OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Independentzia aldarrikapen

Independentzia aldarrikapena nolabaiteko subiranotasuna suposatzen zaion entitateren batek (taldeak edo pertsonak) beretzat arrotza zaion Estatu baten zati zen lurralde jakin baten independentzia formalki aldarrikatzea da. Beste modu batera esanda, independentzia testu juridiko baten bidez aldarrikatzen da. Kasu gehienetan independentzia aldarrikapenak lurralde independizatu berri horien dagokien Estatuen onarpenik gabe burutzen dira, hortaz, maiz aldebakarreko independentzia aldarrikapena bezala izendatzen zaie, batez ere aldarrikapen horren zilegitasuna edo baiozkotasuna zalatzan jartzen dutenen aldetik.
Kasu batzuetan, independentzia ez da aldarrikapen soil batekin lortzen, bi aldeen arteko adostasun batekin baizik. Britainiar Inperioaren antzinako kolonia askok bere independentzia honela lortu zuten, hots, negoziazioaren bidez. Bestalde, zenbait lurraldek euren independetzia de facto lortu duten kasuak ere badaude, baina ez dute independetzia aldarrikapenik egin, adibidez Taiwan.

## Jurisprudentzia - Nazioarteko Justizia Auzitegiaren Irizpena

2010eko uztailaren 22an Nazioarteko Justizia Auzitegiak Kosovoren Independentzia Aldarrikapenari buruzko irizpena onartu zuen:
"Auzitegiak nazioarteko zuzenbideak orokorrean independentzia aldarrikapenen inguruko debekurik ez duela onesten du. Hortaz, 2008ko otsailaren 17ko aldarrikapenak nazioarteko zuzenbide orokorra ez duela hausten ondorioztatzen du" (Nazioarteko Justizia Auzitegia, 2010eko uztailaren 22a, 84 paragrafoa).

## Erreferentziak

* ↑ International Court of Justice (2010): Accordance with international law of the Unilateral Declaration of Independence respect of Kosovo
* ↑ CORTADA, Jordi; TORRA, Quim (eds.) (2011): "La porta de la gàbia". Barcelona: A Contravent.

## Ikus gainera

* Autodeterminazioa
* Independentziaren Eguna
* Independentzia galdeketa
* Independentismoa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1464916
* Multimedia: Declarations of independence / Q1464916
# Independentistak Sarea

Independentistak izeneko sarea 2010eko otsailaren 27an sortu zen, Euskal Herriaren independentziaren aldeko norbanako eta taldeak elkartzeko asmoz.
2010. urtetik urtero Aberri Eguna antolatu du: 2010ean Irun eta Hendaiaren artekoa, 2011n Gernikan eta Baigorrin, eta 2012tik aurrera urtero Iruñean.
9 Aberri Eguna deitu eta antolatu du. 2 liburu argitaratu. Durangoko Azokan egoten da, independentzia aldarrikatuz ere hainbat manifestazio nazional burutu du, Katalunyako Diada Nazionalean euskaldunen ordezkaritza eta manifestazioa antolatzen ditu.

## Kanpo estekak

* Independentistak sarearen web orria
* Datuak: Q12259586
# Independentzia gerra

Independentzia gerra, eskualde batek aldebakarreko independentzia aldarrikapena egin eta gero egon ohi den gatazka armatuari deritzo.
Bere menpe zegoen eskualde horren estatuak bere indar armatuak bidali eta askatasuna nahi duten eskualdetako biztanleek aurre egiten badiote guda hasten da askotan matxinada edo era apal batean.
Independentziazaleek gerra irabazi eta askatasuna lortzen badute, Independentzia gerra deitu ohi zaio.

## Adibideak

* Ameriketako Espainiar lurraldeen independentzia gerrak
* Eskoziako Independentzia Gerrak
* Ameriketako Estatu Batuen Independentzia Gerra
* Irlandar Independentzia Gerra
* Kroaziako Independentzia Gerra
* Mexikoko Independentzia Gerra
* Argentinako Independentzia Gerra
* Brasilgo Independentzia Gerra
* Iberiar Penintsulako Gerra
* Greziako Independentzia Gerra
* Kubako Independentzia Gerra
* Espainiako Independentzia Gerra

## Pelikulak

Independentzia gerrekin arreman zuzena duten pelikulakː
* The Patriot (2000ko filma)
* Braveheart

