OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Pillemoine

Pillemoine Frantziako udalerria da, Jura departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 62 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an Pillemoine udalerrian erroldatutako biztanleak 62 ziren. Familiak 24 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 29 etxebizitza zeuden, 23 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 5 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. 26 etxeak ziren eta 3 apartamentuak ziren. 23 etxebizitza nagusietatik 16 bere jabearen bizilekua ziren, 6 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 5 etxek hitu gela zituzten, 5 etxek lau zituzten eta 13 etxek bost zituzten. 23 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 13 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 9 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Pillemoine udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 0 | 90-94 | 0 |
| 0 | 85-89 | 0 |
| 4 | 80-84 | 0 |
| 0 | 75-79 | 0 |
| 4 | 70-74 | 0 |
| 4 | 65-69 | 0 |
| 0 | 60-64 | 0 |
| 0 | 55-59 | 4 |
| 4 | 50-54 | 4 |
| 0 | 45-49 | 0 |
| 0 | 40-44 | 0 |
| 4 | 35-39 | 4 |
| 0 | 30-34 | 0 |
| 0 | 25-29 | 0 |
| 0 | 20-24 | 0 |
| 0 | 15-19 | 0 |
| 4 | 10-14 | 0 |
| 4 | 5-9 | 0 |
| 4 | 0tik 4ra | 0 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 38 ziren, horien artean 26 aktiboak ziren eta 12 inaktiboak ziren. 26 pertsona aktiboetatik 23 lanean zeuden (11 gizon eta 12 emakume) eta 3 langabezian zeuden (3 gizon). 12 pertsona inaktiboetatik 5 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.

### Ekonomia jarduerak

2007an herrian zegoen saltoki bakarra informazio eta komunikazio enpresa batena zen.
2000. urtean Pillemoine udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q744363
* Multimedia: Pillemoine / Q744363
# Pilleth

Pilleth, galesez: Pilalau, Galesko udalerri txiki bat da, Powys konderrian. Lugg ibaiaren gain dago, Presteigne udalerrirako bidean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7194165
* Multimedia: Pilleth / Q7194165
# Pillig

Pillig Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Mayen-Koblentza (barrutia)|Mayen-Koblentza]] barrutian. 2014an 467 biztanle zituen 6,29 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q602111
* Multimedia: Pillig / Q602111
# Pillaton

Pillaton, kornubieraz: Trebeulyow, Ingalaterrako Kornualles konderriko herri eta parrokia zibil bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7194155
* Multimedia: Pillaton / Q7194155
# Pillerton Priors

Pillerton Priors edo Over Pillerton, Ingalaterrako erdialdean dagoen udalerri bat da, Warwickshire konderrian.
2011n 294 biztanle zituen.
* Datuak: Q2790682
* Multimedia: Pillerton Priors / Q2790682
# Pillgwenlly

Pillgwenlly, galesez: Pillgwenlli, Galesko Newport hiriko hautes-barruti eta komunitate bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7194170
* Multimedia: Pillgwenlly / Q7194170
# Pillaita

Pillaita mineral bat da.

## Ezaugarriak

Pillaita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Pb9Sb10S23ClO0.5}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 - 4 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Pillaite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3904976
* Multimedia: Pillaite / Q3904976
# Pillerton Hersey

Pillerton Hersey, Ingalaterrako erdialdean dagoen herri bat da, Warwickshire konderrian.
2011n 170 biztanle zituen.
* Datuak: Q2452992
* Multimedia: Pillerton Hersey / Q2452992
# Phyllopoda

Phyllopoda edo filopodoak Branchiopoda krustazeo subklase bat dira. Haien artean Triops eta cladocerak daude.

