OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Münsterreko Ituna

Münsterreko Ituna Espainia eta Zazpi Herbehere Batuen Errepublika artean, egungo Alemaniako Ipar Renania-Westfalia hirian, 1648an, sinatu zen ituna izan zen. Itun historikoa izan zen zeren eta horri esker Espainiar Inperioak Zazpi Errepubliken independentzia onartu baitzuen. Ituna Westfaliako Bakearen barruan eman zen eta horrekin Hogeita Hamar Urteko Gerra eta Laurogei Urteko Gerra amaitu ziren. 1648ko urtarrilaren 30ean sinatu zen.

## Herbeheretarren matxinada

Herbeheretarren matxinada edo Laurogei Urteko Gerra (1566-1647), Habsburgotarren Espainiar Inperioaren aurka Espainiar Herbehereen altxamendua izan zen. Hasiera batean matxinatuen aurkako borrokan Inperioak arrakasta izan zuen. Dena dela, 1572an herbeheretarrek Brielle konkistatu zuten eta horrek mugimendua indartu zuen. Zazpi Probintzien iparraldea independentzia lortu zuen eta, ondorioz, haien arrakasta ekonomiko eta ezientifikoa indartu egin zen; hegoaldea, aldiz, Luxemburgo, Belgika eta egungo Frantziaren zati bat, Habsburgotarren menpe gelditu ziren. Hegoaldean borroka aurrera jarraitu zuen baina, nahiz eta frantziarren laguntza izan, ez zuten espainiarrak kanporatzea lortu. 1648an Espainiar Herbehereen lurralde asko Inperioaren eskuetan zeuden. Horren aurrean eta nahiz eta garaipen batzuk izan, jende askok, esaterako Andries Bicker eta Cornelis de Graeff, bakea nahi zuten.

## Bakearen negoziazioak

Borrokan zeuden bi aldeen arteko lehenengo negoziazioak 1641an hasi ziren, Münster eta Osnabrück, biak egungo Alemanian. Negoziazioen ondorioak berehala ikusi ziren: Iberiar penintsularekin nederlandarrek zuten komertzioa indartu zen. Laster, itsasontzi merkeen jabeak eta borroken geldialdiari esker, ordura arte merkatari ingelesek menperatzen zuten merkataritza, herbeheretarren eskuetara pasa zen. Herbeheretarren gailentze horretan beste faktore lagundu zuen: Ingalaterrako Iraultza.
Ituna sinatzeko egin ziren bileretan, nahiz eta nederlandar errepublika politikoki onartua ez izan, parte hartu zuen eta Espainiar Inperioak onartu behar izan zuen. 1646ko urtarrilean, herbeheretarren zortzi ordezkari negoziazioak aurrera eramateko, Münsterrera joan ziren. Beste aldean Filipe IV.a Espainiakoaren ordezkariak zeuden: Gaspar de Bracamonte, Peñarandako kontea, eta Antoine Brun. Urtarrilaren 30ean testu bat adostu zuten eta Hagara zein Madrilera bidali zuten, han sinatua izateko. Urte bereko maiatzaren 15ean bakea lortua zen. Bakearekin Herbehereen independentzia lortua zen.
Testu originalaren kopia bat Hagako Rijksarchief, artxibategi nazionaletan gordetzen da.

## Erreferentziak

* 1 2 Jan Josephus Poelhekke, De vrede van Munster. 's-Gravenhage, Martinus Nijhoff, 1948.
* ↑ Gijs Rommelse, "The Role of Mercantilism in Anglo-Dutch political relations, 1650-74", 596 or.

## Ikus, gainera

* Westfaliako Bakea
* Hogeita Hamar Urteko Gerra
* Laurogei Urteko Gerra

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz):Itunaren testua gaztelaniaz.
* Datuak: Q681800
* Multimedia: Peace of Münster / Q681800
# Mighty Morphin Power Rangers

Mighty Morphin Power Rangers Haim Sabanek eta Shuki Levyk sortutako eta Fox Broadcasting Company telebista kateak 1990eko hamarkadan eman zuen zientzia-fikziozko telesail estatubatuarra izan zen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Bi astronautek 10.000 urtez gatibu zegoen Rita Repulsa sorgina istripuz askatu zuten. Ritak, bere jarraitzaileak bildu, eta Ilargian gaztelu bat eraiki eta gero Lurra konkistatzeari ekiten dio. Orduan, Zordon aztiak eta Alpha 5 bere robotak nerabe-talde bat errekrutatuko dute: Lurra babestuko duen Power Rangers taldea.

