OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Esku-lehorgailu

Esku-lehorgailua komun publikoetan dagoen tresna elektriko bat da, eskuak lehortzeko erabiltzen dena. Normalki gune publikoetan kokatzen dira, eta ez dira etxe-tresna ohikoa. Batzuek botoi bat dute pizteko, edo sentsore infragorri bat, mugimenduarekin automatikoki pizten duena. Berogailu baten sistema bera erabiltzen du, aire beroa botaz eskuak lehortzeko.
Paperaren xahuketa ekiditen dute eta, elektrizitatea kontsumitzen duten arren, ingurumenarentzat hobeak direla kontsideratu ohi da.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) The Straight Dope: What's better for the environment, electric hand dryers or paper towels?. (Noiz kontsultatua: 2017-04-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q535923
* Multimedia: Hand dryers / Q535923
# Esku-paper

Publizitatean, esku-papera edo esku-orria paperean banatzen den euskarri bat da, orri bakar batekoa eta leku publiko batean eskuz esku banatzen dena edo publikoaren eskura jartzen den leku batean interesatuek beraiek hartzen dutena. Banaketa etxez etxe gerta daiteke, iragarki orria postontzietan edo etxeko sarreretan utziz. Batzuetan, orria tolesturik banatzen da, bi edo hiru zatitan, iragarki-orriko atalak hobeki bereizteko; kasu horietan, esku-paperak diptiko edo triptiko izena hartzen du.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q327611
* Multimedia: Hand bills / Q327611
# Esku Hilak

Esku Hilak (frantsesez: Mainmorte; gaztelaniaz: Manos muertas) Antzinako Erregimenean ezin saldu zituzten nobleziaren eta elizaren ondasunen jabeak eta ondasunak ziren. Ondasun horiek ezin zitezkeen saldu, horietako asko partikularrek heriotzaren ostean emandakoak ziren eta; hortik datorkie izen hori. Espainiako desamortizazio prozesuetan, bere desagerpena erregimen liberalaren helburu nagusietako bat bihurtu zen. Helburu honen arabera, besteak beste, nekazaritza uzta handiagoak lortuko lituzke esku pribatuetara pasatzen baldin baziren esku hil delakoaren jabetzak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1481835
# Esku-pilotako Emakumezkoen Bizkaia Txapelketa

Esku-pilotako Emakumezkoen Bizkaia Txapelketa emakumezko pilotarien esku-huskako pilotako Euskal Herriko txapelketa da, 2018an abiatu zena. Bizkaiko Foru Aldundiak antolatzen du.

## Historia

2018an izan zuen lehenengo ekitaldia. 2020an ez zen jokatu COVID-19 pandemiaren eraginez.

## Palmaresa
### Binakakoa

| Urtea | Txapeldunak | Emaitza | Finalistak |
| 2018 | Etxaniz-Arrieta | 22-12 | Araiztegi-M. Ruiz de Larramendi |
| 2019 | I. Agirre-Ainhoa | 22-12 | Aldai-Mendizabal |
| 2020 | ez zen jokatu |
| 2021 | Garai-M. Ruiz de Larramendi | 22-18 | O. Ruiz de Larramendi-Ruiz de Infante |
| 2022 | Arrizabalaga-N. Agirre | 22-11 | Aldai-Mendizabal |
| 2023 | Arrizabalaga-Oses | 22-21 | Aldai-Mendizabal |
| 2024 | Garai-Gaminde | 22-21 | Aldai-Capellán |

## Txapelak

| Pilotaria | Garaipenak | Urteak |
| Olatz Arrizabalaga | 2 | 2022, 2023 |
| Leire Garai | 2 | 2021, 2024 |
| hainbat | 1 | ... |

