# Mikio Naruse

Mikio Naruse (japonieraz: 成瀬 巳喜男, Naruse Mikio, 1905eko abuztuaren 20a – 1969ko uztailaren 2a) japoniar zinema zuzendaria, gidoigilea eta ekoizlea izan zen. 1930 eta 1967 bitarte 89 film zuzendu zituen.
Naruse ezaguna da bere filmak ikuspegi ilun eta ezkor batez tratatzen zituelako. Shomin-geki (jende arruntaren drama) filmak egin zituen batez ere emakumezko protagonistekin, Hideko Takamine, Kinuyo Tanaka eta Setsuko Hara aktoreekin bereziki. Familia draman eta Japoniako kultura tradizionala eta modernoaren arteko harremanean atentzioa jarri zuelako, bere filmak Yasujirō Ozuren obrekin alderatu izan dira. Geroago egin zuen ibilbideko bere film asko Japoniako idazle ezagunen lanen moldaketak izan ziren. Nahiz eta "Japoniako urrezko aroko pertsonaia nagusia" eta "dramaturgo oso adimentsua" bezalako izendapenak jaso, Akira Kurosawa, Kenji Mizoguchi eta Ozu garaikideek baino gutxiago ezagutzen da. Bere film aipagarrienen artean Yama no Oto, Bangiku eta Ukigumo daude.

## Bizitza
### Hasierako urteak

Mikio Naruse Tokion jaio zen 1905ean eta anaia-arrebak berak hazi zituen gurasoak goiz hil ondoren. Shiro Kidoren Shochiku zinema estudioan sartu zen 1920ko hamarkadan talde arineko laguntzaile gisa eta laster Yoshinobu Ikeda komedia zuzendaria agintepean jarri zuten. 1930. urtera arte ez zuen bere kabuz film bat zuzentzen utzi. Bere estreinako filma, Chanbara fūfū, Heinosuke Goshok editatu zuen eta zinemagile gaztea laguntzen saiatu zen. Filma arrakastatsutzat jo zen eta Naruseri baimena eman zitzaion Junjo (Pure Love) film erromantikoa zuzentzeko. Bi filmak, Shochikun zuzendari gisa egindako saiakerak gehienak bezala, galdutzat jotzen dira.
Naruseren lehen obra Flunky, Work Hard! (1931) film laburra da, komedia eta etxeko dramaren arteko nahasketa. 1933–1934 urteetan, melodrama isilen serie bat zuzendu zuen , Apart From You, Every-Night Dreams, eta Street Without End, ingurune zail eta erantzukizun praktikoak dituzten emakumeengan oinarrituak. Alexander Jacobyren arabera, "birtuosismo estilistiko handia" erakutsi zuen. Shochikuko lan baldintzekin eta esleitu zitzaizkion proiektuekin konforme ez zegoela, Naruse 1934an utzi zuen Shochikun eta PCL estudioetara joan zen (Photo Chemical Laboratories, gero Toho bihurtu zena).
Bere lehen film nagusia Tsuma yo bara no yô komedia drama izan zen (1935). Kinema Junpo aldizkariak urteko filmik onena aukeratu zuen, eta Estatu Batuetan antzerki estreinaldia lortu zuen lehen film japoniarra izan zen (harrera ona izan ez zuen arren). Filma neska gazte baten inguruan da, haren aitak familia utzi eta geisha ohi batekin bizitzera joaten da. Aita mendiko herri urrun batean bisitatzen duenean, bigarren emaztea lehena baino askoz egokiagoa dela gertatzen da. Zinemaren historialariek filmaren "kutsu modernoa eta bizia" eta "estilo bisual berritzailea" eta "jarrera sozial aurrerakoiak" azpimarratu dituzte.
Hurrengo urteetako Naruseren filmak zinemaren historialarik lan txikiagotzat hartu izan dituzte, hein batean gidoi eta antzezpen ahulak direlako, nahiz eta Jacobyk esperimentazio formala eta matrimonioaren erakundearekin jarrera eszeptikoa erakutsi zituela adierazten duen Avalancheko eta A Woman's Sorrows filmetan (1937an biak). Narusek geroago argudiatu zuen garai hartan ez zuela ausardiarik eskaini zizkioten proiektu batzuei uko egiteko, eta eduki ahula teknikan zentratzearekin konpentsatzeko saiakerak ez zuela funtzionatu.
Gerra urteetan zehar, Narusek bere biografo Catherine Russellek "proiektu seguruak" izendatzen zituenari eutsi zion baina gehienetan propaganda militarista eskatzen zuen filmak saihestu zitue. 1940ko hamarkadaren hasieran Narusek Sachiko Chibataz banandu egin zen. 1941ean, Hideko the Bus Conductor komedia zuzendu zuen Hideko Takaminerekin, gero bere ohiko aktore protagonista izango zena.

