# Komunikabideen historia

Gizakiak kobazulotan bizi izan zenetik komunikatze mota bat erabili izan du, horrela, hainbat kobazulotan odol eta lurrez egindako hainbat irudi dauzkagu. Komunikazio mota bat dela ezan behar dugu, informazioa transmititu egiten dituztelako. Gizakia azkeneko 9000 urteetan asko garatu da eta beraz, teknologia berriaren agerpena eta komunikazio sistema berriak agertzen hasi ziren. Komunikazioa asko hobetu zen orain dela 6500 urte lehengo idazkiak agertu zirenean. Seguru aski lehenengo komunikatu idatziak errege eta kargu erlijioso altuentzat izango zirela, hauek izango zirelako irakurtzen zekiten bakarrak, baina K.a.3500an, lehenengo publikatu publikoa egin zen, hain zuzen ere Sumarian, merkatu batean. Seguruenik irudiz egina egongo zen, lehenengo alfabetatzea K.a.1600an agertu zelako. Hau Palestinan sortu zen, eta kontinente osorantz zabaldu zen;K.a.1200an, feniziarrek bereganatu zuten;Greziarrek feniziarrengandik; Etruskoek Greziarrengandik eta erromatarrek Grezia eta Etruskoengandik.Erromatarrek gero Europako leku guztietara zabaldu zuten, eta horrela Europa izango dena guztiz alfabetatuz. K.o.105. urtean Txinako enperadoreak paperaren sorkuntza adierazi zuen, non larruak eta papiroak baztertuko zituzten eta zuntz berezi hauetan idazten hasiko ziren.honekin batera liburu sendoak egiten hasi ziren , horrela beraien dokumentuak ez ziren hain erraz galtzen. Oso elementu garrantzitsua bihurtuko da papera, baina hau ez zen Europara ekarri Marco Polo haraino komertziatzera joan arte X.mendean. Papera Europan sartuta zegoen jadanik, baina liburuak ez ziren oso arin egiten. XV. mendean, Gutengberg alemaniarrak imprenta eratzen du, horrela, Bibliaren lehen inprenta egin zuen 1454.Hainbat liburu inprimatuko dira. Hauek nobleziako eta enpresa mundu berriko burges boteretsuek publikaraziko zituzten, hauek bait zuten inprenten boterea Alemanian ere lehenengo egunkariaren inprenta egingo da 1609 an, aurrerapen informatiko galanta bihurtuz. Informatiko esaten dudanean , in formazioaren transmisio hobe bati buruz hitz egiten nabil, ordu-arte egunean gertatu dena paperean jartzea ezinezkoa izan zelako. Ahaztu egin zaigu komentatzea,fotografien mundu garrantzitzua hain zuzen ere. Ikerketa hau deskuidu batekin eman zen, hain zuzen ere 1727. urtean, Johann Schulze kimikariaren eskutik. Honek konturatu egin zen zilar nitratoa argiarekin beltzitu egiten dela. 1803 an papera egiteko makina eratu zuten, horrela paper produkzioa asko handituz. 1824:filma munduaren lehenengo urratsak ematen hasiko dira. Asko moldatu beharko ziren gaur egungo kalitatera heltzeko. Hauek lehenengo saialdietan ez zuten 15 segundo baino gehiago irauten, txarto ikusten ziren eta ez zuten soinurik, baina garatu berriko teknologia bat izan zen eta horrela garai artarako aparteko garapena zen izan zen Urteak hau aurrera joana, beste bide batzuen bila hasi ziren, horrela,1873an irratiari bidea irekiz. Honek inportantzia izugarria izango du, soinua era elektriko batean transmititzen delako. Mota honetakoa da ere telegrafoa. Samuel F.B. Morse-k asmatu zuen. Hau oso baliabide erabilgarria zen, kode bati jarraituz informazioa bidal zenezalako.
Telegrafoari jarraika telefonoa daukagu, non denbora errealean “tutu” batetatik beste pertsona batekin hitz egin zenezakeen. Hau lehenengo denboretan beste telefono batekin zegoen lotuta, baina, gero, zenbaki kode bati jarraituz, edonorekin hitz egitea ahalbidetzen zuen eta gaur egun ere horrela segitzen du. Telefonoa oso erabilia da, baina askos erabiligarriagoa da telefono mugikorra, non edozein lekutik edonorekin hitz egitea ahalbidetzen dio.
Dudarik gabe aurkikuntza garrantzitsuak egin ziren XIX. Mende-arte, baina, baina teknologiaren asmakuntzarik erabilienak eta birmoldaketa inportanteenak XX. Mendean eman ziren. Hasi behar dugun puntua zinematik hasiko da. 1927. urtean soinua zuen lehen filma egingo da, “El Cantante De Jazz” deiturikoa. 1938an telebistaren lehen transmisioa izan zen, Londresen, futbol partidu.1953an kolorea jarri zioten.1960an munduko leku askotan zegoen jada eta horrela programazio desberdinak jartzen hasi ziren. 2010ean seinale digitalean emititzen hasi dira, kalitate hobea lortzeko asmoz.
Telebista, irratia, zinea…Baina gaur egungo teknologiaren erregeaz hitz egin behar badugu, mikroi-zirkuituz , mikroprozesadorez eta nano-piezez osotutako piezak dituen makina elektronikoaz hitz egin behar dugu: ordenagailua. Lehenengo ordenagailua 1946. urtean kaleratu zen. Gela bat bezain handia zen. 1992an lehenengo Windows -a agertu zen, “windows 92”.Beste edizio batzuk atera dira ere: Windows 95 /98/2000/xp(2002)/Vista(2007) eta Windows 7 azkena (2010). 981969an,ARPANET asmatu zuten E.E.B.B.etako Defentsa Departamentuak, zein honek munduko edozein lekutatik beraien zentralera konektatzea ahalbidetzen zuen. Asko gustatu zen asmakuntza. urteak joan ahala transmisio analogikotik digitalera pasatu zen . Orduan, ARPANET, Internet bilakatu zen. Gainera jende guztiak erabiltzea ahalbidetu zuten.
XXI. mendean, internet da gehien erabiltzen den telekomunikabidea, horrela egunero milioika pertsona bertan sartuz. Azken urtean ere puntako teknologia erabiliz segapoto bat ordenagailu bat bihurtu dugu eta, auskalo zer gauza berri eta txundigarri eratu daitezke etorkizunean

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12261565