OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# George Hendrik Breitner

George Hendrik Breitner (Rotterdam, 1857ko irailaren 12a - Amsterdam, 1923ko ekainaren 5a) herbeheretar margolari eta argazkilaria izan zen.
1876tik 1880ra Hagako Arte Akademian ikasi zuen, eta kanporatu egin zuten arauak ez betetzeagatik. Hagako Eskolako kide izan zen, nahiz eta Amsterdamgo inpresionisten parte izan zen.
1882an Vincent Van Goghekin lan egin zuen. Breitnerrek nahiago izan zuen langile klaseko jendea modelo gisa erabili. Tachtigers talde literarioarekin ere elkartu zen.
"Herriko margolaritzat" hartu zuen bere burua. Hiriko eszenak margotu zituen eta bizitzaren dinamismoa islatu zuen. Emakumeen biluziak ere margotu zituen. Argazkia erabili zuen hiriaren mugimendua eta argiztapena jasotzeko eta bere margolanetara eramateko.

## Iruditegia

* Straat in Montmartre, Parijs, 1884
* De Gele Rijders (In 't Duin), 1885-1886
* Portret van mevrouw Mann-Bouwmeester als Francillon, 1887
* 1888
* Gezicht op het Oosterpark', 1892
* Kalverstraat 174-170 - in noordelijke richting gezien naar het Spui (argazkia), 1892
* Het oorringetje, c. 1893
* Sleperspaarden in de sneeuw, 1893
* Meisje in witte kimono (Geesje Kwak), 1894
* Het Kolkje, G.H. Breitner (argazkia), c. 1894-1898
* The Dam, Amsterdam c.1895
* De Singelbrug bij de Paleisstraat in Amsterdam, 1895/1896
* Schepen in het ijs, 1901
* Bouwterrein, jaar onbekend
* Het Damrak te Amsterdam, 1903
* Rokin with the Nieuwezijdskapel, Amsterdam (c. 1904)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q289441
* Multimedia: George Hendrik Breitner / Q289441
# Gismondina-Ca

Gismondina-Ca mineral bat da.

## Ezaugarriak

Gismondina-Ca elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: . Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 - 5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Gismondine: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2048382
* Multimedia: Gismondine / Q2048382
# Gissi

Gissi Italiako udalerri bat da. Chietiko probintzian kokatuta dago, Abruzzo eskualdean. 2.479 biztanle ditu, 36,65 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Gissik honako udalerri hauekin egiten du muga:
Atessa Casalanguida Monteodorisio Scerni Carpineto Sinello Furci San Buono

## Kanpo estekak

* Datuak: Q51238
* Multimedia: Gissi / Q51238
# Gistel

Gistel, Belgikako mendebaldean dagoen udalerria da, Mendebaldeko Flandria probintzian dagoena, Brujasetik sei kilometro ipar-ekialdera. Udalerriak herri hauek hartzen ditu barnean: Gistel bera, Moere, Snaaskerke eta Zevekote. 2013ko urtarrilaren 1ean 11.792 biztanle zituen.

## Herritar ospetsuak

* Sylvère Maes, 1936 eta 1939 Frantziako Tourreko irabazlea.
* Johan Museeuw, txirrindularia, Paris–Roubaix hirutan irabazitakoa.

## Herri senidetuak

* Büdingen, Alemania.

## Kanpo estekak

* (Nederlanderaz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q815948
* Multimedia: Gistel / Q815948
# Gisors kantonamendua

Gisors kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Eure departamenduan dago, Normandia eskualdean. Guztira 34 udalerri ditu eta Gisors da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q538074
# Gistola

Gistola (georgieraz: გისტოლა) Kaukaso Handiko mendi bat da, Georgiako Svaneti eskualdean kokatua. Itsas mailaren gainetik 4.860 m-ko garaiera du

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 163. arauaː Georgieraren eta armenieraren alfabetoetan idatzitako izenak euskarara aldatzeko transkripzio-sistemak. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5564999
* Multimedia: Gistola / Q5564999
# Grain Valley (Missouri)

Grain Valley Missourieko hiri bat da. Jackson konderrian kokatua dago. 2010ean 12.854 biztanle zituen, 15,70 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Jackson konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q954871
# Grainfield (Kansas)

