OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Aladdin (2019ko filma)

Aladdin 2019ko Guy Ritchie ingeles zinema zuzendariaren fantasiazko musikal film bat da. 1992ko izen bereko marrazki bizidunetako filmaren berregokitzapena da; hau aldi berean Mila gau eta bat gehiago izenburuko arabiar ipuin saileko Aladino eta kriseilu miragarria kontakizunean oinarritu zen. Mena Massoud, Will Smith, Naomi Scott, Marwan Kenzari, Navid Negahban, Nasim Pedrad, eta Billy Magnussen aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Erdi Aroa, Ekialde Hurbila, Agrabah sultanerria. Aladdin ia erabateko txirotasun egoeran bizi arren sultanaren alaba den Jasmine printzesarekin ezkontzea amesten duen mutil gazte bat da. Baina patuak bere bizitza aldatuko du: Sultanaren Bisir Handia den Jafar zitalak Aladdin morroitzat hartu eta Leize Magikotik kriseilu miragarria ekar diezaion bidalaraziko du. Gazteak kriseilu aurkituko du, kondairaren arabera bertatik askatzen duenari hiru desio oparituko dizkion Jenioa bizi omen da. Bestelakoan, Aladdinek bisirraren ezinikusia bereganatuko du, baina aldi berean, askatu berri duen Jenioaren lagun bilakatu, eta hark lagundurik printze aberats eta galai gisa aurkeztuko da. Halere, printzesa bere aberastasunekin erakartzea ez du lortuko, bai ordea bere benetako nortasun eta izaeraz maitemintzea. Abu tximinoa, Jenioa eta alfonbra hegalariaren laguntzaz Aladdinek sultanerria Jafarren azpijokotik salbatzen saiatuko da, bai eta bere ametsak egi bilakatzen ere.

## Aktoreak

* Will Smith: Jenioa
* Mena Massoud: Aladdin
* Naomi Scott: Jasmine printzesa
* Marwan Kenzari: Jafar
* Navid Negahban: Sultana
* Nasim Pedrad: Dalia
* Billy Magnussen: Anders printzea
* Numan Acar: Hakim
* Robby Haynes: Razoul

### Ahotsak (Jatorrizko bikoizleak)

* Frank Welker: Abu tximinoa eta Leize Magikoa
* Alan Tudyk: Iago

## Erreferentziak

* ↑ «Aladdin» Berria 2019-05-18 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q27188178
* Multimedia: Aladdin (2019 film) / Q27188178
# Aladino eta kriseilu miragarria

Aladino eta kriseilu miragarria Mila gau eta bat gehiago ipuin sortan jasotako ipuina da. Arabierazko Erdi Aroko bertsioan jasotzen ez bada ere, ipuin sortaren lehenengo itzultzailea izan zen Antoine Gallandek gaineratu zuen eta geroztik liburuko bertsio gehienetan agertzen da. Egun, mundu osoko ipuin ezagunenetarikoa da.
Aladino hitzak, arabieraz: علاء الدين‎, Alā' ad-Dīn, "fedearen nobletasuna" esan nahi du.

## Haria

Aladino Txinako hiri batean bizi den gazte txiroa da. Bere osaba dela dioen azti bat elkartzen zaio, leize batean dagoen kriseilu bat eskuratzeko asmotan. Aztia Aladino engainatzen saiatu arren, Aladinok kriseilua eskuratzen du eta kriseiluaren jabeari mesede egiten dion jeinu bati dei egiteko erabil dezakeela asmatzen du. Jeinuari esker, Aladino aberastu eta printzesa batekin ezkontzen da. Aztia itzuli eta printzesa engainatu ondoren, kriseilu berreskuratzen du. Aladinok, aztiak ahazturiko eraztun batez jeinu txiki bati dei egin diezaiokeela asmatzen du eta berari esker, kriseilua eta printzesa berreskuratzen ditu.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q209515
* Multimedia: Aladdin / Q209515
# Aladrén

Aladrén Espainiako Zaragozako probintziako udalerria da. 2008an 62 biztanle zituen 21,1 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1641057
* Multimedia: Aladrén / Q1641057
# Alaejos

