OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Joaquín Vidal

Joaquín Vidal Munarriz (Iruñea ? – Bilbo, 1939ko abuztuaren 4a) nafar militarra izan zen, Gerra Zibilean koronela izandakoa.

## Biografia

1936ko uztailean Bilbon zegoen "Garellanoko 6. Batailoia"ren teniente-koronela izan zen. Uztailaren 20an Bilbotik Gasteiz konkistatzeko zutabea zuzendu zuen. Hala ere, uztailaren 22an jasandako bonbardaketa batek zutabe nahaspilatu eta defentsarako posizioak hartu zuten Legutio aurrean.
1936ko urriaren 1ean koronel bihurtua, ez zuen Legutioko guduan parte hartu, nahiz eta gudua bukatzear zela (1936ko abenduaren 10ean) Cueto ordezkatu.
1937ko hasieran Gipuzkoako mugan kokatu zuten Lekeitio, Markina, Eibar, Elgeta eta Elorrioko tropak zuzenduz. Martxoaren bukaeran miliziak berrantolatu eta Euzko Gudarostearen Bigarren Dibisioaren aginte lortu eta Bizkaian borrokatu zuen. Hala ere, ekainaren 19an Bilbo galdu eta Nino Nanettik ordezkatua izan zen. Atzealdean kokatuta, ekaina bukatu baino lehen Euzko Gudarostearen I. Gorputza zuzendu zuen Kantabrian. Uztailaren bukaeran Adolfo Pradak ordezkatua izan baino lehen, Santanderreko guduan kostaldea eta Santander bera defenditu zuen.
1937ko azaroaren 15ean, Espainiako Armadaren XIX. Gorputz zuzendu zuen Levanten. Ez zuen Teruelgo guduan parte hartu, Terueletik mendebalderantz zegoen eskualdea defendatzen ari zirelako. 1939ko martxoan Juan Negrínen gobernuaren aurkako Casadoren altxamenduan parte hartu zuen.

## Liburuak

1910ean Toledon tenientea zela Ultimas glorias de la Marina Española liburua argitaratu zuen

## Erreferentziak

* 1 2 3 Auñamendi Entziklopedia
* ↑ Engel, Carlos. (1999). Historia de las Brigadas Mixtas del Ejército Popular de la República. Madril: Almena ISBN 84-922644-7-0..
* ↑ Guillermo Tabernilla: "El Frente de Álava"
* ↑ Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkaria
* ↑ Alberto Bru, Jordi Pedrosa eta Txema Prada: "La Guerra Civil en el País Vasco"
* ↑ S.B.H.A.C.: "Ordenes de batalla del Ejército Popular: Diciembre de 1937"
* ↑ National Library of Australia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3818057
* Multimedia: Joaquín Vidal Munárriz / Q3818057
# Joaquín Valle

Joaquín Valle Montero (Peñarrubia, 1954ko maiatzaren 15a - ) euskal kirolari ohia da, halterofilian aritzen zena. 62 eta 69 kilotik gorako kategorietan aritu zuen.
Malagako probintzian jaioa izan arren, Gasteizen egin zuen bere ibilbidea.
Los Angeles eta Seulgo Olinpiar Jokoetan parte hartu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ www.coe.es
* ↑ www.sports-reference.com
* Datuak: Q9012310
# Joaquín Villalba

Joaquín Villalba (Iruña, 1928ko irailaren 29a - ) euskal atleta ohia da, pentlatoi modernoan aditua.
1960an Olinpiar Jokoetan parte hartu zuen, non 44. sailkatu zen.

