OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ohio udalerria, Bureau konderria (Illinois)

Ohio udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Illinois estatuko udalerri bat da, Bureau konderrian. Azken zentsuaren arabera 814 biztanle zituen, 38.11 milia karratu (98.7 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Ohio udalerrian 381 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 32.995 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7080991
# Ohio udalerria, Clermont konderria (Ohio)

Ohio udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Ohio estatuko udalerri bat da, Clermont konderrian. Azken zentsuaren arabera 5.533 biztanle zituen, 35.7 milia karratu (92 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Ohio udalerriak 1900 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 25.909 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q924823
* Multimedia: Ohio Township, Clermont County, Ohio / Q924823
# Ohio udalerria, Bartholomew konderria (Indiana)

Ohio udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Indiana estatuko udalerri bat da, Bartholomew konderrian. Azken zentsuaren arabera 1.756 biztanle zituen, 20.26 milia karratu (52.5 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Ohio udalerriak 771 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 44.525 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7080988
* Multimedia: Ohio Township, Bartholomew County, Indiana / Q7080988
# Ohio Estatuko Unibertsitatea

Ohio Estatuko Unibertsitatea (ingelesez: Ohio State University, Ohio State edo OSU ere deitua) Estatu Batuetako unibertsitate publikoa da, Columbusen egoitza duena. 1870eko martxoaren 22an sortu zuten eta, gaur egun, herrialdean matrikulatutako bigarren ikasle kopururik handiena duen unibertsitatea da.
Unibertsitatearen finantza-hornidura 7.4 mila milioi dolarrekoa da, eta 2023an munduko handienen artean zegoen. Unibertsitateko ikasleen eta irakasleen artean, 5 Nobel saridun, 9 Rhodes Scholars, 7 Churchill Scholars, Fields dominadun bat, 8 Pulitzer Sariaren irabazle, 73 Goldwater Scholars, 6 Estatu Batuetako senatari, 15 Estatu Batuetako ordezkari eta 106 domina olinpiko daude.
Bere kirol taldeak, Ohio State Buckeyes izenekoak, NCAAko lehen mailako Big Ten Conference txapelketan lehiatzen dira. Unibertsitateko amerikar futboleko zortzi txapelketa nazional eta gizonezkoen saskibaloi txapelketa nazional bat irabazi dituzte. Gainera, beste kirol batzuetan nabarmendu ziren kirolariak izan zituen, hala nola Jack Nicklaus golf-jokalaria eta Jesse Owens atleta.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Ohio State named nation’s largest college – again» Dayton Business Journal 2008-10-20.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q309331
* Multimedia: Ohio State University / Q309331
* Espezieak: OSU
# Ohio konderria

Ohio konderria honako konderrietako baten izena izan daiteke:
* Ohio konderria (Indiana)
* Ohio konderria (Kentucky)
* Ohio konderria (Mendebaldeko Virginia)
# Ohio konderria (Indiana)

Ohio konderria (ingelesez: Ohio County) Indianako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Rising Sun da. 2010eko zentsuaren arabera 6.128 biztanle zituen, Ohio kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Ohio konderriak 226,45 kilometro koadro ditu. Horietatik 3,35 ura dira. Beste 223,1 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 27,06 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 6.128 pertsonetatik 6.036 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 69 dira. 21 beltzak edo afroamerikarrak. 11 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 19 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 3 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 38 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q506727
* Multimedia: Ohio County, Indiana / Q506727
# Ohio konderria (Kentucky)

Ohio konderria (ingelesez: Ohio County) Kentuckyko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Hartford da. 2010eko zentsuaren arabera 23.842 biztanle zituen, Ohio kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Ohio konderriak 1.544,22 kilometro koadro ditu. Horietatik 23,19 ura dira. Beste 1.521,03 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 15,44 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 23.842 pertsonetatik 23.375 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 844 dira. 187 beltzak edo afroamerikarrak. 39 amerikar natiboak ziren eta 5 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 47 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 4 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 185 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q500663
* Multimedia: Ohio County, Kentucky / Q500663
# Ohio konderria (Mendebaldeko Virginia)

Ohio konderria (ingelesez: Ohio County) Mendebaldeko Virginiako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Wheeling da. 2010eko zentsuaren arabera 44.443 biztanle zituen, Ohio kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Ohio konderriak 282,37 kilometro koadro ditu. Horietatik 8,3 ura dira. Beste 274,07 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 157,39 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 44.443 pertsonetatik 41.525 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 362 dira. 1.614 beltzak edo afroamerikarrak. 56 amerikar natiboak ziren eta 5 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 365 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 49 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 829 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q847676
* Multimedia: Ohio County, West Virginia / Q847676
# Oier Etxebarria

