OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Anton Mendizabal

    Ez nahasi Antxon Mendizabal edo Antton Mendizabalekin.
Anton Mendizabal (Donostia, 1945) eskultorea eta artisaua da.

## Biografia

Filosofia eta letretan lizentziatua eta txistu karrera egindakoa, irakaskuntzan jardun izan da Anton Mendizabal 25 urtean. Orereta ikastolako arte, musika, historia, kultura eta plastikako irakaslea izan zen. Urteak aurrera joan ahala irakaskuntzarekin batera artisautza eta eskultura lantzen hasi zen. Lan horiek geroz eta denbora gehiago hartuko diote eta irakaskuntza utziko du azkenerako, buru-belarri arte munduan murgiltzeko.
1970eko hamarkadan ekin zion Mendizabalek artisautzari, bere osaba Alejandro Amenabarrekin euskal egur tailagintza ikasi zuenean. 1980eko hamarkada iristearekin batera modu profesionalean ekin zion artisautzari, Gipuzkoako tradiziozko artisau saria jasoz besteak beste. Hamarkada horretan helduko dio eskulturari ere. Argela lana da hastapen horien adierazle. Era berean euskal mitologiaren eta historiaurrearen inguruko hainbat eskultura landuko ditu hamarkada osoan.
1990eko hamarkadan pilota jokoaren inguruko artelanak egiten hasiko da. Hasieran egurrezko eskulturak izan ziren. Gaian sakontzen joan ahala pilotaren inguruko proiektu handiagoei ekin zien, hala nola Azkoitiako Oteiza pilotaguneak. Era berean euskal kulturako hainbat erakunde eta hedabiderekin kolaboratu du: Bertsozale Elkartea, Argia, Egunkaria, Gipuzkoako Aurresku Txapelketa edo Gipuzkoako Dantza Txapelketa, besteak beste.
1997an beste hainbat artistarekin batera Pagoarte kultur elkartea sortu zuen Oiartzunen, eta elkarte horren lokalean hasi zen lanean.
2000. urtetik aurrera egin dituen lanen artean Olivier Messiaen konpositorearen omenez egindako eskulturak nabarmentzen dira. 2008an, Messiaen-en jaiotzaren mendeurrena ospatzeko Parisko Trinitate elizan erakutsi zituen eskultura horiek, baita urte bereko abuztuan Donostiako Kutxa Boulevard aretoan ere, Soinuak Soin izeneko erakusketan.
Otaiza pilotalekuak, arkitekturarekin elkarlanean egindako lan bat dira, Azkoitian.

## Iruditegia

* Sutar (Oteizaren omenez), 2008, Oiartzunen.
* Oteiza frontoiak, Azkoitia.
* Oteiza frontoien ondoko pilotariak.

## Erreferentziak

* ↑ «Lanak • antonmendizabal.com» www.antonmendizabal.com (Noiz kontsultatua: 2023-01-29).

## Kanpo estekak

* Anton Mendizabalen webgunea
* Soinuak soin erakusketari buruzko artikulua Argia astekarian
* Datuak: Q12253635
* Multimedia: Anton Mendizabal / Q12253635
# Anton Pliesnoi

Anton Pliesnoi (Dnipro (Ukraina), 1996ko irailaren 17a) halterofilian aritzen den Ukrainan jaiotako kirolari georgiarra da.

## Olinpiar Jokoak

2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina eskuratu zuen halterofilian ≤96 kilo kategorian, bi jasoaldietan 387 kilo jasoz; Fares El-Bakh qatartarraren (urrezko domina) eta Keydomar Vallenilla venezuelatarraren (zilarrezko domina) atzetik sailkatu zen.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 03 ! | Halterofilia ≤96 kilo, gizonezkoa. |

## Erreferentziak

* ↑ «Anton Pliesnoi» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ «Anton Pliesnoia» olympics.com (Gaztelaniaz)
* ↑ Emaitzak 2020 olympedia.org (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q63120013
# Aphyonidae

Aphyonidae arrain ofidiformeen familia da, mundu osoko itsaso tropikal eta azpitropikaletan bizi dena.

