OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Zarauzko geltokia

Zarautz Euskotrenen E1 eta 1K lineei dagokien lurgaineko tren geltokia da, izen bereko udalerrian kokatuta dagoena, udalerriko tren geltoki nagusia izanik. Geltokia, jatorriz 1895ean inauguratuta, Mugi sistemaren 3. tarifa-gunearen barruan dago.
Hiru trenbide eta bi nasa ditu, bata izkinekoa eta bestea zentrala, eta nasa aldaketa pasonibela gurutzatuz egiten da. 2018ko azarotik geltoki berria eraikitzeko proiektua idazten ari da, eta horren arabera pasonibela ezeztatuko da, trenbideen azpitiko pasabide batek ordeztuta. Geltoki berriarekin batera irisgarritasuna bermatuko da.
1895ean Donostiatik trena iritsi zen lehenengo aldiz, eta bi urte geroago Zarautz-Deba trenbidea osatu zen. Ordukoa da gaur egungo geltokiaren eraikina.

## Sarbideak

Geltokiak eskailera zein arrapala bidezko sarbideak ditu.
* Lapurdi kalea, 2 (geltokiko eraikinaren ezkerraldean)
* Lapurdi kalea, 2

## Geltoki berria

2016ko irailean Zarauzko Udalak Euskal Trenbide Sareari geltoki berria egiteko proposamena aurkeztu zion, eta bi aldeek 2018an geltokia moldatzeko hitzarmena adostu zuten. Adostutako hitzarmenaren bidez, ETSk eta Udalak bere gain hartu dute eraikuntza proiektua idaztearen kostua.
2018ko azaroaren 15ean eraikuntza proiektua idazteko zerbitzua esleitu zitzaion SENER ingeniaritzari, 150.000€ko aurrekontuaz eta 12 hilabeteko epeaz. Horren arabera, gaur egungo geltokiaren kokapen berean geltoki berria proiektatuko da, 80 metro luzerako bi alboko nasa eta bazterbide batekin. Geltokira sarbidea trenbideak azpitik gurutzatuko dituen oinezkoentzako pasabide zabal batetik egingo da, bertan bestibulua eraikita. Bestibulua eskaileraz zein igogailuz hornitu da nasetara heltzeko, irisgarritasuna bermatuz.
Proiektuak bi lan biltzen ditu: batetik, gaur egungo tren geltokia botako dute, eraikin berria egiteko. Bestetik, trenbide azpiko pasabide bat egingo dute, Salberdin, Lapurdi eta geltokiko parkea lotuz. Pasabideari esker, Bilboko noranzkora doazen bidaiariek ez dute trenbidea gurutzatu beharko. Pasabide hori oinezkoentzat eta bizikletentzat izango da.

## Erreferentziak

* ↑ Press, Europa. (2018-06-01). «Eusko Jaurlaritzak eta Zarauzko Udalak geltoki berriaren proiektuaren kontratazioa adostu dute» europapress.es (Noiz kontsultatua: 2018-11-22).
* 1 2 «Hitzarmena adostu dute Zarauzko udalak eta ETSk, tren geltoki berriaren proiektua idazteko» urolakosta.hitza.eus (Noiz kontsultatua: 2018-11-22).
* ↑ Vasco, Eusko Jaurlaritza - Gobierno. (2018-09-03). «Zarautzen geltoki berria eraikitzeko proiektua idazteko zerbitzua» www.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2018-11-22).

## Ikus, gainera

* Zarautz
* E1 linea (Euskotren)
* 1K linea (Euskotren)
* Euskotren Trena
* Eusko Trenbideak

## Kanpo estekak

* Euskotrenen webgunea
* Datuak: Q12269224
* Multimedia: Zarautz Train Station / Q12269224
# Zarauzko Real Golf Kluba

Zarauzko Real Golf Kluba Gipuzkoako Zarautz udalerrian dagoen golf-zelai bat da. Iñurritza auzoan dago, Zarauzko hondartza eta Iñurritza biotopo babestuaren artean.
1916an inauguratua izan zen.

