OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Amorebieta-Etxanoko Udal Liburutegia

Amorebieta-Etxanoko Udal Liburutegia Zelaieta Zentroan dago, Zelai parkean. 1966 ean sortu zen. Euskadiko Irakurketa Publikoko Sarea ren parte-hartzaile da.
Zelaieta Zentroa :
| Zelaieta Zentroa |||
| Datuak |||
| Kokapena | Zelaieta parkea | Zelaieta parkea |
| Sortze-data | 1966 | 1966 |
| Bilduma | 26.696 | 26.696 |
| Webgunea | http://liburutegiak.blog.euskadi.net/amorebieta-etxano/ | http://liburutegiak.blog.euskadi.net/amorebieta-etxano/ |

## Atalak

* Helduen liburutegia.
* Umeentzako liburutegia.
* Mediateka.

## Funtsak

* 45 aldizkari: Bertsolariya, Eusko Ikaskuntzen Nazioarteko Aldizkaria, Kometa (aldizkaria), Olerti, besteak beste.
* 24.403 monografia: Amorebieta-Etxanoren gainean, José Ángel Barrio Loza, Juan Manuel González Cembellín eta eta Alberto Santanaren Amorebieta-Etxanoko monumentu ondarea, Mikel Polo Gerrikabitiaren Amore bi eta Etxano eta Unai Larrearen Urritxeko hamabiak, besteak beste.
* 2.2242 ikus-entzuneko: 827 soinu-grabazio eta 1.415 bideo-grabazio.
* 121 ordenagailu-fitxategi.

## Zerbitzuak

* Irakurketa eta kontsulta, mailegatu ezin ez direnen dokumentuena: hala nola, atlasak, entziklopediak, hiztegiak.
* Mailegua, pertsonala eta liburutegien artekoa.
* Ikasgela unibertsitateko ikasleentzat.

## Kultura ekintzak

* Ikastaroak

## Erreferentziak

* ↑ http://www.katalogoak.euskadi.net/cgi-bin_q81a/abnetclop/O9362/ID0c6b215b/NT3
* 1 2 https://web.archive.org/web/20140203162440/http://www.amorebieta-etxano.net/bizi/kultura/liburutegia

## Kanpo estekak

* , Amorebieta-Etxanoko Udal Liburutegia sortzeko agindua, Espainiako Aldizkari Ofizialean argitaratua.
* , Euskadiko Irakurketa Publikoko Sarearen katalogo bateratua.
* Datuak: Q16516124
# Amorante (argipena)

Amorante hitzak honako adierak ditu:
* Maitale, zentzu zabalean, maite duen edo elkar maite duten pertsonak.
* Amorante, Iban Urrizar musikariaren bakarkako proiektua.
# Amorante (musikaria)

Amorante, jaiotzezko izenez, Iban Urizar, (Elgoibar, Gipuzkoa, 1975eko urtarrilaren 5a) gipuzkoar musikaria da. Izen artistikoa Rodrigo Amarante musikari brasildarraren eta Enrique Morente flamenko kantariaren abizenak nahastuz sortu zuen, horiek baitziren miresten dituen bi artista.
Amoranteren lana "herri musika" bezala definitzen du egileak berak. Folk musika desberdinen uztarketa oinarri hartuta, aspaldiko koplak, flamenkoa edota Afrikako musikak nahasten ditu. Jotzen dituen instrumentuen artean, gitarra, harmoniuma, ukelelea, zintzarria eta tronpeta daude eta haiekin esperimentatzen da. Bakarka aritu aurretik, Cafe Teatro, Bizarra eta Andrakan taldeetan aritu da.

## Lanak

* Amorante (2016)
* Manuela / Brueghel Zaharra (2017)
* Bat edo hiru (2020)

## Erreferentziak

* ↑ Gaztezulo. Iban Urizar: "Amorante psikologoa baino merkeagoa iruditzen zait". (Noiz kontsultatua: 2017-05-31).
* 1 2 Amorante. Badok (Noiz kontsultatua: 2017-05-31).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Iban Urizar: «Amorante es un cajón desastre que guarda cinco postales musicales»» diariovasco.com 2016-02-17 (Noiz kontsultatua: 2017-05-31).

