OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Donostiako Zinemaldia 2022

Donostiako Zinemaldiaren 70. edizioa 2022ko irailaren 20tik 28era ospatu zen Gipuzkoako hiriburuan.

## Epamahaia
### Sail Ofiziala

* Glenn Close, emakume aktore estatubatuarra (Epamahairen Presidentea)
* Rosa Montero, emakume idazle espainiarra
* Antoinette Boulat, Frantziako emakume zuzendaria
* Tea Lindeburg, gidoilari danimarkarra
* Matías Mosteirín, ekoizle argentinarra
* Lemohang Jeremiah Mosese, zinemagilea eta artista
* Hlynur Pálmason, zuzendari eta gidoilari islandiarra

## Sari ofizialak

2022an emandako sariak:
* Filmik onenaren Urrezko Maskorra: Los reyes del mundo (Laura Mora).
* Zuzendaririk onenaren Zilarrezko Maskorra: (A Hundred Flowers) Genki Kawamura
* Epamahiaren sari berezia: Marian Mathiasen Rainner
* Aktorerik onenaren Zilarrezko Maskorra: Paul Kircher Le Lycéen filmarekin eta Carla Quílez La maternal filmarekin
* Taldeko aktorerik onenaren Zilarrezko Maskorra: Renata Lerman El suplente filmarekin
* Epaimahaiaren Sari Berezia: Kalak filmeko aktore taldea (Isabella Eklof).
* Gidoi onena: Wang Chao & Dong Yun Zhou A Woman filmarekin.
* Argazki onena: Manuel Abramovich Pornomelancholia filmarekin
* Kutxabank-Zuzendari Berriak saria: Jeanne Aslan eta Paul Saintilan, Fifi filmarekin
* Horizontes saria: Valentina Maurelen Tengo sueños eléctricos filmarekin
* Gazteriaren saria: María Elorzaren A los libros y a las mujeres canto filmarekin
* Donostia Hiria publikoaren saria: Santiago Mitreren Argentina, 1985
* Donostia Hiria publikoaren saria Europako film onenaren saria: Rodrigo Sorogoyenen As bestas
* Irizar saria: Mikel Gurrearen Suro
* Zabaltegi-Tabakalera saria: Hlynur Pálmasonen Godland.

## Donostia Sariak

* David Cronenberg
* Juliette Binoche

## Zinemira Saria

Zinemira Saria euskal zinemagintzako pertsona nabarmen baten ibilbidea saritzeko ematen da.
* Txema Areizaga eta teknikarien kolektiboa.

## Erreferentziak

* ↑ https://elpais.com/cultura/2022-09-02/glenn-close-presidira-el-jurado-oficial-de-la-70-edicion-del-festival-de-san-sebastian.html
* ↑ https://www.berria.eus/kultura/jaione-cambordaren-o-corno-filmak-irabazi-du-urrezko-maskorra_233448_102.html
* ↑ https://www.sansebastianfestival.com/2022/berriak/1/20538/eu
* ↑ https://www.noticiasdegipuzkoa.eus/zinemaldia/2022/09/20/zinemira-saria-2022-teknikarien-kolektiboari-6028149.html

## Kanpo estekak

* Donostiako Zinemaldiaren webgune ofiziala.
* Datuak: Q113213528
# Donostiako antzinako himnoa

«Donostiako antzinako himnoa», baita ere «Primitivo Himno de San Sebastián», doinu zahar baten gainean Jose Juan Santestebanek konposatu zuen. Egungo hitzak Jose Bizente Etxagarairenak ziren. Antza denez, danbolindariek Santa Mariatik Antiguaraino zihoan prozesioan jotzen zuten. Udalak ereserki hori ofizialtzat hartu zuen 1838an, eta lehenengo danborradetan erabili zen. Gero, erabilerarik gabe geratu zen. 2013an berreskuratu zuten, Donostiaren suntsiketaren eta berreraikuntzaren bigarren mendeurrena zela eta.
Berez, abestiaren jatorria askoz zaharragoa da. Egile batzuen ustez XVII. edo XVIII. mendekoa izan daiteke. Gaur egun, urtetan ahaztuta egon ondoren, Donostiako danborradaren beste pieza gisa berreskuratu da.

