OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Roger Subirats

Roger Subirachs i Burgaya (Bartzelona, 1956ko irailaren 11 – Sant Climent de Llobregat, 2017ko abuztuaren 30a), Roger izengoitiaz bere komikiak sinatzen zituen komikilari katalana izan zen. Bere lana 1970. eta 1980. hamarkadetan ezaguna egin zen.

## Biografia

Josep Maria Subirachs eskultorearen semea zen. Roger batez ere aldizkari eta underground komikietan argitaratu zituen bere lanak. Hasieran Purita (1975) eta El Rrollo Enmascarado (1973) aldizkarietan; gero, ezagunagoa egin zenean, El Víbora eta Cairo aldizkarietan; azkeneko hauetan Montesol eta Molina mailako egileekin kolaboratu zuen. 61 urte zituelarik hil zen.

## Obra

| Urteak | Izenburua | Gidoilaria | Mota | Argitalpena |
| 1973 | El Rrollo Enmascarado | | Taldeko monografia | Taldeko koedizioa |
| 1974 | Pauperrimux Comix | | Taldeko monografia | Taldeko koedizioa |
| 1974 | Catalina | | Taldeko monografia | Taldeko koedizioa |
| 1974 | De Quommic (Maria Llüisa Barraquer i Feu) | | Taldeko monografia | Taldeko koedizioa |
| 1974 | Diploma d'Honor | | Taldeko monografia | Taldeko koedizioa |
| 1974 | Purita | | Taldeko monografia | Mandrágora |
| 1977 | Propaganda Moderna | | Taldeko monografia | Pastanga |
| 1980 | Vaselín y Loto | Roger | Saila | El Víbora |
| 1980 | Emili Piula | Montesol | Saila | El Víbora |
| 1981 | Destino Gris | Montesol | Saila | Cairo |
| 1982 | Una cierta calma | Tornassol | Saila | El Víbora |
| 1984 | Roberto Ruina | Molina | Saila | Cairo |
| 1984 | El Cómic Vivo | Roger | Sail kolektiboa | Comix Internacional + Ilustración |
| 1984 | Destino Gris | | Monografia | Complot: Misión Imposible, 5. zk. |
| 1985 | Los fabricantes de estrellas | Ramón de España | Saila | Complot!, TBO (1986) |
| 1985 | Corner | | Taldeko monografia | Unicorn |

## Erreferentziak

* ↑ «Fallece el historietista Roger Subirachs a los 61 años» La Vanguardia 2017-8-30.

## Kanpo loturak

* (Gaztelaniaz): Roger Subirachs Burgaya Egilea Tebeosfera webgunean.
* (Gaztelaniaz): [http://lambiek.net/artists/r/roger.htm Comic creator: Roger Comiclopedia webgunean.
* Datuak: Q6111065
# Ruiloba

Ruiloba Kantabriako udalerria da. 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera herriak 773 biztanle zituen eta 15,16 km²-ko azalera du.

## Herriak

* Casasola.
* Concha.
* La Iglesia (Herriburua).
* Liandres.
* Pando.
* Ruilobuca.
* Sierra.
* Trasierra.

## Demografia

Bilakaera demografikoa :
| 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2000 | 2009 |
| 1.007 | 1.109 | 1.216 | 1.108 | 1.002 | 1.023 | 936 | 898 | 761 | 731 | 721 | 773 |

## Ikus, gainera

* Kantabriako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalerriari buruzko informazioa.
* Datuak: Q1637406
* Multimedia: Ruiloba / Q1637406
# Ruina montium

