OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Malmö Symfoniorkester

Malmö symfoniorkester (Symfonieorkest van Malmö) is een Zweeds symfonieorkest met als thuishaven Malmö.
Het orkest, in Zweden afgekort met MSO, is opgericht in 1925 en gaf zijn eerste concert op 18 januari van dat jaar. Het orkest startte met 51 musici, breidde uit tot 83 musici in 1989 en circa 100 in 2009. Het orkest speelde eerst voornamelijk in het Malmö City Theatre, dat sinds de opening in 1944 diende voor allerlei culturele voorstellingen.
In 1985 kreeg het orkest een eigen concertzaal, de Malmö konserthus, en 2015 in Malmö Live Konserthus. Onder zijn chef-dirigenten bevonden zich Georg Schnéevoight (1930-1947), Stig Westerberg en Vernon Handley. Ook Tor Mann en Leif Segerstam hebben op de bok gestaan.

## Chef-dirigenten

* 1925-1929 Walther Meyer-Radon
* 1930-1947 Georg Schnéevoigt
* 1948-1961 Sten-Åke Axelsson
* 1962-1964 Rolf Agop
* 1969-1974 Elyakum Shapirra
* 1974-1977 Janos Fürst
* 1978-1985 Stig Westerberg
* 1986-1988 Vernon Handley
* 1988-1990 Brian Priestman, eerste gastdirigent
* 1991-1994 James DePreist
* 1994-1997 Paavo Järvi
* 1997-2000 Gilberg Varga, eerste gastdirigent
* 2002-2003 Mario Venzago, eerste gastdirigent
* 2002-2006 Markus Lehtinen, eerste gastdirigent
* 2003-2006 Christoph König
* 2006-2011 Vasili Sinajski
* 2011- Marc Soustrot

## Externe link

* Malmö SymfoniOrkester (MSO)
* ↑ Om Malmö Live. Malmö Live.
# Hypsiboas lundii

Hypsiboas lundii is een kikker uit de familie boomkikkers (Hylidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd in 1856 gepubliceerd door Hermann Burmeister.
De soort komt voor in de regio Cerrado van oostelijk centraal Brazilië.

## Synoniemen

* Hyla pustulosa Reinhardt & Lütken, 1862
* Hylella punctatissima Reinhardt & Lütken, 1862
* Hyla biobeba Bokermann & Sazima, 1973

### Bronnen

* (en) Darrel R. Frost, Hypsiboas lundii – Amphibian Species of the World: an online reference – Version 6.0. American Museum of Natural History. Geraadpleegd op 19 januari 2018.
* (en) AmphibiaWeb, Hypsiboas lundii. University of California.

### Referenties

* ↑ (en) Hypsiboas lundii op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ Darrel R. Frost
* ↑ AmphibiaWeb
* ↑ Reinhardt, J.T. & Lütken, C.F. (1862). Bidrag til Kundskab om Brasiliens Padder og Krybdyr. Videnskabelige Meddelelser fra den naturhistoriske Forening i Kjöbenhavn ser. 2, 3: 192
* ↑ Reinhardt, J.T. & Lütken, C.F. (1862). Bidrag til Kundskab om Brasiliens Padder og Krybdyr. Videnskabelige Meddelelser fra den naturhistoriske Forening i Kjöbenhavn ser. 2, 3: 200
Aplastodiscus · Bokermannohyla · Colomascirtus · Hyloscirtus · Hypsiboas · Myersiohyla
# Jonathan Woo

Jonathan Ke-Jun Woo (10 oktober 1990) is een golfer uit Singapore.

## Amateur

In 2009 werd Woo tweede bij het Aziatisch amateurkampioenschap golf, nadat hij de play-off verloor van Tomoya Tokunaga. Woo is in militaire dienst geweest en studeert sinds 2011 in Oregon. Hij is lid van het nationale team van Singapore.
In 2012 won hij individueel de Putra Cup. Singapore eindigde op de tweede plaats achter Thailand.

