OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Iratxe Mugire

Iratxe Mugire (Barakaldo, Bizkaia, 1984) euskal kantautorea da. Oviedon fisioterapia ikasi zuen.

## Biografia

12 urterekin kantak sortzeari ekin zion eta urte bat geroago gitarra jotzen ikasi zuen. 17 urterekin Innis Fodhla diskoa grabatu zuen. Diska honekin Gazte Leiho (Senpere) lehiaketako hirugarren saria lortu zuen.
2013an berriz ekin zion kanta berriak sortzeari eta 2016an La piel transparente diskoa kaleratu zuen.

## Diskografia

* Innis Fodhla (2002)
* La piel transparente (2016)

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Iratxe Mugire-ren webgune ofiziala
* Iratxe Mugireren MySpacea.
* Iratxe Mugireri elkarrizketa Berrian.
* Iratxe Mugireri elkarrizketa Euskadi Irratiko Aperitifa irratsaioan. (entzungai)
* Datuak: Q12259725
# Interfaze

Orokorrean, interfaze bat izaera desberdineko gauza bi elkartzen diren eremua edo puntua da.
Honela, helburu berdina duten prozesu desberdin bi elkartzea ahalbidetzen duen bitartekoari interfazea deritzo.
Arlo askotan erabiltzen da termino hau:
   * Software arloan, erabiltzailearen interfazea erabiltzailearen eta programaren artean informazioa trukatzeko programaren atala da.
   * Elektronika arloan, interfaze elektronikoa sistema elektroniko bi edo gehiagoren arteko komunikazioa ahalbidetzen duen ataka (zirkuitu) fisikoa da.
# Interfaze elektroniko

Interfaze elektronika arloan sistema elektroniko bi edo gehiagoren arteko komunikazioa ahalbidetzen duen ataka (zirkuitu) fisikoa da.
Eskuarki, konputagailuek eta terminalek ez dute distantzia urruneko sareko datuak bidaltzeko eta jasotzeko ahalmenik. Honelako eginkizunetarako interfazeak daude.
Ez dago interfaze unibertsalik, elektronika aurrera doan heinean ezaugarri berriak sortzen dira: USB, SCSI, Firewire, SATA, PCI...
Interfaze bik komunikatu ahal izateko komunikazio protokolo berdina erabili behar dute. Normalean interfazearen izenak hardwarea eta protokoloa adierazten dute.

## Ikus, gainera

* USB
* Firewire
* Bluetooth
* Ataka informatikoa
* RS-232
* IDE
* SATA
* PCI
* IrDa
* PCMCIA

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9008971
# Interes orokor

Interes orokorra hiritar eta gizarteko erakundeen gehiengoari funtsezkoak edo garrantzi handikoak zaizkion jarduera, ekintza, erabaki eta erakundeen multzoa da. Res publica, Commonwealth edo prokomun izenak ere eman zaizkio kontzeptu berari, nahiz eta, batzuetan, Estatu arrazoiarekin nahasten den. Kontzeptua ez dago zeharo definitua, baina orokorrean Estatu batek edo instituzio batek herritar guztien (hau da, nazio bat edo instituzio baten azpian dauden herritar guztiak) ongizatea bilatzean datza, izan hau poztasuna, interesa, utilitatea, onura...

## Kanpo estekak

* Datuak: Q29627
# Interfase (kimika)

