OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Tioeter

Tioeter edo sulfuro funtzio-talde organiko bat da eter funtzio-taldearen analogoa non bi kate karbonatuen artean zubi egiten duen atomoa sufrea da eta ez oxigenoa: R-S-R'. Sufrea duten konposatu asko bezala tioeter lurrunkorrei kiratsa darie.
Sufre eta oxigenoa taula periodikoan talde bereko elementuak direnez, anfigenoak bi-biak, eterren eta tioeterren kimikak ezaugarri amankomunak ditu kasu askotan.

## Nomenklatura

IUPAC-ek sulfuro izendapena lehenesten du kimika-literatura modernorako. Alabaina, bi izendapenak dabiltza. Adibidez, (CH$_3$)$_2$S dimetil sulfuro gisa ezagutzen da, baina C$_6$H$_5$SCH$_3$-ri tioanisol esaten zaio eskuarki metilfenil sulfuroren ordez, bere kide den anisolarenkin analogiaz, C$_6$H$_5$OCH$_3$.

## Ezaugarriak

Tioeterren ezaugarri behienena beren usain sendoa da, kirasdunak izatea alegia. Usaina erabilerarako muga da tioeter lurrunkorren kasuan. Ezaugarri fisikoei gagozkielarik, eterren oso antzekoak dituzte, baina ez dira horren lurrunkorrak, fusio-puntua handiagoa dute eta ez dira horren hidrofilikoak.
Tioeterrak agente inportanteak dira biologian, bereziki metionina aminoazidoaren eta biotina kofaktorearen bidez.

## Sintesia

Tioeterrak prestatzeko ohiko bidea tiolen alkilazioa da. Erreakzio hauek base baten aurrean jazoten dira eskuarki.
${\ce {RBr + HS-R' -> RSR' + HBr}}$
Beste sintesibide bat da disulfuroak konposatu organolitikoekin edo Grignaden erreaktiboekin tratatzea.
${\ce {R3CLi + R'S-SR'' -> R3CSR' + R''SLi}}$
Adizio-erreakzioen bidez ere sintetiza daitezke alkenoak tiolekin tratatuz. Maiz fotohasarazle bat baliatzen da erreakzio abiarazteko.
${\ce {R-CH=CH2 + HS-R' -> R-CH2CH2-S-R'}}$

## Erreakzioak

Eterrak orohar oxigenoak oxidatzen ez baditu ere, tioeterrak errazki oxidatzen dira sulfoxidora zein gerora sulfonara oxida daitekeen. Hidrogeno peroxidoa izaten da oxidatzaile tipikoa. Adibidez:
* 1,4,7-tritiaziklononanoa${\ce {S(CH3)2 + H2O2 -> OS(CH3)2 + H2O}}$, dimetil sulfoxidoa
* ${\ce {OS(CH3)2 + H2O2 -> O2S(CH3)2 + H2O}}$, dimetil sulfona
Tioeterretako sufre-atomoa erraz alkila daiteke, eterren oxigenoarekin pasatzen ez den bezala. Sulfonio gatz egonkorrkl erdiesten dira, trimetilsulfonio ioduroaren modukoak.
${\ce {S(CH3)2 + CH3I -> [S(CH3)3]^+I^-}}$
Tioeterrek trantsizio-metalekin konposatu konplexuak eratzen dituzte. . Adibidez, 1,4,7-tritiaziklononanoak tioeter ziklikoak hiru hortzetako estekatzaile moduan jokatzen du.

## Erreferentziak

* ↑ «ZT Hiztegi Berria» zthiztegia.elhuyar.eus (Noiz kontsultatua: 2022-03-02).
* ↑ Cremlyn, R. J. W.. (1996). An introduction to organosulfur chemistry. Wiley ISBN 0-585-26572-0. PMC 45729835. (Noiz kontsultatua: 2022-03-02).
* ↑ Chemistry (IUPAC), The International Union of Pure and Applied. «IUPAC - thioethers (T06354)» goldbook.iupac.org (Noiz kontsultatua: 2022-03-02).
* ↑ Hoyle, Charles E.; Bowman, Christopher N.. (2010-02-17). «Thiol-Ene Click Chemistry» Angewandte Chemie International Edition 49 (9): 1540–1573. doi:10.1002/anie.200903924. ISSN 1433-7851. (Noiz kontsultatua: 2022-03-02).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q727732
* Multimedia: Thioethers / Q727732
# Tinzenita

Tinzenita silikato motako minerala da, axinita taldearen kidea. Tinizong-Ronan aurkitu zen 1923an, eta izena herri horren ohorez eman zioten, garaian Tinzen izena zuena.

