OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Piccadilly Circus geltokia

Piccadilly Circus geltokia, Londresko metroaren geltoki bat da, Erresuma Batuko Londres hiriburuan, Piccadilly Circus biribilgunean.
* Datuak: Q26448
* Multimedia: Piccadilly Circus tube station / Q26448
# Pinole (Kalifornia)

Pinole Kaliforniako hiri bat da. Contra Costa konderrian kokatua dago. 2010ean 18.390 biztanle zituen, 13,8 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Contra Costa konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q629763
* Multimedia: Pinole, California / Q629763
# Pinofranqueado

Pinofranqueado (extremadureraz Pinofranqueáu) Cáceresko probintziako udalerria da. Cácerestik 115 kilometrora dago. 2008ko erroldaren arabera 1.686 biztanle zituen 148,9 km²-ko azaleran.

## Ikus, gainera

* Cáceresko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1611575
* Multimedia: Pinofranqueado / Q1611575
# Pinos Genil

Pinos Genil Granadako probintziako (Espainia) udalerria da. 2007an 1.252 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q609907
* Multimedia: Pinos Genil / Q609907
# Pinofito

Pinofitoak edo koniferoak (pinophyta) landare dibisio bat da. Pinofitoak estrobiloak ditu. Pinuak, izeiak, alertzeak, altzifreak koniferoak dira.
Pinofitoek klase bat bakarrik dute: Pinopsida. Duela 150 milioi urte agertu ziren eta zuhaitzak edo zuhaixkak dira. Gaur egun 650 espezie hazten dira.

## Familiak

Sistema klasikoa (ITIS) dibisio arabera.
* Klasea Pinophyta
** Coniferopsida
*** ordena Coniferales
**** familia Abietaceae (Pinaceae barruan, sailkapen filogenetikoa arabera)
** Klasea Cordaitopsida
*** ordena Cordaitales
** Klasea Pinopsida
*** ordena Pinales
**** familia Araucariaceae
**** familia Cephalotaxaceae
**** familia Cupressaceae
**** familia Pinaceae
**** familia Podocarpaceae
**** familia Taxodiaceae (Cupressaceae barruan, sailkapen filogenetikoa arabera)
*** ordena Taxales
**** familia Taxaceae
** Klasea Taxopsida
Filogenetiko sailkapena arabera (NCBI):
* dibisioa Coniferophyta
** Klasea Coniferopsida
*** ordena Coniferales
**** familia Araucariaceae
**** familia Cephalotaxaceae
**** familia Cupressaceae
**** familia Pinaceae
**** familia Podocarpaceae
**** familia Sciadopityaceae (espezie bat bakarrik)
**** familia Taxaceae

## Kanpo loturak

* Coniferophyta (en)
* Datuak: Q132825
* Multimedia: Pinophyta / Q132825
* Espezieak: Pinophyta
# Pinon (Arizona)

Pinon Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Navajo konderrian dago, Arizona estatuan. 1.084 biztanle ditu, 16,817188 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Navajo konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2564235
* Multimedia: Pinon, Arizona / Q2564235
# Pinocchio 3000

Pinocchio 3000 (euskaraz: «Pinotxo 3000») 2004ko Daniel Robichaud kanadar zinema zuzendariaren marrazki bizidunetako filma da. Carlo Collodi italiar idazlearen Pinotxoren abenturak eleberrian oinarritua dago. 2005ean marrazki bizidunetako film onenaren Goya Saria irabazi zuen.

## Ingelesezko bikoiztaileak

* Sonja Ball: Pinocchio
* Howard Ryshpan: Geppetto
* Howie Mandel: Spencer
* Whoopi Goldberg: Cyberina
* Helena Evangeliou: Marlene
* Malcolm McDowell: Scamboli alkatea
* Matt Holland: Cab
* Jack Daniel Wells: Rodo
* Bobby Edner: Zack
* Gabrielle Elfassy: Cynthia
* Terrence Scammell: Scambocop
* Ellen David: Etxe

## Harrera

FilmAffinity-n, 4,2/10 eman zion audientziak, 1,433 botoen bidez.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «P3K Pinocho 3000» Premios Goya (Noiz kontsultatua: 2022-09-10).
* ↑ (Ingelesez) «P3K: Pinocchio 3000 (2004)» FilmAffinity (Noiz kontsultatua: 2022-09-10).