    Artikulu hau kimika-termino buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Interfase».
Interfase materiaren bi egoera desberdinen, edo dispertsio baten bi faseen arteko ukitzegunea edo muga da. Faseak era askotakoak izan daitezke:
* solido baten eta gas edo lurrun baten artekoa;
* solido bat beste isurkari batean dispertsioan;
* isurkari baten tantak beste isurkari batean dispertsioan;
* bi solidoen artekoa.
Elkar ukitzen duten bi gairen arteko interfasean indar fisikoak eta kimikoak agertzen dira; faseen artean tentsioak daudela esaten da. Tentsio horien eraginez buztinaren eta gisako solidoen aletxoak urak ez ditu bustitzen, eta olio tantatxoak ez dira nahasten urarekin. Hori dela eta, olioz zikinduta dauden arropak garbitzeko garbikariak erabiltzen dira; garbikariek uraren eta olioaren arteko interfasean sortzen diren tentsioak gutxitzen dituzte, eta era horretan ura eta olioa elkar daitezke, eta arropak garbi ditzakete. Interfaseko gertaeren azterketa koloideen kimikaren ikerketa alor garrantzitsua da.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2013-12-18 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q901882
# Interes gastu

Interes gastuak, mailegu bat eskuratzean sortzen diren gastuei dagokie. Hau da, mailegu-emaileak mailegu-hartzaileari kobratzen dion zenbatekoa da, lehenengoaren diruaren erabilpenagaitik. Galdu-irabazien kontuari dagokionez, interes gastuak, bankuetatik, inbertitzaileetat]] edo bestelako iturrietatik mailegaturik hartzen den zenbatekoa irudikatzen du
Interes gastuak, eragiketa-gastuetatik eta inbertsio-gastuetatik ezberdintzen dira, hauek enpresa bateko kapital egiturarekin baitute zerikusia eta normalean zerga-aringarriak dira.
Galdu irabazien kontuetan, normalean, interes sarrerak eta interes kostuak bereizi egiten dira. Hala ere, batzuetan batera joan daitezke; interes sarrera moduan, gehiegizko sarrera badago, eta interes gastu moduan, gehiegizko gastua badago.

## Kalkulua

Ondoko puntuak interes gastuaren kalkulua nola egin erakutsiko digute:
* Epealdiko maileguaren zenbateko nagusia hartu
* Urteko interes tasa identifikatu
* Interes gastuak kalkulatuko liratekeen denbora-tartea identifikatu
* Ondoko formula erabili interes gastuak kalkulatzeko
$InteresGastu=ZenbatekoNagusia\times InteresTasa\times Denbora-Tartea$
Interes gastuak kalkulatzean, Hartzekodunek sortutako pasibo gisa erregistratu ohi dira.

## Ikus, gainera

* Interes tasa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3382212
# Interes gatazka

Interes gatazka pertsona edo erakunde batek burutu behar duen eginkizunari buruz horren burutzapen egokia eragozten duen interesa duenean gertatzen da. Politikan nahiz erabakiak hartu behar diren edonolako lanbideetan gertatzen dira. Adibidez, interes gatazka sor daiteke epaile bati bere aurka erasoa egin duen pertsona baten aurkako epaiketan interes gatazka sor dakioke, epaitu behar den pertsonaren aurka sentitzen duen haserrea edo gorrotoak epaile batek bere epaian izan behar duen neutraltasuna eragozten duelako.
Pertsona batek interes gatazka batean bere interesen alde ebazten duenean, interes horien berri eman gabe, ustelkerian jausten da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q211067
* Multimedia: Conflict of interest / Q211067
# Interfase

Interfase izan daiteke:
* Interfase (kimika), materiaren bi egoera desberdinen, edo dispertsio baten bi faseen arteko ukitzegunea edo muga.
* Interfase (biologia), lehen eta bigarren zatiketa meiotikoen arteko periodoa.

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
# It Happened One Night

It Happened One Night 1934an Frank Caprak zuzendutako komedia erromantiko filma da, Samuel Hopkins Adamsen Night Bus eleberrian oinarrituta.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Ellie (Claudette Colbert) aita aberatsaren alaba bihurria da. Aitaren baimenarik gabe ezkondua, aitak ezkontza baliogabetu eta Miamira eramaten du. Elliek ihes egin eta New Yorkerako autobusa hartzen du, senarraren bila. Ibilbidean Peter Warne (Clark Gable) ezagutzen du, berari buruz artikulua idazten ari den kazetaria. Biek tratua ixten dute, batak ezer ez argitaratu senarra aurkitu arte eta besteak ihes ez egita. Baina, bien arteko amodioa haziko da.

