OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Alioli tradizionala

ALIOLI TRADIZIONALA
MAHAIKIDEAK: 200ml lortzeko.

## OSAGAIAK

* Baratxuria: 4 zuritu eta zatitu.
* Ur epela: Tanta batzuk.
* Oliba olio birjina: 200 ml.
* Limoi zukua: Tanta batzuk.
* Gatza.

## PRESTAKETA

* Motrailu batean jarri baratxuriak eta gatza. Zanpatu, krema bat egin arte.
* Gehitu ur epel tantak eta ongi nahasi.
* Oliba olio hari fin bat gehitu nahasten den bitartean, lehen pauso hau ongi egin saltsa loditzen dela ikusi arte.
* Saltsa pittin bat loditzen dela ikusitakoan, gehitu gainerako olioa hari moduan nahasten den bitartean.
* Olioa amaitutakoan eta saltsa lodituta dugunean, ondu limoi tanta batzuekin eta gatzarekin.

## AHOLKUAK

* Eskuz egite hau tradizionala bada ere lan handia du.
* Saltsa moztuko balitz, hasieratik hasiko ginateke poliki poliki lodituz berriro.
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Ananaz beteriko krepeak

Errezeta-liburuaren parte.
Ananaz beteriko krepeak

## Osagaiak

Osagaiak kremarentzat:
* Lau arrautza gorringo
* 125 g azukre
* 50 g irin
* Litro erdi baserriko esne
* Banilla makil zati bat
Krepeak egiteko osagaiak:
* 6 arrautza
* 200 g irin
* 75 g gurin
* 50 g azukre
* Litro erdi baserriko esne
* Anana bat
* 100 g azukre
* Gurina

## Pausoak

Kremaren prestaketarekin hasiko gara lehenik. Lapiko batean esnea berotzen jarri, banilla makilatxoarekin, eta, bitartean, arrautzen gorringoak ontzi batean jarri. Azukrea ontzira gehitu, eta bost minutuz etengabe irabiatu.
Ondoren, irina gehitu, eta kontu handiz nahastu. Berotutako esnearen erdia ontzira bota, eta ondo nahastu. Lapikoan gelditu zaigun esnea irakin artean berotu, eta, banilla makilatxoa kendu ondoren, ontzian duguna lapikora gehitu. Bost minutuz irakiten eduki, etengabe nahastuz, eta gero hozten utzi.
Krepeak egiteko ontzi batean ondorengo osagaiak nahastuko ditugu: arrautza k osorik, 50 g azukre eta 200 g irin. Dena ongi irabiatu.
Ondoren, esnea gehitu eta nahastu. Tamaina ertaineko zartagin batean, 75 g gurin jarri, eta urtzean, aurreko ontzira gehitu. Ondoren, zartagin bera berotzen jarri, eta, beroa dagoenean, bertara kazokada bat krepe masa bota. Zartagina alde batetik bestera suabe mugituz, masa zartagin guztira zabaldu. Segundo gutxi pasatu eta gero, buelta eman, eta segidan, plater batera atera. Gainontzeko masarekin gauza bera egin.
Anana zuritu eta zati txikitan moztu. Zartagin zabal batean gurin koilarakada bat ipini, eta urtzean, anana zatiak gehitu. 100 g azukre ere bota. Guztia, lau minutuz sutan karamelizatu, eta erretilu batera atera.
Ondoren, krepe guztiak beteko ditugu. Krema koilarakada batez bete, eta anana zati batzuk barruan sartu eta tolestu. Labeko erretiluan jarri krepe guztiak, eta jan baino lehentxeago labean pare bat minutuz berotu ondoren, mahaira atera. Nahi baduzue, karamelu eta natilla saltsa batez busti.

## Erreferentziak

* ↑ Iker Markinez. Berria: https://www.berria.eus/egilea/Iker_Markinez/8
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Alioli azkarra

ALIOLI AZKARRA
MAHAIKIDEAK: 400 ml. inguru lortzeko.

## OSAGAIAK

* Baratxuria: 6 zuritu eta zatitu.
* Arrautza gorringo: 2.
* Limoi zukua: 1/2.
* Oliba olio birjina: 300 ml.
* Gatza.