## Kanpo estekak

* Pinocchio 3000 Internet Movie Databaseren webgunean (Ingelesez)
* Datuak: Q967661
# Pinopolis (Hego Carolina)

Pinopolis Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Berkeley konderrian kokatuta dago, Hego Carolina estatuan. 982 biztanle ditu, 3,7 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Berkeley konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4246477
# Pinos (udalerria)

Pinos Mexikoko udalerri bat da. Zacatecas estatuan kokatua dago. 2010ean 69.844 biztanle zituen 3.167,73 km²ko azaleran. Herriburua [[Pinos (Pinos)|Pinos]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4363026
* Multimedia: Pinos Municipality / Q4363026
# Parisko Opera (argipena)

Parisko Opera termino anbiguoa izan daiteke, eta honako artikuluetara eraman gaitzake:
# Parisko Parlamentua

Parisko Parlamentua (frantsesez: Parlement de Paris) Frantziako Antzinako Erregimenaren instituzioa izan zen. «Auzitegi subiranoetako» partaide izan zen, eta, 1661tik aurrera, Luis XIV.aren erregealdi pertsonala hasi zenean, «Auzitegi goren» izena hartu zuen. Parisko Parlamentua errege-justiziaren boterea pixkanaka ordezkatu zuen organo judizial indartsua izan zen.

## Historia

Erdi Aroko Curia regisen, hau da, Erdi Aroko erregeek haren ahaideek eta nobleziak osatzen zuten gortean izan zuen jatorria; hala agertu zen XIII. mendearen erdialdean. Gero eta autonomia handiagoa hartzen joan zen, auzibideak saio erregularren bidez organo espezializatu gisa epaitzeko,Curia in parlamento. Frantziako Luis IX.ak Île de la Cité uhartean ezarri zuen, Citéren jauregian, errege jauregiaren ondoan, eta 1278an Filipe III.aren ordenantza batekin lehen araudi orokorra izan zuen. XV. mendetik aurrera, beste hamahiru parlamentu sortu ziren hainbat probintziatan. Hala ere, Pariskoak erresumako auzitegirik garrantzitsuena izaten jarraitu zuen. "Parlamentua" izen hutsez ezagutzen zen.

## Eraketa

XIII. mendearen amaierara arte, parlamentua honako hauek osatzen zuten: Erresumako prelatuek eta baroiek, jauregiko ofizialek eta erregearen tokiko agenteek, bailliek edo seneskalek, ofizial profesionalen inguruan, parlamentuko maisuek eta kontseilariek, batez ere Erregearen Kontseiluko legegileen artean bildutakoek. Pixkanaka, azken horiek garrantzi handiagoa hartuko zuten eta beren funtzionamendua bermatuko zuten baita ere.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.cairn.info/revue-parlements1-2011-1-page-44.htm
* ↑ https://web.archive.org/web/20220412090832/https://www.franceculture.fr/oeuvre/le-parlement-de-paris-histoire-dun-grand-corps-de-letat-monarchique-xiiie-xviiie-siecle
* ↑ https://web.archive.org/web/20220319160726/http://www.justice.gouv.fr/histoire-et-patrimoine-10050/la-justice-dans-lhistoire-10288/le-parlement-de-paris-24778.html
* ↑ https://www.cosmovisions.com/parlement.htm

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1242473
* Multimedia: Parlement de Paris / Q1242473
# Parisko Sinagoga Handia

Parisko Sinagoga Handia (hebreeraz: בית הכנסת דה לה ויקטואר‎ ; frantsesez: grande synagogue de Paris) edo Garaipenaren Sinagoga frantsesez: synagogue de la Victoire) Frantziako sinagogarik nagusienetariko bat da. Paris hiriko juduen gurtzatoki nagusia da. Bere jabea Parisko Udala da eta 1987an monumentu historiko izendatu zuten.
Alfred-Philibert Aldrophe (1834-1895) bere arkitektoa izan zen, Versaillesko sinagoga eta Enghien-les-Bainsekoa ere eraiki zituena. Eraikuntza-lanak 1867an hasi ziren eta sinagoga 1874an inauguratu zuten, 1875ean publikoari irekiz. Estilo klasikoan eraiki zuten, baina bizantziar motiboekin apaindua.