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Maite Ruiz de Larramendi, en la final del Torneo Bizkaia» Diario de Noticias de Navarra 2018-11-17 (Noiz kontsultatua: 2023-08-18).
* ↑ (Gaztelaniaz) «La txapela de una joven promesa de la pelota vizcaína» Mundo Deportivo 2019-12-03 (Noiz kontsultatua: 2023-08-18).
* ↑ «Leire Garai eta Maite Ruiz de Larramendi Emakumezkoen Esku Pilotako III. Txapelketako irabazleak - Komunikazioa - Bizkaia.eus» www.bizkaia.eus (Noiz kontsultatua: 2023-08-18).
* ↑ «Arrizabalaga eta Agirre pilotariek irabazi dute esku-pilotako emakumezkoen IV. Bizkaia Txapelketako txapela - Komunikazioa - Bizkaia.eus» www.bizkaia.eus (Noiz kontsultatua: 2023-08-18).
* ↑ «Uxue Oses oñatiarra, Bizkaia Torneoko txapeldun - Oñati» Goiena.eus (Noiz kontsultatua: 2023-08-18).
* ↑ «Garai eta Gaminde pilotariek irabazi dute esku-pilotako emakumezkoen VI. Bizkaia Txapelketako txapela - Komunikazioa - Bizkaia.eus» www.bizkaia.eus (Noiz kontsultatua: 2024-02-12).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q121600427
# Esku-tresna

Esku-tresna, esku-lanabesa edo esku-erreminta eskuz erabil daitekeen lanabesa da. Normalean, altzairuzkoa, metalezkoa, zurezkoa, zuntzezkoa, plastikozkoa edo gomazkoa da; eta horrek errazten du, modu egokian eta sinplean, energia gutxiago erabiliz, eraikuntzan edo konponketa lanetan erabiltzea.
Esku-erremintak milurtekoetan erabili izan dira, baina aurrerapen handienak XIX. mendeko azken laurdenetik aurrera izan dira, fabrikatzeko materialen hobekuntza, masa ekoizpenaren garapena eta pieza trukagarrien agerpena dela eta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2578402
* Multimedia: Hand tools / Q2578402
# Esku-kanoi

Esku-kanoia edo eskuko kanoia (arabieraz: midfa‎, txineraz: 手銃, errusieraz: пищаль) suzko lehen arma eta suzko lantzaren oinordekoa izan zen. Suzko arma motarik zaharrena da, baita hasierako suzko arma mota errazena ere. Metxa-giltzadun armekin ez bezala, modelo gehienak jaurtitzeko, kanpoko su zuzena behar zen, su-zulotik zuzenean, inolako tiro-mekanismorik gabe. Su-arma laburreko aitzindaritzat har daiteke. Eskuko kanoia oso erabilia izan zen Txinan eta Asian XIII. mendetik, eta gero Europa osoan XIV. mendetik gutxienez 1560. hamarkadara arte, neurri handi batean metxa-giltzadun arkabuzak ordezkatu zuenean, kakoa izan zuen lehen su-arma izan zena.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1430251
* Multimedia: Hand cannon (handgonne) / Q1430251
# Feidong konderria

Feidong konderria (txinera sinplifikatuz: 肥东县; pinyineraz: Féidōng Xiàn), Hefei osatzen duten barrutietako bat da. 2005eko erroldaren arabera, 1.070.000 biztanle bizi ziren 2.145,0 kilometro koadroko azaleran.

## Ikus, gainera

* Hefeiren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak

* (Txineraz) Feidong konderriko gobernuaren webgunea.
* Datuak: Q1209298
* Multimedia: Feidong County / Q1209298
# Feijoa

Feijoa (Acca sellowiana) jatorriz Brasilgoa den espezie botaniko bat da. Brasildik Kolonbiara, Uruguaira eta Argentinara hedatu zen. Hotzari eutsi egiten dio baina ez -5 °C azpitik; tenperatura altuak ez ditu jasaten, ezta lehortasuna ere. Gaur egun ekoizpen handiena duten herrialdeak Kolonbia eta Zeelanda Berria dira.
Fruitu jangarria ematen du. Otto Karl Berg alemaniarrak João da Silva Feijoren omenez eman zion izena fruituari.

