OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Kortemark

Kortemark (nederlanderaz ahoskatua: ˈkɔrtəmɑrk), Belgikako mendebaldean dagoen hiria da, Mendebaldeko Flandria probintziako kostaldean dagoena. Herri hauek daude udalerriaren barruan: Handzame, Kortemark, Werken eta Zarren. 2013ko urtarrilaren 1ean 12.267 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* (Nederlanderaz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q822763
* Multimedia: Kortemark / Q822763
# Kortenberg

Txantiloi:Hiri orokor infotaula3070, 3071, 3078
Kortenberg (nederlanderazko ahoskera: ˈkɔrtəmbɛrx) Belgikako iparraldeko udalerri bat da, Flandriako Brabante probintziakoa. Udalerriaren barruan herri hauek daude: Erps-Kwerps, Everberg, Kortenberg bera eta Meerbeek. 2013ko urtarrilaren 1ean 19.391 biztanle zituen.

## Iruditegia

* XIX. mendeko haize-errota (Everberg)
* 1628 urteko baserria (Everberg).

## Erreferentziak

* ↑ https://web.archive.org/web/20130903021537/http://www.ibz.rrn.fgov.be/fileadmin/user_upload/Registre/fr/statistiques_population/population-bevolking-20130101.pdf Bevolkingscijfers 2013an urtarrila. Belgikako Estatistika Instituto Nazionala .

## Kanpo estekak

* (Nederlanderaz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q929474
* Multimedia: Kortenberg / Q929474
# Kortazar (argipena)

Kortazar izenak hainbat adiera du:
* Kortazar Ispasterko auzoa, Bizkaian.
* Kortazar (mendia), Gipuzkoako mendia, Karakate eta Muneta izenekin ere ezaguna.
Euskal deitura ere bada Kortazar, adibidez pertsona hauena:
* Jon Kortazar (Mundaka, 1955) euskal idazle eta literatura kritikaria.
* Oihana Kortazar (Elgeta, 1984) mendi lasterketaria
* Dorleta Kortazar (Eskoriatza, 1974), ipuin kontalaria.
* Antonio Kortazar, 19. mendeko arkitekto donostiarra.
Deituraren gaztelerazko grafiarekin:
* Julio Cortázar, argentinar idazlea (1914-1984)
* Cortazar (argipena).
# Konikalzita

Konikalzita mineral bat da, adelitaren taldekoa.

## Ezaugarriak

Konikalzita mineralaren formula kimikoa hau da: CaCuAsO₄(OH). Sistema ortorronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Conichalcit: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q421037
* Multimedia: Conichalcite / Q421037
# Konjic

Konjic Bosnia-Herzegovinako herri bat da, Herzegovina-Neretva kantoian kokatua, Herzegovina eskualdeko iparraldean dago, Sarajevo hiriburutik 60 kilometrora. 2013ko erroldan, 26.381 biztanle ditu, gehienak bosniar musulmanak.

## Geografia

Herria Neretva ibaiaren bi aldeetara hedatzen da. Eskualde mendi menditsuan dago kokatua Konjic, eta inguruetan rafting eta beste kirol batzuk egiteko aukera izaten da udako hilabeteetan. Mendietan dago halaber Tito agintari jugoslaviarrak Gerra Hotzaren garaian prestatu zuen bunker handiena, gerra nuklear baten kasuan Jugoslaviaren agintearen jarraipena ziurtatzeko eraikia (hau ere turismorako atrakzio bihurtua dago gaur egunean.

## Historia
### Otomandarrak eta ondarea

Otomandarren garaian garatu zen herria nagusiki. Stara Ćuprija zubi otomandarra da hiriko monumentu nagusia (1682-1683 urteetan egina). II. Mundu Gerran suntsitu zuten erretiradan zihoazen nazi alemanek, baina 2003 eta 2009 urteen artean berreraiki zen.
Otomandarren garaikoak dira halaber hiriko zenbait meskita: Junuz-Čauševa, Mehmed-Čauševa, Čuhovići eta Vardačka džamija edo Vardako meskita. Mendeetan ez zen meskita berririk eraiki, harik eta 21. mendean Hiriko Meskita Nagusia edo Gradska džamija ireki zen arte, Qatar eta Kuwaiteko estatuen laguntzarekin.