## Ezaugarriak

Es un aluminoborosilicato hidroxilado de calcio. Tiene estructura molecular de sorosilicato con coordinación tetraédrica o superior, con aniones adicionales de aluminio y boro.
Tinzenita silikato gat da, kaltzio hidroxilatuarekin. Aluminio eta boro anioiak ditu. Bere formula kimikoa hau da: ${\ce {Ca2Mn2+4Al4[B2Si8O30](OH)2}}$. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6,5 - 7 da.
Titanio, magnesio, bario, sodio, potasio eta ur ez-purutasunak ditu.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Tinzenite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3991652
* Multimedia: Tinzenite / Q3991652
# Tinwald (Dumfries eta Galloway)

Tinwald, Eskoziako herri bat da, Dumfries eta Galloway eremu administratiboan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7808553
* Multimedia: Tinwald, Dumfries and Galloway / Q7808553
# Tiny Hill

Stanley Frank "Tiny" Hill (New Plymouth, 1927ko apirilaren 9a - Rolleston, 2019ko urriaren 2a) zeelandaberritar errugbilaria izan zen. Canterbury eta Counties probintzietan jokatu zuen. 1955 eta 1959 bitartean 11 partida jokatu zituen All Blacks selekzioarekin, haietako bi kapitain bezala. Bigarren eta hirugarren lerrokoa moduetan aritzu zen. 1981 eta 1986 bitartean Zeelanda Berriko aukeratzailea izan zen.
# Tio Hugo

Tio Hugo Brasilgo udalerri bat da, Rio Grande do Sul estatuan kokatua. 3.267 biztanle ditu 113,913 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Rio Grande do Sul

## Kanpo estekak

* Datuak: Q617526
* Multimedia: Tio Hugo / Q617526
# Tioga (Ipar Dakota)

Tioga Ipar Dakotako hiri bat da. Williams konderrian kokatua dago. 2010ean 1.230 biztanle zituen, 3,40 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Williams konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2016802
# Tioga (Pennsylvania)

Tioga Pennsylvaniako borough bat da. Tioga konderrian kokatua dago. 2010ean 666 biztanle zituen, 1,17 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Tioga konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1184756
* Multimedia: Tioga, Pennsylvania / Q1184756
# Tinum (udalerria)

Tinum Mexikoko udalerri bat da. Yucatán estatuan kokatua dago. 2010ean 11.421 biztanle zituen 469,42 km²ko azaleran. Herriburua [[Tinum (Tinum)|Tinum]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q386901
* Multimedia: Tinum Municipality / Q386901
# Teatre Apolo

Apolo antzokia (katalanez: Teatre Apolo) Kataluniako Bartzelona hiriburuan dagoen antzoki bat da. Hain zuzen ere, Avinguda del Paral·lel etorbidean kokatzen da, El Poble-sec auzoan. Aurreko Apolo antzoki zaharra 1901an eraitsia izan zen eta gaur egungo antzokia 1904ko urriaren 19an inauguratu zen. Gaur egun mota askotako ikuskizunak eskaini ohi ditu.

## Ikuskizunak

* 1954. Guerra al amor.
* 1957. Mi mujer no es mi mujer
* 1959. Irma la dulce.
* 1960. Llévame contigo.
* 1961. Se necesita un marido
* 1964. Mujeres artificiales.
* 1968. Las atrevidas.
* 1969. ¡Esta noche...sí!.
* 1969. Tres mujeres para mi.
* 1970. Pili se va a la Mili.
* 1970. Una rubia peligrosa.
* 1972. Venus de fuego.
* 1974. Yo soy la tentación.
* 1979. Seductora.
* 1980. La dulce viuda.
* 1984. Deseada.
* 1993. Taxi, al Apolo.