## Sailkapena

Martin & Davis-en arabera (2001) Phyllopoda azpiklaseak talde hauek ditu:
* Ordena Notostraca Sars, 1867
          Familia Triopsidae Keilhack, 1909
* Ordena Diplostraca Gerstaecker, 1866
    Azpiordena Laevicaudata Linder, 1945
          Familia Lynceidae Baird, 1845
    Azpiordena Spinicaudata Linder, 1945
          Familia Cyzicidae Stebbing, 1910
          Familia Leptestheriidae Daday, 1923
          Familia Limnadiidae Baird, 1849
    Azpiordena Cyclestherida Sars, 1899
          Familia Cyclestheriidae Sars, 1899
    Azpiordena Cladocera Latreille, 1829
       Infraordena Ctenopoda Sars, 1865
          Familia Holopediidae Sars, 1865
          Familia Sididae Baird, 1850
       Infraordena Anomopoda Stebbing, 1902
          Familia Bosminidae Baird, 1845
          Familia Chydoridae Stebbing, 1902
          Familia Daphniidae Straus, 1820
          Familia Macrothricidae Norman & Brady, 1867
       Infraordena Onychopoda Sars, 1865
          Familia Cercopagididae Mordukhai-Boltovskoi, 1968
          Familia Podonidae Mordukhai-Boltovskoi, 1968
          Familia Polyphemidae Baird, 1845
       Infraordena Haplopoda Sars, 1865
          Familia Leptodoridae Lilljeborg, 1900

## Erreferentziak

* ↑ https://web.archive.org/web/20091229075346/http://web.vims.edu/tcs/LACM-39-01-final.pdf

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2739896
* Espezieak: Phyllopoda
# Phyllorhynchus

Phyllorhynchus Colubridae familiako narrasti genero bat da. Mexiko eta Ameriketako Estatu Batuetan bizi dira.

## Espezieak

* Phyllorhynchus browni Stejneger, 1890
* Phyllorhynchus decurtatus (Cope, 1868)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q511283
* Multimedia: Phyllorhynchus / Q511283
* Espezieak: Phyllorhynchus
# Phylloporus pelletieri

Phylloporus pelletieri Boletaceae familiako onddo espezie bat da. Jangarri kaskarra eta urria.

## Deskribapena

Kapela: 2 eta 7 cm bitarteko diametrokoa, hasieran erdiesferikoa, ondoren ganbil-laua eta deprimitu samarra; ertza fina, biribilduta eta gero soberakinekin. Azal lehorra, ale gazteetan tomentu pixka batekin, heltzean erraz pitzatzen da, marroi-gorrixka kolorekoa.
Orriak: Lodiak, zabal edo anastomosatuak, argizarizko itxurarekin, nahaspilatuetatik adarkatuetara, hori-urre kolorekoak
Hanka: Zilindrikoa, kurbatua, luzetarako saihetsekin, horixka koloretik okre antzekora, kapelaren kolore bereko zuntzexka finekin.
Haragia: Gutxi, ez oso trinkoa, marroi purpura kolorekoa kapelan eta zuri-horixka oinean, usain eta zapore ahulekoa.

## Jangarritasuna

Jangarria da, baina ez du sukaldaritzako baliorik, bakana delako.

### Nahasketa arriskua

Phylloporus pelletieri, erraz ezagutzen da orrien forma eta koloreagatik.

## Sasoia eta lekua

Udan, ametsen (Quercus pyrenaica) eta gaztainondoen (Castanea sativa) azpian, sortakatua. Espezie urria

### Banaketa eremua

Europa.

## Espeziearen egoera

Aranzadi Elkartearen arabera, Phylloporus pelletieri desagertzeko arriskuan dauden onddoen eusko-kantauriar Zerrenda Gorrian dago. Azken urteotan mikologia adituek onddo batzuen beherakada kuantitatibo eta kualitatibo handia egon dela ohartarazi dute. Adituen esanetan, egoera honek hainbat eragile ditu, tartean klima aldaketa, pestiziden erabilera eta bilketa masiboak.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Morales Pulido Juan, Carmona Perate José Julián. (1981). Sociedad Micologica Extremeña, Medalla de Extremadura 2019. .
* ↑ Zerrenda Gorria, Aranzadi Zientzia Elkartea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q249595
* Multimedia: Phylloporus pelletieri / Q249595
# Pietroasa (Bihor)

Pietroasa Errumaniako udalerri bat da, Bihor konderrian. 3.014 biztanle ditu, 205,35 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Pietroasa $^{(en)}$ Chișcău $^{(en)}$ Cociuba Mică $^{(en)}$ Giulești $^{(en)}$ Gurani $^{(en)}$ Măgura $^{(en)}$ Moțești $^{(en)}$

