OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Phocoena

Phocoena Phocoenidae familiako zetazeoen generoa da. Egun generoak lau kide besterik ez ditu:
* Phocoena dioptrica (Dall mazopa)
* Phocoena phocoena (mazopa)
* Phocoena sinus
* Phocoena spinipinnis

## Kanpo estekak

* Datuak: Q135955
* Multimedia: Phocoena / Q135955
* Espezieak: Phocoena
# Phocoena dioptrica

Phocoena dioptrica Phocoena generoko zetazeoa da. Artiodaktiloen barruko Phocoenidae familian sailkatuta dago.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez)Mammals - full taxonomy and Red List status Ugaztun guztien egoera 2008an
* ↑ Lahille. (1912). 23 Ann. Mus. Nat. Hist., 269 or..

## Ikus, gainera

* Phocoenidae

## Kanpo estekak

* 'Phocoena dioptrica'ri buruzko informazioa Mammals of The World datubasean
* Datuak: Q749548
* Multimedia: Phocoena dioptrica / Q749548
* Espezieak: Phocoena dioptrica
# Pieria (unitate erregionala)

    Artikulu hau unitate erregionalari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Pieria».
Pieria (grezieraz: Πιερία) Greziako unitate erregionala da, Erdialdeko Mazedonian dagoena. Bere hiriburua Katerini hiria da.
Pieria ondoko udalerritan banaturik dago, 2011 urtetik Kallikrates programaren ondorioz (irudian, kokapena):
* Dion-Olinpo (2)
* Katerini (1)
* Pydna-Kolindros (3)

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 154. arauaː Europako eskualde historiko-politiko nagusiak. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q19896675
* Multimedia: Pieria Regional Unit / Q19896675
# Pieris (tximeleta)

Pieris Pieridae familiako tximeleten generoa da, ia kosmopolita dena.

## Espezieak

* Pieris ajaka (Moore, 1865)
* Pieris angelika (Eitschberger, 1983)]
* Pieris balcana (Lorkovic, 1970)
* Pieris bowdeni (Eitschberger, 1984))
* Aza-tximeleta (Pieris brassicae; Linnaeus, 1758)
* Pieris brassicoides (Guérin-Méneville, 1849)
* Pieris bryoniae (Hübner, 1790-1793)
* Pieris canidia (Linnaeus, 1768)
* Pieris cheiranthi (Hübner, 1808)
* Pieris davidis (Oberthür, 1876)
* Pieris deota (Nicéville, 1884)
* Pieris dubernardi (Oberthür, 1884)
* Pieris dulcinea (Butler, 1882)
* Pieris ergane (Geyer, 1828)
* Pieris erutae (Poujade, 1888)
* Pieris euorientis (Verity, 1908)
* Pieris extensa (Poujade, 1888)
* Pieris krueperi (Staudinger, 1860)
* Pieris mahometana (Grum-Grshimailo, 1888)
* Pieris mannii (Mayer, 1851)
* Pieris marginalis (Scudder, 1861)
* Pieris melete (Ménétriés, 1857)
* Pieris naganum (Moore, 1884)
* Pieris napi Linnaeus, 1758)
* Pieris narina (Verity, 1908)
* Pieris nesis (Fruhstorfer, 1909)
* Pieris ochsenheimeri (Staudinger, 1886)
* Pieris oleraca (Harris, 1829)
* Pieris persis (Verity, 1922)
* Pieris pseudorapae (Verity, 1908)
* Pieris rapae (Linnaeus, 1758)
* Pieris tadjika (Grum-Grshimailo, 1888)
* Pieris virginiensis (Edwards, 1870)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q997547
* Multimedia: Pieris (Pieridae) / Q997547
* Espezieak: Pieris (Pieridae)
# Pieridae

Pieridae lepidopteroen ordenako tximeleta-familia da. Familiak 76 genero eta 1.100 espezie ditu.