Oier Etxebarria Urkiza, pilota arloan O. Etxebarria deituraz ezaguna (Igorre, Bizkaia, 1997ko irailaren 29a) esku huskako pilotari profesionala da. Atzelari aritzen da, ASPE enpresarekin. 2019ko urtarrilaren 6an jokatu zuen profesionaletako estreinako partida, jaioterritik hurbil duen Astelena pilotalekuan, 2019ko bigarren mailako binakako txapelketan, Elordi aurrelaria lagun; eta elkarrekin txapelketa irabazi zuten, martxoaren 30eko finalean Agirre eta Salaverri 22-20 mendean hartuta.

## Kirol lorpenak

* 2019: bigarren mailako binakako txapelduna, Aitor Elordi aurrelaria lagun.

### Bigarren mailako binakako txapelketako finala (2019)

| Urtea | Txapelduna | Txapeldunordea | Emaitza | Pilotalekua |
| 2019 | Elordi-O. Etxebarria | Agirre-Salaverri | 22-20 | Labrit |

#### Amateurretan

* 2017: Olazar Torneoko txapelduna
* 2017: Lezama Torneoko txapelduna
* 2017: ETB Biharko Izarrak torneoko txapelduna

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) G. Vico, Igor. «Oier Etxebarria, zaguero de Aspe: “Jamás pensé que iba a debutar”» Deia (Noiz kontsultatua: 2019-04-02).
* 1 2 Ormazabal, Jon. (2019-03-30). «Agonia kanpaiei entzungor eginda, Elordi-Etxebarriarentzat Promozioko txapelak (20-22)» Naiz (Noiz kontsultatua: 2019-04-02).

## Kanpo estekak

* Enpresaren webguneko fitxa
* Datuak: Q62076731
# Oier Goia

Oier Goia Iriberri (Idiazabal, 1995eko abuztuaren 16a) gipuzkoar errugbilaria da, hirugarren lerroko hegal eta hirugarren lerroko erdiko postuetan aritzen dena. 2016tik, Ordiziako lehenbiziko taldeko jokalaria da. 2016ko otsailaren 27an egin zuen debuta Espainiako selekzioarekin.

## Palmaresa
### Ordizia Rugby Elkartea

* Espainiako errugbi liga
** bigarrena: 2022

### Espainiako selekzioa

* Europako Nazioen Errugbi Kopa
** bigarrena: 2019

## Erreferentziak

* ↑ Oier Goia. en.espn.co.uk (Noiz kontsultatua: 2022-12-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q63993091
# Oier Guillan

Oier Guillan (Donostia, Gipuzkoa, 1975eko irailaren 5a) euskal idazle, kazetari eta antzerkigilea da. Oreretako Mikelazulo taldeko kidea izan zen. 2008tik Metrokoadroka kolektiboko kidea da, haiekin taularatu ditu Poza, Zertarako Hegoak, Su izan nahi, Salto, eta Hura ez da lekua bezalako lanak.
Dejabu, Anakrusa eta Rouge Elea taldeen kolaboratzailea ere izan da.
Gabrielen lekua (2013) eta Nola belztu behar zuria (2014) proiektuetan parte hartu du.

## Lanak
### Poesia

* Hura ez da lekua (Txalaparta, 2016), narrazioa, poesia, ilustrazioa eta musika uztartzen dituen lana argitaratu zuen Asier Sarasola, Idoia Beratarbide eta Ander Fernandezekin batera. Metrokoadroka-rekin Korrika Kulturalaren barruan estreinatutako obraren egokitzapena zen.
* Elkartasun basatia (2013, Susa)
* Hura ez da lekua (2012, Txalaparta)
* Eskuen sustraiak (2009, Susa)
* Ate hautsiak (2008, Arabako Foru Aldundia)
* Bakarrizketa poetikoak (2007, Bermingham)
* Erloju lehorrak (2005, Bermingham)
* kilimAmuak (2004, Mikelazulo-liburu kolektiboa)
* Bixotz Tam!padak (2002, Mikelazulo-liburu kolektiboa)
* Beste bat apalerako (2001, Mikelazulo-liburu kolektiboa)
* Gabeziak (1999, Bermingham)
* Begi bien sujauzia (1998, Mikelazulo)

### Teatroa

* Ero, ia (2017)
* Mr. Señora (2016, Txalaparta)
* Arra. Arraroa (2010, Artezblai)
* Herio heroi (2010, Artezblai)
* Munduko jakintsurik tontoena (2009, batBada)

### Eleberria

* Zauri Bolodia (2018, Txalaparta)
* VHS (2020, Susa)

## Erreferentziak

* ↑ Guillan, Oier. «Fabrikara» Berria (Noiz kontsultatua: 2020-03-31).
* ↑ Berria. «VHS» Berria (Noiz kontsultatua: 2020-06-27).