Ruina montium antzinako Erroman erabilitako meatzaritza-teknika zen. Urak mendi-eremu zabalak eraisteko duen indarra du oinarri, eta Plinio Zaharrak deskribatu zuen (Naturalis Historia 33, 21). Sistema horren bidez, meatzariek ur-hornidura natural edo presa artifizialak zeuden lekuetatik kanal-sarea eraikitzen zuten. Kanal horietako ura, bat-batean sarrarazten zuten lurrean egindako galerietan, desegin nahi zen muinora iristean; indar hidraulikoak lur- eta arroka-sektore handiak lehertzen zituen, uraren eta galerian harrapatutako airearen presioak eraginda. Hala askatutako lurra urarekin garbitu, eta urrea eskuratzen zuten.
Tradizioz, teknika hori ingeniaritza erromatarrari egotzi zitzaion; hala ere, kastro asturiar batzuen azterketetatik, non materialak Burdin Aroari bakarrik atxikitzen zaizkion (Castro de Ceruñales, Noceda del Bierzo, La Cogollina, Teberga), eta defentsak ruina montium teknikaren bidez hondeatu diren, gaur egun, asturren sistema prerromatarra eta tradizionala zela baiezta daiteke.
Asko erabili zuten Las Medulasen, Espainian. Paraje hark, erromatarren garaian egindako lanen ondorioz, forma berezi eta bakarra hartu zuen. Euskal Herrian, esplotazio mota honekin bat datozen hondakinak identifikatu dira Baztango Aritzakuneko parajean.

## Erreferentziak

* ↑ «LacusCurtius • Pliny the Elder's Natural History — Book 33» penelope.uchicago.edu (Noiz kontsultatua: 2020-05-01).
* ↑ Fanjul Peraza, A., (2013): “Updating the Ruina Montium (wrecking of mountains). An Iron Age ... Past, Newsletter of the Prehistoric Society, 74: 11-12.
* ↑ Las Médulas: urrearen indarra, Elhuyar 278 in Zientzia.net
* ↑ Gallego, Juanma (2013): Las Médulas: erromatarren frackina, Lurralde
* ↑ Irazustabarrena, Nagore (2015): Frackinga Erromatar Inperioan, ARGIA

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3452994
# Ruiselede

Ruiselede (historikoki Ruysselede), Belgikako mendebaldean dagoen hiria da, Mendebaldeko Flandria probintzian. 2013ko urtarrilaren 1ean 5.174 biztanle zituen.
Ruiselede kostaldeko irratiko komunikazio gune baten kokalekua zen. 1923ti 1940ra bazuen VLF antena bat. 1933ko abenduaren 30ean, masta birrinduta geratu zen hegazkin batek harekin talka egin zuenean.

## Kanpo estekak

* (Nederlanderaz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q696982
* Multimedia: Ruiselede / Q696982
# Ruiseñada

Ruiseñada Kantabriako Comillas udalerriko herrixka bat da. 2008ko azken erroldaren arabera 245 biztanle zituen. Herrixka hau 38 metroko altueran dago, eta herriburutik 3 kilometroko distantziara. Herrixka honetan honako hauek nabarmentzen dira:
* La Meazako leizea, Interes Kulturaleko Ondare izendatua, eremu arkeologiko kategoriarekin 1997an. Abenduak 30eko 145/2004 Dekretuaren bidez, babes eremua mugatu zen.
* San Adrian Eliza: Inbentariatutako Ondarea
* Brachotarren edo Arcostarren etxetzarra.
Herrixka honetan jaio zen Tomás Antonio Sanchez, XVIII. mendeko filologo eta idazle espainiar bat.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9071196
* Multimedia: Ruiseñada / Q9071196
# Ruino

Ruino Italiako udalerri bat da. Paviako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. 708 biztanle ditu, 21,46 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Ruinok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Borgoratto Mormorolo Canevino Fortunago Montalto Pavese Nibbiano Rocca de' Giorgi Val di Nizza Valverde Zavattarello Caminata

## Kanpo estekak

* Datuak: Q39853
* Multimedia: Ruino / Q39853
# Ruinas

Ruinas Oristanoko (Sardinia, Italia) udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q387507
* Multimedia: Ruinas (Italy) / Q387507
# SDC San Antonio

SDC San Antonio Iruñeko eskubaloi talde garrantzitsuena eta hiriko kirol elkarterik arrakastatsuena izan zen harik eta 2013an desagertu zen arte. Europako Kopa eta Superkopa irabazi zituen besteak beste.

## Jokalekua

Nafarroako Unibertsitate Pabiloia, Iruñean dagoena, jokatzen dute. 3.000 ikuslerentzako edukiera du eta 2000 urtean inauguratu zen.

