OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Nigiri sushia

NIGIRI SUSHIA
MAHAIKIDEAK: 30 Nigiri egiteko.

## OSAGAIAK

* Sushia egiteko arroza: 300 g.
* Wasabia: 30 g.
* Izokin gordin edo ketua, zentimetro erdiko xerra txikiak: 6.
* Berdel gordin edo bakailao ketua zentimetro erdiko xerra txiki: 6.
* Ganba egosi, zuritu eta erditik zabaldua: 6 .
* Antxoa ozpinetan, erditik zabaldua : 6 .
* Arrautzopil biribildua: 1,5 cm.-ko xerretan moztua: 6 xerra.
* Ozpinez ondutako jengibre xerra: Gustuen arabera.
* Soja saltsa: Bustitzeko.

## PRESTAKETA

* Eskuak urarekin busti lehenik.
* Ozpinarekin nahastutako arroz koilarakada bat eskuan hartu, estutu eta bola obalatu bat sortuko dugu.
* Bola honen erdian, behatzarekin wasabi pittin bat jarriko dugu eta honen gainean: izokina, berdela, bakailaoa, ganba….. nahi duguna.
* Behatzarekin presioa egin ongi itsas daitezen eta plater batean jarri.
* Ozpinetan ondutako jengibre eta soja saltsarekin zerbitzatzen dira.

## AHOLKUAK

* Sushia fast-food edo janari azkar moduan sailka genezake.
* Arroza nola egosi beste errezeta batean aipatzen da.
* Arraina oso freskoa izatea ezinbestekoa da.
# Euskal literatura
## Euskal Literatura: edukiak

SARRERA
1.: Gizakia, animalia literarioa (Enrique Ayerbe Echebarria)
LITERATURA EUSKARAZ
2.: Euskal kanona (Jon Kortazar)
Ahozko tradiziodun literatura
3.: Ahozko literatura (Jon Kortazar)
3.: Euskal genero tradizionalak (Jon Kortazar)
4.: Genero ez tradizionalak (Jon Kortazar)
XVI-XIX. mendeko literatura
5.: Berpizkundea, barrokoa eta klasizismoa (Jon Kortazar)
6: Neoklasizismoa (Jon Kortazar)
7.: Erromantizismoa (Jon Kortazar)
XX. mendeko literatura
8.: Errepublika garaira arte (Jon Kortazar)
9.: Errepublika garaia (Jon Kortazar)
10.: Gerraostea (Jon Kortazar)
11.: Prosa modernoa (Jon Kortazar)
12.: Poesia garaikidea (Jon Kortazar)
13.: 80ko hamarkada (Jon Kortazar)
14.: 90eko hamarkada (Jon Kortazar)
15.: Hamarkada berria (Jon Kortazar)
16.: 50 idazle (Felix Ibargutxi)
LITERATURA GAZTELANIAZ ETA FRANTSESEZ
17.: 50 autore garrantzitsu (José Fernández de la Sota)
18.: Idazle multzo berezia (Juan Agirre Sorondo)
19.: Literatura Nafarroan (Luis María Azpilikueta eta Jose María Domench)
20.: Iparraldeko idazleak (Xipri Arbelbide)
HAUR LITERATURA, ITZULPENAK, SARIAK
21.: Haur literatura
22.: Itzulpenak norabide bikoitzean
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Andoain

Andoain Euskal Herriko udalerri bat da, Gipuzkoan. 14.555 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Bertxingo eskailera
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Buruntza Lasarte-Oriatik

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Andoain Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Amoroto

Amoroto Euskal Herriko udalerri bat da, Bizkaian. 392 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Lea: iturburutik itsasora

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Amoroto Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Amurrio

Amurrio Euskal Herriko udalerri bat da, Araban. 10.313 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Bastidako artelan bidea
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Elexazar eta Urrutia
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Kili-kiliak oinetan, Amurrioraino
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Larruzabalgo lurretan
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Luiaondotik Amurriora

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Amurrio Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Andosilla

Andosilla Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaian. 2.980 biztanle ditu.

