OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Agua Negra mendatea

Agua Negra mendatea Argentina eta Txile arteko muga-pasabidea da, Agua Negra mendilerroan dagoena, Argentinako San Juango probintziako Iglesia departamenduaren eta Elqui probintzia txiletarraren arteanCoquimbo eskualdean, Vicuña komunan. Las Flores herria (6.000 biztanle), Iglesia departamendua -Mugako Immigrazioa-Aduana Kontrolatzeko gunetik 2 km-ra eta San José de Jachal-etik 70 km-ra- komunikatzen du Huanta herriarekin (3.500 biztanle), Nazioarteko mugatik 90 km-ra.
Bere altuera dela eta, mendate hau udako denboraldian irekita dago (abendutik apirilera). Urtearen gainerakoa elurrak blokeatuta dago. Argentina eta Txile arteko nazioarteko mugako pasabiderik altuena da, itsas mailatik 4780 metroko altueran dagoena, munduko nazioarteko zeharkaldirik altuenetako bat da, 5540ko Karakorum (Pakistan eta Txina artean) nazioarteko pasabidea izugarri gaindituta.
1965ean inauguratu zen, bi herrialdeen arteko arazo politikoak zirela eta, bidea itxi egin zen 1977an, eta 1994an berriro ireki zen jendearentzat.
Gaur egun, bi tunel eraikitzea aurreikusten da, eta horrek ozeano arteko komunikazioa ahalbidetuko du pasabide honetarako.

## Erreferentziak

* ↑ Proyecto de declaración 3746-S-04 de la Cámara de Senadores de la Nación Argentina

## Kanpo estekak

* Agua Negra mendatea eta bi-ozeanoen korridorearen proiektuari buruzko informazioa
* Argazki eta informazio gehiago Queseioko Agua Negra mendateari buruz
* Aduana zerbitzuaren gune ofiziala
* Twitter Nazioarteko pasabideak: Mugen Idazkaritza, Argentinako Errepublikako Segurtasun Ministerioa
* Datuak: Q2055637
* Multimedia: Paso de Agua Negra / Q2055637
# Agua Prieta (udalerria)

Agua Prieta Mexikoko udalerri bat da. Sonora estatuan kokatua dago. 2010ean 79.138 biztanle zituen 3.943,07 km²ko azaleran. Herriburua [[Agua Prieta (Agua Prieta)|Agua Prieta]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1952842
* Multimedia: Agua Prieta / Q1952842
# Aguanil

Aguanil Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. 4.357 biztanle ditu 232,091 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Minas Gerais

## Kanpo estekak

* Datuak: Q691275
* Multimedia: Aguanil / Q691275
# Aguanga (Kalifornia)

Aguanga Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Riverside konderrian dago, Kalifornia estatuan. 989 biztanle ditu, 35,222114 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Riverside konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3476194
# Aguadulce

Aguadulce Sevillako udalerria da, Sierra Sur de Sevilla eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 2.124 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Sevillako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1623054
* Multimedia: Aguadulce (Sevilla) / Q1623054
# Aguanish (Quebec)

Aguanish Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Côte-Nord eskualdean kokatuta dago, eta horren barruan dagoen Minganie konderriko eskualde udalerria da.. 2011ko zentsoaren arabera 278 biztanle zituen 600.61 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2827315
* Multimedia: Aguanish / Q2827315
# Aguanqueterique

Aguanqueterique Hondurasko La Paz departamenduko udalerri bat da. 181.2 km²ko azalera du eta 2013ko datuen arabera 4636 biztanle zituen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Instituto Nacional de Estadística. Censo de Población y Vivienda 2013. (Noiz kontsultatua: 2020-05-04).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2394072
# Aguaqué

Aguaqué, Aguaque edo Aguake Sabando ibaian dagoen ur-jauzi bat da, Araban, Kanpezu udalerrian, Antoñana kontzejuko lurretan.
Igeri egiteko moduko putzu bat ere bada ur-jauziaren ondorengo sakonunean.
Ibaian gora Sabandorantz, beste ur-jauzi eta putzu bat daude, Oteoko Errotako ur-jauzia Oteoko kontzejuarekin muga egiten duen toki batean.

