OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# IUPAC nomenklatura

Kimika Puruaren eta Aplikatuaren Nazioarteko Batasuna kimikaren nomenklaturari eta terminologiari buruzko autoritate unibertsala da. Oso ezaguna IUPAC bere ingelesezko akronimoarekin (International Union of Pure and Applied Chemistry),
Erakundeak jarduera horretaz arduratzen diren bi erakunde ditu: "VIII. Dibisioa", "egituren nomenklaturaz eta errepresentazioaz" arduratzen dena, eta "Terminologia, Nomenklatura eta Sinboloei buruzko Sail arteko Batzordea". IUPACen jarduera nagusietako bat "Gomendioak" garatzea da, eremu zientifiko zehatzetarako nomenklatura eta terminologia ez anbiguoa, uniformea eta sendoa ezartzeko. Gomendio horiek honelakoak izan daitezke:
* termino-glosarioak, berariazko diziplina kimikoen arabera
* propietate-multzo bati lotutako terminoen definizioak
* konposatu kimikoetarako nomenklatura eta haien motak
* eremu jakin baterako terminologia, sinboloak eta unitateak
* terminoen sailkapena eta erabilera eremu jakin baterako
* eremu espezifikoetan datuak aurkezteko konbentzio eta estandar praktikoak
Gomendioak Pure and Applied Chemistry aldizkarian argitaratzen dira, eta argitaratu eta hurrengo urtean jartzen dira jendaurrean. IUPACen lineako datu-basean ere sartzen dira, aldizkarian argitaratu eta urtebetera. Bestalde, IUPACen liburuen bidez ere eskura daiteke terminologiari buruzko informazioa. Zazpi liburuko bilduma da IUPAC, bere kolore bereizgarriagatik ezaguna.
Bi eremu nagusiak hauek dira:
* Konposatu ez-organikoen nomenklatura kimikoa (Liburu Gorria)
* Konposatu organikoen nomenklatura kimikoa (Liburu Urdina)

## Erreferentziak

* ↑ Nomenclature. IUPAC.
* ↑ Red Book. .
* ↑ Blue Book. .

## Ikus, gainera

* Konposatu organikoen nomenklatura

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20826683
# IX. mendea

IX. mendeak 801etik 900. urtera bitarteko iraupena du, biak barne.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8083
* Multimedia: 9th century / Q8083
# IXA pipes

IXA pipes testuak automatikoki lantzeko hainbat tresna informatikoz osatutako multzo bat da, hizkuntzaren prozesamenduan hainbat hizkuntzatarako erabil daitekeena.
Ixa Taldeko kide den Rodrigo Agerrik sortu zuen 2014an eta software librea da (Apache lizentzia 2.0). Euskararako Ixa pipes katearekin lortzen den prozesamendu linguistikoa bestela ere egin daiteke IxaKat tresnekin ere. Izan ere, Ixa pipes hizkuntzaren prozesamendurako hainbat tresna eleaniztunen sorta bat da, eta baditu hainbat tresna euskararen prozesamendurako. IxaKat eta IXA pipes kateak modularrak direnez, eta biek NAF formatua erabiltzen dutenez sarrera/irteera formatu moduan, bi multzotako tresnak konbinatu daitezke prozesamendu-kate berean.
Ixa-pipes multzoko tresna nagusiak hauek dira:
* ixa-pipe-tok: Tokenizatzailea eta segmentatzailea hainbat hizkuntzatarako. Testu bateko hitzak, puntuazio-markak, zenbakiak eta antzeko osagaiak banatzen dituena
* ixa-pipe-pos: Testu bateko hitz bakoitzaren lema eta kategoria lortzea (adjektibo, izen, aditz...). Ingelesez lemmatizer eta POS tagging esaten zaie tresna horiei. Erabil daiteke hizkuntza hauekin: euskara, herbeherera, ingelesa, frantzesa, galiziera, alemana, italiera eta espainiera.
* ixa-pipe-nerc: Entitate izendunak errekonozitzen ditu eta testuan etiketatzen dtu. Ingelesez Named Entity Recognition tagger esaten zaie tresna horri. Erabil daiteke hizkuntza hauekin: euskara, herbeherera, ingelesa, alemana, italiera eta espainiera.
* Iritzi-helburuen erauzketa. Ingeleserako bakarrik.
* ixa-pipe-chunk: Zati sintaktiko bakoitza bereiztea. Erabil daiteke hizkuntza hauekin: euskara eta ingelesa. Estatistikoki detektatzen ditu sintagma mailako osagai sintaktiko sinpleak).
* ixa-pipe-parse: Probabilistic constituent parser for Spanish and English.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Agerri, Rodrigo. «IXA pipes: Efficient and Ready to Use Multilingual NLP tools.» (PDF) Language Resources and Evaluation Conference (LREC2014), (Noiz kontsultatua: 2018-03-06).
* ↑ (Ingelesez) IXA pipes: ready to use NLP tools. (Noiz kontsultatua: 2018-03-06).