## Ezagutu
### Inguru naturala eta kokapena

Lizarrako merindadearen hegoaldeko muturreko herria da. Ega ibaiak herri zeharkatzen du, eta herria ibai honen ezkerraldean dago. Herrira heltzeko N-122 errepidea hartu behar da Lizarra-San Adriango norabidean.
Andosillako herri mugakideak, honakoak dira: Iparraldean Lerin, hegoaldean Errioxako Autonomia Erkidegoa eta San Adrian, ekialdean Faltzes eta Azkoien eta mendebaldean Sartaguda.

### Klima eta landaredia

Klima eta landaredia mediterranear motakoak dira. Urteko batez besteko tenperatura 13 eta 14 gradu artekoa eta prezipitazioak 400 eta 450mm bitartekoak dira. Orokorrean nahiko euri gutxi egiten du (50-60 egun baino ez urte osoan), eta prezipitazioak ugariagoak izaten dira udaberri eta udazkenean. Udak oso lehorrak izaten dira, ekaitzen batek utzitako euriaz gain, ia ez du euririk egiten, eta iparreko zierzo haizeak gogor jotzen du urte osoan zehar (haizearen eragina nabariagoa da neguan dena den).
Nekazaritza eta abeltzaintzaren hedapenak ia erabat desagerarazi dute Andosilla gizakien agerpenaren aurretik estaltzen zuen jatorrizko landaredia. Gaur egun 44 hektarea makal baino ez dira geratzen. Horrez gain, XIX. mendetik aurrera birlandaturiko 45 hektarea pinu daude.

### Auzoak

El puente, La villa, El regadío, Barrio de Santa Cruz, Las conejeras, El Barranco eta Las Eras herriko auzoak dira.

## Zer ikusi

Herriko parrokia (XVI. mendekoa)
Resako baseliza
Jauregia

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Non jan

Azpilicueta jatetxea

## Lo egin

Villa de Andosilla hotela

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Andosilla Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Amezketa

Amezketa Euskal Herriko udalerri bat da, Gipuzkoan. 937 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Mondarrain Itsasutik

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Amezketa Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Altzürükü

Altzürükü Euskal Herriko udalerri bat da, Zuberoan. biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Altzürükü, Arbailako magalean
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Belhigaña Ahüzkitik

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Altzürükü Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Amendüze-Unaso

Amendüze-Unaso Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Beherean. 459 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Amendüze-Unaso Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Ameskoabarrena

Ameskoabarrena Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaian. 724 biztanle ditu.

## Ezagutu

Ameskoabarrena Lizarrako merindadearen iparraldean dago, Urbasako mendizerratik gertu. Urbasako mendilerroa eta parkea udalerriaren iparraldean daude kokaturik. Bestalde, Urbasako mendateak Ameskoabarrena eta Olazti (Sakana) lotzen ditu.
Ibarraren erdialdean dagoen klima mediterraneoko guneren bat, eta ipar eta ipar-ekialdeko mendietako klima atlantikoa izan ezik, udalerriaren gehienean klima azpimediterraneoa nagusitzen da. Urteko batez besteko tenperatura 8-10 gradukoa da, eta prezipitazioak 800 eta 1400 mm bitarte dira. Iparraldeko gune menditsuenean 1.400 mm-tik gorakoak ere izan daitezke. Urteroko egun euritsuak 100 eta 120 bitarte dira.
Ameskoabarrena da baso gehien dituen Nafarroa Garaiko udalerria, udalerriaren azaleraren % 65,6. Larretarako erabilitako lurrak % 16,1 dira, eta laborantzarakoak % 15,1. Zuhaitz espezieen artean nabarmentzen dira ametza, haritz hostotxikia eta, udalerriaren iparraldean, pagoa. Udalerri mugakideak
Zortzi kontzejuk osatzen dute Ameskoabarreneko udalerria: Artatza, Bakedano, Barindano, Ekala, Gollano, San Martin, Urra eta Zudairi.

