OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Buffonen orratza

Probabilitate teorian, Buffonen orratza XVIII. mendean Georges-Louis Leclerc, Buffongo kondeak planteaturiko ebazkizuna da:
Egurrezko ohol paraleloak daudela zoru batean, orratz bat erortzen bada, zenbatekoa da orratzak oholen arteko marren gainean suertatzeko probabilitatea?
Ebazpena berez interesgarria izateaz gainera, pi zenbakia hurbiltzeko metodo bat eskaintzen du.

## Ebazpena

Ebazkizuna honela planteatu ohi da:
Bedi l luzerako orratz bat, orratza t distantzia konstante batera dauden zuzen paraleloak dituen plano infinito batera erortzen bada zoriz, zenbatekoa da orratzak zuzenik ebakitzeko probabilitatea?
Ebazpena ezberdina da t<l betetzen den, hau da orratzaren luzera zuzenen arteko distantzia baino luzeagoa den.
$t\geq l\,$ betetzen bada, orratzak zuzen bat ebakitzeko probabilitatea hau da:
    $p={\frac {2l}{t\pi }}$
$t<l\,$ betetzen bada, berriz:
    $p={\frac {2l}{t\pi }}-{\frac {2}{t\pi }}\left\{{\sqrt {l^{2}-t^{2}}}+t\sin ^{-1}\left({\frac {t}{l}}\right)\right\}+1.$

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1753097
* Multimedia: Buffon's needle / Q1753097
# Cagli

Cagli Italiako udalerri bat da. Pesaro eta Urbinoko probintzian kokatuta dago, Markak eskualdean. 7.943 biztanle ditu, 226,46 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Caglik honako udalerri hauekin egiten du muga:
Acqualagna Apecchio Cantiano Fermignano Fossombrone Frontone Pergola Pietralunga Piobbico Urbania Gubbio

## Kanpo estekak

* Datuak: Q190514
* Multimedia: Cagli / Q190514
# Cagliari Calcio

Cagliari Calcio Italiako futbol taldea da, Sardinia uharteko Cagliari hirian 1920an sortu zena. Historia luzea izan arren titulu bakarra irabazi du, 1970eko liga.
Etxeko partidak Stadio Sant'Elia berriztuan jokatzen ditu.

## Historia

1920an sortu zen lau hamarkadatan maila apaletan aritu zan. 1964an lortu zuen Serie A-rako igoera eta orduan izan zuen "urrezko aroa", liga bat irabazi eta kopan finalista izan baitzen. Amerikako Estatu Batuetan ligaxka bat ere jokatu zuen 1967ko udan eta Chicago Mustangs izenarekin bigarren gelditu zen. 1976an maila galdu zuen.
1990. hamarkadan goraldi berria izan zuen eta 1990an Serie A-ra itzuli ondoren 1993an Europako postuetan bukatu zuen denboraldia. UEFA Kopan aritu zen hurrengo urtean eta final erdiak jokatu zituen. Interren aurka jokatzea egokitu zitzaion eta etxean 3-2 nagusitu bazen ere Milanen 3-0 galdu zuen. Ordutik aurrera A eta B mailen artean aritu da.

## Uniformea

* 1920-1925 ||
* 1925-1928 ||
* klasikoa ||
* 2018-19 ||
* 2019-20 ||
* 2019-20 ||
* 2020-21 ||
* 2021-22 ||

## Palmaresa
### Italian: 1

* Italiako futbol liga:
** Txapelduna (1): 1970
** Bigarrena (1): 1969
* Italiako futbol kopa (0): finalista 1969an.

### Europan: 0

* UEFA Kopa (0): finalerdiak 1994an.

## Ikus, gainera

* Italiako futbol taldeen zerrenda

## Kanpo estekak

* (Italieraz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q1900
* Multimedia: Cagliari Calcio / Q1900
# Cagliariko probintzia

Cagliari (sardinieraz: Provìntzia de Casteddu; italieraz: Provincia di Cagliari) Italiako probintzia da, Sardiniako eskualde eta uhartean kokatuta dagoena.

## Hizkuntzak

Cagliarin, zabalduen dagoen italieraz gain, sardinieraren logudorera aldaera ere hitz egiten da.