### Bosniako gerra

Etnikoki musulmanak ziren nagusi Bosniako gerra hasi aurretik, baina gutxiengo kroaziar eta serbiar inportanteak zeuden. 1992ko udaberrian, serbiarrak hasi ziren armatzen inguruetan, eta setiatu eta bonbardatu egin zuten bai Konjic eta baita udalerriko zenbait herrixka. Aste batzuen buruan, Bosniar armadak eta HVO talde kroaziarrak, elkarlanean, setioa hautsi zuten eta kontrola hartu zuten: honek, halaber, serbiarren kontrako operazioak eragin zituen inguruko herrietan. Zibil eta borrokalari serbiarren atxiloketak izan ziren, eta Čelebići izeneko atxiloketa zentroa osatu zen: bertan serbiarren kontrako gerra krimenak izan zirela determinatu zuen urte batzuen buruan Jugoslavia Ohiko Krimenentzako Nazioarteko Epaitegiak (ICTY). Krimen horien artean izan ziren tortura, hilketak, bortxaketak eta baita hildako preso baten buruarekin futbolean jokatu izana.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «First Mosque built in Konjic in the past 400 Years officially opened!» Sarajevo Times 2016-04-25 (Noiz kontsultatua: 2019-07-01).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q974745
* Multimedia: Konjic / Q974745
# Konimetro

Konimetroa atmosferan esekita dauden partikulak detektatzeko eta neurtzeko tresna zientifikoa da. Meteorologian erabiltzen da, koniologia izeneko diziplinan, airearen kondentsazio- eta izozte-nukleoen edukia ezagutzeko, oso garrantzitsua dena prezipitazioen sorreran, eta industriako atmosfera susmagarrietan (meategiak, lantegiak ...) hauts-kantitatea ezagutzeko osasunarentzat kaltegarria izan daitekeelako. John Aitken-ek asmatu zuen 1892an.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q380253
# Konin

Konin ( (Audio·info)) barruti-eskumenak dituen Poloniako Polonia Handiko voivoderriko hiria eta udalerria da. 82,2 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 75342 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q52845
* Multimedia: Konin / Q52845
ieaPolonia Handiko voivoderriko udalerriak :
# Koniusza udalerria

Koniusza Poloniako Polonia Txikiko voivoderriko landa-udalerri bat da, Proszowice barrutian kokatuta. 88,52 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 8978 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q387500
* Multimedia: Gmina Koniusza / Q387500
ieaPolonia Txikiko voivoderriko udalerriak :
# Konjugatu (matematika)

Matematikan, zenbaki konplexu baten konjugatua bere zati irudikariaren zeinua aldatuz lortzen da. Hortaz, zenbaki konplexu baten konjugatua
   $z=a+ib\,$
(non $a$ eta $b$ zenbaki errealak diren) hau da:
   ${\overline {z}}=a-ib.\,$
Konjugatua sarritan honela ere adierazten da: $z^{*}$

## Propietateak

Biz $(z,w)\in \mathbb {C} ^{2}$.
* ${\overline {z+w}}={\bar {z}}+{\bar {w}}$
* ${\overline {zw}}={\bar {z}}\times {\bar {w}}$
* ${\overline {\left({\frac {z}{w}}\right)}}={\frac {\bar {z}}{\bar {w}}}$ ($w\,$ nulua ez bada)
* $\operatorname {Im} \left(z\right)=0$ bada, orduan ${\bar {z}}=z$
* $\left|{\bar {z}}\right|=\left|z\right|$
* $z{\overline {z}}=\left|z\right|^{2}$
* $z^{-1}={{\overline {z}} \over {\left|z\right|^{2}}}$ ($z$ nulua ez bada)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q381040
* Multimedia: Complex conjugation / Q381040
# Koninckita

Koninckita fosfato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Koninckita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Fe^{3+}PO4 * 3H2O}}$. Sistema tetragonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3,5 - 4 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Koninckite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Konioak

Konioak edo Zineteak (Conii edo cynetes latinez) Iberiar penintsulako herri bat izan ziren, Gaur egungo Algarven bizi ziren Haiengatik bakarrik dakigu egileen klasikoko aipamen batzuk (Herodotok, Avieno, Polibiok).
Haien jatorri linguistikoa ez dago ezagutua, zeltak edo indoeuroparrak izanez, tartesieraz idatzitako inskripzioak aurkitu dira K.a VII eta IV an. Haien goren unea Tartessosekin kointziditu zuen. Haien hiriburua Conistorgis zen, lusitaniarrak suntsitu zuten Konioak erromatarren laguntzaileak izateagatik.