## Kanpo estekak

* Bandcampeko orria
* Datuak: Q30094821
* Multimedia: Amorante / Q30094821
# Amorebieta IV.a pilotalekua

Amorebieta IV.a pilotalekua Zornotzako pilotalekua da. 2004ko uztailaren 16an inauguratu zutenetik hainbat pilota-partidu nagusi jokatu dituzte bertan, final asko tartean.
Eraikin honetan kontzertuak eta beste ekitaldiak ere ospatu dituzte

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12253375
# Aita eta Semea (Bourgeois)

Aita eta Semea (jatorriz Father and Son) 2005eko kanpoko iturri eta eskultura bat da, Louise Bourgeois-en artelana, Seattleko ( Washington) Olinpiar Eskultura Parkean instalatua. Altzairu herdoilgaitzez eta aluminioz egina dago eta brontzezko kanpaia ere badauka.
Louse Bourgeois-ek Aita eta Semea sortu zuen 2005ean, Seattleko Arte Museoak Stu Smailesen bitartez egindako enkargu batean ondorioz: Smailes 2002an hil zen tokiko arte filantropoa izan zen eta milioi bat dolar eman zizkion hiriari hil ondoren, hirian gizonezko biluzi bat agertzen zuen eskultura bat sortzeko erabiltzeko eskaerarekin. Bourgeois-ek pieza honen diseinuan eta instalazioan kolaboratu zuen bertako ORA arkitektura estudioarekin.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Father and Son» Seattle Art Museum.
* ↑ (Ingelesez) Farr, Sheila. (2005-09-28). «Gift to bring first outdoor nude to city» The Seattle Times.
* ↑ «Stuart Smailes Obituary (2002) The Seattle Times» Legacy.com.
* ↑ Verhovek, Sam Howe. (October 3, 2005). «Sculpture has no clothes--and no taste, either, critics say» chicagotribune.com.
* ↑ (Ingelesez) onioneye. Louise Bourgeois Fountain « ORA. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q23007433
* Multimedia: Father and Son (Bourgeois) / Q23007433
# Aita Mari (itsasontzia)

2017an, Mediterraneo Erdialdeko egoera tragikoa ikusita, erakundeei eta boluntario askori esker, -Aita Mari- Proiektua martxan jarri zuten Maydayterraneo itsas salbamendu proiektua. Itsas Salbamendu Humanitarioa izeneko Gobernuz Kanpoko Erakundeak hegaluzeak harrapatzeko erabiltzen zen itsasontzi bat pertsonak Mediterraneoko uretatik erreskatatzeko zahar-berritu zuen.
Izan ere, Mediterraneoko migrazio krisiaren aurrean, ez zuten jendea alde batera utzi nahi, noraezean.
Itsasontziari bere garaian arrantzale batzuen bizitzak salbatuz ospe handia hartu zuen. Itsasontziari Aita Mari marinel zumaiarraren izena jarri zioten.
Proiektua martxan egon den urteetan dozenaka migratzaileei lagundu die, askori bizitza salbatzeraino. Mediterraneoan egindako erreskateengatik eta batzuetan zenbait gobernurekin izandako liskarrengatik, askotan aipatu da Aita Mari itsasontziaren izena hedabideetan.

## Aita Mari dokumentala

Javi Julio zinemagilea eta argazkilaria Itsas Salbamendu Humanitarioko kideekin batera joan zen Greziako Lesbos uhartera 2019an. Bertan egindako argazkiekin eta ikusitakoa oinarritzat hartuta ondu zuen Aita Mari dokumentala. Bi urtez proiektuan murgilduta egon ondoren, 2021eko apirilaren 28an estreinatu zen ikus-entzunezkoa Donostiako Giza Eskubideen Zinemaldian aurkeztuta.