## Hitzak

    Oroipena gaur zuri
    gure Donostia
    utzirikan alde bat
    nahigabe guztia.
    Zuri gaur oroipena
    zuri gure herria
    kanta ta dantzatuaz
    zortziko berria.

## Bertsioa

* Donostiako Orfeoiaren Orfeoi Txiki abesbatza abestiaren bertsioa 2013an Donostiako kantu zaharrak. Antiguas canciones donostiarras musika-diskoan grabazu zuen, orduan Donostiako Udaleko Txistulari Taldearen laguntzarekin.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.diariovasco.com/culturas/201701/15/banda-sonora-donostia-20170115004019-v.html
* ↑ http://donostipasion.blogspot.com/2013/01/primitiva-marcha-zortziko-de-san.html
* ↑ Donostiako kantu zaharrak CDren karpeta, 2013.

## Kanpo estekak

* Nola zuzendu behar den Himnoa Youtuben.
* Himnoaren interpretazioa.
# Donostiako Zinemaldia 2023

Donostiako Zinemaldiaren 71. edizioa 2023ko irailaren 22tik 30era ospatu zen Gipuzkoako hiriburuan.

## Epamahaia
### Sail Ofiziala

* Claire Denis, zuzendari frantsesa (Epamahairen Presidentea)
* Fan Bingbing, emakume aktore txinatarra
* Cristina Gallego, Kolonbiako ekoizle, zuzendari eta idazlea
* Brigitte Lacombe, argazkilari frantsesa
* Robert Lantos, Hungariako ekoizlea
* Vicky Luengo, emakume aktore espainiarra
* Christian Petzold, zuzendari alemaniarra

## Sari ofizialak

2023an emandako sariak:
* Filmik onenaren Urrezko Maskorra: O Corno (Jaione Camborda).
* Zuzendaririk onenaren Zilarrezko Maskorra: (Chun xing) Ping-Wen Wang eta Tzu-Hui Peng.
* Aktorerik onenaren Zilarrezko Maskorra: Tatsuya Fuji (Great Absence) eta Marcelo Subiotto (Puan)
* Taldeko aktorerik onenaren Zilarrezko Maskorra: Hovik Keuchkerian (Un Amour)
* Epaimahaiaren Sari Berezia: Kalak filmeko aktore taldea (Isabella Eklof).
* Gidoi onena: Maria Alche eta Benjamin Naishtat (Great Absence)
* Argazki onena: Nadim Carlsen (Kalak).
* Kutxabank-Zuzendari Berriak saria: Diwa Shah, Bahadur the Brave filmarekin
* Horizontes saria: Martín Benchimoren El Castillo filmarekin
* Gazteriaren saria: Javier Maciperen La Estrella Azul filmarekin
* Donostia Hiria publikoaren saria: José Antonio Bayonaren La sociedad de la nieve
* Donostia Hiria publikoaren saria Europako film onenaren saria: Matteo Garroneren Io Capitano
* Irizar saria: Isabel Hergueraren Sultanaren ametsa
* Zabaltegi-Tabakalera saria: Eduardo Williamsen El auge del humano 3. Aipamen berezia: Ulises de la Ordenen The Trial

## Donostia Sariak

* Hayao Miyazaki
* Javier Bardem. Presentzialki 2014ko edizioan eman zitzaion.
* Víctor Erice

## Zinemira Saria

Zinemira Saria euskal zinemagintzako pertsona nabarmen baten ibilbidea saritzeko ematen da.
* Paco Sagarzazu

## Erreferentziak

* ↑ https://www.sansebastianfestival.com/2023/premios_y_jurados/2/es
* ↑ https://www.berria.eus/kultura/jaione-cambordaren-o-corno-filmak-irabazi-du-urrezko-maskorra_233448_102.html
* ↑ https://www.sansebastianfestival.com/2023/premios_y_jurados/1/21415/es

## Kanpo estekak

* Donostiako Zinemaldiaren webgune ofiziala.
* Datuak: Q120671851
# Donostiako aireportuko geltokia

Aireportua Gipuzkoako Hondarribia udalerriko Donostia-Hondarribia aireportua ingurunetako geltokia izango da, Euskal Herrian dagoena. Euskotren Trenako Donostiako metroa etorkizuneko sarearen trenak zerbitzu emango dute.
Oraingoz, jarduera hori geldirik dago, etorkizuneko trazadura aztertzeko zain.