## Historia

1955ean sortu zen taldea. 1989an ASOBAL Ligara igo zen eta 1999an lehenengo titulua lortu zuten, Espainiako Eskubaloi Errege Kopa FC Barcelonaren aurka irabaziz. 2000. urtean kontinente mailan lehen titulua erdietsi zuten, Europako Eskubaloi Errekopa hain zuzen ere, Hungariako Dunaferr taldearen kontra garaituz. 2002an eta 2005ean txapelduna izan zen ASOBAL Ligan. Garai hartako entrenatzailea "Zupo" Ekisoain iruindarra izan zen.
Diru arazoak zirela eta, 2013an taldea desegin zen. 2017an Jacar San Antonio izenarekin berriz sortu zen taldea, Lehenengo Nazional mailan.

## Palmaresa
### Nazioartean: 4

* Europako Kopa:
** Txapeldun (1): 2000-01
** Txapeldunorde (2): 2002-03, 2005-06
* Europako Errekopa:
** Txapeldun (2): 1999-00 eta 2003-04.
* Europako Superkopa:
** Txapeldun (1): 2000-01.
** Txapeldunorde (1): 2001-02.

### Estatuan: 7

* ASOBAL Liga:
** Txapeldun (2): 2001-02 eta 2004-05.
** Txapeldunorde (3): 1997-98, 1998-99 eta 2006-07.
* Errege Kopa:
** Txapeldun (2): 1998-99 eta 2000-01.
** Txapeldunorde (1): 1997-98.
* ASOBAL Kopa:
** Txapeldun (0)
** Txapeldunorde (6): 1999-00, 2000-01, 2001-02, 2004-05, 2005-06 eta 2006-07
* Espainiako Superkopa:
** Txapeldun (3): 2001-02, 2002-03 eta 2004-05
** Txapeldunorde (1): 1999-00.

## Jokalari aipagarriak

San Antonio Kirol Elkarteak jokalari aipagarri ugari izan ditu, hona hemen ezagunenetako batzuk:
| Mateo Garralda Iñaki Malumbres Josu Olalla Niko Mindegia Xabier Mikel Errekondo | Juancho Pérez Alexandru Buligan Mikhail Yakimovich Oleg Kisselev Jackson Richardson Ivano Balić Nedeljko Jovanović Jackson Richardson |

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q238802
* Multimedia: SDC San Antonio / Q238802
# Salina (Oklahoma)

Salina Oklahomako herri bat da. Mayes konderrian kokatua dago. 2010ean 1.396 biztanle zituen, 2,56 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Mayes konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q927861
* Multimedia: Salina, Oklahoma / Q927861
# Salina

Salina izan daiteke:

## Curaçao

* Saliña (Curaçao)

## Italia

* Salina (uhartea)

## Malta

* Salina (Malta)

## Estatu Batuak

* Salina (Colorado)
* Salina (Kansas)
* Salina (New York)
* Salina (Oklahoma)
* Salina (Pennsylvania)
* Salina (Utah)
# Salina (Kansas)

Salina Kansasko hiri bat da. Saline konderrian kokatua dago. 2010ean 47.707 biztanle zituen, 65,04 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Saline konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1650620
* Multimedia: Salina, Kansas / Q1650620
# Salima Mukansanga

Salima Rhadia Mukansanga (Ruanda, 1988ko uztailaren 25a) ruandar futbol arbitro bat da.