## Sailkapena

Pieridae lau azpifamiliatan banatzen da:
* Dismorphiinae (6 genero)
* Pierinae (55 genero)
* Coliadinae (14 genero)
* Pseudopontiinae (Pseudopontia paradoxa espezie bakarra)

## Espezie ezagunenak

* Gonepteryx rhamni
* Zerene eurydice
* Anthocharis cethura catalina
* Phoebis sennae
* Colias croceus
* Anthocharis cardamines
* Leptosia nina
* Colias eurytheme
* Colias philodice
* Pieris rapae
* Pieris brassicae

## Erreferentziak

* ↑ Braby, M., R. Vila, & N. E. Pierce. 2006. "Molecular phylogeny and systematics of the Pieridae (Lepidoptera: Papilionoidea: higher classification and biogeography". Zoological Journal of the Linnean Society 147(2): 239-275.
* Datuak: Q41559
* Multimedia: Pieridae / Q41559
* Espezieak: Pieridae
# Pierino Albini

Pierino Albini (Arconate, 1885eko abenduaren 16a- Saronno, 1955eko martxoaren 12a) italiar txirrindulari bat izan zen. 1904tik 1919ra izan zen profesional. Bere lehenengo lau garaipenak italiako klasikoetan lortu zituen. Urte batzuk geroago, hiru aldiz sailkatu zen lehenengo bosten artean Italiako Giroan.

## Palmaresa

1905
* Desio Kopa.
* Morbegno Kopa.
* Legnano-Gravellano-Legnano.
1906
* Milan-Domodossola-Milan eta bi etapa.
1908
* 2. Siziliako Giroan eta etapa bat.
1910
* Italiako Giroko etapa bat.
* Milan-Varese.
1912
* 3. Italiako Giroan (Taldeka izan zen, eta bera, Gerbi taldean aritu zen).
1914
* 2. Italiako Giroan eta bi etapa.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q432257
# Pieride

Greziar mitologian, Pierideak, hasiera batean behintzat, Mazedonia eta Evipeko errege zen Pieroren alabak ziren. Bederatzi dontzeila gazte ziren, musika, kantua eta olerkaritzarako dohain berezi bat zutela uste zutelako oso harro zeudenak. Hain harro zeuden euren dohainaz, Tesalia eta Greziaren zati bat zeharkatzea erabaki zutela, Helikon mendira iritsi arte, Musei erronka botatzeko, eta, honela, hauen kantuko nagusitasuna leihatzeko. "Garaitzen bazaituztegu, Parnaso eta Hipokreneren ibar loratuak utziko dizkiguzue, garaitzen bagaituzue, Mazedoniako haranak emango dizkizuegu eta babes bat bilatuko dugu Traziako mendi elurtuetan" izan zen Pierideek musei esan zietena, eta Musek erronka onartu zuten.
Pierideek euren kantua hasi zuten, hitzneurtu luze eta monotonoekin Zeus eta Erraldoien arteko borroka ospatuz, honela, neurriz gaindiko gorespenak emanez Lurraren semeen suhartasunari. Euren kantua, bizirik gabe irtetzen zitzaien, kolorerik gabe, bat etortzerik gabe. Kaliope musa izan zen erantzuteaz arduratu zena, eta, unean bertan, jainkoen botere amaigabeari eta Unibertsoaren jaunari, putz egite batekin sorrera guztiari bizia ematen diona eta begirada batekin izaki guztiak ezerezera gutxitzen dituenari ereserki bat egin zuen. Ondoren, Demeterren istorioa eta honen munduan noraezean ibiltzearen istorioa kantatu zuen, bere ama ardura, bere beldurra, bere itxaropena eta beragandik jasotzen ditugun onura ugariak, bere ohorez altxatako horrenbeste tenpluren duin egin zutena...
Kantua amaitu bezain laster, Parnasoko lamiek, epaile bezala egin behar izan zutenak, garaipena Musei eman zien. Une horretan, Pieroren alabak, gogor kexuka aritu ziren, euren arerioei erasoz, baina, une horretan, euren gorputzak luma beltz eta zuriz estali ziren eta mikatan bihurtuak geratu ziren, ondoren, hurbileko zuhaitzen adarretan pausatzera joanez. Forma berri honetan ere, euren betiko izaera mantentzen zuten, ahoberoak izateari dagokionez.
Nikandro olerkariak, dontzeila hauen izenak eskaintzen ditu: Kolinbade, Iinge, Zenkride, Zisa, Klaoris, Akalantide, Nesa, Pipo eta Drakontide. Pausaniasek, hala ere, Pierideek musen izen berberak zituztela dio, musei ematen zaizkien semeak, Pierideen semeak izateraino.
Atenastarrek, olerkaritzazale porrokatuak, Musen ohorez, aldare aberatsak altxatu zituzten. Erroman hiru tenplu sagaratu zitzaizkien, eta, horietako batean, Musak, Kamenak edo Kantorak izenekin aipatuak ziren, euren ereserkietan, jainko eta heroien balentriak ospatzen zituztelako. Gaur egun, olerkariek, bereziki latindarrek, Musei Pieride deitzen diete, Piero mendian jaio izanagatik zein Pieroren alaben aurka garaipena lortu izanagatik.