## Bibliografia

* Mattoso, José (dir.), História bilaketarako de Portugal. Primeiro Bolumena: Aurretik Portugal, Lisboa, Zirkulu Irakurle, 1992. (Portugesez)
* Berrocal-Rangel, Luis (2005). "Zeltak, Hego-mendebaldean Iberiar Penintsula". e-Keltoi: Journal Diziplinarteko Celtic Ikasketak 6: 481-96.
* Júdice Gamito, Teresa (2005). "Zeltak Portugal". e-Keltoi: Journal Diziplinarteko Celtic Ikasketak 6: 571-605.
* Estrabon, Geographia, III, 2, 2.
* Muñoz, Mauricio Pastor: Viriato, Luta pela Liberdade, Ésquilo, 2003 (hirugarren edizioa; ISBN 9728605234).
* João Aguiar: "Ahots dos Deuses – Memorias de um Companheiro de Viriato" (ficção), Ikuspegi Eta Errealitate, Artes Gráficas, Lda., 1984.
* Victor Borges: "Cursum Perficio – Viagem nahi Akhshânba" (ficção), Orfeu, ISBN 978-2-87530-004-1, 2010.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2672030
* Multimedia: Conii / Q2672030
# Koniskoak

Koniskoak Kantabria zaharrean kokatuta zegoen tribu bat ziren. Estrabon (Geografia , III, 4, 12; C. 162) aipatzen zituen. "Zeltiberoen iparraldera, Kantabrioi-Koniskoiekin topo egiten Beroiak kokatuta daude, Zeltiar migraziotik jaioak ere..."
Hainbat historialarien arabera hala nola, Estrabon edo Plinio Zaharra Koniskoak Kantabriako ekialdean bizi ziren, Sauga ibaiaren arroetan (Asón ibaia).
Ogarrioko herrian hiru brontzezko ezpatak zilarrezko errematxeekin Koniskoenak izan ahal zirenak aurkitu ziren. Ezpata horiek gaur egun Valencia de Don Juan Institutuaren museoan (Madrid) daude.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8349854
# La Baztanesa

La Baztanesa (euskaraz Baztandarra) Nafarroako Baztango Elizondo herrian egoitza duen autobus enpresa da. 1921ean sortu zen eta lehenbizikoz Erratzu-Iruñea linea egiten zuen, 9 pezetaren truke.
Gaur egun honako lineak ditu:
* Elizondo-Iruñea / Iruñea-Elizondo
* Elizondo-Donostia / Donostia-Elizondo
* Iruñea-Oronoz Mugairi-Doneztebe-Irun-Donostia / Donostia – Irun – Doneztebe – Oronoz Mugairi – Iruña

## Kanpo estekak

* La Baztanesa autobus enpresaren webgunea (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q20492230
# La Bella Otero

Agustina del Carmen Otero Iglesias (Valga, Pontevedra, 1868ko azaroaren 4a - Niza, 1965eko apirilaren 10a) galiziar dantzari, abeslari eta aktorea izan zen. Belle Époque garaian, Parisko pertsonairik ezagunetariko bat izan zen. Arrakasta profesional handia izanda ere, prostituzioan ere lan egin zuen eta hainbat gizon ospetsuen (Gilen II.a Alemaniakoa, Nikolas II.a Errusiakoa, Leopoldo II.a Belgikakoa, Alfontso XIII.a Espainiakoa, Eduardo VII.a Erresuma Batukoa edo Aristide Briand) maitalea izan zen.

## Erreferentziak

* ↑ Otero, Carolina. (2001). As auténticas memorias da Bela Otero. Vigo: Ediciones Xerais de Galicia ISBN 84-8302-685-6..
* Datuak: Q275991
* Multimedia: La Belle Otero / Q275991
# La Bazouge-du-Désert

La Bazouge-du-Désert (bretainieraz Bazeleg-an-Dezerzh) Ille eta Vilaine departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q608544
* Multimedia: La Bazouge-du-Désert / Q608544
# La Beauce kantonamendua

La Beauce kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Loir eta Cher departamenduan dago, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. Guztira 43 udalerri ditu eta Beauce-la-Romaine da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17623445
# La Belle (Missouri)

La Belle Missourieko hiri bat da. Lewis konderrian kokatua dago. 2010ean 660 biztanle zituen, 1,76 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Lewis konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q952666
* Multimedia: LaBelle, Missouri / Q952666
# Kosei Shibasaki