## Erreferentziak

* ↑ Mérimée, Frantziako Kultura Ministerioa. PA00089001. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1358886
* Multimedia: Grande synagogue de la Victoire / Q1358886
# Parisko Schola Cantorum

    Artikulu hau Parisko kontserbatorioari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Schola Cantorum».
Parisko Schola Cantorum (frantsesez: Schola Cantorum de Paris) Frantziako hiriburuko kontserbatorio pribatua da. 1894an Charles Bordesek, Alexandre Guilmantek eta Vincent d'Indyk sortu zuten Parisko Kontserbatorioak operakiko zuen hanpadura gutxitzeko asmotan.

## Ikasle nabarmenak

* Joseph Canteloube
* Helen Eugenia Hagan
* Cole Porter (zenbait hilabetez 1920an)
* John Jacob Niles
* Dulce María Serret
* Erik Satie
* Joaquín Turina
* Edgard Varèse
* Nicolae Brânzeu
* Theodor Rogalski
* Emiliana Zubeldia
* Jesus Guridi
* Jose Maria Usanditzaga

## Irakasle ospetsuak

* Isaac Albéniz
* Léon Barzin
* Antoine Geoffroy-Dechaume
* Wanda Landowska
* Jean Langlais
* Olivier Messiaen
* Darius Milhaud
* Albert Roussel

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1407107
* Multimedia: Schola Cantorum de Paris / Q1407107
# Parisko Udala

Parisko Udala (frantsesez: mairie de Paris) Frantziako hiriburua gobernatu eta kudeatzen duen erakunde politikoa da. Parisko alkatea buru du, 1977tik aurrera bozketa unibertsalez aukeratua delarik. 1357tik aurrera egoitza Parisko herriko etxean du.
Parisko lehen udala 1260 inguruan eratu zen, Luis IX.ak ur-merkatarien korporazio boteretsuko probestuei hiriaren zati bat administratzeko eskubidea eman zionean.

## Kanpo estekak

* Pariko Udalaren webgunea (Frantsesez)
* Datuak: Q3278478
* Multimedia: Mairie de Paris / Q3278478
# Parisko Panteoia

Parisko Panteoia (frantsesez: Le Panthéon), Frantziako hiriburuko monumentu bat da. Parisko V. barrutian dago, Auzo Latindarra deritzonean, Sorbonatik eta Louis Le grand eta Henry IV lizeo elitistetatik gertu.

## Historia

Monumentua eraikitzeko lanak 1764an hasi zituen Jacques-Germain Soufflotek, eta 26 urte beranduago bukatu zituen Jean-Baptiste Rondeletek. Frantziako lehen monumentu neoklasikoetako bat da. Hasiera batean, hiriko patroia den Santa Genovevaren omenezko eliza bat izatea aurreikusita zegoen. Baina, Frantziako Iraultzak, aberriko gizon-emakume gailenen gorpuak hartzeko tenplu bezala balio izatea eragin zuen (frontoian, honako hau dago grabatua: Aux grands hommes la patrie reconnaissante (Gizon-emakume handiei, aberriak esker ona ematen die)).
Napoleonen erorketaren ondoren Antzinako Erregimena berrezarri zenean, eliza bezala zuen erabilera berreskuratu zuen, eta Bigarren Inperioaren garaian mantendu. Frantziako Hirugarren Errepublika iristean, berriro erabilera laikoa eman zitzaion, Victor Hugo idazle ospetsuaren hiletagatik.
Gainean frontoi klasiko bat duen arkupe kolomaduna, Erromako Agriparen Panteoian oinarritua dago; kupula, berriz, Londresko San Paulo Katedralaren kupulan oinarritzen da; eta biak, Bramantek Erroman eginiko San Pietro in Montorioko Tenplutxoaren oinordeko dira.
1851n, Léon Foucaultek bere pendulu ospetsua jarri zuen, Foucaulten pendulua izenez ezagutzen dena. Hantxe egin zuen, eraikinaren altuera handiak esperimentua egiteko modua ematen baitzuen. Esperimentu haren bidez, Lurraren errotazio-mugimendua eta Coriolis efektuaren existentzia frogatu zen. 1995etik, pendulua Panteoian dago berriro.

