OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Haizea Martiartu

Haizea Martiartu Garcia (Markina-Xemein, Bizkaia, 1991ko martxoaren 10a) saxofoi-jotzailea, moldatzailea eta konpositorea da baita saxo irakaslea ere.

## Biografia

Haizea 8 urte zituela hasi zen saxoa jotzen, Markina-Xemeingo bandagaz hasi zen musika munduan, herrietako jaiak eta ekitaldi publikoak girotzen. Hantxe garatu zuen doinu eta dantza herrikoiekiko grina eta maitasuna. Eta 18 urte zituela Bartzelonan joan zen Kataluniako Taller de Musics Goi Mailako Musika Eskolan lizentizatu zen Saxo Jazz sailean. Bartzelonan bertan grabatu du bere diskoa eta beste zortzi musikariren laguntzarekin. Elkarlan horretan, Lucia Fumero (pianoarekin), Joan Mar Sauque (tronpetarekin), Jofre Alemany (saxo tenorrarekin), Sergio del Campo (zeharkako flautarekin eta piktoloarekin), Pol Ribo (bateriarekin), Eneko Urrestarazu (tronboiarekin) Julio Marin (klarinete soprano zein klarinete baxuarekin) eta Carla Gonzalez (kontrabaxuarekin) izan ditu bidelagun. Diskoaren azala Jone Sastraka ilustratzaileak egin du.

## Lanak

* Folketik Jazzera Ensemble diskoa. (Gaztelupe Hotsak-Errabal).

## Erreferentziak

* ↑ Haizea Martiartu – Escola de musica cromatica. (Noiz kontsultatua: 2021-01-08).
* ↑ «Haizea Martiartu saxofoi jotzaile markina-xemeindarrak disko berria aurkeztu du - Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza» Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza 2020-12-02 (Noiz kontsultatua: 2021-01-08).
* ↑ «La saxofonista Haizea Martiartu debuta llevando al jazz el folk vasco» El Correo 2020-12-10 (Noiz kontsultatua: 2021-01-08).
* ↑ «Haizea Martiartu | Bilbo Hiria irratia» www.bilbohiria.eus (Noiz kontsultatua: 2021-01-08).
* ↑ Arin, Nagore. «Folklore euskalduna, jazz giroan» Berria (Noiz kontsultatua: 2021-01-08).
* ↑ «Haizea Martiartu — Gaztelupeko Hotsak» www.hotsak.com (Noiz kontsultatua: 2021-01-08).
* ↑ Mañeru -, Txema.. «Haizea Martiartu: “Folketik Jazzera Ensemble” (Errabal Jazz / Gaztelupeko Hotsak)» RockinBilbo (Noiz kontsultatua: 2021-01-08).
* ↑ «Folketik Jazzera Ensemble» www.durangokoazoka.eus (Noiz kontsultatua: 2021-01-08).

## Kanpo estekak

* Haizea Martiarturi elkarrizketa: Folketik-jazz ensemblera diskoa nire herriminaren fruitua da. Naiz 2021.02.02
* Haizea Martiartu: Aldapeko YouTube, 2018
* Santa Ageda Bezpera. Folketik Jazzera EnsembleYouTube, 2020
* Haizea Martiartu. Instagram
* Haizea Martiartu. Facebook
* Datuak: Q104731952
# Haizea Urretabizkaia

Haizea Urretabizkaia Ramos (Irun, Gipuzkoa, 2003ko abenduaren 18a), Euskal Herriko eskubaloi jokalaria da, Bera Bera taldean jokatzen duena.

## Ibilbidea

Bidasoa Klubeko harrobiko jokalaria da. 2022-23 denboraldirako Bera Berak fitxatu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ «Bera Bera - 1.- Super Amara Bera Bera 22-23» berabera.com (Noiz kontsultatua: 2022-12-09).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Juvenil femenino Liga Vasca» CD Bidasoa (Noiz kontsultatua: 2022-12-09).
* ↑ «Bera Bera - Bautista eta Urretabizkaia, aurten debutari» berabera.com (Noiz kontsultatua: 2022-12-09).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q115651034
# Haizea Beruete

Haizea Beruete Lopetegi (Iruñea, Nafarroa Garaia, 1994ko apirilaren 5a - Ib. 2022ko maiatzaren 20a) bertsolaria izan zen.
Bertsolaritzako hainbat esparrutan jardun zuen Haizeak. Nafarroako Txapelketan parte hartu zuen, banaka zein taldeka. Bertso eskolako irakasle, eta begirale bertso udalekuetan. Gure Aldetara proiektuko partaide ere izan zen.
Ingelera, frantsesa eta keinu hizkuntzak menperatzen zituen.