## Generoak

FishBaseren arabera, familiak egun 23 espezie ditu, 6 generotan banaturik:
* Aphyonus
* Barathronus
* Meteoria
* Nybelinella
* Parasciadonus
* Sciadonus

## Erreferentziak

* ↑ Nelson, Joseph S.. (1976). Fishes of the World. John Wiley & Sons ISBN 0-471-54713-1..
* ↑ www.fishbase.org

## Kanpo estekak

* Datuak: Q631062
* Multimedia: Aphyonidae / Q631062
* Espezieak: Aphyonidae
# André Leducq

André Leducq (1904ko otsailak 27-1980ko ekainak 18) Frantziako Tourra 1930rean eta 1932an irabazi zuen txirrindulari profesional frantziar bat izan zen.

## Biografia

Saint-Ouen herrian jaio zen. Bi aldiz munduko txapeldun izan zen zaletuen mailan, 1927an profesionaletara pasa aurretik. Hurrengo urtean Paris-Roubaix irabazi zuen eta Frantziako Tourrean bigarren izan zen, bere ospea bere umore onagatik ere ezarriz. Bere beste garaipen garrantzitsuen artean Frantziako Tourreko bi garaipenak (non 9 partehartzetan 25 etapa garaipen lortu zituen) eta 1931ko Paris-Tours daude.
Erretiratu ondoren, 1950eko hamarkadan parte hartu zuen txirrindularitza talde bat sortu zuen.

## Palmaresa

1927
* 2. Euskal Herriko Itzulian eta 2 etapa
* 4. Frantziako Tourrean eta 3 etapa
1928
* Paris-Roubaix
* 2. Frantziako Tourrean eta 4 etapa
* 2. Frantziako errepideko txirrindularitza txapelketan
* 2. Euskal Herriko Itzulian eta etapa 1
1929
* 3. Frantziako errepideko txirrindularitza txapelketan
* 4. Euskal Herriko Itzulian eta etapa 1
1930
* Frantziako Tourra eta 2 etapa
1931
* Paris-Tours
* 3. Frantziako errepideko txirrindularitza txapelketan
1932
* Frantziako Tourra eta 5 etapa
1933
* Nazioarteko Kriteriuma

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan

| Itzuli Handia | 1927 | 1928 | 1929 | 1930 | 1931 | 1932 | 1933 | 1934 | 1935 | 1936 | 1937 | 1938 |
| Frantziako Tourra | 4. | 2. | 11. | 1. | 10. | 1. | 31. | — | 17. | — | — | 30. |

## Kanpo estekak

André Leducq - ProCyclingStats
* Datuak: Q503630
* Multimedia: André Leducq / Q503630
# André Labarrère

André Labarrère-Paulé (Paue, 1928ko urtarrilaren 12a - ibidem, 2006ko maiatzaren 16a) frantziar politikaria izan zen. Frantziako Alderdi Sozialistako kidea izan zen. Quebecen irakasle izan ondoren, jaioterrira itzuli eta 1971 eta 2006 artean bertoko alkatea izan zen. Akitaniako Eskualde Kontseiluko presidentea ere izan zen.

## Lanak

* Pierre-Joseph-Olivier Chauveau, « Les Classiques Canadiens » bilduma, Fidès, Montreal, 1962
* Les Laïques et la presse pédagogique au Canada français au XIXe, Presse de l'Université Laval, Quebec, 1963
* Les Instituteurs laïques au Canada français, 1836-1900, Presse de l'Université Laval, Quebec, 1965
* Les Secrets de l'écriture, Édition du Jour, Montreal, 1969
* Monseigneur Laflèche, « Les Classiques Canadiens » bilduma, Fidès, Montreal eta Paris, 1970
* Pau, Pyrénées-Atlantiques (64), Éditions SAEP, Colmar, 1972
* Votre écriture, Messieurs !, Éditions Ramsay, 1987 ISBN 2-85956-621-X
* Une Visite avec Huysmans, Réunion des musées nationaux, 1989 ISBN 2-7118-0563-8
* Pau, ville-jardin, Éditions Arthaud, Marrimpouey, 1992 ISBN 2-7003-0432-2
* L'Écriture des stars, Éditions Ramsay, 1992
* Le Bal des célibataires, Éditions Ramsay, 1992 ISBN 2-84041-009-5
* Le Baron rouge, Éditions Ramsay, 1997 ISBN 2-84114-269-8
* Datuak: Q520375
* Multimedia: André Labarrère / Q520375
# André Lafond