### Gewonnen

* 2008: National Ranking Game, Warren Amateur Open
* 2009: National Ranking Game
* 2012: Putra Cup (individueel, -12), Singapore National Amateur Championship

### Teams

* Lion City Cup: 2008
* Bonallack Trophy: 2010
* Eisenhower Trophy: 2012
* Wereldranglijst nummer 162 (november 2012)
* Foto
# Kraamvrouwenpad

Kraamvrouwenpad :
Het Kraamvrouwenpad is een wandelpad met een lengte van 1,4 kilometer van de West-Vlisterdijk te Vlist naar de Bergvlietse Kade ter hoogte van Bovenkerk te Stolwijk. Dit voetpad werd in 1732 geopend. Via dit pad kon de vroedvrouw of arts vanuit Stolwijk snel in Vlist komen. Op deze manier is de naam Kraamvrouwenpad ontstaan. Mogelijk werd het pad ook gebruikt door gelovigen die 's zondags in Stolwijk naar de kerk gingen. In 2013 is het pad opengesteld als wandelpad. Het pad is alleen toegankelijk buiten het broedseizoen van de weidevogels wat loopt van 15 maart tot 15 juni.
# Khorhoort Nahadagats

Khorhoort Nahadagats (Mystery of the Holy Martyrs) is een compositie van Alan Hovhaness.

## Geschiedenis

De opdracht voor dit werk kwam van muziekuitgeverij Peer Music. Het heeft voor zover bekend nooit een publieke uitvoering gehad. In 1996 is het opgenomen, maar daarna verdween het weer in de la. Khorhoort Nahadagats is een muzikale meditatie in 17 delen voor oud of luit of gitaar en strijkorkest. Een variant voor solist en strijkkwartet is voorhanden. Het is geen oud/luit/gitaarconcert, de solist speelt niet samen met het orkest, maar treedt meer op als een losse “verteller”. Hovhaness keerde met dit werk terug naar zijn Armeense achtergrond. Hovhaness was indirect slachtoffer van de Armeense Genocide, maar dit werk grijpt veel verder terug. Er vond in het jaar 451 na Christus ook al een slachting plaats onder de Armeense christenen, toen waren het de Perzen, die geen geloof dulden, hun macht was de enige die telde. Ongeveer 1000 Armeniërs lieten het leven. Khorhoort Nahadagats grijpt terug op die martelaren.

## Delen

* Khorhoort Khorin (processiemuziek)
* Kovia Teroosaghem (Paaslied)
* Norahrash (nieuw mirakel)
* Soorp, soorp (holy, holy)
* Der Voghormia
* Amen hayr soorp
* Yerk (lied)
* Oorakh ler (lied van geluk bij trouwdiensten)
* Tapor (processiemuziek)
* Kahanayk (requiem)
* I verinn yeroosahem (requiem)
* Yerk
* Hayr mer (gebed)
* Yerk
* Hrashapar (processiemuziek voor hoge klerken)
* Kerezman (begrafenislied)
* Harootyan (wederopstanding)

### Orkestratie

* oud, luit of gitaar
* violen, altviolen, celli, contrabassen
* Alan Hovhaness
* Uitgave Soundset: Michael Long (gitaar) met het KBS Symphony Orchestra o.l.v. Vakhtang Jordania in een opname van juli 1996
* exemplaar van de cd
# Joodse School

Joodse School kan verwijzen naar:
* Joodse School (Leek) - voormalige school in Leek, nu museum en gedenkplaats
* Joodse School (Borne) - voormalige school in Borne, rijksmonument
* Joodse School (Winterswijk) - voormalige school in Winterswijk, nu rijksmonument
* Joodse School (Zwolle) - voormalige school in Zwolle, nu rijksmonument
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Joodse School en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Malmöhus (kasteel)

Malmöhus of slot Malmöhus (Malmöhus slott) is een kasteel van middeleeuwse oorsprong in Malmö (Zuid-Zweden).

## Geschiedenis

In 1434 werd het slot oorspronkelijk gebouwd in opdracht van koning Erik VII. In het begin van de zestiende eeuw werd dit gebouw afgebroken. Het huidige slot werd gebouwd tussen 1526 en 1539 in opdracht van koning Christiaan III en is daarmee het oudste nog bestaande Scandinavische slot uit de renaissance. Historisch gezien was het een van de belangrijkste forten ter verdediging van Denemarken, waar Malmö toentertijd deel van uitmaakte.
Later werd het slot onder meer gebruikt als gevangenis (tot 1909) en als noodhuisvesting. Sinds 2009 bevinden zich op het kasteeleiland twee musea: het Kunstmuseum van Malmö en het Malmömuseum. In de buurt van het slot bevinden zich ook het Commandantenhuis (Kommendantshuset, een voormalig arsenaal) en de Kasteelmolen.
Bronnen
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Malmöhus op de Zweedstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
* Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Malmö Castle op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
* (sv) Sven Rosborn: Malmöhus. Från 1400-talets kastell till 1900-talets museum. Malmö 1977.
* (sv) Björklund, Eva (1998). Malmöhus - en vandring genom slottet och dess historia. Malmö : Stadsmuseet Malmö museer. ISBN 91-87336-28-6.
* ↑ (en) About the museum. Moderna Museet i Malmö. Geraadpleegd op 29 juni 2024.
# Gymnastes (Paragymnastes) dasycerus