## PRESTAKETA

* Irabiagailuaren ontzi estuan jarri baratxuriak, 50 ml. olio eta xehatu ongi.
* Jarraian gehitu gatza, gorringoak eta limoi zukua.
* Piztu irabiagailua abiadura txikian, eta joan gehitzen oliba olio hari bat saltsa bateratu eta loditzen den bitartean.

## AHOLKUAK

* Saltsa moztuko balitz, beste gorringo bat jarriko genuke ontzian eta moztutako saltsa poliki poliki gehitzen joango ginateke irabiatuz, harik eta saltsa ongi bateratu arte.
* Mota guztietako arrain, haragi eta barazkiekin laguntzeko erabiltzen da.
# Sukaldaritza liburua/Teknikak/Gozogintzarako labeko teknika

Labean gozogintzako edo okintzako prestaketei aplikatzen zaien teknika bezala defini daiteke. Labean erretze teknikatik bereizten dena. Teknika honetan erreketarekin alderatuta, gehienetan tenperatura baxuagoak erabiltzen dira, osagaiak ez dira olioztatzen, zukuak ez dira berreskuratzen, beste osagai mota batzuk erabiltzen dira, labea ere gehienetan desberdina izaten da......
Gozogintza orea, opil, pastel+ erretiluan labera+ egosi.

## ERABILPENA

* Gozogintzako oreak.
* Bizkotxo, hostore, ogi, opil, pastel, pizza, teila, tututxo, cakeak, merenge, ....

## ZENBAIT AHOLKU

* Prestaketa gehienak, 180ºCtik 200ºC tartean burutzen dira.
* Kasu berezi batzuetan Merenge Suitzarra 60ºC-90ºC-tan edo ogi oreekin egindakoak 220-250ºC-tara.
* Gehienetan, egosketa lehorrak izaten dira. Kasu batzuetan, ogia egiterako garaian adibidez, hasieran hezetasuna komeni izaten da.
* Labe barruan berotasuna ongi banatzea garrantzizkoa izaten da, horregatik, teknika hau modurik egokienean aplikatzeko labeak, bereziak izaten dira.
# Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Ixiltasunaren ibilbidea

Valtierratik abiatzen den bidezidor honek, Yugoko Andre Mariaren baselizak eskaintzen dituen Errege Bardeetako paisaia idor eta ederrez gozatzera garamatza.

## Ibilbidea

Ibilbideak erromatarren garaiko bitxikeriak erakutsiko dizkigu, besteak beste, antzinako bideak, igarobideak eta galtzada erromatarrak, gaur egun nekazarientzako zereal zelaietarako sarbideak direnak.
Inguruko mendien altuerak eratutako haitzarte handiak ikusiko ditugu, herriko fauna eta flora bereizgarriarekin batera.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.turismo.navarra.es/eus/que-ver-hacer/recurso/Senderosyrutasbici/8761/Ruta-del-Silencio.htm
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Onddo nahaskia

ONDDO NAHASKIA

## OSAGAIAK

* Tipula: 1 xehatu.
* Oliba olio birjina: 70 ml.
* Baratxuria: 2 xehatu.
* Onddoa: 400 g. garbitu eta dado handitan.
* Perrexila: Sorta txiki 1 xehatu.
* Arrautzak. 8.
* Gatza.

## PRESTAKETA

* Onddoak trapu busti batekin eta puntazorrotzarekin garbitu eta labanarekin dadotan moztu.
* Zartagin batean, olioa tipularekin su motelean jarri.
* Tipula erdi eginik dugunean, baratxuria gehitu eta pittin bat erregosi.
* Jarraian, onddoak gehitu eta 5 minutuz kozinatu su ertainean; amaieran, perrexila nahasi eta ondu.
* Arrautzak kraskatu eta katilu batean jarri gatzarekin.
* Amaitzeko, jarri zartagin bat su bizian eta gehitu onddoak; gorritzen hasitakoan, irabiatu gabeko arrautzak eta gatza bertaratu.
* Utzi segundo batzuetan, zuringoa egin arte.
* Itzali sua eta espatula batekin puskatu arrautzak eta nahastu dena lehortu aurretik.
* Azken pauso hau azkar egin behar da, eta puntuan dugunean, erretilu edo plater batera ahalik eta azkarren atera.