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16425685
# Pietro Mennea

Pietro Mennea (italieraz: ˈpjɛtro menˈnɛa ahoskatua; Barletta, 1952ko ekainaren 28a - Erroma, 2013ko martxoaren 21a) italiar atleta izan zen, zalutasun-probetan espezializatua. Mexikon, 1979an, 200 metroko lasterketako munduko errekorra hautsi zuen: 19,72 segundo. Atletismoaren historian denbora gehien iraun duen marketako bat izan da, 1996an Michael Johnson estatubatuarrak hautsi zuen arte. Menneak bost alditan parte hartu zuen Olinpiar Jokoetan (1972, 1976, 1980, 1984 eta 1988): brontzezko domina lortu zuen Munichen (1972), eta urrezkoa Moskun (1980). 1974ko Europako txapelketetan ere urrezkoa lortu zuen. Halaber, 100 eta 200 metrotako Europako txapeldun izan zen 1978an. Hamar aldiz irabazi zuen Italiako 200 metroko txapelketa, eta pista estaliko 400 metroko Europako txapeldun izan zen 1978an. Bere karreran, 200 metroko 164 lasterketa egin zituen 21 segundoren azpitik.
2013an ere, non Munduko errekorra 19,19 segundoan duen Usain Boltek, Mennearen markak Europako errekor izaten jarraitzen du.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q5444
* Multimedia: Pietro Mennea / Q5444
# Pietro Torrigiano

Pietro Torrigiano (Florentzia, 1472-Sevilla, 1528) italiar eskultorea eta pintorea izan zen.

## Biografia

Michelangeloren ikaskidea izan zen, eta Erroman lan egin zuen Alexandro Borgia Aita Santuarentzat. Londresen Henrike VII.aren eta bere emaztearen estatuak zizelatu ondoren, Sevilla hartu zuen bizilekutzat. Aipagarriak dira haren Ama Birjina Haurrarekin eta San Jeronimo eskulturak. Eragin handia izan zuen, besteak beste, Velázquez eta Zurbarán pintoreengan. Inkisizioak eskultorea atxilotzeko agindua eman zuen, eta espetxean hil zen nahiz eta bere heriotzaren inguruko bertsio desberdinak izan.
Francisco de Goya berreskuratu eta aldarrikatu zuen eskultore honen obra.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/28 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* (Italieraz):Vita di Torrigiano, scultor fiorentino, Giorgio Vasariren testua.
* (Italieraz):La vita di Benvenuto Cellini, fiorentino
* (Gaztelaniaz):"Muerte de Torrigiano", José Mª Rodríguez de Losadaren testua.
* Datuak: Q948332
* Multimedia: Pietro Torrigiano / Q948332
# Pietro da Cortona

Pietro da Cortona edo Pietro Berettini (edo Berrettini) (Cortona, 1596ko azaroaren 1a - Erroma, 1669ko maiatzaren 16a) margolari eta arkitekto italiarra izan zen.
Pietro de Cortona Barrokoaren hasierako garaian egon zen. Bere margoengatik eta dekorazioengatik ezagutzen da. Erroman ezarritako artista nagusietako bat izan zen, Bernini eta Borrominirekin batera. Arte Barroko dekoratiboan obra gehien egin zituena zen, Giovanni da San Giovanni eta Giovanni di Stefano Lanfranco baino gehiago.

## Biografia

1611n Baccio Carpiko tailerrera joan zen 1612 an Erromara joan zen eta artista famatu batzuk ikasi zituen adibidez: Rafael eta Annibale Carracci.
Bere karrera, Sacchetti familiaren zerbitzura hasi zuen, 1623an, "la villa de Pigneto"ren lanak eman zizkion.
1624an Palazzo Matteia dekoratu zuen "El sacrificio de Polissena"rekin eta "El triunfo de Baco" rekin (gaur egun Capitolinos Museoan (Erroman). Sacchetti-ko jauregian Marin jauna eta Barberini Kardenala ezagutu zituen. Barberini Kardenalaren esker beraren pinturazko lehenengo enkargu nagusia lortu zuen, "El ciclo de frescos decorativos de Santa Bibiana" Erroman (1624-1626), Horko fatxada Berninik egin zuen. Horregatik famatua egin zen eta beste obra batzuk egin zituen besteak beste 1629 an "El rapto de las sabinas" margotu zuen.
1633tatik 1639ra, papa Urbano VIII Aita Santuak enkargatutako obra bat egin zuen, bere freskorik ospetsuena:" Alegoría de la Divina Providencia" ("Gloria de los Barberini" moduan ezagututa), Barberiniren jauregiko sabaian aurkitzen da (Erroman).
1637. eta 1647. urteen artean Pitti Florentziako Jauregiko aretoak apaindu zituen. Lan hau Pierre Pugetekin egin zuen. Bere azken bizitza urteetan apaindu zituen Pamphili de la Piazza Navona Jauregiko Eneasen Galeria eta Erromako Filipensesen eliza berriko gangak. San Lucasen Akademiaren printze bihurtu zen.