André Lafond (Bokale, 1902ko otsailaren 25a - Niza, 1988ko uztailaren 23a) lapurtar errugbilaria izan zen, errugbi XV. modalitatean hegaleko moduan aritzen zena.

## Ibilbidea

* Aviron Bayonnais
* Stade Français Paris
* Sporting club universitaire de France rugby
* Datuak: Q16232542
# André Leroi-Gourhan

André Leroi-Gourhan (Paris, 1911ko abuztuaren 25a - Paris, 1986ko otsailaren 19a) frantziar etnologo, arkeologo eta historialaria izan zen.
Sorbonako irakasle izan zen 1953az geroztik. Hizkuntza, historia eta antropologiako metodoak erabili zituen historiaurrea aztertzeko. Frantses kolonietako etnologian eta Paleolitoko aztarnetan oinarrituak dira haren lan interesgarrienak.
Haren obra nagusiak Milieux et techniques (1945, «Bitartekoak eta teknikak»), Le Geste et la Parole (1964-1965, «Keinua eta Hitza») eta La Préhistoire de l´art occidental (1965, «Sartaldeko artearen historiaurrea») dira.

## Argitalpen nagusiak

* L'Homme et la Matière: Evolution et techniques, Paris, Albin Michel, 1943.
* Milieu et techniques, Paris, Albin Michel, 1945.
* Le Geste et la Parole, 1. : Technique et langage, 2. :Mémoire et les Rythmes, Paris, Albin Michel, 1964-1965.
* Les Religions de la Préhistoire, Paris, PUF, Quadrige, 1964.
* Préhistoire de l'art occidental, Paris, Mazenod, 1965.
* Les Racines du monde : entretiens, Paris, Belfond, 1982.
* Le Fil du temps : ethnologie et préhistoire, Paris, Fayard, 1983.
* Dictionnaire de la Préhistoire, Paris, Presses universitaires de France, 1988.
* L'Art pariétal : langage de la préhistoire, Grenoble, Jérôme Millon, 1992.
* Pages oubliées sur le Japon, Grenoble, Jérôme Millon, 2004.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q381678
# André Le Nôtre

André Le Nôtre (Paris, Frantzia, 1613ko martxoaren 12a - Paris, Frantzia, 1700eko irailaren 15a) frantses lorategigilea izan zen.

## Biografia

Versaillesko parkea eta Chantilly, Tuileries, Saint-Cloud, Meudon eta Vaux-le-Vicomteko lorategi zoragarriak diseinatu zituen, besteak beste.
Ohore handiak jaso zituen Luis XIV.aren eskutik, eta azkenean erregeak noble egin zuen 1675ean. Le Nôtreren arteak Europako hiri nagusietan ere izan zuen oihartzuna (La Granjako lorategiak, Espainian).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q273849
* Multimedia: André Le Nôtre / Q273849
# André Jolivet

