OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Avatar (filma)

    Artikulu hau 2009ko filmari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Avatar (argipena)».
Avatar 2009an James Cameron zuzendariak idatzi, ekoitzi eta zuzendutako zientzia-fikziozko film estatubatuarra da. Antzezle nagusiak Sam Worthington, Zoe Saldana, Sigourney Weaver, Stephen Lang eta Michelle Rodriguez dira.
2022an Avatar: The Way of Water jarraipena izan zuen.

## Argumentua

Gertaera guztiak Pandoran gertatzen dira, 2150. urtean, Polifemo lurraren ilargi batean. Bertan na’vi izeneko gizakien itxurako izakiak daude: oso luzeak dira eta beren gizartea klanetan antolatuta dago. unobtainium minerala estaltzen duen zuhaitz erraldoi baten inguruan bizi dira: mineral hori oso preziatua da, Lurreko arazo energetikoen konponbidea izan bailiteke.
Jake Sully, paraplegiko geratutako marine bat, hautatua da Avatar programan parte hartzeko: zientzilarien burua na’vi gorputz artifizial batzuetara garraiatzeko proiektu bat da, bertakoekiko komunikazioa errazteko. Haiei buruzko informazioa lortu behar du, zuhaitzaren azpiko mineralaz errazago jabe daitezen; bestela, armadaren indarraz baliatu beharko dira, na’vi-ak zuhaitz haren ingurutik kanporatzeko.
Hasiera batean, Jakek oso ondo bete du bere lana, baina Neytiri-z, na'vi eme batez, maiteminduta eta na'viek ez diotela beren lurrari uko egin nahi ikusita, zeinen alde dagoen erabaki behar du.

## Aktoreak
### Gizakiak

* Sam Worthington (Jake Sully soldadua)
* Sigourney Weaver (Grace Augustine doktorea)
* Michelle Rodriguez (Trudy Chacón)
* Stephen Lang (Miles Quaritch koronela)
* Dileep Rao (Max Patel doktorea)

### Na'viak

* Zoe Saldana (Neytiri)
* C. C. H. Pounder (Mo'at)
* Laz Alonso (Tsu'tey)
* Wes Studi (Eytucan)

## Aurreikuspen bideoa

* Avatar filmaren trailer edo aurreikuspen bideoa ikugai (Ingelesez)

## Ikus, gainera

* Avatar

## Kanpo estekak

* Avatar filmaren webgunea ofiziala (Ingelesez)
* Avatar filma IMDB webgunean (Ingelesez)
* Datuak: Q24871
* Multimedia: Avatar (2009 film) / Q24871
# Avatar (internet)

    Artikulu hau interneten hitzari ematen zaion erabilerari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Avatar (argipena)».
Internetez eta bestelako komunikazio-teknologia berriez ari garenean, avatar bat adierazpen grafiko bat izendatzeko erabiltzen den hitza da, gehienbat gizaki itxurakoa, erabiltzaile baten identifikaziorako erabiltzen dena, bere alter ego edo pertsonaia irudikatzen baitu. Argazkiak edo lan artistikoak izan daitezke, eta zenbait teknologiak hiru dimentsiotako irudikapenak ere onartzen dituzte.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q152402
* Multimedia: Avatars / Q152402
# Avay erreka

Avay erreka (gaztelaniaz: Arroyo Avay) Paraguaiko Erdialdeko departamenduko ibilgu laburreko erreka bat da. Iturburua Ybytypanemáko ordokian du eta urak Paraguai ibaian isurtzen ditu. Bere urek Ypané eta Villeta udalerrien arteko muga zehazten dute, baita Ypané eta Guarambaréren artekoa ere.
Balio historiko handiko erreka da. Bertan jazo baitzen Avayko gudua, 1868ko abenduaren 11n, Aliantza Hirukoitzaren Gerran zehar, errekaren bokaletik gertu.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5705498
# Avaí (São Paulo)