## Biografia
### Ibilbidea

Haizeak bertsolaritzako hiru plaza garrantzitsutan kantatu zuen: eskolartekoan umetan (Euskal Herriko Eskolarteko finalean 2008an); Nafarroako Bertsolari Txapelketan (2013), Larraintzarren eta Nafarroako Bardoak taldekako txapelketan Gora 12 obario eta 11 pedrada taldean, Erika Lagoma, Saioa Alkaiza eta Irati Majuelo taldekide zituela. Lagoma irakasle ere izan zuen Beruetek. Gazte sariketetan ere kantatu zuen: Mariano Izeta Sarian eta Xalto Sarian. 2018an, Barañaingo kopla sariketan ere hartu zuen parte.
Bat-bateko jardunean eta txapelketan ez ezik bertsolaritzako beste proiektu batzuetan ere hartu zuen parte. Bertso eskolako irakasle aritu zen eta bertso udalekuetan begirale.
2021ean, Nafarroako Bertsozale Elkartearen eskutik, 14 kantuz osatutako Gure Aldetara diskoan hartu zuen parte, beste 13 emakumezko bertsolarirekin batera, Nafarroako emakume bertsolariei ahotsa emateko. Ekimen horren harira bertso jaialdiak egin ziren eta horietako batean, gai-jartzaile aritu zen, 2021ko abuztuan Ezpeleta Jauregian egin zen jaialdian.
Bere sormen bidean, Tripak: huts bete hots poema liburua eta proposamen eszenikoa ondu zituen.

## Argitalpenak
### Poemak

* Huts bete hots. Taldeka egindako liburua da, testuak Haizea Beruetek sortu zituen, irudian eta disenuan Eguzki Donnellan-Armengod eta Laura Moscoso-Vila aritu ziren. Proiektuak Gazte Sortzaileak saria jaso zuen 2018an.

## Erreferentziak

* ↑ «Haizea Beruete Lopetegi» www.izarratanatorio.com (Noiz kontsultatua: 2022-05-23).
* ↑ SL, TAI GABE DIGITALA. (2022-05-23). «Haizea Beruete bertsolari iruindarra hil da» naiz: (Noiz kontsultatua: 2022-05-23).
* ↑ «Haizea Beruete bertsolari iruindarra zendu da» bertsoa.eus (Noiz kontsultatua: 2022-05-23).
* ↑ «Gure aldetara. Nafarroako emakume bertsolariak» www.badok.eus (Noiz kontsultatua: 2022-05-23).
* ↑ Erredakzioa. «Haizea Beruete bertsolari iruindarra zendu da» Berria (Noiz kontsultatua: 2022-05-23).
* ↑ «haizea beruete Archives» Arrosa (Noiz kontsultatua: 2022-05-23).

## Kanpo estekak

* Elkarrizketa: Iluntze feministak Hala Bedi, 2019.06.13
* Elkarrizketa: Bertsotan, kantuan, rapean egiten dut dutxan Gaztetxulo, 2014.02.10
* Izterretik behera trantsizioa poema Pompas de papel, 2021.05.21
* Bertso jarriak Haizea Berueteri Bertsolari.eus
* Datuak: Q112118024
# Gorteen

Gorteen (irlanderaz Goirtín) Irlandako udalerri bat da, Sligo konderrian dagoena. 2013ko erroldaren arabera 349 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2086240
* Multimedia: Gurteen, County Sligo / Q2086240
# Gorthleck

Gorthleck, Eskoziako gaeleraz: Goirtlig, Eskoziako etxalde bat da, Highland eskualdeko Inverness barrutian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2561435
* Multimedia: Gorthleck / Q2561435
# Gorteatze

    Artikulu hau animalien sexu-portaerari buruzkoa da; gizakien portaera gaitzat duena beste hau da: «Gorteatze (giza portaera)»
Gorteatzea edo gortea egitea animalia batek beste sexuko kide bat erakarri eta kopulatzera limurtzeko portaera da. Espezie batetik bestera gorteiatzeko portaera desberdina den arren, ohikoak izaten dira karaktere sexual sekundarioak erakustea eta hots eta mugimendu bereziak egitea.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Gorte. in: Euskaltzaindiaren Hiztegia..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10968643
* Multimedia: Courtship / Q10968643
# Gorteatze (giza portaera)

Gorteatzea edo gortea egitea norbaiti, dama edo emakumezko bati bereziki, lagun egitea da, haren maitasuna lortzeko, haren gustuko eta harentzat erakargarri izaten saiatuz. Animalia askok, tartean gizakiok, gorteatze-teknikak erabiltzen ditugu ugaltze asmoekin.