## Kanpo estekak

* Datuak: Q21994376
* Multimedia: Wars of independence / Q21994376
# Indiako onagro

Taxotaula bat irakurtzeko eraIndiako onagroa Kontserbazio egoera: galzorian :
Jatorrizko herrialdea(k):  India :
Sailkapen zientifikoa :
| Erreinua: | Animalia |
| Filuma: | Chordata |
| Klasea: | Mammalia |
| Ordena: | Perissodactyla |
| Familia: | Equidae |
| Generoa: | Equus |
| Espeziea: | Equus hemionus |
| Azpiespeziea: | Equus hemionus khur |
Sinonimoak :
Khur. Indiako basa-astoa :
Indiako onagroa, Hindiz ઘુડખર, Equus hemionus khur, edo kur, India aldeko onagroaren azpiespeziea da.

## Ezaugarriak

Hondar kolorekoa da, baina gorrizka izan daiteke, edo gaztain argia. Zurda tentea dauka, iluna. Buru aldeko bizkarreraino heltzen zaiola. Bizkarrean barrena isatsaraino mando-marra iluna dauka.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6022926
* Multimedia: Equus hemionus khur / Q6022926
* Espezieak: Equus hemionus khur
# Indiako ozeanoko uharte sakabanatuak

Indiako ozeanoko uharte sakabanatuak (frantsesez: les Éparses edo Îles éparses de l'océan indien) Mozambikeko kanalean kokatutako koralezko uharte txiki batzuk dira. Uharteok ez dute batasun geografikorik osatzen, administratiboa baizik. Uharte sakabanatuak, horrela, Frantziaren lurralde austral eta antartikoak departamenduaren bost barrutietako bat dira. Madagaskarrek zein Mauriziok uharte hauek euren lurraldearen parte direla aldarrikatzen dute.
Uharte sakabanatuek 44 km$^2$-ko hedadura dute, eta bertan ez da inor bizi.

## Geografia

* Europa uhartea: 28 km²
* Uharte loriatsuak: 5,0 km²
* Juan de Nova uhartea: 4,4 km²
* Tromelin uhartea: 1,0 km²
* Bassas da India: 0,2 km²

## Historia

2005. urtera arte, Uharte sakabanatuak Réuniongo prefetak administratzen zituen, eta data horretatik aurrera Frantziaren lurralde austral eta antartikoetako prefeta da arduraduna.

## Kanpo estekak

ieaFrantziaren itsasoz haraindiko lurraldeak :
* Datuak: Q190571
* Multimedia: Scattered Islands in the Indian Ocean / Q190571
# Indiako uro

Indiako uroa (Bos primigenius namadicus) garai batean India aldean zabaldutako uroaren azpiespeziea izen zen, egun gainontzeko uroak bezala desagerturik dagoena. Indiako uroaren etxekotzearen ondorioz egungo zebu taldeko azienda sortu zen.

## Habitat

Indiako uroak paraje lehor eta beroetan bizi omen ziren.

## Azpiespeziearen historia

Adituen arabera, Bos primigenius namadicus agertutako lehendabiziko uroaren azpiespeziea izan zen, eta berengandik sortu omen ziren geroztik gainontzeko uro motak.
Bos acutifrons izeneko bobidoa Indian bizi zen Pleistozenoaren erdian duela 1.5 eta 2 milioi urte artean. Indiako uroa berengandik dator seguruen.
Esan bezala, Bos primigenius namadicusek bere sorlekutik emigratu eta Eurasiako zein Ipar Afrikako uroak, (Bos primigenius primigenius) eta (Bos primigenius mauretanicus) sortu zituen.
Kristo Aurreko 9.000 urte inguru, Indiako uroen etxekoratzea hasi zen eta haiengandik sortu ziren geroztik egungo Zebu mota ezberdinak. Hala ere beste zenbait hipotesien arabera zebuaren arbasoa ez litzateke Indiako uroa izango, egun Kanbodian bizi den beste bobido basati bat baizik, Kupreya edo (Bos sauveli) izenekoa.