Grainfield Kansasko hiri bat da. Gove konderrian kokatua dago. 2010ean 277 biztanle zituen, 1,23 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Gove konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1858989
* Multimedia: Grainfield, Kansas / Q1858989
# Grailhen

Grailhen (frantsesez eta ofizialki: Grailhen) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an 16 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an Grailhen udalerrian erroldatutako biztanleak 16 ziren. Familiak 8 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak) eta 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 34 etxebizitza zeuden, 8 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 24 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 34etxeak ziren. 8 Etxebizitza nagusi guztiak euren jabeen bizileku ziren;1ek bi gela zituen, 2 etxek hiru zituzten, 1ek lau zituen eta 4 etxek bost zituzten. 1 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 6 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 1 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Grailhen udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 4 | 90-94 | 0 |
| 0 | 85-89 | 0 |
| 0 | 80-84 | 0 |
| 0 | 75-79 | 4 |
| 0 | 70-74 | 0 |
| 0 | 65-69 | 0 |
| 4 | 60-64 | 0 |
| 0 | 55-59 | 0 |
| 0 | 50-54 | 4 |
| 0 | 45-49 | 0 |
| 0 | 40-44 | 0 |
| 0 | 35-39 | 0 |
| 0 | 30-34 | 0 |
| 0 | 25-29 | 0 |
| 0 | 20-24 | 0 |
| 0 | 15-19 | 0 |
| 0 | 10-14 | 0 |
| 0 | 5-9 | 0 |
| 0 | 0tik 4ra | 0 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 7 ziren, horien artean 6 aktiboak ziren eta1 inaktiboa zen. 6 pertsona aktiboak lanean(3 gizon eta 3 emakume) zeuden.. Pertsona inaktibo bakarra erretiratua zegoen.

### Ekonomia jarduerak

2007an herrian zegoen saltoki bakarra «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa batena zen.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q1341122
* Multimedia: Grailhen / Q1341122
# Grainet

Grainet Alemaniako udalerria da. Bavaria estatuan kokatuta dago, [[Freyung-Grafenau (barrutia)|Freyung-Grafenau]] barrutian. 2014an 2.398 biztanle zituen 36,13 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q505905
* Multimedia: Grainet / Q505905
# Graigwen

Graigwen, Galesko udalerri bat da, Rhondda Cynon Taf konderrian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5593477
* Multimedia: Graigwen / Q5593477
# Grainger konderria (Tennessee)

Grainger konderria (ingelesez: Grainger County) Tennesseeko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Rutledge da. 2010eko zentsuaren arabera 22.657 biztanle zituen, Grainger kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Grainger konderriak 783,37 kilometro koadro ditu. Horietatik 56,61 ura dira. Beste 726,75 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 28,92 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 22.657 pertsonetatik 22.283 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 530 dira. 101 beltzak edo afroamerikarrak. 36 amerikar natiboak ziren eta 3 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 24 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 7 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 203 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q502373
* Multimedia: Grainger County, Tennessee / Q502373
# Grainau

Grainau Alemaniako udalerria da. Bavaria estatuan kokatuta dago, [[Garmisch-Partenkirchen (barrutia)|Garmisch-Partenkirchen]] barrutian. 2014an 3.466 biztanle zituen 49,39 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q251136
* Multimedia: Grainau / Q251136
# Grainger (kraterra)

Grainger Merkurioko krater bat da. 113 kilometroko zabalera du. Bere izena Nazioarteko Astronomia Elkarteak 2012an jarri zion. Percy Graingeren (1882-1961) omenez eman zitzaion.

## Erreferentziak

* ↑ https://planetarynames.wr.usgs.gov/Feature/14960
* Datuak: Q25908326
* Multimedia: Grainger (crater) / Q25908326
# Gillulyita

Gillulyita sulfuro motako minerala da.

## Ezaugarriak

Gillulyita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Tl2As7.5Sb0.3S13}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 2,5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Gillulyite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Gillsville (Georgia)

Gillsville Georgiako estatuko hiri bat da. Clayton konderrian kokatua dago. 2010ean 235 biztanle zituen, 2,92 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Clayton konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2302562
# Gillotina (papera mozteko)

Papera mozteko gillotina bulegoetan, eskoletan eta inprimatze lantegietan erabiltzen den tresna da. Hau erabiliz eta tamainuaren arabera paper mordoak moz daitezke.