Alaejos Valladolideko udalerria da, Tierra de Medina eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.611 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Valladolideko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Valladolideko udalerrei buruzko webgunea Valladolideko aldundiaren webgunean.
* Datuak: Q1757669
* Multimedia: Alaejos / Q1757669
# Anthony Harding (jauzilaria)

Anthony Harding (2000ko ekainaren 30a) tranpolin jauzilari ingelesa da. 2024ko Udako Olinpiar Jokoetan brontzezko domina irabazi zuen hiru metroko tranpolin sinkronizatuan, eta ekitaldi berean zilarra irabazi zuen 2022ko Munduko Txapelketan.
Hardingek 2018ko Udako Gazteen Olinpiadetan parte hartu zuen Buenos Airesen, non zilarrezko domina irabazi zuen Daniel Restreporen atzetik, 3 m-ko tranpolin ekitaldian.
2020ko Udako Olinpiar Jokoen ondoren, 2021eko abuztuan, Harding Jack Laugher-ekin batera entrenatzen hasi zen. Zilarrezko domina irabazi zuten 3 m-ko tranpolin ekitaldi sinkronizatuan, 2022ko Munduko Txapelketan, Budapesten.
Jack Laugherekin batera, brontzezko domina irabazi zuen 3 metroko tranpolin sinkronizatuan, 2024ko Parisko Olinpiar Jokoetan.

## Kirol lorpenak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2024 | Paris | 03 ! | 3 m sinkronizatua |
| Munduko txapelketak ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2022 | Budapest | 02 ! | 3 m sinkronizatua |
| 2023 | Fukuoka | 02 ! | 3 m sinkronizatua |
| Europako Txapelketak ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2022 | Erroma | 01 ! | 3 m sinkronizatua |

## Erreferentziak

* ↑ «Olympedia – Anthony Harding» olympedia.org.
* ↑ (Ingelesez) «Laugher and Harding make a splash with World Championship silver» teamgb.com.
* ↑ GB's Laugher & Harding win synchro 3m bronze. BBC Sport.
* ↑ Jack Laugher ‘relief’ as he and Anthony Harding secure bronze with final dive. The Independent.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66251071
* Multimedia: Anthony Harding / Q66251071
# Anthony Eden

Robert Anthony Eden, Avongo kondea (Windlestone Hall, Durham, Ingalaterra, 1897ko ekainaren 12a - Aldeviston, Ingalaterra, 1977ko urtarrilaren 14a) Ingalaterrako politikaria izan zen.

## Biografia

Zigilu Pribatuko lord (1934), Kolonietako (1939) eta Defentsako ministro (1940), eta Churchillen garaietan Atzerri Gaietako ministro izan ondoren, gobernuburu izan zen, baina kargua utzi behar izan zuen Suezko kanaleko arazoen ondorioz (1957).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q128995
* Multimedia: Anthony Eden, 1st Earl of Avon / Q128995
# Anthony Gose

Anthony Robert Gose,, (Paramount (Kalifornia), 1990eko abuztuaren 10a), beisbolean lehiatzen den kirolari estatubatuarra da.
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu zuen, eta zilarrezko domina lortu zuen Ameriketako Estatu Batuetako taldearekin, Japoniaren atzetik eta Dominikar Errepublikaren aurretik.
Taldea, honako hauek osatzen zuten: Shane Baz, Anthony Carter, Brandon Dickson, Anthony Gose, Edwin Jackson, Scott Kazmir, Nick Martinez, Scott McGough, David Robertson, Joe Ryan, Ryder Ryan, Simeon Woods Richardson, Tim Federowicz, Mark Kolozsvary, Nick Allen, Eddy Alvarez, Triston Casas, Todd Frazier, Jamie Westbrook, Tyler Austin, Eric Filia, Patrick Kivlehan, Jack López eta Bubba Starling-ek.