Gymnastes (Paragymnastes) dasycerus is een tweevleugelige uit de familie steltmuggen (Limoniidae). De soort komt voor in het Australaziatisch gebied.
# Hypnoidus shanskyi

Hypnoidus shanskyi is een keversoort uit de familie kniptorren (Elateridae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1979 door Stibick.
# Johora thaiana

Johora thaiana is een krabbensoort uit de familie van de Potamidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 2005 door Leelawathanagoon, Lheknim & Ng.
* ↑ (en) Johora thaiana op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ Davie, P. (2012). Johora thaiana Leelawathanagoon, Lheknim & Ng, 2005. Geraadpleegd via: World Register of Marine Species op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=443185
# Laemostenus barbarus

Laemostenus barbarus is een keversoort uit de familie van de loopkevers (Carabidae). De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1846 door Lucas.
# Janet Suzman

Janet Suzman (Johannesburg, 9 februari 1939) is een Zuid-Afrikaans actrice. Zij werd voor haar hoofdrol als Alexandra in haar filmdebuut Nicholas and Alexandra (1971) genomineerd voor zowel een Oscar, een Golden Globe als voor een BAFTA Award. In 1975 volgde een tweede nominatie voor een BAFTA voor haar rol als Cleopatra in de televisiefilm Antony and Cleopatra.
Suzman kwam ter wereld in Zuid-Afrika, maar verhuisde in 1959 naar Engeland. Ze trouwde in 1969 met regisseur Trevor Nunn, maar hun huwelijk strandde in 1986. Samen kregen ze één zoon, Joshua.
Suzman is een nichtje van politica en anti-apartheidsactiviste Helen Suzman.

## Filmografie

*Exclusief 5+ televisiefilms
* Max (2002)
* A Fairy Story (2002)
* Leon the Pig Farmer (1992)
* Nuns on the Run (1990)
* A Dry White Season (1989)
* E la nave va (1983, aka And the Ship Sails On)
* The Draughtsman's Contract (1982)
* Priest of Love (1981)
* Nijinsky (1980)
* Voyage of the Damned (1976)
* The Black Windmill (1974)
* A Day in the Death of Joe Egg (1972)
* Nicholas and Alexandra (1971)

## Televisieseries

*Exclusief eenmalige gastrollen
* The Singing Detective - Nicola (1986, vijf afleveringen)
* Clayhanger - Hilda Lessways (1976, 21 afleveringen)
* Lord Raingo - Delphine (1966, vier afleveringen)
# Khors Aircompany

Khors Aircompany (Oekraïens: Авіакомпанія Хорс) is een Oekraïense luchtvaartmaatschappij met haar thuisbasis in Kiev. Zij werkt nauw samen met het Hongaars/Oekraïense Heavylift.

## Geschiedenis

Khors Aircompany is opgericht in 1990.

## Vloot

De vloot van Khors Aircompany bestaat uit:(mrt.2007)
* 7 Douglas DC-9-50
* 3 McDonald MD-80
* 3 Antonov AN-12BP
* ↑ 5.6.2012 https://web.archive.org/web/20120714034530/https://www.khors.com.ua/index.php?option=com_content&view=article&id=120&Itemid=113&lang=en
# Gunomeria macrodactylus

Gunomeria macrodactylus is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Holmgren in 1856.
# Mandy Hoogenboom

Mandy Hoogenboom (Amstelveen, 13 februari 1996) is een Nederlandse handbalster die tot december 2019 uitkwam in de Duitse 2. Bundesliga voor FSG Waiblingen/Korb. Momenteel heeft ze een handbalpauze.
# Huntley

Huntley kan verwijzen naar:
* in het Verenigd Koninkrijk
** Huntley (Gloucestershire)
* in de VS
** Huntley (Illinois)
** Huntley (Montana)
** Huntley (Nebraska)
** Huntley (Wyoming)
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Huntley en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Johora tahanensis