## Erreferentziak

* ↑ Abaitua, Joseba; Fernandez, Luistxo. (2021-04-01). «Kanpezura bisita (eta Sabandora, bide batez)» Eibar.ORG | Eibarko peoria (Noiz kontsultatua: 2021-10-17).
* ↑ Ur Agentzia, Ura. (2014-08-18). «Aguaque ur-jauzia(2,1 Km)» www.uragentzia.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2021-10-17).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q108914125
# Agua Marina Espínola

Agua Marina Espínola Salinas (Asuncion, Paraguai, 1996ko martxoaren 31) paraguaitar errepideko txirrindulari ohia da.
Paraguai ordezkatu zuen 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan emakumezkoen errepideko txirrindularitza proban. Olinpiar Jokoetan emakumezkoen errepideko proban lehiatu zen lehenengo paraguaitar emakumea izan zen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Agua Marina Espínola, la primera ciclista paraguaya en Olimpiadas» El Nacional 2021-07-25 (Noiz kontsultatua: 2024-04-15).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q39649174
* Multimedia: Agua Marina Espínola / Q39649174
# Agualeguas (udalerria)

Agualeguas Mexikoko udalerri bat da. Nuevo León estatuan kokatua dago. 2010ean 3.443 biztanle zituen 978,99 km²ko azaleran. Herriburua [[Agualeguas (Agualeguas)|Agualeguas]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3310805
* Multimedia: Agualeguas Municipality / Q3310805
# Alexandro III.a

Alexandro III.a (Siena, 1100/1105 - † Civita Castellana, 1181eko abuztuaren 30a) Eliza Katolikoaren 170. Aita Santua, 1159 eta 1181 bitartean. Parisko Notre-Dame katedralaren lehendabiziko harria jarri zuen.
Frederiko Bizargorri germaniar enperadorearekin bakea egin ondoren, Laterango III. Kontzilioa bildu zuen, albitarrak eskumikatu zituen eta aita santuak hautatzeko era aldatu zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskaltzaindia. 129. araua: Aita santuen izenak. .
* Datuak: Q160116
* Multimedia: Alexander III / Q160116
# Alexandro III.a zubia

Alexandro III.a zubia Frantziako Paris hiriburuan dagoen zubi bat da. Sena ibaia zeharkatzen du, Parisko 8. barrutia eta 7. barrutia nahiz ibai horretako Eskuinaldea eta Ezkerraldea ertzak lotzen dituelarik.
Bestalde, bere mutur batean Hôtel des Invalides eraikinaren ordeka eta beste muturrean Petit Palais eta Grand Palais jauregiak kokatzen dira.

## Iruditegia

* Alexandro III.a zubia eta Concorde plaza.
* Gauez, atzealdean Eiffel Dorrea duela.
* Zubiko farola eta irudiak.

## Kanpo estekak

* Alexandro III.a zubia Structurae webgunean ikusgai. (Ingelesez) (Frantsesez) (Alemanez)
* Datuak: Q390418
* Multimedia: Pont Alexandre-III / Q390418
# Alexandro Nevski