## Egoera

Geltokia etorkizuneko Irun-Hondarribia adarra aurkituko da, Anaka eta Hondarribia geltokien artean. Tartea bide bikoitzekoa da eta elektrifikatuta otzara.

## Historia

Oraingoz ez da proiekturik egin, oro har.

## Geltokia

Geltokia lurpekoa izango da

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Metroko bokazioa duen topoa» El Diario Vasco 2009-07-19 (Noiz kontsultatua: 2020-11-14).

## Ikus, gainera

* Donostiako metro proiektua

## Kanpo estekak

* Topo proiektuaren webgune ofiziala
* Datuak: Q101646052
# Donostiako Zinemaldia 2024

Donostiako Zinemaldiaren 72. edizioa 2024ko irailaren 20tik 28ra ospatu zen Gipuzkoako hiriburuan. Jose Luis Lanzagortak egina, Zinemaldiaren kartel ofizialean Cate Blanchett agertzen zen.

## Epamahaia
### Sail Ofiziala

* Jaione Camborda, Euskal Herriko zuzendaria (Epamahairen Presidentea)
* Leila Guerriero, kazetari argentinarra
* Christos Nikou, zuzendari greziarra
* Ulrich Seidl, zuzendari austriarra
* Carole Scotta, ekoizle frantsesa

## Sari ofizialak

Polemikaz inguratuta iritsi zen Tardes de soledad filma jaialdira, erretiratzeko eskariak barne, eta Urrezko Maskorrarekin itzuli da etxera Albert Serra zinemagile katalana Donostiako 72. Zinemalditik. Zezen plaza batean kokatu ditu ikusleak zuzendariak, lehen lerroan kokatu ere, eta, plano hurbilen bidez, gordin erakutsi dizkie zezenaren agonia, toreroaren izerdia, bere taldekideen gorazarreak, eta odola.
2024an emandako sariak:
* Filmik onenaren Urrezko Maskorra: Tardes de soledad (Albert Serra).
* Zuzendaririk onenaren Zilarrezko Maskorra: Laura Carreira (On Falling) eta Pedro Martin-Calero (El llanto).
* Aktorerik onenaren Zilarrezko Maskorra: Patricia López Arnaiz (Los destellos).
* Taldeko aktorerik onenaren Zilarrezko Maskorra: Pierre Lottin (Quand vient l'automne).
* Epaimahaiaren Sari Berezia: The Last Showgirl filmeko aktore taldea (Gia Coppola).
* Gidoi onena: François Ozon eta Philippe Piazzo (Quand vient l'automne).
* Argazki onena: Songri Piao (Bound in Heaven).
* Kutxabank-Zuzendari Berriak saria: Bagger Drama (Piet Baumgartner).
* Horizontes saria:El jockey (Luis Ortega).
* Gazteriaren saria: Turn Me On (Michael Tyburski).
* Donostia Hiria publikoaren saria:En fanfare (Emmanuel Courcol).
* Donostia Hiria publikoaren Europako film onenaren saria:Dāne-ye anjīr-e ma'ābed (Mohammad Rasoulof).
* Irizar saria:Chaplin / Espíritu gitano (Carmen Chaplin). Aipamena: Pello Gutierrezen Erreplika.
* Zabaltegi-Tabakalera saria:Ap'rili (Dea Kulumbegaxvili).