## Kanpo loturak

* Oier Guillan literaturaren zubitegian
* Datuak: Q12265024
# Oier III.a

Oier III.a (? - 1318) Zuberoako azken bizkondea izan zen, 1257 eta 1307. urteen bitartean.

## Biografia

Raimundo Gilen V.aren semea izan zen. 1257an Liginagako jaunak Henrike III.a Winchesterkoa Ingalaterrako erregearen alde jarri eta Mauleko gaztelua setiatu zuen. Setioan aita hil zitzaion eta Oier III.a jazarri zen hurrena ingelesen aurka. Bakea sinatu zuen, baina urte beteren buruan Biarnoko bizkondearekin elkar hartu zuen ingelesei kontra egiteko. Biarnes eta Zuberotarrek ez zuten haiek garaitzea lortu, ordea. 1261ean izenpetu zuen hitzarmenaren arabera, uko egin behar izan zion Zuberoari, Landetako lurralde batzuen truke.
Urte asko itxaron zituen Oier III.ak Zuberoa ingelesengandik berreskuratzen saiatzeko. 1294an, ingelesen eta frantziarren arteko gatazka berriz hasi zenean, Oier Zuberoara itzuli, gerrari ekin eta seneskalari ihes eginarazi zion. Nafarroa eta Frantziako errege Filipe Ederrak Akizeko jaun izendatu eta Zuberoako lurrak berreskura zitzan lagundu zion. Zuberoako jaun izan zen 1294tik 1307ra. Gerora, ordea, Filipek Zuberoa Nafarroaren menpe jartzera bultzatu zuen Oier III.a, azken honen aita Nafarroako koroaren basailua baitzen. Luis I.a Setatiari eman zion Zuberoako bizkonderria eta, ordainetan, erregeak Arradako gaztelua eta Nafarroako hainbat tokitako errentak eman zizkion (1307).
Nafarroak Ingalaterrari utzi zion Zuberoa 1307ko itunen arabera, eta Oier III.ak Zuberoako bizkondetzaren eskubideei uko egin behar izan zien. Horren ondoren nagusitu ziren Zuberoan bizkonde biarnesak.

## Erreferentziak

* 1 2 «Auger III de Mauleon - Auñamendi Eusko Entziklopedia» aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus (Noiz kontsultatua: 2020-01-12).
* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
* ↑ Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa. Maule1. .
* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
* ↑ Davant, Jean-Louis. Historia de Euskal Herria desde el año 50 a.c hasta el 1980. .
* Datuak: Q17453641
# Oier Ibarretxe

Oier Ibarretxe Conde (Galdakao, 2003ko maiatzaren 30a) 63,5 kilogramoko kategorian aritzen den boxeolaria da.
Eguzkibegi Ikastolan ikasitakoa, bertan zegoela hasi zen kirolean eta hasieran futbola eta boxeoa uztartzen zituen arren, azken honetan diardu gaur egun arrakasta handiarekin, Espainiako Selekzioko boxeolaria dela.
Urrezko domina bat irabazi zuen 2023ko 22 urtez azpiko Europako Boxeo Afizionatu Txapelketan, 63,5 kg. kategorian. Bangkoken egindako Olinpiar Aurreko Txapelketan Emilio Garcia estatubatuarra garaitu ondoren Parisko 2024ko Olinpiar Jokoetan parte hartzeko sailkatu zen.

## Nazioarteko emaitzak

Europako Boxeo Afizionatu Txapelketa :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2023 | Budva | Urrea | Gizonezkoa, 63,5 kg. |

## Erreferentziak

* 1 2 (Gaztelaniaz) «Oier Ibarretxe se clasifica a los Juegos de París por la puerta grande» Marca 2024/05/31.
* ↑ «Oier Ibarretxe: «Urrezko dominaren bila noa Parisko Joko Olinpikoetara»» Binke 2024-06-24.
* ↑ (Gaztelaniaz) «Campeonatos de Europa Sub 22, Budva 2023. Oier Ibarretxe, Campeón de Europa» Asociación Española de Boxeo 2023/11/19.
* ↑ Barandiaran Urkiza, Eñaut. (2024/07/24). «Oier Ibarretxe boxeolari galdakaoztarra uztailaren 27an lehiatuko da Parisko Joko Olinpikoetan» Geuria.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q126237554
# Oier Barrado

Oier Barrado Sarria (Leioa, Bizkaia, 1988ko abuztuaren 8a - ) euskal herritar futbolari ohia da, Leioako kapitaina izandakoa. Zentral postuan jokatzen zuen.