## Herriak

Armungia Assemini Ballao Barrali Burcei Cagliari Capoterra Castiadas Decimomannu Decimoputzu Dolianova Domus de Maria Donori Elmas Escalaplano Escolca Esterzili Gergei Gesico Goni Guamaggiore Guasila Isili Mandas Maracalagonis Monastir Monserrato Muravera Nuragus Nurallao Nuraminis Nurri Orroli Ortacesus Pimentel Pula Quartu Sant'Elena Quartucciu Sadali Samatzai San Basilio San Nicolo Gerrei San Sperate San Vito Sant'Andrea Frius Sarroch Selargius Selegas Senorbi Serdiana Serri Sestu Settimo San Pietro Seulo Siliqua Silius Sinnai Siurgus Donigala Soleminis Suelli Teulada Ussana Uta Vallermosa Villa San Pietro Villanova Tulo Villaputzu Villasalto Villasimius Villasor Villaspeciosa
Probintziako herririk jendetsuenak honakoak dira:

## Ikus, gainera

* Italiaren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak

* (Italieraz) Probintziako gobernuaren webgunea.
* Datuak: Q16149
* Multimedia: Province of Cagliari / Q16149
# Caganer

Caganer Kataluniako jaiotzetan jartzen den irudi famatua da. Bazter batean ezkutatuta jartzen da, makurtuta kaka egiten agertzen baita. Gehienetan alkandora zuria, praka ilunak, barretina eta gerriko gorria jantzita eta pipa ahoan izaten du.
Beste izen batzuekin ere ezagutzen da: L'home que caga (kaka egiten duen gizona), l'home que fa les seves necessitats (bere beharrak asetzen ari den gizona),...
Gaur egun pertsonai famatuen itxura ere hartzen du, batez ere kataluniar politikariena.

## Historia

Bere jatorria XVII. eta XVIII. mendeen artean, Barroko garaian, koka dezakegu. Hasieran, jaiotzan ezik baldosetan ere agertzen zen, istorioak azaltzen.
Caganersak XVIII. mendearen bukaeran agertzen dira kataluniar jaiotzetan; baina ez ziren zabaldu XIX. mendera arte.

## Ikus, gainera

* Tió de Nadal
* Olentzero

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Caganerren jatorriari buruzko artikulua.
* Personatge simpàtic de tradició típica catalana
* Datuak: Q36029
* Multimedia: Caganer / Q36029
# Cagayan Harana

Cagayan Harana (ilokeraz: Tanap ti Cagayan; filipineraz: Lambak ng Cagayan) Filipinetako eskualdea da, Luzon uhartean dagoena.

## Probintziak

| Probintzia | Kodea | Kat. | Udalerri kop. | Barangay kop. | Biztanleria (2010) |
| Batanes | 020900000 | 5ª | 6 | 29 | 16.604 |
| Cagayán | 021500000 | 1ª | 28 | 820 | 1124.773 |
| Isabela | 023500000 | 1ª | 35 | 1055 | 1489.645 |
| Bizkai Berria | 025000000 | 2ª | 15 | 275 | 421.355 |
| Quirino | 025700000 | 3ª | 6 | 132 | 176.786 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q13615
* Multimedia: Cagayan Valley / Q13615
# Cafés Baqué (txirrindularitza taldea)

Cafés Baqué :
| Taldearen informazioa ||
| UCI kodea | BAQU |
| Herrialdea | EH |
| Sorrera | 1978 |
| Modalitatea(k) | Errepidea |
| Maila | Amateur - 23 urte azpikoa |
| Organigrama ||
| Manager nagusia | Erkaitz Elkoroiribe |
| Kirol zuzendariak | Ruben Gorospe Jon Zengotitabengoa |
| Maillot-a ||
Cafés Baqué (UCI kodea: BAQU) txirrindularitza talde amateur euskalduna da. Bere egoitza Durangon (Bizkaia) dago.
Durangoko Txirrindulari Elkartearen barruan dagoen talde honek Cafés Baqué enpresa du babesle nagusia. 1978ko martxoaren 17an sortu zutenetik hainbat profesional pasa dira bertatik (tartean Julian Gorospe, Igor Astarloa, David Etxebarria, Iban Mayo, Joseba Beloki, Iñigo Landaluze, Mikel Zarrabeitia, Unai Etxebarria edo Pedro Horrillo).
2003 eta 2004ko denboraldietan talde profesional bat atera zuen, talde amateurrak jarraitu arren. Talde profesionalaren emaitza nagusienak Félix Cárdenas kolonbiarrak lortu zituen.
Taldeak, txirrindularientzat baserri bat jarri zuen, Txakurzulo Baserria. Bertan, 8 logela daude. Lau literekin eta beste lau bakarkakoak. Hamar urteko alokaerako kontratua egun zuten 2003ean.