## Deskribapena
### Landarea

4 metroko altuera hartu dezakeen zuhaixka oso adarkatu bat da. Espezie monoikoa da. Enborraren azala gris argia da, latza eta ezkatatsua. Adaxkak oso zurrunak dira. Landare hostoiraunkorra da.
Hosto sinple oposatuak eta peziolatuak ditu, itxuraz oboideak edo eliptikoak, berde ilunak gainaldean, eta zurixkak azpialdean. 4-8 milimetroko luzera dute.
Loreak hermafroditak dira, lau petalo zuri-arrosa eta lau sepalo dituztenak. Estaminetako anterak hori biziak edo gorriak dira, eta nahiko luzeak; horregatik, landare apaingarritzat ere erabiltzen da feijoa. Txoriek eta intsektuek polinizatzen dute, erleek batez ere.

### Fruitua

Fruitua baia jangarri bat da. Obalatu samarra da, luzeran 4-7 cm eta zabaleran 3-5 cm. Kanpotik, azala berdea du, eta barrutik zurixka da mamia, erdian gelatina bezalakoa izanik. C bitaminan aberatsa da, eta zapore mamitsua eta gozoa du. Fruitua emateko beharrezkoa du klima freskoa. Fruitua udazkenean heltzen da.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Hunt, Elle. (2017-05-13). «Falling for feijoas: the fruit New Zealand wants the world to love» The Guardian ISSN 0261-3077. (Noiz kontsultatua: 2023-05-19).
* ↑ «Tropicos | Name - Acca O. Berg» legacy.tropicos.org (Noiz kontsultatua: 2023-05-19).
* ↑ (Ingelesez) ANV, Redaccion. (2022-08-11). «Feijoa, una fruta verde llena de virtudes» ActualFruVeg (Noiz kontsultatua: 2023-05-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q499671
* Multimedia: Feijoa sellowiana / Q499671
* Espezieak: Acca sellowiana
# Feiita

Feiita mineral bat da.

## Ezaugarriak

Feiita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Fe^{2+}2(Fe^{2+}Ti4+)O5}}$. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Feiite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Feijoada

Feijoada portugaldar jatorriko jakia da, Portugal, Brasil, Angola, Mozanbike eta Macauko sukaldaritzetan oso tipikoa. Babarrunak (beltzak Brasilen, txuriak edo gorriak Portugalen) eta txerriki edo aratxekia ditu oinarrizko osagaiak, eta arroz zein hestebeterekin lagundurik zerbitzatzen da.

## Erreferentzia

* ↑ Silva, Eduardo. Prince of the People: The Life and Times of a Brazilian Free Man of Colour. books.google.com (Noiz kontsultatua: 2017-1-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q878189
* Multimedia: Feijoada / Q878189
# Feichten

Feichten Alemaniako udalerria da. Bavaria estatuan dago, [[Altötting (barrutia)|Altötting]] barrutian. 2014an 1.184 biztanle zituen 17,91 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
# Fernán-Núñez

Fernán-Núñez Kordobako probintziako udalerria da Campiña Sur eskualdean dagoena. 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera herriak 9.701 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Kordobako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1617311
* Multimedia: Fernán Núñez / Q1617311
# Fernão Mendes Pinto

Portugaldar bidaiaria (Montemor-o-Velho, 1510 - Almada, 1583). Ekialdeko Indietara jo zuen, eta gutxienez hogei urte eman zituen han. Peregrinaçao (1614, Erromesaldia) liburuan ezagutarazi zituen hango bizipenak.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/28 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Atlas de los exploradores españoles. GeoPlaneta 2009 ISBN 9788408086833. PMC 556943554. (Noiz kontsultatua: 2018-12-01).
# Fernán Caballero (Ciudad Real)