## Hilobiak

Panteoian hobiratuta daude, besteren artean, Voltaire, Jean-Jacques Rousseau, Jean Paul Marat, Émile Zola, Victor Hugo, Jean Moulin, Marie Curie, Louis Braille, Jean Monnet, Simone Veil eta eraikina eraikitzen hasi zen Jacques-Germain Soufflot arkitektoa.
2002ko azaroaren 30ean, Alexandre Dumas ehortzi zuten Panteoian; Hiru mosketariak lan ospetsuaren egilea. Belus urdinezko mantu batez estalita zegoen zerraldoa, eta mantuan idatzita, mosketarien leloa: «Un pour tous, tous pour un» ("bat guztiontzat, guztiok batentzat"). Ordura arte, Dumasen hondarrak Villers-Cotterêtseko hilerrian egon ziren, Frantziako Aisne departamenduan. Une hartan Frantziako presidentea zen Jacques Chiracek bere hitzaldian esan zuenez, idazle frantziar handienetako batekin egindako bidegabekeria zuzendua geratzen zen ekintza harekin.

## Informazio praktikoa

* Helbidea: Place du Panthéon, 75005
* Ordutegia:
** 10:00 - 18:30 apiriletik irailera
** 10:00 - 18:00 urritik martxora
* Geltokiak:
** Cardinal Lemoine
** Luxembourg

## Kanpo estekak

* Parisko Panteoia webgune ofiziala, Monumentu Nazionalen gunean
* Datuak: Q188856
* Multimedia: Panthéon de Paris / Q188856
# Parisko Unibertsitatea - Dauphine

Parisko Unibertsitatea - Dauphine» —frantsesez: Université Paris-Dauphine — Estatus berezia duen Parisko ekonomia unibertsitate pribatua, Frantziako eta munduko ikerketa-erakunde nagusietako bat. 1968an sortu zen, eta bere eraikin nagusia NATOren egoitza ohian zegoen, 16. barrutian.
Paris-Dauphine oso erakunde selektiboa da. Lizentziaturako programetan onartutako ikasleen ehuneko 90-95 graduazio emaitza bikainak lortzen dituzte. Masterreko programetarako onarpen-tasa ez da inoiz ehuneko 10era iristen.
Paris-Dauphine Université PSL unibertsitate elkarteko kide sortzailea da, eta Frantziako unibertsitate pribatu garrantzitsuenak biltzen dituen Conférence des Grandes écoles-eko kidea.

## Irakasle ospetsuak

* Jean Baudrillard, soziologo, filosofo, argazkilari eta pentsalari politikoa izan zen, postmodernismo eta postestrukturalismoarekin lotu izan dena

## Erreferentziak

* ↑ Portrait de fac : l’université Paris-Dauphine, tout d'une grande école
* ↑ Comment entrer à Dauphine en licence et en master

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1546437
* Multimedia: Université Paris-Dauphine / Q1546437
# Penicuik

Dalkeith (Eskoziako gaeleraz: Peighinn na Cuthaig), Eskozia hego-ekialdeko udalerria da, Midlothian eskualdeko handiena, ez ordea hiriburua. 2011ko erroldaren arabera 15.926 biztanle ditu.

## Etimologia

Britoierazko Pen Y Cog izenetik dator, "kukuaren muinoa" esan nahi du.

## Geografia

Edinburgh hiriburutik 15 kilometro hegoaldera dago, North Esk ibaiaren mendebaldeko ertzean.

## Historia

XVII mendean eraikin batzuk baziren bertan, hondarretan zegoen eliza bat ere bai. 1709an lehen paper-lantegia ireki zen eta hurrengo mendeetan jarduera nagusia bihurtu zen. 1770 urtean langileentzako etxe ugari egin behar zirenez herria planifikatu zuten Edinburgheko New Town-en antzera. Sir James Clerk izan zen egilea eta alboan Penicuik House jauregia eraiki zuen beretzat. 1800 urterako 1.700 biztanle zituen.
1811 eta 1814 artean Napoleondar Gerretako presoen kartzela egon zen bertan. Baldintza oso kaskarrak izan ziren bertan eta 309 preso hil ziren. 1847an curlingeko lehen partida handia jokatu zen Eskozia iparraldea eta hegoaldearen artean. 1867an Penicuik burgo bihurtu zen. Edinburgh eta Ingalaterraren arteko errepidean egonik ostatu ugari ireki ziren eta Esk ibaiaren zubian aduana ere jarri zuten.
2004an azken paper-lantegiak itxi ziren.