## Ezaugarriak

* Zulo kopurua: 9.
* Barra Horiak: 5.220 m.
* Barra Gorriak: 4.400 m.
* Zelai balioa: 68.1.
* Zelai balioa: 67.8.
* Slope balioa: 119.
* Slope balioa: 109.
* Parea: 68.

## Instalazioak

* Urte osoan zabalik.
* Taberna eta jatetxea.
* Gurditxoen alokairua.
* Tenis, padeleko pistak eta gimnasioa.

## Kanpo estekak

* Zarauzko Real Golf Klubaren webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q16519285
# Zarauzko hondartza

Zarauzko hondartza :
| Ezaugarri orokorrak: ||
| - Kokalekua | Zarautz |
| - Luzera | 2.800 m |
| - Batez besteko zabalera | 50 m |
| - Betetasun maila | Handia |
| - Urbanizatze maila | Handia |
| - Pasealekua | Bai |
| Hondartza mota: ||
| - Hondar mota | Fina |
| - Bainuaren egoera | Lekuaren arabera |
| - Hondartza nudista | Bai |
| Kirolak: |
| - Surfa egiteko | Oso ona |
| - Urpekaritza | Bai |
| - Besterik | {{{beste kirolik}}} |
| Ingurumena: ||
| - Landaredia | Bai |
| - Eremu babestua | Bai (Iñurritza) |
| - Bandera urdina | Bai |
| Segurtasuna: ||
| - Arrisku seinaleak | Bai |
| - Hondartzaina | Bai |
| - Udaltzaingoa | Bai |
| - Sorosle taldea | Bai |
| Sarbideak: |
| - Elbarrientzat | Bai |
| - Sarbide mota | Pasealekuz |
| - Sarbide seinaleztatua | Bai |
| Bestelako informazioa: |
| - Taberna kopurua | 20 + |
| - Kanpina | Bai |
| - Herrigunerako distantzia | 0 m |
Zarauzko hondartza euskal kostaldeko luzeenetakoa da, luzeena Hendaiakoaren atzetik, ia 3 kilometrokoa hain zuzen ere. Zarautzen (Gipuzkoa) kokatuta dago, eta udalerri guztian zehar luzatzen da. Bertan, mundu mailako kirol probak ospatzen dira urtero, hala nola, surfekoak, hondartza-futbolekoak eta uretako motorren Munduko Txapelketak.
Hondartza eta bere pasealekua, malekoia, turismoari eskainita daude; udan batik bat. Estatistiken arabera, abuztuko igande batean, Zarauzko hondartzan, 30.000 pertsona baino gehiago egoten dira. Bertako urak, nahiko arriskutsuak direnak, 30 sorosle, 2 erizain eta mediku batez zaindurik egoten dira ekainaren 1etik, urriaren 1era.

## Malekoia

Hondartzaren gainean eta horren paraleloan luzatzen den pasealekuari "malekoia" deitzen zaio. Bertan, batez ere uda aldean hainbat ekitaldi antolatzen dituzte musika, antzerkia, kirola eta beste arlo batzuetan. Ostalaritza gune aktiboa da halaber urte osoan zehar, eta ekialdeko muturrean Karlos Argiñanoren jatetxe ezaguna dago kokatuta, Mendilauta auzoan. Desertu Txikia izenekoa zonalde honetan dago halaber.
Mendebaldeko muturrean, bestela, Zarauzko portua edo moila dago, Getariaranzko errepidearen ondoan. Alde hartan, nabarmentzekoa da Narros jauregia, XVI. mendekoa eta herriko eraikinik zaharrenetarikoa dena. XX. mendea arte malekoi aldean hainbat jauregi zegoen, batez ere aurreko mendean orduko aristokraziak eraikitakoak.