## Zinemira Saria

Zinemira Saria euskal zinemagintzako pertsona nabarmen baten ibilbidea saritzeko ematen da.
* Elena Irureta

## 2024ko Donostia Sariak

* Pedro Almodovar
* Cate Blanchett
Iazko saria aurten eman diote Javier Bardem aktoreari.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.sansebastianfestival.com/2024/materiales/4/1132/es
* ↑ https://www.naiz.eus/eu/info/noticia/20240930/32-urteko-kartzelaldia-amaitu-zaio-joseba-arregi-onatiarrari
* ↑ https://www.sansebastianfestival.com/2024/noticias/1/21800/es
* ↑ https://www.berria.eus/kultura/zinemaldia/tardes-soledad-filmak-irabazi-du-urrezko-maskorra_2131271_102.html
* ↑ https://www.sansebastianfestival.com/2024/berriak/1/22240/eu

## Kanpo estekak

* Donostiako Zinemaldiaren webgune ofiziala.
* Zinemaldiaren kartelak.
* Datuak: Q125841960
# Egino Mallea jauregia

Egino Mallea jauregia Gipuzkoako Bergara udalerrian dagoen pizkundetar estiloko jauregi bat da. Hain zuzen ere, Bergarako Alde Zaharran kokatua dago, Mazterreka kaleko 1. zenbakian, eta Irizar jauregitik hurbil. Gipuzkoako kultura ondasuna izendatua dago.
1585ean eraiki zen. Etxearen pizkundetar manierista estiloko fatxada nagusia nabarmentzen da, Pedro Ibarra arkitektoak egina.

## Ezaugarriak

Egino-Mallea Jauregiaren errenazimendu garaiko aurrealdea Gipuzkoan ondoen mantentzen denetakoa da. Estilo manieristaren ezaugarri guztiak ditu: soiltasuna, apaingarri gutxi eta elementu klasikoen antolamendu simetrikoa.
Fatxadaren erdialdean portada eder bat dago, garaipen-arkua bailitzan. Eraikinaren hiru solairuek oso antzeko egitura dute.
Sarrera dobelekin apaindutako erdi-puntuko arku bat da. Bi zutabe joniko ditu alde bakoitzean.
Solairu nagusiak oso antzeko egitura du, baina ez du erdi-puntuko arkurik. Bao dintelduna dauka eta zutabeek apaindurak dituen friso bati eusten diote. Goiko solairuko baoa txikiagoa da.

## Erreferentziak

* ↑ Open data Euskadi. Egino-Mallea Jauregia | Euskadiko Kultur Ondarea | Turismoa Euskadi - Eusko Jaurlaritzaren datu irekiak. (Noiz kontsultatua: 2017-09-16).

## Ikus gainera

* Gipuzkoako kultura ondasunak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q21710763
* Multimedia: Egino Mallea jauregia / Q21710763
# Eginoko geralekua

Egino Euskal Herriko Arabako tren geraleku bat da, Asparrena udalerrian kokatuta dagoena.
Geralekua 1862ko urtarrilaren 26an ireki zen eta 2010eko urtarrilaren 1an itxia.

## Egoera

Geralekua honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Madril — Hendaia: 527,360 kilometro-puntua

## Historia

Geralekua 1862ko urtarrilaren 26an inauguratu zen Gasteiz - Olazti tartea martxan jarri zenean Madril—Hendaia burdinbidea erradialean. 2004ko abenduaren 31tik Renfe Operadorak linea ustiatzen du, Adif trenbide-instalazioen titularra den bitartean.
Gaur egun, geralekua itxita dago, bidaiaririk ez dagoelako, baita Araia eta Altsasuko geltokietatik gertu dagoelako ere.

## Geralekua

Geralekua Eginoko Bentetatik gertu dago, A-1 autobidearen inguruan.

## Zerbitzuak

Tren batek ere ez du geralekuan geldialdirik egiten.

## Etorkizuna

ArabaTran proiektuaren barruan, Euskotrenek Miranda Ebro - Altsasu lineak bide horretatik zirkulatuko du, eta, beraz, berriro ireki ahal izango da.

## Erreferentziak

* ↑ EuroFerroviarios. «Egino (geralekua)» www.euroferroviarios.net (Noiz kontsultatua: 2020-06-13).
* ↑ https://web.archive.org/web/20160702083546/http://www.spanishrailway.com/2012/02/20/caminos-de-hierro-del-norte-de-espana/
* ↑ «ABUAF - Ferrocarril del Norte» www.abuaf.com (Noiz kontsultatua: 2020-05-01).
* ↑ (Gaztelaniaz) «El estudio del Arabatran plantea cinco alternativas para mejorar la conexión entre Miranda, Vitoria y Alsasua» El Correo 2018-02-08 (Noiz kontsultatua: 2020-04-29).