## AHOLKUAK

* Perretxikoak kontu handiarekin garbitu behar dira ur gehiegi xurga ez dezaten.
* Kasu honetan nahaskia su altuan eta azkar egiten da; su baxuan eta denbora luzez egiten duenik ere bada.
* Errezeta hau edozein perretxiko mota jangarrirekin egin dezakegu, eta haien nahasketekin ere bai.
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Onddo risottoa

ONDDOZKO RISOTTOA
MAHAIKIDEAK: 6

## OSAGAIAK

* Oliba olio birjina: 100 ml.
* Onddoa: 900 g. garbitu eta zatitu.
* Tipulina: 2 xehatu.
* Baratxuria: 2 xehatu.
* Arroza: 500 g. garbitu.
* Salda edo ur gatzatua. 1300 ml.-1500 ml.
* Gazta birrindua: 30 g.
* Esne-gaina: 50 ml.
* Perrexil xehatu.

## PRESTAKETA

* Kazola bat sutan jarri olioarekin eta onddo gatzatuak su bizian salteatu minutu batzuetan. Onddoak kazolatik atera.
* Kazola horretan bertan tipula sueztitu lehenik eta erdi egina dagoenean baratxuria gehitu. Gorritutakoan, onddoak eta arroza nahasi.
* Dena elkarrekin sutan, salda poliki poliki gehitu arrozak behar duen arabera.
* 18 minutuz egosi.
* Sutatik atera, gazta eta esne-gaina gehituko dizkiogu nahastuz.
* Risottoa krematsu dugunean, perrexila gehituko diogu.

## AHOLKUAK

* Risottoa prestatzen dugun eran, helburua arrozari fekula ateratzea da eta krematsua gelditzea. Horretarako tarteka eragin beharra dago eta salda poliki poliki gehitu behar diogu.
* Onddoarekin bezala beste edozein osagairekin egin daiteke.
* Risottoa ere egin berria jan beharra dago, hozten utziko bagenu, bloke baten moduan geratuko litzateke.
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Onddoak papillote erara

Errezeta-liburuaren parte. Onddo ak papillote erara

## Osagaiak

Osagaiak 4 pertsonentzako
* 800 g onddo
* 2 baratxuri ale
* Oliba olio birjina
* Gatza
* Perrexil

## Pausoak

Beroarekin batera iritsi dira onddo ak, aurkitzen dituenarentzat. Era askotara presta daitezke, gaurkoan berezi bezain erraza den errezeta bat egingo dugu. Onddo ak garbitu, eta xafla finetan moztu. Baratxuri aleak ere zuritu, eta horiek ahalik eta pusketarik txikienetan moztu. Perrexil xehatu eta gorde.
Labea berotzen jarri 200 gradutan. Berotzen den bitartean, papillotea egiten hasiko gara. Horretarako, labeko erretiluan zilarrezko papera jarri —edo, ahal izanez gero, laberako paper sulfurizatua, egokiagoa baita—.
Paperaren gainean onddo ak zabaldu, eta bertara gatza gehitu, baita Perrexil eta baratxuri ak ere. Oliba olio zorrotada bat bota, eta papera poltsatxo baten itxura emanez ongi itxi. Oso garrantzitsua da paperaren tolestura hori ongi egitea, onddo ek botatzen duten lurrin guztia poltsaren barruan gelditzeko eta zapore guztia mantentzeko.
Papillotea labean sartu, eta bertan mantendu 10 bat minutuz. Ondoren atera, eta, irakin ondoren, jateko prest dago jadanik; plater nagusi gisa, edo baita beste jaki baten laguntzaile moduan ere.

## Erreferentziak

* ↑ Iker Markinez. Berria: https://www.berria.eus/egilea/Iker_Markinez/14
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Onddoak plantxan

ONDDOAK PLANTXAN
MAHAIKIDEAK: 4

## OSAGAIAK

* Onddoak: 800 g. xerratu.
* Gatza.
* Oliba olio birjina: 100 ml.
* Baratxuria: 2 xehatu.
* Perrexila: Sorta txiki 1 xehatu.
* Limoia zukua: 1/2.