## Kanpo estekak

* Apolo antzokiaren webgunea (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q1780066
* Multimedia: Teatre Apolo (Barcelona) / Q1780066
# Teatre Lliure

Teatre Lliure Kataluniako antzerki-taldea da. 1976ko maiatzaren 1ean sortu zuten, elkarte kooperatibo gisa, Fabià Puigserver, Pere Planella, Lluís Pasqual eta Carlota Soldevilak. Birritan irabazi du Antzerkiaren Sari Nazionala, bata 1978. urtean egindako lanagatik, eta bestea, Shakespeareren Al vostre gust (1984, Zure nahierara) lanaren egokitzapenagatik.
Antzerki independentearen barruan, talde honek Europako antzerki eredu aurreratuenak bereganatu ditu, eta antzerkigile klasiko nahiz modernoen lanak aurkeztu ditu. Sortzaile izan zirenetatik, egun Carlota Soldevilak jarraitzen du bakarrik; Lluís Pasqual Parisko Odeonera joan zen, Fabiá Puigserver 1991n hil zen, eta Pere Planellak taldea utzi zuen zentsuraren inguruko desadostasunengatik.
Lluís Homar, Anna Lizaran eta Carlota Soldevila antzezleek eta Ricard Pedreira zuzendari teknikoak osatu izan dute taldea. Teatre Lliureren historian zehar beste antzezle askok hartu izan dute parte: Inma Colomer, Quim Lecina, Domènech Reixach, Antoni Sevilla, Muntsa Alcañiz eta abar. Antzerki mundutik kanpoko hainbat artistaren lankidetza ere izan dute, hala nola Frederic Amat pintorearena, Lluís Llach musikariarena, edota Albert Boadella eta Carlos Gandolfo eszena-zuzendariena.
Ikuskizun aipagarrienen artean ditu: Lluís Pasqualen Camí de nit 1854 (1976), Bertolt Brechten Mahagonhy hiriaren goraldia eta beheraldia (1977), Georg Büchneren Leontzi eta Lena (1977), W. Shakespeareren Titus Andronicus (1978), Meilhac eta Halevyren Helene ederra (1979), Anton Txekhoven Hiru Germaniarrak (1979), Rosa i María (1979), Geneten Balkoia (1980), Boadellaren Operació Ubú (1981), Pablo Nerudaren Joaquin Murietaren distira eta heriotza (1982), Espriuren Primera historia d'Esther (1982), Molièreren Misantropoa (1982), Shakespeareren Al vostre gust (1983, Zure nahierara), Mozarten Txirula Miragarria (1984), Beaumarchaisen Figaroren ezteiak (1989), Guimeráren Terra Baixa (1990) eta abar.
Hainbat sari jaso ditu, hala nola Antzerkiko Sari Nazionala (1978), Arte Ederretako Merezimenduaren Urrezko Domina (1983), Sant Jordi Gurutzea (1985), Jaume I.aren Ohorezko Saria. 1985ean Teatre Lliureren Ganbera Orkestra sortu zen. Azken urteotan, hainbat lan egin ditu Cesc Gelabert eta Lidia Azzopardiren dantza-taldearekin.
2003. urtetik Àlex Rigola da zuzendari artistikoa.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2713554
# Teatro dell'Opera di Roma

Teatro dell'Opera di Roma (eusk: 'Erromako opera-aretoa') Erromako ikuskizun aretoa da, Castro Pretorio auzoan dagoena. Hunberto I.a Italiakoak 1880ko azaroaren 27an inauguratu zuen Rossiniren Semiramide antzeztuz. Garai hartan 2.212 lagunentzako tokia zuen eta, zenbait zaharberritze izan ondoren, egun 1.600entzako lekua du.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1050350
* Multimedia: Teatro dell'Opera (Rome) / Q1050350
# Teavaro