## Gorteatzearekin loturiko ohiturak

Mendebaldeko kultura gehienetan hitzordua informala izaten den heinean, kultura tradizionaletan, gorteatzea, berriz, oso arau espezifiko eta formalak dituen jarduera egituratua da. Gizarte batzuetan, gurasoek edo komunitateak balizko bikotekideak aukeratzen dituzte seme-alabentzat edo komunitate horietako kideentzat, hurrenez hurren. Japonian, ezaugarri horiek dituen «ommiada» izeneko gorteatze mota bat dago, non gurasoek aditu bati ordaintzen dioten beren seme-alabentzako bikotekide potentzialak aukeratzen laguntzeko. Bikotekideak hitzordua onartzen badu, bilera formal bat egiten dute, eta bertan aditua eta sarritan gurasoak egoten dira. Hitzordu gutxi batzuen ondoren, bikoteak erabaki behar du ezkondu ala ez.
Kultura batzuetan, gorteatzea hitzarmenezko ezkontzak ezeztatzen du, non gurasoek gazteentzat bikotekideak aukeratzen dituzten.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Gorte. in: Euskaltzaindiaren Hiztegia..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q376596
* Multimedia: Courtship / Q376596
# Gortetze

Gortetze Erronkariko ibaxako Burgi udalerriko herri hustu bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Pirinioak eskualdean.
Erdi Aroan jada despopulatu bezala agertzen zen. Bere lurrak Burgiko Udalara pasa ziren.
Bertako biztanleak gorteztarrak ziren. Ez dakigu non dagoen.

## Oharrak

* ↑ /goɾtét͡s̻e/ ahoskatua (laguntza) Azentua: zorrotza bigarren silaban

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia: Euskal Onomastikaren Datutegia.

## Ikus, gainera

* Burgi
* Erronkaribar
* Pirinioak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q111154138
# Gorte (monarkia)

Gorte errege-erreginekin batera edo haien inguruan bizi ziren senide, aholkulari eta beste handikiek osatzen duten taldea, eta hedaduraz talde horrek betetzen duen espazioa; errege-erreginak erabiltzen dituzten egoitzen inguruko jauregiak, etxe aberatsak, lorategiak, etab.
* Datuak: Q1134237
* Multimedia: Noble courts / Q1134237
# Hans Langsdorff

Hans Wilhelm Langsdorff (1894ko martxoaren 20-1939ko abenduaren 20) Itsas Armadako ofizial alemaniarra izan zen, ezaguna Admiral Graf Spee gerraontzi alemanaren agintaria zelako, 1939ko Río de la Platako guduan, Uruguaiko kostaren aurrean. Panzerschiff ontzia (Deutschland klaseko gurutzaontzia) Royal Navyko itsasontzien eskuadroi batetik ihes egiteko gai ez zela, Langsdorffek ontzia apropos hondoratu egin zuen. Hiru egun geroago, bere buruaz beste egin zuen Buenos Aireseko (Argentina) hoteleko gelan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q60810
* Multimedia: Hans Langsdorff / Q60810
# Hans Massaquoi

Hans-Jürgen Massaquoi edo ezagunakoa Hans Massaquoi (Hanburgo, 1926ko urtarrilaren 19a, Jacksonville, Florida, AEB, 2013ko urtarrilaren 19a) alemaniar-estatubatuar kazetari eta idazle bat izan zen. Ezaguna da Alemania nazian jaio eta bizi izan zelako eta garai hartan Alemanian egondako mulato bakarrenetarikoa izanik bere ikuspuntu ezberdin eta aberasgarria eman zuelako bere idazkietan. Ama Berta Beatz zuen, alemaniar erizaina; aita, berriz, Liberiako kontsul Momulu Massaquoiren seme Al-Haj..

