tevens -door herinrichting- het historische karakter van het centrum van Jabeek weer benadrukt werd. Dit betreft het dorpsplein De Maar (afgeleid van het Latijnse "Mare" dat zee betekent) en de Eindstraat.
Een belangrijk natuurgebied wordt gevormd door de Jabeekse Bossen aan de Roode Beek, die worden beheerd door Natuurmonumenten. Hier vindt men ook de watermolens.

## Kunst en verenigingsleven

Jabeek is bekend in de kunstwereld door de aanwezigheid van enkele kunstenaars (waaronder Fons Bloemen) en de Galerie REM.
Het verenigingsleven in Jabeek heeft zich sterk ontwikkeld. De Fanfare St. Caecilia acteert op het hoogste niveau (Klasse superieur) en de voetbalvereniging Jabeek speelt in de 6e klasse van de KNVB.

## Nabijgelegen kernen

Schinveld, Süsterseel, Hillensberg, Bingelrade
# Leptinogaster histrio

Leptinogaster histrio is een eenoogkreeftjessoort uit de familie van de Clausidiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1929 door Pelseneer.
# Koeweitse voetbalbeker 1998

De Koeweitse voetbalbeker 1998 (Emir Cup) was de 37ste editie van de strijd om de nationale voetbalbeker van Koeweit, die werd georganiseerd door de Koeweitse voetbalbond (KFA). Het toernooi begon op 19 maart en eindigde op 31 maart 1998. Kazma SC won de beker voor de zesde keer in de clubgeschiedenis door Al-Arabi in de eindstrijd met 3–1 te verslaan.

## Schema

| kwartfinale | kwartfinale | halve finale | halve finale | | finale | finale |
| 22 maart | 22 maart | | | | | |
| Al-Arabi | 2 | | | | | |
| Al-Arabi | 2 | 26 maart | 26 maart | | | | |
| Al Sahel | 1 | 26 maart | 26 maart | | | |
| Al Sahel | 1 | Al-Arabi | 0 (4) | | | |
| 22 maart | 22 maart | | Al-Arabi | 0 (4) | | | |
| 22 maart | 22 maart | Al-Salmiya SC | 0 (1) | | | |
| Al-Salmiya SC | 1 (5) | Al-Salmiya SC | 0 (1) | | | |
| Al-Salmiya SC | 1 (5) | | | | 31 maart | 31 maart |
| Al Nasar | 1 (4) | | | | 31 maart | 31 maart |
| Al Nasar | 1 (4) | | | | Kazma SC | 3 |
| 23 maart | 23 maart | | | | | Kazma SC | 3 |
| 23 maart | 23 maart | | | | Al-Arabi | 1 |
| Kazma SC | 0 (5) | | | | Al-Arabi | 1 |
| Kazma SC | 0 (5) | 27 maart | 27 maart | | | |
| Qadsia SC | 0 (4) | 27 maart | 27 maart | | | |
| Qadsia SC | 0 (4) | Kazma SC | 1 (5) | | | |
| 23 maart | 23 maart | | Kazma SC | 1 (5) | | | |
| 23 maart | 23 maart | Khaitan SC | 1 (4) | | | |
| Khaitan SC | 3 | Khaitan SC | 1 (4) | | | |
| Al-Yarmouk | 2 | | | | | |
1962 · 1963 · 1964 · 1965 · 1966 · 1967 · 1968 · 1969 · 1970 · 1971 · 1972 · 1973 · 1974 · 1975 · 1976 · 1977 · 1978 · 1979 · 1980 · 1981 · 1982 · 1983 · 1984 · 1985 · 1986 · 1987 · 1988 · 1989 · 1990 · 1991 · 1992 · 1993 · 1994 · 1995 · 1996 · 1997 · 1998 · 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004 · 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014
* Qayed (RSSSF), Kuwait 1997/98 (28 juni 2006). Geraadpleegd op 12 november 2014.
# Lahn (Hümmling)