## Erreferentziak

* ↑ www.sports-reference.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6206561
# Joaquín de Eleta

Joaquín de Eleta la Piedra (Burgo de Osma, 1707ko uztailaren 22a - Madril, 1788ko abenduaren 4a) espainiar frantziskotarra izan zen. Karlos III.aren aitorle izan zen (1761), eta eragin handia izan zuen harengan. Klemente XIV.a Aita Santuak Tebasko artzapezpiku egin zuen (1769), eta geroago Osmako gotzain (1786). Inkisizio-kontseiluko kide izan zen. Aljeriaren kontrako kanpaina bultzatu zuen, erlijio-arrazoiak zirela-eta. Jesuiten etsai izaki, haiek kanporatzearen alde agertu zen hartarako eratu zen biltzarrean.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/28 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q5932506
* Multimedia: Joaquín de Eleta / Q5932506
# Jalokivigalleria

Jalokivigalleria :
| Kemiko Harribitxi galeriaren eraikin nagusia. ||
| Udalerria | Kemi, Lappi |
| Herrialdea | Finlandia |
| Garaia | 1986ean fundatua |
| Helbidea | Kauppakatu 29, Sauvosaari |
| Jalokivigalleria ||
| Webgune ofiziala (Alemanez) (Finlandieraz) (Ingelesez) ||
Jalokivigalleria edo Harribitxi galeria Lappiko Kemi hirian dagoen museo ospetsua da. Finlandia osoko harribitxi galeria handiena da eta azken urteotan, gaiarekin bat datozen erakusketa nagusien ezinbesteko geldialdia bihurtu da. Galeria egitasmo pribatu baten eskutik sortu zen, Teuvo Ypyä kemitar gemologoak bidaietan aurkitu eta erositako harribitxiak jaioterrian erakusgai jartzea erabaki zuenean. Aurreneko erakusketa 1986. urtean antolatu zen eta arrakastatsua izan zenez, Udalak iraunkorra izatea erabaki zuen. Horretarako, Walter Thomé arkitektoak XIX. mendean diseinatutako eraikina moldatu eta erakusketa bertan ezarri zuen. Egitasmo hau aurrera eramateko hiriak gobernuen laguntza handia izan zuen eta 90eko hamarkadan herrialdeko harribitxi baliotsuenak iristen hasi ziren; hala nola, Museovirasto erakundeak ordura arte Museo Nazionalean izandako Finlandiar Erresumako koroa utzi zion galeriari. Horrela, lehenbiziko bilduma garrantzitsua antolatu zen 1994. urtean. Urtez urte, harribitxi bilduma hau handituz joan da eta herrialdeko eta Eskandinavia osoko harribitxi galeria nagusienetakoa bihurtu da .
Harribitxi bilduma baliotsu hau osatzen duten piezen artean, frantses bitxigileen hainbat urteko lanen fruitu den eta Marie Antoinette erreginak bere garaian errefusatu zuen diamantezko lepokoa, Elisabet II.aren koroaren erreplika, daniar errege-familiaren harribitxiak, Errusiar Inperioaren aginte-makilan eta XVI. mendeko jainko hindu baten estatuako begi bat izandako Orlov diamantearen erreplika, eta objektu preziatuena den Finlandiako Erregearen koroa daude. Hain zuzen, bilduma honen balio material zehatza kalkulatzea ia ezinezkoa da, alorreko adituak kopuru zehatza ematen askotan saiatu diren arren. Ondorioz, ez da harritzeko Jalokivigalleria Kemiko erakusketa erakargarriena izatea eta urtero ehunka bisitari erakartzea; 2007. urtean, esate baterako, 5.451 lagun izan ziren bertan.
Harribitxi galeria Sauvosaari auzoan dago, Botniako badiaren ertzean eta Elur-gazteluaren parean. Udaran eta Elur-gazteluaren sasoian 9etatik 17etara irekita egon ohi da, bestela, 10etatik 16etara. Sarrera-prezioak 7€ helduentzat, 4,5€ 4-11 urte bitarteko umeentzat eta debaldekoa 0-3 urteko haurrentzat dira, eta gainera, gidatutako ibilbideak ere antolatu ohi dira finlandieraz, ingelesez eta suedieraz.