Avaí Brasilgo udalerri bat da, São Pauloko estatuan kokatua. 5.275 biztanle ditu 540,689 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* São Pauloko estatua

## Kanpo estekak

* Datuak: Q371734
* Multimedia: Avaí (São Paulo) / Q371734
# Avaz Twist Tower

Avaz Twist Tower, Bosnia-Herzegovinako hiriburuan 2006 eta 2008 urteen artean eraiki zen bulego eraikina da, Dnevni avaz egunkari bosniarraren egoitza nagusia. 176 metro eta 36 solairu dauzka eta herrialdeko eraikinik garaiena da.
Eraikina ADS Group Sarajevo arkitekto taldeko Faruk Kapidžić arkitektoak diseinatu zuen.
Dorrearen azken solairuan 150 metroko garaieran behatoki bat dago.

## Kanpo estekak

* Egitasmoaren webgunea.
* Datuak: Q790278
* Multimedia: Avaz Twist Tower / Q790278
# Ballwil

Ballwil Suitzako udalerria da. Luzerna kantonamenduan dago, Hochdorf Constituency $^{(en)}$ barrutian. 2014an 2,786 biztanle zituen 8,77 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7096
* Multimedia: Ballwil / Q7096
Hohenrain Inwil Sins Hochdorf
# Ballyboden

Ballyboden (irlanderaz: Baile Buadáin) Irlandako Hego Dublingo konderrian dagoen udalerri bat da, Rathfarnham auzunearen barnean. Dublingo mendien oinetan dago, Whitechurch, Ballyroan eta Knocklyon udalerrien artean.
2006ko erroldaren arabera 5.193 biztanle inguru zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q639941
# Ballybay

Ballybay (irlanderaz: Béal Átha Beithe) Irlandako udalerri bat da, Monaghan konderrian dagoena. 2006ko erroldaren arabera 1.461 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q878530
* Multimedia: Ballybay / Q878530
# Ballybeg (Waterford konderria)

Ballybeg (irlanderaz Baile Beag) Irlandako hegoaldeko Waterfordeko konderrian dagoen Waterford hiriaren hegoaldeko auzune bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4851991
# Ballybofey

Ballybofey (irlanderaz Bealach Féich, "Fiach-en pasabidea"), Irlandako iparraldean dagoen Donegal konderriko udalerri bat da. 2011ko erroldaren arabera 4.825 biztanle zituen. Finn ibaiaren hegoaldeko ertzean dago, aldiz iparraldeko ertzean Stranorlar udalerria dagoelarik. Bi udalerri hauek senidetuak daude.

## Kirolak

Bertan jokatzen duen Finn Harps F.C. futbol taldeak Irlandako Kopa irabazi zuen 1974ean.

## Hiritar famatuak

* Isaac Butt (1813-1879), abokatu eta politikaria, hainbat irlandar alderdi abertzaleren sortzailea.
* Ernan McMullin (1924-2011), filosofoa.

## Iruditegia

* Finn ibaia.
* Osasun zentroa.
* Kalea.
* Zubiko eskultura.

## Kanpo estekak

* Ballybofey eta Stranorlar udalerrien webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q805401
* Multimedia: Ballybofey / Q805401
# Bally (Pennsylvania)

Bally Pennsylvaniako borough bat da. Berks konderrian kokatua dago. 2010ean 1.090 biztanle zituen, 1,34 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Berks konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q805390
* Multimedia: Bally, Pennsylvania / Q805390
# Ballybannan

Ballybannan Ipar Irlandako udalerri bat da, Down konderrian dagoena.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4851986
# Ballybogy

Ballybogy edo Ballybogey (irlanderaz Baile an Bhogaigh) Ipar Irlandako Antrim konderrian dagoen udalerri txiki bat da, Ulster probintzian. 2001ean 539 biztanle zituen.
Ballymoney udalerritik 7 kilometro ipar eta ipar-mendebaldera eta Coleraine udalerritik 7 kilometro ekialdera dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1130057
* Multimedia: Ballybogy / Q1130057
# Ballwin (Missouri)