## Ikus, gainera

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Operadora

## Kanpo estekak

* ADIF enpresako web gunea
* RENFE enpresako web gunea
* Datuak: Q12256529
| | Araia | Egino | Ziordia | |
| Madril–Chamartin | | | | Hendaia |
# Egipto (erromatar probintzia)

* Antzinako Egipto Dinastiak eta faraoiak
* Aro aurredinastikoa
* Aro protodinastikoa
* Aro Goiztiarra
* I.a - II.a
* Inperio Zaharra
* III.a IV.a V.a VI.a
* Tarteko Lehen Aroa
* VII.a VIII.a IX.a X.a XI.a
* Inperio Ertaina
* XI.a XII.a
* Tarteko Bigarren Aroa
* XIII.a XIV.a XV.a XVI.a XVII.a
* Inperio Berria
* XVIII.a XIX.a XX.a
* Tarteko Hirugarren Aroa
* XXI.a XXII.a XXIII.a XXIV.a XXV.a
* Aro Berantiarra
* XXVI.a XXVII.a XXVIII.a XXIX.a XXX.a XXXI.a
* Aro Helenistikoa
* Mazedoniarra . Ptolomeotarra
* Erromatar Aroa
Egipto Erromako probintzia bihurtu zen K.a. 30ean, Kleopatraren heriotzaren ostean. Enperadoreak equites taldekoen artean (eta ez senatarien artean) hautatutako prefektuak gobernatzen zuen Egipto, Senatuko esku-sartzeak saihesten nahi baitziren. Izan ere, oso eskualde garrantzitsua zen Egipto, Erromatar Inperioko gari hornitzaile nagusia baitzen. Hornidura hori eten eginez gero, matxinadak sortuko ziren Erromako behartsuen artean.
Hala ere, erromatarrek ptolomeotarren gobernu-sistema errespetatu zuten. Goi-mailako administratzaileak erromatarrak baziren ere, administrazioko erdi eta behe-mailakoek greziar jatorria zuten eta grezierak hizkuntza nagusia segi zuen. Honela, kultura eta hezkuntza Ptolometarren bezalakoa izan zen. Erromatarrek egiptoarren gurtzak eta ohiturak ere errespetatu zituzten.

## Ikus, gainera

* Egiptoko historia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q202311
* Multimedia: Roman Egypt / Q202311
# Egingarri (argipena)

Egingarri izenondoak egin edo burutu daitekeena adierazten du. Erabilera zenbait ditu:
* proiektuen kudeaketan, egingarritasun-azterketa edo bideragarritasun-azterketa, proiektu bat ekonomikoki eta teknikoki egingarria edo bideragarria den aztertzeko;
* matematikan, multzo egingarria.
# Egino etxea

Egino etxea Hernanin dagoen XVII. mendeko eraikin historikoa da eta 1964an ondare kultural izendapena jaso zuen. Hernaniko alde zaharrean dago, kale nagusiko 17. zenbakian.

## Ezaugarriak

XVII. mendeko oinplano angeluzuzeneko eraikina izanagatik, izan dituen berrikuntzen ondorioz, aurrealdeak baino ez du mantendu jatorrizko izaera. Beheko solairua harlanduzkoa da eta espoloi moduko batzuk ditu izkinetan. Etxeak bi sarbide ditu, izan ere, etxea elkarri atxikitako bi eraikin baitira, jauregia bata, eta zerbitzarien etxea bestea. Lehenengo solairuan hiru bao daude eta balkoi bakar batek lotzen ditu hirurak. Baoen artean, bi armarri ageri dira. Bigarren solairuan hiru bao daude ere baina kasu honetan bakoitzak bere balkoia dauka.
Esan ohi denez, Victor Hugok etxe honetan hartu zuen ostatu Hernanin izan zenean.