## Erreferentziak

* ↑ Kemin Jalokivigalleria Matkailu. 2011.01.17
* ↑ Jalokivigalerria Hinnat. 2011.03.28

## Ikus, gainera

* Historiallinen Museo

## Kanpo estekak

* Gemstone Gallery (Ingelesez)
* Kemin Jalokivigalleria (Alemanez) (Finlandieraz) (Ingelesez)
* Datuak: Q12260164
* Multimedia: Kemi Gemstone Gallery / Q12260164
# Jalostotitlán (udalerria)

Jalostotitlán Mexikoko udalerri bat da. Jalisco estatuan kokatua dago. 2010ean 31.948 biztanle zituen 519,97 km²ko azaleran. Herriburua [[Jalostotitlán (Jalostotitlán)|Jalostotitlán]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3311336
* Multimedia: Jalostotitlán Municipality / Q3311336
# Jalouse (filma)

Jalouse 2017ko David et Stéphane Foenkinos frantziar zinema zuzendarien filma da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Nathalie Pecheuxek frantsesa irakasten du, bananduta dago, eta ia egun batetik bestera bere sentimenduak aldatu egingo dira. Lehen, maitagarria zen 18 urteko Mathilde alabarekin; orain, ordea, jeloskor sentitzen hasi da. Mathilde liraina da, eta ballet klasikoko dantzaria.

## Aktoreak

* Karin Viard : Nathalie
* Anne Dorval : Sophie
* Thibault de Montalembert : Jean-Pierre
* Anaïs Demoustier : Mélanie
* Dara Tombroff : Mathilde
* Bruno Todeschini : Sébastien
* Marie-Julie Baup : Isabelle
* Corentin Fila : Félix
* Stéphane Foenkinos : yoga irakaslea
* Éric Frey : zuzendaria
* Yves Heck : historia irakaslea

## Erreferentziak

* ↑ «Jalouse» Berria 2017-11-08.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q42859626
# Jalovec (Prievidzako barrutia)

Jalovec Eslovakiako udalerri bat da, Prievidzako barrutian kokatuta. 6,02 km²ko azalera du eta 578 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1430. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q1044770
* Multimedia: Jalovec, Prievidza District / Q1044770
# Jalovec (Liptovský Mikuláško barrutia)

Jalovec Eslovakiako udalerri bat da, Liptovský Mikuláško barrutian kokatuta. 20,18 km²ko azalera du eta 295 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1391. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q1068555
* Multimedia: Jalovec, Liptovský Mikuláš District / Q1068555
# Jalovec mendia

Jalovec mendia (italieraz: Monte Gialuz) bere 2.645 metrotako altuerarekin Esloveniako bosgarren mendi garaiena da, eta Juliotar Alpeetako zazpigarrena. Mangart mendiaren alboan dago eta Triglav menditik nahiko gertu. Hego-mendebaldean "Egurraren labarra" (eslovenieraz: Loška stena) famatua dauka.
Izena eslovenierazko jalov ("antzua") adjetibotik dator, bere malda biluziei egiten die erreferentzia. 1920 eta 1943 artean Italia eta Jugoslaviako Erresumen arteko muga izan zen.
Lehenengo igoera Karl Wurmb austriarrak egin zuen 1875ean.

## Iruditegia

* Mangart eta Jalovec mendiak.

## Ikus, gainera

* Juliotar Alpeak
* Triglav Parke Nazionala

## Kanpo estekak

* Datuak: Q763420
* Multimedia: Jalovec / Q763420
# Jalová

Jalová Eslovakiako udalerri bat da, Sninako barrutian kokatuta. 2,79 km²ko azalera du eta 66 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1568. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q1102481
* Multimedia: Jalová / Q1102481
# Jalpa de Méndez (udalerria)

Jalpa de Méndez Mexikoko udalerri bat da. Tabasco estatuan kokatua dago. 2010ean 83.356 biztanle zituen 369,7 km²ko azaleran. Herriburua [[Jalpa de Méndez (Jalpa de Méndez)|Jalpa de Méndez]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2576133
* Multimedia: Jalpa de Méndez Municipality / Q2576133
# Jalpa (udalerria)