Kosei Shibasaki (japonieraz: 柴﨑 晃誠, 1984ko abuztuaren 24a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tokyo Verdy eta Sanfrecce Hiroshima.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q276305
# Kosei Arita

Kosei Arita (japonieraz: 有田 光成, 1993ko irailaren 6a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Matsumoto Yamaga FC.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q11516587
# Kosei Numata

Kosei Numata (japonieraz: 沼田 航征, Numata Kosei, 2002ko urtarrilaren 12a -) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Tokyo.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q64745112
# Kosei Ishigami

Kosei Ishigami (japonieraz: 石神 幸征, 1990eko urtarrilaren 11 - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q6433040
# Kosei Nukina

Kosei Nukina (japonieraz: 貫名 航世, Nukina Kosei, 1995eko apirilaren 26a -) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Vanraure Hachinohe.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q56253632
# Kosei Okazawa

Kosei Okazawa (japonieraz: 岡澤 昂星, Okazawa Kosei, 2003ko urriaren 22a -) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Cerezo Osaka.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q97497485
# Kosei Nakamura

Kosei Nakamura (japonieraz: 中村 幸聖, 1981eko apirilaren 5a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kashima Antlers, Montedio Yamagata eta Albirex Niigata.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q3246049
# Kosciusko konderria (Indiana)

Kosciusko konderria (ingelesez: Kosciusko County) Indianako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Warsaw da. 2010eko zentsuaren arabera 77.358 biztanle zituen, Kosciusko kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Kosciusko konderriak 1.435,87 kilometro koadro ditu. Horietatik 59,6 ura dira. Beste 1.376,27 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 53,88 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 77.358 pertsonetatik 75.165 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 5.634 dira. 542 beltzak edo afroamerikarrak. 178 amerikar natiboak ziren eta 19 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 642 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 72 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 740 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q506376
* Multimedia: Kosciusko County, Indiana / Q506376
# Kosei Kitauchi

Kosei Kitauchi (japonieraz: 北内 耕成, 1974ko apirilaren 25a - ) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Sagan Tosu.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q3248644
# Kontraargi

Kontraargia argazki-teknika bat da, non kamera argi-iturri batera zuzentzen den. Teknika honek objektuaren atzeraargiztapena eragiten du. Horrez gain, hainbat efektu sortzen ditu, hala nola argiaren eta ilunaren arteko kontraste handia, argazkian xehetasunak ezkutatzen ditu, siluetak sortzen ditu eta lerroak eta formak nabarmentzen ditu. Eguzkia edo beste argi iturri bat gaiaren atzean puntu distiratsu edo distira indartsu gisa ikusten da sarri.
Kontraargia egiteko erabili beharreko tekniken artean, eguzkia atera baino lehen edo ilunabarrean sartu ondoren, eguzkia zerumuga azpian dagoenean argazkiak egitea gomendatzen da, edo eguzkia egitura, objektu edo pertsona baten atzean ezkutatzen saiatzea. Lentearen kalitateak eragina izango du distira edo irudi fantasma sortzeko aukeran.

## Erreferentziak

* ↑ Freeman, Michael (2007) The Complete Guide to Light & Lighting in Digital Photography. ILEX, London: Lark Books. pp. 74&75. ISBN 978-1-57990-885-0.
* ↑ Steve Meltzer. (5 de octubre de 2012). «Friday Photo Tip: How to shoot into the light to create dramatic, backlit images» Imaging-Resource.com.
* ↑ VistaView360.com. «Contre-jour results in subject backlighting» VistaView360.com.
* ↑ Amateur Photographer. (13 de septiembre de 2015). «Shooting into the light: mastering the contre-jour technique» Amateur Photographer.co.uk.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q660281
* Multimedia: Contre-jour photography / Q660281
# Kontrabando