Ballwin Missourieko hiri bat da. St. Louis konderrian kokatua dago. 2010ean 30.404 biztanle zituen, 23,29 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* St. Louis konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q805392
* Multimedia: Ballwin, Missouri / Q805392
# Ballybeen

Ballybeen edota Ballybeen (irlanderaz: Baile Bín) Ipar Irlandako udalerri bat da, Down konderrian dagoena. 2001ean 9.170 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3005615
# Azaldegi (Alkiza)

Azaldegi Alkizako bailara edo auzoa. Asteasura doan GI-3630 errepidearen bi aldeetan hedatzen da.
1775ean sortu zen udalak herri-sailetako inaurkina biltzeko dekretu batean udalerria lau bailaratan banatu zuenean: Azaldegi, Aldapa, Arana Behea eta Arana Goikoa
Azaldegi bailara baserri eta etxe hauek osatzen dute: Amalur, Apaiztegi, Arizmendi, Arizmendigain, Azaldegi-Etxeberri, Belaka, Etxabe, Etxabegoiena, Etxabeguren, Etxabeguren Berri, Etxesagasti, Garmendia, Goiztiri, Kapitain Tximista eta Sarobe.
Kapitain Tximista etxean daukate Koldobika Jauregik eta Elena Cajaravillek beren tailerra. Etxe horren sailetan zabaltzen da Ur Mara museoa.

## Erreferentziak

* ↑ Aranburu Ugartemendia, Pedro Joxe. (2006). Alkizako auzo eta hiribilduaren azterketa historikoa (1348-1950). Autore editore, 313 or. ISBN 84-606-3058-7..
* ↑ http://www.alkiza.eus/eu/multimedia/etxe-baserriak/azaldegi-bailara..
* ↑ (Gaztelaniaz) Ur Mara Museoa – Artea, Natura eta Gizakia / El Arte la Naturaleza y el Ser Humano. (Noiz kontsultatua: 2023-01-11).
# Azaleko estilo tektoniko

Thin-skinned estilo tektonikoa edo azaleko estilo tektonikoa plaka tektonikoen arteko muga konbergenteetan aurkitzen diren lurraldeetan gara daitekeen eskala handiko deformazio-eredua da. Estilo tektonikoaren ezaugarri nagusia zamalkaduren nagusitasuna da, deformazio gehiena xurgatzen dute eta deformazio-estiloa kontrolatzen dute. Deformazioa lurrazaleko lehendabiziko kilometroetan ematen da, eta oinaldeko-zamalkadura nagusitik (sole fault) behera ez da deformaziorik gertatzen. Estilo tektonikoa bereziki orogenoetako toles eta zamalkadura gerrikoetan ematen da.

## Perspektiba historikoa

Alderantzizko failak lurrazalean barneratzen diren zehazteko lehenengo lana Coloradoko Rockie mendietan egin zen. Mendikatean bereiztu ziren “thin-skinned” eta “thick-skinned” estilo tektonikoak, eta ondoren, J. Rogers-ek “Evolution of thought on structure of middle and southern Appalachians” liburuan (19XX) aztertu zituen bi termino horiek Apalacheetan. Thick-skinned estilo tektonikoan zamalkadurak sakonago barneratzen dira eta basamentuan eragina dute ere.
Geroztik, estilo tektonikoen deskribapenerako, “thick-skinned” eta “thin-skinned” terminologiaren erabilera hedatu egin zen.

## Thin-skinned estilo tektonikoaren adibidea
### Pirinioak

Hego-Pirinioetako eremua, eremu axialaren estalki sedimentarioa osatzen duten hegoalderanzko bergentziadun Mesozoikoko eta Paleogenoko materialez eratuta dago; eta ipar-Piriniotako failaren eta hego-Pirinioetako aurre-zamalkaduraren artean dago kokatuta. Zamalkadura horiek Triasiko berantiarreko ebaporitak erabiltzen dituzte aldentze-maila gisa eta Ebro lurraldeaurreko arroka Paleogenoen gain kokatzen dira. Pirinioetako orogenoaren hegoaldeko toles eta zamalkadura gerrikoari dagokio eta, batez ere, metamorfismorik gabeko estalki sedimentarioko arrokekin dago eratuta, nahiz eta zenbait xafla zamalkatzaileetan basamentu hertziniarraren txatal batzuk agertu.