## Historia

Papera mozteko gillotinen lehenengo patenteak Guillaume Massiquot 1844an eta 1852an por Guillaume Massiquot. Dena dela, 1830tik erabiltzen ari ziren, Thirault-ek gainalde baten gainean mozteko aizto finkoa sortu zuenean. XIX. mendean lantegi desberdineak hasierako asmakizunari hobekuntzak egin zizioten, besteak beste, Ameriketako Estatu Batuetako Oswego and Seybold, Alemaniako Fomm and Krause de Alemania eta Ingalaterrako Furnival lantegia.

## Deskribapena

Papera mozteko gillotinek oso tamainu desberdinetan komerazializatzen dira, 30 zm-tik 85 zm-ra. Zabaleran koadrikula bat marraztua eta erregela bat izaten dute. Gillotina gehienek, tresna hauek erabiltzeko unean istripuak saihesteko, erabiltzailearen behatzak babesteko sistemak izaten dituzte. Dena dela, arreta handia eskatzen du.

## Industria

Paperaren industria handian paper eta kartoi multzo handiak mozteko makina handiak erabiltzen dira. Makina horiek mozteko bertikalki gora eta behera higitzen diren xaflak erabiltzen dituzte. Alemaniako Polar lantegiak, adibidez, 430 zentimetroko orri-multzoak ebakitzen ditu.

## Erreferentziak

* ↑ http://cool.conservation-us.org/don/dt/dt1668.html
* ↑ https://web.archive.org/web/20130116050405/http://www.polar-mohr.com/produkte/produkt_uebersicht_en_1428.html Polar 176XT Guillotine

## Ikus, gainera

* Gillotina

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2205714
* Multimedia: Paper cutters / Q2205714
# Gills (Caithness)

Gills, Eskoziako Highland eskualdeko kostaldeko baserriz osatutako arrantzale herri bat da, Caithness barrutian. Gills badiaren gain dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5562428
* Multimedia: Gills, Caithness / Q5562428
# Gilly

Gilly Suitzako udalerria da. Vaud kantonamenduan dago, Vaud kantonamendua barrutian. 2014an 1,322 biztanle zituen 7,78 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q70383
* Multimedia: Gilly VD / Q70383
# Gloria Ferrer

Gloria Ferrer Garcia (Iruñea, 1936) nafar margolaria da. Arront berea duen estiloa landu du, moda eta eskoletatik at. Giza irudiaren protagonismoa eta kolorearen erabilera fauvista dira haren margolanetako ezaugarri nagusiak.

## Bizitza

Gloria Ferrer Garcia Iruñean jaio zen 1936an. Nafarroako hiriburuan, Gerardo Sacristán eta Javier Ziga izan zituen irakasle. San Fernandoko Arte Ederren Goi Eskolan hasi zen ikasten, Madrilen, baina Sant Jordikora aldatu zen geroago, eta Bartzelonako Unibertsitatean erdietsi zuen Arte Ederretako lizentzia.
Bartzelonan Ernest Santasusagnarekin lan egin zuen, eta baita Ramon Sanvisensen lantegian ere. Izan ere, Sanvisensekin prestatu zuen bere lehenbiziko erakusketa, Bartzelonako Petritxol kalean egin zuena, oso harrera ona jasoz. Horren ostean, Iruñean, Madrilen, Bilbon, Donostian, Barakaldon edota Zaragozan aurkeztu zituen bere lanak.
1990eko hamarkadatik aitzina, Europako eta Estatu Batuetakoko erakusketa aretoetan agertu zituzten haren margoak. Espainiako, Frantziako, Ingalaterrako, Italiako eta Ipar Amerikako bilduma partikularretan dago obra gehiena. Nafarroako Museoan, Maternidad Gitana ikus daiteke.