## Ondasun nabarmenak

* Penicuik House
* Herritik 6 km iparraldera Roslin herria dago eta bertako gaztelua eta kapera oso ezagunak dira.

## Iruditegia

* Penicuik House.
* Cowan Institutua, udaletxea.
* St. Mungo eliza.
* Clerk mausoleoa.
* Park End.
* Hegoaldeko eliza.
* Hilerria.
* Roslin gazteluaren hondarrak.
* Rosslyn kapera.

## Herri eta hiri senidetuak

* L'Isle-sur-la-Sorgue (Frantzia)
* Midlothian (Illinois) (AEB)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1011428
* Multimedia: Penicuik / Q1011428
# Penikisita

Penikisita fosfato motako minerala da eta bjarebyita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Penikisita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Ba(Mg,Fe^{2+},Ca)2Al2(PO4)3(OH)3}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Penikisite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Penilee

Penilee, Eskoziako Glasgow hiriaren hego-mendebaldean dagoen etxebizitzez osatutako auzune txiki bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7162898
* Multimedia: Penilee / Q7162898
# Penicillium roqueforti

Penicillium roqueforti Penicillium generoko onddo bat da. Penicillium roquefortiak mikotoxinak sortzen ditu hazkuntza baldintza zehatz batzuetan. Thomek deskribatu zuen 1906an.

## Erabilerak

Gazta mota ugari egiteko erabiltzen da, batez ere gazta urdinak, roquefort, Cabrales eta Valdeón beste batzuen artean, zeintzuei zapore eta usai berezi bat ematen dien.

## Ikus, gainera

* Gazta urdin
* Datuak: Q133247
* Multimedia: Penicillium roqueforti / Q133247
# Penina

Penina (hebreeraz: פְּנִנָּה‎, Pəninnā) Biblian ageri den pertsonaia da, Samuelen I. Liburuan aipatzen dena.
Bibliako kontakizunean, Elkanaren bi emazteetako bat izan zen. Bazuen seme‑alabarik, eta besteak, Ana izenekoak, ez. Hala ere, Elkanak gehiago maite zuen Ana, Penina baino. Elkana urtero joaten zenean Siloko santutegira, oparigaiaren puska berezia ematen zion Anari, eta horrek jelosia pizten zion Peninari.
Lillian Kleinen arabera, irakurlearen sinpatiak seme-alabarik gabeko Anaren aldera zuzentzen direnez, Penina emakume gaizto bat bezala agertzen da. Izan ere, ziurrenik literatur konbentzio bat da, Anaren independentziaren eta ontasunaren kontrakoa, eta halakotzat hartu beharko luke.
Azkenean, Anaren otoitzari erantzunez, Samuel semea izan zuen, eta gero beste hiru seme eta bi alaba. Samuel jaio ondoren, Penina ez da Biblian berriz aipatzen.
Midrash baten arabera, Ana Elkanaren lehen emaztea izan zen. Hamar urtez ezkonduta eta seme-alabarik gabe egon ondoren, Elkanak Penina ere emaztetzat hartu zuen.
Beste midrash batek dio Peninak Ana gehiago otoitz egitera bultzatu zuela, eta beraz, haren ekintzak onak zirela.

## Erreferentziak

* ↑ 1 Sm 1:2
* ↑ 1 Sm 1:4-5
* ↑ (Ingelesez) Klein (Abensohn), Lillian. «Peninnah: Bible» The Shalvi/Hyman Encyclopedia of Jewish Women (Noiz kontsultatua: 2024-01-04).
* ↑ 1 Sm 2:21
* ↑ (Ingelesez) Kadari, Tamar. «Peninnah: Midrash and Aggadah» The Shalvi/Hyman Encyclopedia of Jewish Women (Noiz kontsultatua: 2024-01-04).
* ↑ (Ingelesez) «Bava Batra 16a» Sefaria (Noiz kontsultatua: 2024-01-04).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2068934
# Peninoak

Peninoak edo Penino mendiak (ingelesez: Pennines) Ingalaterran dagoen mendikatea da. Batzuetan "Ingalaterrako bizkarrezurra" deitzen diete.
Peninoak Midlandsen hasten dira, Yorkshire haranetatik, Manchestertik, Lancashire mendebaldetik eta Cumbriatik igarotzen, Cheviot Mendixketan hiltzeko, Eskoziako mugan. Guztira ia 400 kilometroko luzera dute.