## Iñurritza

Hondartzako ekialdean itsasoratzen da Iñurritza ibaia, eta honen itsasadarrak osatzen du Iñurritza biotopo babestua, Talaimendiren azpian eta Zarauzko Real Golf Klubarekin mugan, XX. mendearen hasieran sortutakoa. Biotopoa hegazti ugarik hartzen dute babesleku moduan. Itsas aldean, hondartzaren ekialdean dagoen lurmuturrak Mollarri izena dauka, antzineko kargalekua zena.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko hondartzak
* Zerrenda:Zarauzko dunetako flora

## Kanpo estekak

* Zarauzko hondartzaren web kamera
* Zarautz Turismoa
* WiFi-a Zarauzko hondartzan
* Datuak: Q2881871
* Multimedia: Beach of Zarautz / Q2881871
# Zarauzko trainerilla estropadak

Zarauzko trainerilla estropadak 1946 eta 1975 artean jokaturiko trainerilla estropada sonatuenak izan ziren, txapelketak kontuan hartu gabe. 1976an traineru estropada antolatzen hasi zen Zarautz Arraun Elkartea.

## Palmaresa

| Urtea | Irabazlea | Bigarrena | Hirugarrena |
| 1946 | Orio A | Orio B | Raspas del Embarcadero |
| 1947* | Kerizpe (Hondarribia) | Esperanza (Donostia) | Zarautz |
| 1948 | Esperanza (Donostia) | Iberia | Castro Urdiales |
| 1949 | Zierbena A | Zierbena B | Txampa (Hondarribia) |
| 1950 | Zierbena | Esperanza (Donostia) | Iberia |
| 1951 | Orio | Hondarribia | Castro Urdiales |
| 1952 | Orio | Esperanza (Donostia) | Iberia |
| 1953 | Amaikak Bat (Donostia) | Hondarribia | Orio |
| 1954 | Lasarte | Andazpe (Usurbil) | Txampa (Hondarribia) |
| 1955 | Orio | Lasarte | Iberia |
| 1956 | Lasarte | San Juan | Iberia |
| 1957 | Lasarte | Iberia | San Juan |
| 1958 | Orio | San Juan | Yola (S. Juan) |
| 1959 | San Juan A | Orio | San Juan B |
| 1960 | San Juan | Orio | Aginaga |
| 1961 | Jaizkibel (Donostia) | San Juan | Txapel Aundi (Donostia) |
| 1962 | San Juan | Txapel Aundi (Donostia) | Orio |
| 1963 | Jaizkibel (Donostia) | San Juan A | San Juan B |
| 1964 | Orio | San Juan A | San Juan B |
| 1965 | Trintxerpe | Jaizkibel (Donostia) | Hondarribia |
| 1966 | Koxtape B (S. Juan) | Koxtape A (S. Juan) | Jaizkibel (Donostia) |
| 1967 | Koxtape (S. Juan) | Lasarte | San Pedro |
| 1968 | San Pedro | Oarso (Errenteria) | Kai-Alde (Donostia) |
| 1969 | Koxtape (S. Juan) | San Pedro | Getaria |
| 1970 | Koxtape (S. Juan) | Zumaia | Getaria |
| 1971 | Getaria | San Pedro | Koxtape (S. Juan) |
| 1972 | Getaria | Koxtape (S. Juan) | Hondarribia |
| 1973 | Koxtape (S. Juan) | Getaria | Lasarte Michelin |
| 1974 | Lasarte Michelin | Yola (S. Juan) | Hernani |
| 1975 | Koxtape A (S. Juan) | Koxtape B (S. Juan) | Hernani |
* 1947an Espainiako Trainerilla Txapelketa ere izan zen.

## Garaipenak

| Herria | Garaipenak | Urteak |
| San Juan | 9 | 1959, 1960, 1962, 1966, 1967, 1969, 1970, 1973, 1975 |
| Orio | 6 | 1946, 1951, 1952, 1955, 1958, 1964 |
| Donostia | 4 | 1948, 1953, 1961, 1963 |
| Lasarte | 4 | 1954, 1956, 1957, 1974 |
| Zierbena | 2 | 1949, 1950 |
| Getaria | 3 | 1971, 1972, 2017 |
| Hondarribia | 1 | 1947 |
| Trintxerpe | 1 | 1965 |
| San Pedro | 1 | 1968 |

## Ikus, gainera

* Zarauzko Ikurrina

## Bibliografia

* Orio en el Remo, 75 años de historia, Luis Azcue Aldaz

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12269226
# Zarauzko dorrea

    Artikulu hau Zarautz udalerrian dagoen dorreari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Zarautz dorretxea».
Zarauzko dorrea Gipuzkoako Urola Kosta eskualdeko Zarautz udalerrian dagoen dorretxe bat da. Andre Maria Erregina parrokiaren hego-ekialdeko izkinari atxikia dago.