## Erreferentziak

* Metamorfosiak Ovidio: V. atala 294-317 eta 663-678
* Antonio Liberalek Metamorfosiak liburuko IX. atalean eginiko Kolofongo Nikandroren testu bilketa.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3078974
# Pierino Prati

Pierino Prati (Cinisello Balsamo, 1946ko abenduaren 13a - Como, 2020ko ekainaren 22a) italiar futbolaria izan zen, atzelari moduan aritzen zena. Bere arrakastarik handiena AC Milan taldean lortu zituen eta beste talde batzuetan ere jolastu zuen (AS Roma, ACF Fiorentina, Savona FBC). Italiako futbol selekzio nazionalarekin 14 aldiz jolastu zuen eta Europako Futbol Txapelketa irabazi zuen 1968an eta 1970eko Munduko Futbol Txapelketako finalista izan zen.

## Palmaresa
### Klub

Salernitana
* Serie C1: 1965–66
Milan
* Serie A: 1967–68
* Italiako futbol kopa: 1971–72, 1972–73
* Europako Kopa: 1968–69
* Europako Futbol Errekopa: 1967–68, 1972–73
* Kontinente arteko Futbol Kopa: 1969

### Nazioarteko

Italia
* Europako Futbol Txapelketa: 1968
* Munduko Futbol Txapelketa: finalista 1970
* Datuak: Q515815
* Multimedia: Pierino Prati / Q515815
# Phylloscopidae

Phylloscopidae familiako hegazti paseriformeen ordena da. Eurasian eta Afrikan itxuraz txantxangorriaren antzekoak dira.

## Generoa

* Phylloscopus
* Seicercus

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1929497
* Multimedia: Phylloscopidae / Q1929497
* Espezieak: Phylloscopidae
# Pirinio Atlantikoak

Pirinio Atlantikoak (frantsesez: Pyrénées-Atlantiques; okzitanieraren gaskoi dialektoan: Pirenèus Atlantics) Frantziako 64. departamendua da, Ipar Euskal Herriak eta Bearnok osatua. Metropolitar Frantziaren hego-mendebaldean dago, Akitania Berria eskualdean. Prefekturak Paue hirian du egoitza, eta beste hiri nagusiak Baiona eta Oloroe-Donamaria dira. Guztira 7.645 km² ditu, eta 647.420 biztanle (85 biz./km², 2008).

## Mugakideak

Mugakide ditu iparraldean Landak eta Gers departamenduak, ekialdean Pirinio Garaiak, hegoaldean Gipuzkoa, Nafarroa Garaia eta Huescako probintzia, eta mendebaldean Kantauri itsasoa.

## Historia

1790eko martxoaren 4an Frantziako Iraultzaren ondorioz departamenduak sortu zituztenean, Ipar Euskal Herria osatzen zuten hiru herrialdeak (Lapurdi, Nafarroa Beherea eta Zuberoa) eta Bearnoko bizkonderria Pirinio Apalak izeneko departamenduan sartu zituzten.
1969ko urriaren 10ean, departamenduak izenaz aldatzea erabaki zuen, eta Pirinio Atlantikoak izena eman zioten.

## Demografia

Bilakaera demografikoa :
| 1801 | 1831 | 1841 | 1851 | 1856 | 1861 | 1866 |
| 355.573 | 428.401 | 451.683 | 446.997 | 436.442 | 436.628 | 435.486 |
| 1872 | 1876 | 1881 | 1886 | 1891 | 1896 | 1901 |
| 426.700 | 431.525 | 434.366 | 432.999 | 425.033 | 423.572 | 426.347 |
| 1906 | 1911 | 1921 | 1926 | 1931 | 1936 | 1946 |
| 425.817 | 433.318 | 402.981 | 414.556 | 422.719 | 413.411 | 415.797 |
| 1954 | 1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 |
| 420.019 | 466.038 | 508.734 | 534.748 | 555.696 | 578.516 | 600.018 |
| 2006 | 2011 | 2016 |
| 636.849 | 656.608 | 673.986 |
1999ko erroldan, departamenduko hiririk jendetsuenak hauek dira:
* Paue: 78.732 biztanle; 181.413 aglomerazioan.
* Baiona: 40.078 biztanle; 178.965 aglomerazioan.
* Oloroe-Donamaria: 10.992 biztanle; 16.081 aglomerazioan.