Johora tahanensis is een krabbensoort uit de familie van de Potamidae. De wetenschappelijke naam van de soort is voor het eerst geldig gepubliceerd in 1966 door Bott.
* ↑ (en) Johora tahanensis op de IUCN Red List of Threatened Species.
* ↑ Davie, P. (2012). Johora tahanensis (Bott, 1966). Geraadpleegd via: World Register of Marine Species op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=443184
# LGC

LGC kan verwijzen naar:
* LGC (motorfietsmerk), een merk van motors
* LGC, Britse organisatie die onder andere de BRC Global Standard for Food Safety beheert
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van LGC en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Joodse Opstand

Joodse Opstand kan verwijzen naar:
* Makkabese opstand (167-160 v.Chr.) onder leiding van Mattathias en Judas Makkabeüs
* Beleg van Jeruzalem (63 v.Chr.) onder leiding van Aristobulus II
* Joodse opstand (4 v.Chr.) onder leiding van Simon van Perea
* Alexandrijnse pogroms (38 n.Chr.)
* Joodse opstand (44-46) onder leiding van Theudas
* Joodse Oorlog (66-70) onder leiding van de Zeloten
* Kitosoorlog (115-117) onder leiding van onder anderen Lukuas
* Bar Kochba-opstand (132-136) onder leiding van Simon Bar Kochba
* Joodse opstand tegen Gallus (351)
* Samaritaanse opstanden (484-572)
* Joodse opstand tegen Heraclius (614-629)
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Joodse Opstand en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Gunomeria sordida

Gunomeria sordida is een insect dat behoort tot de orde vliesvleugeligen (Hymenoptera) en de familie van de gewone sluipwespen (Ichneumonidae). De wetenschappelijke naam van de soort werd voor het eerst geldig gepubliceerd door Gravenhorst in 1829.
# Mandy Jones

Mandy Jones (Manchester, 24 maart 1962) is een wielrenner uit Verenigd Koninkrijk.
Bij de wereldkampioenschappen wielrennen 1980 op de weg werd Jones derde, en in 1982 werd ze wereldkampioene bij de elite. In 1981 en 1983 werd Jones Brits kampioenschap wielrennen op de weg.
* ↑ ProCyclingStats––profiel. Gearchiveerd op 5 mei 2021.
* ↑ Cycling Archives––profiel. Gearchiveerd op 6 mei 2021.
# Hydra daqingensis

Hydra daqingensis is een hydroïdpoliep uit de familie Hydridae. De poliep komt uit het geslacht Hydra. Hydra daqingensis werd in 2000 voor het eerst wetenschappelijk beschreven door Fan.
# Johnson County

Johnson County kan verwijzen naar de volgende Amerikaanse county's:
* Johnson County (Arkansas)
* Johnson County (Georgia)
* Johnson County (Illinois)
* Johnson County (Indiana)
* Johnson County (Iowa)
* Johnson County (Kansas)
* Johnson County (Kentucky)
* Johnson County (Missouri)
* Johnson County (Nebraska)
* Johnson County (Tennessee)
* Johnson County (Texas)
* Johnson County (Wyoming)
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Johnson County en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Lagan (Ierland)

De Lagan (Ulster Schots: Lagan Wattèr; Iers: Abhainn an Lagáin) is een van de grootste rivieren in Noord-Ierland, die zijn oorsprong vindt ten zuidwesten van het dorp Dromara. De naam van de rivier betekent letterlijk "rivier van het laag liggende district". In het oosten van Noord-Ierland vormt deze rivier grotendeels de natuurlijke grens tussen de provincies County Antrim en County Down. Voordat de 60 km lange rivier uitmondt in de Ierse Zee, stroomt deze door Dromore, Lisburn en Belfast. In de Lagan komt de Atlantische zalm voor, die via de monding met de Ierse Zee binnen zwemt.

## Externe link

* Banbridge District Council.
* Virtual International Authority File: 315530560
* WorldCat (via VIAF): 315530560
# Jan Tol

Jan Tol kan verwijzen naar:
* Jan Tol (voetballer, 1933), oud-voetballer van Stormvogels
* Jan Tol (voetballer, 1937), oud-voetballer van Volendam
* Jan Tol (voetballer, 1961), oud-voetballer van FC Volendam
Op deze pagina staat een uitleg van de verschillende betekenissen van Jan Tol en verwijzingen daarnaartoe. Bent u hier via een pagina in Wikipedia terechtgekomen? Pas dan de verwijzing naar deze doorverwijspagina aan, zodat toekomstige bezoekers direct op de juiste pagina terechtkomen.
# Kir2.1

Het Kir2.1 eiwit vormt een kaliumionkanaal dat een wezenlijke functie heeft in spier- en hersencellen.