Lahn is een gemeente in de Duitse deelstaat Nedersaksen. De gemeente is onderdeel van de Samtgemeinde Werlte in het landkreis Emsland. Lahn telt 868 inwoners.
Lahn ligt 7 km ten zuidwesten van de gemeentehoofdplaats Werlte. Aan de westkant ligt Sögel (afstand circa 8 km). Het dorp ligt in een fraaie, bosrijke omgeving ten zuiden van de heuvelrug Hümmling. Het landschap vertoont veel gelijkenis met dat in de Nederlandse provincie Drenthe.
Lahn ligt in een streek, die reeds in de Jonge Steentijd door mensen bewoond werd, die dragers waren van de Trechterbekercultuur (3200-2500 v.C.).
Ten noorden van het dorpje lag van 1963 tot 1992 het Sondermunitionslager Lahn, een munitiedepot van de NAVO waar ook kernwapens opgeslagen zijn geweest. In de 1980er jaren hebben vredesdemonstranten hier dikwijls protestmanifestaties tegen de kernwapenwedloop gehouden.

## Hunebedden e.d.

In Lahn en omgeving bevinden zich enige megalietmonumenten. Zie onderstaande afbeeldingen. Het nummer tussen haakjes is het zogenaamde Sprockhoff-Nummer van het monument.
* Großsteingrab an der Kölkesdose (837) tussen Lahn en Hüven
* Großsteingrab am Kölkesberg (838) tussen Lahn en Hüven
* Großsteingrab Lahn II (839) tussen Lahn en Wehm, een dorp 2 km ten Z van Werlte
* Großsteingrab Lahn III (841) tussen Lahn en Wehm
* 1 2 (de) Landesamt für Statistik Niedersachsen, LSN-Online Regionaldatenbank, Tabelle A100001G: Fortschreibung des Bevölkerungsstandes, Stand 31. Dezember 2020
* Gemeinsame Normdatei: 4098935-5
* Virtual International Authority File: 239020684
* WorldCat (via VIAF): 239020684
Andervenne · Bawinkel · Beesten · Bockhorst · Börger · Breddenberg · Dersum · Dohren · Dörpen · Emsbüren · Esterwegen · Freren · Fresenburg · Geeste · Gersten · Groß Berßen · Handrup · Haren (Ems) · Haselünne · Heede · Herzlake · Hilkenbrook · Hüven · Klein Berßen · Kluse · Lähden · Lahn · Langen · Lathen · Lehe · Lengerich · Lingen · Lorup · Lünne · Meppen · Messingen · Neubörger · Neulehe · Niederlangen · Oberlangen · Papenburg · Rastdorf · Renkenberge · Rhede · Salzbergen · Schapen · Sögel · Spahnharrenstätte · Spelle · Stavern · Surwold · Sustrum · Thuine · Twist · Vrees · Walchum · Werlte · Werpeloh · Wettrup · Wippingen
# Mesochorus absonus

Mesochorus absonus is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Dasch in 1974.
# Hoed (inhoudsmaat)

Een hoed was een inhoudsmaat die gangbaar was in Nederland tot op het einde van de 18e eeuw.
Een hoed stond gelijk aan 11,72 hectoliter. De eenheid werd onder meer voor steenkool gebruikt.
# Landwasserviaduct

Het Landwasserviaduct (Duits: Landwasserviadukt) is een spoorviaduct in het Zwitserse kanton Graubünden. Over het viaduct loopt een enkele spoorlijn over de Landwasser. Aan het uiteinde gaat het spoor direct over in de 216 meter lange Landwassertunnel.

## Ligging

Het viaduct ligt op de route van Filisur naar Chur die wordt bereden door de Rhätische Bahn en onderdeel vormt van de Albulaspoorlijn. Het viaduct loopt over de Landwasser waardoor het precies op de grens ligt tussen de gemeenten Filisur en Schmitten.
Op het punt waar de autoweg tussen Alvaneu en Filisur de Landwasser overbrugt begint een voetpad. Door middel van dit voetpad zijn zowel het uitzichtpunt als de fundamenten te bereiken.