## Nazioarteko emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 02 ! | Gizonezkoa. |

## Erreferentziak

* ↑ Anthony Gose olympedia.org (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2852868
* Multimedia: Anthony Gose / Q2852868
# Anthony Daniels

Anthony Daniels (Salisbury, Ingalaterra, 1946ko otsailaren 21a - ) aktore britainiarra da.
Interpretaziora eta antzerkira dedikatu zen Ingalaterran. Shakespeare idazlearen lanetan espezialdu zen, honetaz oso harro zegoelarik. Ez zuen lan esanguratsu eta garrantzitsurik izan zientzia fikziozko film baterako casting bat egin zuen arte, non George Lucasek errobot baten papera eskaini zion. Danielsek, hasiera batean, paper horri ezezko borobila eman zion, baina gidoia irakurtzen joan zen ahala, pertsonaia oso egoki bat zela eta berak askoz bizi gehiago eman ahal izango ziola uste izan zuen. Honela, Anthony Danielsek bere bizitzako papera aurkitu zuen, C-3PO androidearena Star Wars filmean (Itxaropen Berria bezala berrizendatua). Paper berean errepikatu zuen saga honetan Star Wars V. Atala: Inperioaren Kontraerasoan 1980an eta Star Wars VI. Atala: Jediaren Itzuleran 1983an.
Ordutik, Daniels Star Warseko zaletuen konbentzioetara joan izan da, eta C-3POren papera ere egin zuen saga honen irratirako bertsioan. Ahotsa ere jarri dio bere pertsonaiari "Droids" izeneko marrazki bizidun telesailean eta bideo-jokoetan. Paper txikiren bat izan zuen telesailetan eta filmeren batean. George Lucasek berriz deitu zion paper bera egin zen Star Wars I. Atala: Mehatxu Mamuan 1999an, oso gustura onartu zuena. Kenny Bakerrekin batera (R2-D2ren papera egiten zuena) film saga honetako sei filmetan agertu den aktore bakarra da.
* Datuak: Q441685
* Multimedia: Anthony Daniels / Q441685
# Anthony Davis

Anthony Davis (Paterson, New Jersey, 1951ko otsailaren 20a) Estatubatuar pianista eta musikagilea da. Yale Unibertsitatean egin zituen ikasketak. Musika-heziketa klasikoa izan bazuen ere, oso gaztetan egin zuen topo jazzarekin eta, unibertsitatean zebilela, bere bandarekin pianoa jo ez ezik, Leo Smith, jazzeko musikariarekin ere lan egin zuen.
1977an, New Yorkera tokialdatu zen eta jazza jotzetik atera zuen bizimodua. Jazzeko pieza ospetsuen birmoldaketekin argitaratu zituen lehen diskoak: Past Lives of Blues and Dream (1978), eta Crystal Texts (1978). Baina musika idazterakoan tradiziozko jazzetik aldentzen hasi zen: inprobisazioa alde batera utzi zuen eta, mendebaldeko musikako elementuekin batera, Afrikako eta Asiako erritmo-egiturak sartzen hasi zen. Garai hartakoak dira Hidden Voices (1979) eta Lady of de Mirrors (1981). 1980an bederatzi kideko talde bat osatu zuen: Episteme. 1981etik 1985era, Christopher anaiarekin eta Thulani lehengusuarekin batera, Malcolm X aktibista beltzaren bizitzan oinarritutako opera idatzi zuen, X: The Life and Times of Malcolm X, zeina New Yorken estreinatu baitzen 1986an, baina kontzertu-bertsioa ere herrialde osoan interpretatu zen. Lan haren ondoren, beste opera bat idatzi zuen, bere emazteak, Deborah Athertonek, idatziriko zientzia-fikziozko istorio batzuetan oinarriturik: Under the Double Moon (1989). Aipatutako bi opera horiek orkestrarako eta bere talderako (Episteme) idatzi zituen. 1990eko hamarraldiko lehen urteetan, Tony Kushnerren Angels in America antzerki-lanerako musika idatzi zuen. Anthony Davisen Amistad (1997) opera, Thulani Davis lehengusuarekin elkarlanean idatzia, horrela deitzen zen espainiar barkuan afrikar esklaboek 1839an piztutako matxinadan oinarritua dago. Davis Yaleko eta Columbiako unibertsitateetan irakasle izan da, eta hainbat filmetarako eta dantza-konpainiatarako musikak idatzi ditu. New Yorkeko eta Brookliyngo orkestra filarmonikoek eta San Franciscoko Orkestra Sinfonikoak interpretatu dituzte Davisen obra sinfonikoak.
Association for the Advancement of Creative Musicians elkarteko kide da Davis. 2007an estreinatu zen hark idatzitako Wakonda's Dream opera; gaur egungo familia amerindiar baten historia kontatzen du. Egun, Kaliforniako Unibertsitatean (San Diego) musika-irakasle da.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Anthony Davis; Allmusic-en web-orria