## Ikus, gainera

* Uroa
* Ipar Afrikako uroa
* Bos primigenius primigenius
* Zebua

## Erreferentziak

* ↑ In the Light of Evolution III: Two Centuries of Darwin (2009), page 96, National Academies Press
* 1 2 L. Harrison Matthews, "The life of mamals II", 1971.
* Datuak: Q8250990
# Indiako landa poni

Indiako ponia Indiako Himalaia aldeko zaldi mota bat da. Arraza konkretu eta finkatu bat baino, hainbat poni motek osatutako azpimultzo bat da. Hainbat adituek Bhutango ponia azpimultzo honetan sartzen badute ere, iritzi geheinek azken poni hau aparteko arrazatzat jotzen dute.
Zaldi hauen, beraien tamaina zein ezaugarriengatik, ponien sailkapen taldan kokatzen dira.
Poni multzo honen oinarrian Tibeteko ponia, lehen aipatutako Bhutango ponia zein Spiti poniak daude.

## Kanpo estekak

(Ingelesez) Arrazari buruzko artikuloa The equinest entziklopedian
* Datuak: Q6020111

## Erreferentziak

* ↑ http://www.theequinest.com/breeds/indian-country/
* ↑ http://www.theequinest.com/breeds/indian-country/
# Indiako kasta sistema

Indiako kasta sistema Indiako gizarte antolaketa mota bat da.

## Sarrera

Hinduismoa da Indiako erlijio nagusia (biztanleen % 80). Ez baitu ez dogmarik, ez eliz hierarkiarik, eta kontzeptu orokor batean bateratzen baititu jainkozko alderdia eta gizakiarena, ez ditu ondo bereizten erlijioaren alorra eta gizartearena: kasta sistema da horren agerkari bat.

## Antolaketa

Hinduismoan, kasten arabera, badira varnak (apaizak, gerlariak, merkatariak eta zerbitzariak), eta badira jatiak, talde endogamoak, modu orobat hierarkikoan varna horietako batean txertatuak, eta “azpikasta” edo direnak. Azkenik, “ukiezinak” kastaz kanpokoak dira, haiek ere hierarkietan eta ogibideetan antolatuak (putzugileak, garbitzaileak, etab.).

### Gobernuaren neurriak

India independentearen konstituzioak legez kanpo utzi zituen kastak, baina gobernuak babes neurriak hartu behar izan ditu kasta apalenen eta jatorrizko leinuen alde eta ezin esan daiteke sistema hori desagertua denik. Ukiezinak 100 milioi lagun baino gehiago dira, ez-hindutzat hartzen dituzte gainerakoek, eta, hortaz, aparteko komunitatea dira.
Estatuaren laguntzagatik ere, ez dute ia aurrera egin independentziaz gero. Azken urteotan buruzagi “ukiezin” bat sortu da, Kanshi Ram, alderdi politiko bat antolatu duena, BSP (Bahujan Samaj Party), hala ere ukiezinak berak oso banatuak daude, kasta espiritu indartsu baten mende.

## Eragina beste erlijioetan

Hinduismoaren ezaugarri horiek eragin handia dute, ekonomia eta gizarte harremanetan ez ezik, baita Indiako beste erlijoetan ere. Hala, islamak hinduismoaren eragin handia du. India da munduko bigarren estatu musulmana (biztanleen % 12). Musulmanak batez ere iparraldean eta Kaxmirren daude. Gehienak sunniak dira, baina xiitak ere asko dira; musulmanek ere kasten antzeko hierarkia dute.
Hirugarren erlijio taldea kristauena da (% 2,3), batez ere hegoaldean zabaldua. Jatorrizko biztanle batzuk duela gutxi bihurtu dira kristautasunera, eta horrek arazoak ekarri ditu, indiarrek kristauak antzinako ingeles zapaltzaileekin lotzen baitituzte.
Sikhen erlijioa, kasta sistemari uko egiten dion hindu eta musulman sinkretismoa, XV. mendean sortua, biztanleen % 1,9ren erlijioa da; asko ez badira ere, pisu ekonomiko handia dute. Askok emigratu dute beren jatorrizko lurrera, Punjabera, atzerrira edo beste indiar estatu batzuetara, eta berekin eraman dute merkataritza eta inbertsio tradizioa.
Azkenik, budismoa, indian K.a. V. mendean sortua, bazterreko erlijioa da gaur, nahiz eta hindu ukiezin asko bihurtu den budista, kasta sistemari ihes egin nahiz.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2014/10/05 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q130695
* Multimedia: Indian caste system / Q130695
# Hormabular

Hormabularra edo kontrahorma horma baten errefortzu edo euskarri gisa erabiltzen den elementu bertikala da. Orokorrean eraikinaren kanpokoaldean kokatzen da eta eraikinaren pisua lurrera bideratzen du, zeharkako indarrak zimenduetara bideratuz. Horma nagusiaren kontra perpendikularki atxikitako horma edo zutabe baten itxura izan ohi du.
Erromaniko zein gotiko garaietan oso erabiliak izan ziren.