## Biografia

Salima Mukansanga 1988an jaio zen. Lanbidez emagina den arren, nazioarteko arbitro gisa hasi zen 2012an. 2017an, herrialdeetako selekzioen partida bat arbitratu zuen 20 urtetik beherakoen Emakumezkoen 2018ko Munduko Futbol Kopako sailkapen fasean, Kenyaren eta Etiopiaren artekoa. 2018an, Uruguaiko 17 urtez azpiko Emakumezkoen Munduko Futbol Kopako arbitro nagusia izan zen, eta Algarbeko Futbol Kopako (Portugal) partida batzuk arbitratu zituen.
Frantzian egindako Emakumezkoen 2019ko Munduko Futbol Kopako arbitroetako bat izan zen eta Tokioko 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan ere parte hartu zuen. Nazioarteko emakumezkoen futboleko mailarik goreneko partidak arbitratzeaz gain, Mukansangak historia egin zuen 2022an, Afrikako Nazioen Kopako partida bat, gizonezkoen sailean, arbitratutako lehen emakumea izan baitzen. Era berean, 2022an lehen hiru emakume arbitroetako bat izan zen Qatarren jokatutako Munduko Kopako gizonezkoen partidetan.
2022an, Salima Mukansanga BBCren 100 emakumeen zerrendan sartu zen.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Rwanda : Salima Mukansanga, first woman central referee in the history of the AfCON :: AWE - En» web.archive.org 2022-05-19 (Noiz kontsultatua: 2023-02-22).
* ↑ (Ingelesez) «Salima Mukansanga: All you need to know about Rwanda referee set to officiate at 2022 World Cup in Qatar | Goal.com» www.goal.com (Noiz kontsultatua: 2023-02-03).
* ↑ (Ingelesez) «CAF Competitions» CAFOnline.com (web.archive.org) 2022-12-10 (Noiz kontsultatua: 2023-02-03).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Copa Mundial Femenina Sub-17 de la FIFA Uruguay 2018: Listado oficial de Árbitras» Noticias y Reglamentos para Árbitros de Fútbol (Noiz kontsultatua: 2023-02-03).
* ↑ (Frantsesez) «CAN 2022. Qui est Salima Mukansanga, la première femme arbitre de l’histoire de la compétition ?» Ouest France (www.archive.org).
* ↑ (Ingelesez) «Salima Mukansanga: I never dreamed of officiating at the men's World Cup» CAF Online (www.archive.org) (Noiz kontsultatua: 2023-02-03).
* ↑ (Ingelesez) «BBC 100 Women 2022: Who is on the list this year?» BBC News (www.archive.org).

## Ikus, gainera

* 2022ko Munduko Futbol Txapelketa

## Kanpo estekak

* FIFA World Cup: History maker Stephanie Frappart - meet the female referees at Qatar 2022 Olympics.com
* Datuak: Q64027148
* Multimedia: Salima Mukansanga / Q64027148
# Salina (New York)

Salina Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Onondaga konderrian kokatuta dago, New York estatuan. 33.223 biztanle ditu, 15,06 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Onondaga konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3708563
* Multimedia: Salina, New York / Q3708563
# Salina (Utah)

Salina Ameriketako Estatu Batuetako hiri bat da. Sevier konderrian kokatuta dago, Utah estatuan. 2.441 biztanle ditu, 15,996578 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Sevier konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q483370
* Multimedia: Salina, Utah / Q483370
# Samina

Samina (frantsesezko jatorrizkoan, La Douleur) Marguerite Duras frantses idazleak 1985ean argitaratutako liburu bat da.

## Edukia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Samina narrazio bilduma bat da (sei istorio guztira); narrazio horietako batzuk autobiografikoak dira (edo autofikzioa, bestela) eta beste batzuk asmatuak (fikziozkoak).
Liburuari izenburua lehen istorioak ematen dio, eta horixe da bertako luzeena. Parisen gertatzen da, alemanek okupatuta duten garaian, Bigarren Mundu Gerran. Robert Antelme eta Marguerite (egilea) Erresistentzian dabiltza. 1944an, Robert segada batean erori eta Alemaniara deportatu dute, kontzentrazio-esparru batera. Narrazio horretan Roberten itxarote larrigarria kontatzen zaigu, haren emazte Margueriteren ahotsaz. Alemaniako esparruak askatzen ari direla, deportatuak Parisera itzultzen hasiak dira, tantaka bezala, kondizio penagarrietan gehienak. Eta hor dago emaztea (narratzailea) Roberten zain, bere bakardadean; hura oraindik bizi den ala fusilatu duten ez dakiela, ezer ez jakiteak eta itxaron beharrak sortzen dion egonezin saminean.
Testu hauek okupazioaren azken egunetan idazten hasi baziren ere (Cahiers de la Guerre), 1985era arte ez ziren argitara eman; esan bezala, batzuk fikziozkoak eta besteak benetako gertaeretan oinarrituak daude, eta kezka moral baten lekukotasuna uzten digute, borreroen eta biktimen arteko harreman konplexuetan barneratuz.

## Euskarazko itzulpena

Liburua Xabier Artola Zubillagak euskaratu eta Erein argitaletxeak argitaratu zuen, 2014an, Literatura Unibertsala bildumaren barruan. Azala Antton Olariagak diseinatu zuen.