## Erreferentziak

* ↑ Berria.eus. «'Aita Mari' ontzia Mediterraneora abiatu da, «giza eskubideak defendatzera»» Berria (Noiz kontsultatua: 2021-01-26).
* ↑ San Sebastián, Mikel. «AITA MARI proiektua» Salvamento Marítimo Humanitario (Noiz kontsultatua: 2021-01-26).
* ↑ «Etor zaitez "Aita Mari" itsasontzira, bizitzak Libiako kostaldean salbatzen dituena - oficop - Garapenerako Lankidetza Bulegoa - UPV/EHU» oficop (Noiz kontsultatua: 2021-01-26).
* ↑ (Gaztelaniaz) «AITA MARI GAUR GOIZEAN ITZULI DA PASAIARA ITALIAKO GOBERNUAK JARRITAKO BALDINTZAPEAN» Gipuzkoa Solidarioa 2020-07-10 (Noiz kontsultatua: 2021-01-26).
* ↑ Ostolaza, Paulo. «'Aita Mari' ontziko 78 migratzaileak iritsi dira Pozzalloko portura» Berria (Noiz kontsultatua: 2021-01-26).
* ↑ Enzunza Mallona, Olatz. (2021). ««Ezin daiteke normalizatu jendea itsasoan hiltzen ikustea»» Berria (Noiz kontsultatua: 2021-04-28).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q52352085
* Multimedia: IMO 9248851 / Q52352085
# Aita Mariren monumentua

Aita Mariren monumentua Gipuzkoako Donostia hiriburuko portuan dagoen monumentu bat da. 1866an Jose Maria Zubia Zigaron Aita Mari zumaiar itsasgizona eta beste 38 itsasgizonen omenez eraiki zen.

## Historia

1866 urtarrilaren 9an hil zen, galernak ustekabean harrapatutako Getariko bi txalupa, "Elkano 1" eta "Elkano 2", salbatzen saiatzen ari zela olatuek irentsita. Denak hil ziren, 38 arrantzale zoritxarreko egun hartan. Bai Donostiako zein Zumaiako kaietan eskultura bana ditu.
Honako bertso hauek ipintzen ditu Donostiako kaian eginiko Aita Mariren omenezko eskulturaren azpian:
| « | ¡Mari! Urikalduak salbatu nayaz eman zenduben biziya, ta gaur daukazu, goitalchatuaz obiz itsaso aundiya: ¡Lo egin zazu baga zoñuaz.... o gizon maitagarriya! onraturikan zure gloriyaz Donosti eta Kantauriya. | » |

## Erreferentziak

* ↑ Zumalakarregi Museoaren webgunearen artikulua, CC-BY-SA lizentziapean argitaratuta

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12252947
* Multimedia: Monument to Aita Mari, Donostia-San Sebastián / Q12252947
# Aita Patxi (argipena)

Aita Patxi izenak adiera zenbait ditu. Kontuan hartu behar da, oraintsu arte Euskal Herrian izena baino lehen, "aita" edo sarritan "Don" aurrizkia jartzen ziotela herriko apaizei.
* Patxi Altuna Azpeitiko jesulaguna;
* Patxi Uribarren, karmeldar, irakasle, itzultzaile eta euskaltzaina.
* Patxi Gondra, Arrietako pasiotarra, Benedikto XVI.ak beneragarri izendatua
# Aita Menni klinika psikiatrikoa

Aita Menni klinika psikiatrikoa Arrotxapeako ospitale psikiatriko pribatua da, Ospitaleko Ahizpek kudeatzen dutena. Lorategi zabala duen patio batek lotzen ditu bere bi eraikinak. 1950ean sortu zuten Bideko Andre Mariaren izenarekin, eta gaur egun 6.556 metro karratuko azalera du.

## Erreferentziak

* ↑ hospitalariasnavarra.org

## Kanpo estekak

* Ospitalearen webgune ofiziala (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q87762243
# Aita Urdaneta

Aita Urdaneta, Gipuzkoako Goierri eskualdeko Ordizia udalerrian dagoen auzoa eta etxebizitza multzo bat da. Udalerrian jaiotako Andres Urdaneta esploratzailearen omenezko izena darama.

## Auzoa

Etxebizitza multzoa Domingo Unanue ordiziar arkitektoak diseinatu eta eraikiarazi zituen.
Lorategiaz osatutako auzoa da, eta etxebizitzeko arkitektonikoki Iruñeko Txantrea auzoko etxebizitzen antza handia dute, biak ere garai beretxuan eta antzeko estiloan eraikiak.