## Haurtzaroa Alemanian

Aitak ez zuen seme jaioberria bere gain hartu, baina aitonak besoak zabalik hartu zituen ama-semeak kontsulatuan.
Lehen urteetan errealitate paralelo batean bizi izan zen Hans. Kanpoan nazionalsozialismoa indarra hartzen ari zen bitartean, kontsulatuan Hansen inguruko gehienak beltzak ziren eta etxeko zuri apurrek nagusi liberiarren zerbitzuan lan egiten zuten. Kalean, mutiko exotikoak arreta eta losintxak jasotzen zituen. Beltzak zurien gainetik zeudela, bere arraza abantailatsua zela iruditzen zitzaion Hansi.
1932an kontsulak Liberiara itzuli behar izan zuen eta ama-semeak argindarrik eta urik gabeko atiko batera aldatu ziren. Hantxe bukatu zen ordura arteko bizimodu erraza. Eta hurrengo urtean Hitler kantziler izendatu zuen Hindenburgek.
Bere adineko beste asko bezala, nazien distirak liluratu zuen. Ama lanean zenean, Hans zaintzen zuen bizilagunari, izeba Möller-i, jertsean svastika josteko eskatu zion. 1936an, hamar urterekin, Deutsches Jungvolk Hitlerren Gazteriaren haurren taldean sartu nahi izan zuen, baina ez zioten utzi. Ikasle ona zen eta ingeniaria izan nahi zuen. Baina 1938an eskolako zuzendariak bere txostena faltsutu zuen ikasle mulatoa bigarren hezkuntzara iritsiko ez zela eta, beraz, unibertsitatean ikasiko ez zuela ziurtatzeko.

## Gerra garaian

Burdindegi batean sartu zen aprendiz eta han jardun zuen hainbat urtez.
Bigarren Mundu Gerra piztu zenean ez zuten errekrutatu, eta bere borondatez frontera joateko izena eman zuenean ere gudarostek ezezkoa eman zion.
Behin Alderdi Naziko kide batek taberna batean eraso egin zion eta Bertha amak geldiarazi zuen erasotzailea. Eta gerran pilotu aliatutzat jo zuten beste batean; ozta-ozta atera zen onik. Baina beltzak ez zituzten jazarri sistematikoki, juduak edo ijitoak bezala. Behe-mailako gizakitzat zituzten, baina ez zegoen haiek sarraskitzeko premiarik.
Gerra ostean Liberiara joan zen lehenik eta AEBetara gero. Kazetaritza ikasi zuen eta, besteak beste, Martin Luther King buru zuen Afroamerikarren eskubide zibilen aldeko mugimenduan parte hartu zuen.
Alemaniara bidaia asko egin zituen eta 2013an hil artean, behin eta berriro adierazi zuen Alemania zela bere aberria.

## Bizitza pertsonala

Massaquoi ezkonduta zegoen Katharine Rousseve Massaquoirekin. Bi seme zituen aurreko ezkontza baten ondorioz Steve and Hans Jr. Gaur egun bere semeak AEBtan bizi dira.

## Erreferentziak

* ↑ Irazustabarrena, Nagore. (2016-6-5). «Hans Massaquoi, beltza nazi artean» Argia CC-BY-SA lizentzia.
* Datuak: Q73033
# Hans Küng

Hans Küng (Sursee, Suitza, 1928ko martxoaren 19a - Tübingen, 2021eko apirilaren 6a) suitzar idazle, teologo eta apaiz katolikoa izan zen.