### Mazizo Iberiarreko eremu Kantabriarra

Eremu Kanbriarra orogeno Hertziniarrak irudikatzen duen arkuaren gunean kokatzen da, eta ekialderanzko bergentzia duen toles eta zamalkadura gerriko bat da. Eremuaren eskala handiko ezaugarrien arteanbi dira adierazgarrienak: alde batetik, egiturek irudikatzen duten arku geometria; zeinetan arkuaren alde ahurra kanpo-eremuetarantz orientatuta dagoen. Eta bestetik, Karboniferoko metakin sin-orogeniko ugari dituen ondo garatutako “thin-skinned” egitura.
Eremu Kanbriarraren “thin-skinned” eredu estruktural nagusia decollement nagusi batek gobernatzen du. Honek 3-4 km lodi den, Kanbriar eta Siluriar bitarteko sekuentzia sedimentario aurre-tektonikaren oinetik kokaturik dago; behe- eta erdi-Kanbriarreko kareharrietan.

## Bibliografia

* https://pdfs.semanticscholar.org/21bb/5e3ed67d6cea766a4073dc39da3c9eac3c80.pdf

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Thin-skinned deformation. 2017-07-03 (Noiz kontsultatua: 2019-05-02).
* ↑ (https://pdfs.semanticscholar.org/21bb/5e3ed67d6cea766a4073dc39da3c9eac3c80.pdf).

## Ikus, gainera

* Toles eta zamalkadura gerriko

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7784242
# Azalea Park (Florida)

Azalea Park Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Orange konderrian dago, Florida estatuan. 14.141 biztanle ditu, 8,2866 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Orange konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q793493
# Azalegi

Azalegi Zuberoako Altzai herriko haitzuloa.
Zuberoako leienda baten arabera, herensuge bat bizi zen haitzuloan. Ahuzkiko iturriaren azpiko mendi mazelak izena du Azalegi mazela eta abereen bazkaleku ona da. Delako herensugeak hurbiltzen ziren abereak harrapatzen eta irensten zituen. Artzainak kexu ziren. Altzai Athagiko baroiaren semea, Xibali, armadan egona zen eta polbora erabiltzen bazekien. Txahal bat hil zuen, larrua kendu, polboraz bete eta josi. Azalegiko haitzuloaren gaineko Eltzegaine tontorrera heldu eta txahala bota zuen maldan behera. Ondoren "munstroak irentsi zuen, su hartu eta lotsagarriko zalaparta bat eginda, hegalez airean partitu zen, buztanez Itheko oihaneko pago puntak mozten zituelarik. Baionako itsasoan sartu zen eta ez gehiago agertu." Athagiko Xibali zalapartak izitu zuen, odola ur bilakatu zeion eta gutxira hil zen.
Dominique Ebrard arkeologoak haitzulo horren aztertzeetan parte hartu du. Haitzuloaren azken partean, zolan, bada arteka bat nondik haize laster azkar bat ateratzen den. Ebrardek pentsatzen du Neolitiko garaian atekaren ondoan eskaintzak egiten zirela zeramikazko platera txikietan. Gainera atekaren gaineko harrietan margo eta zizelkadura batzu aurkitu ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Arana, Anuntxi. (2000). Mito hurbilak. Baiona: Gatuzain, 33 or. ISBN 2-913842-04-6..
* ↑ Ebrard, Dominique. (2013). 50 ans d'archéologie en Soule. Ikerzaleak, 145 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12254559
# Azalea

Azalea zuhaixka erikazeoa da, jatorriz Kaukasokoa. Lore ederrak ditu, baina pozoitsuak. Zuhaixka egurtsua izaten da, adar asko dituena. Hostoak ez ditu galtzen berriak ernetzen zaizkion arte. Lore handiak izan ohi ditu, zuri gorritarakoak. Europa erdialdean eta hegoaldean oso ugaria da
Errododendro generoaren barnean dauden bi azpigenero hartzen ditu: Tsutsuji eta Pentanthera hain zuzen ere. Espezie tipo Rhododendron indicum edo Satsuki azalea du.