Fernán Caballero Ciudad Realgo udalerria da, Campo de Calatrava eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 361 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Ciudad Realgo udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) udalaren webgunea.
* Datuak: Q1983190
* Multimedia: Fernán Caballero (Ciudad Real) / Q1983190
# Fernão (São Paulo)

Fernão Brasilgo udalerri bat da, São Pauloko estatuan kokatua. 1.669 biztanle ditu 100,504 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* São Pauloko estatua

## Kanpo estekak

* Datuak: Q301590
* Multimedia: Fernão / Q301590
# Fernwald

Fernwald Alemaniako udalerria da. Hessen estatuan dago, [[Gießen (barrutia)|Gießen]] barrutian. 2014an 6.535 biztanle zituen 21,57 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q625773
* Multimedia: Fernwald / Q625773
# Fernán Caballero (argipena)

Fernán Caballero izenak esanahi desberdinak ditu:

## Geografia

* Fernán Caballero Ciudad Realgo probintziako herria da.

## Literatura

* "Fernán Caballero" Cecilia Böhl de Faber gaztelaniaz idatzi zuen emakume idazlearen izengoitia da.
# Fernway (Pennsylvania)

Fernway Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Butler konderrian kokatuta dago, Pennsylvania estatuan. 12.188 biztanle ditu, 5,3 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Butler konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1132037
# Fernán Gonzálezen arkua

Fernán Gonzálezen arkua Burgos hiriko garaipen arkua da. XVI. mendean eraikia, Herrerar arkitektura estilokoa da.

## Historia

Arkua Fernán González etxea zegoen orubeen gainean eraiki zen, haren omenez. 1584 eta 1587 artean egin zen Juan Ortega de Castañeda harginaren agindupean.

## Ezaugarriak

Eraikinak bi alde handiak ditu. Lehenegoan erdi puntuko arkua da elementu garrantzitsuena; bi albotan Toskana estiloko zutabeak ditu. Bigarren atalean erregearen, Burgoskoaren eta Gaztelakoaren armarriak daude. Halaber, Fernán Gonzálezen aldeko Frai Luis de León idazlearen testu batez kartela ikus daiteke.

## Iruditegia

* Armarriak.
* XIX. mende hasierako irudia.

## Kanpo loturak

* Datuak: Q16488677
* Multimedia: Arco de Fernán González / Q16488677
# Fernández-Villatarren jauregia

Fernández-Villatarren jauregia (gaztelaniaz: palacio de los Fernández-Villa) Espinosa de los Monterosko pizkundetar jauregia da, Burgosko Merindadeetan dagoena.
XVI. mendearen erdialdean eraikia, antzinako dorrearen ondoan bi dorre ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Arribas Magro, María del Carmen. (2016). Espinosa de los Monteros Los Montes de Somo y de Pas. Asociación Cultural y Científica Iberoamericana ISBN 978-84-16549-61-0..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6058416
* Multimedia: Fernández-Villa's Palace, Espinosa de los Monteros / Q6058416
# Fernão do Pó

Fernão do Pó edo Fernando Pó XV. mendeko itsasgizon eta esploratzaile bat izan zen. Mendebaldeko Afrikako kostaldea esploratu zuen, Gineako golkoan dauden uharteak deskubritu zituen, horien artean Bioko uhartea, honi XX. menderarte bere izenez deitu zitzaiolarik.
# Enyocera

Enyocera Crambidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Enyocera latilimbalis da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Enyocera latilimbalis | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5381467
# Enza Anderson

Enza Anderson (Toronto, Kanada, 1964a) kanadar kazetari, politikari eta transgeneroen eskubideen aldeko ekintzailea da.
Toronton sortu eta hazi zen. Jaiotzean gizonezko sexua esleitu bazioten ere, bere burua emakumetzat dauka.
York Unibertsitatean geografia ikasteari ekin zion, baina hasi eta gutxira ikasketak utzi zituen gaiak ez ziolako gehiegi ardura eta ama gaixotu zitzaiolako. Urtebeteko pausa ondoren, ingeniaritza zibila eta teknologiak ikasi zuen Seneca Collegen.
Hainbat alditan aurkeztu du bere burua Torontoko alkate izateko.
* Datuak: Q5381475
* Multimedia: Enza Anderson / Q5381475
# Enzen