## Erreferentziak

* ↑ Ezker Calvo, Alicia. Ferrer García, Gloria. Auñamendi Entziklopedia [on line], 2023, aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus (Noiz kontsultatua: 2023ko otsailak 2).
* ↑ Beorlegui, Patricia. La pintura colorista de Gloria Ferrer. Diario de Noticias, 2011ko azaroak 21, noticiasdenavarra.com (Noiz kontsultatua: 2023ko otsailak 2).
* 1 2 Gloria Ferrer: biografia. gloriaferrer.org (Noiz kontsultatua: 2023ko otsailak 2).
* ↑ Maternidad gitana. ceres.mcu.es (Noiz kontsultatua: 2023ko otsailak 2).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q116609088
# Gloria Glens Park (Ohio)

Gloria Glens Park Ohioko herri bat da. Medina konderrian kokatua dago. 2010ean 425 biztanle zituen, 0,28 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Medina konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2068563
* Multimedia: Gloria Glens Park, Ohio / Q2068563
# Gloria Grahame

Gloria Grahame (Los Angeles, 1923ko azaroaren 28a — New York, 1981eko urriaren 5a) Ameriketako Estatu Batuetako aktorea izan zen.

## Bizitza

Antzerkian egin zituen aurreneko lanak eta 1944an MGM etxearekin zinemarako lehen filma osatu zuen. MGMkoek ez zioten etorkizun handirik ikusten eta 1946an aktorearekin zuten kontratua RKO Studiosi saldu zioten. Zinema poliziakoan egin zituen hainbat saio eta 1947an Oscar sarietarako izendapena lortu zuen Crossfire filmean egindako lanagatik. Oscarra 1952an eskuratu zuen The Bad and the Beautiful lanean egindako antzezpenagatik. Urte horietan biribildu zituen Gloriak lan onenak: Sudden Fear (1952), Human Desire (1953),The Big Heat (1953), eta Oklahoma! (1955). Hortik aurrera aktorearen ibilbideak ez zuen lan nabarmenik eskaini, nahiz eta antzerkian gogotsu jarraitu. Aldian-aldian zineman eta telebistan agertu zen. 1980an sabeleko minbizia antzeman zioten; lana laga beharrean Ingalaterrara antzerkian jardutera joan zen, etsi nahi ez zuen eta. Alferrik, ordea, handik urte betera hil baitzen.

## Filmografia

| Urtea | Filma | Pertsonaia | Oharrak |
| 1944 | Blonde Fever | Sally Murfin | |
| 1945 | Without Love | Lore saltzailea | |
| 1946 | It's a Wonderful Life | Violet Bick | |
| 1947 | It Happened in Brooklyn | Erizaina | |
| 1947 | Crossfire | Ginny Tremaine | Izendapena - Emakumezko bigarren aktore onenaren Oscar Saria |
| 1947 | Song of the Thin Man | Fran Ledue Page | |
| 1947 | Merton of the Movies | Beulah Baxter | |
| 1949 | A Woman's Secret | Susan Caldwell aka Estrellita | |
| 1949 | Roughshod | Mary Wells | |
| 1950 | In a Lonely Place | Laurel Gray | |
| 1952 | The Greatest Show on Earth | Angel | |
| 1952 | Macao | Margie | |
| 1952 | Sudden Fear | Irene Neves | |
| 1952 | The Bad and the Beautiful | Rosemary Bartlow | Emakumezko bigarren aktore onenaren Oscar Saria jaso zuen Izendapena - Golden Globe |
| 1953 | The Glass Wall | Maggie Summers | |
| 1953 | Man on a Tightrope | Zama Cernik | |
| 1953 | The Big Heat | Debby Marsh | |
| 1953 | Prisoners of the Casbah | Nadja printzesa aka Yasmin | |
| 1954 | Human Desire | Vicki Buckley | |
| 1954 | Naked Alibi | Marianna | |
| 1954 | The Good Die Young | Denise Blaine | |
| 1955 | The Cobweb | Karen McIver | |
| 1955 | Not as a Stranger | Harriet Lang | |
| 1955 | Oklahoma! | Ado Annie Carnes | |
| 1956 | The Man Who Never Was | Lucy Sherwood | |
| 1957 | Ride Out for Revenge | Amy Porter | |
| 1959 | Odds Against Tomorrow | Helen | |
| 1966 | Ride Beyond Vengeance | Bonnie Shelley | |
| 1971 | Blood and Lace | Mrs. Deere | |
| 1971 | The Todd Killings | Mrs. Roy | |
| 1971 | Chandler | Selma | |
| 1972 | The Loners | Annabelle | |
| 1973 | Tarot | Angela | |
| 1974 | Mama's Dirty Girls | Mama Love | |
| 1976 | Mansion of the Doomed | Katherine | |
| 1979 | A Nightingale Sang in Berkeley Square | Ma Fox | |
| 1979 | Head Over Heels | Clara | |
| 1980 | Melvin and Howard | Mrs. Sisk | |
| 1982 | The Nesting | Florinda Costello | |