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q344683
# Anthony Dupuis

Antony Dupuis (Baiona, Lapurdi, 1973ko otsailaren 24a -) euskal herritar tenislari profesionala da. 2006an salbutamol hartzeagatik bi hilabete eta erdi geldiarazi zuten.

## Biografia

Dupuis bederatzi urte zituela hasi zen tenisean aita Xavierrekin. Beniot Carelli du entrenatzailea 1998ko otsailetik.

## Erreferentziak

* ↑ ITFren komunikatua

## Kanpo loturak

* ATP webgunearen profila
* Dupuis: azken emaitzak
* Dupuis: Ranking
* Datuak: Q608012
# Anthony Francis Sharma

Anthony Francis Sharma (Katmandu, 1937ko abenduaren 12a – ibidem, 2015eko abenduaren 8a) nepaldar elizgizon jesuita eta irakaslea izan zen, Nepalgo lehen apezpiku katoliko izateagatik ezaguna.

## Bizitza

Katmanduko Gorkha auzoan jaio zen familia hindu batean. Katolizismora konbertitu ondoren, Jesusen Lagundian sartu zen. 1960ko hamarkadan, apaizgaitegian ikasten ari zela, Gyanendra eta Birendra printzeen irakaslea izan zen Darjeelingeko San Jose ikastetxean.
1968an apaiztu zen. 1984an, Nepalgo elizako nagusi bihurtu zen, eta 1996an Joan Paulo II.a aita santuak Nepalgo prefektu izendatu zuen. 2007an Gigthako apezpiku titular eta Nepalgo bikario apostoliko bilakatu zen. 2014an erretiroa hartu zuen.
1990ean Caritas Nepal ongintzazko erakundea sortu zuen. Gobernuak eliza katolikoa ofizialki onartzeko lobby egin zuen, eta 1993an Nepalgo Elkarte Katolikoak aitorpen ofiziala lortu zuen. Horrez gain, 23 eskola katolikoren ezarpena gainbegiratu zuen.
2015eko abenduaren 8an hil zen Katmandun minbiziaren ondorioz.

## Ondorengotza apostolikoa

* Scipione Rebiba kardinala
* Giulio Antonio Santorio kardinala (1566)
* Girolamo Bernerio kardinala (1586)
* Galeazzo Sanvitale artzapezpikua (1604)
* Ludovico Ludovisi kardinala (1621)
* Luigi Caetani kardinala (1622)
* Ulderico Carpegna kardinala (1630)
* Paluzzo Paluzzi Altieri Degli Albertoni kardinala (1666)
* Benedikto XIII.a aita santua (1675)
* Benedikto XIV.a aita santua (1724)
* Klemente XIII.a aita santua (1743)
* Henry Benedict Mary Clement Stuart kardinala (1758)
* Leon XII.a aita santua (1794)
* Chiarissimo Falconieri Mellini kardinala (1826)
* Camillo Di Pietro kardinala (1839)
* Mieczyslaw Halka Ledóchowski kardinala (1861)
* Jan Maurycy Pawel Puzyna z Kosielsko apezpikua (1886)
* Józef Bilczewski artzapezpikua (1901)
* Bolesław Twardowski artzapezpikua (1919)
* Eugeniusz Baziak artzapezpikua (1933)
* Joan Paulo II.a aita santua (1958)
* Pedro López Quintana artzapezpikua (2003)
* Anthony Francis Sharma apezpikua