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q118353099
# Bani (letra)

Bani (asomtavruli; Ⴁ, nuskhuri; ⴁ, mkhedruli; ბ) hiru georgiar alfabetoetako 2. letra da. Georgiar numeralen sisteman 2ko balioa du. Normalki kontsonante herskari ezpainbikari ahostun bat da, ireki bat da, /b/ modukoa, eta euskarazko "b" bezala ahoskatzen da.

## Letra

| asomtavruli | nuskhuri | mkhedruli |
| U+10A1 | U+2D01 | U+10D1 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2669140
* Multimedia: Mkhedruli letter Bani / Q2669140
# Bani Walid

Bani Walid Libiako muhafazatetako bat da. 64.670 kilometro koadro ditu eta 18.257 biztanle zituen 2003an.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1366684
* Multimedia: Bani Walid / Q1366684
# Bani Suheila

Bani Suheila (arabieraz: بني سهيلا) Gazako zerrenda eskualdeko hiria da. Bertan 30.000 biztanletik gora aurki daitezke. 1993ko Osloko Hitzarmenaz geroztik Palestinaren menpe dagoen hiria da.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Gazako udalerriaren webgunea
* Datuak: Q1983186
# Banie udalerria

Banie Poloniako Mendebaldeko Pomeraniako voivoderriko landa-udalerri bat da, Gryfino barrutian kokatuta. 206,3 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 6419 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q557365
* Multimedia: Gmina Banie / Q557365
ieaMendebaldeko Pomeraniako voivoderriko udalerriak :
# Banie Mazurskie udalerria

Banie Mazurskie Poloniako Varmia-Mazuriako voivoderriko landa-udalerri bat da, Gołdap barrutian kokatuta. 204,96 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 3820 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q554738
* Multimedia: Gmina Banie Mazurskie / Q554738
ieaVarmia-Mazuriako voivoderriko udalerriak :
# Ata

    Artikulu hau Aralarreko mendikateari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Amnistiaren Aldeko eta Errepresioaren Aurkako Mugimendua».
Ata Aralarreko mendikatean dagoen haran bat da.
Haran honetan Errolan Harria kokatzen da. Euskal mitologiako alegiaren arabera Errolanek Aralarko San Migeldik harri hori jaurtiki eta Madotzeraino bidali nahi izan zuen, baina arropak traba egin eta jentilarria erdibidean geratu zen, hots, Atako haranean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12254342
# Atabal

Atabala bi zotzez jotzen den danbor motz eta zapala da. Euskal Herrian hainbat herri-musikatan erabiltzen da (txistulari-bandetan, Zuberoan txirularekin batera, eta abarretan).
Berez, hitza arabiar jatorria du: الطّبل (aṭṭbál, euskaraz: «danborra»). Berez, danborrak baino tinbalak dira.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Musika Hiztegia] [2011]
* ↑ Euskaltzaindia. Atabal. in: Euskaltzaindiaren Hiztegia..
* ↑ (Gaztelaniaz) «Vista de Los arabismos en la historia lingüística del español: Una estrategia para el aprendizaje del español y el árabe como lenguas extranjeras» revistas.ucr.ac.cr.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16533924
# Atabaska (argipena)