## Pertsonai nagusiak

| Aktorea | Pertsonaia | Ranger | Izaera | Denboraldia |
| Austin St. John | Jason Lee Scott | Ranger Gorria | Buruzagia | 1-2 |
| Steve Cardenas | Rocky DeSantos | Ranger Gorria | Bigarrena, Borrokalari | 2-3 |
| Walter Jones | Zachary "Zack" Taylor | Ranger Beltza | Bigarrena (Tommy ailegatu arte), Dantzari | 1-2 |
| Johnny Yong Bosch | Adam Park | Ranger Beltza | Borrokalari | 2-3 |
| David Yost | William "Billy" Cranston | Ranger Urdina | Jenio | 1-3 |
| Thuy Trang | Trini Kwan | Ranger Horia | Normal | 1-2 |
| Karan Ashley | Aisha Campbell | Ranger Horia | Abeslari | 2-3 |
| Amy Jo Johnson | Kimberly "Kim" Ann Hart | Ranger Arrosa | Gimnasta | 1-3 |
| Catherine Sutherland | Katherine "Kat" Hillard | Ranger Arrosa | Gimnasta | 3 |
| Jason David Frank | Thomas "Tommy" Oliver | Ranger Berdea | Bigarrena, Borrokalari | 1-2 |
| Jason David Frank | Thomas "Tommy ou Tom" Oliver | Ranger Berdea 2 | Tommyren klon | 2 |
| Jason David Frank | Thomas "Tommy" Oliver | Ranger Zuria | Buruzagia (Jason utzi eta gero) | 2-3 |
| Kim Strauss | Ninja | Ninja | Ninja-botereen sortzailea | 3 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q513809
# Migliarino

Migliarino Italiako udalerri bat da. Fiscaglian kokatuta dago, Txantiloi:Hiri infotaula/Eskualdea eskualdean. 3.625 biztanle ditu, 35,47 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Migliarinok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Codigoro Massa Fiscaglia Migliaro Ostellato Tresigallo Jolanda di Savoia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q95122
* Multimedia: Migliarino / Q95122
# Miglieglia

Miglieglia Suitzako udalerria da. Ticino kantonamenduan dago, Breno Subdistrict $^{(en)}$ barrutian. 2014an 311 biztanle zituen 5,13 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q70129
* Multimedia: Miglieglia / Q70129
Alto Malcantone Novaggio Aranno Curiglia con Monteviasco Dumenza
# Miglionico

Miglionico Italiako udalerri bat da. Materako probintzian kokatuta dago, Basilicata eskualdean. 2.372 biztanle ditu, 88,84 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Miglionicok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ferrandina Matera Montescaglioso Grottole Pomarico

## Kanpo estekak

* Datuak: Q52320
* Multimedia: Miglionico / Q52320
# Miggiano

Miggiano Italiako udalerri bat da. Lecceko probintzian kokatuta dago, Apulia eskualdean. 3.296 biztanle ditu, 7,8 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Miggianok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ruffano Specchia Montesano Salentino Tricase