## Erreferentziak

* ↑ Bienes de Interés Cultural. (Noiz kontsultatua: 2017-09-23).
* ↑ Egino etxea :: Multimedia galeria :: Euskomedia. (Noiz kontsultatua: 2017-09-23).
* ↑ Hernani ezagutu - Egino etxea. Kale nagusia, 17. (Noiz kontsultatua: 2017-09-23).
* ↑ Hernani - hiru.eus. (Noiz kontsultatua: 2017-09-23).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q40736351
* Multimedia: Egino etxea / Q40736351
# Eging am See

Eging am See Alemaniako udalerria da. Bavaria estatuan kokatuta dago, [[Passau (barrutia)|Passau]] barrutian. 2014an 4.166 biztanle zituen 23,66 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q311173
* Multimedia: Eging am See / Q311173
# Ellen DeGeneres

Ellen Lee DeGeneres (Metairie, 1958ko urtarrilaren 26a) ezizenaz ezaguna, Estatu Batuetako aktore eta umorista da, The Ellen DeGeneres Show saioaren aurkezlea izateagatik ospetsua dena.

## Filmografia
### Filmak

| Urtea | Filma | Pertsonaia | Oharrak |
| 1990 | Arduous Moon | Bera | |
| 1991 | Wisecracks | Bera | Dokumentala |
| 1993 | Coneheads | Coach | |
| 1994 | Trevor | Bera | |
| 1996 | Ellen's Energy Adventure | Bera | |
| 1996 | Mr. Wrong | Martha Alston | |
| 1998 | Goodbye Lover | Sgt. Rita Pompano | |
| 1998 | Dr. Dolittle | Prologue Dog | Ahotsa |
| 1999 | EDtv | Cynthia | |
| 1999 | The Love Letter | Janet Hall | |
| 2003 | Pauly Shore Is Dead | Bera | |
| 2003 | Finding Nemo | Dory | Ahotsa |
| 2004 | My Short Film | Bera | |

### Telebista

| Urtea | Telesaila | Pertsonaia | Oharrak |
| 1988 | Women of the Night | Bera | |
| 1989 | Open House | Margo Van Mete | |
| 1992 | Laurie Hill | Nancy MacIntyre | |
| 1994–98 | Ellen | Ellen Morgan | 109 atal |
| 1995 | Roseanne | Dr. Whitman | |
| 1998 | Mad About You | Nancy Bloom | |
| 2000 | Ellen DeGeneres: The Beginning | Bera | |
| 2000 | If These Walls Could Talk 2 | Kal | |
| 2001 | On the Edge | Operator | |
| 2001 | Will & Grace | Sister Louise | |
| 2001 | Saturday Night Live | Aurzkezlea | |
| 2001–02 | The Ellen Show | Ellen Richmond | 18 atal |
| 2003 | Ellen DeGeneres: Here and Now | Bera | |
| 2003 | MADtv | Bera | |
| 2003–egun | The Ellen DeGeneres Show | Aurzkelea | Talk show |
| 2004 | E! True Hollywood Story | Bera | |
| 2004 | Six Feet Under | Bera | |
| 2005 | Joey | Bera | |
| 2007 | Ellen's Really Big Show | Bera | |
| 2007 | Sesame Street | Bera | |
| 2007 | Forbes 20 Richest Women in Entertainment | Bera | |
| 2007 | The Bachelorette | Bera | |
| 2007–08 | American Idol | Bera | |
| 2008 | Ellen's Even Bigger Really Big Show | Bera | |
| 2009 | Ellen's Bigger, Longer & Wider Show | Bera | |
| 2009 | So You Think You Can Dance | Epaila | |
| 2010 | American Idol | Epaila | |
| 2010 | The Simpsons | Bera | |
* Datuak: Q483325
* Multimedia: Ellen DeGeneres / Q483325
# Ellen Hogerwerf

Elisabeth Wilhelmina "Ellen" Hogerwerf (Gouda, 1989ko otsailaren 10a) Herbehereetako emakume arraunlaria da. Hiru Udako Olinpiar Jokotan, esku hartu zuen: Londres 2012 (Londres), Rio 2016 (Rio de Janeiro) eta Tokio 2020 (Tokio), eta zilarrezko domina lortu zuen lemazain gabeko laukoan Tokion. Taldea honako hauek osatzen zuten: Ellen Hogerwerfek berak, Karolien Florijnek, Ymkje Cleveringek eta Veronique Meesterrek.