Atabaska izenak hainbat adiera du.
Euskarazko lexikoan:
Ipar Amerikako toponimoa da Athabasca, euskaraz inoiz Atabaska edo Athabaska eran emana (baina Euskaltzaindiak arautu gabea), Aðapaskāw cree hizkuntza algonkinoan (landare ugariko tokia), termino hauekin erlazionatua:
* Athabasca aintzira
* Athabasca glaziarra
* Athabasca ibaia
* Athabasca mendia
* Athabasca, Alberta, Kanadako herria.
* Atabaskera, Na-dene taldeko hizkuntzen azpimultzo bat.
* 3307 Athabasca, asteroide bat.
* Athabasca, Willis Drummond euskal taldearen abestia.
# Ata sumendia

Ata sumendia 6501 metroko altuera duen geruza-sumendi bat da, Argentina eta Txile arteko mugan (Argentinako Catamarcako probintziaren eta Txileko Atacama eskualdearen artean) dagoena.

## Kokapena

Munduko sumendirik altuenetako bat bezala kontsideratuta, sumendi kate txiki batean dago, Laguna Verde anintziratik nahiko gertu. 15 kilometro inguru, Nevado Ojos del Salado dago eta ipar-mendebaldean ez du beste mendi erraldoirik, beraz, bere altuera nagusitzen da tarteko sakonunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2868734
# Atabala eta euria

"Atabala eta euria" Joseba Sarrionandiak euskaraz idatzitako ipuin liburua da, 1986an Elkarrek argitaratua.
Hamar narrazio motzek osatzen dute liburua.

## Ikus, gainera

* Joseba Sarrionandia

## Kanpo estekak

* Iñaki Caminoren kritika. Argia, 1986.
* Jon Kortazar. Eguna, 1986.
* Datuak: Q12254346
# Atabea

Atabea Zaraitzu ibaxako kiñoi bat da. Espartza, Sartze, Gorza eta Galoze udalerriak hartzen ditu eta iparralderago dagoena da. Altuera 540 eta 1274 metro artekoa da, eta 119,87 km²-ko azalera hartzen du. 2021 urtean 265 biztanle zituen.

## Banaketa

Errartea kiñoiko udalerriak daude:
* Espartza
* Sartze:
** Sartze
** Ibiltzieta
* Gorza:
** Erripalda
** Gorza
** Igari
* Galoze:
** Galoze
** Itzalle
** Izize
** Uskartze

## Batzordekideak

Atabetzateko batzordekideak Zaraitzuko Batzorde Nagusian daude:
* Pio Sarries
* Elena Ayerra
* Pedro Maskarai

## Oharrak

* ↑ /ataβ̞éa/ ahoskatua (laguntza) Azentua: zorrotza irugarren silaban

## Erreferentziak

* Jose Maria Jimeno Jurio (zuzendaria), Nafarroako toponimia eta mapagintza. XXXV, Iruñea, 1996. ISBN 84-235-1505-2.
* ↑ Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
* ↑ Nafarroako Gobernua. (2018). Nafarroako Datu Soziolinguistikoak. Euskarabidea, 50-55 or..
* ↑ Euskaltzaindia. 155. araua: Nafarroako udal izendegia. .

## Ikus, gainera

* Pirinioak
* Zangozako merindadea
* Nafarroa Garaia

## Kanpo estekak

* Zaraitzuko Batzorde Nagusiko webgune ofiziala
* Datuak: Q110687801
# At the Altar

At the Altar filma David Wark Griffith zinemagilearen lana da, 1909. urtekoa.

## Pertsonaiak

* Marion Leonard
* David Miles
* Charles Inslee
* Herbert Yost
* Anita Hendrie
* Dorothy West

## Erreferentziak

* ↑ AT THE ALTAR
* ↑ Richard Schickel. D.W. Griffith: An American Life

## Kanpo estekak

* imdb.com
* Datuak: Q966746
# Atabaskera

Atabaskera Ipar Ameriketako hizkuntza-familia bat da, gehien zabaldurik dagoenetako bat. Geografiaz oso barreiaturik daude hizkuntza hauek, eta hiru hizkuntza-talde bereizi izan dira atabaskeraren barruan: Alaskakoa eta Kanadaren ipar-mendebaldekoa; Kaliforniakoa eta Oregongoa; eta AEBetako hego-mendebaldekoa (apatxe taldea). Zenbait hizkuntzalariren iritzian, hizkuntza hauek badute nolabaiteko ahaidetasuna Txina eta Tibeteko hizkuntzekin.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q27475
* Multimedia: Category:Athabascan languages / Q27475
# At Eternity's Gate