### Gerraosteko karrera

1951ko Repastek zuzendariaren itzulera ekarri zuen eta Fumiko Hayashi emakume idazlearen Lightning (1952) eta Floating Clouds (1955) lanen moldaketak egiten lehena izan zen. Pelikula horietan guztietan harreman zorigaiztokoekin edo familiako harremanekin borrokan ari ziren emakumeak agertzen ziren eta nazio mailako zinema sari entzutetsuak jaso zituzten. Late Chrysanthemums (1954), Hayashiren ipuin laburrak oinarritzat hartuta, lau geisha ohien istorioa kontatzen du eta gerraosteko Japonian finantza-murrizketekin aurre egiten haien zailtasunak. Saisei Murō eta Yasunari Kawabata-ren literaturan oinarritu ziren Older Brother, Younger Sister (1953) eta Sound of the Mountain (1954) drama familiarra, desegindako bikotearen erretratua.
1960ko hamarkadan, Naruseren produkzioa gutxitu egin zen artean (neurri batean gaixotasunaren ondorioz), zinemaren historialariek diote horrekin batera gai sentimentalak eta "melodrama modu ikusgarriagoan" gehiago jorratu zituela. Onna ga kaidan o noboru toki (1960, When a Woman Ascends the Stairs) bere negozioa sortzen saiatzen ari den tabernako azafata zahar baten istorioa kontatzen du eta A Wanderer's Notebook (1964) Fumiko Hayashi idazlearen bizitza jarraitzen du. Bere azken filma Midaregumo (Scattered Clouds edo Two in the Shadow, 1967) izan zen. Bi urte geroago, Naruse minbiziak jota hil zen, 63 urte zituela.
Naruse serioa eta uzkurra zela esan zuten, eta Tamai Masao zinemagilea bezalako bere kolaboratzaile gertukoenek eta iraupen luzekoek ere ez zuten berari buruz gauza askorik jakiten. Elkarrizketa oso gutxi eman zituen eta Akira Kurosawaren arabera, zuzendari oso ziurra zen, eta guztia bera kaxa egiten zuen platoan. Hideko Takaminek gogoratu zuen: "Eszena bat errodatzerakoan, ez zuen sekula esango zerbait ona, txarra, interesgarria edo hutsala zenik. Erabat aiherga zen. Bere 20 bat filmetan agertu nintzen, eta, hala ere, ez zidan sekula izan antzezteko argibiderik eman. "