## Kaleak

Berez, auzoa etxebizitza multzo bakar batek osatzen du eta bere barnean ez dago kalerik, gune berde edo lorategia baizik, baina auzoaren mugak honako lau kale hauek adierazten dituzte:
* Bizkaia pasealekua
* Gudarien etorbidea
* Nafarroa Beherea kalea
* Zuberoa kalea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q63646521
* Multimedia: Aita Urdaneta (Ordizia) / Q63646521
# Aeroport T2 geltokia

Aeroport T2 (Bartzelonako metroan) edo Aeroport (Kataluniako Aldirietan) Bartzelonako metroa eta Kataluniako Aldirietako geltoki bat da, El Prat de Llobregat udalerrian dago.
Geltokia 2016n inauguratu zen.
* Datuak: Q3824757
* Multimedia: Aeroport T2 metrostation / Q3824757
# Aeropòrt (Tolosa Okzitaniako tranbia)

2. linea (Tolosako tranbia) :
Aeropòrt (Aéroport, frantsesez) Tolosa Okzitaniako tranbiaren geltokia da, Blanhac udalerrian kokatuta dagoena, Aéroport eta avenue de Rome artean hain zuzen.
Geltokia 2015ko apirilaren 11an ireki zen, Tolosa Okzitaniako tranbiaren linea Ancely eta Aeropòrt arteko luzapenarekin.

## Sarbideak

* Aeropòrt

## Historia

2015ko apirilaren 11an ireki zen Aeropòrt geltokia.

## Konexioak
### Aireportua

Geltokia Tolosa-Blanhac aireportuarekin konekta da.

### Hiriko busa

Geltokia 30 eta Aéroport linearekin konekta da.

## Erreferentziak

* ↑ (Frantsesez) «Accueil» www.midimobilites.fr (Noiz kontsultatua: 2020-08-08).

## Ikus, gainera

* Tolosa Okzitaniako tranbia
* 2. linea (Tolosa Okzitaniako tranbia)

## Kanpo estekak

* Tisséo web gune ofiziala
* Datuak: Q66715750
* Multimedia: Aéroport (Toulouse tramway) / Q66715750
# Aeronectris

Aeronectris Cosmopterigidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Aeronectris euacta da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Aeronectris euacta | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4688379
* Espezieak: Aeronectris
# Aeroplane (Red Hot Chili Peppers)

Aeroplane (euskaraz Aireplanoa) Red Hot Chili Peppers estatubatuar funk musika taldearen abesti bat da. 1995an One Hot Minute diskoaren barnean kaleratu zuten.

## Kanpo estekak

* Aeroplane abestiaren entzungai (Ingelesez)
* Datuak: Q2609264
# Aeroport T1 geltokia

Aeroport T1 Bartzelonako metroaren geltoki bat da, El Prat de Llobregat udalerrian dago.
Geltokia 2016n inauguratu zen.
* Datuak: Q588940
* Multimedia: Aeroport T1 metrostation / Q588940
# Aerosmith

Aerosmith Ameriketako Estatu Batuetako Boston hirian egoitza duen rock musika talde bat da. 1970. urtean sortu zen. Taldeko jatorrizko kideak Steven Tyler, Joe Perry, Tom Hamilton, Joey Kramer eta Ray Tabano izan ziren, azken hori Brad Whitford gitarrajoleak ordezkatu zuelarik.

## Diskografia

| Aerosmith 1973 Get Your Wings 1974 Toys In The Attic 1975 Rocks 1976 Draw The Line 1977 Live! Bootle 1978 Night In The Ruts 1979 Greatest Hits 1980 Rock In A Hard Place 1982 Done With Mirrors 1985 Classics Live 1986 Classics Live II 1986 Permanent Vacation 1987 | Gems 1988 Pump 1989 Pandora's Box 1991 Get a Grip - 1993 (Geffen) Big Ones 1994 Nine Lives 1997 A Little South Of Sanity 1998 Just Push Play 2001 Young Lust: The Aerosmith Anthology 2001 O yeah!: Ultimate Aerosmith Hits 2002 Honkin' On Bobo 2004 Rockin' The Joint 2005 Devil's Got a New Disguise (Recopilatorio) 2006 |