## Erreferentziak

* 1 2 Duras, Marguerite. (L.G. 2014). Samina. Erein ISBN 978-84-9746-899-2. PMC 920313242. (Noiz kontsultatua: 2022-06-30).
* ↑ «NorDaNor | EIZIE» nordanor.eus (Noiz kontsultatua: 2018-04-20).

## Ikus, gainera

* Korridorean eseritako gizona (Wikiteka).
* Marguerite Duras.

## Kanpo estekak

* Marguerite Duras. Biographie, analyses, extraits.
* Datuak: Q3021310
# Samir Amin

Samir Amin (Kairo, 1931ko irailaren 3a - Paris, 2018ko abuztuaren 12a) egiptoar ekonomialari marxista izan zen. Parisen politika, estatistika eta ekonomia ikasi zuen. Alderdi Komunistako kide izan zen, sobietarrekin desadostasunez alderdia utzi eta maoismoaren ideologia garai batez bereganatu zuenera arte. Hainbat lanpostu eta kargu izan zituen bere bizitzan, irakasle eta ekonomialari moduan. Bereziki, Hirugarren Munduko herrialdeek kapitalismoarekin duten mendekotasun harremana eta globalizazioa aztertu zituen, kapitalismoaren aurkako jarrera irmoa atxikiz.
Periferiako herrien deskonexioaren teorikotzat jo izan da.

## Erreferentziak

* ↑ Zubiria Kamino, Pello. (2018). «Samir Amin hil da, periferiako herrien deskonexioaren teorikoa» Argia (2.612 zk.) ISSN 0213-909X. (Noiz kontsultatua: 2018-10-10).
* Datuak: Q334134
* Multimedia: Samir Amin / Q334134
# Samir de los Caños

Samir de los Caños Zamorako probintziako udalerria da, Aliste eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 208 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Zamorako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Herri txikiei buruzko informazioa Gaztela Leongo juntaren webgunean.
* Datuak: Q1766862
* Multimedia: Samir de los Caños / Q1766862
# Samiano

Samiano Trebiñuko Konderriko herria da. 2007ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, auzoak 14 biztanle ditu.

## Demografia eta biztanleria

Samianoko biztanleria :
| 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 |
| 10 | 10 | 10 | 9 | 10 | 10 | 12 | 14 |

## Garraio

Eskualdeko Garraioa sareak linea bat ditu herrian:
* Eskualdeko Garraioa
| Zerbitzua | Hasiera | Ibilbidea | Amaiera ⁠ |
| 16 | Armentia T. Trebiñu | Arluzea • Markiz • Saseta • Urarte • Paritza • Lañu • Albaita • Fuidio • Faidu • Mesantza • Samiano • San Martin Galbarin • Torre • Argote • Axarte • Agilu • Marauri • Ogeta • Saratsu • Pedruzo • San Vicentejo • Imiruri • Uzkio | Armentia T. Trebiñu |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9073235
* Multimedia: Samiano / Q9073235
# Samianigoko geltokia

Samianigo Espainiako Aragoiko tren geltoki bat da, Samianigo udalerrian kokatuta dagoena.

## Egoera

Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Zaragoza — Canfranc

## Zerbitzuak

Renfe Operadora
 Zerbitzua  Hasiera  Ibilbidea  Amaiera ⁠
56Zaragoza DeliciasZaragoza–Portillo • Zaragoza–Goya • Zaragoza–Miraflores • Villanueva de Gallego • Tardienta • Huesca • Ayerbe • Riglos–Concilio • Riglos–Geralekua • Santa Maria d'a Penya • Anzanigo • Candarenas–Aquilue • Samianigo • Jaka • Gaztelu Jaka • Villanuga–LetranzCanfranc :

## Erreferentziak

* ↑ Espainiako burdinbide sarea

## Ikus, gainera

* Zaragoza-Canfranc burdinbidea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5486484
* Multimedia: Sabiñánigo train station / Q5486484
# Samien Lurraldea (Finlandia)