## Sariak

Oscar Sarietan bost sari nagusiak lortu zituen, emaitza lortzeko lehendabiziko filma izanda:
* Film onenaren Oscar Saria (Columbia Pictures eta Harry Cohn)
* Zuzendari onenaren Oscar Saria (Frank Capra)
* Gizonezko aktore onenaren Oscar Saria (Clark Gable)
* Emakumezko aktore onenaren Oscar Saria (Claudette Colbert)
* Egokitutako gidoi onenaren Oscar Saria (Robert Riskin)

## Kanpo estekak

* imdb.com
* Datuak: Q208632
* Multimedia: It Happened One Night (film) / Q208632
# It girl

"It girl" emakume gazte erakargarri bat da, ospetsua gehienetan, sex appeal eta nortasun bereziki erakargarria dituena. Esamoldea XX. mendeko hasieran sortu zen britainiar goi-mailako klasean. 1927an, Clara Bow protagonista zuen Paramount Studiosen "It" filmari esker esamoldea zabaldu zen. Hasieran, emakume bat it girltzat hartzen zuten, ospetsu izateko bere erakargarritasun sexualez baliatzen ez zenean. Gaur egun, ospea, glamour eta edertasuna adierazteko erabiltzen dugu. "It girl" esamoldearen gizonezkoen bertsioa "it boy" da.

### Galeria

* Evelyn Nesbit
* Tara Palmer-Tomkinson
* Chloë Sevigny
* Sara Schätzl

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) It girl. in: Dictionary.com unabridged..
* ↑ Etherington-Smith, Meredith; Pilcher, Jeremy. (1986). The 'It' Girls. , 241 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1674997
# Itabaiana (Paraíba)

Itabaiana Brasilgo udalerri bat da, Paraíba estatuan kokatua. 23.182 biztanle ditu 218,915 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Paraíba

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2103719
* Multimedia: Itabaiana (Paraíba) / Q2103719
# It Follows

It Follows (euskaraz Jarraitzen Zaitu), 2014ko David Robert Mitchell estatubatuar zinema zuzendariaren beldurrezko film bat da. Maika Monroe, Keir Gilchrist, Daniel Zovatto, Jake Weary, Olivia Luccardi eta Lili Sepe aktoreek antzeztu zuten.
2014ko Cannesko Zinemaldian estreinatu zen, eta Sitgesko Zinemaldian ere aurkeztu zen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
AEB, Michigan. Oakland Unibertsitateko ikaslea den Jay Height (Maika Monroe) 18 urtetako neska gazteak Hugh (Jake Weary) mutilagun berriarekin auto baten atzealdean bere lehenbiziko harreman sexuala izango du. Itxuraz xaloa eta arrunta dirudien gertaera horren ondoren, mutilagunak Jay konorterik gabe uztean egoera okertu egingo da. Jay esnatzean, Hughek bere atzetik jarraika dauzkan espiritu ghaizto batzuk usatzeko helburuz neskarekin larrutan egin duela azalduko dio, madarikazioa Jayri pasaraziz. Une horretatik aurrera, Jayk espiritu horien jazarpenaren ondorioak jasango ditu, irudipen izugarriak eta amesgaizto ugari izango ditu, norbaitek edo zerbaitek so egiten diolako sentsazio txarra edukiz.