## Kanpo estekak

* Aerosmith musika taldearen webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q126826
* Multimedia: Aerosmith / Q126826
# Alpiste

Alpistea (Phalaris canariensis) Phalaris generoko graminea da, Mediterraneon jatorria duena.
Gariaren ordena bereko landarea. Txori txikiek oso elikagai gustukoa dute horren hazia. Kanarietan, Italian eta iparraldeko Afrikan giza-elikagai moduan erabiltzen dute.

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2086586
* Multimedia: Phalaris canariensis / Q2086586
* Espezieak: Phalaris canariensis
# Alpine konderria (Kalifornia)

Alpine konderria (ingelesez: Alpine County) Kaliforniako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Markleeville da. 2010eko zentsuaren arabera 1.175 biztanle zituen, Alpine kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Alpine konderriak 1.924,83 kilometro koadro ditu. Horietatik 12,56 ura dira. Beste 1.912,27 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 1,64 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 1.175 pertsonetatik 936 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 84 dira. 0 beltzak edo afroamerikarrak. 210 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 7 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 1 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 21 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q108077
* Multimedia: Alpine County, California / Q108077
# Alpinópolis

Alpinópolis Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. 19.958 biztanle ditu 454,751 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Minas Gerais

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1757102
* Multimedia: Alpinópolis / Q1757102
# Alpnach

Alpnach Suitzako udalerria da. Obwaldenen dago. 2014an 6,031 biztanle zituen 56,98 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q69296
* Multimedia: Alpnach / Q69296
Ennetmoos Kerns Sarnen Entlebuch Hergiswil (NW) Stansstad Schwarzenberg
# Alpoyeca (udalerria)

Alpoyeca Mexikoko udalerri bat da. Guerrero estatuan kokatua dago. 2010ean 6.637 biztanle zituen 102,66 km²ko azaleran. Herriburua [[Alpoyeca (Alpoyeca)|Alpoyeca]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q530575
* Multimedia: Alpoyeca Municipality / Q530575
# Alproja (argipena)

Alproja hitzak adiera zenbait ditu:
* alproja edo alportxak, zamarien alde banatara jartzen diren oihalezko poltsa handiak;
* alproja, pertsona alperra eta zabarra;
* Alproja, Zarauzko antzerki taldea.
# Alpthal

Alpthal Suitzako udalerria da. Schwyz kantonamenduan dago, Schwyz barrutia barrutian. 2014an 616 biztanle zituen 22,9 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66231
* Multimedia: Alpthal / Q66231
Einsiedeln Oberiberg Rothenthurm Schwyz
# Alpirsbach

Alpirsbach Alemaniako hiri-udalerri bat da, Baden-Württemberg estatuan. Azken zentsuaren arabera 6.177 biztanle zituen, 64,55 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q82781
* Multimedia: Alpirsbach / Q82781
# Anne Darwin

Anne Elizabeth "Annie" Darwin (1841eko martxoaren 2a - 1851ko apirilaren 23a) Charles Darwin-en eta Emma Darwin-en alaba zaharrena zen.
1849. urtean Anne gaixotu zen tuberkulosia zela uste zenarekin, eta bi urte geroago hil zen Worcestershire-n

## Erreferentziak

* ↑ Browne 1995, 498
* ↑ BBC: Did Darwin Kill God?

## Kanpo estekak

* Keynes, Randal (2001). Annie's Box: Charles Darwin, His Daughter, and Human Evolution. Fourth Estate, London. ISBN 978-1-84115-060-4. (Revisión)
* Darwin's memorial of Anne Elizabeth Darwin at the Darwin Correspondence Project, University of Cambridge
* Original letters about Annie's death at the Darwin Correspondence Project, University of Cambridge
* Browne, Janet (1995). Charles Darwin: Voyaging. New York: Random House. ISBN 0-691-02606-8.
* Video clip de BBC docudrama, "Darwin's Dangerous Idea,"
* Datuak: Q5251786
# Anne Dudek

Anne Dudek (Boston, 1975eko martxoaren 22a - ) aktore estatubatuarra da.
2004an Tiffany Wilsonen papera antzeztu zuen White Chicks komedian. Horrez gain The Book Group Channel 4 telebista-kateko sitcomeko pertsonai nagusia zen. Halaber, arrakasta handiko telesailetan agertu izan da gonbidatu gisa. House telesailean 8 ataletan agertu zen.