Alexandro Nevski (errusieraz: Александр Ярославич Невский, Aleksandr Jaroslavitx Nevski; Pereslavl-Zaleski, c. 1220 - Gorodets, 1263ko azaroaren 14a) Novgorodeko printzea eta gerlaria izan zen, Eliza Ortodoxoan santua izendatua. Garai latzetan suediarren, Ordena Teutonikoaren eta tartarren aurka arrakastaz borrokatzeagatik eta Urrezko Horda boteretsuari aurre egiteagatik entzutetsu bilakatu zen.
Alexandro Nevski gazte zelarik (1225), Genghis Khan buru zuten mongoldarrek Errusiako estepako estatuak menderatu zuten. Alexandroren Novgorod hiria mongolengandik salbu geratu bazen ere, mendebaldetik zetozen etsaiei egin behar izan zien aurre.
Izan ere, 1237an aita santuak bulda bat plazaratu zuen katolizismoaren aurka matxinatu ziren finlandiarren kontra borrokatzeko eta errusiarrak katoliko bihurtzeko. Honela, Birger Jarl buru zuen armada suediarra osatu zen, eta 1240an Neva ibaian lehorreratu ziren. Uztailaren 15ean Alexandrok suediarrak gainditu zituen ibaian. Hori zela eta, Nevski (Nevakoa) goitizena jaso zuen.
Geroago, Ordena Teutonikoak Pskov eta Tartu hiriak inbaditu zituen. Alexandrok eraso eta irabazi egin zien Peipus aintzira izoztuan. Inozentzio IV.a aita santuak 1251n bi kardinal bidali zizkion Alexandrori Erromako babesa eskaintzeko, baina buruzagi militarrak arbuiatu zituen.
Errusiako Eliza Ortodoxoak 1547an kanonizatu zuen.

## Genealogia

Zuhaitz genealogikoa :
Dmitry of Pereslavl
Ivan Dmitrievich of Pereyaslavl
Vsevolod III the Big Nest
Andrey of Gorodets
Boris Andreyevich
Yaroslav II of Vladimir
Maria Shvarnovna
Yury of Moscow
Alexandro Nevski
Mstislav Mstislavich
Ivan I.a Moskukoa
Feodossiya Mstislavna
Daniel I.a Moskukoa
Mariya Kotyanovna
Afanasy Danilovich
Vassili Aleksandrovitch
Boris Danilovich :

## Ikus, gainera

* San Alexandro Nevski eta Jaungoikoaren Amaren Babesaren eliza
* Datuak: Q174044
* Multimedia: Alexander Nevsky / Q174044
* ↑ Euskaltzaindia, EODA. (2019). «66. araua: Santutegiko izen ohikoenak» www.euskaltzaindia.eus (Euskaltzaindia) (Noiz kontsultatua: 2023-05-17).
# Alexandro Jagellondarra

Alexandro I.a Jagellondarra (polonieraz: Aleksander Jagiellończyk; lituanieraz: Aleksandras Jogailaitis; Krakovia, 1461eko abuztuaren 5a - Vilnius, 1506ko abuztuaren 19a) Poloniako erregea eta Lituaniako duke handia izan zen. 1501-1506 bitartean izan zuen erregetza. Kasimir IV.aren semea, berak egin zuen Polonia eta Lituaniaren arteko batasuna.

## Erreferentziak

* ↑ Lerski, Jerzy Jan; Wróbel, Piotr; Kozicki, Richard J.. (1996). Historical dictionary of Poland, 966–1945. Greenwood Publishing Group ISBN 978-0-313-26007-0..
* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
* Datuak: Q53450
* Multimedia: Alexander of Poland / Q53450
# Alexandro Janeo

Alexandro Janeo (hebreeraz: אלכסנדר ינאי‎; c. K.a. 103 - K.a. 76) juduen apaiz nagusia izan zen, Aristobulo I.aren anaia eta ondorengoa. Bere burua errege izendatzeak farisearrak oso kontra jarri zituen eta, ordainetan, haietako asko hilarazi zituen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2017-2-27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskaltzaindia. 177. araua: Antzinateko pertsona-izenak eta izen mitologikoak (III). Bibliako pertsona-izenak. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q319107
* Multimedia: Alexander Jannaeus / Q319107
# Alexandro Joan Cuza

Alexandro Joan Cuza (errumanieraz: Alexandru Ioan Cuza; Bârlad, Moldavia, 1820ko martxoaren 20a - Heidelberg, Alemaniar Inperioa, 1873ko maiatzaren 15a) Errumaniako lehen printzea izan zen.