## Hizkuntzak

Hizkuntza ofizial bakarra frantsesa da, eta tokiko hizkuntzak euskara eta gaskoia dira.

## Inguru naturala

* Midi d'Ossau (Erdialdeko Pirinioak)

## Kontseilu Orokorra

Departamenduko kudeaketaz arduratzen den erakunde politikoa Pauen egoitza duen Kontseilu Orokorra da.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. 36. araua: Frantziako Errepublikako eskualde- departamendu- eta hiriburu-izenak. .
* ↑ Orduko euskarazko dokumentuetan izen horrekin agertzen da. Ik. M. Rica (1975), “Traduction en Basque de termes politiques sous la Revolution”, ASJU 9, 3-172.
* ↑ www.senat.fr - Changements intervenus dans les appellations des circonscriptions

## Ikus, gainera

* Pirinio Atlantikoetako udalerrien zerrenda
* Pirinio Atlantikoetako armarria

## Kanpo estekak

* Kontseilu Orokorraren webgunea
* Prefekturaren webgunea
* Datuak: Q12703
* Multimedia: Pyrénées-Atlantiques / Q12703
# Pirinio Atlantikoetako armarria

Pirinio Atlantikoetako armarria Frantziako departamendu horretako armarria da.

## Deskribapena

Lau kuartel dituen armarri honek departamendua osatzen duten lau eskualde historikoen armarriez osatuta dago, Bearno, Zuberoa, Nafarroa Beherea eta Lapurdi hain zuzen ere.
Hona hemen kuartelen deskribapena:
* Goiko ezkerraldean (lehenengoa erresuma zela) Nafarroa Behereko armarria: hondo gorriaren gainean paraturiko urrezko kateez da, katemailaz osaturiko zortzi besoen elkargunean esmeralda bat dutela.
* Goiko eskuinaldean Bearnoko armarria: adar eta zintzarri urdinak dituzten bi behi gorri (behigorriak?) urrezko eremu batean.
* Beheko ezkerraldean Lapurdiko armarria: eskuan arpoi-dardo bat duen lehoi gorri bat urrezko eremu batean eta urrezko lirioa eremu urdinean.
* Beheko eskuinaldean Zuberoako armarria: urrezko lehoi bat eremu gorri batean.

## Erreferentziak

* ↑ Auñamendi Eusko Entziklopedia. Lapurdi (heráldica). .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2906197
* Multimedia: Coats of arms of Pyrénées-Atlantiques / Q2906197
# Pirinio Atlantikoetako monumentu historikoak

Pirinio Atlantikoetako monumentu historikoak zerrendatzen ditu artikulu honek. Departamendu honetan daude Ipar Euskal Herriko kultura ondarea osatzen duten monumentu historikoak.
2010eko abenduaren 31n, Pirinio Atlantikoetan monumentu historiko izendatutako 384 babes zituen: 95 sailkatuak eta 289 zerrendatuak.

## Monumentuak
### Euskal Herria

* Lapurdiko monumentu historikoak
* Nafarroa Behereko monumentu historikoak
* Zuberoako monumentu historikoak

### Bearno

* Bearnoko monumentu histroikoak

## Erreferentziak

* ↑ (pdf) Patrimoine et architecture - Chiffres clés 2012, p. 49. 2012-7-6.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3252377
* Multimedia: Monuments historiques in Pyrénées-Atlantiques / Q3252377
# Philipp Lahm

Philipp Lahm (Munich, 1983ko azaroaren 11) alemaniar futbolari ohia da.
Alemaniako atzelari onenetako batek 17 denboraldi egin zituen Bayern Munichen, 2002tik 2017ra eta 2011tik taldeko kapitaina izan zen. 2003tik 2005era VfB Stuttgarten jokatu zuen utzita.
113 partida jokatu zituen Alemaniako futbol selekzio nazionalarekin eta 2006ko Munduko Txapelketa irabazi zuen taldeko kapitaina izan zen.