Jalpa Mexikoko udalerri bat da. Zacatecas estatuan kokatua dago. 2010ean 23.557 biztanle zituen 717,64 km²ko azaleran. Herriburua [[Jalpa (Jalpa)|Jalpa]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2996852
# Izazpi

    Artikulu hau mendiari buruzkoa da; idazlea gaitzat duena beste hau da: «Jesus Maria Etxezarreta»
Izazpi Gipuzkoako mendia da, Zumarraga, Azpeitia, Ezkio eta Itsaso artean kokatua. 972 metroko altuera du eta Beloki mendiaren alboan dago. Eguraldi ona eginez gero, tontorretik Kantauri itsasoa eta Pirinioak ikus daitezke.
1990ean, Euskal Mendizale Federazioaren mendien katalogoan Izazpe izenarekin agertu zen; katalogo horrek Euskaltzaindiaren Onomastika batzordearen oniritzia jaso zuenez, eragin handia izan zuen, eta halaxe agertu izan zen 18 urtez. 2008ko uztailean, ordea, Euskaltzaindiak euskara batuan Izazpi zela erabaki zuen.
Izazpiren aipamen zaharrena 1529ko urtekoa da, Amojonamiento de los términos de Velerayn entre Azpeitia e Çumarraga izeneko dokumentuko bi esaldi hauetan:
| « | [...] el dho çerro llamado Yçaspi [...] [...] en el termino llamado Yçaspi ydoya [...] | » |
Euskara zaharrean, idoia izenak «urmaela» edo «putzua» esan nahi du, eta zalantzarik gabe bi gurutzeen artean diren putzuez ari ziren.

## Abiapuntuak

* Zumarraga (Ordu 1 eta 30 min.): Antiguako ermitatik, 495 metrotatik.
* Aratz-Matxinbenta (2 ordu): 120 metrotan abiatuta, Beasain eta Urrestilla arteko errepidean.
* Mandubiko mendatea (Ordu 1 eta 45 min.): 532 metrotan abiaturik. Beasain eta Azpeitia arteko errepidean.
* Ezkio ( 437 m ): Atxurtxako mendi-lepotik ( 633 m ).

## Gurutzea

1948ko ekainean inaugurtau zuten, Carlos Linazasoro "Altzeta"-ren ekimenez eraikia, EAJren eta mendizaletasunaren propagandista aktiboa izan zena. "Pakea eta maitasuna" esaldia grabatuta dago bertan.

## Ikus, gainera

* Izazpiko mendilerroa
* Beloki
* Irimo
* Samiño

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia: Euskal Onomastikaren Datutegia.
* ↑ Izazpi, Gipuzkoako Datu Espazialen Azpiegitura webgunean.
* ↑ Euskal Mendizale Federazioa: Euskal Herriko Mendien Katalogoa, 1990.
* ↑ Euskaltzaindia: Euskal Onomastikaren Datutegia.
* ↑ Jose Luis UGARTE GARRIDO (1998): «Urretxu eta Zumarragako Toponimia», Onomasticon Vasconiae, 18. zenbakia, Euskaltzaindia. Ikus 334. orrialdea.
* ↑ Gipuzkoako F. Aldundia: "Izazpiko gurutzea".

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12259982
* Multimedia: Izazpi (mountain) / Q12259982
# Izazu nitzaz kupida

Izazu nitzaz kupida (garaiko grafian "Izazu nitzaz cupira") euskal abesti herrikoia da. Bere egilea Bilintx donostiar olerkari eta bertsolaria da.