## Aktoreak

* Maika Monroe: Jaimie Height
* Keir Gilchrist: Paul Bolduan
* Daniel Zovatto: Greg Hannigan
* Jake Weary: Hugh / Jeff Redmond
* Olivia Luccardi: Yara Davis
* Lili Sepe: Kelly Height
* Bailey Spry: Annie Marshall
* Debbie Williams: Height andrea
* Ruby Harris: Redmond andrea
* Leisa Pulido: Hannigan andrea
* Ele Bardha: Height jauna
* Ingrid Mortimer: Pijamadun atsoa
* Alexyss Spradlin: Neska sukaldean
* Mike Lanier: Erraldoia
* Don Hails: Agure biluzia
* Charles Gertner: Auzoko mutila
* Erin Stone: Patioko neska
* Luke Hodgson: Lawson Institutuko marradun jertsedun mutila

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q16547881
# It – Chapter Two

It – Chapter Two (euskaraz Hura: Bigarren Atala), 2019ko Andy Muschietti argentinar zinema zuzendariak zuzendutako beldurrezko film bat da. Stephen King idazlearen 1986ko izenburu berdineko eleberrian oinarritua dago. Bill Skarsgård, James McAvoy, Jessica Chastain, Bill Hader, Jay Ryan, Isaiah Mustafa, James Ransone, Andy Bean, Jaeden Lieberher, Sophia Lillis, Finn Wolfhard, Jeremy Ray Taylor, Chosen Jacobs, Jack Dylan Grazer eta Wyatt Oleff aktoreek antzeztu zuten.
It (2017) filmaren jarraipena da.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
AEB, Maine, Derry udalerria. 1989ko udako gertakariak jazo eta hogeita zazpi urtera, It (Bill Skarsgård) izaki beldurgarria itzuli egin da. Galtzaileen Klubeko kideek ere berau agertzen baldin bazen Derryra itzuli eta berau behingoz akatzeko egin zuten zina bete eta jada helduak direla beren jaioterrira itzuli dira. Beren zoritxarrerako, It inoiz baino indartsu eta ankerrago dator.

## Aktoreak
### Glatzaileen Kluba

* James McAvoy: Bill Denbrough
** Jaeden Lieberher: Bill Denbrough mutikoa
* Jessica Chastain: Beverly Marsh
** Sophia Lillis: Beverly Marsh neskatoa
* Jay Ryan: Ben Hanscom
** Jeremy Ray Taylor: Ben Hanscom mutikoa
* Bill Hader: Richie Tozier
** Finn Wolfhard: Richie Tozier mutikoa
* Isaiah Mustafa: Mike Hanlon
** Chosen Jacobs: Mike Hanlon mutikoa
* James Ransone: Eddie Kaspbrak
** Jack Dylan Grazer: Eddie Kaspbrak mutikoa
* Andy Bean: Stan Uris
** Wyatt Oleff: Stan Uris mutikoa
* Alexandra Latysheva

### It forma

* Bill Skarsgård: Pennywise, pailazo dantzaria

### Bestelakoak

* Teach Grant: Henry Bowers
* Jess Weixler: Audra Phillips
* Will Beinbrink: Tom Rogan
* Jackson Robert Scott: Georgie Denbrough
* Xavier Dolan: Adrian Mellon
* Jake Weary: John "Webby" Garton
* Erik Junnola: Steve Dubay
* Connor Smith: Christopher Unwin
* Javier Botet

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q42726338
# Ita Rina

Ita Rina (izen osoa, Italina Lida Kravanja) (Divača, 1907ko uztailaren 7a - Budva, Montenegro, 1979ko maiatzaren 10a) Esloveniako aktorea izan zen, bere edertasunagatik ezaguna.

## Biografia

Ita Rina Divača herrian jaio zen, Austria-Hungariako Inperioan. Lehen Mundu Gerra hasi zenean familia Ljubljanara aldatu zen. Ikasketak bertan egiten ari zela 1926an Miss Esloveniarako hautagai izendatu zuten eta irabazi ez zuen arren bere argazkiak Peter Ostermayer zinegile alemaniarrak eskuratu zituen eta ondorioz 1920 eta 1930 hamarkadetan Alemania eta Txekoslovakiako filmetan aritu zen. 1931an ezkondu egin zen. 1941ean Belgradera mugitu zirenean aktore lana utzi egin zuen. Erlijioa ere aldatu zuen, katoliko izatetik serbiar ortodoxo izatera eta ondoren izena bera ere aldatu zuen, Tamara Đorđević.