## Bizitza

Moldaviako familia noble batean sortu zen. 1858. urtean Bukaresteko Divan ad hoc biltzarrean (Valakiaren eta Moldaviaren etorkizuna erabakitzeko eratu zena) aukeratu zuten ordezkari, eta ondoko urtean Moldaviako eta, geroago, Valakiako printzea (bi lurralde horiek osatu zuten, batera, Errumania).
Cuza saiatu zen Errumania eraberritzen, eta horretarako munta handiko erreformak bideratu zituen: nekazaritza-erreforma, komunikabideen hobekuntza, Unibertsitateen hedapena eta Elizaren ondasunen desamortizazioa. Neurri horiek ondoeza ekarri zuten aberatsen artera, eta, arazo askoren ondoren, agintea utzi behar izan zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ (Ingelesez) Stoica, Vasile. (1919). The Roumanian Question: The Roumanians and their Lands. Pittsburgh: Pittsburgh Printing Company, 28-29 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q294832
* Multimedia: Alexandru Ioan Cuza / Q294832
# Alexandro III.a Eskoziakoa

Alexandro III.a Eskoziakoa, (Eskoziako gaeleraz: Alasdair mac Alasdair) (Roxburgheko gaztelua, Eskozia, 1241eko irailaren 4a - Kinghorn Ness, Fife, 1286ko martxoaren 19a) Eskoziako Erresumako erregea izan zen, garai hartan Alba erresuma izenaz ezagutzen zena. Dunkeld etxeko azken monarka izan zen.

## Biografia

Alexandro II.aren seme bakarra zen eta zortzi urte baino ez zituela aita hil zenean Eskoziako erregetza hartu zuen. Adin txikikoa zen bitartean Eskoziako kontrolatu nahi zuten bi alderdien artean aritu behar izan zuen, bata Walter Comyn Menteitheko Earla buru zuena eta bestea Alan Durward Scotiako Justiciarrak gidatzen zuena. 1251ean Margarita Ingalaterrakoarekin ezkondu zenean Henrike III.a Ingalaterrakoak joputza eskatu zion baina Alexandrok ez zuen onartu.
1262an adin nagusiko bihurtu zenean (21 urte) Alexandrok bere aitaren asmoa berretsi nahi izan zuen eta Haakon IV.a Norvegiakoari Kanpoko Hebridak eskatu zizkion, baina honek onartu ez eta gainera itsas flota handia bidali zuen inguruak inbaditzera. Arran uhartea bera ere eskuratu zuen. Orduan agintari biak hizketan hasi ziren itun baten bila. Alexandrok hizketaldiak asko luzatu zituen eta udazkeneko ekaitzek Haakonen itsasontzi ugari suntsitu zituzten. 1263ko Largseko borrokan ondorioz norvegiarrak galtzaile atera ziren. Etxerako itzuleran Haakon Orkadetan hil zen eta 1266ko Pertheko itunean Alexandrok uharteak eskuratu zituen, Kanpoko Hebridak eta Man ere bai.
1284an Alexandrok Donald leinuari eman zion Uharteetako Lordaren titulua eta hauek hurrengo bi mendeetan bertako errege gisa jardun zuten, sarritan Eskoziako monarkei aurre eginez ere.
Alexandrok hiru seme-alaba izan zituen, Margarita, Alexandro eta Dabid, baina hirurak ere bera baino lehenago hil ziren. 1285erako alargunduta zegoen eta Dreuxeko Yolandarekin ezkondu zen seme berria izateko asmotan. 44 urte zituen oraindik, baina hurrengo urtean zalditik erori eta hil egin zen. Alaba zaharrena zen Margarita Erik II.a Norvegiakoarekin ezkondua zen eta Margarita izeneko alaba izan zuten eta hau bihurtu zen Eskoziako erregina berria.
* Datuak: Q211109
* Multimedia: Alexander III of Scotland / Q211109
# Alexandro IV.a