## Palmaresa

Bayern Munich
* Bundesliga: 2006, 2008, 2010, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017
* Alemaniako Futbol Kopa: 2006, 2007, 2010, 2013, 2014, 2016
* Alemaniako Ligako Kopa: 2007
* Alemaniako Superkopa: 2010, 2012, 2016
* UEFAko Txapeldunen Liga: 2013
* UEFAren Europako Superkopa: 2013
* FIFAren Kluben arteko Munduko Kopa: 2013
Alemania
* Munduko Futbol Txapelketa: Txapelduna 2014an, brontzezko domina 2006an eta 2010ean.
* Europako Futbol Txapelketa: txapeldunordea 2008an eta brontzezko domina 2012an.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q43682
* Multimedia: Philipp Lahm / Q43682
# Philipp Lenard

Philipp Eduard Anton von Lenard (hungarieraz: Lénárd Fülöp Eduárd Antal; Preßburg, Austriar Inperioa, 1862ko ekainaren 7a - Messelhausen, Mendebaldeko Alemania, 1947ko maiatzaren 20a) alemaniar fisikaria izan zen, hungariar jatorrikoa. Hungariako Zientzien Akademiako ohorezko kidea izan zen.
Hasiera batean mekanikan lan egin zuen, Mekanika Printzipioak argitaratuz, Hertzekin batera, 1894an. Ondoren, fosforeszentzia eta luminiszentzian interesatu zen. Magnetismoaren azterketak ere egin zituen, eta prezipitatutako ur tanten oszilazioari buruzko artikuluak argitaratu zituen. 1905ean izpi katodikoei buruzko bere ikerketei esker Fisikako Nobel Saria irabazi zuen. Antisemita sutsua, 1920ko hamarkadan nazismoaren, eta bere Deutsche Physik mugimenduaren, sustatzailea izan zen.
* Datuak: Q57063
* Multimedia: Philipp Lenard / Q57063
# Philipp Melanchthon

Philipp Melanchthon, jaiotza-izena Philipp Schawarzerd (Bretten, Karlsruhetik hurbil, 1497ko otsailaren 16a - Wittenberg, 1560ko apirilaren 19a) alemaniar teologoa eta Erreforma Protestantearen lider intelektuala izan zen.
1518an Wittenbergeko unibertsitateko grekozko katedra lortu zuen, eta han Luteroren adiskide eta laguntzaile izan zen. 1521ean Lutero defenditu zuen Sorbonako Unibertsitatean, Apologia pro Luthero izeneko liburuaren bidez. Protestantismoaren funtsezko testu izan zen Augsburgeko aitorpenaren egile garrantzizkoena izan zen. 1546an Lutero hil zenean, ebanjelikoen buru bihurtu zen. 300 lan baino gehiago idatzi zituen, horien artean Loci communes rerum theologicarum, protestanteen lehen lan dogmatikoa.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q76325
* Multimedia: Philipp Melanchthon / Q76325
# Philipp Otto Runge

Philipp Otto Runge (Wolgast, 1777ko uztailaren 23a - Hanburgo, 1810eko abenduaren 2a) alemaniar margolaria izan zen.
Hamburgon marrazketa ikasi zuen eta Kopenhagen eta Dresdenen margolaritza.
Ideia mistiko eta kristauak izan zituen eta unibertsoan harmoniaren nozioak adierazten saiatu zen kolore, forma eta zenbakien sinbolismoaren bidez. Kolore urdin, hori eta gorriek Hirutasuna sinbolizatzen zuten.
Caspar David Friedrichekin batera Alemaniako erromantizismoaren lmargolari nabarmenetako bat izan zen. Alemaniako erretratuen egile onenetakoa ere izan zen. Bere garaiko literatura eta filosofia ezagutu zituen eta gutun idazle oparoa izan zen.
33 urterekin hil zen tuberkulosiaren ondorioz.