## Kanpo estekak

* Datuak: Q52160
* Multimedia: Miggiano / Q52160
# Mighty Aphrodite

Mighty Aphrodite (euskaraz: Afrodita Ahaltsua) amodiozko komedia filma da, Woody Allen estatubatuar zinemagile, gidoigile eta aktoreak 1995ean zuzendu, idatzi eta antzeztu zuena. Woody Allenekin batera, Mira Sorvino, Helena Bonham Carter, Michael Rapaport eta F. Murray Abraham izan ziren antzezle nagusiak.
Greziar mitologiako Pigmalionen kondairan eta 1913ko George Bernard Shaw irlandar antzerkigilearen Pygmalion antzezlan ezagunean nolabait oinarritua dago, alegia, heziketa oneko gizon batek kale giroko emakume hezigabe bat ezagutuko du eta hura hezten saiatuko.
Mira Sorvinok Emakumezko bigarren aktore onenaren Oscar saria irabazi zuen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Lenny (Woody Allen) kirol kazetaria eta Amanda (Helena Bonham Carter) arte galerista seme-alabarik gabeko bikotea dira, horregatik, haur bat adoptatzea erabakitzen dute. Laister umearen adimen handiaz jabetuko dira, hortaz Lennyk jakinminez haren ama biologikoa topatzeko asmoa izango du. Aparteko andere buruargia topatuko zuelakoan, non emagaldu hezigabe, ergel eta txoriburu bat topatzen duen (Mira Sorvino). Istorio guzti honek sekulako gertakizun xelebre eta barregariak sortaraziko ditu, batez ere asmo onekoa baina txepel hutsa den Lenny lotsatia eta emagaldu lotsagabe eta ezjakinaren arteko izaera ezberditasunak direla eta. Emagaldua azken finean bere semetxoa adopzioan emateagatik guztiz atsekabetua dago, eta Lenny ezagutzeak bizimodu txarra laga eta bide zuzenari berrekiten lagunduko dio.
Filmaren tramarekin batera, zinemagileak greziar antzerkigintza klasikoko koru bat ere tartekatzen du, honek greziar eskola zaharraren legez istorioaren "tragedia" azaltzen du. Halere, koru honen solasa txantxez betea dago; adibidez, une batean koruak jainkoen jainko den Zeusi deitzen diote, baina hau ez dagoenez, erantzungailu automatikoan mezua lagako diote

## Aktoreak

* Woody Allen: Lenny Weinrib
* Mira Sorvino: Leslie / Linda Ash
* Helena Bonham Carter:Amanda Sloan Weinrib
* Michael Rapaport: Kevin
* F. Murray Abraham: Greziar koruko burua
* Olympia Dukakis: Jokasta
* David Ogden Stiers: Laio
* Jack Warden: Tiresias
* Danielle Ferland: Kasandra
* Peter Weller: Jerry Bender
* Claire Bloom: Sloan andrea

## Kanpo estekak

* Mighty Aphrodite filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* Mighty Aphrodite filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q1354109
# Miglianico

Miglianico Italiako udalerri bat da. Chietiko probintzian kokatuta dago, Abruzzo eskualdean. 4.633 biztanle ditu, 22,73 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Miglianicok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ari Giuliano Teatino Ortona Tollo Villamagna Francavilla al Mare Ripa Teatina

## Kanpo estekak

* Datuak: Q51248
* Multimedia: Miglianico / Q51248
# Mighty Joe Young (1949ko filma)

Mighty Joe Young 1949ko Ernest B. Schoedsack estatubatuar zinema zuzendarien filma da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Afrikara eginiko bidaia batean, ikuskizunen munduko enpresari batek hamar oineko garaiera duen gorila erraldoi bat aurkituko du; harekin batera, maskota gisa duen emakume gazte eder bat bizi da. Enpresariak Hollywoodera joateko konbentzituko ditu eta han Afrikako Joseph Young jauna izenez aurkeztuko du gorila.

## Aktoreak

* Terry Moore: Jill Young
* Ben Johnson: Gregg
* Robert Armstrong: Max O'Hara
* Frank McHugh: Windy
* Douglas Fowley: Jones
* Denis Green: Crawford
* Paul Guilfoyle: Smith
* Nestor Paiva: Brown
* Regis Toomey: John Young
* Lora Lee Michel: Jill Young
* Paul Stader: Ben Johnsonen ordezkoa
* Mahone T. Scott: Mighty Joe Youngen ordezkoa
* Primo Carnera: bera

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1640553
* Multimedia: Mighty Joe Young / Q1640553
# Migliaro