## Historia

Persiar, erromatar eta bizantziar arkitekturan, hormen euskarriak behar zituztenean gehienetan barnealdeko hormak eta trenkadak erabiltzen zituzten. Hala ere, batzuetan, pilastra edo koloma atxiki baten forma hartzen duten kontrahormak erabiltzen zituzten.
Kontrahormak arkitektura erromanikoan ohikoak dira, batez ere elizetan. Hala, habearte bakarreko elizetan, kontrahormadun hormek bermatzen dute bultzadekiko erresistentzia. Hargin erromanikoek kontrahorma beren funtzioak eskatzen zuenera murriztu zuten: pixka bat irtena den ezproi bertikal bat, plano inkilinatu batez estalia. Hiru habearteko elizetan, erdiko habearteko bultzadekiko erresistentzia zutabeek berek, hormabular-zutabe delakoek, ematen dute.
Baina, bereziki, arkitektura gotikoan da arku zorrotzari lotutako kontrahorma horien erabilera estentsiboa egiten duena, ganga garaiak jasan behar zituzten nabeen hormei eusteko. Kontrahormak gutxinaka arintzen doaz, ostiko-arku arin bihurtu arte.

## Ezaugarriak

Ganga baten kargaren osagai horizontalak albo-bultzada bat sortzen du, euskarri den horma bultzatzen duena, lurrera botatzeko arriskuarekin. Horri kontra egiteko, bultzada puntuan euskarria indartu egin behar da eta sistema errezena horma loditzea edo perpendikularki beste horma bat eraikitzea da. Hori da kontrahormaren erabileraren jatorria. Kontrahorma gainean ipintzen den pinakuluak ere, beraren pisuak lagundu egiten dio kontrahormari kargaren osagai bertikala handitzen, eta egonkortu egiten du.
Altzairua eraikuntza-elementu gisa erabiltzen hastean, kontrahormen beharra murriztuz joan zen, izan ere, merkeagoa baita estalkia altzairuzko kableekin edo barrekin "jostea", ireki ez dadin.

### Motak

Kontrahormen hainbat antolamendu daude, eraikinaren hormetan duten kokapen erlatiboaren arabera:
* Kontrahorma oinplanoak
* Zuzenak
* Izkinakoa
* Zeiarra
* Atzeratuak

## Erreferentziak

* ↑ «Horma-bular». Euskaltzaindiaren Hiztegia. (Noiz kontsultatua: 2022-10-8.)
* ↑ «Kontrahorma». Euskaltzaindiaren Hiztegia. (Noiz kontsultatua: 2022-10-8.)
* ↑ (Frantsesez) Auguste Choisy. (1982). Histoire de l'architecture. Slatkine Reprints..

## Ikus, gainera

* Ostiko-arku
* Zurkaitz

## Kanpo estekak

* Datuak: Q331900
* Multimedia: Buttresses / Q331900
# Hormako Sekzioa

Hormako Sekzioa (ingelesez: Platoon of the Wal, Plugat Hakotel; hebreeraz: פלוגת הכותל‎ Betar taldeko kideek osatzen zuten Palestinako Britainiar Mandatuan, eta juduen eskubideak defendatzen zituen 1937-1938 urteetako Erosten harresian, eta Jerusalemgo Hiri Zaharra zaintzen zuen, armen biltegi ezkutuak, klub eta gurtzaileak erabiliz. Erosten harresiamizandako tiroketa eta leherketaren erantzule ere izan ziren, agintari britainiarrek legez kanpokotzat jo zutena.
1937ko urriaren 29ko gauean, arabiarrek talde horri egindako tiroen ondorioz, judu bat hil egin zen eta hiru zauritu.

## Legatua
### Kalea

Jerusalengo Hiri Zaharreko kale bat "Plugat Hakotel Street" da.