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 (Ingelesez) «Nepal's first bishop dies» UCA News 2015-12-09 (Noiz kontsultatua: 2024-05-16).
* 1 2 (Ingelesez) «Nepal’s first bishop, a ‘great educator’ who taught two kings, dies aged 77» Catholic Herald 2015-12-10 jatorrizkotik artxibatua (artxibatze data: 2017-08-07) (Noiz kontsultatua: 2024-05-16).
* 1 2 (Ingelesez) «Apostolic Vicariate of Nepal» GCatholic (Noiz kontsultatua: 2024-05-16).
* ↑ (Ingelesez) «Bishop Anthony Francis Sharma, S.J. †» Catholic Hierarchy (Noiz kontsultatua: 2024-05-16).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q573262
# Anthony Delaplace

Anthony Delaplace (Valognes, 1989ko irailaren 11a), Frantziako txirrindulari ohia da.

## Palmaresa

2010
* Etorkizuneko Tourreko etapa bat
2011
* Polynormande
* 2. Boucles de l'Aulnen
2015
* 3. Loire-Atlantique Klasikoan
2016
* 2. Boucles de la Mayennen
2017
* Normandiako Tourra eta etapa bat
2022
* Paris-Camembert

## Kanpo estekak

Anthony Delaplace - ProCyclingStats
* Datuak: Q573145
* Multimedia: Anthony Delaplace / Q573145
# Albert Razin

Albert Alekseievitx Razin (udmurteraz: Альберт Алексеевич Разин; Kuziumovo, Sobietar Errepublika Sozialisten Batasuna, 1940ko ekainaren 12a – Izhevsk, Errusia, 2019ko irailaren 10a) ekintzaile publiko eta erlijioso udmurta izan zen. Izhevskeko erdigunean autoinmolazio tradizionala (tipxar) egin zuen Errusiako gobernu federalaren hizkuntza-politikaren eta udmurt etniaren errusiartzearen aurkako protesta gisa.

## Bizitza

Udmurtiako nekazari familia batean jaio zen. 1962an Udmurtiako Estatuko Unibertsitate Pedagogikoan lizentziatu zen.
Udmurt mugimendu nazionalaren aktibista izan zen eta udmurteraren babesean aktiboki parte hartu zuen. Beste ekintzaile batzuekin batera, protesta ugari egin zituen gobernu federalaren errusiartearen politiken aurka, hala nola, eskoletan hizkuntza gutxituen derrigorrezko irakaskuntza bertan behera uztearen aurka. Udmurt tradizioen eta neopaganismoaren berpizte aktibo gisa ere ezaguna zen.
2019ko irailaren 10ean, Udmurtiako Estatu Kontseiluaren aurrean agertu zen Izhevsken, Andrei Perevoztxikov udmurt hizkuntza aktibistarekin batera. Razinek errusierazko kartelak eusten zituen: «Bihar nire hizkuntza hiltzen bada, gaur hiltzeko prest nago» (Rasul Gamzatov olerkari avarraren hitzak) eta «Ba al dut aberria?» Orduan bere burua gasolinaz busti eta su eman zion. Ospitalera eraman zen egoera larrian, gorputzaren ia ehuneko 100ean erredurak zituela, eta zenbait ordu geroago hil zen. Udmurteko Estatu Kontseiluak saioa atzeratu zuen gertakariaren ostean.
Errusiako hainbat eskualdetako hizkuntza eskubideen aldeko ekintzaileek (Txuvaxiakoek, Baxkortostanekoek eta beste batzuk) eta Finlandiako eta Estoniako akademiko eta funtzionarioek eta Human Rights Watchek elkartasuna adierazi zieten Razinen eskakizunei.