## Bouwwerk

Het viaduct is 65 meter hoog en 136 meter lang. Het geheel steunt op vijf pijlers, welke opgebouwd zijn uit donker kalksteen. De bogen hebben een breedte van 20 meter. Bijzonder is dat het bouwwerk een bocht maakt van 45 graden, over een boogstraal van 100 meter.

## Geschiedenis

In 1898 begon de aanleg van de Albulaspoorlijn. Hiervoor dienden 55 bruggen en 39 tunnels te worden gebouwd. De overbrugging van de rivier de Landwasser was een extra moeilijke uitdaging. In maart 1901 begon de firma Müller & Zeerleder met de bouw van het viaduct. Hiervoor moest eerst een smalspoorbaan voor het bouwverkeer worden aangelegd. Anderhalf jaar later, in oktober 1902 reed de eerste trein er al overheen. Op 1 juli 1903 werd de spoorlijn in gebruik genomen.
* De panoramawagen van de Glacier Express bij de ingang van de Landwassertunnel.
* Het viaduct vanaf de rivier.
# Last to Know

Last to Know is een nummer van de Amerikaanse zangeres Pink uit 2004. Het is de derde en laatste single van haar derde studioalbum Try This.
"Last to Know" flopte in Pinks thuisland Amerika, maar werd een (radio)hit in diverse Europese landen. Het bereikte een bescheiden 22e positie in de Nederlandse Top 40, terwijl het in Vlaanderen een 3e positie in de Tipparade bereikte.
# Jachinovo

Jachinovo (Bulgaars: Яхиново) is een dorp in Bulgarije. Het dorp is gelegen in de gemeente Doepnitsa in de oblast Kjoestendil. De afstand tot Kjoestendil is hemelsbreed 37 km en de afstand tot Sofia is 47 km.

## Bevolking

In tegenstelling tot de naburige dorpen in de regio verdubbelde het inwonersaantal van Jachinovo van 1.239 personen in 1934 tot een maximum van 2.423 personen in 1985. Na de val van het communisme, en de daarmee samenhangende verslechterde economische situatie van de regio, kampt het dorp met een bevolkingsafname. Op 31 december 2019 woonden er 1.678 personen in het dorp.
Van de 2026 inwoners reageerden er 1960 op de optionele volkstelling van 2011. Van deze 1960 respondenten identificeerden 1953 personen zichzelf als etnische Bulgaren (99,6%). 7 respondenten gaven geen (definieerbare) etniciteit op.
* ↑ Ethnic composition, all places: 2011 census. Gearchiveerd op 31 maart 2023.
* ↑ The population development of Jahinovo as well as related information and services.
# Leptinogaster dentata

Leptinogaster dentata is een eenoogkreeftjessoort uit de familie van de Clausidiidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1958 door Humes & Cressey.
# Koedijk

Koedijk is een dorp in de gemeenten Alkmaar en Dijk en Waard, in de Nederlandse provincie Noord-Holland, gelegen ten noorden van de stad Alkmaar. De oorspronkelijke kern bestaat uit een circa vier kilometer lange lintbebouwing langs het Noordhollandsch Kanaal. Op 1 januari 2023 telde Koedijk 2.675 inwoners, op een oppervlakte van 4,8 km².
Koedijk was tot 1972 een zelfstandige gemeente. Met de gemeentelijke herindeling van 1 oktober 1972 ging Koedijk op in de gemeenten Alkmaar en Sint Pancras. Vanaf halverwege de jaren zeventig in de 20e eeuw werd Koedijk fors uitgebreid. De plaats ligt voor een groot deel aan de stad Alkmaar vast.
Bij het houten kerkje (1948) ligt een begraafplaats. Men ziet langs het Noordhollandsch Kanaal verschillende oude boerderijen en de pittoreske 19de-eeuwse Koedijkervlotbrug over het kanaal.
Op de derde zaterdag van augustus wordt in Koedijk de traditionele gondelvaart gehouden.

