# Orrazturik buruko...

* «Orrazturik buruko...»
* 1/
* Orrazturik buruko
* illiak oriyak,
* dituzula masallak
* zuri-gorriyak;
* ezpaiñ goxuak intza
* dan bezin garbiyak,
* diruritela sasi-
* krabeliñ-orriyak;
* ain txoragarriyak,
* dituzu argiyak,
* urdiñak begiyak;
* ta zure aragiyak
* burutik orporaiño
* guri-guriyak.
* 2/
* Loria baziñake
* sasi-krabeliña,
* geiago ere politak
* badira, baiña
* uso txuriya egan
* dan bezin ariña,
* burutik orporaiño
* gorputza liraiña;
* soñeko apaiña,
* garistiya piña,
* neskatxa bikaiña,
* Joxepa Juakiña;
* nik ez det besterikan
* maite zu aiña.
* 3/
* Jaki onak ta erad
* goxua naikua,
* xoxo, birigarruak
* eta kukua
* kantari, alaitasun
* udaberrikua,
* zan bezela eguna
* zorionekua;
* zure lepokua
* katia urrezkua,
* eta soñekua
* berri sedazkua,
* dotoria, Paris'en
* egindakua.
* 4/
* Debozioz lenbizi
* Jaunari errezuak
* baserritar neskatxa
* kuriosuak,
* mutillez dituztenak
* begiak lausuak,
* txepetxa Maiatzian
* bezin garbostmk;
* txit errex jasuak
* oiñak airosuak,
* ugad pausuak,
* itz kariñosuak,
* mingaiñian eztiya
* bezin gozuak.
* 5/
* Izkillaren soiñua
* tirin-kin-tin-kin-tan,
* oraziyua Jaunari
* bene-benetan,
* Buruntza mendiaren
* gaiñeko ermitan;
* eta gero dantzan
* inguru aietan,
* zelai ederretan;
* etxera illargitan
* goizeko iruretan
* aita tan-tan-tan;
* ama gaixua negarrez,
* aita errietan.
* 6/
* Oillarrak esnatuta
* zuan kikiriki,
* ama Joxepa Antonik
* atia iriki;
* sukaldera illunian
* poliki-poliki;
* aita Xeledoniok:
* «Etzazula erruki;
* gezurra galanki,
* apaindu ederki,
* dantzan ondo daki;
* ez dudik eduki:
* nik jakingo det gauza
* nola erabaki!»
* 7/
* Aita Xeledonioren
* itz oiek entzunik,
* erantzun zion andre
* Joxep-Antonik:
* «Ni ere, zu bezela,
* nago antzemanik
* alabak ez duala
* buruz-bide onik;
* bada galai duanik
* egin gabe lanik
* bizi nai duanik,
* esango diot nik
* ez duala ezkontzeko
* gure baimenik!»
* 8/
* «Goizeko iruretan
* iriki atia,
* zeralako alabaren
* asistentia.
* Nor da orain ondoren
* dezun amantia?»
* «Duana besterikan
* ez bezin maitia;
* beltza bigotia,
* oriya katia,
* erraztun diamantia
* duana brillantia,
* indi-ollarrak bezin
* elegantia.
* 9/
* Polita naizelako
* estimaziyua,
* nerekin ezkontzeko
* bokaziyua;
* det galai duana
* edukaziyua.»
* Aita Xeledonioren
* kontestaziyua:
* «Kaifas soziñua,
* dizun leziyua
* ez da oraziyua,
* ostentaziyua;
* ezkontzeko zuk ere
* ilusiyua!»
* 10/
* «Naizelako ederra iñun
* bada ederrikan,
* ez du besterik maite,
* ni bakarrikan;
* aita, ez beza orretan
* izan dudarikan,
* dirua asko irabazi
* zuan Amerikan;
* ta ekarri andikan,
* ta ongi gorderikan
* dauzka oraindikan;
* gañera Gernika'n
* etxia ez duana
* tellaturikan.»