## Eraikinak

Eraikin horrek lau solairu gotiko ditu, eta azkeneko pisua XVII. mendean gehitu zitzaion, kanpaiak jartzeko. Gaur egun, Parrokia da dorre horren jabea; baina, jatorrian, Udaletxea kokatzeko eraikuntza zibila izan zen. Lehenengo solairuan egon omen zen udal-ziega. Bigarrenean, ale-biltegia eta alondegia. Goiko solairuetan, administrazio lokalaren berezko gelak zeuden: bulego txiki bat eta udaleko kabildoa biltzeko gela.
Eraikinaren beste funtzio bat izango litzateke udaleko erlojuaren euskarria izatea. Erlojuari makineria berria jarri zitzaion 1609 eta 1910 urteetan. Eraikinean bertan dagoen Zarauzko Arte eta Historia Museoan dago ikusgai erlojuaren azken makineria.
XVII. mendean, jatorrizko estalkia altxatu eta gaur egungo kanpaien gela jarri zen.
Duela gutxira arte, eraikuntzak zenbait etxebizitza izan zituen. Gaur egun, bertan daude Zarauzko Arte eta Historia Museoa eta Santa Maria la Real aztarnategi arkeologikoaren zati bat. Historian zehar, zenbait leiho eta ate ireki dira hormetan. Geratzen diren jatorrizko bao bakarrak lehen solairuko sarrera, gezileihoak eta ojiba-leiho bikiak dira.

## Iruditegia

* Eraikinaren ikuspegia Alde Zaharreko kale batetik.
* Santa Maria la Real parrokiaren kanpoaldeko ikuspegi orokorra, ezkerraldean Zarauzko dorrea ikus daitekelarik.

## Erreferentziak

* 1 2 3 Zarauzko dorrea. Zarautz Historikoa. Gure Zarautz

## Ikus gainera

* Santa Maria la Real parrokia

## Kanpo estekak

* Zarauzko dorrea. Gure Zarautz
* Datuak: Q20493082
* Multimedia: Church of Santa María la Real bell tower, Zarautz / Q20493082
# Zbrosławice udalerria

Zbrosławice Poloniako Silesiako voivoderriko landa-udalerri bat da, Tarnowskie Góry barrutian kokatuta. 148,36 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 15886 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q553389
* Multimedia: Gmina Zbrosławice / Q553389
ieaSilesiako voivoderriko udalerriak :
# Zbudské Dlhé

Zbudské Dlhé Eslovakiako udalerri bat da, Humennéko barrutian kokatuta. 8,36 km²ko azalera du eta 720 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1414. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q1046048
* Multimedia: Zbudské Dlhé / Q1046048
# Zbudza

Zbudza Eslovakiako udalerri bat da, Michalovceko barrutian kokatuta. 9,07 km²ko azalera du eta 533 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1235. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q783989
# Zbrojníky

Zbrojníky Eslovakiako udalerri bat da, Leviceko barrutian kokatuta. 16,36 km²ko azalera du eta 504 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1303. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q647031
* Multimedia: Zbrojníky / Q647031
# Zbuczyn udalerria

Zbuczyn Poloniako Mazoviako voivoderriko landa-udalerri bat da, Siedlce barrutian kokatuta. 210,75 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 10121 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q2182287
* Multimedia: Gmina Zbuczyn / Q2182287
ieaMazoviako voivoderriko udalerriak :
# Zbudská Belá

Zbudská Belá Eslovakiako udalerri bat da, Medzilaborceko barrutian kokatuta. 15,97 km²ko azalera du eta 132 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1463. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q1094128
* Multimedia: Zbudská Belá / Q1094128
# Zearing (Iowa)

Zearing Iowako hiri bat da. Story konderrian kokatua dago. 2010ean 554 biztanle zituen, 1,94 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Story konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1929021
* Multimedia: Zearing, Iowa / Q1929021
# Zeaxantina

Zeaxantina xantofila mota bat da, naturan agertzen den karotenoide alkohol ugarienetako bat. Luteinaren isomeroa da.