## Filmografia

Mikio Naruseren filmografia :
| Urtea | Ingelesezko titulua | Japonierazko titulua | Rōmaji titulua | Oharrak |
| 1930 hamarkadako film mutuak |||||
| 1930 | Mr. and Mrs. Swordplay | チャンバラ夫婦 | Chambara fufu | Galduta. Intimate Love izenburupean ere. |
| 1930 | Pure Love | 純情 | Junjo | Galduta |
| 1930 | Hard Times | 不景気時代 | Fukeiki jidai | Galduta |
| 1930 | Love Is Strength | 愛は力だ | Ai ha chikara da | Galduta |
| 1930 | A Record of Shameless Newlyweds | 押切新婚記 | Oshikiri shinkonki | Galduta |
| 1931 | Now Don't Get Excited | ねえ興奮しちゃいやよ | Nee kofun shicha iya yo | Galduta |
| 1931 | Screams from the Second Floor | 二階の悲鳴 | Nikai no himei | Galduta |
| 1931 | Flunky, Work Hard! | 腰弁頑張れ | Koshiben gambare | |
| 1931 | Fickleness Gets on the Train | 浮気は汽車に乗って | Uwaki wa kisha ni notte | Galduta |
| 1931 | The Strength of a Moustache | 髭の力 | Hige no chikara | Galduta |
| 1931 | Under the Neighbours' Roof | 隣の屋根の下 | Tonari no yani no shita | Galduta |
| 1932 | Ladies, Be Careful of Your Sleeves | 女は袂を御用心 | Onna wa tamoto o goyojin | Galduta |
| 1932 | Crying to the Blue Sky | 青空に泣く | Aozora ni naku | Galduta |
| 1932 | Be Great! | 偉くなれ | Eraku nare | Galduta |
| 1932 | Chocolate Girl | チョコレートガール | Chokoreito garu | Galduta |
| 1932 | No Blood Relation | 生さぬ仲 | Nasanu naka | |
| 1932 | The Scenery of Tokyo with Cake | 菓子のある東京風景 | Kashi no aru Tokyo no fûkei | Galduta. Publizitate film laburra. |
| 1932 | Moth-eaten Spring | 蝕める春 | Mushibameru haru | Galduta |
| 1933 | Apart From You | 君と別れて | Kimi to wakarete | |
| 1933 | Every-Night Dreams | 夜ごとの夢 | Yogoto no yume | |
| 1933 | A Married Woman's Hairstyle | 僕の丸髷 | Boku no marumage | Galduta |
| 1933 | Two Eyes | 双眸 | Sobo | Galduta |
| 1933 | Happy New Year! | 謹賀新年 | Kingashinnen | Galduta |
| 1934 | Street Without End | 限りなき舗道 | Kagirinaki hodo | |
| 1930 hamarkadako film soinudunak |||||
| 1935 | Three Sisters with Maiden Hearts | 乙女ごころ三人姉妹 | Otome-gokoro sannin shimai | |
| 1935 | The Actress and the Poet | 女優と詩人 | Joyu to shijin | |
| 1935 | Wife! Be Like a Rose! | 妻よ薔薇のやうに | Tsuma yo bara no yo ni | Kimiko izenburupean ere. |
| 1935 | Five Men in the Circus | サーカス五人組 | Saakasu goningumi | |
| 1935 | The Girl in the Rumor | 噂の娘 | Uwase no musume | |
| 1936 | Man of the House | 桃中軒雲右衛門 | Tochuken Kumoemon | |
| 1936 | The Road I Travel with You | 君と行く路 | Kimi to yuku michi | |
| 1936 | Morning's Tree-Lined Street | 朝の並木路 | Asa no namikimichi | |
| 1937 | A Woman's Sorrows | 女人哀愁 | Nyonin aishu | |
| 1937 | Avalanche | 雪崩 | Nadare | |
| 1937 | Learn from Experience, Part I | 禍福 前篇 | Kafuku zempen | |
| 1937 | Learn from Experience, Part II | 禍福 後篇 | Kafuku kôhen | |
| 1938 | Tsuruhachi and Tsurujiro | 鶴八鶴次郎 | Tsuruhachi Tsurujiro | |
| 1939 | The Whole Family Works | はたらく一家 | Hatarakku ikka | |
| 1939 | Sincerity | まごころ | Magokoro | |
| 1940 hamarkadako filmak |||||
| 1940 | Travelling Actors | 旅役者 | Tabi yakusha | |
| 1941 | A Face from the Past | なつかしの顔 | Natsukashi no kao | |
| 1941 | Shanghai Moon | 上海の月 | Shanhai no tsuki | Osatu gabeko metrajea mantentzen da. |
| 1941 | Hideko the Bus Conductor | 秀子の車掌さん | Hideko no Shasho-San | |
| 1942 | Mother Never Dies | 母は死なず | Haha wa shinazu | |
| 1943 | The Song Lantern | 歌行燈 | Uta andon | |
| 1944 | This Happy Life | 楽しき哉人生 | Tanoshiki kana jinsei | |
| 1944 | The Way of Drama | 芝居道 | Shibaido | |
| 1945 | Until Victory Day | 勝利の日まで | Shori no hi made | Galduta |