## Iruditegia

* Urretxindorraren lezioa (1804–05)
* Hülsenbeck umeak (1805–06)
* Artistaren gurasoak (1806)
* Atsedena Egiptorako ihesaldian (1806)
* Petri itsasoan (1806)
* Giza arimaren sorrera (ca. 1806)
* Eguna (1803)
* Arratsaldea (1803)
* Gaua (1803)
* Gaua (1803)
* Goiza (1808)
* Goiz handia (1809–10)
* Goiz handia, xehetasuna (1809–10)
* Detail, Goiz handia, xehetasuna (1809–10)
Erretratuak
* Otto Sigismund Runge aulki tolesgarri batean (1805)
* Gu hirurok, Daniel anaia, Pauline emaztea, eta autoerretratua (1805), Suak suntsitua 1931n
* Pauline Runge eta semea (1807), Alte Nationalgalerie
* Wilhelmina Sophia Helwig (1807), Pomeraniako estatu museoa
* Friedrich August von Klinkowström (1808), Österreichische Galerie Belvedere
* Gizon gazte baten erretratua, Österreichische Galerie Belvedere
* Autoerretratua (1809–10), 48 x 47 cm.
Marrazkiak
* Autoerretratua (ca. 1801–02)
* Iturria eta poeta (1805)
* Txakurraren burua (1805–06)
* Goiz handiaren zirriborroa (1809)
* Aberriaren erorketa, zirriborroa (1809)
* Sophia Sieveking bere heriotza-ohean (1810)
* Datuak: Q166585
* Multimedia: Philipp Otto Runge / Q166585
# Philipp Scheidemann

Philipp Heinrich Scheidemann (Kassel, 1865eko uztailaren 26a - Kopenhage, 1939ko azaroaren 29a) alemaniar politikaria izan zen. Alemaniako kantzilerra izan zen 1919ko otsailetik ekainera.
Philipp eskolan zegoen bitartean aita hil zitzaion eta familia pobrezian erori zen. 1879tik 1883ra inprimatzaile lanetan aritu zen. 1883an Alemaniako Alderdi Sozialdemokratan afiliatu zen, erakunde klandestinoa zena. 1895etik editore izan zen egunkari sozialdemokratetan.
1903an Reichstageko kide hautatu zuten, eta han egon zen 1918ra arte. 1913an alderdiaren talde parlamentarioaren burua bihurtu zen August Bebel hil ondoren. Lehen Mundu Gerran, alderdiaren hegal moderatu eta estremistaren artean bitartekari lanak egiten saiatu zen. 1918ko irailean Max Badengoaren gobernuan sartu zen. 1918ko azaroaren 9an errepublika aldarrikatu zuen.
1919ko otsailean Friedrich Ebertek kantziler izendatu zuen. Ekainean dimisioa eman zuen, Versaillesko Itunaren klausulekin ados ez zegoelako. 1920tik 1925era Kasselgo alkatea izan zen eta 1920an Reichstageko kide hautatu zuten berriro.
Eskuin muturreko alderdiek sistema demokratiko errepublikarraren pertsonifikaziotzat hartu zuten. 1933an Danimarkara erbesteratu zen, naziek boterea hartu ondoren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q70581
* Multimedia: Philipp Scheidemann / Q70581
# Philipp Uffenbach

Philipp Uffenbach (Frankfurt, 1566ko urtarrilaren 15a - 1636ko apirilaren 6a) alemaniar margolaria. Hans Grimmer-ek eman zizkion margolaritza ikasketak. Bestaldetik, Philipp-en ikasleetako bat Adam Elsheimer izan zen.
1598 urtean, behin ezkonduta eta eta bere aitaginarrebaren margolaritza lantokia hartu ondoren, Philipp Uffenbach-ek Frankfurt hiriko hiritartasuna lortu zuen.
Bere lan gutxi batzuk baino ez dute iraun gaur egunera arte, besteen artean "Erregeen gurtza" (1587). Bere margolan gorena, "Jesusen Igokundea" (1599) da, Frankfurt-eko Domingotar Elizan egindakoa. Kontserbatutako zatiak Frankfurt-eko Hiriaren Historia Museoan ikusgai daude. Jakina da hiriko udaletxean lan egin izan zuela eta besteak beste, Brückenfreiheit Zubi Zaharreko dorrean irudikatu zuen eta "Justitia" koloreztatu ere. 1887 urtean irudi hori kendu eta brontzezko figura batez ordeztu zuten. Bestalde, Hessen-Butzbach-eko Landgrave Philipp III.ari "Landgrafschloss" deritzon sabai fresko bat egin zion.
Margolaritzaz gain, Uffenbach-ek, mekanika, geometria, alkimia eta anatomia gaiak atsegin zituen. 1898 urtean Zeitweiser (denbora erakusle) liburuxkan ezagutzen den gnomiko munduko maparik zaharrena irudikatu eta horrez gain, De quadratura circle mechanici izenburua duen liburua ere argitaratu zuen.