## Izena eta iturriak

Artoan (Zea mays) aurkitu zenez honen izena hartzen du. Artotan baino kontzentrazio handiagotan hosto berdeko barazkietan aurkitzen da ordea; azatan, zerbatan, ziazerbatan... Animaliek ekoiztu ezin dutenez dietan bidez hartzen dute eta bioakumulazioz agertzen da arrautza gorringotan adibidez.
Hona hemen zeaxantina gehien duten elikagaiak.
| Elikagaia | Luteina/Zeaxantina (mg/100g) |
| Aza kizkurtua | 39,5 (gordina) 18,2 (sukaldatua) |
| Arbia | 12,8 |
| Ziazerba | 12,2 (gordina) 11,3 (sukaldatua) |
| Zerba | 11,0 |
| Bruselaza | 1,6 |
| Azenarioa | 0,687 |
| Artoa | 0,642 |
| Arrautza | 0,353 |

## Funtzioa

Begi barneko erretinan badugu macula lutea deritzon orbain hori bat. Horrek detaileetan erreparatzeko gaitasuna ematen digu, besteak beste irakurri ahal izateko edo pertsonen aurpegiak desberdintzeko. Bertan aurkitzen dira luteina eta zeaxantina.
Antioxidatzaile eraginkorra da eta macula lutea horren endekapena ekiditen du, begi-lausoa garatzea oztopatzen du beteak beste.

## Erabilerak

* Elikagaien koloratzailea da. Afrikako marigold (Tagetes erecta) landaretik ateratzen da industrialki ekoizteko.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Carotenoids» Linus Pauling Institute 2014-04-28 (Noiz kontsultatua: 2019-01-05).
* ↑ (Ingelesez) «Lutein, zeaxanthin, and meso-zeaxanthin: The basic and clinical science underlying carotenoid-based nutritional interventions against ocular disease» Progress in Retinal and Eye Research 50: 34–66. 2016-01-01 doi:10.1016/j.preteyeres.2015.10.003. ISSN 1350-9462. (Noiz kontsultatua: 2019-01-05).
* ↑ «NIH study provides clarity on supplements for protection against blinding eye disease | National Eye Institute» nei.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2019-01-05).
* ↑ (Ingelesez) «The Relationship of Dietary Carotenoid and Vitamin A, E, and C Intake With Age-Related Macular Degeneration in a Case-Control Study: AREDS Report No. 22» Archives of Ophthalmology 125 (9): 1225–1232. 2007-09-01 doi:10.1001/archopht.125.9.1225. ISSN 0003-9950. (Noiz kontsultatua: 2019-01-05).
* ↑ «Maintaining Color Stability» Natural Products INSIDER 2018-01-08 (Noiz kontsultatua: 2019-01-05).

## Ikus, gainera

* Karotenoideak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q169337
* Multimedia: Zeaxanthin / Q169337
# Zebaita-(Ce)

Zebaita-(Ce) karbonato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Zebaita-(Ce) karbonato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Ba3Ce2(CO3)5F2}}$. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4,5 - 5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Cebaite-(Ce): Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Zearelanona

Zearalenona (ZEA), F2 mikotoxina ere esaten deitua, Fusarium eta Giberella generoko onddo-espezie batzuek sortutako mikotoxina da, besteak beste, F. graminearum, F. culmorum, F.equiseti eta F. verticillioides.
Onddo hauek dira eskualde epeletako laboreen kutsatzaile nagusiak, eta 21 eta 25 °C arteko tenperatura eta %87-88 bitarteko hezetasun erlatiboa izaten dute.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Zearalenone» Fermentek (Noiz kontsultatua: 2023-04-18).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q169326
* Multimedia: Zearalenone / Q169326
# Zeb (Oklahoma)

Zeb Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Cherokee konderrian dago, Oklahoma estatuan. 520 biztanle ditu, 22,178766 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Cherokee konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1823068
# Zezen gurpildun

