# William Merritt Chase

William Merritt Chase (Williamsburg, gaur egun Nineveh, Indiana, 1849ko azaroaren 1a - New York, 1916ko urriaren 25a ) estatubatuar margolari inpresionista bat izan zen.

## Hasierako urteak eta prestakuntza

Bertako arte saltzaileen familia batean jaio zen. Aita Indianapolisera joan zen bizitzera 1861ean eta familia negozioan saltzaile gisa kontratatu zuen. Haurtzaroan artearekiko interes handia erakutsi zuen eta Barton S. Hays eta Jacob Cox artista autodidaktekin ikasi zuen.
Itsas armadan egonaldi labur bat egin ondoren, irakasleek New Yorkera joateko eskatu zioten bere prestakuntza jarraitzeko. 1869an iritsi zen hara eta lehenik denbora gutxian ikasi zuen Joseph Oriel Eatonekin eta geroago Diseinu Akademia Nazionalean sartu zen Lemuel Wilmarth Jean-Léon Gérôme artista frantses ospetsuaren ikaslearekin batera.
1870ean familiaren aberastasuna gutxitu zenean, Chase-k New York-etik abiatu zen Saint Louisera (Missouri), bere familia finkatuta zegoen lekura. Garai horretan, ospe handia hartzen ari zen bertako komunitate artistikoan bere familia laguntzen zuen bitartean. Hainbat sari irabazi zituen Saint Louis-eko erakusketa batean. 1871an Akademia Nazionalean erakutsi zuen bere lehen pintura. Gainera, bere talentuak liluratutako San Luis bildumagile aberats asko limurtu zituen, bi urteko bidaia bat ordaindu baitzioten Europara bere margolanen eta haien kolaborazioen truke Europako bildumetan egindako inbertsioak zaintzeko.
Europan, Municheko Arte Ederretako Akademian parte hartu zuen, garai hartako artista estatubatuar gazte askok aukeratutako tokian. Alexander von Wagner-ekin eta Karl von Piloty-rekin ikasi zuen, eta Walter Shirlaw eta Frank Duveneck artista estatubatuarren lagun egin zen.
Chase 1877an Veneziara bidaiatu zen Duveneck eta John Henry Twachtmanekin 1878ko udan Estatu Batuetara itzuli aurretik. Estatu Batuetan jada, bere Ready for the Ride erakutsi zuen sortu berri zuen "Society of American Artists" lanarekin, 1878an. New Yorken tailer bat ere ireki zuen 10. kaleko eraikin batean. Tilers taldeko kide izan zen, Winslow Homer, Arthur Quartley edo Augustus Saint Gaudens bezalako lagunak zituen artista eta aktore talde bat.

## Aita, artista, irakaslea

1886an Alice Gersonekin ezkondu zen eta harekin zortzi seme izan zituen. New Yorken, Chase bere arropen eszentrikotasunagatik, bere ohiturengatik eta, batez ere, estudioagatik egin zen ezaguna. Albert Bierstadt-en Tenth Street-eko estudio zaharrera joan zen bizitzera eta bere artearen hedapen bat balitz bezala apaindu zuen. Luxuzko altzariz, dekorazio objektuz, hegazti disekatuz, ekialdeko alfonbrez eta musika tresna exotikoz bete zuen. Estudioa XIX. mendearen amaieran New Yorkeko goi-sozietatearen topagune izan zen, baina horretako eta gainerako egoitzetako mantentze lanak oso garestiak ziren berarentzat, eta 1895ean itxi eta altzariak enkantean jarri behar izan zituen.
Margotzeaz gain, oso interesatuta zegoen irakaskuntzan eta Shinnecock Hills Summer School eskola ireki zuen Long Island mendebaldean, New Yorken, 1891an, eta irakasle izan zen 1902ra arte. Chase-k plenirismoa besarkatu zuen eta askotan eskolak ematen zituen aire zabalean. 1896an "Chase School of Art" eskola ere ireki zuen, bi urte geroago "New York School of Art" bihurtu zena eta irakasle izan zen 1907ra arte. "Pennsylvania Academy of Fine Arts" delakoan ere irakatsi zuen 1896tik 1909ra; New Yorkeko Arte Ikasleen Ligan, 1878-1896 eta 1907-1911 artean, eta "Brooklyngo Arte Elkartean" 1887an eta 1891-1896 bitartean. Robert Henri-rekin batera, Chase mende aldaketako arte irakasle estatubatuar garrantzitsuenetako bat izan zen. Eragin handia izan zuen AEBetako ekialdeko kostaldeko margolarietan. Besteak beste, Arthur Frank Mathews, Xavier Martinez eta Percy Gray.