André Jolivet (Paris, 1905eko abuztuaren 8a - ib., 1974ko abenduaren 20a) frantses musikagile eta orkestra-zuzendaria izan zen.
E. Varèserekin eta P. Le Flemekin ikasi zuen Parisen. Varèsek konposizioaz eta orkestragintzaz zituen kontzeptu ausartak erakutsi zizkion eta musika «magikoa»aren bidea ireki zion. Mistikotasun eta magia kutsua nabari zaio lehen lanetan (Cinq incantations, Cinq danses rituelles pour flaute, Cosmogonie, Mana). Schönberg, Berg eta, batez ere, Bartókek lagundu zioten. Daniel Lesur, O. Messiaen eta Y. Baudrierrekin batera Jeune France izeneko taldea sortu zuen, frantses musika modernoa suspertzeko helburua zuena. Bere musikagintzaren bigarren aldian gai esoterikoak baztertu eta 1940. urtetik aurrera, gerran ibili ondoren, jendearengana hurbildu nahi izan zuen, musika zuzenagoa eta sinpleagoa erabiliz (Complaintes du soldat eta Poèmes intimes). Hirugarren aldian, berriz, tinbre eta hizkera berri berezi bila hasi zen, aurreko bi aldietako joerak batuz (Épithalame, Uxor tua meza). 1943-1959. urte bitartean Comédie-Françaiseko musika zuzendaria izan zen eta Parisko kontserbatorioko irakaslea 1965-70. urte bitartean. 1972. urtean Musika Sari Nazionala irabazi zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q316280
* Multimedia: André Jolivet / Q316280
# André Juillard

André Juillard (Paris, 1948ko ekainaren 9a – Port-Blanc, 2024ko uztailaren 31) frantziar komikigilea izan zen.
Gai historikoko komikigile emankorrenetako bat izan zen. Parisko Dekorazio Arteen Eskolan ikasi zuen eta bere karrera 1974an hasi zuen Formule 1 aldizkarian. Bere lan nagusiak Les 7 Vies de l'Épervier (1983-1991), Masquerouge (1984) et Plume aux vents (1995-2000) izan ziren, guztiak Patrick Cothiasen gidoiarekin. 2000. urtetik aurrera, Blake et Mortimer komikiaren lan klasikoaren liburuki batzuk ere ilustratu zituen.
Bere marrazkien estiloaren ezaugarri nagusia argitasuna izan zen, klasizismoa, errealismoa eta dinamismoa nahastuz.

## Lanak

* Bohémond de Saint Gilles (1979–1983)
* Les chevaliers du désert
* Sortilèges à Malte
* Duel en Sicile
* L'or des croisés
* Cheminot (1982)
* Les Cathares (1982)
* Arno (1983–1997)
* Le Pique rouge
* L'Œil de Kéops
* Le Puits nubien
* Les Sept vies de l'Epervier (1983–1991)
* La blanche morte
* Le temps des chiens
* L'arbre de mai
* Hyronimus
* Le maître des oiseaux
* La part du diable
* La marque du Condor
* Chasseurs d'or (1987)
* Masquerouge (1988–2004)
* Le Cahier bleu (1994)
* Plume aux vents (1995–2002)
* La folle et l'assassin
* L'oiseau-tonnerre
* Beau-Ténébreux
* Ni Dieu ni diable
* Après la pluie (1998)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q520028
* Multimedia: André Juillard / Q520028
# André Kertész

André Kertész, Kertész Andor jaioa, (Budapest, 1894ko uztailaren 2a - New York, 1985eko irailaren 28a) hungariar argazkilaria izan zen. Argazkilaritza modernoaren ordezkari garrantzitsuenetako bat izan da. Merkataritza ikasketak egin zituen, eta Budapesteko Burtsan lan egin zuen. Lehen soldatarekin argazki-makina erosi zuen, eta zeregin horretara jarri zen. Bere argazkietan denetarik ikus daiteke: kaleko irudiak, herrixketako bizimodua, haurrak, animaliak, paisaiak... eguneroko irudi arruntak. 1925ean Parisera joan zen, eta han egin zuen lanik oparoena. Lehen argazki-erakusketa 1927an egin zuen Parisen. Vu argazki-aldizkariko lankide garrantzitsuenetako bat izan zen. Berari eskainia izan zen Georges Pompidou eraikineko lehen argazki-erakusketa. 1944an Estatu Batuetako hiritartasuna lortu zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q241754
* Multimedia: André Kertész / Q241754
# Anestesiko orokor

Anestesiko orokorrak pertzepzioaren galera itzulkorra sortzen duten sendagaiak dira. Farmako hauek anestesista batek administratzen ditu ebakuntza egitea baimenduko duen anestesia orokorra induzitu edo mantentzeko asmoarekin.