## PRESTAKETA

* Moztu xerra finetan onddoak.
* Erretilu batean, gazitu eta olioztatu.
* Piztu plantxa su bizian, eta jarri bero bero.
* Onddoak plantxan erre alde bakoitzetik segundo batzuetan, kolorea har dezan.
* Zartagin batean olioa, baratxuria eta perrexila, su baxuan jarri.
* Sartu perretxikoak baratxuria eta perrexila duen zartaginean, baratxuriak kolorea hartu aurretik. Kozinatu segundo batzuetan, eta limoia gehitu.

## AHOLKUAK

* Plantxa izan ezean zartaginean ere erre daiteke.
* Limoia aukerakoa da.
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Eratsun

Eratsun Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaian. 155 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Eratsun Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Errezil

Errezil Euskal Herriko udalerri bat da, Gipuzkoan. 582 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Errezil Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Erandio

Erandio Euskal Herriko udalerri bat da, Bizkaian. 24.411 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Erandio Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Ergoiena

Ergoiena Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaian. 380 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Ergoiena Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Ermua

Ermua Euskal Herriko udalerri bat da, Bizkaian. 15.599 biztanle ditu.

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Billano lurmuturra, itsasertzeko kanoien bidea
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Urko, mendi enblematikoa

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Ermua Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Erriberabeitia

Erriberabeitia Euskal Herriko udalerri bat da, Araban. 1.423 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Erriberabeitia Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Eneritz

Eneritz Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Garaian. 301 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Eneritz Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Erango

Erango Euskal Herriko udalerri bat da, Nafarroa Beherean. 178 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Erango Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Ereño

Ereño Euskal Herriko udalerri bat da, Bizkaian. 277 biztanle ditu.

## Ibilbideak

Kriterio hori betetzen duen orrialderik ez dago.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Ereño Wikipedian
# Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Errenteria

Errenteria Euskal Herriko udalerri bat da, Gipuzkoan. 39.231 biztanle ditu.

## Zer ikusi

* Txoritokietako Estazio Megalitikoa
* Igoin-Arkolako Estazio Megalitikoa
* Torrekua dorretxea
* Morrontxo dorretxea
* San Marko gotorlekua
* Txoritokietako gotorlekua
* Jasokundeko Andre Mariaren eliza
* Maria Magdalenaren baseliza
* Zubiarreko jauretxea
* Jantziaren Zentroa, Kapitain Etxean
* Alde Zaharra
* Añarbeko urtegia: Nafarroa Garaiarekin muga egiten duen urtegi horretan dago Ozizpe uhartea, Errenteriaren parte dena.
* Aizpitarte edo Landarbasoko kobazuloak, Listorreta aldean.
* Fanderiako errota eta ibaiaren interpretazio zentroa

## Ibilbideak

* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Oberango basoa
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Saroberrekako ertzetan
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Txoritokietako megalitoak
* Euskal Herriko bidaia-gida/Ibilbideak/Urdaburu, Aitzbitarteko haitzuloetatik

## Lo egin

* Belabaratz Aterpetxea Zamalbide auzoan
* Berri Versalles Hotela Kaputxinoak auzoan

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko bidaia-gida

## Kanpo estekak

* Errenteria Wikipedian
* Errenteria begirada batean Errenteriako turismo bulegoa.
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Txirla handiak plantxan

TXIRLAK PLANTXAN
MAHAIKIDEAK: 4

## OSAGAIAK

* Txirla handia: 1,6 kg
* Oliba olio birjina: 100 ml.
* Limoia zukua: 1/2 nahi izatera.

## PRESTAKETA

* Piztu plantxa bat su bizian, eta jarri bero bero.
* Gehitu olio tanta batzuk, gatza nahi izatera, baina gehitu ezkero oso gutxi eta txirlak, utzi su bizian.
* Mugitu txirlak ireki arte.
* Ireki orduko eta gehiegi egin gabe erretilu batera atera.
* Limoi tanta batzuk ere gehitu eta dena ongi nahastu ondoren zerbitzatu.

## AHOLKUAK

* Txirlak oso gutxi egin behar dira bestela, zaildu egiten dira.
* Limorik gabe ere asko jaten da, ireki eta bere horretan.
* Txirlak berezko gatza izaten du, beraz zerbait gehitu nahi bazaio kontuz kopuruarekin.
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Txipiroi begi handiak bere tintan

TXIPIROI BEGIHANDIA BERE TINTAN
MAHAIKIDEAK: 4

## OSAGAIAK

* Begihandi freskoa: 1200.g. Ongi garbitu, lehortu eta karratu handietan.
* Gatza.
* Oliba olio birjina: 60 ml.
* Baratxuria: 3 xerratu.
* Tipula: 2 lerrotan.
* Piper berdea: 1 lerrotan.
* Tomate saltsa lodia: 200 ml.
* Ogi txigortua: 6 xerra.
* Arrain salda: 100 ml.
* Begihandiaren tinta freskoa.