## Erreferentziak

* ↑ (Okzitanieraz) «Odmortia: s’es mes fuòc per protestar contra las politicas lingüicidas de Russia» Jornalet 2019/09/13.
* ↑ Bustos, Alex. «Errusiak ez du gutxiengoen beharrik» Berria: 15. 2020/09/23.
* ↑ (Finlandieraz) Muhonen, Riikkamari. (2021). «Kieliaktivisti teki polttoitsemurhan vastustaakseen lakia, joka uhkaa kymmeniä uhanalaisia kieliä Venäjällä» Voima.
* ↑ (Ingelesez) «Trial by fire: A scholar burned himself to death to protest the disappearance of indigenous languages and cultures in Russia. We reported from the city where he lived and died» Meduza.
* ↑ (Errusieraz) «Это печально демонстрирует ограниченные возможности национальной интеллигенции повлиять на события в регионах» Радио Свобода.
* ↑ (Ingelesez) «Self-Immolation Highlights Controversy over Cultural Rights in Russia» Human Rights Watch.
* ↑ (Ingelesez) «Hundreds Bid Farewell To Udmurt Scholar Who Immolated Himself Protesting Russia's Language Policies» Radio Free Europe.
* ↑ (Ingelesez) «A Language Scholar's Suicide Draws Official Disdain – And Brings Hope To Russia's Minority Groups» Radio Free Europe.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q67207065
# Albert Nobbs

Albert Nobbs 2011ko Rodrigo García Barcha kolonbiar zinema zuzendariaren filma da.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Filmeko protagonista ezohiko maitasun-triangelu batean harrapatutako emakumea da. Gizon jantziko da XIX. mendeko Irlandan lan egiteko eta bizirauteko; gizonezkoek menderatutako gizarte horretan emakumeek apenas duten aukerarik, eta mendean egotera kondenaturik egongo dira.

## Aktoreak

* Glenn Close: Albert Nobbs
* Mia Wasikowska: Helen Dawes
* Aaron Johnson: Joe Mackins
* Janet McTeer: Hubert Page
* Pauline Collins: Mrs. Baker
* Brenda Fricker: Polly
* Jonathan Rhys Meyers: Viscount Yarrell
* Brendan Gleeson: Dr. Holloran
* Maria Doyle Kennedy: Mary
* Mark Williams: Seán
* Serena Brabazon: Mrs. Moore
* Michael McElhatton: Mr. Moore
* Kenneth Collard: Mr. Pigot
* Bronagh Gallagher: Cathleen Page
* Antonia Campbell-Hughes: Emmy

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q426631
# Albert O. Hirschman

Albert Otto Hirschman (Berlin, Alemaniar Inperioa, 1915eko apirilaren 7a - Ewing Township, New Jersey, 2012ko abenduaren 10a) germano-estatubatuar ekonomialari eta gizarte zientzialari nabarmena izan zen, ekonomia politikoari buruzko hainbat libururen egilea. Ekonomia ikasi zuen London School of Economics, HEC Parisen, Parisko Unibertsitatean eta Triesteko Unibertsitatean.
Bere lehen ekarpen nagusia garapenaren ekonomian izan zen. Hemen hazkunde desorekatuaren beharra azpimarratu du. Hazkundea suspertzeko eta baliabideak mobilizatzen laguntzeko desberdintasuna bultzatu behar dela argudiatu zuen, garapen bidean dauden herrialdeek erabakitzeko gaitasunik ez dutelako. Horren gakoa beste enpresekin lotura asko zituzten industriak bultzatzea izan zen. Bere azken lana ekonomia politikoan izan zen, eta han bi eskema aurreratu zituen.
Bigarren Mundu Gerran, funtsezko eginkizuna izan zuen okupatutako Frantziako errefuxiatuak erreskatatzeko.

## Erreferentziak

* ↑ Albert Hirschman, économiste engagé et "autosubversif"
* ↑ Un entretien avec Albert Hirschman
* ↑ Hirschman, un modèle pour "Alternatives Économiques"

## Kanpo estekak

* Datuak: Q215949
* Multimedia: Albert Otto Hirschman / Q215949
# Albert Puig

Albert Puig (1968ko apirilaren 15a - ) Espainiako futbolari ohia da.
Entrenatzaile gisa Albirex Niigata taldea zuzendu zuen.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q76970000
* Multimedia: Albert Puig Ortoneda / Q76970000
# Albert Ndele

Albert Ndele Bamu (Boma, 1930eko abuztuaren 15a - Brusela, 2023ko apirilaren 1a) kongoar politikaria izan zen. Kongoko Errepublika Demokratikoko lehen ministroa izan zen 1960ko irailaren 20tik urriaren 3ra.
Kongoko Banku Zentraleko gobernadorea izan zen 1961etik 1970era, Finantza ministroa 1960tik 1961era eta 1970eko irailetik azarora. Lehen ministro kargua hartu zuen Justin Marie Bomboko New Yorketik Léopoldvillera itzultzen ari zen bitartean karguaz jabetzeko.
# Albert Parkeko zirkuitua

Albert Parkeko zirkuitua, Australiako Melbourne hirian dagoen motor lasterketa zirkuitu bat izan da. Bertan, 1996tik 1 Formulako Australiako Sari Nagusia ospatzen da.