Enzen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Eifel Bitburg-Prüm barrutia|Eifel Bitburg-Prüm]] barrutian. 2014an 34 biztanle zituen 1,71 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q566762
* Multimedia: Enzen (Eifel) / Q566762
# Enyang barrutia

Enyang barrutia (txinera tradizionalez: 恩阳区) Txinako barruti bat da, Bazhong barruan. Azken zentsuaren arabera 620.000 biztanle zituen 1155.17 azaleran banatuta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4302142
# Enyimba FC

Enyimba Football Club Nigeriako futbol talde bat da, Aba hirikoa. Nigeriako liga gehien irabazi dituen taldea da eta Afrikako Txapeldunen Kopa bi aldiz irabazi du.

## Historia

1976an sortu zen Enyimba FC eta izenak "Herriaren elefantea" esan nahi du igboeraz. Aba hiriaren beraren ezizena ere hori da. 2001. urtean irabazi zuen lehenengo liga eta 2007 artean Nigeriako bost liga eta kopa bat irabazteaz gain Afrikako Kopa eta Superkopa irabazi zituen birritan. Afrikako txapelduna izan den nigeriar talde bakarra da.

## Palmaresa
### Nigerian: 17

* Nigeriako Liga (9): 2001, 2002, 2003, 2005, 2007, 2009–10, 2015, 2019, 2023.
* Nigeriako Kopa (4): 2005, 2009, 2013, 2014.
* Nigeriako Superkopa (4): 2001, 2003, 2010, 2013.

### Nazioartean: 4

* Afrikako Txapeldunen Kopa (2): 2003, 2004.
* CAF Superkopa (2): 2004, 2005.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1051147
# Erongo (eskualdea)

Erongo Namibiako hamalau eskualdeetako bat da. Swakopmund da bere hiriburua.
Omaruru, Karibib y Okombahe/Uis/Tsubes herrien eremuak uztako eskualde erdiidor batean daude eta antzeko uzta-patroia dute. Herri-uzta eta uzta komertziala ere konbinatzen dituzte.
Zenabit meatzaritza-lan eskualde horren barruan gertatzen dira, Navachab bezalako lekuetan, eta eskala txikian Uis eta basamortuaren inguruko lekuetan. Karibibek marmolaren industria ere badu. Walvis Bay Namibiako arrantza-industriaren toki nagusia da. Arandisen meatze-industriak eta Swakopmundeko manufakturak daude.

## Erreferentziak

* ↑ (Alemanez) citypopulation.de

## Kanpo estekak

* Datuak: Q648753
* Multimedia: Erongo / Q648753
# Eroriko

Erorikoa pertsona edo animalia bat oreka galdu eta bere gorputzak lurra jotzen dueneko istripua da. Istripuzko bigarren heriotza kausa da mundu osoan. Buruz behera, altuera batetik nahiz bizikleta edo beste ibilgailu batetik gerta daiteke.