## Erreferentziak

* ↑ www.esciclismo.com. El Cafés Baqué no seguirá en el pelotón profesional la próxima temporada por falta de un segundo patrocinador. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8254880
# Caggiano

Caggiano Italiako udalerri bat da. Salernoko probintzian kokatuta dago, Campania eskualdean. 2.523 biztanle ditu, 35,43 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Caggianok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Auletta Pertosa Polla Salvitelle Sant'Angelo Le Fratte Savoia di Lucania Vietri di Potenza

## Kanpo estekak

* Datuak: Q80709
* Multimedia: Caggiano / Q80709
# Cagayan de Oro

Cagayan de Oro, ofizialki Cagayan de Oro Hiria (cebueraz: Dakbayan sa Cagayan de Oro; tagaloz: Lungsod ng Cagayan de Oro), Filipinetako hiri bat da, Mindanao uhartean kokaturik dagoena, Iparraldeko Mindanao eskualdean. 2015ean 675.950 biztanle zituen.

## Geografia
### Klima

Datu klimatikoak (Lumbia aireportua, 1981–2010, muturrekoak 1979–2012) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) | 35.0 | 36.0 | 37.6 | 37.0 | 38.2 | 38.4 | 36.2 | 37.8 | 36.7 | 39.0 | 34.7 | 34.4 | 39.0 |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 29.6 | 30.2 | 31.3 | 32.5 | 32.9 | 32.0 | 31.6 | 32.1 | 31.8 | 31.4 | 30.9 | 30.1 | 31.4 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | 25.6 | 25.8 | 26.5 | 27.5 | 28.0 | 27.4 | 27.0 | 27.3 | 27.1 | 26.9 | 26.5 | 26.0 | 26.8 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 21.6 | 21.4 | 21.6 | 22.4 | 23.2 | 22.8 | 22.4 | 22.5 | 22.3 | 22.3 | 22.1 | 21.8 | 22.2 |
| Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) | 16.1 | 17.1 | 17.1 | 18.0 | 20.7 | 20.0 | 20.0 | 19.4 | 19.0 | 19.0 | 18.0 | 17.8 | 16.1 |
| Euria (mm) | 98.9 | 68.0 | 49.8 | 52.6 | 125.0 | 212.7 | 245.6 | 195.8 | 219.7 | 185.9 | 136.0 | 113.2 | 1703.3 |
| Euri egunak (≥ 0.1 mm) | 12 | 8 | 6 | 5 | 12 | 17 | 18 | 15 | 16 | 16 | 12 | 11 | 148 |
| Hezetasuna (%) | 84 | 82 | 80 | 77 | 78 | 81 | 83 | 80 | 82 | 83 | 83 | 84 | 81 |
| Iturria: PAGASA ||||||||||||||

## Erreferentziak

* ↑ PSA Census August 2015. psa.gov.ph (Noiz kontsultatua: 2021-1-30).
* ↑ Lumbia Airport, Misamis Oriental Climatological Normal Values. Philippine Atmospheric, Geophysical and Astronomical Services Administration (Noiz kontsultatua: 2021-2-2).
* ↑ Lumbia Airport, Misamis Oriental Climatological Extremes. Philippine Atmospheric, Geophysical and Astronomical Services Administration (Noiz kontsultatua: 2021-2-2).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1645
* Multimedia: Cagayan de Oro / Q1645
# Cagliari

Cagliari (sardinieraz: Casteddu) izen bereko probintziaren udalerri nagusia da, Sardiniako (Italia) hegoaldean eta kostaldean kokatuta dagoena. Probintziako hiriburua izateaz gain, eskualde osokoa ere bada. Mediterraneoko portu handienen artean dago gaur egun.
Metropoli-gunea ondoko udalerriek ere osatzen dute: Elmas, Assemini, Capoterra, Selargius, Sestu, Monserrato, Quartucciu eta Quartu Sant'Elena.