## Etimologia

Pennines izena zeltiarra dela uste dute: "pennioroches", edo "muinoak". Nahiz eta lehendabizikoz XVIII. mendean idatzi zuten, izenaren hedapena nobleteria ingelesari zor diogu, garai hartan, Italiako Apeninoak bisitatu zituztenez. Hala ere, Apeninoen hitzak erro bera du.

## Garaiera

Peninoak ez dira mendi garaiak, egi esateko normalean muinoak baino ez dira. Mendirik garaiena, Cross Fell da, 893 metrokoa. Beste mendi nagusiak 585 metroko Mickle Fell eta 415 metroko Whernside dira.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Europako toponimia fisikoa. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q35647
* Multimedia: Pennines (hills) / Q35647
# Penicillium citrinum

Penicillium citrinum anamorfo bat da, Penicillium generoko onddo mesofilikoa; A-D azido tanzawaikoa, ACC, Mebastatina, A Kinozitrinina , B Kinozitrinina eta zitrinina nefrotoxikoa sortzen dituena.
# Peniel (Carmarthenshire)

Peniel, Galesko udalerri txiki bat da, Carmarthenshire konderrian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7162880
# Penig

Penig Alemaniako hiri-udalerri bat da, Saxonia estatuan. Azken zentsuaren arabera 8.419 biztanle zituen, 63,37 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q71145
* Multimedia: Penig / Q71145
# Pilota 1968ko Olinpiar Jokoetan

1968ko Mexikoko Olinpiar Jokoetan pilota txapelketa ospatu zen hirugarrenez. Lehendabizikoan (1900ean hain zuzen ere) pilota kirol olinpiko moduan jokatu bazen ere, 1968an (1924 eta 1992ko Olinpiar Jokoetan bezala) pilota kirol erakusgarri gisa jokatu zen eta hainbat kategoriatan gainera.

## Txapelketa
### Motak

Bost izan ziren:
* Esku pilota
* Zesta punta
* Larruzko paleta
* Frontenisa
* Gomazko paleta

### Estatu parte-hartzaileak

* AEB
* Argentina
* Espainia
* Filipinak
* Frantzia
* Mexiko
* Uruguai

### Dominak
## Erreferentziak

* ↑ Pilota Joko Olinpikoetan - FIPV
* ↑ Evia Ramírez, Máximo. (2000). México en la historia de los juegos olímpicos. Plaza y Valdes, 68 or. ISBN 9789688568262..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2403269
# Pilot udalerria, Iowa konderria (Iowa)

Pilot udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Iowa estatuko udalerri bat da, Iowa konderrian. Azken zentsuaren arabera 482 biztanle zituen.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Pilot udalerriak 135 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 20.628 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9043417
# Pilot udalerria, Kankakee konderria (Illinois)

Pilot udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Illinois estatuko udalerri bat da, Kankakee konderrian. Azken zentsuaren arabera 1.979 biztanle zituen, 49.44 milia karratu (128.0 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Pilot udalerrian 887 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 38.865 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5654450
* Multimedia: Pilot Township, Kankakee County, Illinois / Q5654450
# Pilota 1900eko Olinpiar Jokoetan

1900eko Parisko Olinpiar Jokoetan pilota txapelketa ospatu zen ofizialki. Honetan pilota kirol olinpiko moduan jokatutako lehen eta azken aldia izan zen. Beranduago, 1924, 1968 eta 1992ko Olinpiar Jokoetan pilota kirol erakusgarri gisa jokatu zen eta hainbat kategoriatan gainera.

## Txapelketa

Txapelketak bi talde izan zituen: Espainiakoa eta Frantziakoa. Bi talde besterik ez zegoenez, partida bakarra egin zuten, emaitza ezezagunekoa eta ekainaren 14an jokatu zena.
Batzuen ustez, frantziar taldea erretiratu egin zen, erreglamentuarekin arazoak zituela eta.
Honela banatu ziren dominak:
Nazioarteko Olinpiar Batzordeak ez zuen dominak aintzat hartu 2004 arte.