## Anestesiko motak

Anestesiko orokorrak bi taldetan sailka daitezke administrazio moduaren arabera.

### Arnasbideko anestesikoak

Arnasbideko anestesikoak bi motatakoak izan daitezke:
* Gaseosoak: oxido nitrosoa
* Isurkari hegazkorrak: halotanoa, enfluranoa, isofluranoa, desfluranoa, sebofluranoa...
Arnasbideko anestesikoekin bi ezaugarri hartu behar dira kontuan; abiadura eta potentzia. Lehenak anestesia lortzeko zenbat denbora behar den esango digu eta azkenak anestesia maila zenbatekoa izango den.
Anestesikoa biriketako parenkimara heltzen da, albeoloetatik odolera pasako da eta bertatik burmuinetara. Farmako batzuk eman eta segituan eraginkorra den kontzentrazio maila lortzen dute odolean eta gero mantendu egiten dira. Beste batzuei aldiz, asko kostatzen zaie maila egokia hartzea. Hau liposolugarritasunarekin erlazionatuta dago, hau da, lipidoetan disolbatzeko duten gaitasunarekin. Odol/gas banaketa koefizientea zenbat eta txikiagoa izan, eragina azkarragoa izango da eta beraz, gutxiago kostako zaio airetik odolera pasatzea.
Olio/gas banaketa koefizientea berriz, abiaduraren alderantzizkoa da. Liposolugarritasun altuko sendagaiek eraginkortasun handiagoa dute, askoz errazago zeharkatuko dutelako muga hematoentzefalikoa (NSZ inguratzen duen mintza). Beraz, sendagai dosi txikiak nahikoa dira eragina lortzeko.
MAC (Gutxiengo Kontzentrazio Albeolarra euskaraz) anestesiaren erdia lortzeko behar den sendagai kopurua da. Hau handia bada, sendagaia ez da indartsua izango. Parametro hau portzentajeetan ematen da, birika nahastean zenbat anestesiko dagoen adierazten du. Farmakoa eraginkorra izan dadin 0,5-2 artean egotea gomendatzen da.
Batzuetan anestesiko lasterrak interesatzen zaizkigu, nahiz eta ez oso eraginkorrak izan. Beste batzuetan eraginkortasuna beharrezkoa da. Horregatik, hainbat anestesiko konbinatzen dira.

### Zainbarneko anestesikoak

* Tiopentala, bentzodiazepinak, etomidatoa, propofola, ketamina
Zuzenean odolera doazenez, arnasbidekoak baino lasterragoak dira. Eskuarki hauek erabiltzen dira hasieran, gaixoa anestesiatzeko eta gero, arnasbidekoak ematen dira mantentzeko.

## Ikus, gainera

* Anestesiologia
* Anestesia orokorra

## Kanpo-estekak

* Datuak: Q2755101
* Multimedia: General anesthetics / Q2755101
# Aneta (Ipar Dakota)

Aneta Ipar Dakotako hiri bat da. Nelson konderrian kokatua dago. 2010ean 222 biztanle zituen, 2,55 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Nelson konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2108194
# Anestesiologia

Anestesiologia eta Erreanimazioa espezialitate medikoa da, mina eta bestelako sentsazioak blokeatzen diharduena. Ebakuntza-gelak eta kontsultak dira euren jardueraren lekuak.
Anestesistak dira esparru honen espezialistak, elkarlanean dabiltzanak zirujauekin prozesu kirurgikoen aurre eta atzetik.
Teknikari dagokionez, laburbilduz, bi motakoak dira: Alde batetik bertako anestesia edo leku zehatz batean ipintzen dena, gaixoa esnaturik egonda, eta bestetik anestesia orokorra, gaixo guztiz lokartuarekin egiten dena.