Teavaro, Polinesia Frantsesako dagoen uharte bat da.
# Teatro Colón

Teatro Colón, Argentinako hiriburu den Buenos Airesen dagoena, munduko opera antzokirik garrantzitsuenetako bat da bere tamaina, akustika eta ibilbideagatik. Bere akustika bikainagatik operarako bost antzokirik hoberenetako bat bezala hartua da.
Milango La Scala, Wiener Staatsoper, Dresdeko Semperoper eta Parisko Operaren parekoa, musika maite dutenen toki bazterrezina da. Colón antzokia betidanik publikoak eta artistarik handienek ohoratutako antzoki bat izan da.
1908an inauguratu zuen Antonio Paoli / Hermógenes Irulegi tenore ospetsuak.
2006 amaieran, Teatro Colónek zaharberritze kontserbatibo eta modernizazio teknologikoko prozesu sakon bat jasan zuen, bere oparotasun garaiko jatorrizko distira itzuli ziona, bere akustika mantentzea lortuz. 2010eko maiatzak 24an berrirekia izan zen, Argentinaren Bigarren Mendeurrenaren jaien zati bezala.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q827401
* Multimedia: Teatro Colón / Q827401
* ↑ (Gaztelaniaz) «Antonio Paoli – Fundación Nacional para la Cultura Popular | San Juan, Puerto Rico» prpop.org (Noiz kontsultatua: 2020-06-05).
# Teatro Paraíso

Teatro Paraíso 1977 urtean Gasteizen sortutako antzerki taldea da.

## Ezaugarriak eta helburuak

Antzerki konpainia honek proiektu globala garatzen du non Antzerkia, Haurtzaroa eta Hezkuntza Artistikoa elkarrekin esku-hartzen duten. Gainera, publikoa erakartzeko eta hezteko lan egiten du etengabe.
Arlo honetan dihardutenek Teatro Paraíso enpresa berritzailetzat daukate, gai, formatu eta lan-metodo berriak lantzen baititu. Gainera, kalitatea eta hobekuntzaren alde egiten du eta ikusleez, gizarteaz eta lanbideaz arduratzen da.
Bere jarduera nagusia sorkuntza eta hedatze eszenikoan datza eta publikoa erakartzeko helburua duten proiektuak garatzen ditu, lan egiteko era asko eskainiz.

## Hitzarmenak

Gaur egun, Kultura Ministerioarekin, Euskal Herriko Kultura Sailarekin eta Gasteizko Udalarekin hitzarmenak dauzka.
Arte Eszenikoen Sektorearekin loturiko hainbat elkarte eta federazioen partaidea da Teatro Paraíso, baita Europak babestutako Small Size Proiektuaren bazkidea ere eta honen bitartez, Assitej International erakundearen kide izanda.
Gaur egun, ikerketa proiektu bat garatzen du Euskal Herriko Unibertsitatean (UPV-EHU), Gasteizko Magisteritza Eskolarekin bat.

## Sariak

* Haur eta Gazteentzako Arte Eszenikoen Sari Nazionala:
** 2012
* Arabako Foru Aldundiaren Saria:
** 2001
* San Prudentzio saria:
** 2005
* Umeentzako Nazioarteko Antzerki Jaialdia (Errumanian):
** 2006 (Lorategian)
* Belgikako Kultura eta Hezkuntza Ministerioaren Saria:
** 1997 (Kox kox)
** 2006 (Lorategian)
* Festival Internacional de Almagro:
** 2014 (Erpurutxo)
* Lleidako Azoka:
** 2006 (Lorategian)
* Arcipreste de Hita Antzerki Lehiaketa Nazionala (Guadalajara):
** 1999 (Nire Odisea)
* Feten sariak:
** 2002, ibilbide artistikoagatik.
** 2006 (Lorategian)
** 2010 (Txistulari majikoa)
** 2013 (Kubik)
** 2015 (Nomadak)

## Antzezlanak
### Aurretik egindako antzezlanak

* Bremengo musikariak
* Kafe haurra
* Trena
* Kox kox
* Jostailuen istorioak
* Izarrak
* Nire Odisea
* Klaus Handia
* Zapatos rojos
* Bihotz bihotzez
* El pupilo quiere ser tutor
* Kikiricaja

### Gaur egungoak

* 1-3 urtekoentzat:
** Lorategian
** Kubik
** Kulunka
* 2-5 urtekoentzat:
** Barrokino
** Nomadak
* 3-6 urtekoentzat:
** Kra Kra Kro
** Xocolat
** Bihot bihotzez
* 7 urtetik gorakoentzat:
** Lunáticos Circus
** Erpurutxo
** Ezetz hegan egin
** Txistulari majikoa
** Nire Odisea
** Kooperarock
** Gizon zoriontsuaren alkandora

## Erreferentziak

* ↑ «NIRE ODISEA» www.kmon.info (Noiz kontsultatua: 2018-12-13).
* ↑ «Teatro Paraiso Antzerkia lekukoa hartzen | Kooperarock» www.argia.eus (Noiz kontsultatua: 2018-12-13).
* ↑ «Gizon zoriontsuaren alkandora. Teatro Para�so en Vitoria-Gasteiz» www.kmon.info (Noiz kontsultatua: 2018-12-13).