Migliaro Italiako udalerri bat da. Fiscaglian kokatuta dago, Txantiloi:Hiri infotaula/Eskualdea eskualdean. 2.214 biztanle ditu, 22,38 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Migliarok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Migliarino Massa Fiscaglia Ostellato

## Kanpo estekak

* Datuak: Q95124
* Multimedia: Migliaro (Fiscaglia) / Q95124
# Miglierina

Miglierina Italiako udalerri bat da. Catanzaroko probintzian kokatuta dago, Calabria eskualdean. 722 biztanle ditu, 13,94 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Miglierinak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Marcellinara Tiriolo Amato San Pietro Apostolo Serrastretta

## Kanpo estekak

* Datuak: Q53655
* Multimedia: Miglierina / Q53655
# NGC 3302

NGC 3302 galaxia bat da, Antlia konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen 1835eko urtarrilaren 28an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 3302» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 3302» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 3302 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1104134
* Multimedia: NGC 3302 / Q1104134
# NGC 3303

NGC 3303 galaxia espiral bat da, Leo (konstelazioa) konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen 1784ko martxoaren 21an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 3303» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 3303» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 3303 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1104138
* Multimedia: NGC 3303 / Q1104138
UGC objektuak
# NGC 3304

NGC 3304 galaxia espiral bat da, Leo Minor konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen 1787ko martxoaren 17an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 3304» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 3304» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 3304 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1104141
* Multimedia: NGC 3304 / Q1104141
UGC objektuak
# NGC 3305

NGC 3305 galaxia bat da, Hydra konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen 1835eko martxoaren 24an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 3305» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 3305» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 3305 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1104143
* Multimedia: NGC 3305 / Q1104143
# NGC 3306

NGC 3306 galaxia espiral bat da, Leo (konstelazioa) konstelazioan. Lewis A. Swiftek aurkitu zuen 1886ko apirilaren 27an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 3306» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 3306» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 3306 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1104144
* Multimedia: NGC 3306 / Q1104144
UGC objektuak
# NGC 3308

NGC 3308 galaxia bat da, Hydra konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen 1835eko martxoaren 24an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 3308» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 3308» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 3308 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1104152
* Multimedia: NGC 3308 / Q1104152
# NGC 3309

NGC 3309 galaxia bat da, Hydra konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen 1835eko martxoaren 24an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 3309» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 3309» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 3309 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1104154
* Multimedia: NGC 3309 / Q1104154
# NGC 3300

NGC 3300 galaxia bat da, Leo (konstelazioa) konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen 1784ko urtarrilaren 1an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 3300» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 3300» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 3300 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q666240
* Multimedia: NGC 3300 / Q666240
UGC objektuak
# NGC 331

NGC 331 galaxia espiral bat da, Cetus konstelazioan. Francis Preserved Leavenworthek aurkitu zuen 1886ko urtarrilaren 1an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 331» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 331» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 331 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1036177
* Multimedia: NGC 331 / Q1036177
# NGC 3307

NGC 3307 galaxia bat da, Hydra konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen 1836ko martxoaren 22an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 3307» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 3307» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 3307 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1104149
* Multimedia: NGC 3307 / Q1104149
# Mongo

Mongo izan daiteke:
* Mongo, mongoldar tugriken ehuneko bat;
* Mongo, Kongoko Errepublika Demokratikoko etnia.
* Mongo, Txadeko hiria;
* Mongo, Flash Gordonen planeta.

## Biografiak

* Mongo Santamaría, kubatar conga-musikaria;
* Monguito Santamaría, kubatar piano-jotzailea;
* Pabé Mongo, kamerundar idazlea;
* Stéphane Soo Mongo, frantziar aktorea;
* Thomas Mongo, kamerundar gotzaina.
# Mongleath

Mongleath, kornubieraz: Mongleudh, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Budock Water parrokian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6899515
# Mongol

Mongolak Erdialdeko Asiako talde etnolinguistiko bat dira, gaur egungo Mongolia, Errusiako Buriatia, Kalmukia, Tuva eta Jakutia eta Txinako Barne Mongolian bizi direnak. Herri nomadak dira, lamaismoaren jarraitzaileak, eta mongoliar hizkuntzak erabiltzen dutenak.
2,3 milioi mongol inguru bizi dira Mongolian, 6 milioi Barne Mongolian eta beste 2 milioi gainerako lekuetan. Daur, buriat, evenk, dordob, turvan eta kalmukak ahaideak dira.