## Zer ikusi
### Natura

Urederra ibaiaren iturburua
Urbasako parke naturala
Basaulako erreserba naturala

### Monumentu zibilak

Herri bakoitzean dagoen eliza eta iturria

## Zer egin?

Ibilbide dezente oinez zein txirrindulaz.
Bertako gaztandegietako gazta dastatu eta erosi Aranatxen, Artazan...
Boulder eta eskalada egin Aranatxe, Larraona eta Eulaten.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Larregoiko elur zuloa

## Non jan

Azpi taberna (Bakedano)
Urederra jatetxea (Bakedano)
Alai taberna (Eulate)
Urbasa abentura taberna (Larraona)
Artaza kanpineko taberna (Artaza)
Casa Faustina jatetxea (Barindano)

## Lo egin

Aranatxe landa-etxea (Aranatxe)
La Aldaia de Urbasa (Eulate): 4 gela bikoitza
Uyarra landa etxea (Aranatxe)
Artaza kanpina
Lizarrosta landa etxea (Bakedano)
El Rintxo landa etxea (Gollano)
Sorginetxe landa etxea (Larraona)
Gailupa landa etxea (San Martin)
Lazkano landa etxea (San Martin)
Ibaisek hostala (Zudaire): 21 gela

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Ameskoabarrena Wikipedian
* Ameskoa ibarraren turismo-zerbitzua
* ↑ http://www.amescoa.com/es/que-ver-y-hacer-en-amescoa/turismo-activo/senderismo/
* ↑ https://eu.campingartazaurederra.com/
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Amorotze-Zokotze

Amorotze-Zokotze Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Beherean. 230 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Amorotze-Zokotze Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Angelu

Angelu Euskal Herriko udalerri bat da, Lapurdin. 41.153 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Maitaleen haitzuloa

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Angelu Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Lohitzüne-Oihergi

Lohitzüne-Oihergi Euskal Herriko udalerri bat da, Zuberoan. 197 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Lohitzüne-Oihergi Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Liginaga-Astüe

Liginaga-Astüe Euskal Herriko udalerri bat da, Zuberoan. 156 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Iraganeko ibiltarien urratsetan

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Liginaga-Astüe Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Loiu

Loiu Euskal Herriko udalerri bat da, Bizkaian. 2.297 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Loiu Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Ligi-Atherei

Ligi-Atherei Euskal Herriko udalerri bat da, Zuberoan. 197 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Iraganeko ibiltarien urratsetan

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Ligi-Atherei Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Lodosa

Lodosa Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaian. 4.894 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Lodosa Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Lezo

Lezo Euskal Herriko udalerri bat da, Gipuzkoan. 6.008 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Erentzingo paramoudrak
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Erentzingo portua eta zabala

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Lezo Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Lizartza

Lizartza Euskal Herriko udalerri bat da, Gipuzkoan. 637 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Basabe erreka inguratuz

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Lizartza Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Lizoainibar-Arriasgoiti

Lizoainibar-Arriasgoiti Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaian. 303 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Lizoainibar-Arriasgoiti Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Mutiloa

Mutiloa Euskal Herriko udalerri bat da, Gipuzkoan. 262 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Malla Harria
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Troi bidea

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Mutiloa Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Mutriku

Mutriku Euskal Herriko udalerri bat da, Gipuzkoan. 5.313 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Ameikutzetik Arnora
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Itziarko talaia
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Olatz auzoko baserriak

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Mutriku Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Muxika

Muxika Euskal Herriko udalerri bat da, Bizkaian. 1.517 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Oleta-Samiñoko parajeak

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Muxika Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Nabaskoze

Nabaskoze Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaian. 121 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Nabaskoze Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Murueta

Murueta Euskal Herriko udalerri bat da, Bizkaian. 337 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Murueta Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Mélida

Mélida Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaian. 715 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Mélida Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Muruzabal

