# Petit Cours primaire d’Esperanto/Leçon 48
### QUARANTE-HUITIÈME LEÇON Divers emplois de l’accusatif.

En Esperanto, on emploie l’accusatif, n dans trois cas :
1$^o$. — Pour marquer le complément direct.
Cet emploi est obligatoire, même lorsque le verbe est sous-entendu. Ainsi on dit : bonan tagon, bonjour ; bonan vesperon, bonsoir ; dankon, merci ; car dans ces cas on sous-entend : mi deziras al vi (bonan tagon), je vous souhaite le (bonjour) ; mi diras al vi (dankon), je vous dis (merci). De telle sorte que bonan tagon, dankon, sont les compléments directs de verbes sous-entendus.
2$^o$ Pour marquer le but d’un mouvement, à moins qu’il ne soit déjà marqué par la proposition al ou ĝis.
Exemples. — Mi iras Parizon. La kato saltas sur la tablon (il y va). Mi eniras en la ĉambron.
3$^o$. Pour remplacer une préposition, dans le but d’abréger la phrase, et lorsque cela ne peut pas nuire à la clarté.
Ainsi on peut dire à volonté : mi obeas al la patro ou mi obeas la patron ; la instruisto pardonas al la infano ou la instruisto pardonas la infanon ;
On évitera, toutefois, de placer deux accusatifs à deux compléments d’un même verbe.
Ainsi on dira toujours : la instruisto pardonas al la infano lian kulpon ou la instruisto pardonas la infanon pri lia kulpo ; mais jamais : la instruisto pardonas la infanon lian kulpon.
Cet emploi de l’accusatif d’abréviation est surtout usité dans les deux cas suivants :
a). — Pour remplacer la préposition dum ou en marquant la durée ou la date.
On dira donc au choix : Li restis ĉe mi dum tri semajnoj ou li restis ĉe mi tri semojnojn ; li venos viziti nin dum la tria (tago) de Januaro ou li venos viziti nin la trian de Januaro.
Mais on dira toujours sans accusatif : Hodiaŭ estas la kvina de Aprilo, car ici il n’y a pas de préposition absente.
Pour dater une lettre on pourra de même écrire en tête : dum la sepa de Aŭgusto, ou en la sepa de Aŭgusto ou la sepan de Aŭgusto.
b). — Pour remplacer la préposition je marquant la mesure.
On dira à volonté : domo alta je dudek metroj ou domo alta dudek metrojn, vojo longa je tri kilometroj ou vojo longa tri kilometrojn.

#### VERSION

Morgaŭ, mi veturos Parizon — Jam estas tempo iri domen. — Mi iris dekstren, kaj li iris maldekstren. — Mi iras Anglujon. — Mi promenis en Anglujo (j’y étais). — Mia kuzo estos ĉe ni du monatojn (ou) : dum du monatoj. — La Eifelturo estas alta tri cent metrojn (ou) : je tri cent metroj. — La unuan de Januaro, la gepatroj donas donacojn. — Mia libro kostas du frankojn kaj duonon. — Kien vi kuras ?

#### THÈME

Va à la maison. — Quand tu iras à Paris, tu visiteras les curiosités de la capitale. — Passez à côté, monsieur ! — Je suis chez moi. — Je vais chez moi. — Tu resteras chez toi (pendant) quinze jours. — Cette voie ferrée est longue (de) quinze kilomètres. — La petite rivière est large (de) six mètres. — J’irai vous voir le quatre Juin. — Mon vêtement coûta trente-deux francs. — Je prends cela sur moi.

#### EXERCICE DE RÉVISION ET DE RÉCITATION

Expliquer grammaticalement, traduire par écrit et apprendre par cœur La dormo de la infano (voir page suivante).

#### PROVERBES (suite).

| 189. Celui qui a beaucoup reçu doit beaucoup. | 189. Kiu multe ricevis, tiu multe ŝuldas. |
| 190. Celui qui flatte tout le monde ne plaît à personne. | 190. Kiu flatas al ĉiu, plaĉas al neniu. |
| 191. Le pauvre n’a pas de parents. | 191. Malriĉulo parencojn ne havas. |
| 192. Le bien ne fait pas de bruit et le bruit ne fait pas de bien. | 192. Bono ne faras bruon, kaj bruo ne faras bonon. |
| 193. La patience est l’art d’espérer. | 193. Pacienco estas arto esperi. |
| 194. Un tiens vaut mieux que deux tu l’auras. (Un moineau pris est plus important qu’un aigle à prendre.) | 194. Pasero kaptita estas pli grava ol aglo kaptota. |

#### RÉCITATION

Paca estas la ĉambreto Ĉar aminda infaneto Dormas dolĉe en lulilo. Zorgoj ne maltrankviligas Ĝian dormon, ĉar plenigas Infanvivon nur sunbrilo. ﻿Dormu, dormu nur karulo ﻿Gardas vin anĝelokulo.
Jen ! la lipojn nun movetas Ĝi, kaj ĉarme nun ridetas Mem en sonĝo ĝia buŝo. Certe vidas ĝi amantan Patrineton ĝin kisantan, Tre ĝojigas tia tuŝo. ﻿Sonĝu, sonĝu nur karulo ﻿Estas vi ja feliĉulo.
Baldaŭ tiaj sonĝoj pasos Kaj vin senindulge lasos En maldolĉa realeco. Grandiĝinte vi trairos Multajn penojn, kaj sopiros Ofte vi al la juneco. ﻿Dormu, sonĝu do karulo ﻿Dum vi estas senzorgulo.
* ↑ Tiré de « La Revuo », III, p. 556. — Hachette, éditeur.