Alexandro IV.a (Jenne, ? - † Viterbo, 1261eko maiatzaren 25a) Eliza Katolikoaren 181. Aita Santua izan zen 1254 eta 1261 urteen bitartean.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. 129. araua: Aita santuen izenak. .
* Datuak: Q169915
* Multimedia: Alexander IV / Q169915
# Allendelaguako gaztelua

Allendelaguako gaztelua (gaztelaniaz: castillo de Allendelagua) Espainiako Kantabria autonomia erkidegoko Castro Urdialesko izen bereko auzoan dagoen gotorleku bat da. Hain zuzen ere, harkaitzezko muino batean dago.
Gazteluaren eraikuntza data ezezaguna da, baina Gonzalo Martínez Díez historialariaren arabera litekeena da XIV edo XV. mendekoa izatea. 2002an Espainiako Gobernuak monumentu izendatu zuen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5757063
* Multimedia: Castillo de Allendelagua / Q5757063
# Allenhurst (Georgia)

Allenhurst Georgiako estatuko hiri bat da. Liberty konderrian kokatua dago. 2010ean 695 biztanle zituen, 2,85 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Liberty konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q938284
* Multimedia: Allenhurst, Georgia / Q938284
# Allendorf

Allendorf Alemaniako udalerri hauetako bat izan daiteke:
* Allendorf (Rhein-Lahn)
* Allendorf (Turingia)
* Allendorf (Eder)
* Allendorf (Giessen)
* Bad Sooden-Allendorf
# Allendorf (Giessen)

    Beste esanahi batzuen berri izateko, ikus: «Allendorf»
Allendorf Alemaniako udalerria da. Hessen estatuan kokatuta dago, [[Gießen (barrutia)|Gießen]] barrutian. 2014an 4.145 biztanle zituen 22,01 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q488153
* Multimedia: Allendorf (Lumda) / Q488153
# Allenfeld

Allenfeld Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Bad Kreuznach (barrutia)|Bad Kreuznach]] barrutian. 2014an 196 biztanle zituen 2,98 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q564002
* Multimedia: Allenfeld / Q564002
# Allengo muinoa

Allengo mendiak, irlanderaz: Cnoc Alúine eta antzinako irlandera Cnoc Almaine, ingelesez: The Hill of Allen edo The Hill of Allu, Irlandako Kildare konderrian dagoen muino bat da, 206 metroko garaiera du.
Irlandar mitologiaren arabera Fionn mac Cumhaill buruzagia eta Fianna gerlari taldearen egoitza zen.
# Allendorf (Eder)

    Beste esanahi batzuen berri izateko, ikus: «Allendorf»
Allendorf Alemaniako udalerria da. Hessen estatuan kokatuta dago, [[Waldeck-Frankenberg (barrutia)|Waldeck-Frankenberg]] barrutian. 2014an 5.593 biztanle zituen 41,79 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q622549
* Multimedia: Allendorf (Eder) / Q622549
# Allendorf (Rhein-Lahn)

    Beste esanahi batzuen berri izateko, ikus: «Allendorf»
Allendorf (Rhein-Lahn) Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Rhein-Lahn barrutia|Rhein-Lahn]] barrutian. 2014an 661 biztanle zituen 3,03 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q647530
* Multimedia: Allendorf (Rhein-Lahn-Kreis) / Q647530
# Allendorf (Turingia)

    Beste esanahi batzuen berri izateko, ikus: «Allendorf»
Allendorf Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, [[Saalfeld-Rudolstadt (barrutia)|Saalfeld-Rudolstadt]] barrutian. 2014an 352 biztanle zituen 8,76 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q637422
* Multimedia: Allendorf (Thüringen) / Q637422
# Allenheads

Allenheada, Ingalaterrako ipar-ekialdean dagoen udalerri bat da, Northumberland konderrian.
* Datuak: Q4732016
* Multimedia: Allenheads / Q4732016
# Alibi