## Klima

Datu klimatikoak (Cagliari (1981-2010)) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 14.4 | 15.0 | 17.1 | 19.5 | 23.8 | 28.2 | 31.4 | 31.7 | 27.9 | 23.7 | 18.8 | 15.5 | 22.3 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | 9.9 | 10.2 | 12.1 | 14.5 | 18.4 | 22.5 | 25.6 | 25.9 | 22.7 | 18.9 | 14.3 | 11.1 | 17.2 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 5.4 | 5.5 | 7.2 | 9.4 | 13.1 | 16.8 | 19.7 | 20.2 | 17.5 | 14.1 | 9.9 | 6.8 | 12.2 |
| Euria (mm) | 40.7 | 40.4 | 33.6 | 42.2 | 20.7 | 10.0 | 3.1 | 7.5 | 35.7 | 49.1 | 62.7 | 49.6 | 395.3 |
| Euri egunak (≥ 1.0 mm) | 7 | 6 | 6 | 7 | 4 | 2 | 1 | 1 | 5 | 6 | 8 | 8 | 61 |
| Eguzki orduak | 150 | 163 | 209 | 218 | 270 | 311 | 342 | 321 | 243 | 209 | 150 | 127 | 2726 |
| Iturria: meteo-climat-bzh.dyndns.org ||||||||||||||

## Historia

Historia luzeko hiri zaharra da, hainbat zibilizaziotan presente egon dena. Sardiniako Erresumaren hiriburua izan zen 1324tik 1720ra eta 1798tik 1815era.
1626an Cagliariko Unibertsitatea sortu zen, Sardiniako kulturan garrantzi handiko instituzioa.
Cagliari Calcio hiriko futbol taldeak 1970ean Italiako Liga irabazi zuen, behin bakarrik lortutako balentria izanik.

## Monumentuak

Eraikin nagusien artean, San Saturninoko Basilika paleokristaua XII. mendean berriztatu eta kontsakratu zuten, XIII. mendean Katedrala eraiki zuten eta 1606an Unibertsitatea.
XX. mendeko hasieran azkenik Art Nouveauko hainbat etxe egin zuten.

## Erreferentziak

* ↑ moyennes 1981/2010. .

## Kanpo estekak

* (Italieraz)Hiriko webgune ofiziala
* (Italieraz)(Ingelesez)Cagliariko Unibertsitatearen webgunea
* Datuak: Q1897
* Multimedia: Cagliari / Q1897
# Cagliariko Unibertsitatea

Cagliariko Unibertsitatea (italieraz: Università degli Studi di Cagliari) izen bereko hirian, Sardinian (Italia), 1626an sortutako ikastegia da. Campus desberdinak ditu: Cagliari, Monserrato, Nuoro, Oristano. Unibertsitate estatala da.

## Historia

XVII. mendeko lehendabiziko urtetan, Francisco d'Esquivel zuzendaritzapean, Cagliariko artxibarrutiak Cagliariko Unibertsitatea martxan jartzea lortu zuen. Unibertsitatea sortzeko bula Paulo V.ak eman zuen 1606an. 1620an Felipe III.a Espainiakoa fundazioaren pribilegioa eman zion.

## Fakultateak

* Ingeniaritza eta Arkitektura
* Medikuntza
* Jurisprudentzia, Ekonomia zientziak eta Politika zientziak
* Humanitateak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2067315
* Multimedia: University of Cagliari / Q2067315
# Bizar Zuri (postaria)

Bizar Zuri Gipuzkoako hainbat herritan Errege Magoentzako haurren eskutitzak jasotzen dituen pertsonaia da. Janzkera desberdinak erabiltzen ditu toki bakoitzean baina beti bizar zuri handi bat izaten du, hortik datorkio izena.

## Debagoienan

Debagoiena eskualdean Aretxabaletara eta Bergarara etortzen da.
Aretxabaletan abenduaren 31ko ilunabarrean, Gabonzahar egunean, Bizar Zurik desfilea egiten du zaldiz. Ibilbidean zehar hainbat geldialdi izaten ditu eta Aretxabaletako haurrek Errege Magoentzako eskutitzak emateko aukera izaten dute geldialdi horietan. Errege Magoen gisara jantzita dago eta ibilbidean zehar erromatar soldaduek eta suziak daramatzaten gazteek inguratzen dute.
Bergaran aldiz udaletxean egoten da eta han jasotzen ditu haurren eskutitzak. Antzina Gabonzahar egunean etortzen zen Bizar Zuri baina 2000. urtean Errege Magoen kabalgata hasi aurretik agertzeko erabakia hartu zuten, urtarrilaren 5ean bertan.