## Kanpo estekak

* Ixa-pipes Github-en
* Datuak: Q59749056
# Infantizidio

Infantizidioa, haur-hilketa edo ume-hilketa ere deitua, haur baten hiltzeko ekintza da.
Kriminologiak haurren hilketa ez-paternal mota batzuk sailkatzen ditu. Iraganeko gizarte askotan, haur-hilketaren forma batzuk onargarritzat jotzen zituzten, eta gizarte moderno gehienetan, berriz, praktika immoral eta kriminaltzat. Hala ere, mendebaldeko munduan gertatzen da, oro har, gurasoren baten gaixotasun mentalaren edo indarkeriazko jokabideen ondorioz, eta herrialde pobre batzuetan, biztanleria kontrolatzeko modu gisa, batzuetan onarpen sozialarekin.
Herrialdearen eta kultura desberdinen arabera kopuru zehatza aldatzen bada ere, joera hau mantentzen da: infantizidio gehienak amek egiten dituzte. Zehazki, filizidioen % 70 eta jaioberrien hilketen % 95 emakumeek egiten dituzte.
Infantizidioak forma asko izan ditu historian zehar. Haurrek jainkoei edo naturaz gaindiko indarrei egindako sakrifizioa, Kartagon egindakoa bezala, Molotxi egindako eskaintza gisa, antzinako munduko kasurik sonatuena baino ez da. Kausak alde batera utzita, historian zehar infantizidioa arrunta izan da. Laila Williamson antropologoak zera adierazi zuen:
| « | Infantizidioa kontinente guztietan eta konplexutasun kulturaleko maila guztietako jendeak egin du, ehiztari nomadetatik hasi eta gure arbasoetaraino. Salbuespena baino gehiago, araua izan da. | » |
Antzinako Europan eta Asian infantizidioaren ohiko metodoa umea abandonatzea zen, hiltzen utziz. Ozeaniako tribuetan infantizidioa umea itotzen egiten zuten; Mesoamerika prehispanikoan, berriz, sakrifizioetan.

## Erreferentziak

* ↑ «Infantizidio». Euskaltzaindiaren Hiztegia. (Noiz kontsultatua: 2024-06-18.)
* ↑ Euskalterm: [Hiztegi terminologikoa] [2008]
* ↑ Elhuyar Hiztegia
* ↑ Tardieu, Ambrosio. (2010). Estudio médico-legal sobre el infanticidio. Formación Alcalá, 9 or. ISBN 978-84-9891-316-3..
* ↑ (Gaztelaniaz) Aborto tardío e Infanticidio neonatal en Europa. .
* ↑ (Gaztelaniaz) Vicente, Beatriz de. Casi el 70% de los infanticidios están cometidos por mujeres. .
* ↑ Williamson, Laila. (1978). Kohl, Marvin ed. Infanticide and the Value of Life. New York: Prometheus Books, 61-75. or..
* ↑ (Ingelesez) Boswell, John Eastburn. (1984). «Exposition and oblation: the abandonment of children and the ancient and medieval family» American Historical Review 89: 10-33..
* ↑ Diamond, Jared. (2005). Collapse: How Societies Choose to Fail or Succeed. ISBN 0-14-303655-6..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q916412
* Multimedia: Infanticide / Q916412
# Infekzio puerperal

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Infekzio puerperala edo sukar puerperal erditze ostean germen patogeno batek amaren organismoa inbaditzea da. Germenaren sarrera plazenta edo karenan barrena izaten da normalean. 24 ordu eta 10 egun artean gertatzen da. Ohikoena umetoki inguruan gertatzen da eta sepsi puerperal diote.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Ginekologia Hiztegia] [2015]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1419347
* Multimedia: Postpartum infections / Q1419347
# Inferentzia