Kontrabandoa edo gaulana ondasun eta pertsonen legez kanpoko mugimendua eta merkataritza da, gehienetan herrialde batetik bestera. Kontrabandoan aritzen denari kontrabandista, trafikatzaile, peon edo zamari deritzo. Kontrabandoaren helburua legez kanpoko produktuak garraiatu eta saltzea, legez kanpoko immigrazioak pertsonak garraiatzea, produktuek edo pertsonek gainditu beharreko kontrola saihestea, edo produktuen salerosketan ordaindu beharreko zergak ekiditea. Kontrabandoz mugitzen diren produktuak merkatu beltzean saltzen dira.
Euskal Herrian kontrabandoa ohiko jarduera izan da, batez ere Frantzia eta Espainiaren arteko mugan eta XIX. mendetik aurrera, batez ere, frankismo garaian, 1945-1961 urte bitartean. Adibidez, Saran kontrabandisten lasterketa ospatzen da urtero, bertan kontrabandoa jarduera ekonomiko garrantzitsu bat zeneko garaiak oroitzeko. Pio Baroja eta Pierre Loti idazleen lanetan ere, kontrabandoa maiz agertzen da, euskaldunen ohiturak irudikatzerakoan.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Perales Díaz, José Antonio. (1998). «Fronteras y contrabando en el Pirineo Occidental» Zainak (17).

## Kanpo estekak

* Joseba Aurkenerena: Kontrabandoa Urruña eta Bera herrien artean.
* Datuak: Q184840
* Multimedia: Smuggling / Q184840
# Kontrabaxu

Kontrabaxua biolinen familiako musika tresnetan, handiena eta soinu apalenekoa den hari instrumentua da. Lurrean finkatu eta zutik jotzen da. Kontrabaxuak lau hari ditu eta kuartetan doitzen da (mi, la, re, sol) eta batzuetan hari apalago bat eransten zaio (do). Kontrabaxuaren zeregin nagusia orkestraren baxuak indartzea da eta oso gutxitan erabiltzen da musika tresna bakarlari gisa.
Beethovenek, hala ere, zeregin garrantzitsua eman zion Bosgarren sinfoniako scherzo-an. Lehenengo kontrabaxistarik garrantzitsuena Domenico Dragonetti izan zen, eta bigarrena Giovanni Bottesini.
Musika klasikoaz gain folk, jazz edo tangoan erabiltzen da. Rock klasikoan ere oso hedatuta zegoen, urteekin baxuak ordezkatu badu ere.

## Ikus, gainera

* Orkestra
* François Rabbath

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskalterm: [Musika Hiztegia] [2011]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q80019
* Multimedia: Double basses / Q80019
# Kontradantza

Kontradantza erritmo bizia eta konpas bitarra duen dantza bat da. Errepikatzen diren zortzi konpasetako hainbat sekziotaz osaturik dago. Bere jatorria, Britainia Handiko country dancetan du. Herrialde honetatik Europa osora zabaldu zen. Bere ospe gorena, XVIII. mendearen amaieran lortu zuen. Garai hontan, antzezlan musikaletako beste genero batzuetan erabili zen, operan eta balletean bezala. Erritmo honetan oinarrituriko musikalanak idatzi zituzten musika klasikoko konposatzaileen artean Wolfgang Amadeus Mozart eta Ludwig van Beethoven daude. Azken honek, 1803an, hamabi dantzekin osaturiko bilduma bat argitaratu zuen. Hauen artean, zazpigarrena eta hamaikagarrena nabarmendu behar dira. Hamaikagarrena, Las Criaturas de Prometeo izeneko musikalanean erabiltzen du. Historiografia musikalak, oso baztertuta izan duen arren, garrantzi berezia izan zuten kontradantzek Hispanoamerikan, XIX. mendean zehar, Manuel Saumell eta honen lanaren jarraitzaile izan zen Ignacio Cervantes bezalako egileekin, Habana genero honen zabalkuntzaren zentru garrantzitsuenetako bat izaki.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q747339
* Multimedia: Contra dance / Q747339
# Kontrafagot

Kontrafagota zurezko haize-instrumentua da, mihi bikoitzekoa. Kontrafagotaren erregistroa fagotarena baino zortzidun bat beheragokoa da.
Tutu koniko luzea du, eta, jotzeko, lurrean bermatzen da hagatxo batez. Heckelek hobetutako kontrafagotak 5 metro inguruko hodia du, lau aldiz tolestua eta muturra beherantz zuzendua du, fagotak ez bezala. Soinu baxu ederrak ditu. Esan ohi denez, Georg Friedrich Händelek sartu zuen lehenengoz Ingalaterran. XIX. mendean hasi zen orkestran erabiltzen. Beethovenek sarritan erabili zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskalterm: [Musika Hiztegia] [2011]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q83513
* Multimedia: Contrabassoons / Q83513
# Kontrahorma

Kontrahorma hurrengoa izan daiteke:
* Arkitekturan, hormabularra, muru baten errefortzu gisa erabiltzen den elementu bertikala;
* geografian, mendi-oina, sistema orografiko handiago batetik datorren mendi baten edo mendilerro nagusi baten adarkatze sekundarioa.
# Kontra

Kontra Eraso! rock musika taldearen 4. diskoa da. 2005ean kaleratu zuten.