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko antzerki taldeen zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz)(Ingelesez) Teatro Paraísoren webgunea
* Datuak: Q31187933
# Teba

Teba Málagako udalerria da, Comarca de Antequera eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 4.253 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Málagako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1630260
* Multimedia: Teba / Q1630260
# Thymallus

Thymallus Salmonidae familiako genero bat da, Thymallinae subfamilia monotipikoa osatzen duen bakarra dena. Ur gezakoak dira, Paleartiko eta Neartiko eremu ekologikoetan bizi dena.

## Espezieak

* Thymallus arcticus (Pallas, 1776)
* Thymallus baicalensis Dybowski, 1874
* Thymallus brevipinnis Svetovidov, 1931
* Thymallus brevirostris Kessler, 1879
* Thymallus burejensis Antonov, 2004
* Thymallus flavomaculatus Knizhin, Antonov & Weiss, 2006
* Thymallus grubii Dybowski, 1869
* Thymallus mertensii Valenciennes, 1848
* Thymallus nigrescens Dorogostaisky, 1923
* Thymallus pallasii Valenciennes, 1848
* Thymallus svetovidovi Knizhin & Weiss, 2009
* Thymallus thymallus (Linnaeus, 1758)
* Thymallus tugarinae Knizhin, Antonov, Safronov & Weiss, 2007
* Thymallus yaluensis T. Mori, 1928
Catalog of Fishesen arabera, Thymallus baikalolenensis (Matveyev, Samusenok, Pronin & Telpukhovsky, 2005) espeziea ere barnean ditu. Gainera, T. flavomaculatus onartzen du baina ez du T. yaluensis espezie ezberdintzat jotzen.

## Erreferentziak

* ↑ Eschmeyer F.. Catalog of Fishes: Thymallus. (15.3.2012. argitaraldia) California Academy of Sciences.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q256739
* Multimedia: Thymallus / Q256739
* Espezieak: Thymallus
# Tetanos

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Tetanosa Clostridium tetani bakterioak eragindako patologia larria da, nerbio eta gihar sistemari eraso egiten diona. Gaixotasunaren eragilea bakterio horrek ekoizten duen neurotoxina da. Sarritan heriotza eragiten du.
Hirugarren munduan tetanosa oso zabalduta dago, txertatu gabeko pertsona asko baitaude. Gaitz honek urtero 500.000 hildako inguru eragiten ditu mundu osoan; Europan oso arraroa da (4 kasu 2003. urtean Euskal Autonomi Erkidegoan).

## Infekzioa

Clostridium tetani-k gorputzean sartzeko erabiltzen dituen bideak hauek dira: zauri sakonak, erredurak, jaioberrien zilborrestea, zainpetik sartutako injektagarri kutsatuak (drogazaleen artean), eta orokorrean edozein azal-zulo sakon eta zikina.
Gizakien artean gaixotasuna ez da kutsatzen.

## Erasobidea

Klostridioek, ugaldu ahala, tetanoespasmina izeneko toxina ekoizten dute. Toxina hau neurotoxina da, hots, nerbio-sistemari kalte egiten dio. Toxinak, GABA eta Glizina neurotransmisoreen askapena galarazten ditu, konbultsio eta espasmo bortitzak sortuz.

## Sintoma klinikoak

Tetanosen inkubazio epea 5 eta 20 egun artekoa da. Zenbat eta laburrago epe hori, orduan eta larriago gaitza.
Lehenengo sintomak masailezur eta garondoaren zurruntasuna izaten dira. Ahoa zabaltzeko ezintasuna dator gero. Zurruntasuna, espasmoak eta kontrakturak gorputzeko gainontzeko muskuluetara zabaltzen dira, eta oso mingarriak dira. Apneak eta arnas aparatuaren muskuluen espasmoek itomena sortzen dute, heriotza eraginez.

## Prebentzioa

Tetanos-kontrako txertoa dago, eta txertaketa masiboak asko murriztu du gaitzaren hedapena. Tetanosen txertoa "txerto hirukoitza"-ren barruan dago -D.T.K.- (difteria eta kukutxeztul txertoekin batera), eta Hego Euskal Herrian ume guztiei ematen zaie lau dositan. Gero, hamar urtetik behin gogorapen-dosia jartzea gomendatzen da.