Inferentzia egiazko proposizio edo datu multzo batetik, arau logikoak erabiliz ondorio batera daraman prozesua edo prozesu hori burutzeko erregela da. Zientziaren arlo zenbaitetan erabiltzen da:
* logikan, inferentzia edo inferentzia deduktiboa egiazko aurrekari zenbaitetik egiazko ondorioak ateratzeko prozesu edo erregela bat da;
* zientzian, inferentzia induktiboa, berriz, egia edo faltsuak izateaz gainera, ondorioei egiantz edo probabilitate maila esleitzen dien inferentzia-erregela edo metodoa da.;
* adimen artifizialean, inferentzia ezagutza lortzeko moduari deritzo;
* estatistikan, inferentzia estatistikoa lagin batetik populazio baten ezaugarriak zenbatesteko prozesua da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12259609
# Inferentzia (logika)

Inferentzia deduktiboa egiazko aurrekarietatik egiazko ondorioak ateratzeko prozesua edo buru-eragiketa da. Jasotako informaziotik edo premisetatik, ontzat hartzen den edozein hatsarretan oinarriturik, ondorioak ateratzea. Gizakiok etengabe egiten dugun eragiketa logikoa da eta batzuetan behar diren ondorioak behar bezala dedukzioz ateratzen ditugu eta beste batzuetan ondorio okerrak ateratzen ditugu.
Irakurketa prozesuan inferentziak etengabe egiten dira. Idazleak badaki irakurleari ez zaiola informazio osoa eman behar. Irakurleak, hartzaileak oro har, kontu asko testuingurutik edota mezuaren igorlearekin aurretik partekatzen dituen ezagutzetatik, dedukzioz, aterako ditu. Kultura bera partekatzen duten igorleek kontu pilo bat komunikatzen diote hartzaileari aipamen zuzenak egin gabe ere. Horretarako hartzaileek zenbait dedukzio zuzen egin beharko: inferentzi logikoa edo inferentzia deduktiboak.

## Adibide bat

| « | (Berria): Nolako saioa atera zela uste duzu? (Julio Soto. Nafarroako Bertsolari txapelduna 2019): Oholtzatik, esango nuke final ona atera zela. Final askotan gertatzen da norbait bidean erortzea, eta uste dut lehengoan ez zela inor erori. Denok eman genuen gure onena momenturen batean ez bada bestean. | » |
| —Berria.eus, 2019ko martxoak 26 |||

### Inferentzia zuzenak

Berria egunkariko irakurleek hainbat inferentzia egingo dituzte: galderan aipatzen den saioa Nafarroako Bertsolaritza Txapelketako finala dela pentsatuko dute eta asmatuko dute. Inferentzia hori baieztatuta geratuko da geroago Julio Sotoren erantzunarekin. Irakurleak ulertuko du "bidean erortzea" horren atzetik zer dagoen, ez benetako bidea eta ez erorketa fisiko bat, jakina... Irakurleek, baita ere, ulertuko dute Julio Soto "gure onena" horrekin bertso saio jakin batzuei buruz besterik ez dela ari, ez bizitzari buruz oro har.
Erantzuneko final hitza irakurri eta Nafarroako Bertsolaritza Txapelketako finala ulertuko da, berriro ere, galderan saioa ulertu den bezala...
Edozein irakurlek, ondorioztatuko du, bide beretik, galdera egiten duen Berria hori ez dela Berria egunkaria bere osotasunean, ez dela erakunde osoa galdetzen ari, Berria egunkariko kazetari bat baizik.

### Inferentzia okerrak

Goiko ataleko inferentzia horiek guztiak zuzenak lirateke. Irakurle batek final hitza irakurri eta Julio Soto bere gustuko kiroleko final bati buruz ari dela pentsatuko balu: inferentzia okerra.
Oholtzatik, esango nuke... hitzen segida irakurri eta inferentzia okerra litzateke, esate baterako, pentsatzea Julio Sotok oholtza gainean dagoela galdera horri erantzuten.

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedia. www.euskara.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2019-04-04).