## Geschiedenis

Voor 1324 komt de naam Koedijk nergens voor. Het gebied van de latere gemeenten Koedijk en Sint Pancras was het rechtsgebied van het dorp Vronen. De grenzen waren identiek aan die op de kaart uit de Historische Gemeente Atlas van Nederland, J. Kuyper 1865-1870 (zie afbeelding). Het noordelijkste deel van Koedijk behoorde op die kaart toe aan de gemeente Oudkarspel. Dat moet rond 1300 ook zo zijn geweest.
Uit twee oorkonden uit 1324 blijkt dat de oorspronkelijke bevolking van Vronen, in opdracht van graaf Willem III, zich aan de Coedijc had gevestigd. Op kosten van de graaf werd daar een kerk voor hen gebouwd.
De Coedijc was de dijk die Vrone aan de westzijde beschermde tegen het water van de Rekere, een getijdenstroom die ongeveer liep waar nu het Noordhollandsch Kanaal ligt.
Het oude dorp Vronen was helemaal verlaten: de bewoning was noodgedwongen, door verwoesting bij de veldslag tussen West-Friesland en Holland, verplaatst naar de Coedijc. Het oude gebied van Vrone behoorde vanaf dat moment toe aan de nieuwe parochie Koedijk.
Ooit bezat het dorp een korenmolen, genaamd De Koe. In 2009 is een nieuwe korenmolen aan de Kanaaldijk voltooid. Deze korenmolen draagt de naam De Gouden Engel. Aan de Helderseweg, net even voorbij de Koedijkervlotbrug staat nog een molen. Dit is een poldermolen die de naam Sluismolen draagt en staat langs het Noordhollandsch Kanaal. De molen staat in het deel van het dorp dat tegenwoordig formeel tot de stad Alkmaar wordt gerekend, tot 1972 viel dat deel dan weer onder het grondgebied van de gemeente Bergen.

## Geboren in Koedijk

* Pieter Lammerschaag, (1872-1915), burgemeester
* Jan Buiskool (1899–1960), jurist en politicus
* Willem Commandeur (1919-1966), beeldhouwer
* Gerard Kamper (1950), wielrenner
* Michael Kaatee (1986), langebaanschaatser
* Nycke Groot (1988), handbalster

## Sport

In Koedijk zijn er nogal wat sportverenigingen. Zo is er De Koedijker Tennis Vereniging en de omnisportvereniging SV Koedijk. Mede door de aangrenzende wijken Daalmeer en De Mare is laatst genoemde vereniging uitgegroeid tot een van de grootste verenigingen in de provincie Noord-Holland.
# Lahneck

Lahneck is een middeleeuwse burcht bij het Duitse Lahnstein op de rechteroever van de Rijn. De burcht ligt ruim boven Rijnniveau tegenover Slot Stolzenfels.
De eerste vermelding dateert uit het jaar 1245: toen was het de zetel van een door de kerkvorst aangestelde burchtgraaf. Kerkelijk behoorde Lahneck tot het aartsbisdom Trier. De gotische kapel is gewijd aan de heilige Ulrich.
Lahneck was tot 1803 de meest noordelijke exclave van het keurvorstendom Mainz.
De vijfhoekige torenbouw komt zelden voor. Boven op de toren staat de tekst “Des Helden edler Geist”. Dit is het begin van een gedicht van Goethe. Dit gedicht schreef hij in 1774 bij het zien van Lahneck tijdens zijn reis langs de Rijn.
De burcht staat samen met vele andere in dit gebied onder bescherming van Unesco, die dit gedeelte van het Rijndal op de Werelderfgoedlijst heeft geplaatst.
Bij de burcht kruisen verschillende wandelwegen elkaar, waaronder de Rheinsteig, de Rheinhöhenweg, de Lahnhöhenweg en de Jacobsweg (Lahn-Camino).
# Mesochorus abruptus

Mesochorus abruptus is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Dasch in 1974.
# Lathrostizus euurae

Lathrostizus euurae is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Ashmead in 1890.