# Valerie Thomas

Valerie L. Thomas, (Maryland, 1943ko otsailaren 8a) AEBetako matematikari, fisikari eta informatikaria, datu-analista eta NASA/Goddardeko Hegaldi Espazialeko Zentroan proiektu-zuzendaria da. 1980an, ilusio-transmisorea asmatu zuen, sateliteek espaziotik 3Dko irudiak transmititzeko aukera ematen duena.

## Hezkuntza eta bizitza

Valerie L. Thomas Oso gaztea zenean ,teknologiarekin liluratuta zegoen. Zortzi urte inguru zituela, gauzek nola funtzionatzen zuten jakiteko jakin-minak bultzatuta, liburu bat eskatu zuen: " The Boys First Book on Electronics". Liburu hori etxera eraman zuen, aitak proiektu batzuekin lagunduko zion itxaropenez. Thomas emakumeentzako bigarren hezkuntzako eskola batera joan zen. Garai hartan, zientzia-irakasgaiak garrantzirik gabekotzat edo emakumeentzat desegokitzat jotzen ziren, eta eskoletan, besterik gabe, sartzen ziren. Beraz, inork ez zuen bultzatu Thomas bere eskolak eskaintzen zituen matematikako ikastaro aurreratuak hartzera. Bere gaitasun teknikoa beste edozein gauza bezala baino gehiago bilaketa gisa ikusten jarraitu zuen. Hori unibertsitatean aldatu zen, Thomas Morgan State Universityn matrikulatu zen bere klaseko bi emakumeetako bat fisikan espezializatzen. Ikasle bikaina izan zen eta laster matematikako ezagutzak bereganatu zituen, matematikako analista bihurtuz. Azkenik, Thomas NASAn sartu zen, eta NASAren "Landsat" irudiak prozesatzeko sistemaren garapena kudeatzen aritu zen. Lurreko baliabideak kanpoko espaziotik aztertzeko espektro anitzeko irudiak bidali zituen lehen satelitea izan zen Landsat. 1976an, berak zerbait ikusi zuen zientzia-saio batean, eta asmakuntzaren bidetik eraman zuen. Lanpara batetik askatu eta kendu zuten goritasun-bonbilla baten ilusioa ikusi zuen. Bonbillaren ilusioa sortzeko, ispilu ahurra erabiliz, bonbillaren azpiko zorro batean beheranzko argia duen bigarren bonbilla bat erabiliz sortu zen. Ispilu lauek ez bezala (ispiluaren barruan edo atzean dauden irudiak sortzen dituzte), ispiluek irudi errealak edo beren buruaren kontrakoak sortzen dituzte. Thomas jakin-minez zegoen, eta une horretan beste irudi batzuk nola transmiti zitezkeen galdetu zuen. 1976an hasi zen esperimentatzen, ispiluen posizioekiko objektu baten eta irudi erreal baten arteko erlazioa behatzeko ekipoak instalatuz. haren ustez, hiru dimentsioko irudi hain errealistak aurkezten eta transmititzen badira, hobekuntza handiak lor daitezke bideoan, baita telebistan ere. 1980an, bere ilusioagatik patente bat jaso zuen. Ilusio optikoko irudiak sortzeko, ispilu ahur bat erabiltzen du harrera-muturrera bidaltzeko. NASA teknologia erabiltzen ari da gaur egun, eta zientzialariak, gaur egun, teknologia hori tresnetan integratzeko moduan daude, zirujauek giza gorputzean begiratu dezaten, agian telebistak eta bideo-pantailak. Thomasek lanean jarraitu zuen NASArentzat 1995ean erretiratu zen arte, eta Fisika Espatialaren Analisiaren Sareko (Tartea) proiektu-kudeatzaile izan zen, eta, Espazioaren Zientzietako Datu Eragiketen Bulegoan lan egin zuen. Bere ibilbidean, Thomasek Span-en (Halleyri buruzko ikerketarako fisika espazialaren analisi-sarea), ozono-zuloen azterketetan eta supernoba batean lagundu zuen. NASAren hainbat sari jaso zituen, GSFC MERIT saria (Goddard Space Steering Center) eta NASAren aukera-berdintasuna barne. Elkarte Tekniko Nazionaleko (NTA), Zientziako, Matematikako, Ikerketa eta Teknologia Aeroespazialeko (S.Sr. A. T. ), Inc. eta DMV urdineko (Columbia, Maryland eta Virginiako barrutia) ikasle gazteei abisatzen die.

## Asmakizunak

1980an (1980ko urriaren 21ean), ilusio-transmisorerako patente bat aurkeztu zuen, AEBko 422976117 patente-zenbakiarekin. Oraindik NASA erabiltzen du, eta aplikazioak izan ditzake kirurgian, telebistan edo bideo-jokoetan.

## Sariak eta goraipamenak

Nasa Laneko Aukera Berdintasunaren Domina eta gsfc-ren Merezimenduaren Saria jaso ditu, Godard Hegaldi Espazialaren Zentroak emandako saririk handiena.
2019: National Society of Black Physicists kide bihurtzen da.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Little Known Black History Fact: Valerie Thomas» Black America Web 2014-10-27 (Noiz kontsultatua: 2021-05-11).
* ↑ «Honarary Fanbro: Valerie Thomas» For All Nerds 2014-02-12 (Noiz kontsultatua: 2021-05-04).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q21469
* Multimedia: Valerie L. Thomas / Q21469