## Urola Kostan

Urola Kostako hainbat herritan agertzen da Bizar Zuri eta horietan ere Errege Magoentzako eskutitzak biltzen ditu. Getarian, Zarautzen eta Aian urtarrilaren 4an etortzen da, Errege Magoen kabalgataren bezperan hain zuzen ere, Orion aldiz urtarrilaren 5eko eguerdian. Herri bakoitzean janzkera eta ohitura desberdinak ditu:
* Getarian traktorean etortzen da eta herriko kaleetan ibilbidea egin ondoren udaletxe azpian jasotzen ditu gutunak. Kolore zuri gorriak ditu, Aita Noelen antzera.
* Zarautzen karroza batean doa eta Lege Zaharren enparantzan hartzen ditu eskutitzak. Jantzi urdina du, urrezko izarra bularrean duena. Txano gorrilun handi bat darama.
* Orion danborjoleek lagunduta etortzen da herriko plazara eta han hartzen ditu eskutitzak. Blusa zuria eta galtza arrosak ditu eta buruan txapela beltza.
* Aian frontoian jasotzen ditu gutunak. Kolore horizko tunika darama eta buruan zapi berdea du arabiarren antzera jarria.

## Erreferentziak

* ↑ «Bizar Zuri 2012 - Aretxabaleta» Goiena.eus (Noiz kontsultatua: 2021-12-27).
* ↑ «Bizar Zuri» Aretxabaletako Udala (Noiz kontsultatua: 2021-12-26).
* ↑ «Bizar Zuri | Bergarako Udala» www.bergara.eus (Noiz kontsultatua: 2021-12-26).
* ↑ (Gaztelaniaz) «BERGARA / Bizar Zuri, cabalgata de Reyes y marcha nocturna, en la despedida» El Diario Vasco 2007-01-05 (Noiz kontsultatua: 2021-12-26).
* ↑ «Bizarzurik jaso ditu Errege Magoentzako getariarren eskutitzak ere» Urola Kostako Hitza 2019-01-05 (Noiz kontsultatua: 2021-12-26).
* ↑ Sorondo, Antxon Aguirre. «Bizar Zuriren etorrera Getarian» www.3digitala.com (Noiz kontsultatua: 2021-12-26).
* ↑ «Bizarzuri helduko da gaur arratsaldean - Zarautz» Zarauzkohitza.eus (Noiz kontsultatua: 2021-12-26).
* ↑ «Gutunak jasotzen dabil Bizarzuri, Orioko kaleetan barrena - Orio» Karkara.eus (Noiz kontsultatua: 2021-12-27).
* ↑ «Bizarzuri izan da Aian, Erregeentzako gutunak jasotzen» Urola Kostako Hitza 2019-01-05 (Noiz kontsultatua: 2021-12-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q110271721
# Bizardo lepo-urdin

Bizardo lepo-urdina (Megalaima asiatica) Megalaima generoko animalia da. Hegaztien barruko Megalaimidae familian sailkatua dago.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez)BirdLife International (2012) Species factsheet. www.birdlife.org webgunetitik jaitsia 2012/05/07an
* ↑ (Ingelesez) IOC Master List

## Ikus, gainera

* Megalaima
* Megalaimidae

## Kanpo estekak

* World Bird Names
* Datuak: Q26833985
* Multimedia: Psilopogon asiaticus / Q26833985
* Espezieak: Psilopogon asiaticus
# Bizarra mozteko krema

Bizarra mozteko krema bizarra moztea errazteko bizar-brotxa batekin aplikatzen den produktu kimikoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q413152
* Multimedia: Shaving cream / Q413152
# Bizarbeltz

Edward Teach edo Edward Thatch, askoz ere ezagunagoa Bizarbeltz ezizenaz (1680- 1718ko azaroaren 22a, Ocracoke, Ipar Carolina) ingeles pirata nabarmen bat izan zen. Mendebaldeko Indietako eta Hamahiru Kolonietako kostaldeetan bereak eta bi egiten jardun zuen, pirata lanbidean hasi aurretik Britainiar Itsas Armadako itsasgizona ere izana zen.
Robert Maynard britainiar tenientearekin izandako borrokaldi batean hil zen. Hil eta bereahala bere burua moztua eta masta batetik zintzilikatua izan zen.
Batzuek diotenez Benjamin Franklinek Bizarbeltzi buruz idatzi omen zuen olerki batek honela dio:
| « | Come all you jolly sailor You all so stout and brave; Come hearken and I'll tell you What happen'd on the wave. Oh! 'tis of that bloody Blackbeard I'm going now for to tell; And as how by gallant Maynard He soon was sent to hell. | » |
| Zatozte, marinel alaiok hain sendo eta kementsuak denok; Zatozte, egin kasu eta azalduko dizuet itsasoan gertatua. Oi! Bizarbeltz odolzaleaz da mintzatzera noakizuena; eta nola Maynard galaiak berehala inpernura bidali zuenekoa. ||