## Filmografia

* Was die Kinder ihren Eltern verschweigen (1927)
* Zwei unterm Himmelszelt (1927)
* Der Tanzstudent (1928)
* Das letzte Souper (1928)
* Wilde Ehen (1929)
* Erotikon (1929)
* Frühlingserwachen (1929), Udaberriko esnatzea
* Hanba (1929)
* Die Galgentonitonischka (1930)
* Tonka Šibenice (1930)
* Der Walzerkönig (1930)
* Život teče dalje (1933)
* Das Lied der Schwarzen Berge (1933)
* A zivot jde dál (1935)
* Die Korallenprinzessin (1937)
* Zentrale Rio (1939)
* Atomic War Bride (1960), Gerra atomikoaren zubia
* Datuak: Q451945
* Multimedia: Ita Rina / Q451945
# Itaara

Itaara Brasilgo udalerri bat da, Rio Grande do Sul estatuan kokatua. 5.572 biztanle ditu 172,801 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Rio Grande do Sul

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1757446
* Multimedia: Itaara / Q1757446
# Itabaiana (Sergipe)

Itabaiana Brasilgo udalerri bat da, Sergipe estatuan kokatua. 103.439 biztanle ditu 335,76 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Sergipe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1784050
* Multimedia: Itabaiana (Sergipe) / Q1784050
# It Must Have Been Love

It Must Have Been Love (euskara literalki Maitasuna Izan Beharra Du) Roxette suediar pop abeslari bikotearen abestia da. Per Gessle musikariak idatzi zuen. 1987an single gisa plazaratu eta 1990eko Pretty Woman film ospetsuko soinu bandako abesti izan zen.

## Kanpo loturk

* It Must Have Been Love abestia entzungai. Youtube.com (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1507812
# Itabaianinha

Itabaianinha Brasilgo udalerri bat da, Sergipe estatuan kokatua. 40.678 biztanle ditu 493,313 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Sergipe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1802007
* Multimedia: Itabaianinha / Q1802007
# Imperial konderria (Kalifornia)

Imperial konderria (ingelesez: Imperial County) Kaliforniako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua El Centro da. 2010eko zentsuaren arabera 174.528 biztanle zituen, Imperial kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Imperial konderriak 11.607,6 kilometro koadro ditu. Horietatik 790,25 ura dira. Beste 10.817,35 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 0,07 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 174.528 pertsonetatik 164.198 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 140.271 dira. 5.114 beltzak edo afroamerikarrak. 1.642 amerikar natiboak ziren eta 87 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 2.201 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 189 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 1.097 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q169952
* Multimedia: Imperial County, California / Q169952
# Imperial Beach (Kalifornia)

Imperial Beach Kaliforniako hiri bat da. San Diego konderrian kokatua dago. 2010ean 26.324 biztanle zituen, 10,8 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* San Diego konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q917531
* Multimedia: Imperial Beach, California / Q917531
# Imperial (Madril)

Imperial, Espainiako Madril hiriburuko auzo bat da, Arganzuela barrutian. Hiriko 21. auzoa da.
Bere mugak honakoak dira: iparraldean Segoviako zubia eta Segovia kalea, ekialdean Segoviako erronda eta Segovia kalea, eta azkenik, mendebalde eta hegoaldean, Manzanares ibaia.
Iraganean, auzo honetan Inperial geltokia zegoen.