## Ikus, gainera

* Komunikazioaren funtzioak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q408386
# Infantilizazio (argipena)

Infantilizazio hitzak adiera zenbait ditu:
* infantilizazioa, pertsona heldu bat haur bati bezala tratatzea;
* infantilizazioa, masa-kulturak eragindako fenomenoa, non berez haurrentzako produktu kulturalak helduek ere kontsumitzen dituzten edo, alderantziz, gizartearen tradizio, ohitura eta produktu kulturalak haurrentzat egokitzen diren.
# Infekzio

Infekzioa kanpoko eragile kutsakor batek organismo ostalari batean sortutako kolonizazioa da. Eragile kutsakor horiek bakterioak, birusak, parasitoak edo onddoak izan daitezke. Gaixotasun infekziosoak edo kutsakorrak sortzen dituzte.
Nahiz eta arlo klinikoan infekzioa beti gaixotasunarekin lotu (eta mikrobio eragilea patogenotzat jo, beraz), infekzioak, berez, ez du beti gaitzik eragiten. Mikrobio batek gorputzaren atal bat kolonizatzen duenean gaitza sor dezakeen ala ez, zenbait faktoren arabera. Kontuan hartu beharrekoak hauek dira:

## Sailkapena aparatuka

* Arnas aparatua:
** Bronkitisa.
** Katarroa.
** Neumonia.
** Legionelosia
** Tuberkulosia
** Gripea
* Digestio-aparatua:
** Dibertikulitis.
** Gastroenteritis.
** Hepatitis.
** Kolitis.
** Kolera
** Disenteria
** Salmonelosia
** Sukar tifoidea
* Gernu-aparatua:
** Pielonefritis.
** Zistitis.
* Lokomozio-aparatua:
** Artritisa.
** Osteomielitis.
* Nerbio-sistema:
** Entzefalitis.
** Meningitis.
** Amorrua
** Botulismoa
** Tetanosa
* Ugaltze-aparatua:
** Gonorrea
** Klamidiasia
** Sifilia
** HIESa

## Erreferentziak

* ↑ Albero, Josu: Mikrobioen Mundu Liluragarria, EHU (2019) 91-95 orr. ISBN: 978-84-1319-082-2

## Kanpo estekak

* Datuak: Q166231
* Multimedia: Infectious diseases and disorders / Q166231
# Infekzio-foku

Infekzio-fokua, sarritan foku gisa laburtua, apaldutako edo desagertutako gaitz infekzioso baten tokiko berragertzea da. Gaitz baten fokua eremu mugatu bat da; eraikin bat, auzune bat edo herri bat izan daiteke, besteak beste. Infekzio-foku bat zabaldu egin daiteke, edo foku gehiagoren eragile bihur daiteke, gaitzaren agerraldi bati hasiera emanez. Horregatik, infekzio-fokuak kontrolatzea funtsezkoa da gaitzaren hedapena murrizteko.
Infekzio-foku baten etorkizuna hainbat zehaztapenek baldintzatzen dute: gaixotasunaren kutsagarritasuna, kutsatuak izan daitezkeenen ezaugarriak, ingurunea eta fokuaren aurka hartutako neurriak, etab. Neurri horien artean arruntenak biztanleria bakartzea, higiene-neurriak bultzatzea edo kontrol epidemiologikoa egitea dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18207173
# Izu Nauk

Izu Nauk 2006 urtean Zumaian sortutako heavy taldea da.

## Ibilbidea

Taldea 2006an sortu zuten Iker, Jurgi, Lu, Lutxi eta Gorritik. 2008an maketa grabatu zuten eta 2012an lehenengo diska, Metamorfosia. Lan honetako kanta ezagunena Denbora izan zen. 2013an Lu eta Ikerrek taldea utzi eta Zarauzko Andoni sartu zen. 2014 urtean bigarren diska bat kaleratu zuten, oraingoan trash estilotik gertuago zegoen.