## Iruditegia

* Bizarbeltzen bandera.
* Robe Mainard eta Bizarbeltzen borrokaldia.
* Bizarbeltzen burua mastatik zintzilik.
* Datuak: Q213518
* Multimedia: Blackbeard / Q213518
# Bizargorri Operazioa

Bizargorri Operazioa (alemanez: Unternehmen Barbarossa) kode izena izan zen, Bigarren Mundu Gerran Sobietar Batasunaren inbasioari Alemania Naziak eman ziona. Germaniako Erromatar Inperio Santuko Frederiko Bizargorri enperadorearen aipamenez erabili zuten izen hori.
Ekintza militarra 1941eko ekainaren 22an hasi zen. Operazioaren helburua SESBeko Europako zatia, Arkhangelsk eta Astrakhan hirien arteko mendebaldea hain zuzen ere, azkar konkistatzea zen. Operazioaren amaieran, 1941eko abenduan, Hitlerrek ez zuen lortu espero zuen adina. Dena den, Armada Gorriak alemaniarren aurrera egitea geldiarazi zuen arren, SESB kinka larrian zegoen.
Estrategikoki, alemaniarrek Sobiet Batasunako zenbait zonalde oso aberats okupatu zituzten, batik bat Ukraina aldean. Arrakasta hori gorabehera, Moskuko ateak ezin izan zituzten gurutzatu, hurbil geratu arren. Gainera, ekialdeko frontean horrelako ofentsibarik ezin zuten berriro eratu.
Azkenean, Bizargorri Operazioaren porrotak, hau da, Sobiet Batasuna okupatu ez izanak, Alemania Naziren erabateko porrota ekarri zuen Bigarren Mundu Gerran. Bizargorri Operazioak Ekialdeko Frontea zabaldu zuen, zein gerrako fronterik ankerrenetakoa bilakatu zen. Izan ere, bataila-zelaietan burutu ziren sarraski handienak, sobietarrentzat baita alemaniarrentzat hein berean, fronte horretan gertatu ziren.

## Hitlerren plana

| « | Alemaniako Indar Armatuek gertu egon behar dute Errusia sobietarra kanpaina azkar baten bidez gainditzeko, Ingalaterrarekin duen gerra bera ere amaitu baino lehen. Errusiako mendebaldean dago Errusiako armadaren zatirik handiena. Armada horri egin behar diogu eraso, beraz, gurdi blindatuekin, eta aurrera egin ahala, ukitu gabe geratzen diren elementuei ez diegu utziko Errusiako lurraldearen zabaltasunera erretiratzen. Ondoren, aurrera egin behar dugu bizkor, harik eta errusiarren hegazkin flotari Reicheko lurraldeak eraginkortasunez erasotzea galaraziko dion lerrora iritsi arte. Operazio horren helburua honakoa da: Volga-Arkangelsk lerroa gotorlekua bihurtzea. Hori lortzen badugu, errusiarren Baltikoko itsas armadak berehalakoan galduko ditu baseak eta borrokarako gaitasuna. Errusiaren aurkako gerran hasten garenean, Errumania eta Finlandia izango ditugu gurekin borrokan, gure operazioak dirauen bitartean. | » |
| Hitlerren kuartel nagusia, 1940ko abenduaren 18a ||

## Kanpo estekak

* Datuak: Q83055
* Multimedia: Operation Barbarossa / Q83055
# Bizarra Lepoan Euskara Elkartea

Bizarra Lepoan Euskara Elkartea Getxoko (Bizkaia) euskara-elkartea. 1995eko apirilean sortu zen, eta Getxon euskara bultzatzea, erabilera sustatzea eta euskara normalizatzea ditu helburutzat. Mintzataldeak sortzea eta mantentzea da, besteak beste, Bizarra Lepoan Elkarteak garatzen duen ekimenetako bat.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12255303
# Bizargin