## PRESTAKETA

* Kazola batean olioa baratxuriarekin jarri, hau gorritzen hasitakoan tipula eta piper berdea gehitu eta elkarrekin erregosi.
* Jarraian tomate purea, ogia , salda eta txipiroien tintak gehitu.
* Irakiten eduki 30 minutuz.
* Irabiagailutik eta iragazki txinotik pasa.
* Saltsa irakiten jarri eta ondu.
* Txipiroi zatiak erretilu batean gatzatu eta bere horretan eduki minutu batzuk.
* Kazola zabal batean olio tanta batekin txipiroi zatiak laburrean salteatu.
* Saltsa gehitu eta utzi irakiten su baxuan bigundu arte.
* Begi handiaren tamainaren arabera denbora gehiago edo gutxiago beharko du.

## AHOLKUAK

* Esaten da plater hau hurrengo egunean goxoagoa dela.
* Begihandia amukoa, freskoa eta azala garbia badu, hau ez dugu zergatik kenduko. Zapore berezia emango bai dio.
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Txipiroi frijituak

TXIPIROI FRIJITUAK
MAHAIKIDEAK: 4

## OSAGAIAK

* Txibiak edo txipiroia: Garbituak azala kendu gabe eta uztaietan: 600 g.
* Frijitzeko orea: Txipiroiak estaltzeko, 500 g. inguru.
* Oliba edo ekilore olioa: Frijitzeko.
* Baratxuria: 4 .

## PRESTAKETA

* Frijitzeko orea prestatu.
* Txipiroiak gatzatu eta frijitzeko orean sartu eta maneatu hauek ongi estali arte.
* Baratxuriak azal eta guzi eskuekin kolpatu eta zartagin zabal batean oliotan jarri.
* Sua piztu eta utzi baratxuria su erdian bertan.
* Olioa ondo berotutakoan atera baratxuriak eta sua bizitu.
* Frijitzeko orearekin estalitako txipiroiak erretilu batean jarri.
* Txipiroi zatiak bereiztuz, olio oso berotan sartzen joan.
* Frijitu denbora laburrean kolorea hartu arte.
* Paper xurgatzailea duen ontzi batera atera.

## AHOLKUAK

* Txipiroiak edo txibiak zenbat eta handiagoak izan orduan eta uztai finagoak moztuko ditugu.
* Txipiroiak frijitzean ez dugu inoiz batera asko egingo olioaren tenperatura asko gutxitu ez dadin.
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Txipiroiak bere tintan

TXIPIROIAK BERE TINTAN
MAHAIKIDEAK: 5

## OSAGAIAK

Txipiroiak betetzeko
* Oliba olioa: 50 ml.
* Tipula: 2 xehatu.
* Piper berde italiarra: 1 xehatu.
* Txipiroi txikia: 30 ale ondo garbituak gorputza, garroak eta tinta bananduta.
* Gatza.
Txipiroi saltsarako
* Oliba olio birjina: 50 ml.
* Baratxuria: 2 xerratu.
* Tipula: 3 dadotan.
* Piper berde italiarra: 1 dadotan.
* Ardo txuria: 150 ml.
* Tomate saltsa lodia: 300 ml.
* Ogi txigortua: 8 xerra fin.
* Ura edo arrain salda: 1 l.