## Obrak

Bere proiektu arkitektoniko ezagunenak hauek izan ziren:
Barrokoaren lan arkitektoniko handienetariko bat San Lucasen eta Santa Martinaren Eliza izan ziren (1635-1650etatik). Gurutze greziarreko eliza honen erarako Miguel Ángelen fabrika zirkularra hartu zuen erreferentzia moduan Florentziako San Lorenzo-ren Basilikan. Espazio zentrala azentuatu zuen, kupula zutabe gainean jaitsiz eta atzeko kaperek zatiketa erradialak eratzen dituzte.
Santa Maria della Pace-ren (1656-1667ren artean) kanpoaldea egin zuen, ezaguna da Erdi Aroko giroa zeukalako. Bere lanik osoena zen eta Carlo Fontanak lagundu zion. Santa Maria in Via Lata - arkupea egin zuen (1660. urtean).
Pietro da Cortona Castel Gandolforen pintura egin zuen gaur ezagutzen dugun moduan.

### Anatomia orriak

Anatomicaea Tabulaeko orriak (Anatomia-Taulak) 1618an landu ziren. Taula hauek bereziki adierazkorrak dira.
* Datuak: Q333323
* Multimedia: Pietro da Cortona / Q333323
# Pietro de Monte

Fra' Pietro del Monte (Monte San Savino, 1499 – Valletta, 1572ko urtarrilaren 26a) Maltako Ordenako 50. Printze eta Maisu Handia izan zen 1568tik hil zen arte.
Italian jaio zen Guido Lotti izenarekin eta Julio III.a Aita Santuaren iloba zen. Maltara iritsi zenean, fraidea zen Capuan, eta 1522ko Rodasko setioan ere borrokatu zuen. 1565eko Maltako Setio Handian Sengleako San Migel gotorlekua defendatzeaz arduratu zen eta 55 egunez eustea lortu zuen errefortzuak iritsi arte.
1568an Maisu Handi izendatu zuten. Bere agintaldian Valletta hiriburu berria eraikitzen jarraitu zuen. Ordena ofizialki Vallettara aldatu zen 1571ko martxoaren 18an.
Ordenako flota ere indartu egin zen eta Lepantoko gudu garailean parte hartu zuen 1571ko urriaren 7an.
* Datuak: Q1542534
* Multimedia: Pietro del Monte (GM 50) / Q1542534
# Pietroasa

Pietroasa honakoa izan daiteke:
* Pietroasa (Timiș)
* Pietroasa (Bihor)
# Pietro Nenni

Pietro Nenni (Faenza, Italia, 1891ko otsailaren 9a - Erroma, Italia, 1980ko urtarrilaren 1a) italiar politikaria eta kazetaria izan zen.

## Biografia

Laborari-familia batean sortu zen eta oso gazte zela sozialismoak erakarri zuen. Avanti alderdi sozialistaren egunkariaren zuzendaria izan zen 1926 arte. Urte hartan Mussolinik egunkaria debekatu zuen eta Nennik Frantziara erbesteratu behar izan zuen. Espainiako Gerra Zibilean esku hartu zuen Nazioarteko Brigadetan. 1942an Vichyn atxilotu zuten eta Italian preso eduki zuten 1943 arte.
Ondorengo urtean bere alderdiko idazkari nagusi izendatu zuten bigarrenez. Lehen Ministrorde (1945-1946) eta Kanpo Arazoetarako ministroa (1946-1947) izan zen. Alderdiaren ezkerreko hegaleko buru izanik, komunistekin lankidetzan jardutearen aldekoa izan zen, harik eta 1956an sobietarren gudarostea Hungarian sartu zen arte. Harrezkero, demokrata kristauekin batera gobernatzearen alde azaldu zen. 1968-1969an Kanpo Arazoetarako ministroa izan zen, eta Lehen Ministrorde Aldo Mororen gobernuetan (1963-1969). Alderdiaren gidaritza utzirik (1969), bizi guztirako senatari izendatu zuten 1970ean; 1979an Senatuko lehendakari hautatu zuten.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q539486
* Multimedia: Pietro Nenni / Q539486
# Pietro Pomponazzi