## Filmografia
### Filmak

| Urtea | Filma | Papera | Informazio gehiago |
| 2003 | The Human Stain | Lisa Silk | |
| 2004 | White Chicks | Tiffany Wilson | |
| 2004 | The Naughty Lady | Sara | Film laburra |
| 2005 | A Coat of Snow | Anna Marie | |
| 2006 | Park | Meredith | |
| 2006 | 10 Items or Less | Lorraine | |
| 2007 | Speed Dating | Amy | Film laburra |

### Telesailak

| Urteak | Telesaila | Papera | Informazio gehiago |
| 2001 | ER | Paula Gamble, Teddy's Mom | Atal 1 |
| 2002 | For the People | Jennifer Carter | Atal 1 |
| 2002-2003 | The Book Group | Clare Pettengill | 12 atal |
| 2003 | Judging Amy | Candace Hurley | Atal 1 |
| 2003 | Six Feet Under | Allison Williman | Atal 1 |
| 2003 | Friends | Precious | Atal 1 |
| 2004 | Desperate Housewives | Brandi | Atal 1 |
| 2004 | Less Than Perfect | Annie | 2 atal |
| 2005 | Charmed | Denise | Atal 1 |
| 2005 | The Inside | Ellen Olsen | Atal 1 |
| 2005 | Invasion | Katie Paxton | Atal 1 |
| 2005 | How I Met Your Mother | Natalie | Atal 1 |
| 2005 | Bones | Tessa Jankow | 2 atal |
| 2006 | Psych | Lucinda | Atal 1 |
| 2006 | Law & Order: Criminal Intent | Danielle McCaskin | Atal 1 |
| 2006-2007 | Big Day | Brittany | 3 atal |
| 2007 | Numb3rs | Emmanueline Kirtland | Atal 1 |
| 2007 | Big Love | Laura Grant | 4 atal |
| 2007 | Mad Men | Francine | 6 atal |
| 2007 | House | Amber Volakis | 8 atal |

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Anne Dudek IMDbn
* Datuak: Q236918
* Multimedia: Anne Dudek / Q236918
# Anne Desclos Aury

Anne Desclos Aury (Izengoitiak: Dominique; Pauline Réage) idazle eta kazetari frantsesa (Rochefort-sur-Mer, 1907ko irailaren 23a - Corbeil-Essonnes, 1998ko apirilaren 27a).

## Biografia

Irakaskuntzan aritu zen sei urtez Parisen (ingelesa ikasia zen), kazetari- eta itzultzaile-lanari ekin zion arte. 1949an, Denise-Clairouin saria eman zioten bere itzulpen-lanengatik. Gallimard argitaletxean aritu zen lanean, NRF (Nouvelle Revue Française) erakundearen idazkari nagusia izan zen, baita hainbat sari literariotako epaimahaikide ere. 1974an, Frantziako Letren Kontseilu Goreneko kide izendatu zuten. 1994an aitortu zuen jendaurrean berrogei urtez ezkutuan eduki zuen sekretua: berak idatzia zen Histoire d´O (O-ren istorioa). 1954an argitaratu zuen eleberri erotiko ospetsu hori Pauline Réage goitizenarekin, 1943an Anthologie de la poésie religieuse (Poesia erlijiosoaren antologia) plazaratu ondoren. 1958an saiakera-bilduma bat argitaratu zuen, Lectures pour tous (Guztiontzako irakurgaiak). Auryk zioenez, desafio gisa idatzi zuen O-ren istorioa, Jean Paulhan (maite zuen gizona) bereganatzeko asmoz.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* (Frantsesez): A. David, Dominique Auryren biografia, Blogger, Paris, mars 2006 (argazki bilduna).
* Datuak: Q253288
# Anne Chapman