Muruzabal Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaian. 269 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Eunate eta Obanos

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Muruzabal Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Muskildi

Muskildi Euskal Herriko udalerri bat da, Zuberoan. 229 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Altzürükü, Arbailako magalean

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Muskildi Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Muskiz

Muskiz Euskal Herriko udalerri bat da, Bizkaian. 7.342 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Cobarongo burdinbidea
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Itsaslur parkean barrena
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Mello mendia, itsasoari begira

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Muskiz Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Nabarniz

Nabarniz Euskal Herriko udalerri bat da, Bizkaian. 269 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Nabarniz Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Uztaritzeko oihanerako paseoa Ezpeletatik

Paseo samurra izango da, Ezpeleta herritik Uztaritzeko baso txikietarainokoa. Kiribilean ibiliko gara baso horietatik barrena, lasai ederrean, Lapurdiko landa zabaleko eremuan, zuhaiztiz zuhaizti eta latsez lats.

## Ibilbidea

Ezpeleta erdialdetik irtengo gara, Irazabaleko Bidea kaletik, eta estadioraino jaitsiko; kale horretatixe segituko dugu Latsa ibai gaineko zubiraino. Hura gurutzatu, eta mendi bide bat aurkituko dugu ezkerretara; hortixe doa Itzulia Ttikia izeneko ibilbide balizatua. Zerrenda hori-koloreei segika, galdu gabe ibiliko gara Ezpeletako ingurumarietan, etxe, zuhaizti, bidezidor eta auzo bideetan barrena.
Behin bigarren latsa alderik alde igarota, bidegurutze batera iritsiko gara. Alde batera utziko dugu ibilbide balizatua, zeinak atzera Ezpeletarantz eramango baikintuzke ezkerreko aldetik; hala, bada, eskuinaldetik ageri den mendi bidetik joko dugu, Mandobideko errekatxoaren gainean dagoen muinorantz.
Berdegune uhinduetan barrena, garaiera apur bat hartuko dugu landa zabaleko paisaia horretan, zeinaren hegal hegoaldekoan goratzen baita mendilerro piriniotarra —Larrunen (901 m) soslaia ageri da nabarmen—. Eta hala iritsiko gara D-88 errepidera; hura gurutzatu, eta bestaldeko ibaiertzetik segituko dugu, antzera atondutako bide batetik; hasieran asfaltatua egonen da lurzorua.
Mendi bizkar txikietan zehar ibiliko gara, larrez eta laborez mukuru daudenetan barrena, eta Uztaritzeko oihanak estaliak dituen muinoetarantz joko dugu. Aldapan behera egin ahala, bidezidor batean barneratuko gara, eta, ibilian Donejakue bideko bidegurutze batera iritsiko gara; haren eskuinetara dago Halzabaltza ibaiaren gaineko zubia: oihanerako sarbidea.
Zubia gurutzatu, eta ezkerreko bidetik segituko dugu; handik metro batzuetara, banatu egiten da bidea berriro, eskuinetarantz, eta handik joko dugu, haritz eta gorosti multzo batean barrena, eta hortixe egingo dugu gora. Hurrengo, mendi bide bat aurkituko dugu, eta eskuinetik inguratuko dugu, eta Hardoia basoaren eremutik aurrera egin. Bide horretatik, D-250 errepidera iritsiko gara; hori gurutzatu, eta ezkerretik jota bat egingo dugu bidezidorrarekin.
Errepide ertzetik segituko dugu, zuhaitz handien artean ibiliz, eta Ingelesen Gurutzea aurrez aurre izan arte, zeina errepidearen beste muturrean baitago. Gurutzerantz zeharkatuko dugu bidea, eta eskuinerantz okertuko gara, betiere errepidearen ertzetik eta asfaltoan ezkerretara zabalduko zaigun bide bateraino. Bide hori Ameztihandia eremuan barrena doa, Otxolarrea esparrua bazter utzita eta oihanaren sakonera itzulita, zeinetan barrena baitabiltza Halzabaltzako urak.
Ibilgu txiki horren albotik, oihanera iristeko gurutzatu genuen zubitik joko dugu, eta handik itzuliko gara Ezpeletara; Itzulia Ttikiarekin bat egingo dugu, hasieran alde batera utzitako tokian. Ezpeleta erdialdera egingo dugu zubixka erromatarretik zehar.