### Museoa

2018ko maiatzaren 15ean, Beit Plugat HaKotel ("Platoon of the [Western] Wall House" Jerusalemgo Hiri Zaharrean egin zen ospakizun berezi batean. Eraikina Plugat HaKotelen egoitza nagusi gisa erabili zen. Ondoren, IDFetako soldaduak hartzeko erabili zen, programazio berezirako eta talde turistikoetarako, bereziki Betar gazte taldekoak, Plugat HaKotelen jatorrizko kideak zirenak. Yaakov (Sika) Aharoni, 97 urtekoa, jatorrizko kidea bertan egon zen eta betar gazteekin bildu zen.

## Erreferentziak

* ↑ Eisenberg, 2006, pp. 295-296.
* ↑ «'פלוגת הכותל'» www.kotar.co.il.
* ↑ http://jpress.nli.org.il/Olive/APA/NLI/get/pdf.ashx?pdf=3xuDUnytqo9eWlsBXDkwxmM%3D
* ↑ (Ingelesez) «Jew Killed, 2 Wounded in Jerusalem; Troops Hunt Bands Near Nablus | Jewish Telegraphic Agency» www.jta.org 31 October 1937.
* ↑ Txantiloi:He-IL «80 שנה לאחר שנסגר ע"י הבריטים, בית פלוגת הכותל נפתח מחדש ברובע היהודי בירושלים - 0404» 0404 2018-05-16.
* ↑ «'Platoon of the Wall' House to reopen for first time in 80 years» Israel National News 28 March 2018.
* ↑ (Ingelesez) «Plugat HaKotel Museum Open to The Public, Memories» shilohmusings.blogspot.co.il 29 March 2018.
* ↑ Txantiloi:He-IL להורדה, הרבה יותר נוח לגלוש באפליקציית חדשות 20, לחץ עכשיו. «הנערים שתקעו בשופר בכותל, למורת רוח הבריטים, משחזרים» www.20il.co.il.
* ↑ «Yaakov-Sika Aharoni» www.etzel.org.il.

## Bibliografia

* Eisenberg, Ronald L. (2006). Jerusalengo kaleak: Nor, Zer, Zergatik. Publishing devora. ISBN λ1-932687-54-5

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12410603
# Horma-sugandila

Horma-sugandila (Podarcis muralis) mendebaldeko Europan jatorria duen eta Ipar Amerikara zabaldutako Lacertidae familiako muskerra da. Euskal Herrian ikus daitekeen sugandila espezie bat da, baina ez Iberiar penintsula osoan. Mediterraneoko hegoaldeko gune batzuetan (Italia, Espainia edo Balkanetako hegoaldean) iberiar sugandila aurki daiteke, honen ordez.

## Deskribapena

Arren luzera, isatsa kontuan hartu gabe, 48 eta 68 mm artekoa da, emeek tamaina handiagoak har ditzakete, baina aldea ez da milimetrora iristen; populazio batzuetan (adibidez, Kantauri isurialdekoetan) ez dago tamaina-alde hori.
Kolorazioa tonu nabar-grisaxka berdexka ugaritan datza. Tonu horiek orban beltzez zipriztinduta egon daitezke, kontzentrazio aldagarrietan (ar helduetan handiagoa, emeetan berriz, ez dira agertzen). Aldaera horiek gorabehera, oro har, atzealdean puntu beltzezko lerro bat eta alde bakoitzean zerrenda ilun bat ikus daitezke, leuna eme eta ar gazteengan eta orban ilunagoz zipriztindua ar helduengan. Sabelaren kolorea, zurixkaren eta gorrixkaren artean aldatzen da, noizbehinkako urdinekin, kanpoko ezkata batzuetan, eztarria, beltzez inguratuta agertzen den bitartean.
Naturan forma melanikoak dokumentatzen dira, albinismo kasuak itxian baino ezagutzen ez diren bitartean.

## Portaera

Espezie honek, lur menditsuen berezkoa, giza eraikuntzak koloniza ditzake. Arrak territorialak dira, eta emeak, berriz, askatasunez mugitzen dira. Udaberrian erruten dira arrautzak, 3 eta 8 arrautza artean, eta emeak berak zulatutako zulo txiki batean lurperatzen ditu. Arrautzak bi eta hiru hilabete bitartean behar dituzte eklosiorako. Negua iristean, sugandilek babesa bilatzen dute arrakalaren batean, non hilabete hotzak letargi-egoeran ematen dituzten.
Antzeko beste espezie batzuk bezala, intsektuak jaten ditu eta, aldi berean, ugaztun haragijale txikien biktima da, hala nola, muskerrak, erbinudeak eta katuak. Buztana askatu egin daiteke harrapari batek erasotzen badu (autotomia); horrela, jabeak ihes egin dezake eta geroago leheneratu.