Bizargina, buruko ilea nahiz bizarra ebaki eta egokitzeko lanbidea duena da. Bere lanbidea bizargintda da eta lantokia Bizartegia.
Iraganean, bizartegiak herri eta auzoetako topagune sozial eta solasleku ere izaten ziren gaur egun, ohiko bezeroekin ez beste, kasik funtzio hori galdu duten arren. Gizonezkoak joan eta beren edozein gaiekiko beren iritziak eman eta berriketan egiten zuten lekua zen, bai eta nolabaiteko maskulinitate nortasuna baieztatzen zuten lekua ere. Alegia, ileapaindegiek emakumeentzat eta feminitatearen nortasuna baieztatzeko duten paper-sozial berdina lukete.
Usadioz, AEBetako bizartegien kanpoaldean herrialde horretako hiru kolore nazionaldun (gorri, urdin eta zuri) espiral-barra birakariak egon ohi dira, bizartegia dagoen lekuaren adierazle.

## Iruditegia

* Kale-bizargina Irango Shiraz hirian.
* Errumaniako Bukarest hiriburuko bizartegia.
* New Yorkeko Manhattan auzoko bizartegiaren museoa.
* AEBetako bizartegietako espiral-barra.
* Datuak: Q107198
* Multimedia: Barbers / Q107198
# Bizargorri

Bizargorri (italieraz: Barbarossa) izan daiteke:

## Biografiak

* Frederiko I.a Bizargorria, Frederiko I.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa, (1122–1190)
* Oruç Reis (c. 1474–1518), Aruj Bizargorria, Aljerko bey eta otomandar kortsarioa
* Hayreddin Bizargorria (c. 1478–1546), otomandar kortsarioa, Oruçen anaia

## Historia militarra

* Bizargorri Operazioa, Bigarren Mundu Gerrako kanpaina (1941)
# Bizarra mozte

Bizarra mozte, bizarra egite edo bizarra kentze labana edo antzeko tresna bat erabiliz bizarra, bibote (hedaduraz, edozein giza ile) moztea da. Mendebaldeko kulturan, gizonek sarritan aurpegi-ileak kentzeko egiten dute eta emakumeek (eta baita gizonek ere) noizbehinka hanka eta besapeko ileak mozteko.
Bi motakoak izan daiteke:
* lehorrekoa, bizar-makina erabiliz.
* hezekoa, bizar-aitzur, krema eta brotxa erabiliz.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q369570
* Multimedia: Shaving / Q369570
# Burrafirth

Burrafirth, antzinako eskandinavieraz Borgarfjorðr, Eskoziako Shetland uhartediko herri bat da, Unst uhartean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5000364
* Multimedia: Burrafirth / Q5000364
# Burras

Burras, Ingalaterrako Kornualles konderriko herri bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5000385
* Multimedia: Burras / Q5000385
# Burrard Inlet

Burrard Inlet, Kanadako Columbia Britainiarran dagoen fiordo bat da. 44 kilometro luze ditu.
* Datuak: Q388984
* Multimedia: Burrard Inlet / Q388984
# Burrata

Burrata behi-esnez eginiko italiar gazta freskoa da. Biribila da, eta kanpoko itxura mozzarellaren antzekoa du, poltsa itxurakoa, eta apiku-itxitura bereizgarria du. Barrualdean, ehundura leunagoa eta filamentosoagoa da, gazta gurinaren antzekoa. Italiako gastronomiari dagokio. Burrataren asmakuntza Apuliako gaztagintzaren arte trebearen emaitza da, bereziki Andriakoa.

## Erreferentziak

* ↑ (Italieraz) «Pubblicazione della domanda di registrazione della Burrata di Andria IGP» Gazzetta ufficiale dell'Unione europea (C 263/7) 2016-7-20.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q543512
* Multimedia: Burrata / Q543512
# Burra (Shetland)

Burra (antzinako eskandinavieraz: Barrey) Eskoziako Shetland uhartediko uharte bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5000350
# Blanhac

Blanhac Okzitaniako bi udalerriren izena da:
* Blanhac, Garona Garaiko udalerria da.
* Blanhac, Girondako udalerria da.
# Blankenbach

Blankenbach Alemaniako udalerria da. Bavaria estatuan kokatuta dago, [[Aschaffenburg (barrutia)|Aschaffenburg]] barrutian. 2014an 1.529 biztanle zituen 3,95 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q506590
* Multimedia: Blankenbach / Q506590