## Estatistikak

2020ko maiatzak 18an eguneratua. Datu ofizialak.
| Taldea | Maila | Denboraldia | Liga | Liga | Kopa | Kopa | Champions League | Champions League | Europa League | Europa League | Intertoto | Intertoto | Denera | Denera |
| Taldea | Maila | Denboraldia | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G |
| Leioa | DH | 2007/08 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Leioa | 3. | 2008/09 | 29 | 0 | 1 | 0 | - | - | - | - | - | - | 30 | 0 |
| Leioa | 3. | 2009/10 | 31 | 2 | - | - | - | - | - | - | - | - | 31 | 2 |
| Leioa | 3. | 2010/11 | 32 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 32 | 0 |
| Leioa | 3. | 2011/12 | 32 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | 32 | 1 |
| Leioa | 3. | 2012/13 | 28 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 28 | 0 |
| Leioa | 3. | 2013/14 | 35 | 2 | - | - | - | - | - | - | - | - | 35 | 2 |
| Leioa | 2.B | 2014/15 | 29 | 2 | 2 | 0 | - | - | - | - | - | - | 31 | 2 |
| Leioa | 2.B | 2015/16 | 22 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 22 | 0 |
| Leioa | Denera | Denera | 238 | 7 | 3 | 0 | - | - | - | - | - | - | 241 | 7 |
| Deustu | 3. | 2016/17 | 31 | 0 | 2 | 0 | - | - | - | - | - | - | 31 | 0 |
| Deustu | 3. | 2017/18 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Deustu | 3. | 2018/19 | 25 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | 25 | 1 |
| Deustu | Denera | Denera | 54 | 1 | 2 | 0 | - | - | - | - | - | - | 56 | 1 |
| Getxo | DH | 2019/20 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Getxo | Denera | Denera | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | 292 | 8 | 5 | 0 | - | - | - | - | - | - | 297 | 8 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20492087
# Obra-lizentzia

Obra-lizentzia eraikuntzako edozein lan eta jarduera gauzatzeko eta lurraren edozein erabilera egiteko, aurretik behar den udal-baimen administratiboa da. Bere helburua lizentzia-eskaera hirigintza-araudian ezarritakoarekin bat datorrela egiaztatzea da.
Kasu gehienetan, eskualde bakoitzean indarrean dagoen legediaren mende egon arren, honako jarduera hauek daude obra-lizentziaren mende:
* hirigintza-partzelazioak.
* lur-mugimenduak.
* oin berriko obrak.
* eta abar

## Motak

* obra handiko lizentzia, oin berriko obra eta, oro har, eraikuntza baten egitura ukitzen edo fatxada-teilatuak aldatzen dituzten handitze-, aldatze- edo eraberritze-obrak eta urbanizazioko obrak egiteko behar dena.
* obra xeheko lizentzia , eraikuntza edo instalazioaren egitura ukitzen ez duten eta lurraren edo lurrazpiaren okupaziorik ez dakarten obra guztiak egiteko behar den lizentzia.

## Erreferentziak

* 1 2 3 Euskalterm: [Hiztegi terminologikoa] [2008]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q836900
# Oborniki Śląskie udalerria

Oborniki Śląskie ( (Audio·info)) Poloniako Silesia Behereko voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, an kokatuta. 154,26 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 19995 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q669807
ieaSilesia Behereko voivoderriko udalerriak :
# Oborín

Oborín Eslovakiako udalerri bat da, Michalovceko barrutian kokatuta. 43,78 km²ko azalera du eta 727 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1221. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q479295
* Multimedia: Oborín / Q479295
# Obra (ibaia)

Obra mendebaldeko Poloniako ibaia da, Wartaren ibaiadarra dena. 171 kilometroko luzera eta 2.760 km²-ko arroa ditu.
Bere ibilbidean Krzywin, Kościan, Zbaszyn, Trzciel, Miedzyrzecz, Bledzew eta Skwierzyna zeharkatzen ditu.
* Datuak: Q989796
* Multimedia: Obra River / Q989796
# Oboyerita

Oboyerita oxido motako minerala da.