## Kantu zerrenda

* Aurrera
* Egunak
* Kontra
* Errebelazioa
* Laztanak/Oihuak
* Hitzik Esan Gabe
* Sosegu Eza
* Odola Ta Malkoak
* Haur Denborak
* Ilargia Egunez
* Belaunaldi Zauritua

## Kanpo estekak

* Eraso! taldearen webgunea
* Datuak: Q6430382
# Kontrabaxua

Kontrabaxua (alemanez: Der Kontrabaß, 1981) antzerkiko bakarrizketa bat da, Patrick Süskind idazle alemaniarraren lehen argitalpena izan zen. Hizkuntza askotan interpretatu da, eta arrakasta handiarekin. Euskal herrian, Jose Ramon Egiluz-ek itzuli zuen eta garai hartan Maskarada taldeko kidea zen Mikel Martinezek 300 errepresentazio baino gehiago egin zituen 1988tik. Oso maitagarri izanik harrera ona ema zion ikuslegoak, gazteekin institutuetan interpretazio maitagarri asko egin zituen Martinezek.

## Trama

Bakarrizketak Brahms-en bigarren sinfoniarekin hasten da, disko-jogailu batean jotzen ari dela. Pertsonaia kanpoan dago, baina publikoari mintzatzen zaio sinfoniaz, eta berak jotzen duen tresnaz: kontrabaxua. Jarraian, pertsonaiak tresnaren ezaugarriez deskribapen zabal bat egiten du, orkestrako elementu garrantzitsuena dela uste du, zuzendaria kontuan hartuta ere. Baina bakarrizketak aurrera joan ahala, tresnaren gaineko datuak pertsonaiaren bizitzako gertaerekin tartekatzen hasten dira; arian-arian kontrabaxuak pertsonaia menderatzen duela erakusten da. Areago, bizitza emozional eta sexual normal bat eramatea galarazten diola ere esatera heltzen da. Deskubritzen dugu pertsonaia hori gizon bakartua dela (bere apartamentua intsonorizatuta dago) eta batez ere kontrolik ez duela bere bizitza pertsonalaren gainean...
| « | Testu hori zoragarria da, eta, gainera, gustatzen zaizkit bakarrizketak. Nik uste asmatu egin genuela Maskaradakook eszenaratzearekin. Kontrabajua-ren beste bertsio batzuk ikusi ditut agertokian eta laugarren hormarekin, eta ez da gauza bera; guk hori apurtu, eta jendearen artera sartu ginen. Inolako eszenografiarik gabe, gela batere atondu gabe, kontrabaxuarekin eta listo. Edozein lekutan egin nuen, leku txiki zein handietan. | » |
| —Mikel Martinez |||

## Argentinako eszenatokietan

Argentinan 1984-85 partean interpretatu zen, 500 errepresentazio baino gehiago izan zituen, oso ondo hartua izan zen publiko eta kritikaren aldetik.Buenos Airesen Héctor Bidonde aktore argentinar ospetsuak interpretatu zuen, Rubén Schumacher-rek zuzenduta, antzoki hauetan: "Presidente Alvear" "Instituto Goethe", "Galpón De El Sur", "Leopoldo Marechal" (Ramos Mejía)", IFT, "Paternal Teatro" baita Argentinako barrualdean ere 1988, 1989, 1992, 1994, 1999 eta 2002. urteetan.

## Erreferentziak

* ↑ Martinez, Mikel. «KONTRABAXUA - Patrick Süskind-en nobela antzeztua (bideoa)» Vimeo (Noiz kontsultatua: 2019-05-19).
* ↑ Astiz, Iñigo. (2015-10-04). ««Euskaraz izateagatik ideologikoki justifikatuta sentitzen dut nire lana»» Berria (Noiz kontsultatua: 2019-05-19).

## Ikus, gainera

* Euskal antzerki berria

## Kanpo estekak

* Kontrabaxua.pdf. Mikel Martinezen antzezlanaren gidoia.
* Kontrabajuaren kritiken hemeroteka Armiarma.eus webgunean.
* Bakarrizketak Hainbat bakarrizketaren gidoia Mikel Martinezen webgunean.
* Datuak: Q1194921