Alibia, zuzenbide penalean, krimen bat egin den lekutik justifikatutako absentzia da. Beraz, inputatuak ezin du parte-hartze aktiborik izan erruduntasuna zehazteko ezinbesteko elementua den krimenetan. Horregatik, defentsa-modu bat ere bada ordena kriminaleko epaiketetan.
Hitzak latinezko jatorria du: alibī hitzak «beste lekuetan» esan nahi du.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Kriminologia Hiztegia] [2018] eta [Hiztegi terminologikoa] [2008]
* ↑ (Gaztelaniaz) Escriche, Joaquín. (1851). Diccionario Razonado de legislación y jurisprudencia. Paris.
* ↑ (Italieraz) Coartare. in: Dizionario etimológico online..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q468947
# Alice (Ipar Dakota)

Alice Ipar Dakotako hiri bat da. Cass konderrian kokatua dago. 2010ean 40 biztanle zituen, 2,49 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Cass konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q28121
# Alibori

Alibori Beningo ipar-ekialdeko departamendua da. 1999an sortu zen Borgoutik bereizita. Nigerrekin du muga iparraldean, Nigeriarekin ekialdean, Borgou departamenduarekin hegoaldean, Atakorarekin mendebaldean, eta Burkina Fasorekin ipar-mendebaldean. 26.242 kilometro koadroko eremua hartzen du, eta 2013an 867.463 biztanle zituen. Hiriburua Kandi da.

## Erreferentziak

* ↑ Benin: Departments, Major Cities & Towns - Population. citypopulation.de (Noiz kontsultatua: 2020-1-9).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q29165
* Multimedia: Alibori Department / Q29165
# Alice, Darling

Alice, Darling 2022ko Mary Nighy ingeles zinema zuzendariaren thriller psikologikoa da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Alice 30 urteko emakumea da, eta tratu txar psikologikoak jasaten ditu bere mutil lagun Simonen aldetik. Bere bi lagun onenekin landan oporretan dagoela, Alicek berriro aurkituko du bere esentzia. Hala ere, Simonen mendekua suntsitzailea izango da, eta kolokan jarriko ditu Aliceren erresistentzia eta kemena.

## Aktoreak

* Anna Kendrick: Alice
* Kaniehtiio Horn: Tess
* Charlie Carrick: Simon
* Wunmi Mosaku: Sophie
* Mark Winnick: Marcus
* Carolyn Fe: bezero

## Erreferentziak

* ↑ «Alice, Darling» Berria 2023-05-13 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q107657340
# Alice (1990eko filma)

Alice 1990eko estatubatuar filma da, Woody Allen zinemagileak zuzendu zuena.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Gutxiesten duen senar aberats batekin ezkonduta dagoen Alicek bizitza hutsal eta erosoa darama, boutique esklusibo, masaje-emaile eta ile-apaindegiko txutxu-mutxuen artean. Idaztea du amets eta bere seme-alaben haurtzaindegian ezagutu duen gizon bat hobeto ezagutu nahiko luke, baina bere heziketa kontserbadoreak hau guztia egitea galarazten dio. Chinatowngo azti batek bidea samurtuko dio ondorio harrigarriak dituzten belar magiko batzuk erabiliz.

## Aktoreak

* Mia Farrow: Alice Smith Tate
** Rachel Miner: 12 urteko Alice
** Kristy Graves: 18 urteko Alice
* Joe Mantegna: Joe Ruffalo
* William Hurt: Doug Tate
* Blythe Danner: Dorothy
** Laurie Nayber: Dorothy gaztea
* June Squibb: Hilda
* Holland Taylor: Helen
* Peggy Miley: Dorothyren neskamea
* Robin Bartlett: Nina
* Keye Luke: Yang doktorea
* Judy Davis: Vicki
* Alec Baldwin: Ed
* Bernadette Peters: Muse
* Cybill Shepherd: Nancy Brill
* Gwen Verdon: Aliceren ama
* Patrick O'Neal: Aliceren aita
* Diane Salinger: Carol
* Bob Balaban: Sid Moscowitz
* Caroline Aaron: Sue
* James Toback: maisua
* Elle Macpherson: modeloa