## Iturriak

* Bryan, Michael (1889). Walter Armstrong & Robert Edmund Hilobiak, ed. Hiztegi Margolari eta Grabatzaile, Biografiko eta Kritikoa (II. Liburukia L-Z). York St #4, Covent Garden, Londres; Jatorrizko batetik Fogg Liburutegia, Digitalizatu May 18, 2007: George Mason eta Semeak. pp. 598-599.
* Reinhard Folk: Uffenbach-en "Zeitweiser" argitaratu 1598 ere , Bilduma, Journal of the North American Sari Gizartea, Vol. 21 Num. 3 Pag.4 iraila 2014 ISSN 1074-3197
* Ursula Opitz: Philipp Uffenbach Ein Frankfurter Maler um 1600 Deutscher Kunstverlag, Berlin, München 2015, ISBN 3-422-07241-1; 312 orriak.

## Kanpoko loturak

* Art.com auto-erretratua
* Artnet.com informazioa
* Datuak: Q319135
* Multimedia: Philipp Uffenbach / Q319135
# Philipp Meitner

Philipp Meitner (Viena, 1839ko abuztuaren 24a - ib. 1910ko abenduaren 9a) austriar abokatua eta xakelaria izan zen. 1872an, Carl Hamppe aurkari zuela, bere xake-partidarik ezagunena burutu zuen: Berdinketa Hilezkorra gogoangarria.
Philip Meitner Lise Meitner fisikariaren aita zen.
# Philippe Auguste (Parisko metroa)

Philippe Auguste Parisko metroaren geltokia da, Parisko 11. barrutian kokatuta dagoena.

## Erreferentziak

* ↑ (Frantsesez) «Aurkezpena» Île-de-France Mobilités (Noiz kontsultatua: 2020-11-10).

## Ikus, gainera

* Parisko metroa
* Parisko metroaren geltokiak
* 2. linea (Parisko metroa)

## Kanpo estekak

* (Frantsesez) RATPko web gunea
* (Frantsesez) Île-de-France Mobilitésko web gunea
* Datuak: Q1785459
* Multimedia: Philippe Auguste (Paris Metro) / Q1785459
# Pierre Schoendoerffer

Pierre Schoendoerffer (Chamalières, Puy-de-Dôme, 1928ko maiatzaren 5a - Clamart, Senako Gainak, 2012ko martxoaren 14a) zinema zuzendari eta gidoigile, idazle eta gerra berriemaile frantziarra izan zen.

## Bizitza

1952an, 24 urte zituela, Indotxinara joan zen, frantziar armadako kameralari gisa. 1954ko maiatzaren 7an, Dien Bien Phuko guduan Viet Minhek atzeman zuen. Hiru hilabetez gatibu egon ostean askatua izan zen. Esperientzia hauetan hartu zuten oinarria bere film batzuek. 1956an La Passe du diable filma zuzendu zuen Afganistanen, eta 1958an Ramuntcho, Pierre Lotiren izen bereko eleberriaren egokitzapena. 1963an argitaratu zuen aurreneko eleberria, La 317ème section, bi urte geroago zinemaratu zuena, 1965eko Canneseko Zinemaldiko gidoi onenaren saria lortuz. Vietnamgo Gerran filmatutako La section Anderson dokumentalarekin 1967ko Oscar saria irabazi zuen. 1969an L'Adieu au roi kaleratu zuen. Eleberri honetan inspiratu zen John Milius Apocalypse Now filmaren gidoia idazteko. 1989an Miliusek berak L'Adieu au roi zinemarako egokitu zuen. 1992an Diên Biên Phu, bere filmarik handinahiena, egin zuen Vietnamen.

## Erreferentziak

* ↑ Jean-Christophe BUISSON: Pierre Schoendoerffer est décédé à 83 ans Lefigaro.fr
* Datuak: Q742622
* Multimedia: Pierre Schoendoerffer / Q742622