## Hitzak

| Loreak udan ihintza bezela maite det dama gazte bat, hari hainbeste nahi diotanik ez da munduan beste bat; inoiz edo behin pasatzen badet ikusi gabe aste bat, bihotz guztira banatutzen zait halako gauza triste bat. Neskatxa gazte pare gabea, apirileko arrosa, izarra bezin dizdizaria, txoria bezin airosa; oraintxe baino gusto gehiago nik ezin nezake goza: zori onean ikusten zaitut, nere bihotzak hau poza! Ez al didazu antzik ematen nik zaitutala nahiago, ai, marinelak gau ilunean izarra baino gehiago? Nere ondoan zauzkatalako pozez zoraturik nago, zu ikusteak alegratu nau, triste negoen lehenago. Nik hainbat inork nahi dizunikan arren ez zazula uste, nere begiak beren aurrean beti desio zaituzte; eguzkirikan ikusi gabe txoria egoten da triste, ni ez nau ezerk alegratutzen zu ikusteak hainbeste. | Arpegi fina, gorputza berriz ez dago zer esanikan, hizketan ere grazi ederra, ezer ez dezu txarrikan; mundu guztira miratuta're zu bezelako damikan agian izan liteke baino ez det sinisten danikan. Nere betiko pentsamentua, nere konsolagarria, zu gabetanik ezin bizi naiz, esaten dizut egia; zu bazinake arbola eta ni baldin banitz txoria, nik zu zinaken arbol hartantxe egingo nuke kabia. Amodioak nere bihotza zureganuntza darama, herri guztian zeren dakazun neskatx bikainaren fama; beste fortunik mundu honetan ez det desiatzen, dama: haur batek berak izan gaitzala ni aita eta zu ama. Falta duenak logratutzeko hitz egitea txit on du, eta nik ere saiatu bihet ote gintezken konpondu; gaur nagon bezin atrebitua sekulan ez naiz egondu, hargatik golpez galdetzen dizut nerekin nahizun ezkondu. | «Ezkondutzeak izan behar du preziso gauza txarren bat!» hala esaten ari zait beti nere konsejatzaile bat; halaxen ere haren esanak oso utzirik alde bat, ongi pozikan hartuko nuke zu bezelako andre bat. Zerorrek ere ongi dakizu aspaldi hontan nagola zuregatikan penak sufritzen, bainan ordea hau nola! Halaxen ere nigana ezin bigundu zaitut inola, ni zuretzako argizaia naiz, zu neretzako marmola! Nere bihotza urtzen dijoa eta ez da misterio penaren kargak estutu eta zumua kendutzen dio; begiak dauzkat gau eta egun eginikan bi errio, beti negarra dariotela zu zerarela merio. Zu zeralako merio baldin joaten banaiz lur azpira, gero damua eta malkoak alperrik izango dira; behin joan ezkero horien birtutez berriz ez niteke jira, hori gertatu baino lehenago izazu nitzaz kupira! |

## Kanpo estekak

* Benito Lertxundiren "Izazu Nitzaz Kupida" abestiaren bertsioa entzungai.
* Datuak: Q12259981
# Izatezko bikote

Izatezko bikotea bi pertsona fisikoren batasun afektiboa da, haien sexua edozein dela ere, elkarrekin modu egonkorrean bizitzeko, ezkontidearekiko harreman afektiboaren modu analogoan.

## Legearen araberako ñabardurak

Frantziako Kode Zibilaren 515-8 artikuluan honela definitzen da bizikidetza forma hau, concubinage terminoarekin: "Izatezko batasuna, egonkortasun eta jarraitasun izaera duen bizikidetza komun batek ezaugarri duena, bikote gisa bizi diren sexu ezberdineko edo sexu bereko bi pertsonen artekoa".
Izatezko bikotekideen arteko lotura afektiboa eta bizikidetza kontuan hartuta, batzuetan ezkontzaren antzeko menpekotasun ekonomikoa dakarrena, ordenamendu juridiko batzuek beharrezkotzat jo dute horiek arautzea, bikotekideren bat alde batera uztea saihesteko, zenbait egoeratan, hala nola bestearen heriotza, gaixotasuna, eta abar: kasu horietan, elkarketa zibila edo bikote zibila osatzen dutela esan daiteke, balio juridikoa duen entitatea.
Oro har, Hego Euskal Herrian izatezko bikote erabili ohi da forma legala duena adierazteko, baina zentzu hertsian izatezko bikorea berez osatua dagoena da, bikote harreman bat, legearen arabera baliorik eduki ala ez.
Legeak onartua eta arautua dena adierazteko hobe da, bikote zibil forma, Ipar Euskal Herrian erabili ohi dena, eta Berriaren Estilo Liburuak proposatzen duena Frantziako elkartasun itun zibileko legediak definitutakoa adierazteko.