## Kalium ionkanalen

Kaliumionkanalen spelen een belangrijke rol bij de vorming van actiepotentialen (AP) en bij het reguleren van AP-frequenties in weefsels zoals hersenen en hart. Kaliumkanalen behoren tot de grootste en meest diverse familie van ionkanalen. De ionstroom welke verantwoordelijk is voor het vormen van de uiteindelijke repolarisatie van de AP en de stabiele rustfases tussen de opeenvolgende actiepotentialen is de inwaarts rectificerende kaliumstroom (I$_{K1}$). De kanalen die deze kaliumstroom genereren worden Kir-kanalen genoemd. De familie van Kir-kanalen is onderverdeeld in 7 subfamilies waaronder de Kir2.x subfamilie (Kir2.1-Kir2.4) welke voor een belangrijk deel ten grondslag ligt aan de I$_{K1}$-kanalen in het hart.

## Functie Kir2.1

Een belangrijk ionkanaal van de Kir2.x-subfamilie is Kir2.1. De stroom die door dit kanaal gegenereerd wordt is voornamelijk verantwoordelijk voor een stabiel rustmembraanpotentiaal in verscheidene celtypes zoals zenuwcellen en spiercellen. Strikte regulering van Kir2.1 voorkomt voortijdige AP-formatie en verzekert optimale repolarisatietijden. Mutaties in dit kanaal liggen ten grondslag aan erfelijke ziekten als syndroom van Andersen-Tawil, bepaalde vormen van boezemfibrilleren en inspanninggeïnduceerde hartritmestoornissen. Toxicologische blokkering van Kir2.1-ionkanalen door bariumzouten leiden onder andere tot zeer ernstige ademhalingsproblemen en hartritmestoornissen. Blokkering van kaliumkanalen leidt tot depolarisatie van de rustmembraanpotentiaal. Het gevolg daarvan is dat er een kleinere prikkel dan normaal nodig is voor volledige depolarisatie van het membraan om een actiepotentiaal te genereren. In het hart zorgt dit ervoor dat de spiercellen extra prikkelbaar worden.

## Bouw Kir2.1

Het menselijk Kir2.1-kanaal wordt gecodeerd door het KCNJ2-gen wat zich op chromosoom 17q23.1-q24.2 bevindt. Het Kir2.1-eiwit bestaat uit 427 aminozuren en wordt geschat op een grootte van 48.2 kD. Zoals alle Kir-kanalen bestaat Kir2.1 (afbeelding) uit 2 transmembraandomeinen (geel), een extracellulair domein (blauw), een korte polypeptidelus waarin het kaliumselectiviteitsfilter zich bevindt (GYG)(rood) en intracellulaire N- (groen) en C-termini (oranje). Na assemblage van vier Kir2.1-subunits ontstaat er een functioneel I$_{K1}$-kanaal.

## Onderzoek

Op internationaal niveau wordt er in verscheidene laboratoria onderzoek gedaan naar Kir2.1. Een aantal belangrijke onderzoeks-instituten zijn:
* Molecular and Integrative Physiology, University of Michigan
* Department of Anatomy and Physiology, Saga University
* Primary Children’s Medical Center, University of Utah
* Howard Hughes Medical Institute
Binnen Nederland:
* Afdeling Medische Fysiologie, UMC Utrecht
# Jules Vandergoten

Jules Jean Vandergoten (Brussel, 23 juli 1901) was een Belgisch gewichtheffer.

## Levensloop

Vandergoten nam deel aan de Olympische Zomerspelen van 1928 te Amsterdam. Hij werd er dertiende in de gewichtsklasse van de halfzwaargewichten (≤82,5kg).
Zijn broer Maurice was eveneens actief in het gewichtheffen.
* (en) Fiche J. Van Der Goten, Olympics
* Fiche Jules Van Der Goten, sportuitslagen.org
* 1 2 (en) Biographical information Jules Vandergoten, Olympedia
* ↑ (en) Fiche Jules Van Der Goten, Sport-reference (Internet Archive)
# Gunnar Björnstrand

Gunnar Björnstrand, eig. Knut Gunnar Johansson (Stockholm, 13 november 1909 – aldaar, 26 mei 1986) was een Zweeds acteur. Hij werkte regelmatig samen met de Zweedse regisseur Ingmar Bergman.
Björnstrand was een veelzijdige acteur die zowel in drama's als in komedies speelde. Zijn dochter Veronica Björnstrand is ook een actrice. Een van zijn bekendste rollen was die van de wereldse schildknaap Jöns in de film Het zevende zegel van Ingmar Bergman.