## Erreferentziak

* ↑ Berriatik hartua
# Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Valdegovia ezagutu

Gaubea, beste edozein haran bat baino zerbait gehiago da, natura ezarri egiten da bertan eta urteko edozein momentutan harritzen gaitu, kolore intentsuez jantzita, tonalitate ezberdinekin jolastuz.
# Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Valtierrako gatzaren ibilbidea

Valtierrako herri interesgarria, Errege Bardeako ateetan kokatua eta bere kobazuloengatik ezaguna, gaur egun, herriaren mugakide diren amildegien barnealdeko bidezidor bat ere eskaintzen digu.

## Ibilbidea

Zailtasun txikiko bide horri esker, sakanen barrualdea ikus dezakegu. Ikusiko dugu harkaitzak igeltsu eta buztin geruza finetan daudela, lurraren iraganari buruzko informazioa ematen digun liburu baten orriak balira bezala. Igeltsuzko geruzek forma eta testura askotarikoak dituzte, ura igarotzean moldeatuak.
Mendi hauen barnealdean, Valtierrako biztanleek ustiatutako baliabiderik baliotsuenetako bat dago, gatza. Gatza ateratzen zen meategietako batzuk ikusi ahal izango ditugu, baina gehienak itxita daude.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.turismo.navarra.es/eus/que-ver-hacer/recurso/Senderosyrutasbici/8910/Ruta-de-las-Salinas.htm
# Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Zabaletako basoaren ibilbidea
## Ibilbidea

Ibilbidea Iratiko etxeen harrera-gunean hasten da, eta bertatik zenbait bidezidor abiatzen dira, Iratiko Ohianeko kokagune ikusgarria ezagutzeko. Pagoen artean doan bidezidor bat, Zabaleta errekaren ondoan.
Hasteko, Irabiako urtegira doan baso-pista hartuko dugu, eta berehala sakanguneei dagokien bidezidor bat desbideratuko dugu. Bidezidor horrek Zabaleta mendiaren hegoaldeko isurialdetik magalaren erdira eramango gaitu, Erroiarriako haitzen gainetik igaroz. Eremu hori garbi dago, eta Irati ibaiaren haran estua ikus dezakegu.
Berriro pistara iristen garenean, oinez jarraituko dugu Baso Etxearekin topo egin arte. Gaur egun ez da erabiltzen eta urtegiaren ilaran dago. Puntu horretatik, ibilbidea eta Irabiako urtegiaren itzulera lotu daitezke.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.turismo.navarra.es/eus/que-ver-hacer/recurso/Senderosyrutasbici/8762/Sendero-del-Bosque-de-Zabaleta.htm
# Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Xalbador ermita Iratiko Etxolatik

Ibilbide zelaia da, eta ingurumariaren ikuspegi ederra eskainiko digu, hala nola Okabeko mendiak, Iraututurru eta Mendibeltz, eta Errobiko arroaren inguruan pilatutako haranak.