Zezen gurpilduna jolas eta jaietan erabiltzen den jostailua da, eskorga bat zezen burua duena aurrealdean, adar eta guzti, garraiatzaile batek aurretik eraman dezan jolaserako, minik egiteko intentziorik gabe. Ohikoak dira jaietan, baita Euskal Herrian ere haurrentzako entzierroak eta ikuskizunak antolatzeko.
Toreatzaile ikasteko orduan ere erabiltzen dira, laguntzaile batek toreatzaile-gaia trebatzeko.
Zezensuzkoak ere egiten dira inoiz orga hauekin, baina ohikoagoak dira burugainean garraiatzaileak daraman zezen-figurarekin.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Interbenavente.es. (2020-06-11). «Tres bombas y un enmaromado con ruedas recordaron el día grande de las fiestas de Benavente» Noticias de Benavente y Comarca 24 horas - Interbenavente.es (Noiz kontsultatua: 2024-08-20).
* ↑ josejavier35. (2010-09-23). FIESTAS HUARTE 2010 toro con ruedas. (Noiz kontsultatua: 2024-08-20).
* ↑ Cela, Camilo José. (1984). Toreo de salon: farsa con acompañamiento de clamor y murga. (1. ed. argitaraldia) Ed. Lumen ISBN 978-84-264-2997-1. (Noiz kontsultatua: 2024-08-20).
* ↑ (Gaztelaniaz) Lozano Bartolozzi, Pedro. (1996-07-10). «El ' zezenzusko' o toro de fuego» El País ISSN 1134-6582. (Noiz kontsultatua: 2024-08-20).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q129251998
* Multimedia: Toro con ruedas / Q129251998
# Zezenaren Taldea

Zezenaren Taldea 2008an Itsasun (Lapurdi) sorturiko musika taldea da.

## Taldea

2008an hasi ziren kontzertuak ematen baina lehenengo diska 2014 urtean kaleratu zuten, Badabum Badabum!. 2017an bigarrena atera dute, Patatra. "Punk boltxebikoa" estiloa jotzen dute, hainbat hizkuntzatan kantatzen dute eta Goran Bregovic eta Emir Kusturica maite dituzte.

## Diskografia

* Badabum Badabum! (2014, autoekoizpena)
* Patatra (2017, autoekoizpena)

## Erreferentziak

* ↑ Patatra. (Noiz kontsultatua: 2017-06-30).

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)(Gaztelaniaz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q31723168
# Zezen plaza

Zezen plaza bat zezenketak egiteko erabiltzen den plaza da. Orokorrean biribilak dira, nahiz eta karratuak diren kasuak ere badiren. Europako zirkuaren antzeko egitura eta funtzioak dituzte eta bereziki ugariak dira Espainia, Frantzia eta Hego Amerikan.

## Euskal Herrian

Hona hemen Euskal Herriko zezen plaza nagusiak:
* Lehenengo mailakoak:
** Vista Alegre zezen plaza (Bilbo) (1962)
** Ilunbe zezen plaza (Donostia)
** Iruñeko zezen plaza (1922)
** Baionako zezen plaza (1893)
* Besteak:
** Azpeitiko zezen plaza
** Tolosako zezen plaza
** Gasteizko zezen plaza (1941)
** Eibarko zezen plaza
** Lizarrako zezen plaza (1917)
** Tuterako zezen plaza (1933)
** Tafallako zezen plaza
** Azkoiengo zezen plaza (1883)
** Corellako zezen plaza (1846)
** Citrueñigoko zezen plaza
** Lodosako zezen plaza
** Zangozako zezen plaza
** Fiteroko zezen plaza
Donostian ere, 1876an, lehen mailako zezen plaza zegoen Atotxan, egun desagertua dena.
Esan izan da Euskal Herriko zezen plazarik zaharrena Amurrioko Garrastatxuko baselizari erantsita dagoena dela.