Pietro Pomponazzi (Mantua, Italia, 1462ko irailaren 16a - Bolonia, 1525eko maiatzaren 18a) italiar filosofoa izan zen.

## Biografia

Paduan, Ferraran eta Bolonian Filosofia irakaslea izan zen. Aristotelesen jarraitzailea zen, eta bere Tractatus de immortalitate animae lanari esker egin zen ezagun (1516); lan horretan Aristotelesek hilezkortasuna defenditzen zuenik ukatzen du. Pomponazzirena da, halaber, patuari buruzko De facto tratatua (1525).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q318787
* Multimedia: Pietro Pomponazzi / Q318787
# Pietro Ruta

Pietro Ruta (Gravedona ed Uniti, 1987ko abuztuaren 6a) italiar arraunlaria da. Hiru Udako Olinpiar jokotan esku hartu zuen. Londres 2012an Londres 7. izan zen skull arin bikoitzean; Rio 2016an (Rio de Janeiro) 4. lemazain gabeko arinean, eta Tokio 2020an (Tokio) brontzezko domina lortu zun skull arin bikoitza kategorian Stefano Opporekin batera.

## Nazioarteko emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 03 ! | Skull arin bikoitza |
| Munduko arraunketa Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2011 | Bled Eslovenia | 02 ! | Skiff arina |
| 2017 | Sarasota Estatu Batuak | 02 ! | Skull arin bikoitza |
| 2018 | Plovdiv Bulgaria | 02 ! | Skull arin bikoitza |
| 2019 | Ottensheim Austria | 02 ! | Skull arin bikoitza |
| Europako Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2010 | Montemor-o-Velho Portugal | 01 ! | Skull arin laukoitza |
| 2017 | Račice Txekiar Errepublika | 03 ! | Skull arin bikoitza |
| 2018 | Glasgow Erresuma Batua | 03 ! | Skull arin bikoitza |
| 2019 | Luzerna Suitza | 02 ! | Skull arin bikoitza |

## Erreferentziak

* ↑ "Pietro Ruta" olympedia.org. (Ingelesez)
* ↑ "Pietro Ruta" FISAren datu-basea. (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7193035
* Multimedia: Pietro Ruta / Q7193035
# Pizgrischita

Pizgrischita mineral bat da.

## Ezaugarriak

Pizgrischita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {(Cu,Fe)Cu14PbBi17S35}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Pizgrischite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Pizgailu

Pizgailua edo txiskeroa beste gauza bati sua emateko erabiltzen den tresna da. Beharrezko erregaia, normalean gasolina edo presiozko butanoa (metxero primitiboetan metxa bat zegoen), bere deposituan dago, eta erregarria airearen oxigenoa da. Gordailuaz gain, sua pizteko gailu bat eta garra itzaltzeko gailu bat ere baditu.

## Historia

Txiskero mota primitiboena sukarria, katebegi eta ardagai zeritzona zen. Halakotzat har daiteke elementu guztiak ontzi batean elkarrekin eramaten zirelako. Harria, sukarria zen zen, burdin zati batekin kolpatzen zena (eskuarki kate baten katebegi bat), landare-zuntz lehorrez (ardagai) osatutako eskukada txiki bat pizten zuten txinpartak sortuz. Itzaltzen zen ardagaia amaitzen zenean.
Izen hori merezi izan zuten lehen metxeroak 9 milimetroko diametroa zuen hodi bat ziren (normalean letoizkoa), eta bertatik kotoizko metxa bat igarotzen zen. Beste hodi paralelo batean, sukarri bat eta torloju bat zituen gurpil ildaskatu baten kontra, zeinak, hatz batekin biraraziz, metxa pizten zuten txinpartak sortzen baitzituen. Behin metxan sortutako txingarra erabiliz gero, hodi barruan erretiratzen zen alanbre batekin lotutako estalki batekin, eta horrek txingarra itzaltzen zuen itzaltzearen ondorioz, eta oxigenorik ez zuen erretzen. Oso erabilgarriak dira landan, haize-boladekin piztuta egoten baitira, txingarra pizteko.