## Azpiatalak

* Minaren Unitateak.
* ABUak edo Anestesiaondoko Bizkorketako Unitateak.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Sociedad Española de Anestesiologia, Reanimacion y Terapeutica del Dolor (SEDAR)
* (Frantsesez) Société Française d’Anesthésie et de Réanimation (SFAR)
* Datuak: Q615057
* Multimedia: Anaesthesiology / Q615057
# Anet kantonamendua

Anet kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Eure eta Loir departamenduan dago, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. Guztira 25 udalerri ditu eta Anet da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1504611
# Aneta Dadexkeliani

Ana (Aneta) Dadexkeliani, jaiotzez Dadiani, (georgieraz: ანა (ანეტა) დადეშქელიანი (დადიანი); Jvari, 1872 – 1922) georgiar poeta, itzultzaile, irakasle eta alfabetatzearen aldeko ekintzailea izan zen. Jansug Dadexkeliani senarrarekin batera, nekazarien bizitza hobetzen ahalegindu zen. Georgiarren artean Alfabetatzearen Hedapenerako Elkarteko kide aktiboa izan zen.

## Bizitza

Aneta Dadiani 1872an jaio zen Jvarin, Aleksandre Dadiani eta Mavra (Mata) Tsereteliren familian. Familiako alaba bakarra zen eta goiz galdu zuen ama. Poeta zen Akaki Tsereteli osabak hazi zuen, eta horren ondorioz Anetak garai hartan ahalik eta hezkuntza onena jaso zuen. 1888an Giorgi (Jansug) Dadexkeliani Kutaisiko gobernadorearekin ezkondu zen. Bi seme izan zituzten: Ivane (1890-1916) eta Aleksandre (1893-1915), Lehen Mundu Gerran hil zirenak.
Osabaren urratsei jarraituz, aldizkari eta egunkarietan argitaratutako poemak idatzi zituen eta itzultzaile lanetan aritu zen. Samegrelo-Zemo Svanetiko nekazarien artean alfabetatzea sustatu zuen Georgiarren artean Alfabetatzearen Hedapenerako Elkarteko kide aktibo gisa.
Tatarkan Dadexkelianik koinatak sortutako Etseriko eskolari lagundu ondoren, lehen hezkuntzako eskola txiki bat ireki zuen Jvanin, georgiera biziki sustatuz.
Aneta Dadexkeliani 1922an hil zen. Bere ondarearen zati bat Georgiarren artean Alfabetatzearen Hedapenerako Elkarteari utzi zion, eta beste bat Jvariko San Jurgi elizari.

## Erreferentziak

* ↑ Georgieraren eta armenieraren alfabetoetan idatzitako izenak euskarara aldatzeko transkripzio-sistemak. Euskaltzaindia (Noiz kontsultatua: 2024-07-03).
* 1 2 3 4 (Ingelesez) Gujejiani, Rozeta; Khutsishvili, Ketevan. «Aneta Dadeshkeliani» Heinrich Böll Stiftung 2018-03-17 (Noiz kontsultatua: 2024-07-03).
* ↑ (Errusieraz) «Георгий (Джансуг) Николаевич (Тенгизович) Дадешкелиани + Анета (Анна) Александровна Дадиани» Nobility.pro (Noiz kontsultatua: 2024-07-03).
* ↑ (Ingelesez) Jones, Stephen F. (2005). Socialism in Georgian Colors: The European Road to Social Democracy, 1883-1917. Harvard University Press, 37 or. ISBN 0-674-01902-4..
* 1 2 3 4 5 (Georgieraz) «ანნა (ანეტა) ალექსანდრეს ასული დადიანი» Rodovid (Noiz kontsultatua: 2024-07-03).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q69976723
# Aneth (Utah)

Aneth Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. San Juan konderrian kokatuta dago, Utah estatuan. 427 biztanle ditu, 30,054038 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* San Juan konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2745147
* Multimedia: Aneth, Utah / Q2745147
# Aneto Atzealdea

Aneto Atzealdea, Pirinioetako hirumilako mendi bat da, 3.350 metroko garaiera du. Espainiako Aragoi autonomia erkidegoko Huesca probintzian dago.