## Erreferentziak

* ↑ Deichsel, G. & Gist, D. H. (2001) "On the Origin of the Common Wall Lizards Podarcis muralis (Reptilia: Lacertidae) in Cincinnati, Ohio." Herpetological Review 32: 230-232. Online

## Kanpo estekak

* Datuak: Q186615
* Multimedia: Podarcis muralis / Q186615
* Espezieak: Podarcis muralis
# Hormadi Elite

Hormadi Elite Angeluko (Lapurdi) izotz hockey taldea da. Taldearen izengoitia Angeluko orkak da.
Etxeko partiduak Barrako lerratokian jokatzen ditu.

## Historia

1969an sortu zen taldea, Hondarretako hockeylariak izenarekin, lerratokia inauguratu eta biharamunean. Lehen partida ofiziala abenduaren 25ean jokatu zuen. 1975 urtean izotz hockey eskola sortu zuen. 1996an gaur egungo izena hartu zuen, Hormadi.
1997an Elite mailara iritsi zen eta urte gutxitan finalak jokatu zituen, 2001ean Ligakoa eta 2003an Kopakoa, bietan ere galtzaile atera zelarik. 2007an diru arazoak zirela eta Frantziako federazioak hirugarren mailara jaitsiarazi zuen. Hormadik orduan Frantziak federazioa utzi eta Espainiako Superligan jokatzea erabaki zuen. Txapeldun-ordea izan zen eta Kopako finalerdiak jokatu zituen. 2009an Frantziako Federaziora itzuli zen.

## Palmaresa

* Frantziako Liga (0): txapeldun ordea 2001ean
* Frantziako Kopa (0): txapeldun ordea 2003an
* Espainiako Superliga (0): txapeldun ordea 2008an
* Espainiako Errege Kopa (0): final erdiak 2008an

## Klubaren jokalari garrantzitsuenak

* Serge Poudrier
* Michel Leblanc
* Patrick Foliot
* Serge Goïcoetchea
* Brian Propp
* Jason Melong
* Robert Ouellet

## Kanpo estekak

* (Frantsesez) Hormadi taldearen webgunea
* Datuak: Q540645
# Horma (argipena)

Horma hau izan daiteke:
* Horma, arkitekturako elementua.
* Horma, izotza hitzaren sinonimoa (euskalki guztietan dokumentatua, zubereran izan ezik).
# Hormako paper horia

Hormako paper horia (ingelesez: The Yellow Wallpaper) Charlotte Perkins Gilmanek idatzitako ipuin dramatikoa da, 1899an The New England Magazine aldizkarian argitaratua. 2012an Ana Moralesek euskaratu zuen.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Lehen pertsonan idatzita, istorioa emakume batek bere egunkarian idatzitako oharren multzo bat da. Emakume horren senarrak etxe zahar bat alokatu du uda pasatzeko. Etxeko beste gela batzuk baztertuta, bikotea goiko solairuan kokatzen da haurren gelan. Izenik gabeko emakumea tratatzeko modu gisa, lan egitea debekatzen zaio, eta behar bezala elikatzera eta ariketa asko egitera eta aire zabalean egotera bultzatzen du, senarrak "aldi baterako nerbio-depresio"tik errekuperatu ahal izateko, garai hartako emakumeentzako diagnostiko komuna.

## Erreferentziak

* ↑ Gelabert, Jaume. «Hormako paper horia» Berria (Noiz kontsultatua: 2020-07-03).
* ↑ «euskarari ekarriak» ekarriak.armiarma.eus (Noiz kontsultatua: 2020-07-03).
* ↑ Treichler, Paula A.. (1984). Escaping the Sentence: Diagnosis and Discourse in 'The Yellow Wallpaper'. in: Tulsa Studies in Women's Literature., 61-77 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q462373
* Multimedia: The Yellow Wall Paper / Q462373
# Horman erlojua duen etxea