## Definizioa

Mongol terminoak hainbat talde biltzen ditu, berez mongol deitu izan direnez gain (horiek khalkha izenarekin ere ezagutzen dira): buriatak, oiratak, kalmukak eta hegoaldeko mongolak (zenbait talde txikiago).
VIII. mendean agertu zen lehen aldiz "mongol" hitza Tang dinastiaren mendeko Txinan. Ondoren, XI. mendearen bukaeran berriro agertu zen Liao dinastian.
Gengis Khanen sasoian, XII. mendean inperio batean bildu zituenez geroztik hasi zen erabiltzen modu arruntagoan.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2014/02/08 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 190. arauaː Munduko herriak eta etniak. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q41975
* Multimedia: Mongols / Q41975
# Mongoldar arkua

Mongoldar arkua, mongoldarrek erabilitako arku berkurbatu bat izan zen. Bere eraginkortasun militarrari esker ezaguna da, beraiei esker zaldiz zihoazela geziak jaurtitzea ahalbideratzen baizien. Gengis Khanen garaian mongoldarrek erabilitako arkuak gaur egun Mongoliako Naadam jaialdietan erabiltzen diren arkuak baino txikiagoak ziren.
XVII. mendetik aurrera mantxu arkuek ordezkatu zituzten,

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2712226
# Mongo Beti

Mongo Beti (Mbalmayo, Kamerun, 1932ko ekainaren 30a - Douala, Kamerun, 2001eko urriaren 8a) frantsesez idatzi zuen idazle kamerundarra izan zen.

## Biografia

Letra Klasikoetako irakasle izan zen Erruanen. Lehenengo eleberria 1954an idatzi zuen, Ville cruelle ("Bizitza krudela"), Eza Boto ezizenarekin. Ondoren idatzi zituen Le Pauvre Christ de Bomba (1956, "Bombako Kristo gaixoa") eta Mission terminée (1957, "Eginkizun amaitua"). Lan horietan, kolonizazioaren gehiegikeriak salatu zituen. La Ruine presque cocasse d'un polichinelle (1979, "Politxinela baten hondamendi ia barregarria") satiraren ondoren, Les Deux Mères de Guillaume Ismaël Dzewatama (1983, "Guillaume Ismaël Dzewatamaren bi amak") lanarekin nabarmen utzi zuen kultura frantsesaren eta afrikarraren artean bizi den afrikarraren drama. La Revanche de Guillaume Ismaël Dzewatama (1984, "Guillaume Ismaël Dzewatamaren mendekua") lanean, Afrikako arazo politikoak aztertzen ditu. Arazo horiek, bestalde, bi saiakera-lanen oinarri izan dira: Lettre ouverte aux Camerounais (1986, "Gutun irekia kamerundarrei") eta La France contre l'Afrique, retour au Cameroun (1993, "Frantzia Afrikaren kontra, Kamerunera itzulera"). Horretaz gainera, Dictionnaire de la négritude (1989, "Beltzen hiztegia"), L’Histoire du fou (1994, "Eroaren istorioa"), Trop de soleil tue l’amour (1999, "Gehiegizko beroak hil egiten du maitasuna") eta Africains si vous parliez (2005, "Afrikarrak, hitz egigno bazenute") lanak argitaratu zituen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q248047
# Mongo (Txad)

    Artikulu hau Txadeko hiriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Mongo».
Mongo (arabieraz: مونقو‎, Mūnqū) Txadeko hiria da, herrialdearen erdialdean dagoena. Guéra eskualdeko hiriburua da.