## Hirugarren adinean

Zahartzaroarekin, pertsonaren ibilkera zurrunagoa, ezkoordinatua eta arriskutsuagoa egiten da. Posturaren kontrola, gorputza zuzentzeko erreflexuak, muskuluen indarra eta pausuaren altuera gutxitzen dira, eta honek estropezu baten aurrean erantzuteko gaitasuna murrizten du. Zahartzaroan, irristada baten aurrean oreka mantentzeko estrategien sekuentzia hauxe izaten da:
* Mokorren arteko pisu aldaketaren estrategia: bizkorrena, kontrapisua eginez erorikoa ekiditen da.
* Pausuen estrategia: pisu aldaketa bizkorra egin ezinda, pertsonak pausu txiki bizkorrak emanez mantentzen du oreka.
* Ezintasuna: aurreko bi estrategiak galduta, estropezu batek eroriko segurua dakar.
Kontuan hartu behar da, gainera, adinarekin izaten diren ikusmen, entzumen eta memoria arazoek estropezu egiteko aukerak handitzen dituztela.
Erorikoa izateko arriskua neurtzeko (eta beraz, prebentzio neurriak hartzeko) munduan gehien erabilitako tresnetako bat Tinetti eskala da.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Rubenstein, Laurence Z.. (2006-09-01). «Falls in older people: epidemiology, risk factors and strategies for prevention» Age and Ageing 35 (suppl_2): ii37–ii41. doi:10.1093/ageing/afl084. ISSN 0002-0729. (Noiz kontsultatua: 2019-07-06).
* ↑ (Gaztelaniaz) Larrañaga, Oier Gorosabel. Tinetti eskalia (ondarrutar bertsion) | Aixebe & Abante Fisioterapia. (Noiz kontsultatua: 2019-07-06).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q333495
* Multimedia: Falls (accident) / Q333495
# Eromen

Eromena, erotasuna, zoramena edo zorotasuna portaerari buruzko eta buruko nahasmendu eta gaixotasunak pairatzen dituen pertsonaren egoera deskribatzeko erabiltzen den hitz arrunta eta ez-zientifikoa da. Maiz moral eta gizarteko konbentzioekin bat ez datozen portaerak, ohiturak eta joerak dituzten pertsonak izendatzeko erabili da.

## Kontzeptua

"Eromen" edo "zorotasun" kontzeptuak historian zehar Europan erabilitakoak dira, garai ezberdinetan barrena hauen esanahia aldatzen joan da. Hauen esanahia leku, momentu edo egoera sozialaren menpe aldatzen zen. Ez zen izan Noslogia modernorarte non kontzeptu hauek zein fenomenorekin lotuta zeuden ezarri zenerarte. Beraz, eromen kontzeptua eskizofrena mota batekin lotu zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q505619
* Multimedia: Insanity / Q505619
# Eroritako astronauta

Eroriratako astronauta (ingelesez: Fallen Astronaut) Paul Van Hoeydonck eskultoreak sortutako 8,5 zentimetroko aluminiozko eskultura bat da. Ilargian dagoen artelan bakarra da. Astronauta baten irudikapena da, bere jantziarekin, espazioaren esplorazioan hil diren astronautak gogora ekartzeko sortua. Mons Hadleyn jarri zuten Apollo 15eko astronautek 1971ko abuztuaren 1ean, momentu horretara arte hil ziren hamalau astronauten izenen zerrendarekin batera.
Misioa bukatu zen arte astronautek ez zuten horren berririk eman, eta sekretupean mantendu zuten.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1161218
* Multimedia: Fallen Astronaut plaque and sculpture / Q1161218
# Erongarícuaro (udalerria)

Erongarícuaro Mexikoko udalerri bat da. Michoacán de Ocampo estatuan kokatua dago. 2010ean 14.555 biztanle zituen 246,53 km²ko azaleran. Herriburua [[Erongarícuaro (Erongarícuaro)|Erongarícuaro]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2057767
* Multimedia: Erongarícuaro, Michoacán / Q2057767
# Eromenaren mendietan