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q682262
# Aliatuek okupatutako Alemania

Aliatuek okupatutako Alemania (alemanez: Alliierten-besetztes Deutschland) Hirugarren Reichak Bigarren Mundu Gerra galdu ostean Alemaniak izan zuen aldia izan zen, 1945etik 1949 arte iraun zuena. Gerra hartan Hirugarren Reicha menderatu zuten lau potentziek (AEB, Erresuma Batua, Frantzia eta SESB), Aliatuek, beste horrenbeste okupazio eremutan banatu zuten Alemania, administrazio zereginetarako.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2415901
* Multimedia: Allied occupation of Germany / Q2415901
# Aliatuek okupatutako Austria

Aliatuek okupatutako Austria Bigarren Mundu Gerraren ondoren, 1945etik 1955 arte iraun zuen egitura politiko-administratiboa izan zen, Erresuma Batuak, Frantziak, Estatu Batuek eta Sobietar Batasunak Austria kontrolpean izan zuten garaikoa.
Banaketa horren epea mugagabea zen, baina Erresuma Batuak, Frantziak eta Estatu Batuek haien eremuak elkartu zituzten, Sobietar eragina gutxitzeko asmoz.

## Historia
### Aurrekariak

Austria Hirugarren Reichean integraturik zegoen 1938ko Anschluss delakotik, non Austriarrek sufragio bidez Alemaniarekin bat egitea hautatu baitzuten.
1945eko apirilaren 13an, gerran zehar, sobietarrek Viena okupatu zuten. Hirugarren Reicha bukatzear zegon Europan eta Karl Rennerek behin-behineko gobernua osatu zuen Vienan, Sozial Demokraten, Sozial Kristauen eta komunisten parte hartzearekin eta Sobietar Batasunaren adostasunarekin. Gobernu horren bidez, Austriak 1938ko lege nazionalsozialistei uko egin eta Alemaniako estatutik kanpoko mugetan berriro eratu zen, Yaltako konferentziaren edukiekin bat eginik.

### Sorrera

Aliatuek 1945eko maiatzaren 9an okupatu zuten herrialdea guztiz eta uztailean lau okupazio eremutan banatu zuten, Sobiet Batasuna, AEB, Frantzia eta Britainia Handiak administraturik. Viena ere, Berlin bezala, lau zatitan banandu zuten. 1945eko azaroko hauteskundeetan Karl Renner Austriar bigarren errepublikako presidente aukeratu zuten.
Gerraren ondoren ekonomia lur jota zegoen, baina 1948tik aurrera Marshall Planak suspertzen lagundu zuen.

### Bukaera

1955eko maiatzaren 15ean Austriak lau indar okupatzaileekin sinatu zuen itunaren ondorioz, independentzia osoa berreskuratu zuen. Urte bereko urriaren 26an parlamentuak Austriaren "betirako neutraltasuna" onartu zuen. Neutraltasun horrek gaurdaino jarraitzen du.

## Kulturan

"The Third Man" filmak Aliatuen okupazio giro hori islatzen du.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q596239
* Multimedia: Allied occupation of Austria / Q596239
# Alica Stuhlemmer

Alica Stuhlemmer (Kiel, Alemania, 1999ko abuztuaren 24a) belan lehiatzen den kirolari alemaniarra da.
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, esku hartu zuen Tokio 2020an (Tokio), eta brontzezko domina lortu zuen Nacra 17 proban, Paul Kohlhoff lagun zuela.

## Nazioarteko emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 03 ! | Nacra 17, mistoa |

## Erreferentziak

* ↑ "Alica Stuhlemmer" olympedia.org. (Ingelesez)
* ↑ Alica Stuhlemmer" Nazioarteko Bela Federazioaren datu basean. (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q107748524