## Erreferentziak

* ↑ El País: Amezola y Villota. Primera medalla de oro
* ↑ Fernando Arrechea: El primer medallista olímpico español ya tiene rostro y nombre
* ↑ Mallon, Bill. (1998). The 1900 Olympic Games, Results for All Competitors in All Events, with Commentary. Jefferson, North Carolina: McFarland & Company, Inc., Publishers ISBN 0-7864-0378-0..
* ↑ Nazioarteko Olinpiar Batzordearen webgunea
* ↑ De Wael, Herman. Herman's Full Olympians: "Pelota 1900". Online
* ↑ Soitu: Se llamaba Francisco. Francisco Villota
* ↑ As: Campeones en pelota vasca

## Kanpo estekak

* Datuak: Q791281
* Multimedia: Basque pelota at the 1900 Summer Olympics / Q791281
# Pilota kirol

Pilota kirol edo jokoa pilota bat elementu beharrezkotzat duen kirol edo jokoa da. Euskal Herrian hala deitzen zaio ere pilota izeneko kirolari.
Herri-joko eta kirol asko daude pilota edo antzeko gauzaren bat tartean dutenak. Joko horiek jolasaren helburu orokorraren arabera multzoka daitezke, eta batzuetan jatorri bera adierazten dute, bai jolas batena, bai oinarrizko ideiarena:
* Pilotari jotzeko elementu bat erabiltzen diren kirolak, hala nola beisbola, cricketa eta golfa.
* Golak sartu behar diren jokoak, hala nola saskibaloia, futbola, errugbia, eskubaloia eta hockeya.
* Joko hauetan pilota sare baten gainetik bota behar da, hala nola boleibola, tenisa eta badmintona.
* Punteria jokoak, hala nola bola jokoa.
* Pilota airean mantendu behar den kirolak, bi aldiz botatzeko aukerarik eman gabe, adibidez euskal pilota.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q877517
* Multimedia: Ball games / Q877517
# Pilota 1924ko Olinpiar Jokoetan

1924ko Parisko Olinpiar Jokoetan pilota txapelketa ospatu zen bigarrenez. Aurrekoan pilota kirol olinpiko moduan jokatu bazen ere, 1924an (eta berriro 1968 eta 1992ko Olinpiar Jokoetan) pilota kirol erakusgarri gisa jokatu zen eta hainbat kategoriatan gainera.

## Txapelketa

Billancourten frontoi bat eraiki zen txapelketarako. Txapelketak bi talde izan zituen: Espainiakoa eta Frantziakoa. Bi talde besterik ez zeudenez, partida bakarra egin zuten hiru jokatutako kategorietan: eskua, pala eta zesta-punta.

### Dominak
## Erreferentziak

* ↑ Pilota Joko Olinpikoetan - FIPV

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3044135
# Pilota Olinpiar Jokoetan

Eusko pilota olinpiar jokotzat jokatu zen 1900eko Olinpiar Jokoetan. Hura izan zen pilota kirol olinpikotzat jokatu den lehen eta azken aldia.
Kirol erakusgarri gisa jokatu zen pilota geroago, 1924ko Olinpiar Jokoetan, 1968koetan eta 1992koetan. Joko haietan guztietan, hainbat kategoria izan zituen gainera.

## Kirol olinpiko gisa
### 1900eko Olinpiar Jokoak

Txapelketak bi talde besterik ez zuen izan: Espainiakoa eta Frantziakoa. Hala ere, pilotari guztiak euskalerritarrak ziren. Honela banatu ziren dominak:

## Kirol erakusgarritzat
### 1924ko Olinpiar Jokoak
#### Esku huskako pilota

* Izeta, Ledesma, Gastesi - 45
* - 26

#### Pala

* Adarraga, Cantolla - 40
* Etxeberri anaiak - 26

#### Zesta punta

* Sagrana, Garate, Santamaria - 60
* Camino, Harizpe, Magescas - 52

### 1992ko Olinpiar Jokoak
## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Pilota Joko Olinpikoetan - FIPV
* Datuak: Q584160