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Gloria Grahame Donald Chase idazlearen artikulua.
* (Ingelesez) Gloria Grahame Filmografia
* Datuak: Q59314
* Multimedia: Gloria Grahame / Q59314
# Giovanni Gronchi

Giovanni Gronchi (Pontedera, 1886ko irailaren 10a - Erroma, 1978ko urriaren 17a) Italiako 3. presidentea izan zen.
Lehen Mundu Gerran parte hartu zuen eta hau amaitzean Italiako Alderdi Popularraren sortzaileetako bat izan zen, joera katolikokoa. Kristau-demokraziaren sortzaileetako bat ere izan zen. Industria ministroa (1944-1946) eta Diputatuen Ganberako presidentea (1948-1955) izan zen. Italiako politika ezkerrerantz zabaltzearen aldekoa izan zen. Italiako presidentea izan zen 1955 eta 1962 bitartean. Italiako Errepublika lehen estatuburu katolikoa izan zen.
* Datuak: Q1241
* Multimedia: Giovanni Gronchi / Q1241
# Giovanni Lanza

Domenico Giovanni Giuseppe Maria Lanza (Casale Monferrato, 1810eko otsailaren 15a - Erroma, 1882ko martxoaren 9a) italiar politikaria izan zen. Italiako lehen ministroa izan zen 1869tik 1873ra.
Medikuntza ikasi zuen Turinen eta sendagile izan zen bere jaioterrian. 1848ko altxamenduan parte hartu zuen eta urte horretan Piemonteko parlamentuko kide hautatu zuten. Cavourren alderdian sartu zen eta hezkuntza eta finantza ministroa izan zen. Ondoren, Barne ministro izan zen Alfonso La Marmoraren gobernuan, eta hiriburua Florentziara eraman zuen.
Lehen ministro izan zen 1869tik 1873ra, eta Italiako batasuna osatu eta Erroman ezarri zuen gobernua, 1870ean Aita Santuen Lurraldea garaitu ondoren.
* Datuak: Q674128
* Multimedia: Giovanni Lanza / Q674128
# Giovanni Fiorentino

Giovanni Fiorentino XIV. mendean bizitako italiar kontalaria izan zen. Berrogeita hamar kontakizunez osaturiko bilduma bat, Pecorone, osatu zuen, Boccacciori jarraiki (1390). Shakespearek handik hartu zuen Veneziako Merkataria idazteko gaia.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2016-06-20 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
# Giovanni Gabrieli

Giovanni Gabrieli (Venezia, 1557 - ibidem, 1612ko abuztuaren 12a) italiar organo-jotzaile eta musikagilea izan zen. Andrea Gabrieliren iloba eta ikaslea zen, eta haren pausoak jarraitu zituen. 1584an, San Markosko bigarren organo-jotzaile izendatu zuten, osabak lehenengo lekua lortu zuenean. Kontzertuak, moteteak eta korurako musika (profanoa eta erlijiozkoa) idatzi zituen, besteak beste. Ospe handia izan zuen Italiatik kanpo ere. Haren jarraitzaile izan ziren Schütz eta Praetorius musikagileak.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q34624
* Multimedia: Giovanni Gabrieli / Q34624
# Giovanni Goria