## Ezaugarriak

Oboyerita oxido mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {H6(Pb,Ca)6(Te4+O3)3(Te6+O6)2 * 2H2O}}$. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 1,5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Oboyerite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Obozito

Obozito hazkunde aldian dagoen sexu zelula femeninoa da, obogenesian sortu eta mitosia izaten duena. Lehen mailako obozitoa bigarren mailako obogoniaren mitosi bidez sortzen da; era berean, lehen mailako obozitoak, lehenengo zatiketan, bigarren mailako obozitoa eta gorpuzki polarra ematen ditu. Bigarren mailako obozitoak, zatiketa bidez, obulua eta bigarren gorpuzki polarra sortzen ditu.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2016-4-7 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3246226
* Multimedia: Oocytes / Q3246226
# Ondarroako portua

Ondarroako portua Bizkaiko bigarren arrantza kairik garrantzitsuena da Bermeokoa eta gero.
Euskal Herri mailan, Ondarroakoa porturik handiena da alturako arrantzari dagokionez. 2004an 43 itsasontzi zituen zeregin honetarako eta 12 baxurarako.
Artibai ibaia itsasoratzen den tokian kokatuta dago.

## Historia

Nahiz eta herri arrantzalea izan, Ondarroan porturik ez zegoen; itsasontziak itsasadarrean amarratzen ziren, Zubi Zaharraren inguruan. 1934an Ondarroako kanpo portu berriaren lanak hasi ziren, Juan Egidazu injeniariaren zuzendaritzapean. Lehenengo zabaldura Kanttoipetik Alamedaraino egin zen; bigarren fase batean, Alamedatik Arta muturreraino.
Espainiako Gerra Zibilaren ondoren, portu berri horri esker Ondarroako portuak hazkunde handia bizi izan zuen.

## Arrain-kontserbagintza

XIX. gizaldian kontserbagintza sustatu zuten hainbat faktore bildu ziren: 1851ean, Mutriku eta Ondarroaren arteko bidea egin zen, eta urte gutxitara Zubi Berria eraiki zen; horri esker, Deba Arrotik zehar Araba eta Gaztelarantz zihoan bidea zabalik gelditu zen Ondarroako arrainkientzat; ojalata edo burdin zuriaren asmakuntza ere funtsezkoa gertatu zen; arlo politikoan, liberalismoak arrantzaleen kofradiek mantentzen zuten monopolioa kendu, eta ekimen pribatuari ateak zabaldu zizkion kontserbagintzari. Ondarroako lehen fabrikaren aipamena 1863koa dugu, Jose Zelaiarena, eta bigarrena 1868koa, Eduardo Nafarraterena. Antxoa gazitzearen teknika garatu zuten lehenak italiarrak izan ziren, batez ere siziliarrak. Ohituta zeuden euren itsasertzean harrapatzen zuten antxoa gazitzera, eta horrela prestatuta hainbat janariren osagarri lez erabiltzera. Baina XIX. gizaldiko azkenetan antxoaren arrantza gutxitu egin zen Mediterraneo aldean eta Kantauriko kostaldera hurbiltzen hasi ziren, lehengai preziatu honen bila. Hasiera batean antxoak gazitu eta barriletan sartuta zuzenean Italiara bidaltzen bazituzten ere, gero berton zabaldu zituzten zenbait fabrika.

## Kirol-portua

Kirol-portuak 100 amarraleku ditu, 58 pantalan batean eta 42 bestean.

## Erreferentziak

* ↑ «Ondarroako Udala - Monumentos e itinerarios» www.ondarroa.eus (Noiz kontsultatua: 2019-05-22).
* ↑ «Baxurako arrantzari buruzko jardunaldiak» Ondarroako Historia Zaleak 2009-10-29 (Noiz kontsultatua: 2019-05-22).

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko portuak
* Ondarroako kirol-portua
* Ondarroako itsasargia
* Itsas Aurre zubia

## Kanpo estekak

* Eusko Jaurlaritzaren informazioa
* Datuak: Q9064606
* Multimedia: Ports of Ondarroa / Q9064606
# Ondarrola

Ondarrola edo Ondarla tradizionalki Luzaideko baina administratiboki Arnegiko auzo bat da, Euskal Herriko Nafarroa Beherea lurraldean kokatuta, Garazi eskualdean.
Bertako biztanleak ondarrolarrak dira.