## Autoetako zigarreta-pizgailuak

Auto gehienek pizgailu elektrikoa dute. Pizgailu honek biribilkatutako kable bat du eta 15 eta 20 anpere arteko korronte elektrikoa ematen zaionean berotu egiten da. Pizgailuak laranja kolorea hartutakoan zigarretak pizteko gai izango da.

## Ikus, gainera

* Pospoloak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20459
* Multimedia: Lighters / Q20459
# Pizenoar

Pizenoar (antzinako grezieraz: Πίκεντες, Πικεντῖνοι) iparraldeko Adriatikoko kostaldean, Pizenon, bizi zen erromatarren aurreko herria izan zen.
K.a. IV. mendean galiar senoneek okupatuak izan ziren, iparraldeko zatia (Ager Gallicus) bereganatu zutenak. Erromatar Errepublikan pizenoarrek Erromarekin bat egin zuten, nolabaiteko autonomia mantenduz. Baina Sentinoko gudua (K.a. 295) eta gero, erromanizazio berpiztu zen.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (2015-1-30). 174. araua: Antzinateko herriak. Ekialdeko eta Europako herriak. , 9 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1754393
* Multimedia: Picentes / Q1754393
# Pizgailu zuriaren madarikazioa

Txiskero zuriaren madarikazioa ("Txiskero zuriaren mitoa" ere deitua) 27koen klubearekin lotutako hiri-kondaira bat da. Mitoaren arabera, 27 urterekin hil ziren musikari batzuek pizgailu zuri bat zuten hiltzeko unean. Horren ondorioz, pizgailu zuriak zorte txarrarekin lotu ziren. Mitoa Jimi Hendrix, Janis Joplin, Jim Morrison eta Kurt Cobainen heriotzekin lotzen da batez ere. Mitoa, bestetik, kalamuaren kulturan integratu da.

## Mitoaren aurka

2017an, Snopes.com-ek teoria ezeztatzen zuen artikulu bat argitaratu zuen, non azaldu zen Bic lantegiak ez zuela pizgailu zurien ekoizpenarekin hasi 27ko klubeko kide batzuen (Hendrix, Joplin eta Morrison barne) hil baino urte batzuk geroago arte; beste konpainia batzuek, aldiz, egindako erabili eta botatzeko pizgailuak ez zeudela oso eskuragarri garai hartan, hau da, arraro xamar zirela. Beraz, kondairak oinarririk ez du.

## Erreferentziak

* ↑ M.H. Kent: «20-year anniversary marks Cobain's tragedy». State Press.
* ↑ Evon, Dan. «Did Several Musicians Die with White BIC Lighters in Their Pockets?». Snopes.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):"Pizgailu zuriaren mitoa", Lauren Martinen artikulua.
* Datuak: Q24907535
# Pizgarri

Ekonomian, soziologian eta psikologian, pizgarria pertsona, talde edo erakunde baten jarrera, portaera edo jokabideari eragiten dion faktore bat da. Maiz, pizgarri artifizialak dira eta portaera aldarazteko erabiltzen dira, hala nola langileei gehiago lan egin dezaten ordaintzen zaizkien osagarriak eta estatu batek enpresek bertako produktuak kontsumitu ditzaten ematen dituen zerga-pizgarriak. Nolanahi ere, pizgarriak sortzerakoan motibazioa hartu behar da kontuan, pertsona eta taldeen helburu, desira eta nahiak aztertuz.

## Pizgarri-motak

* Ekonomian:
** lan-pizgarriak;
** zerga-pizgarriak.
* Marketinean,
** fidelizazioa, bezeroak gorde, euren erosketak gehitu edo enpresaren irudia bezeroen aurrean hobetzeko pizgarrien multzoa.