Anne MacKaye Chapman ( Los Angeles, Ameriketako Estatu Batuak, 1922 – Paris, Frantzia, 2010eko ekainaren 12a ) antropologo frantziar-estatubatuarra izan zen, ezaguna Suaren Lurraldeko herriei buruzko bere ikerketengatik, bereziki selknamei buruzkoa. Gainera, Mesoamerikako herriei buruzko ikerketak egin zituen, Hondurasko tolupanak eta lencak kasu.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2851016
# Anne Erauskin

Anne Erauskin Martinez (Ermua, Bizkaia, 1998ko azaroaren 7a), Euskal Herriko eskubaloi jokalaria da, Bera Bera taldean jokatzen duena.

## Ibilbidea

2018an Zuazo eskubaloi taldearekin hasi zen jokatzen eta lau denboraldi egin zituen bertan. 2022-23 denboraldirako Bera Berak fitxatu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ «Bera Bera - 1.- Super Amara Bera Bera 22-23» berabera.com (Noiz kontsultatua: 2022-12-09).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Anne Erauskin: «Ni en mis mejores sueños pensé que el Bera Bera pudiera llamarme»» El Diario Vasco 2022-06-09 (Noiz kontsultatua: 2022-12-09).
* ↑ Gascon, Ainara Arratibel. ««Une egokian heldu zaigu kanporaketa»» Berria (Noiz kontsultatua: 2022-12-09).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q115650972
* Multimedia: Anne Erauskin / Q115650972
# Alemaniako Natur Zientzien Leopoldina Akademia

Leopoldina (alemanez: Deutsche Akademie der Naturforscher Leopoldina) edo Alemaniako Natur Zientzien Leopoldina Akademia 1652an sortu zen, Schweinfurt hirian. Esaten ohi da munduko erakunde zientifiko zaharrena dela. Gaur egun Hallen, Saxonia-Anhalten du bere egoitza.

## Liburutegia

Leopoldinaren liburutegia 1731an sortu zen, Nurembergen. Haren funtsetan 260.000 liburu, monografia eta zientzia zein medikuntzari buruzko aldizkariak gordetzen dira. Bilduma beste elkarteekin eta erakundeekin eragindako trukaketaren ondorioz sortu zen, azken finean elkartearen bazkidean mundu osoan baitaude. Halaber, bazkideek Akademiari emaitza asko eman zioten.

## Partaideak

Leopoldina estatuen gaineko erakundea da. Bertan zientzialariak eta akademikoak daude. Partaideen ia laurden bat Alemaniatik kanpoko beste herrialdetakoak dira. Egun 1500 baino gehiago partaide ditu hogeita hamar estatuetan. Partaide berriak Presidium batek aukeratzen ditu; aurretik beste partaideek haien proposamenak aurkezten dituzte. Elkartearen historian, 1652tik, Akademiak 7500 akademiko izan ditu, tartean 170 Nobel sariak.

## Erreferentziak

* ↑ https://books.google.de/books?id=LLoOUP-y54YC&pg=PA23&lpg=PA23&dq=Balthasar+Metzger+1623–1687&source=bl&ots=0lQvyhXMMC&sig=ZMpw9L4hRudA8YSRrKGtl1W9x3k&hl=de&ei=s42nStifD6OwmwOl-K3_BA&sa=X&oi=book_result&ct=result#v=onepage&q=Balthasar%20Metzger%201623–1687&f=false
* ↑ Jörg Hacker (ed.) Ein Rundgang durch die Deutsche Akademie der Naturforscher Leopoldina. Nationale Akademie der Wissenschaften

## Bibliografia

* Mücke, Marion; Schnalke, Thomas (2009). Briefnetz Leopoldina: Die Korrespondenz der Deutschen Akademie der Naturforscher um 1750. Walter de Gruyter. ISBN 9783110208658.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):Self-produced overview of the Leopoldina (27 de mayo de 2005)
* (Alemanez):Groschenheft magazine Leopoldinaren urtemuga.
* Datuak: Q543804
* Multimedia: German Academy of Sciences Leopoldina / Q543804
* Espezieak: Leopoldina