Eromenaren mendietan (ingelesez: At the Mountains of Madness) H. P. Lovecraftek 1931ean idatzitako eleberria da. Beldurrezko eleberri hau 2010ean Ainara Ruizek euskaratu zuen.. Lovecraftek Weird Tales-eko editore Farnsworth Wrighti bidali zion, baina honek baztertu zuena bere luzeragatik. Astounding Stories-en 1936ko otsail, martxo eta apirileko zenbakietan argitaratu zen. Bilduma askotan erreproduzitu da.
Istorioak 1930eko irailean Antartikara egindako espedizio tamalgarri baten gertaerak zehazten ditu, eta han aurkitzen duena esploratzaile talde bat da, William Dyer doktoreak kontatua, Miskatoniceko Unibertsitatekoa. Historian zehar, Dyerrek aurretik kontatu gabeko gertakari batzuk zehazten ditu, kontinentera itzuli nahi duten beste esploratzaile talde bat uxatzeko itxaropenarekin. Gertaera horien artean daude giza arraza baino zaharragoa den antzinako zibilizazio baten aurkikuntza eta Lurraren iragana hainbat eskultura eta muralen bidez ulertzea.
Istorioa Lovecraftek Antartikako esplorazioari buruz zuen interesean oinarritzen da; kontinentea oraindik ez zegoen erabat arakatuta 1930eko hamarkadan. Lovecraft esplizituki inspiratzen da Edgar Allan Poeren The Narrative of Arthur Gordon Pym of Nantucket eleberrian, eta litekeena da beste kontakizun batzuk inspirazio gisa erabili izana. Kontakizunaren elementu asko, formarik gabeko "shoggoth"ak adibidez, Lovecraften beste lan batzuetan errepikatzen dira. Nobela grafikoetarako, bideojokoetarako eta musika-lanetarako egokitu eta erabili da kontakizuna.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Istorioa Miskatonic Unibertsitateko geologo baten txostena da. Txostena lehen pertsonan idatzia da eta azken zorigaiztokoa izan zuen Antartidarako espedizio baten berri ematen du.

## Erreferentziak

* ↑ «Lovecraften "Eromenaren mendietan" euskaratu du Ainara Ruizek» Argia 2011-03-07.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q786586
* Multimedia: At the Mountains of Madness / Q786586
# Eunate BHI

Eunate institutua Iruñeko (Nafarroa Garaia) D ereduko ikastetxe bat da, Derrigorrezko Bigarren Hezkuntza eta Batxilergoa ikasteko aukera ematen duena. Iruñeko Txantrea auzoan dago, Ezkaba plazan.

## Ikasle kopurua

2017-18. ikasturtean, 493 ikasle zeuden ikastetxean DBHn eta batxilergoan banatuak.

## Batxillergo aukerak

Eunaten, 1. batxillergoan hiru ibilbide nagusi daude: Zientzetakoa, letretakoa eta gizarte zientziak(mistoa).
- Zientzetan, bi aukera daude: osasun zientziak(biologiarekin) eta zientzia teknologiak(marrazketa teknikoa).
- Besteak, gutxigorabehera tronkalak berdina dira.
Hala ere, Eunatek aukeragai asko hautatzea ahalbidetzen du. Lehenengo mailan, psikologia, anatomia,IKT, oral skills... hautatu dezakezu.
Bigarren mailan, Ibilbidearen tronkalak ez dira asko aldatzen. Zientzetan, osasun zientzetakoak kimika dute eta teknologiakoak fisika baizik. Letretan, ez da asko aldatzen. 2. batxillergoan, 1. mailan baino aukeragai gehiago daude. Hala nola, psikologia, IKT, administrazio, ekonomia...

## Ikastetxearen baloreak

Eunate BHI-k kalitatezko bigarren hezkuntza ematen du. Ikastetxe euskaldun bat bezala, euskara zabaltzea da bere asmoa, guztiz euskaldun den hezkuntza bat eskaintzen. Horretaz gain, ikasleak bizitzarako ongi prestatzen saiatzen da zuzendaritzak, irakasleen bidez.

## Urteko ospakizunak

Ikastetxe guztietan bezala, hainbat ospakizun egiten dira. Esate baterako, Olentzero eguna, Inautueriak, ikasturteko azken eguna etab.

## Kanpo estekak

* Ehunate institutuaren webgunea
* Datuak: Q16517163
* Multimedia: Eunate BHI / Q16517163