## Biografia

Filosofia- eta teologia-ikasketak egin zituen Erromako Unibertsitate gregorianoan. Apaiz egin zen 1955ean, eta ikasketak sakondu zituen Parisko Sorbonan eta Institutu Katolikoan. 1960an, Tubingako Unibertsitatean, teologia-katedradun izendatu zuten. Urtebete lehenago, Joan XXIII.ak Vatikano II.aren laguntzaile ofizial izendatu zuen, eta kargu horretan jardun zuen Kontzilioaren bukaera arte.
1963tik 1980ra irakasle aritu zen Tubingan, eta Ikasketa Ekumenikoen Institutua sortu eta zuzendu zuen han. 1980an alde batera utzi zuen ohiko katedra, eta teologiako bat sortu zuen: Concilium.
Lan aipagarrienak: Elizaren egiturak (1965); Eliza (1968), Zintzotasuna eta egiatasuna. Elizaren etorkizunaren inguruan (1970); Kristauaren askatasuna (1975); Kristau izatea (1977); Existitzen al da Jainkoa? (1979); Betiko bizitza (1983); Itxaropenari eutsi. Eliza berritzeko idazkiak (1993); Judaismoa. Iragana, oraina eta geroa (1993); Kristau pentsalari handiak. Sarrera txiki bat teologiari (1995); Mundu etika baterako proiektua (1995); Dying with Dignity (1998); My Struggle for Freedom: Memoirs (2003); Disputed Truth: Memoirs II (2008).
Egungo pentsamendu katolikoaren teologo aipagarri eta eztabaidatuenetako bat izan zen Küng, eta katolikoen zein protestanteen onespena jaso zuen, Vatikanoaren aurkakotasuna gorabehera. Tubingako Unibertsitatean Teologia Ekumenikoa irakasi zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q123010
* Multimedia: Hans Küng / Q123010
# Hans Krankl

Johann "Hans" Krankl (Viena, 1953ko otsailaren 14a) austriar futbolari ohi eta entrenatzailea da.
Rapid Wien taldean hasi zuen bere kirol ibilbidea, eta zortzi urte egin zituen bertan. 1978an FC Bartzelonak fitxatu zuen eta 1981ean Vienara itzuli zen. 1973 eta 1985 artean 69 partida jokatu zituen Austriako futbol selekzio nazionala]]rekin eta 34 gol sartu zituen.

## Palmaresa
### Taldea

Rapid Wien
* Austriako futbol liga: 1981–82, 1982–83
* Austriako futbol kopa: 1975–76, 1982–83, 1983–84, 1984–85
Barcelona
* Futboleko Espainiako Errege Kopa: 1980–81
* Europako Futbol Errekopa: 1978–79

## Kanpo estekak

* Datuak: Q131529
* Multimedia: Hans Krankl / Q131529
# Hans Magnus Enzensberger

Hans Magnus Enzensberger (Kaufbeuren, Alemania, 1929ko azaroaren 11 – Munich, 2022ko azaroaren 24a) alemaniar kazetari, poeta eta saiakera idazlea izan zen.

## Biografia

Idazle zorrotza, "Mirariaren garaiko" Alemania gogor kritikatu zuen. "47en taldeko" kidea izan zen.
Azken urteetako saiakera nagusiak Ach Europa! (Ay, Europa!, 1987) eta Mittelmaß und Wahn (Kaskarkeria eta delirioa, 1988) dira. 1999an Non izan zara Robert? idatzi zuen, zeinean gazteei gonbidapena egiten dien hainbat herrialde eta garaietan barrena bidaiatzeko.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q44584
* Multimedia: Hans Magnus Enzensberger / Q44584
# Hans Makart

Hans Makart (Salzburg, 1840ko maiatzaren 28a - Viena, 1884ko urriaren 3a) austriar margolaria izan zen.
Vienako Akademian ikasi zuen 1850-1851n, Johann Fischbach irakaslearekin, klasizismoa nagusi zen garaian. Akademia utzi eta Munichera joan zen, eta 1861 eta 1865 artean Theodor von Pilotyren ikaslea izan zen. Erromara, Parisera eta Londresera ere bidaiatu zuen edtudioak zabaltzeko. Vienako aristokraziaren laguntza lortu zuen eta hirian tailer bat ezarri zuen arrakasta handiz. Pinturaz gain, barrualdeen, jantzien eta altzarien diseinuak eta espazio publikoetarako dekorazioak egin zituen. Austrian eta mundu germaniarrean eragin handia izan zuten obra historiko eta alegorikoak margotu zituen.

## Iruditegia

* Caroline von Gomperz-Bettelheim (1870)
* Kimono japoniarra (c. 1870/1875)
* The love letter (1875)
* Hanna Klinkosch (1875)
* Valkiria (1877)
* Dora Fournier-Gabillon (c. 1879)
* Clothilde Beer (c. 1880)
* Emakume dotorea
* Rhingo dontzeilak (c. 1883)
* Lumazko kapela gorria duen emakumea
* Gräfin Palffy, 1880
* Charlotte Wolter Mesalina bezala
* Karlos V.aren sarrera Anberesen
* Bost zentzumenak
* Emakume gaztearen erretratua
* Oparotasuna, lurraren opariak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q511444
* Multimedia: Hans Makart / Q511444
# Hans Martin Sutermeister