## Erreferentziak

* ↑ «Code civil - Art. 515-8 | Dalloz» www.dalloz.fr (Noiz kontsultatua: 2022-05-20).
* ↑ Izatezko bikoteak: eskubideak eta betebeharrak | Consumer. 2012-03-16 (Noiz kontsultatua: 2022-05-20).
* ↑ «Berria Estilo Liburua» www.berria.eus (Noiz kontsultatua: 2022-05-20).

## Ikus, gainera

* Bikote zibil

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3449014
# Izbica udalerria

Izbica Poloniako Lublingo voivoderriko landa-udalerri bat da, Krasnystaw barrutian kokatuta. 138,27 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 8347 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q2461367
* Multimedia: Gmina Izbica / Q2461367
ieaLublingo voivoderriko udalerriak :
# Izbiceni

Izbiceni Errumaniako udalerri bat da, Olt konderrian. 4.120 biztanle ditu, 51,41 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Izbiceni $^{(en)}$

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5116747
# Izbica Kujawska udalerria

Izbica Kujawska ( (Audio·info)) Poloniako Kujavia-Pomeraniako voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Włocławek barrutian kokatuta. 132,1 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 7746 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q2461294
ieaKujavia-Pomeraniako voivoderriko udalerriak :
# Jilotlán de los Dolores (udalerria)

Jilotlán de los Dolores Mexikoko udalerri bat da. Jalisco estatuan kokatua dago. 2010ean 9.545 biztanle zituen 1.475,18 km²ko azaleran. Herriburua [[Jilotlán de los Dolores (Jilotlán de los Dolores)|Jilotlán de los Dolores]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q51900586
* Multimedia: Jilotlán de los Dolores Municipality / Q51900586
# Jim Bolger

James Brendan "Jim" Bolger (Opunake, Taranaki eskualdea, 1935eko maiatzaren 31) zeelandaberritar politikaria da. 1990-1997 bitartean lehen ministroa izan zen.

## Bizitza

Irlandar etorkinen semea zen, eta erlijio katolikoan hezi zen. Familiaren nekazaritza- eta abeltzaintza-enpresetako administrazioan parte hartu zuen. 1966an, politikan sartu zen, nekazari eta abeltzainen korporazioko kideen interesen defentsan, eta, handik, joera liberal-kontserbadoreko Alderdi Nazionalera pasatu zen. 1972an Parlamentuan diputatu-aulkia lortu zuen. Robert Muldoonen gobernuan parte hartu zuen 1977tik 1984ra, laboristek kontserbadoreak gobernutik bota zituzten arte. Handik aurrera, bere alderdiaren gidaritza hartzen saiatu zen, baina ez zuen lortu, 1986an Muldoonek erretiroa hartu zuen arte.
1990ean, Alderdi Nazionalak hauteskundeak irabazi zituenean, lehen ministro izatera iritsi zen eta, nekazaritzaren aldeko jarreraz gainera, Estatu Batuekiko hurbiltze-politika bultzatu zuen berehala. 1992an, Frantziako Gobernuarekiko erlazio diplomatikoak konpontzen saiatu zen, 1985az geroztik hondaturik baitzeuden, frantsesek Zeelanda Berriko uretan Rainbow Warrior ontzi ekologistaren aurka egindako erasoa zela eta.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q139785
* Multimedia: Jim Bolger / Q139785
# Jim Brown