At Eternity's Gate 2018ko Julian Schnabel estatubatuar zinema zuzendariaren film biografikoa da. Vincent van Gogh margolariaren bizitzaren azken urteetan oinarritzen da. Willem Dafoe, Rupert Friend, Oscar Isaac, Mads Mikkelsen, Mathieu Amalric, Emmanuelle Seigner eta Niels Arestrup aktoreek antzeztu zuten.
2018ko Veneziako Mostran estreinatu zen, eta Gizonezko Aktore Onenaren Volpi Kopa (Dafoe) eskuratu zuen. Filmaren indargunea aktore nagusiarengan dago. Willem Dafoek jokatu zuen pintorearen rola, eta filma estreinaturiko zinemaldietan laudorio ugari jaso zituen hark egindako lanak. Hain zuzen ere, filmean egindako lanagatik, Oscar sarietarako gizonezko aktorerik onenaren sarirako hautagaia izan zen Dafoe beteranoa.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Vincent van Gogh margolari postinpresionista herbeheretarra Frantziara joan zen bizitzera 1886an, eta bertan Paul Gauguin bezalako abangoardiako kideak ezagutu zituen. Geroago mundu guztian zehar ezagutuko ziren maisulanak margotu zituen garai honetan.

## Aktoreak

* Willem Dafoe: Vincent van Gogh
* Rupert Friend: Theo van Gogh
* Mads Mikkelsen: Apaiza
* Mathieu Amalric: Paul Gachet
* Emmanuelle Seigner: L'Arlésienne
* Oscar Isaac: Paul Gauguin
* Niels Arestrup: eroa
* Vladimir Consigny: Felix Ray doktorea
* Amira Casar: Johanna van Gogh-Bonger
* Vincent Perez: zuzendaria
* Alexis Michalik: Tambourin artista
* Stella Schnabel: Gaby
* Lolita Chammah: bideko neska
* Didier Jarre: zaintzailea
* Louis Garrel: Aurier's Article (ahotsa)

## Erreferentziak

* ↑ «El actor Willem Dafoe gana la Copa Volpi de Venecia al mejor actor» EFE 2018-9-8.
* ↑ «Artista baten gaineko askotariko begiradak» Berria 2019-02-23 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q47006131
# Atabaka

Atabaka edo atabaska esaten zaio eliza batean limosnak biltzeko balio duen kaxari. Zurezko kutxa edo kaxa bat izan ohi da (edo beste material batzuetan), eta irekidura bat izaten du limosnak sartzeko, elizaren funtzionamenduaren alde edo ongintzazko helburuarekin.
Formatu ohikoenean, hauteskundeetan erabiltzen diren hautetsontziek baino txikiagokoak diren boto-kutxen antza du. Giltzaz itxita egon ohi da, eta, sarritan, sistema bat izaten du elizetako paretan kokatzeko.
Euskal Herrian, arrantzaleen kofradien artean ere erabili izan dira, bozketak egiteko edo gauzaren batzuk goredetzeko. Pio Barojak eleberri batean arrantzale batek erabilitako atabaka bat aipatzen du, bi zirrikitu dituena, eta termino horrekin Yon Etxaidek itzulia (Xanti andia itxas-gizonaren bizitza ta kezkak - Las Inquietudes de Shanti Andia).

## Erreferentziak

* 1 2 «Atabaka - Bilaketa - OEH» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2022-05-23).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3540305
* Multimedia: Alms boxes / Q3540305
# Bacares

Bacares Almeriako udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1157977
* Multimedia: Bacares / Q1157977