## Ikus gainera

* 1 Formulako zirkuituak

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala (Ingelesez)
* Datuak: Q171288
* Multimedia: Melbourne Grand Prix Circuit / Q171288
# Albert Pobor

Albert Pobor (1956ko maiatzaren 29a - ) Kroaziako futbolari ohia eta entrenatzailea da.
Entrenatzaile gisa Cerezo Osaka, NK Hrvatski Dragovoljac, HNK Segesta, NK Vrbovec eta NK Brežice 1919 taldeak zuzendu zituen.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q4711025
# Albert Reynolds

Albert Reynolds (irlanderaz: Ailbhe MacRaighnaill; Roosky, 1932ko azaroaren 3a - Dublin, 2014ko abuztuaren 21a) Irlandako Errepublikako zortzigarren Taoiseacha (Lehen Ministroa) izan zen; bere agintaldia 1992ko otsailaren 11tik 1994ko abenduaren 15a arte luzatu zen.

## Biografia

Animalien elikadurarako enpresa baten zuzendaria, bere herrialdeko pertsona aberatsenetako bat. 1974an Longford konderriko udaleko zinegotzi hautatu zuten. Halaber, 1974-1978 bitartean, Longfordeko Merkataritza Ganberako lehendakari izan zen. 1977an Legebiltzarkide hautatu zuten, Fianna Fáil alderdiaren ordezkari gisa. Bi urte geroago Posta, Telegrafo eta Garraio ministro izendatu zuten. Hurrengo urtean Industria eta Energia ministerioaren buru jarri zuten. Oposizioan, 1983-1987 bitartean, bere alderdiaren eledun izan zen Legebiltzarrean, industria eta enplegu gaietarako (1983-1985), eta energia gaietarako (1985-1987). 1987ko martxoan ministro kargu bat hartu zuen berriro, Industria eta Merkataritza kargua, hain zuzen. Handik gutxira, 1988ko azaroan, Ekonomia ministro izendatu zuten. 1992ko otsailean, Fianna Fáil alderdiko buru hautatu zuten, Charles Haugheyren ordez. Handik gutxira, Haugheyk kargua utzi orduko, Irlandako Lehen ministro hautatu zuten. Irlandako buruzagitza hartu zuenean, herrialdea krisi ekonomiko larrian sartuta zegoen, langabetu ugarirekin (% 20), eta 43.000 milioi dolarreko zorrarekin. Bere agintaldiko zeregin nagusietako bat Ulster- baketzea izan zen. Downing Streeteko Adierazpen historikoan oinarri hartuta –Britainia Handiko eta Irlandako gobernuek izenpetua, 1993ko abenduaren 15ean–, Albert Reynoldsek Bake eta Adiskidetze Foroa bildu zuen, gatazkako alde guztien parte hartzearekin. Foro hark bultzatutako bakearen data nagusietako bat 1994ko abuztuaren 31 izan zen, IRAk su-eten iraunkorra eta baldintzarik gabea iragarri zuenekoa; irailaren 6a, Irlandako Lehen ministro baten eta Sinn Fein alderdiko ordezkarien arteko lehen elkarrizketa ofiziala izan zenekoa; eta urriaren 28a, alderdi guztien parte-hartzearekin Ipar Irlandaren etorkizunari buruzko lehen bilera egin zenekoa.
Euskal Herrian bizi den gatazkaren konponbidearen bilaketan ere inplikatu da eta Bruselako Adierazpenaren sinatzaileen artean dago.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2014-6-14 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q380182
* Multimedia: Albert Reynolds / Q380182