## Nazioarteko emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 02 ! | Lemazain gabeko laukoa |
| Munduko arraunketa Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2011 | Bled Eslovenia | 03 ! | Lemazain gabeko laukoa |
| 2019 | Ottensheim Austria | 02 ! | Lemazain gabeko laukoa |
| Europako Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2015 | Poznan Polonia | 02 ! | Lemazain gabeko bikoa |
| 2016 | Brandenburgo Alemania | 02 ! | Zotzikoa |
| 2018 | Glasgow Erresuma Batua | 01 ! | Zortzikoa |
| 2019 | Luzerna Suitza | 01 ! | Lemazain gabeko laukoa |

## Erreferentziak

* ↑ "Elisabeth Hogerwerf" olympedia.org. (Ingelesez)
* ↑ "Elisabeth Hogerwerf" FISAren datu-basea. (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2341477
* Multimedia: Elisabeth Hogerwerf / Q2341477
# Ellen Eglin

Ellen Eglin (1849 – 1890) Estatu Batuetako asmatzaile bat izan zen, garbigailuetarako arropa xukatzeko makina bat asmatu zuena. Ellen Eglin 1849an jaio zen, Washingtonen (D.C.). D.C.-en bizi zen bitartean, Eglinek giltza-ama eta gobernuko langile gisa lan egiten zuen.

## Asmakuntza

1800ean, arropa-makina mota berezi bat asmatu zuen: biradera bati lotutako marko batean bi arrabol zituen makina. Arropa bi arrabolen artean elikatzen zen, eta biraderari buelta eman ahala, ura horietatik kanpo egoten zen. Arropa-zukugailu batek egurrezko bi larako bota zituen, bata bestearen gainean, biradera bat erantsita, larakoak biraka ibil zitezen. Arropa eskuekin baino garbitzeko modu askorik ez zegoenean iritsi zen asmakizun hori. Arropa konketan eskuz garbitu ondoren, arropa eskuz bihurritu eta lehortzen utzi behar zen. Ellen konturatu zen ura arroparengandik ateratzeko modu hobea zegoela. Beraz, arropa garbitzeko ekintza hain beharrezkoa goitik behera aldatu zuen zerbait bururatu zitzaion. Prozesu zahar eta luze horren ondorioz, asmakizun eta kontzeptu harrigarri bihurtu zen. Hala ere, Eglinek bere patentea "produktua egin nahi duen pertsona zuri" bati saltzea erabaki zuen 18 dolarren truke. Woman Inventor aldizkariko 1890eko apirileko edizioan, Eglinek hau esan zuen: "Beltza naizela badakizu eta emakume beltz batek asmakizuna patentatu zuela jakingo balukete, emakume zuriek ez lukete xukadera erosiko."

## Hurrengo lanak

Arropa-makina saldu ondoren, beste gailu bat patentatzeko itxaropenarekin jarraitu zuen. Berak finantzatzen zuen asmakizun hori, eta patente bat nahi zuen jendeak jakin zezan "asmakizuna emakume beltz baten gisa ezagutuko dela". Eredu berria Emakumearen Asmatzaile Industrialen Nazioarteko Biltzarrean aurkeztu nahi izan arren, ez zuen inoiz patentatu. Izan ere, ez dago jakiterik berak asmakizun hori sortu duenik. Erroldako bulego batean hasi zen lanean. Eglin ez zen oso ohikoa asmatzaile gisa, emakume afroamerikar asmatzaile bakarretakoa baitzen. Madam C.J. Walker eta Sarah Boone bezalako ondorengo asmatzaileentzako bidea zabaldu zuen. Eglinen asmakuntzak arrakasta handia izan zuen arren, oraindik ez dago iturririk bere bizitzako gertaerei buruz.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Ellen Eglin. 2021-03-26 (Noiz kontsultatua: 2021-05-04).
* ↑ Smith, Charlotte; Patent Centennial Celebration (1891 : Washington, D. C). (1891). The Woman inventor. Washington, D.C., C. Smith (Noiz kontsultatua: 2021-05-23).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16974499