# Mont-de-Marsan

Mont-de-Marsan (frantsesez eta ofizialki; Mendi-Marzana euskaraz tradizioz; Lo Mont de Marçan okzitanieraz) Landetako hiriburua da. 2015ean 30.629 biztanle zituen.
Erdi Aroan eratu zuten hiru ibaiek inguraturik, Mont-de-Marsan Landetako hiribildu gotortu nagusiena izan zen. Herriguneak bere historia islatzen du: donjon Lacataye gaztelua, antzinako harresiak, etxe burgesak, Midouzeko ibai-portua, parkeak, lorategiak eta pasealeku loratuak, eta abar.
Mont-de-Marsan mendebaldeko Europako basorik handiena den Landetako basoaren hegoaldean dago. Côte d'Argenteko hondartzak eta Pirinioetako tontorrak gertu ditu.
Constantin Rozanoff basearen egoitza da, Frantziako Aireko Armadaren nagusienetariko bat dena. Lehen bertan Dassault Mirage IV bonbardaketari nuklearrak zeuden.

## Historia

Erromatarrak jada bertan bizi ziren. Marsango bizkondea zen Petri Marsangoak jatorrizko hiru burguak (Bourg Vieux edo Zaharra, Bourg Neuf edo Berria eta Bourg de la Fontaine edo Iturrikoa) batzea erabaki zuen eta 1136 eta 1140 artean hiribildu berri eratu zuen. Leonor Akitaniakoak 1152an ezkonsari moduan senarrari eman zion eta 1441era arte ingelesen eskuetan izan zen. Garai haietan Guienako merkatalgune nagusienetariko bat izan zen, batez ere armagnac ardoari esker.
Erlijio Gerretan Albreteko leinuaren kontrolpean izan zen. 1790eko urtarrilaren 12an Landak departamendua sortu zuten eta hiriak Mont-Marat izena hartu zuen. Hurrengo mendean udalerria zabaldu zen Saint-Jean-d'Août eta Nonères antzinako herriak bereganatuz. 1940ko ekainaren 28tik aurrera, alemaniar armadak okupatua izan zen. 1944ko abuztuaren 21ean liberazioa gertatu zen.

## Alkateak

Alkateen zerrenda :
| Legealdia | Izena | Alderdi politikoa |
| 2008–2014 | Geneviève Darrieussecq | MoDem |
| 1983–2008 | Philippe Labeyrie | PS |
| 1962–1983 | Charles Lamarque-Cando | SFIO |

## Biztanleria

Biztanleriaren bilakaera :
| 1793 | 1800 | 1806 | 1821 | 1831 | 1836 | 1841 | 1846 | 1851 |
| 4.000 | 2.866 | 5.256 | 3.065 | 3.774 | 4.082 | 4.465 | 4.684 | 4.655 |
| 1856 | 1861 | 1866 | 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 |
| 5.210 | 5.574 | 8.455 | 8.138 | 9.310 | 10.878 | 11.760 | 12.031 | 11.274 |
| 1901 | 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 | 1954 |
| 11.604 | 11.923 | 12.091 | 10.836 | 12.134 | 11.854 | 13.009 | 14.055 | 17.120 |
| 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2009 | 2014 | 2020 |
| 20.191 | 24.444 | 26.166 | 27.326 | 28.328 | 29.529 | - | - | - |
Erroldatutako biztanleak

## Ondarea

* Donjon Lacataye, XIV. mendeko gaztelua
* Despiau-Wlérick Museoa
* Dubalen Museoa
* Foch mariskalaren zaldi-estatua

## Hiri eta herri senidetuak

Mont-de-Marsan ondorengo hiri edo herriekin senidetuta dago:
* Alingsås (Suedia), 1956
* Tutera (Nafarroa), 1986

## Mont-de Marsandar ezagunak

* Joël Bats (1957 – ) futbol atezaina
* Pierre Bosquet (1810–1861) frantziar mariskala
* Charles Despiau (1874–1946) eskultorea
* Robert Wlérick (1882–1944) eskultorea
* Alain Juppé (1945 – ) politikaria, Frantziako Lehen ministro izandakoa
* Patrick Biancone (1952 – ) zaldi-entrenatzailea
* Thomas Castaignède (1975 – ) errugbilaria
* Paul Astin (1986 – ) atleta
* Fabien Vehlmann (1972 – ) komikigilea
* Romain Larrieu (1976 – ) futbol atezaina
* Jean van de Velde (1966 – ) golfaria
* Abdoulaye Loum, saskibaloi jokalaria

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. 36. araua: Frantziako Errepublikako eskualde- departamendu- eta hiriburu-izenak. .
* ↑ «Mendi Marzana - Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa» www1.euskadi.net (Noiz kontsultatua: 2021-04-01).
* ↑ Lafourcade, Alain. Mont-de-Marsan, Résumé d'historique. .
* ↑ Cassini-Ehess. Notice communale de Mont-de-Marsan. ..
* ↑ Annuaire des communes jumelées

## Kanpo estekak

* (Frantsesez) Webgune ofiziala
* Datuak: Q188033
* Multimedia: Mont-de-Marsan / Q188033