## Ondarea

* Vicente Calderón estadioa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3773740
* Multimedia: Imperial neighborhood, Madrid / Q3773740
# Imperial (Missouri)

Imperial Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Jefferson konderrian dago, Missouri estatuan. 4.407 biztanle ditu, 15,64539 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Jefferson konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q956301
# Imperial (Texas)

Imperial Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Pecos konderrian dago, Texas estatuan. 294 biztanle ditu, 10,933696 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Pecos konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q982143
# Imperial Brands

Imperial Brands plc (lehen Imperial Tobacco Group plc deitua) tabakoa ekoiztu eta saltzen duen britainiar enpresa da, Londresen eta Bristolen egoitzak dituena. Bere arloko laugarren enpresarik nagusiena da, aurretik Philip Morris International, British American Tobacco eta Japan Tobacco izanda.
1901ean sortua, 2007an Altadis erosi zuen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Alison Cooper: lighting up Imperial Tobacco» The Telegraph (Londres) 2010-3-21.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1471161
* Multimedia: Imperial Tobacco Group / Q1471161
# Imperial (Kalifornia)

Imperial Kaliforniako hiri bat da. Imperial konderrian kokatua dago. 2010ean 14.758 biztanle zituen, 15,2 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Imperial konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q930766
* Multimedia: Imperial, California / Q930766
# Imperial (Nebraska)

Imperial Nebraskako hiri bat da. Chase konderrian kokatua dago. 2010ean 2.071 biztanle zituen, 7,64 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Chase konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q963439
* Multimedia: Imperial, Nebraska / Q963439
# Imperial College London

Imperial College of Science, Technology and Medicine 1907an Londresen sortutako unibertsitate britainiarra da, South Kensington auzoan egoitza duena. Zientzia, ingeniaritza, medikuntza eta enpresa zientzietan espezializatua dago. Imperial Collegek mundu osoko ikasleak erakartzen ditu (2016an 125 nazionalitate baino gehiago zeuden ordezkatuta). 15 Nobel saridun, 3 Fields dominadun eta 70 Royal Societyko kide baino gehiago ditu. Unibertsitateak gizarteari egindako ekarpenen artean penizilinaren aurkikuntza, holografiaren garapena eta zuntz optikoaren garapena daude. Inperial College nazioarteko sailkapenetan munduko hamar unibertsitate ospetsuenen artean dago etengabe.
Inperial College, hasiera batean, Londresko Unibertsitateko kide bat izan zen, baina 2007an bere mendeurrena zela eta, erakunde independente bihurtu zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q189022
* Multimedia: Imperial College London / Q189022
# Irvine (Kalifornia)

Irvine Kaliforniako hiri bat da. Orange konderrian kokatua dago. 2010ean 212.375 biztanle zituen, 171,2 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Orange konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q49219
* Multimedia: Irvine, California / Q49219
# Irvillac

Irvillac (bretainieraz Irvilhag) Bretainiako Finistère departamenduko udalerria eta uharte bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q500425
* Multimedia: Irvillac / Q500425
# Irvin McDowell

Irving McDowell (1818ko urriaren 15a, Columbus, Ohio – 1885eko maiatzaren 4a, San Frantzisko, Kalifornia), Ameriketako Estatu Batuetako Armadako ofizial militar bat izan zen.Jeneral gradua izan zuen.
Nagusiki, AEBetako Gerra Zibilean zehar Bull Rungo lehen gudua galtzegatik ezaguna da, 1862ko martxoaren 12a eta 1862ko apirilaren 4a artean Potomaceko Armadaren burua izan zen.
* Datuak: Q707558
* Multimedia: Irvin McDowell / Q707558
# Irvine (Eskozia)

    Artikulu hau Eskoziako hiriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Irvine».
Irvine, Eskoziako gaeleraz: Irbhinn eta eskozieraz: Irvin, Eskozia hego-mendebaldeko udalerria da, Iparraldeko Ayrshire eskualdeko hiriburua. 2011ko erroldaren arabera 33.698 biztanle ditu. Mendebaldean dagoen Kilwinningekin batera 50.000 biztanletik gora osatzen du.

## Geografia

Irvineko badiaren ertzean dago, Clydeko fiordoan. Hondartza zabalak ditu eta Arran uhartearen ikuspegi itzela. Irvine ibaia itsasoratzen da bertan. Annick erreka arrantzaleku ezaguna da.