James Nathaniel Brown (St. Simons, Georgia, Estatu Batuak, 1936ko otsailaren 17a – Los Angeles, 2023ko maiatzaren 18a), Jim Brown izenez ezagunagoa, estatubatuar futbolari eta aktore profesionala izan zen. Fullback jokatu zuen eta bere ibilbide osoa National Football Leagueko (NFL) Cleveland Browns-ekin eman zuen. Aktore eta ekintzaile sozial gisa ere marka utzi zuen . 2002an, The Sporting News-ek historiako futbolaririk handiena izendatu zuen.
Syracuseko Unibertsitatean lacrosseko jokalari afizionatua izan zen 1954tik 1956ra. Futbol amerikar All-America taldeko kidea izan zen. 1957ko draftaren lehen itzulian hautatu zuen Clevelandek. Cleveland Browns taldearekin egin zituen bederatzi denboraldietan, NFL-ko lasterketako yarda eta yarda konbinatuen errekor guztiak ezarri zituen, 1984ra arte egon zirenak. Kirol jardueratik erretiratu ondoren, zinema aktore bihurtu zen. 1971n NFLren Ospearen Aretoan hautatu zuten.
2010eko azaroaren 4an argitaratutako NFLko Historiako 100 Jokalari Handienen zerrendan, Brown garai guztietako bigarren jokalaririk onena bezala sailkatu zuten, Jerry Riceren atzetik bakarrik.

## Bibliografia

* Brown, Jim; Cope, Myron (1964). Off My Chest. Doubleday. (autobiografía)

## Erreferentziak

* ↑ Football's 100 Greatest Players: #1 Jim Brown, The Sporting News, consultado el 22 de diciembre de 2008
* ↑ https://web.archive.org/web/20101104151105/http://top100.nfl.com/

## Kanpo estekak

* OrangeHoops Profile on Jim Brown
* Jim Brown at Yahoo movies
* National Lacrosse Hall of Fame profile
* Jim Browni buruzko datu eta bitxikeriak.
* Datuak: Q927916
* Multimedia: Jim Brown / Q927916
# Jim Capaldi

Nicola James Capaldi (Evesham, Worcestershire, 1944ko abuztuaren 2a - Londres, 2005eko urtarrilaren 28a) ingeles abeslari, abesti egile eta bateria-jotzailea izan zen. Steve Winwoodekin batera Traffic rock psikodelikoko taldea sortu zuen. Winwoodek eta berak idatzi zituzten taldearen abesti gehienak. 1967an Traffic taldeko sortu zuen Steve Winwood, Chris Wood eta Dave Masonekin. Taldea utzi ondoren, bakarkako edo beste musikari batzuekin batera jotzen jarraitu zuen.

## Diskografia

* Oh How We Danced (1972)
* Whale Meat Again (1974)
* Short Cut Draw Blood (1975)
* Daughter of the Night (1978)
* The Contender (1978)
* Electric Nights (1979)
* The Sweet Smell of ... Success (1980)
* Let The Thunder Cry (1981)
* Fierce Heart (1983)
* One Man Mission (1984)
* Some Come Running (1988)
* Prince of Darkness (1995)
* Live: The 40,000 Headmen Tour (1999)
* Living On The Outside (2001)
* Poor Boy Blue (2004)
* Dear Mr Fantasy: The Jim Capaldi Story (2011)
* Datuak: Q1392515
# Jim Calder

James Hamilton Calder (Haddington, 1957ko abuztuaren 20a) eskoziar hamabosteko errugbilari ohia da, hirugarren lerroko hegala aritzen zena.
Stewart's Melville RFC klubean jokatu zuen eta probintzia mailan Edinburgh Districten, 1986-87ko barruti arteko txapelketa irabaziz.
1981ean jokatu zuen lehen aldiz Eskoziako errugbi selekzioarekin eta 27 partidutan parte hartu zuen. 1984an Eskoziari Frantziaren aurka garaipena eta txapelketako grand slama eman zion entsegua sartu zuen.
1983an British and Irish Lions taldeak Zeelanda Berrira egindako biran parte hartu zuen.
Finlay anaia bikiak ere errugbian jokatu zuen, Eskoziako selekzioan, baina ez zuten partidu batean parte hartu.

## Erreferentziak

* ↑ James Hamilton Calder. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q599563