| 1945 | A Tale of Archery at the Sanjusangendo | 三十三間堂通し矢物語 | Sanjusangendo toshiya monogatari | |
| 1946 | The Descendents of Taro Urashima | 浦島太郎の後裔 | Urashima Taro no koei | |
| 1946 | Both You and I | 俺もお前も | Ore mo omae mo | |
| 1947 | Even Parting is Enjoyable | 別れも愉し | Wakare mo tanoshi | Four Love Stories (Yottsu no kai no monogatari) film antologiaren zatia. |
| 1947 | Spring Awakens | 春のめざめ | Haru no mezame | |
| 1949 | The Delinquent Girl | 不良少女 | Furyo shojo | Galduta |
| 1950 hamarkadako filmak |||||
| 1950 | Conduct Report on Professor Ishinaka | 石中先生行状記 | Ishinaka Sensei gyojoki | |
| 1950 | Angry Street | 怒りの街 | Ikari no machi | |
| 1950 | White Beast | 白い野獣 | Shiroi yaju | |
| 1950 | Battle of Roses | 薔薇合戦 | Bara kassen | |
| 1951 | Ginza Cosmetics | 銀座化粧 | Ginza gesho | |
| 1951 | Dancing Girl | 舞姫 | Maihime | |
| 1951 | Repast | めし | Meshi | |
| 1952 | Okuni and Gohei | お国と五平 | Okuni to Gohei | |
| 1952 | Mother | おかあさん | Okasan | |
| 1952 | Lightning | 稲妻 | Inazuma | |
| 1953 | Husband and Wife | 夫婦 | Fufu | |
| 1953 | Wife | 妻 | Tsuma | |
| 1953 | Older Brother, Younger Sister | あにいもうと | Ani Imoto | |
| 1954 | Sound of the Mountain | 山の音 | Yama no oto | The Thunder of the Mountain izenburupean ere. |
| 1954 | Late Chrysanthemums | 晩菊 | Bangiku | |
| 1955 | Floating Clouds | 浮雲 | Ukigumo | |
| 1955 | The Kiss | くちづけ | Kuchizuke | Women's Ways (Onna Doshi) film antologiaren zatia |
| 1956 | Sudden Rain | 驟雨 | Shūu | |
| 1956 | A Wife's Heart | 妻の心 | Tsuma no kokoro | |
| 1956 | Flowing | 流れる | Nagareru | |
| 1957 | Untamed | あらくれ | Arakure | |
| 1958 | Anzukko | 杏っ子 | Anzukko | |
| 1958 | Herringbone Clouds | 鰯雲 | Iwashigumo | Naruse's first color film |
| 1959 | Whistling in Kotan | コタンの口笛 | Kotan no kuchibue | Kolorezko filma. Whistle in My Heart izenburupean ere. |
| 1960 hamarkadako filmak |||||
| 1960 | When a Woman Ascends the Stairs | 女が階段を上る時 | Onna ga kaidan o agaru toki | |
| 1960 | Daughters, Wives and a Mother | 娘・妻・母 | Musume tsuma haha | Color film |
| 1960 | The Flow of Evening | 夜の流れ | Yoru no nagare | Kolorezko filma. Yuzo Kawashimarekin batera zuzendua. |
| 1960 | The Approach of Autumn | 秋立ちぬ | Aki tachinu | Autumn Has Already Started izenburupean ere. |
| 1961 | As a Wife, As a Woman | 妻として女として | Tsuma toshite onna toshite | Koloreko filma. The Other Woman izenburupean ere. |
| 1962 | A Woman's Place | 女の座 | Onna no za | The Wiser Age izenburupean ere. |
| 1962 | A Wanderer's Notebook | 放浪記 | Horoki | Her Lonely Lane izenburupean ere. |
| 1963 | A Woman's Story | 女の歴史 | Onna no rekishi | |
| 1964 | Yearning | 乱れる | Midareru | |
| 1966 | The Stranger Within a Woman | 女の中にいる他人 | Onna no naka ni iru tanin | The Thin Line izenburupean ere. |
| 1966 | Hit and Run | ひき逃げ | Hikinige | Moment of Terror izenburupean ere. |
| 1967 | Scattered Clouds | 乱れ雲 | Midaregumo | Kolorezko filma. Two in the Shadow izenburupean ere. |

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 The best Japanese film of every year – from 1925 to now at the British Film Institute website. (Noiz kontsultatua: 4 January 2021).
* 1 2 3 4 Russell, Catherine (2008). The Cinema of Naruse Mikio: Women and Japanese Modernity. Durham and London: Duke University Press. ISBN 978-0-8223-4290-8.
* ↑ A dose of reality. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1371306
* Multimedia: Mikio Naruse / Q1371306