* 11/
* «Al duanak len bezela
* orain egiten du:
* jan da edan ongi eta
* dotore apaindu,
* soiñua zirrin zurran
* gustora ibildu;
* abiyatu ziñaten
* zuanian illundu,
* besotikan eldu
* ta etxera berandu;"
* dizunak lagundu
* diru asko badu,
* baimena emango dizut
* eta ezkondu!»
* Bertso-papera, Errenteria'ko Makazaga'renean
* inprentatua, Ondarrabia'ko Fernando Artola Bordari'ri
* jasoa.
* Jarri-aldi au, zortzi hat aldiz berriztatu zuan
* Mendaro'k. Ez dago, beraz, aldaketa guziak emen
* jartzerik. Bakoitzak dituan bertso berriak jarriko
* ditugu. Paper guziak Makazaga'renean inprentatuak
* daude.
* Aita Xeledoniok otsua ziruriñ,
* oietik jaiki eta zuri armoniñ,
* jakin arren promesa zenduala egiñ,
* cIxpilluaren aurrian apaintzen alegiñ¡
* festa zala Ernani'n,
* oiñak ariñ-ariñ,
* zankuak agiriñ,
* ipurdiari eragiñ;
* mutillak inguruan zure inbiriñ.»
* «Nor da zure ondoren dezun amantia,
* biotzian duana borondatia?»
* «Mutill eder galanta, estudiantia¡
* erregalatu dizkit, dualako dotia,
* diru asko kostia
* urrezko katia,
* erraztun brillantia
* duana diamantia;
* ni nau loriak intza bezin maitia.»
* «Askok billatu ezin abitaziyua,
* galaia nik duana palaziyua¡
* polita naizelako istimaziyua!»
* Aita Xeledonioren kontestaziyua,
* «Zure ilusiyua
* ostentaziyua,
* uste oraziyua
* murmuraziyua,
* ezlwntzeko dezula deboziyua!»
* Beste paper batean:
* «Txoriya beziñ alai toki dotorian
* ezagutu ziñuztan erromerian,
* zorioneko egun goguangarrian;
* geroztik zu besterik ez det memorian;
* oitura berrian,
* jazkera ederrian,
* ez nuan urrian
* begiyen aurrian
* zu bezin potikan Errenterian.»
* Iñork ez baldin badit egiten galazi,
* nai det fede onian adierazi:
* aurrari erakutsi euskeraz lenbizi,
* baiña erdera ere biar dute ikasi;
* dualako merezi
* bere amak azi;
* txukun dedin bizi
* aitak lanian ezi,
* jakin dezan ogiya nO'la irabazi.
* Euskaldunak len da oraiñ goguangarriyak:
* iñun diran onenak pelotariyak;
* zezenak ainbat indar dute aizkolariyak,
* arri-jasotzalliak ta pulsulariyak,
* eta arraunlariyak;
* dirala erromeriyak
* abestu gazteriyak
* Mendaro'k jarriyak
* bederatzi puntuko bertso berriyak.
* Beste paper batean:
* San Juan egunian festa zala Ernani'ñ,
* urrezkuak iru ortz eta bi agiñ;
* ixpilluaren aurrian ezur eta mamiñ
* zure gorputz liraña apaintzen alegiñ;
* mutillen inbiriñ
* oiñak ariñ-ariñ,
* belaunak agiriñ,
* ipurdiya eragiñ,
* zure ama Joxepa zuri armoniñ.
* Ta liburuxka batean,
* Maiatzaren iruan festa zala Umietan,
* ixkillaren soñua tiririñkintan;
* Buruntza mendiyaren gañeko ermitan,
* oraziyua egiñ malkuak begitan
* zenduan egitan;
* dantzatu zelaitan,
* etxera illargitan,
* erori ta loitan
* gona zikindu eta ama erritan.