## Ibilbidea

Iratiko Etxolako aparkalekutik abiaturik, errepidea gurutzatu, eta hurbileko borda batzuetarantz doan asfaltozko bidetik joko dugu; zutoin batean aurkituko dugun idazkunak seinalatzen du Surzai alderantz. Bordak inguratu, atzeko alderaino, eta handik aurrera doan bidexkari lotuko gatzaizkio. Bidexka horretatik, ibaiaren ezkerreko bazterretik ibiliko gara, ur emariaren kontrako alderantz.
Surzaiko sakana zeharkatuko dugu, eta ibaiak ureztaturiko pagadi zoragarri batean barneratuko gara; han, bitan banatuko da bidexka, eta eskuinaldetik joko dugu, uraren bidetik urrunduz eta gidari ditugun baliza horiei jarraikiz. Behin basotik kanpo, bizkar-hegal bat zeharkatuko dugu, harik eta Surzai errekaren goreneraino iritsi arte; handik begiztatzen dira izen bereko mendi lepoa eta etxola. Aurrera segituz gero, bidezidor batekin topo egingo dugu; ez diogu jaramonik egingo balizek erakutsitako noranzkoari, eta gorantz jiratuko dugu, eta Beirako belardirantz igoko gara, zeina Saroberri gailurraren azpian baitago.
Goranzko ibili horretan, behin biderik gabe geratzen garelarik, gorantz egingo dugu, beste bidexka bateraino; handik ezkerrerantz segika, zohikaztegi bat igaroko dugu. Hurrena, erreka baten ubidea zeharkatu eta eskuinerantz joko dugu, gorantz, Surzaitik datorren eta Burdinkurutzetako mendi leporantz doan bidearekin bat egiteraino.
Hala, Saroberriko ezkerreko aldearen ertzetik joko dugu, gailurraren gain-gaineraino iritsi beharrean; beste ahalegintxo bat eginez gero, ordea, eskuinaldeko mazelatik igo liteke hara. Saroberri azpiko terraza batera iritsiko gara, ur depositu eta guztizko batera, eta haren hurrengo dagoen igarobide harkaiztsua zeharkatuko dugu, eta ezkerralderantz jiratuko; ez dugu zertan jaitsi Burdinkurutzetaraino, Peredikahegiko hegirantz joango baikara.
Garaiera handieneko bidezidorretik joko dugu, gehien nabarmentzen diren tontor harkaiztsu biren artetik, eta ezkerrerantz jiratuko, mendi tontor berdeetan behera ekiteko; ibilbide gorabeheratsua da, desberdina, goragune harkaiztsuz zipriztindurikoa, eta, handik behealdera begiraturik, Gasnategi sakanaren ikuspegi ederra izango dugu.
Iparraldeko magalean lasai gabiltzala, pagadi baten ondotik igaroko gara, eta, bidexka zabal batetiko belardian barrena, eremu bateraino jaitsiko; gero, eraikin baten geldikinen albotik pasatu, eta eskuinaldetik jaitsiko gara errepidera. Hura gurutzatu, eta pistatik segituko dugu Xalbador ermita ederreraino; ezkerrean, borda bat ikusiko dugu, bere artegi eta guzti, eta eskuinaldeko erlaitzetik igoko gara muino txiki batera; noranahi begiratuta, ikusmira erakargarria izango dugu aurrez aurre. Ibilbide beretik itzuliko gara gero, jakinik Peredikahegiko hegi latzean gora egin beharko dugula atzera, zeinak joanekoan baino desnibel handiagoa baitu Xalbador aldetik ekinez gero.

## Erreferentziak

* ↑ Berriatik hartua
# Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Uraren bidea (Zubieta-Artitz-Ituren-Elgorriaga-Doneztebe)

Itzuli zirkular honetako markak eta kartelak urdin argitsuak dira.

## Ibilbidea

Ezkurra errekaren bazterretik doan ibilbidea, Malerrekako zonalde hau ezagutzeko aukera ematen duena. Doneztebe, Elgorriaga, Ituren eta Zubieta herrietatik pasatzen da bertako bizimodu eta paisaiaz gozatzeko parada emanen diguna. ibilbide guztia bizikletarekin ere egiteko moldatuta dago. Ibilbide erraza eta polita, familia lagun, bikoteka edo bakarka egiteko aproposa.

## Erreferentziak

* ↑ Txantiloi:Eu «Uraren bidea» Wikiloc | Rutas del Mundo . Noiz kontsultatua: 2020-08-17.