## PRESTAKETA

Txipiroi saltsa
* Kazola bat olio eta baratxuriarekin sutan jarri; baratxuria kolorea hartzen hasitakoan, tipula eta piper berdea gehitu.
* Goxatzen utzi eta kolore pitin bat hartzen hasitakoan, ardo zuria gehitu, hau murriztutakoan tomate saltsa, txipiroi tinta eta ogi txigortua ongi nahasi eta azkenik arrain salda gehitu.
* 30 minutuz egosi, irabiagailutik eta txino iragazkitik pasa.
* Irakin eta ondu.
Txipiroiak amaitzeko
* Txipiroiak ongi garbitu, gorputza, garroak, hegalak eta tinta banatuz, ongi lehortu.
* Tipulak eta piper berdea kazola batean olioarekin su eztian jarri.
* Gorritzen hasitakoan, txipiroi garroak eta hegalak gehitu eta 10 minutuz erregosi. Ondu.
* Betegaia epel dagoenean txipiroiak bete eta txotx batekin itxi.
* Txipiroiak gatzatu eta utzi bere horretan minutu batzuk.
* Ondoren eta olio tanta batekin kazola zabal batean eta su bizian salteatu.
* Saltsa gehitu eta 20-30 minutuz su baxuan irakin txipiroiak bigundu arte.

## AHOLKUAK

* Plater hau hurrengo egunean gozoagoa dela esaten da.
* Txipiroiak amukoak eta oso freskoak badira kanpoko azala ez da erretiratu behar.
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Txipiroiak plantxan

TXIPIROIAK PLANTXAN
MAHAIKIDEAK: 4

## OSAGAIAK

* Txipiroi txikia: 800 g. garbitu.
* Gatza.
* Oliba olio birjina: 100 ml.
* Baratxuria: 4 xehatu.
* Perrexila: Sorta txiki 1 xehatu.
* Limoi zukua: 1/2.

## PRESTAKETA

* Erretilu batean, gazitu eta olioztatu txipiroiak.
* Piztu plantxa su bizian, eta jarri bero bero.
* Txipiroiaren gorputza eta garroak plantxan erre alde bakoitzetik segundo batzuetan, kolorea har dezaten.
* Zartagin batean olioa, baratxuria eta perrexila, su baxuan jarri.
* Sartu txipiroiak baratxuria eta perrexila duen zartaginean, baratxuriak kolorea hartu aurretik. Kozinatu segundo batzuetan, eta limoia gehitu.

## AHOLKUAK

* Txipiroiak gutxi egin behar da, bestela, zaildu egiten dira.
* Plantxa izan ezean zartagin ere erre daiteke.
* Limoia aukerakoa da.
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Txipiroiak Pelaio erara

Errezeta-liburuaren parte. Txipiroiak Pelaio erara

## Pausoak

1 Hasteko, tipula k zuritu eta juliana erara moztu.
2 Lapiko bat sutan jarri, Oliba olio zorrotada batekin. Itxoin apur bat eta, beroa dagoenean, txikitutako tipula gehitu, baita lau baratxuri ale xehetu ere. Gatz pittin bat bota nahasketari, eta dena erregosten utzi, 30 bat minutuz. Noizbehinka pixka bat mugitu dena, lapikoaren ipurdian itsats ez dadin.
3 Bitartean, txipiroiak garbitu. Txipiroiak txikiak badira, osorik erabiliko ditugu; bestela, erditik moztu. Gatzatu ondoren, tipula erregosia dugun lapikora gehitu eta sua biziagotu. Dena erregosi 10 bat minutuz.
4 Denbora honetan, tipula eta txipiroiak pixka bat gorritzea komeni da. Beraz, suarekin jokatu, dena gorritzeko, baina erre egin gabe.
5 Lapikoan dagoenak kolorea hartu duenean, txakolina gehitu eta minutu pare bat pasa ondoren —eman astia alkoholari lurrintzeko— ur basokada bat gehitu. Gatz pixka bat bota berriro, eta 30 edo 40 minutuz egosten eduki, su motelean eta taparik gabe. Bertan dugun ura eta txakolina guztiz lurrindu daitezen.
6 Ondoren, mahaira zerbitzatzea besterik ez zaigu gelditzen.

## Erreferentziak

* ↑ Iker Markinez. Berria: https://www.berria.eus/egilea/Iker_Markinez/7
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Txipiroiak pelaio erara

TXIPIROIAK PELAIO ERARA
MAHAIKIDEAK: 4

## OSAGAIAK

* Tipula: 4 lerrotan.
* Piper berdea: 2 lerrotan.
* Oliba olio birjina: 100 ml.
* Gatza.
* Txipiroi txikia: Kg. 1 garbitu.
* Brandya: Zurrusta txiki bat.
* Txakolina edo ardo zuria: 150 ml.