Giovanni Goria (Asti, 1943ko uztailaren 30a - ibidem, 1994ko maiatzaren 21a) italiar politikari eta ekonomialaria izan zen. Ekonomia-zientzietako ikasketak egin zituen Milanen eta Erroman. 1975ean, Kristau Demokrazia alderdiko kide egin zen, eta alderdiko idazkari izendatu zuten Astin. 1977tik aurrera, Giulio Andreottiren alderdiari lotu, eta ekonomia-arazoetarako haren laguntzaile izendatu zuten. Gero, Ogasun ministro izendatu zuten. Enpresa estatal batzuk pribatizatu zituen, eta joera monetarista geldiarazi zuen. Sektore estatalaren eta pribatuaren orekari eusteko estrategia horrekin lortutako hazkunde ekonomikoari esker, Europako mendebaldeko bost herrialde nagusien artean kokatu zen Italia. Inflazioa, bestalde, % 20tik % 4ra jaitsi zen Goria ministro izan zen bitartean. 1987ko hauteskunde orokorren ondoren, Lehen Ministro izendatu zuten, bost alderdiz osatutako koalizio bateko buru. 1988an, Ciriaco De Mitak ordezkatu zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q336259
* Multimedia: Giovanni Goria / Q336259
# Giovanni Giolitti

Giovanni Giolitti (Mondovi, Piamonte, Italia, 1842ko urriaren 27a - Cavour, Piamonte, Italia, 1928ko uztailaren 17a) italiar politikaria izan zen.

## Bizitza

1882an diputatu hautatu zuten. Crispiren gobernuan Finantzetako ministro izan zen (1889-1890), eta, ondoren, Barne Arazoetako ministro (1901-1903). Kontseiluko lehendakari ere izan zen ia etenik gabe 1908tik 1914ra. Berrikuntza sozialisten aldeko zen, eta langileen aldeko neurriak hartuz, haiek sortu zituzten istiluak baretu zituen. Bozketa unibertsala ezarri zuen (1912).
1920an berriro Kontseiluko lehendakari izan zen, eta gerraosteko istilu gogorrak baretu zituen. Hark, ordea, Mussoliniri mesede egin zion, eta 1921eko maiatzeko hauteskundeen ondoren, Giolittik kargua utzi zuen. Indar faxistak beretuko zituela uste baitzuen, denbora batez Mussoliniren gobernuari eutsi zion. Matteotti diputatu sozialista hil zutenean (1924), oposiziora igaro zen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q297190
* Multimedia: Giovanni Giolitti / Q297190
# Giovanni Giustiniani

Giovanni Giustiniani Longo (grezieraz: Ιωάννης Λόγγος Ιουστινιάνης; latinez: Ioannes Iustinianus Longus; 1418 – 1453ko ekainaren 1a) genoar noble, kapitain eta Konstantinoplako defendatzaileetako bat izan zen. Bere defentsan erabat garrantzitsua izan zen eta bere 700 soldaduekin batera hirira sartu zen Konstantinoren laguntza deiari men eginez. Enperadoreak hiria babesten zuten lur-indarren buruzagi izendatu zuen.
Maiatzaren 29ko erasoan zauritu zuten eta hurrengo egunean hil egin zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q59879
# Giovanni Fontana

Giovanni Fontana (ca. 1395 - ca. 1455) XV. mendeko aztia izenarekin ezagutzen den veneziar medikua eta ingeniaria, Paduako Unibertsitatean egon zen, eta bertan Arte ikasketak 1418an eta Medikuntza 1421ean jaso zituen.

## Le Bellicorum instrumentorum liber

Fontana idatzizko lanak gorde zituen lehen asmatzaileetako bat da eta, bereziki, "Bellicorum instrumentorum Liber, cum figuris et fictitys litoris conscriptus" izenarekin ezagutzen den makina bat marrazki liburu biltzen dituena, ale bakarra Municheko liburutegian gordeta dagoena. Liburuak 70 orrialde biltzen ditu 140 ilustrazio baino gehiagorekin ohar laburrez lagunduta, normalean latinezko lehen esaldia, baina segida enkriptatuta dago.
Bere interesa ez da soilik militarra, ur iturriak eta XV. mendeko ingeniaritza liburu guztietan hainbat aldiz erabiltzen den tranparen printzipioa ere aipatzen ditu. Greziar eta arabiar tradizioari jarraituz automatak garatzeko lan egiten zuen eta Heron Alexandriakoaren eolipilearen marrazkia sartu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Clagett, Marshall. "La vida y obra de Giovanni Fontana". Annali dell'Istituto e museo di storia della scienza de Florencia 1 (1976): 5-28.
* ↑ Bertrand Gille: Histoire des techniques, Gallimard, coll. « La Pléiade », 1978

## Kanpo estekak

* Datuak: Q526613
* Multimedia: Giovanni Fontana (scientist) / Q526613