Hans Martin Sutermeister (Argovia (Suitza), 1907ko irailaren 29a - Basilea, 1977ko maiatzaren 4a) alemanieraz idazten duen suitzar idazlea da (medikuntzaren historiaren kronologia).
Beste lan batzuk: Zwischen zwei Welten (1942), Von Tanz, Musik und andern schönen Dingen (1944), Psychologie und Weltanschauung (1944), Schiller als Arzt (1955), Möglichkeiten einer inneren und äusseren Schulreform im Sinne der Gesamtschule in der Stadt Bern (1971), Summa Iniuria (1976), Grundbegriffe der Psychologie von heute (1976).

## Kanpo estekak

* VIAF (Ingelesez)
* World Cat (Ingelesez)

## Erreferentziak

* ↑ Fredi Lerch: Depoimento precoce de não-conformismo suíço. Revista Espaço Acadêmico, v. 11, n. 134 (2012), p. 181-183. (Portugesez)
* Datuak: Q123283
* Multimedia: Hans Martin Sutermeister / Q123283
# Hans Luther

Hans Luther (Berlin, 1879ko martxoaren 10a - Düsseldorf, 1962ko maiatzaren 11) alemaniar politikaria izan zen. Alemaniako kantzilerra izan zen 482 egunez 1925 eta 1926 artean.
Zuzenbidea ikasi zuen Genevan, Kieven eta Berlinen, eta gero administrazio prusiarrean lan egin zuen.
1918an Essengo alkate hautatu zuten. 1922ko abenduan, Wilhelm Cuno lehen ministroak Elikadura eta Nekazaritza ministro izendatu zuen, eta kargu berean jarraitu zuen Gustav Stresemannen gobernuan. 1923an Finantza ministro izendatu zuten eta Wilhelm Marxekin karguan jarraitu zuen. Moneta-erreformaz arduratu zen eta hiperinflazioarekin amaitzea lortu zuen.
Friedrich Ebert presidenteak agindu zion gobernu bat osatzeko 1925eko urtarrilean. Bere gobernua koaliziokoa izan zen teknokratekin batera. Erreforma sozialak sartu zituen eta Locarnoko Ituna negoziatu zuen. 1926ko maiatzean dimisioa eman zuen zentsura-boto baten ondoren.
1930etik 1933ra Reichsbankeko buruzagi nagusia izan zen, eta 1933tik 1938ra Alemaniako enbaxadorea Estatu Batuetan.

## Idazlanak

* Feste Mark - Solide Wirtschaft, 1924
* Von Deutschlands eigener Kraft, 1928
* Die Stabilisierung der deutschen Währung, in: 10. Jahrbuch deutscher Geschichte, 1928
* Nur scheinbar in eigener Sache, in: Mitteilungen der List Gesellschaft, Fase. 2, Nr. 2, 1959
* Das Wahlrecht dem Wähler, 1959
* Im Dienste des Städtetages, 1959.
* Politiker ohne Partei, 1960
* Vor dem Abgrund 1930-1933, 1964

## Kanpo estekak

* Datuak: Q155419
* Multimedia: Hans Luther / Q155419
# Gosheim

Gosheim Alemaniako udalerria da. Baden-Württemberg estatuan kokatuta dago, [[Tuttlingen (barrutia)|Tuttlingen]] barrutian. 2014an 3.810 biztanle zituen 9,32 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q532790
* Multimedia: Gosheim / Q532790
# Gosford Park

Gosford Park 2001eko Robert Altman estatubatuar zinema zuzendariaren satira misteriozko film bat da. Gidoia Julian Fellowes ingelesak idatzi zuen. Eileen Atkins, Bob Balaban, Alan Bates, Charles Dance, Stephen Fry, Michael Gambon, Richard E. Grant, Derek Jacobi, Kelly Macdonald, Helen Mirren, Jeremy Northam, Clive Owen, Ryan Phillippe, Maggie Smith, Kristin Scott Thomas eta Emily Watson aktoreek antzeztu zuten.
Jatorrizko gidoi onenaren Oscar Saria irabazi zuen, besteak beste.
Filmaren gaietako batzuk Fellowesek sortutako Downton Abbey telesailak jaso zituen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
1932ko azaroa. Sir William McCordle eta bere emazte Lady Sylviaren landaetxe dotorea da Godsford Park, eta senideak eta lagunak gonbidatzen dituzte bertara, ehizaldi batera. Gonbidatuak oso ezberdinak dira: kondesa bat, Lehen Mundu Gerrako heroi bat, Ivor Novello ospetsua, eta estatubatuar zinema ekoizle bat. Gonbidatuek goiko luxuzko gelak hartzen dituzten bitartean, bere mirabeak behean geratzen dira, anfitrioien mirabetzarekin batera. Hala ere, dena ez da dirudien bezalakoa, ez gonbidatuen artean, ezta ugazaben ongizaterako eginahalak egiten dituzten mirabeen artean ere.