Finlandiako Sami Lurraldea (finlandieraz: Saamelaisten kotiseutualue; iparraldeko samieraz: Sámiid ruovttuguovllu) Finlandiako Lappi lurralde iparraldeko autonomia murriztu bat duen inguru berezi bat da. Sami kultura eta hizkuntzari buruzko auzietan erabakiak hartzeko boterea du Finlandiako konstituzioaren arabera, bertan herrialdeko samien erdia bizi baita. 1973. urtean sortu zen.
Inguru berezi hau Enontekiö, Inari eta Utsjoki udalerriek eta Sodankylä udalerriko iparraldeko zati batek osatzen dute, eta lau horien artean Finlandiako Sami Parlamentua aukeratzen dute, lau urtean behin antolatzen diren hauteskundeetan. Hauteskunde hauetan samiek beste inork ez dezake bozkatu; parlamentuak erabaki duenez, sami horiek gutxienez herri honen parte sentitu eta ama hizkuntza samiera duten guraso edo aitona-amonaren bat eduki behar dute. Guztira, 3.000 pertsonak baino gehixeagok bozkatu dezakete.
Hauek dira ehunekoak:
* Enontekiö %19 (%9,2)
* Inari %30 (%5,9)
* Sodankylä %4 (%1,3)
* Utsjoki %70 (%46,6)
Parentesi artean, samiera ama hizkuntza dutenen ehunekoa.

## Erreferentziak

* ↑ Uta Saamelaiset. 2013.10.22

## Ikus, gainera

* Finlandiako Sami Parlamentua

## Kanpo estekak

| Sami Parlamentuaren webgunea (Ingelesez) | Finlandiako konstituzioa (Ingelesez) |
# Samintasunaren Kofradia (Sevilla)

Samintasunaren Kofradia (gaztelaniaz: Hermandad de la Amargura) Sevillako Aste Santuan ateratzen den kofradia sakramental bat da, Andaluzian.

## Historia

San Julian parrokiako penitentzia ermandade edo kofradia bezala sortu zen XVII. mendearen amaieran. Lehenengo arauak 1696ko ekainaren 2an onartu zituzten, eta lehen penitentzia-estazioa 1699ko apirilaren 12an egin zuten, Erramu Igandean.
1724an parrokiaz aldatu zen eta Palmako San Joan elizara aldatu zen. 1893an palioaren pasoak su hartu zuen, baina Antonio Susillok zaharberritu zituen irudiak salbatu ahal izan ziren.
1954an, Pio XII.a aita santuak koroatze kanonikoa eman zion Ama Birjinari, eta lehen Ama Birjina izan zen sari horrekin.
2004an, San Juan de la Palmako Ermandade Sakramentalaren sorreraren 450. urteurrena, penitentzia-ermandadearekin bat egin zeneko mendeurrena eta Amarauneko Ama Birjinaren koroatze kanonikoaren 50. urteurrena ospatu zituen.

## Erreferentziak

* ↑ Moreno, Isidoro. (1999). Las hermandades andaluzas : una aproximación desde la Antropología. (2a. ed. argitaraldia) Universidad de Sevilla ISBN 84-472-0388-3. PMC 41548870. (Noiz kontsultatua: 2023-05-06).
* ↑ «La GyT: Historia de la Hdad de la Amargura: Narrativa» web.archive.org 2014-11-13 (Noiz kontsultatua: 2023-05-06).
* ↑ «.:: RAFAES.COM ::.web cofrade de Sevilla» www.rafaes.com (Noiz kontsultatua: 2023-05-06).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Un pontifical conmemorará el cincuenta aniversario de la coronación canónica de la Virgen de la Amargura» sevilla 2004-11-21 (Noiz kontsultatua: 2023-05-06).
* ↑ (Gaztelaniaz) «La Amargura aprueba la salida extraordinaria de la Virgen en 2004» sevilla 2002-11-21 (Noiz kontsultatua: 2023-05-06).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5895077
* Multimedia: Hermandad de la Amargura, Sevilla / Q5895077
# San Adriango mendi-aterpea

San Adriango mendi-aterpea edo Lizarrateko mendi-aterpea Aizkorri mendilerroaren Gipuzkoako aldean dagoen mendi-aterpea da. Lizarratetik oso hurbil dago, 980 metroko garaieran. Aizkorri mendilerroko edozein menditara igotzeko abiapuntu aproposa da. Gaur egun, itxita dago, berritzeko lanak egiten ari direnez.
Aterpe honetara heltzeko ohiko bidea da Otsaurte mendatetik abiatzen den mendi-pista hartzea. Aterpetxetik ehunka metro batzuk beheragoraino eramango gaitu.