## Historia

Herriaren ondoan dagoen Dreghorn herrixka Europan etengabe populatua izan den toki zaharrenetakoa da, Mesolito garaikoa baita. Burdin Aroan ere gotorlektuak ugari izan ziren inguruan.
Erdi Aroan Eskoziako eskualde garrantzitsuenetakoa izan zen, bertan baitzegoen Militarren egoitza nagusia eta Lord High Constable of Scotland buruzagia, horregatik Eskoziako lehenengotako hiriburua izan zen. 1372an errege burgo titulua eskuratu zuen Ayrrekin borroka baitzuen Cunninghame eta Largseko baroierrien jabegoa lortzeko. Garai hartan hiru aintzira zeuden inguruan, Trindlemoss, Scotts eta Irvine, baina XVII mendearen bukaeran drainatu egin ziren.
Irvineko kaia Eskoziako garrantzitsuenetakoa izan zen baina Glasgowko merkatariek Greenock eta Port Glasgow hobetsi zituztenean gainbehera iritsi zitzaion. Ontziola bat ere bazuen Bigarren Mundu Gerra garaira arte iraun zuena.
1960 hamarkadan Eskoziako beste hainbat hirirekin gertatu zen bezala 1966an Irvine berria (New Town) planifikatu zuen gobernuak. 1970 hamarkadan zerbitzuak gehitu ziren eta ofizialki 1996an bukatu zen New Town-en zabalkundea.

## Iruditegia

* Eliza.
* Seagate gaztelua.
* Kalea.
* Robert Burns olerkariaren estatua.
* Irvine ibaia.
* Annick erreka.
* Trindlemoss.

## Irvinetar ezagunak

* Nicola Sturgeon, politikaria
* Jack McConnell, politikaria

## Herri eta hiri senidetuak

* Saint-Amand-les-Eaux (Frantzia)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1774629
* Multimedia: Irvine, North Ayrshire / Q1774629
# Irvine

Irvine leku ezberdinen izena izan daiteke:

## Erresuma Batua

* Irvine, Iparraldeko Ayrshire, Eskozia
* Irvine harana, Ayrshire, Eskozia
* Irvine ibaia, Eskozia
* Irvine in Annandale, Scottish Borders, Eskozia

## Estatu Batuak

* Irvine, Kalifornia
* Irvine, Kentucky

## Kanada

* Irvine, Alberta
* Irvine uhartea, Nunavut
# Irvine Welsh

Irvine Welsh (Edinburgh, 1958ko irailaren 27a- ) ingelesez eta eskozieraz idazten duen Eskoziako eleberrigilea da, Trainspotting eleberriaren idazlea dena. Gainera, gidoigilea ere bada eta zenbait filmlabur zuzendu ditu. 2021ean, Crime eleberriaren telebistarako moldaketa bat estreinatu zen Erresuma Batuan 6 ataletako serie gisa Dougray Scott Lennox detektibearekin. Irvine Welsh-en liburu batetik egin den telebistarako lehen moldaketa da.

## Idazkien zerrenda
### Eleberriak

* Trainspotting (1993)
* Marabou Stork Nightmares (1995)
* Filth (1998)
* Glue (2001)
* Porno (2002)
* The Bedroom Secrets of the Master Chefs (2006)
* Crime (2008)
* Skagboys (2009)

### Istorio laburren bildumak

* The Acid House (1994)
* Ecstasy: Three Tales of Chemical Romance (1996)
* If You Liked School You'll Love Work (2007)
* Reheated Cabbage (2009)

### Gidoiak

* You'll Have Had Your Hole
* Dose
* The Acid House
* Wedding Belles
* Four Play

### Antzezlanak

* Babylon Heights
* You'll Have Had Your Hole

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Pingitore, Silvia. (2021-11-19). «From Trainspotting to the TV series of Crime: the Irvine Welsh interview» the-shortlisted.co.uk (Noiz kontsultatua: 2022-01-30).

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q178403
* Multimedia: Irvine Welsh / Q178403