## Tratamendua

Gaitzaren aurkako tratamendurik eraginkorrena anti-toxina tetanikoa ematea da. Anti-toxina lehenbailehen jarri behar da, odolean dagoen toxina tetanikoa indargabetzen baitu; toxina tetanikoa nerbio-sisteman finkatu bada, ordea, anti-toxinak ezin du jada toxina neutralizatu, eta bere eraginkortasuna hutsaren hurrengoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q47790
* Multimedia: Tetanus / Q47790
# Tetanostola

Tetanostola Tineidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Tetanostola hexagona da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Tetanostola hexagona | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18522093
* Espezieak: Tetanostola
# Tetbury

Tetbury, Ingalaterrako mendebaldean dagoen udalerri bat da, Gloucestershire konderrian.
2021ean 6.453 biztanle zituen.
* Datuak: Q1248924
* Multimedia: Tetbury / Q1248924
# Tetania

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Tetania giharren espasmo eta uzkurtze mingarriak eragiten dituen sindromea da, kaltzioaren metabolismoaren akats batek eragina. Metabolismo akatsaren arrazoi nagusiak guruin paratiroideen jarduera murritza, D bitaminaren urritasuna eta alkalosia izan ohi dira. Tetania haurrengan ageri da, batez ere.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2013-12-29 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q511818
* Multimedia: Tetany (medical sign) / Q511818
# Tet (ibaia)

Tet (frantsesez: Têt) Rossellóko ibaia da. Carlit haitzean sortua, Prades eta Perpinyà igarotzen ditu eta Mediterraneo itsasoan isurtzen du ura.

## Ibaiadar nagusiak

* Riberole
* Carança
* Mantet
* Rotja
* Cady
* Castellane
* Lentilla
* Boulès

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1529011
* Multimedia: Têt / Q1529011
# Teta

Teta alfabeto grekoaren zortzigarren letra da. Θ (larriz) eta θ (xehez) idazten da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q14398
* Multimedia: Theta (letter) / Q14398
# Tetanos-kontrako txerto

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Tetanos-kontrako txertoa edo tetanosaren aurkako txertoa txerto toxoidea da, nazioartean gaixotasun hori eta haren konplikazioak prebenitzeko erabiltzen dutena. Clostridium tetani bakterioak gaixotasuna eragiten du eta txertaketa bidezko immunizazioa prebenitzeko bide bakarra da.
Hiru dositan ematen dute baina litekeena da bizi osorako ez irautea eta 10 urtean behin hartzea gomendagarria da.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hiztegi Terminologikoa] [2002]
* ↑ (Ingelesez) Hamborsky J, Kroger A, Wolfe S. (2015). Epidemiology and Prevention of Vaccine-Preventable Diseases. (13. argitaraldia) Centers for Disease Control and Prevention (CDC).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5861101
* Multimedia: Tetanus vaccination / Q5861101
# Thomas Vermaelen

Thomas Vermaelen (Kapellen, 1985eko azaroaren 14a - ) flandriar futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Vissel Kobe.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q184177
* Multimedia: Thomas Vermaelen / Q184177
# Thomas Stamford Raffles

Thomas Stamford Raffles (Port Morantetik hurbil, Jamaika, 1781ko uztailaren 6a - Londres, 1826ko uztailaren 5a) ingeles estatu-gizona izan zen. 1810ean Ekialdeko Indietako Konpainian sartu zen eta Kalkutara joan zen. Ingalaterraren eta Frantziaren arteko gerra hasi zenean ingelesei Java inbaditzeko bidea antolatzeaz arduratu zen; Javako gobernari izendatu zuten lehenik (1811-1816) eta Sumatrakoa ondoren (1817-1818). Ingalaterrako bandera paratu zuen 1819an Singapurren, eta administrazioa antolatu zuen. Portu librearen maila eman zion hiriari, eta txinatar etorkin ugari hurbildu ziren hara. Hizkuntzalaria eta naturista ere bazen, eta hil aurretik Londresko Elkarte Zoologikoa sortu zuen (London Zoological Society).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q130327
* Multimedia: Stamford Raffles / Q130327
* Espezieak: Thomas Stamford Raffles