## PRESTAKETAK

* Jarri zartagin batean tipula, piper berdea, olioa eta gatzarekin su baxuan; nahi izatera, tapa jarri.
* Luze erregosi, tipula ongi gorritu eta goxatu arte.
* Beste aldetik, erretilu batean gazitu eta olioztatu txipiroiak.
* Kazola zabal bat jarri sutan, su bizian; gori dugunean txipiroiak zabaldu eta kolorea eman.
* Gartu lehenik brandyarekin, eta ondoren, busti txakolinarekin.
* Txakolina guztiz murriztu aurretik, gehitu tipula eta piper berdea.
* Kozinatu batera su baxuan 5 minutuz.

## AHOLKUAK

* Pelaio erara egiteko txipiroiak txikia behar du izan.
* Txipiroia garbitzeko garaian, azala, ondo badu, ez diogu zertan kendu kozinatzeko garaian, zapore berezia emango baitio.
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Txipiroiak plantxan tipula goxatu eta letxugarekin

Errezeta-liburuaren parte.

## Osagaiak

* Kilo bat txipiroi (20 bat pieza).
* 4 tipula .
* 4 baratxuri ale.
* Letxuga fresko bat.
* Kalonje hosto batzuk.
* Oliba olio a.
* 2 koilara bete sagardo ozpin.
* Gatza.

## Pausoak
### 1

Tipula k eta baratxuri ak juliana erara moztu. Barazki horiek lapikoan jarri, eta olioa eta gatza bota. Su motelean ordubetez goxatzen utzi. Tarteka nahastu.

### 2

Bitartean, txipiroiak garbitu egingo ditugu.

### 3

Txipiroiei gatza bota, eta plantxa beroan jarri, minutu bat alde bakoitzetik. Ondoren, prestaturiko tipula lapikora gehitu behar da.

### 4

Letxuga eta kalonje hostoak garbitu, eta ondo lehortu (oso garrantzitsua da), eta puska txikietan ebaki; erretilu batean ipini.

### 5

Ondoren, ontzi batean gatz pitin bat jarri; bi koilarakada sagar ozpin eta sei koilarakada oliba olio gehitu. Guztia ongi irabiatu.

### 6

Letxuga eta kalonjeak dauden ontzira ozpin-olioa gehitu, norberaren gustura.

### 7

Ongi nahastu, eta lau plateretan banatu.

### 8

Azkenik, txipiroiak tipula goxatuarekin barazki hostoen gainean jarri, eta prest izango dugu jateko.

## Erreferentziak

* ↑ Iker Markinez. Berria: https://www.berria.eus/paperekoa/3319/045/002/2017-12-16/txipiroiak_plantxan_tipula_goxatu_eta_letxugarekin.htm
# Sukaldaritza liburua/Errezetak/Ontzian eginiko arrautza

ONTZIAN EGINDAKO ARRAUTZAK
MAHAIKIDEAK: 4

## OSAGAIAK

* Ilar egosia: 400 g.
* Oliba olioa birjina: 50 ml.
* Baratxuria: 4 xehatu.
* Urdaiazpiko xerra: 4, 100 g. bakoitzak.
* Patata frijituak dadotan: 400 g.
* Tomate saltsa lodia: 600 ml.

## PRESTAKETA

* Tomate saltsa lodi bat prestatu, eta gorde.
* Ilarrak 12 minutuz egosi, eta oliba olioarekin eta baratxuriarekin salteatu; gatzarekin ondu eta gorde.
* Urdaiazpiko gazia, zartaginean bi aldeetatik pasa eta gorde.
* Patatak dadotan moztuta frijitu, erretilu batera atea eta gazitu.
* Anoa bateko lurrezko kazola batean zabaldu tomate saltsa eta alboetan urdaia, patatak eta ilarrak. Erdia libre utzi.
* Arrautzen oskolak kraskatu eta binaka katilu txiki batean jarri. Zabaldu arrautza hauek lurrezko kazolaren erdian eta arrautzak gazitu.
* Piztu labea 200ºC-tan eta bertan sartu kazola 4 minutu inguruan.

## AHOLKUAK

* Kontu izan labean denbora gehiegi egon ez dadin, bestela gorringoa guztiz gogortuko baitzaigu.