## Erreferentziak

* ↑ «Garrastatxu, Amurrio | Ibilbideak Euskaditik zehar» amurrioturismo (Noiz kontsultatua: 2020-10-26).
* Datuak: Q1193438
* Multimedia: Bullrings / Q1193438
# Zezena eta arlekina

Zezena eta arlekina, 2003ko maiatzean sortu zen. Tomas Hernandez Mendizabalek sortu zuen. Egilea eskulturetan jai giroa islatzen saiatzen da. Adibidez, iñauteria, zezenak eta herri kirola. Tolosan, Zezen plazaren sarreran dago. Burdinez egina dago eta zezen baten formari arlekin batena erantsi zion Hernandezek, Tolosako inauteriei erreferentzia egiteko.
Giza figura horren txapelak Poca Tripa konpartsa beteranoak erabiltzen duena gogorarazten du. 450x400 cm-ko neurria dauka eta zelai baten gañean dago.
# Zezenketa Eibarren

Zezenketa Eibarren (Corrida de toros en Eibar, 1899) Ignacio Zuloaga margolari eibartarraren lan bat da, 19. mende amaierako Eibarko zezenketa bat irudikatzen duena. Eibarko Untzaga plaza da kokapena eta nabarmen ageri den eraikina Orbea jauregia da, margo hau egin eta gutxira suntsitua, 1902. urtean.

## Historia

Uste da Eibarrera ezkontzera egindako bidaia batean ikusi zuela bertan zezenketa Zuloagak, baina Segovian zela bizitzen, han amaitu zuen margolana 1899. urtean. Izatez, zezenketan agertzen diren pertsonaiek gehiago dute Gaztelako garaiko pertsonen itxura, 19. mende amaierako euskaldunena baino. Elementu horrek eta margolanaren itxura ilunak Espainia beltzaren ikuspegia islatzen dute, Zuloagak landu zuen estetika bat.
Margoa Félix Valdés bilbotarraren bilduma pribatuan egon zen 20. mendearen parte handi batean. Carmen Thyssen aberats bildumagileak AEBetan izandako enkante batean erosi zuen. 21. mendean lana Carmen Thyssen Museoan dago, Malagan (Espainia).

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Díez, José Luis. «Corrida de toros en Eibar» Museo Carmen Thyssen Málaga (Noiz kontsultatua: 2023-08-07).
* ↑ (Gaztelaniaz) Echaluce, Alberto. (2021-01-10). ««La baronesa se empeñó en 'Corrida de Toros en Eibar'»» El Diario Vasco (Noiz kontsultatua: 2023-08-07).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16038461
# Zezenketa Museoa (Bilbo)

Zezenketa Museoa zezenketari buruzko museo bat da, 1995eko ekainaren 9an sortua eta Bilboko (Bizkaia) Vista Alegre zezen plazan kokatua.

## Museoaren atalak

Bilboko Zezenketa Museoa zezenketaren historiako zortzi ataletan banatua dago:
* Argien garaiko tauromakia
* Erromantizismoko toreatzaileak
* Laurogehita hamazozrtziko toreatzaileak
* "Guerrita"ren garaia
* Zilarrezko garaia, bigarren errepublikara arte iristen dena
* "Manolete"ren garaia
* 50. hamarkada
* "El Cordobes"en garaia
Horietan testu didaktikoak ehundik gora irudirekin doaz lagundurik, Goyaren Tauromakia saileko lau lamina, zezenketa estiloetako lau afixa original, Bringes anaien lau koadro, zezen ezagunen buruak, Antonio Ordoñezen bi zezenketarako jantzi, "El niño de kapea"ren jantzi bat, Egaña pikadorearen jantzi bat, "Cocherito"ren ezpata bat, "Costillares"en kapote bat, liburuak eta antzinako Bilboko zezen plazen maketak ikus daitezke.

## Ordutegia

* Oro har, astelehenetik ostegunera 10:00etatik 13:30era eta 16:00etatik 18:00etara. Ostiraletan, 10:00etatik 13:30era.
* Azaroa, abendua, urtarrila eta otsaila: astelehenetik ostiralera 10:00etatik 13:30era.
* Larunbat, igande eta jaiegunetan itxia.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Museoaren orria, Vista Alegre zezen plazaren webgunean.
* Museoari buruzko orria, Bilbao Turismoren webgunean.
* Datuak: Q61364202