## Ikus gainera

* Pirinioetako hirumilakoen zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17584188
* Multimedia: Espatlla d'Aneto / Q17584188
# Aneto

    Artikulu hau mendiari buruzkoa da; jainkoa gaitzat duena beste hau da: «Aneto (jainkoa)»
Aneto Pirinioetako mendi gorena da, 3.404 metroko garaierarekin. Halaber, Espainiako tontorrik altuenetan hirugarrena da, Teideren eta Mulhacenen ondoren.
Maladetako mazizoan dago, Benasqueko udalerrian, Huescako probintzian (Aragoi), Posets-Maladeta parke nazionalean.

## Lehen igoera

Anetoko lehen igoera 1842ko uztailaren 20an izan zen Platon de Tchihatcheff eta Albert de Franquevilleren eskutik, bata militar errusiarra eta bestea botaniko normandiarra. Lehen eski igorea Robach y La Falissek 1904ko apirilak 8an lortu zuten. Igo zen lehen emakumea Marshall andrea izan zen 1848ko uztailaren 14an.

## Glaziarrak

Anetoko iparrean Pirinioetako glaziarrik handiena aurkitu dezakegu, 100 hektarearekin 2.810 metrotik gora.

## Igoerako bideak

Normalean bi bide erabiltzen dira Anetoko gailurrera heltzeko:
* Bide arrunta (Renclusatik).
* Koronasetik (Koronaseko iboietatik).

## Ikus, baita ere

* Pirinioetako hirumilakoen zerrenda
* Aneto (jainkoa)

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Europako toponimia fisikoa. .

## Kanpo estekak

* Aneto luberri.net webgunean
* Benasque-an ibilaldiak
* Datuak: Q208081
* Multimedia: Aneto / Q208081
# Aneto (jainkoa)

Aneto jainkoa Aneto mendiaren gailurrarekin lotuta dago. Aran haranean erraldoia edo jentil bat da. Benasque aldean Neto jainkoaren tradizioa dago, bestetik.

## Erraldoia

Aranean, Olivier de Marliaveren arabera, Anteo azpian, betiko elurren azpian, erraldoi bat ezkutatzen da. Egun lotan dagoen erraldoi hori Benasqueko biztanleei abeltzaintza eta transhumantziaren teknikak irakatsi zien. Anetoren gailurra, Pirinioen beste askoren moduan, jainko moduan gurtua izan zen.

## Neto

Marliavek jainko horren erreferentzien jatorria XIX. mendean kokatu zituen eta ez zuen horren aztarna arkeologikorik aurkitu. Dena dela, Neto, Netu edo Neton kondaira batzuen protagonista da: gizon txiro bat ekaitz gau batean mendian galdu zen. Artalde bat ikusi zuen eta artzaiengana laguntza eske joan zen. Artaldea Neto erraldoiarena zen eta ez zion lagundu nahi izan. Erantzunez txiroak, jainkoa mozorrotuta, zigortu zuen eta Neto eta bere ardiak harriaz bihurtu zituen.

## Bibliografia

* Olivier de Marliave: Pequeño diccionario de mitología vasca y pirenaica. Jose J. de Olañeta editorea, Palma de Mallorca, 1995. ISBN: 84-7651-232-5.

## Erreferentziak

* ↑ Pequeño diccionario de mitología vasca y pirenaica, 17.or.
* ↑ https://web.archive.org/web/20170418081437/http://perso.wanadoo.es/e/jofernllopez/Aneto.html

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz):Anetoren kondaira.
* Datuak: Q13048373
# Appomattox konderria (Virginia)

Appomattox konderria (ingelesez: Appomattox County) Virginiako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Appomattox da. 2010eko zentsuaren arabera 14.973 biztanle zituen, Appomattox kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Appomattox konderriak 866,95 kilometro koadro ditu. Horietatik 3,2 ura dira. Beste 863,74 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 17,27 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 14.973 pertsonetatik 11.650 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 167 dira. 2.998 beltzak edo afroamerikarrak. 28 amerikar natiboak ziren eta 4 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 35 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 23 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 235 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q490325
* Multimedia: Appomattox County, Virginia / Q490325