## Filmografie (selectie)

* 1944: De kwelling
* 1952: Geheimen van vrouwen
* 1954: Lessen in liefde
* 1955: Vrouwendroom
* 1955: Glimlach van een zomernacht
* 1957: Het zevende zegel
* 1957: Wilde aardbeien
* 1958: Façade
* 1960: Het oog van de duivel
* 1963: De avondmaalsgasten
* 1966: Persona
* 1968: Schaamte
* 1969: Het ritueel
* 1978: Herfstsonate
* 1982: Fanny en Alexander
# Mandy Moore

Amanda Leigh "Mandy" Moore (Nashua, 10 april 1984) is een Amerikaans zangeres en actrice.

## Levensloop

Moore werd geboren als dochter van een voormalig nieuwslezeres en een American Airlines-piloot. Ze begon met zingen toen zij de musical Oklahoma! zag. Ze groeide op in Florida, waar zij haar zangcarrière begon met het zingen van het nationale volkslied bij sporttoernooien in de buurt van Orlando. Op haar 14e werd ze gespot door een medewerker van FedEx die een demo opnam en verstuurde naar Epic Records, waar ze een contract van kreeg aangeboden. Op haar 15e kwam de single So Real uit en mocht ze meetoeren met de Backstreet Boys. In 2000 verscheen haar debuutalbum So Real met de hit Candy en werd ze bekend als tienerster. Hoewel ze in de Verenigde Staten en Azië een aantal hits had, is ze als zangeres nooit groot geworden. Vooral in haar beginjaren werd Moore vooral gezien als een Britney Spears-kloon.
In 2001 begon ze ook aan een filmcarrière met een hoofdrol in A Walk to Remember uit 2002, gevolgd door enkele hoofdrollen in vaak tienerfilms. Ook speelde ze een tijdje zichzelf in de HBO-serie Entourage. Hierin speelde ze het vriendinnetje van een van de hoofdrolspelers. Ze speelt ook Rebecca Pearson in de serie This Is Us. In 2019 kreeg ze voor haar televisiewerk een ster op de Hollywood Walk of Fame.

## Privé

Moore is getrouwd met muzikant Taylor Goldsmith, met wie ze drie kinderen heeft. Ze was eerder getrouwd met muzikant Ryan Adams.

## Discografie
### Albums

* 1999 - So Real
* 2000 - I Wanna Be with You
* 2001 - Mandy Moore
* 2003 - Coverage
* 2004 - The Best of Mandy Moore
* 2005 - Candy
* 2007 - Wild Hope
* 2009 - Amanda Leigh
* 2019 - Silver Landings

### Filmografie

* 2023 - Once Upon a Studio ... Rapunzel
* 2019 - Midway ... Ann Best
* 2018 - Ralph Breaks the Internet ... Rapunzel
* 2018 - The Darkest Minds ... dr Cate Connor
* 2017 - 47 Meters Down ... Lisa
* 2012 - Tron: Uprising (stem) ... Mara
* 2011 - Love, Wedding, Marriage ... Ava
* 2010 - Rapunzel (stem) ... Rapunzel
* 2007 - Dedication ... Lily Riley
* 2007 - License to Wed ... Sadie Jones
* 2007 - Because I Said So ... Milly
* 2007 - Romance & Cigarettes ... Baby
* 2007 - Southland Tales ... Madeline Frost Santaros
* 2006 - Brother Bear 2 (stem) ... Nita
* 2006 - American Dreamz ... Sally Kendoo
* 2005 - Racing Stripes (stem) ... Sandy
* 2004 - Saved! ... Hilary Faye
* 2004 - Chasing Liberty ... Anna Foster
* 2003 - How to Deal ... Halley Martin
* 2002 - Try Seventeen (ook bekend als All I Want) ... Lisa
* 2002 - Kingdom Hearts (computerspel) ... Aeris
* 2002 - A Walk to Remember ... Jamie Sullivan
* 2001 - The Princess Diaries ... Lana Thomas
* 2001 - Dr. Dolittle 2 (stem)