## Ohoreak eta azken urteak

Hainbat sari jaso zituen bere herrialdean eta atzerrian, eta National Academy of Designeko kidea izan zen eta New Yorken 1885 eta 1895 artean "Society of American Artists" taldeko presidentea izan zen. John Henry Twachtman hil ondoren hamar Amerikar Pintoreetako kidea izan zen.
Azken urteotan bere sormena gutxitu egin zen, baina 1910eko hamarkadaren amaierara arte margotzen jarraitu zuen. Bere azken mintegietako bat Carmelen (Kalifornia) izan zen, 1914ko udan. New Yorkeko bere familiaren etxean hil zen 1916an. Gaur egun bere lanak Estatu Batuetako museo askotan daude ikusgai.

## Lana

Material ugari landu zituen: olioak, akuarelak, pastela, grabatuak. Batez ere bere erretratuengatik ezagutzen da, bere garaiko eragin handiko pertsonaiak eta bere familia barne hartzen dituztenak.
1880ko hamarkadaren amaieran hasi zen paisaiak margotzen. Interes hori ziurrenik Durand-Ruel saltzaile frantsesak 1886an frantses inpresionisten erakusketa egin ondoren sortu zitzaion. Bere paisaietan pertsonaiak biltzen ziren, batez ere emakumeak eta haurrak, jarrera lasai batean bankuetan, hondartzan edo belarretan etzanda. Bi serie nagusi ditu, biak inpresionista estilokoak: Prospect Park, Brooklyn-Central Park eta Shinnecock. Azken serie horren lanak inpresionismo amerikarraren onenen artean daude.

## Aukeratutako lanak

* Natura hila sandiarekin (1869)
* Mandolina jotzailea (1878)
* Arrain saltzailea Venezian (1878)
* Ikasketa txokoan (1881)
* Ikerketan (1882)
* Azaleak (1882)
* Dora Wheeler andereñoaren erretratua (1883)
* Mrs Meigs pianoan (1883)
* Eguzki argia eta itzala (1884)
* Ikerketan (1884)
* Memoriak (1885)
* Meditazioa (1885)
* James Abbott McNeill Whistler (1885)
* Uda (c. 1886)
* Hattie (1886)
* Kaia, Prospect Park (1887)
* Kimono Urdina (1888)
* Natura hila letoizko eta beirazko ontziekin (1888)
* Arrosa koloreko andereño baten erretratua (1888)
* Cupcake modernoa (1888)
* Gravesend badia (j. 1888)
* Biluzi baten atzealdea (1888)
* Central Parkeko ikuspegia (1889)
* Bere Komuna egiten (1889)
* Malleko Terraza (1890)
* Ameslaria (1890)
* Andereño baten erretratua (1890)
* Parkeko bankua (1890)
* Liliputiar aintzira (1890)
* Arratsaldea parkean (1890)
* A Study in Curves (1890)
* Long Islandeko laku bat (K.a. 1890)
* Shinnecock hondartzan maskorrak (c. 1892)
* Estudioan (c. 1892-3)
* Egun eguzkitsua Shinnecock badian (c. 1892)
* Shinnecock-eko aretoa (1893)
* Aisialdiko orduak (1894)
* Shinnecock Hills, Long Island (j. 1895)
* Eraztun jaurtiketa (1896)
* Nirekin hitz egiten ari zinen? (1897)
* Dorothy eta bere ahizpa (1901)
* Dorothy (1902)
* Frances andrearen erretratua (1905)
* Fiesolearen ikuspegia (1907)
* Italiako lorategi bat (1909)
* Lagun Onak (1910-1911 inguruan)
* Gondolak Veneziako kanalean (1913)
* Hamargarren Kaleko Estudioa
* Lorategiko horma
* Natura hila barazkiekin
* Louis Bettsen erretratua
* Urria
* Kostaldean
* Ilunabarreko itzalak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q265820
* Multimedia: William Merritt Chase / Q265820