# Goos Mante

Goris (Goos) Mante (Willemstad (Noord-Brabant), 5 september 1898 - Overveen, 25 september 1942) was een officier in de Nederlandse Koninklijke Marine, inspecteur van de scheepvaart en verzetsstrijder tijdens de Tweede Wereldoorlog.

## Biografie
### Onderzeedienst

Mante studeerde in 1920 af aan het Koninklijk Instituut voor de Marine in Den Helder. Bij de Onderzeedienst voerde hij achtereenvolgens het commando over verschillende onderzeeboten waaronder O7, O6, KXIII, en KXV.
Met de KXIII maakte hij drie wetenschappelijke reizen met Felix Vening Meinesz. Dit werk vormde onderdeel van een groter onderzoeksprogramma van Vening Meinesz wat de basis legde voor experimentele geofysica op zee. Vening Meinesz wilde zwaartekrachtsanomalieën langs oceanische troggen meten. Tijdens deze drie reizen maten zij de zwaartekracht langs de oceaantrog direct ten zuiden van Sumatra en ontdekten een negatieve anomalie. Het daagde de bestaande theoretische ideeën over de aardkorst uit. Vervolgwerk in de jaren '60 door Hess leidde tot het concept van oceanische spreiding en de algemene acceptatie van de theorie van de platentektoniek.

### Scouting

In juni 1937 werd hij benoemd tot hoofdkwartiercommissaris voor zeeverkenners en had daarmee zitting in het hoofdbestuur van De Nederlandsche Padvinders. Daardoor kwam er meer aandacht voor zeeverkenners. Tijdens de 5e Wereldjamboree van 1937 was Mante belast met de algemene leiding van zeeverkennersaangelegenheden.
Medebestuursleden waren J.M de Booy, Prof. Ir. R.L.A. Schoemaker en J. Ellerman. Met allen zou hij tijdens de oorlog nog te maken krijgen.

### Scheepvaart Inspectie

Als Inspecteur voor de Scheepvaart werd Mante vooral actief om de sector voor te bereiden op naderend conflict. Hij hield lezingen, gaf radiotoespraken, en schreef artikelen in vakbladen over onderwerpen als luchtbescherming, verduistering van schepen, en bescherming tegen zeemijnen.

### Oorlogsjaren

Mante was actief in het verzet vanaf het begin van de oorlog en lid van de Ordedienst:
14 Mei 1940 hielp hij J.M De Booy, president van de B.P.M. naar Londen te vluchten.
18 mei 1940 werd Hintzmann aangesteld om de Nederlandse werven te gebruiken om de invasie van Engeland voor te bereiden. Mante werd toegewezen als zijn adjudant, maar benutte die positie om informatie te verzamelen en door te geven aan Londen. Zo wist hij de plannen voor de invasie van Engeland te bemachtigen.
Op 7 augustus 1941 werd Mante gearresteerd en in het Oranje Hotel geplaatst. Maart/april 1942 begon het 1e OD proces, wat resulteerde in een doodstraf. Op 25 september 1942 werd het vonnis voltrokken in de duinen bij Overveen.
* ↑ https://wwii-netherlands-escape-lines.com/wp-content/uploads/2016/09/maas-oever-pg-164-179.pdf; geraadpleegd op: 3 mei 2024.
* ↑ https://www.oorlogsbronnen.nl/tijdlijn/ec38fe61-1bf8-48a0-afc4-e26a7c218ff4; geraadpleegd op: 3 mei 2024.
* 1 2 https://www.nationaalarchief.nl/onderzoeken/archief/2.12.14/invnr/50/file/NL-HaNA_2.12.14_50_0084?eadID=2.12.14&unitID=50&query=.
* ↑ Stamboeken Marinepersoneel, 1813-1940. Koninklijke Marine, p. 84-86. Gearchiveerd op 11 juli 2024. Geraadpleegd op 11 juli 2024.
* ↑ (en) Hoeden, van der, Michael, Biography of Dutch Submarine commanding officer G. Mante. Dutchsubmarines (5 mei 2016). Gearchiveerd op 5 mei 2016. Geraadpleegd op 8 mei 2024.
* ↑ (en) Oreskes, Naomi (1 januari 1994). Weighing the Earth from a submarine: The gravity measuring cruise of the U.S.S. S-21. American Geophysical Union, Washington, D. C.. DOI:10.1029/HG005p0053, 57, 60. ISBN 978-0-87590-279-1. Gearchiveerd op 7 juni 2014 "p60: Measuring gravity at sea demonstrated the inadequacy of existing knowledge and concepts. ... Thus, Vening Meinesz and Wright concluded their report by prescribing an explicit research program ... p57: Vening Meinesz completed a detailed survey of the enigmatic Java Trench. Over 200 measurements of gravity-at-sea were obtained-a staggering level of productivity ... unexpected negative anomalies had been found over the Java Trench. Vening Meinesz's preliminary interpretation of the Java Trench was that it was a recent or even active downwarping in the crust that was not yet adequately compensated. This suggested that, contrary to Bowie's views, there were active stresses present in the crust"
* ↑ (1938-02). Hoofdkwartiercommissarissen (Bestuur). Weest paraat; officiëel orgaan van de Nederlandsche Padvinders 24
* ↑ "Toelichting op de maatregelen voor de luchtbeschermingsoefening in de provincie Zeeland", De Maasbode, 26 oktober 1938. Geraadpleegd op 13 januari 2020. – via Delpher. “Hedenavond van half 7 tot 7 uur zal de heer G. Mante, inspecteur voor de scheepvaart in algemeenen dienst, voor de radio, op de golflengten 1875 M. en 415,5 M., een toelichting geven op de maatregelen voor de luchtbeschermingsoefening in de provincie Zeeland, te houden op 27 October, voor zoover deze op de scheepvaart betrekking heeft.”
* ↑ Mante, G. (25 september 1939). De scheepvaart en de luchtbescherming. Stichting "de Zee".
* ↑ Archief de Booij; Hoofdstuk 12. James Marnix de Booy (1885-1969), p. 115.
* ↑ Oranjehotel, Goris Mante | Digitaal Namenmonument Oranjehotel. Oranjehotel. Geraadpleegd op 8 mei 2024.
* ↑ Mante, Goris, Erelijst van gevallenen 1940 - 1945.