## Historia

Mikeleteen etxe izateko eraiki zuten. Arabatik Gipuzkora sartzen zirenek zerga bat ordaintzen zuten, hots, muga igarotzen zuten salgaien kontrolatzeko aduana modukoa zen.

## Erreferentziak

* ↑ Andere Santisteban: «La reapertura del refugio de San Adrián en Aizkorri completaría la red actual», Casimiro Bengoetxea mendizaleari eginiko elkarrizketa, Noticias de Gipuzkoa, 2010-10-04.

## Ikus, gainera

* Lizarrate

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12266834
* Multimedia: San Adriango mendi-aterpea / Q12266834
# San Agustin (argipena)

San Agustin santu izena da:
* San Agustin Hiponakoa: Filosofoa.
* San Agustin Canterburykoa: Apezpikua
Hauen ohorez, toki izen ugarik San Agustin dute:
* San Agustín: Teruelgo probintziako (Espainia) udalerria.
* San Agustín del Pozo: Zamorako probintziako (Espainia) udalerria.
* San Agustín del Guadalix: Madrilgo Erkidegoko (Espainia) udalerria.
# San Adriango markesaren jauregia (Tutera)

San Adriango markesaren jauregia Nafarroako Tutera udalerrian dagoen Berpizkundeko jauregi bat da. Tuterako Alde Zaharreko Magallón kalean dago. 1994ean Nafarroako kultura ondasuna izendatua izan zen.

## Historia

XVI. mendearen lehen erdialdean Juan de San Juanek eraiki zuen. 1991 eta 1993an zaharberritua izan zen, UNED eta Hizkuntza Eskola Ofizialeko egoitza bilakatuz.
Iberiar Penintsulako Gerran egun batzuz eta Tuterako gudua jazo arte, Francisco Javier Castaños jeneralaren koartel nagusia izan zen, gudu honetan, 1808ko azaroaren 23an Jean Lannes frantziar mariskalaren gudarosteek Castaños espainiar jeneralaren gudarosteak garaitu zituen.

## Eraikina

Adreiluz eginiriko Berpizkunde garaiko eraikina da. Fatxada balkoi, arkupe eta egur landuzko teilatu izkun harrigarriez osatua egoteaz gain, gizaki itxurako irudi eta hainbat frisoz apaindua dago. Barnealdean, berpizkundeko patio bikain bat dago, bi solairuko arkupez inguratua, bai eta eskailera dotore bat ere.

## Erreferentziak

* ↑ Martínez-Escalada, J. (1999). Historia de Tudela contada por sus calles. Navarro&Navarro, Zaragoza, 565. orr.
* ↑ García Gainza, M.A., Heredia Moreno, M.C., Rivas Carmona, J. y Orbe Sivatte, M. (1980). Merindad de Tudela. Catalogo Monumental de Navarra, Ed. Institución Príncipe de Viana, Arzobispado de Pamplona, Universidad de Navarra, I. bilduma, 492 orr., 723 irudi.

## Ikus gainera

* Nafarroako kultura ondasunak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q19900902
* Multimedia: Palacio del Marqués de San Adrián / Q19900902
# San Adrian eliza (Leranotz)

San Adrian eliza Esteribarko Leranotz lekuan XVII. mendeko kristiau eliza bat da.

## Eraikina

Eliza XVII. mendearen hasieran dokumentatutako eraikuntza da, Erdi Aroko aurreko eliza baten eraldaketatik eratorritakoa ziurrenik.
Habearte bakarreko oinplano angeluzuzena du, bi atalekoa, burualde zuzena eta alboko kapera irekiak espazio horretan. Habeartea eta burualdea kanoi-ganga batez estalita daude. Obrako koru bat habeartearen oinaldean altxatzen da. Sakristia burualdeari atxikita dago, Epistolaren aldetik, eta ertz faltsuko gangaz estalita dago.

## Erreferentziak

* «Esteribar | Leranotz» esteribar.org (Noiz kontsultatua: 2021-09-11).

## Ikus, gainera

* Leranotz

## Kanpo estekak

* Datuak: Q65970878