## Demografia

| Urtea | Biztanleria |
| 1993 | 21.443 |
| 2008 | 29.261 |
| 2012 | 40.233 |

## Erreferentziak

* ↑ Berria. Estilo Liburua. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q540895
* Multimedia: Mongo (Chad) / Q540895
# Mongol (filma)

Mongol (errusieraz Монгол), AEBetan Mongol: The Rise of Genghis Khan (Mongol: Genghis Khanen Gailentzea) eta Erresuma Batuan Mongol: The Rise to Power of Genghis Khan (Mongol: Genghis Khanen Botererako Gailentzea), 2007ko Sergei Bodrov errusiar zinema zuzendariak zuzendutako historia eta epika film bat da. Temujin mongoliar buruzagiaren gaztaroan oinarritua dago, gerora Genghis Khan ospetsua bilakatu zena. Tadanobu Asano, Sun Honglei, Chuluuny Khulan eta Amadu Mamadakov aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Temujin (Tadanobu Asano/Odnyam Odsuren) mongoliar gaztearen bizitza azaltzen da, haren esklabotzatik hasi eta Genghis Khan bilakatu zen arte.

## Aktoreak

* Tadanobu Asano: Genghis Khan/Temujin
** Odnyam Odsuren: Temujin gaztea
* Sun Honglei: Jamukha
** Amarbold Tuvshinbayar: Jamukha gaztea
* Chuluuny Khulan: Börte
** Bayertsetseg Erdenebat: Börte gaztea
* Amadu Mamadakov: Targutai
* Ba Sen: Yesügei
* Sai Xing Ga: Chiledu
* Bu Ren: Taichar
* Aliya: Oelun
* He Qi: Dai-Sechen
* Deng Ba Te Er: Daritai
* Zhang Jiong: Garrison Chief
* Ben Hon Sun: Fraidea

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q733059
# Moëlan-sur-Mer kantonamendua

Moëlan-sur-Mer kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Finistère departamenduan dago, Bretainia (eskualdea) eskualdean. Guztira 8 udalerri ditu eta Moëlan-sur-Mer da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17622893
* Multimedia: Canton de Moëlan-sur-Mer / Q17622893
# Moëloita

Moëloita sulfuro motako minerala da.

## Ezaugarriak

Moëloita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Pb6Sb6S14(S3)}}$. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Moëloite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Moïse Tshombe

Moïse Kapenda Tshombe (Musumba, Belgikar Kongo, 1919ko azaroaren 10a - Aljeria, 1969ko ekainaren 29a) kongotar politikaria izan zen, Katangako presidentea 1960-1963 bitartean, eta Kongoko Errepublika Demokratikoko lehen ministroa 1964-1965 bitartean.

## Bizitza

Familia aristokratiko aberatsean jaio zen. Belgikarren kolonizazioaren denboran negozio-gizon bakarrenetarikoa izan zen. CONAKAT (Katangako Elkarteen Konfederazioa) alderdiaren sortzailea eta buruzagia izan zen. Kongoren independentziari dagokionez, federalismoaren aldeko izan zen, gerora garaile irten ziren Patrice Lumumbaren ikuspegi bateratzailearen aurka. 1960ko ekainaren 30ean Kongoren independentzia aldarrikatu eta hamar egunera, Katanga probintziaren independentzia ezarri zuen, mea-aberastasunak kontrolatzen zituzten europar enpresa ahaltsuen babesarekin. Katangako presidentea zela, mertzenario zuriez baliatu zen aginpideari eusteko, NBEari eta gobernu zentralari aurre eginez. 1963. urtean etsi egin behar izan zuen eta Europara erbesteratu zen.
1964ko uztailean, Joseph Kasa-Vubu lehendakariak gobernu zentraleko lehen ministro izendatu zuen. Politika zentralista eta atzerriko konpainien aldekoa bultzatu zuen, baina 1965. urtean Mobutu Sese Seko jeneralak estatu-kolpea eman ondoren, Espainiara erbesteratu zen. 1967ko uztailean, aginpidea berreskuratzearren europar mertzenario talde bat antolatzen ari zela, hegaldi batean bahitu eta Aljeriara eraman zuten. 1969an hil zen bihotzekoak jota.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q334830
* Multimedia: Moise Tshombe / Q334830