## Aktoreak
### Goiko gelak

* Maggie Smith: Constance, Trenthamgo kondesa
* Michael Gambon: Sir William McCordle
* Kristin Scott Thomas: Lady Sylvia McCordle
* Camilla Rutherford: Isobel McCordle
* Charles Dance: Raymond, Lord Stockbridge
* Geraldine Somerville: Louisa, Lady Stockbridge
* Tom Hollander: Lt. Commander Anthony Meredith
* Natasha Wightman: Lady Lavinia Meredith
* James Wilby: The Hon. Freddie Nesbitt
* Claudie Blakley: The Hon. Mabel Nesbitt
* Jeremy Northam: Ivor Novello
* Bob Balaban: Morris Weissman
* Ryan Phillippe: Henry Denton
* Laurence Fox: Lord Rupert Standish
* Trent Ford: Jeremy Blond

### Beheko gelak

* Kelly Macdonald: Mary Maceachran
* Clive Owen: Robert Parks
* Helen Mirren: Mrs Wilson
* Eileen Atkins: Mrs Croft
* Alan Bates: Mr Jennings
* Emily Watson: Elsie
* Derek Jacobi: Probert
* Richard E. Grant: George
* Jeremy Swift: Arthur
* Sophie Thompson: Dorothy
* Meg Wynn Owen: Lewis
* Adrian Scarborough: Barnes
* Frank Thornton: Mr Burkett

### Besteak

* Stephen Fry: Thompson inspektorea
* Ron Webster: Dexter aguazila

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q165392
# Goshen (Alabama)

Goshen Alabamako herri bat da. Pike konderrian kokatua dago. 2010ean 266 biztanle zituen, 40,1 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Pike konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66459
* Multimedia: Goshen, Alabama / Q66459
# Gosen-Neu Zittau

Gosen-Neu Zittau Alemaniako udalerria da. Brandenburgo estatuan kokatuta dago, [[Oder-Spree (barrutia)|Oder-Spree]] barrutian. 2014an 3.002 biztanle zituen 15,26 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q624117
* Multimedia: Gosen-Neu Zittau / Q624117
# Gosforth

Gosfoth, Ingalaterrako ipar-ekialdean dagoen Newcastle upon Tyne hiriko auzo bat da, Tyne eta Wear konderrian.
2001ean 123.620 biztanle zituen.
* Datuak: Q2388452
* Multimedia: Gosforth, Newcastle upon Tyne / Q2388452
# Goshedan

Goshedan (irlanderaz: Geosadán; Ulsterko eskozieraz: ) Ipar Irlandako udalerri bat da, Derry konderrian dagoena. 2001eko erroldaren arabera 90 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5587241
# Goseck

Goseck Alemaniako udalerri bat da, Saxonia-Anhalt estatuan. Azken zentsuaren arabera 1.016 biztanle zituen, 14,56 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q649074
* Multimedia: Goseck / Q649074
# Gosford gaztelua

Gosford gaztelua (ingelesez Gosford Castle) Ipar Irlandako Markethill udalerrian kokaturiko gaztelua da. Armagheko konderrian badago ere Downeko konderriarekiko muga oso gertu dauka.

## Historia

Gaztelua eraikitzeko lanak 1819an hasi baziren ere 1850eko hamarkada bukatu zen jauregia. Thomas Hopper izan zen arkitektua, garai hartan Londresko arkitekturik famatuenetakoa zenak. Nekazaritza ministerioak 1958an gaztelua inguratzen zuten lurrak erosi zituen eta Gosford Natur Parkea eratu zuen. 2002an gaztelua bera eskuratu eta berreraiki egin zuen.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q12058859
* Multimedia: Gosford Castle / Q12058859