Horman erlojua duen etxea (ingelesez: The House with a Clock in Its Walls) 2018ko Eli Roth estatubatuar zinema zuzendariaren fantasiazko filma da, John Bellairsen izen bereko eleberrian oinarrituta. Zinema Euskaraz programari esker, euskaratu zuten.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Magiaz beteriko abentura hau 10 urteko Lewis mutikoa bere osaba Jonathanen etxe zahar eta misteriotsura doanean hasiko da. Une hartatik aurrera etxe barruan gauza harrigarriak gertatuko dira

## Pertsonaiak

* Owen Vaccaro: Lewis Barnavelt
* Jack Black: Jonathan Barnavelt
* Cate Blanchett: Florence Zimmerman
* Kyle MacLachlan: Isaac Izard
* Renée Elise Goldsberry: Selena Izard
* Sunny Suljic: Tarby Corrigan
* Vanessa Anne Williams: Rose Rita Pottinger
* Colleen Camp: Mrs. Hanchett
* Lorenza Izzo: Mrs. Barnavelt
* Eli Roth: Comrade Ivan

## Erreferentziak

* ↑ «'Smallfoot' eta 'Horman Erlojua duen Etxea' filmak, euskaraz ikusgai» EiTB 2018/10/11.
* ↑ zineuskadi.eu

## Kanpo estekak

* Datuak: Q42914959
* Multimedia: The House with a Clock in Its Walls (film) / Q42914959
# Horma (musika taldea)

Horma Gasteizen 2018an sortutako musika taldea da. Bikote bat da eta rock esperimentala jorratzen du.

## Diskografia

* Ohmeopatia (2022, autoekoizpena)

## Erreferentziak

* ↑ Gurrutxaga, Peru Atxa-Iker. (2022-01-26). «Rock proiektu berrien loraldia ‘Zarata’ tartean» irratia.naiz.eus (Noiz kontsultatua: 2022-01-29).
* ↑ «Ohmeopatia» www.badok.eus (Noiz kontsultatua: 2022-01-29).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q110739795
# Hownam

Hownam, Eskoziako herri txiki eta parrokia bat da, Scottish Borders eremu administratiboan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16845263
* Multimedia: Hownam / Q16845263
# Howrah barrutia

Howrah barrutia Indiako barruti bat da, Presidency dibisioan, Mendebaldeko Bengala estatuan. 4.850.029 biztanle ditu 1.467 kilometro koadrotan.

## Mugakideak

Honako barrutiekin egiten du muga:
South 24 Parganas barrutia Purba Medinipur barrutia Paschim Medinipur barrutia Hooghly barrutia Kolkata barrutia North 24 Parganas barrutia

## Ikus, gainera

* Mendebaldeko Bengala

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1478937
* Multimedia: Howrah district / Q1478937
# Howth lurmuturra

Howth lurmuturra, irlanderaz: Ceann Bhinn Éadair eta ingelesez: Howth Head, Irlandako Errepublikako Dublin hiriburuaren ipar-ekialdean dagoen penintsula bat da, Fingal konderrian.
Dublin hiriburuko Sutton auzotik sartzen da, eta jada penintsulan bertan penintsulari izen ematen dion Howth udalerria dago.

## Leku interesgarriak

* Howth gaztelua
* Baily itsasargia
* Datuak: Q774374
* Multimedia: Howth Head / Q774374
# Howth

Howth, irlanderaz Binn Éadair, Irlandako Errepublikako ekialdeko kostaldean dagoen udalerri bat da, Howth lurmuturran, Dublin konderrian eta Fingal eremu administratiboan. Dublin hiriburutik 15 km ipar-ekialdera dago, Irlandako itsasoaren kostaldean. Udalerri hau, hasieran herri arrantzale bat soilik zen, baina gaur egun eraikin handiak ditu, baita bizitzeko guneak ere.
Udalerri honen izen bereko Howth badian Ireland's Eye uhartea kokatzen da.
Dublinetik oso hurbil dagoelako, Dublinen autobus sareak erabiltzen ditutze eta tren sarea ere DART izenekoa. Hiri hau, Dublinen menpe dago ekonomikoki. Gainera esan beharra dago, Dublinen hurbiltasuna mesede egin diola hiriari, bertan baitago Irlandako Garraiobide Museoa.

## Ondarea

* Howth gaztelua
* Baily itsasargia

## Ikus gainera

* Ireland's Eye

## Kanpo estekak

* Datuak: Q434165
* Multimedia: Howth / Q434165