## Egokiera

XVIII. mendera arte, Arnegi Luzaide udalerriko auzo bat zen. Hala ere, Frantziar eta Espainiar Estatuek muga bat ezarri zuten Luzaideko ibarran, muga tradizionalak errespetatu gabe, eta 1659ko azaroaren 7an Arnegi eta Luzaide banandu zituen, bi estatu ezberdinetan jarriz. Hori dela eta, Arnegiri udalerria eman zioten, udalerri independente bihurtuz. Arnegiri Ondarrola auzo luzaidarra ere gehitu zitzaion, luzaidarra zen Elizaldeko auzoarekin jarraitasun geografiko bera izan arren, administratiboki Frantziaren mende zegoena. Prozesu bera, baina alderantziz gertatu zen Pekotxetako tokiarekin. Aurretik, Arnegi auzoaren zati bat (izatez, jarraikortasun geografiko bat ere osatzen dute), honetatik nahitaez banandua izan zen, Luzaideko auzo bat bihurtuz, Espainiar Estatuan.
Hala ere, auzoa Luzaideren mende dago erlijiosoki, izan ere, Elizaldeko Santiago Apostoluaren eliza bera da parrokoa, baina Arnegiko Jasokundeko eliza ez bezalakoa. Ildo horretan, Ondarrolako bizilagunek sakramentuak jasotzen dituzte Luzaideko elizan, hura ere erreferentziazko eliza baita, eta Luzaideko hilerrian lurperatzen dituzte.

## Izena

Ondarrola toponimoak itxura hauek izan ditu: Undarolle (1754) eta Ondarrolle (1863).

### Etxeak

* Meriategikoborda
* Borderrea
* Atxienea
* Kristobalenea
* Xilokoborda
* Unaiaenea
* Aldabeenea
* Amekaenea
* Orkaitzenea
* Kamadroenea
* Zeztaua
* Bizkaia
* Udirienea
* Bernatenea
* Ixtebeenea
* Pelloenea
* Gallurua
* Behorlegia
* Antxondoenea
* Deskantsuenea
* Txaparrenea
* Antonienea
* Etxeberrienea
* Etxexuria
* Migelenea
* Petraenea
* Hegigorrienea
* Predoenea
* Tipioenea
* Hegia
* Petriturrienea
* Sosaenea

## Geografia

Herria Luzaideko ibarran dago, Arnegiko Errobik zeharkatzen duena, 330 metroko altueran.

## Erreferentziak

* 1 2 «Arnegi - Lekuak - EODA» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2021-05-17).
* ↑ Veyrin, Philippe. (1975). Les Basques de Labourd, de Soule et de Basse Navarre : leur histoire et leurs traditions. Arthaud ISBN 2-7003-0038-6. PMC 2492212. (Noiz kontsultatua: 2021-06-27).

## Ikus, gainera

* Arnegi
* Luzaide
* Garazi
* Nafarroa Beherea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12265174
* Multimedia: Ondarrola / Q12265174
# Ondarroako arrain lonja

Ondarroako arrain lonja Ondarroako portuan dagoen arrain lonja berria da, 2020ko hamarkadan irekia.

## Ezaugarriak

Eraikina bi bloketan banatuta dago eta bi solairu ditu. Beheko solairua arrantza-jarduerarako erabiltzen da. Bloke edo hegalegi dagokienez, iparraldeko hegala alturako arrantzatik datorren arraina jaso eta prestatzeko da. Hegoaldekoa, berriz, baxurako ontziek porturatutako arraina jasotzeko da. Bien erdialdean, enkante gela dago, sistema informatizatuarekin. Eraikinean bertan Antiguako Ama arrantza eskola ere kokatzen da.
Ondarroako Kofradian zegoen lonja zaharreko turruna, arraina ontzietan portura sartzen zelako abisua emateko modua, lonja berrira ere ekarri zuten.

## Erreferentziak

* ↑ Irekia. «Irekia - Ondarroako portuko lonja berria hasi zaie arrantzaleei eta komertzializatzaileei zerbitzu egiten» www.irekia.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2024-07-09).
* ↑ Basaldua, Ramon. (2021-02-12). «Ondarroako lonja barria arraina jasotzen hasi da» Deia (Noiz kontsultatua: 2024-07-09).
* ↑ Berasain Tristan, Kristina. (2024-06-19). «Ondarroako turruna» Berria (Noiz kontsultatua: 2024-07-09).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q126688380
* Multimedia: Ondarroako arrain lonja / Q126688380