## Diskografia

* Izu nauk (2008, autoekoiztua) - maketa
* Metamorfosia (2012, autoekoiztua)
* Herri baten oihua (2014, autoekoiztua) - 6 abesti

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Izu Nauk - Metal Euskadi» Metal Euskadi (Noiz kontsultatua: 2017-11-10).
* ↑ Herri baten oihua. (Noiz kontsultatua: 2017-11-10).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q61362297
# Izualdi

Izualdia, zukurutza edo, Hego Euskal Herrian, sustoa bat bateko estimulu baten aurrean animalia batek duen alarma-erreakzioa da, giharren kontrakzioa eta odolaren presioan eta arnasketan aldaketak sorrarazten dituena. Arriskuaren pertzepzioak jarraizten badu izualdiaren ondoren, pertsonak beldurra edo izua senti ditzake.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q430986
* Multimedia: Startle reactions / Q430986
# Izu penintsula

    Artikulu hau Japoniako penintsulari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Izu (argipena)».
Izu penintsula (japonieraz: 伊豆半島, Izu-hantō) , Japonian dago, herrialde honetako hiriburu den Tokiotik gertu, Fuji mendia eta Ozeano Barearen artean, Honshu uhartean. Izu penintsula, gaur egun, Shizuoka prefekturaren zati da. Fuji-Hakone-Izu Parke Nazionalaren parte ere bada gaur egun.
Penintsularen hegoaldean, zortzi uhartek eratutako uhartedi bat dago, Izu uharteak bezala ezagutzen direnak (japonieraz Izu shoto). Izuk, "ur termalen tokia" esan nahi du.
Penintsula zein uharteak, toki turistiko ezagunak dira, ez bakarrik japoniarrentzat, baizik eta baita urpekaritza eta beste uretako kirol batzuk egitera datozen atzerriko bisitarientzat ere.
Gainera, Izu, japoniar abizen bat da, gaur egun, AEBak bezalako beste herrialde batzuetara hedatua, baita Yoshiaki Oshimak Gekkoko behatoki astronomikotik aurkitutako asteroide baten izena ere.

## Ikus, gainera

* Fuji-Hakone-Izu Parke Nazionala

## Kanpo estekak

* Datuak: Q822822
* Multimedia: Izu Peninsula / Q822822
# Izuaren Pasabidea

"Izuaren Pasabidea" Fernando Morillo idazle azpeitiarraren liburua da. 2011n argitaratu zen, Gaumin argitaletxearen eskutik.

## Kanpo estekak

* Izuaren Pasabidea liburuaren informazioa Fernando Morilloren webgunean
* Eleberriaren lehen orrialdeak
* Datuak: Q12260005
# Izu uharteak

Izu uharteak (japonieraz: 伊豆諸島, Izu-shotō) ekialdeko Ozeano Barean dagoen uhartedi da, Tokioko prefeturan dagoena. Uharte guztiak batera 301'56 km²-ko azalera hartzen dute eta populatuak dauden bederatziek 24.645 biztanle dituzte.

## Uharteak

Hona hemen uhartediko uharte nagusiak:
| Izena | Azalera (km²) | Populazioa (2007) |
| Izu Ōshima (伊豆大島) | 91'06 | 8.472 |
| Hachijō-jima (八丈島) | 69'54 | 8.363 |
| Miyake-jima (三宅島) | 55'48 | 2.382 |
| Nii-jima (新島) | 23'53 | 2.423 |
| Mikura-jima (御蔵島) | 20'58 | 313 |
| Kōzu-shima (神津島) | 18'87 | 1.914 |
| Aogashima (青ヶ島) | 5'98 | 423 |
| Tori-shima (鳥島) | 4'79 | 0* |
| To-shima (利島) | 4'12 | 304 |
| Shikine-jima (式根島) | 3'9 | 600 |
* Tori-shimak 1902an 150 biztanle zituen baina sumendiaren eztandak denak hil eta ez da berriz populatua izan.

## Administrazioa

Hiru suprefeturatan banatzen dira uharteak, Hachijō, Miyake, eta Ōshima, denak Tokioko prefeturaren menpe.

## Historia

Edo Aroan hainbat uhartetan kriminalak deserriratu ziren. Meiji garaian bertakoen ekonomia garatu zen batez ere arrantzan, zeta ekoizpenean eta nekazaritzan oinarrituz. 2000 urtean Oyama sumendiaren eztandaren ondorioz Miyake-jimako populazioak alde egin behar izan zuen eta ez zen 2005 arte itzuli.

## Ekologia

Izu uharteak Japoniako uharte handietatik nahiko gertu daude eta ondorioz hango espezieek kolonizatu izan dituzte.

## Iruditegia

* Mihara mendia Izu-Ōshima uhartean.
* Hachijō-jima uhartea.
* Miyake-jima uhartea.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q864302
* Multimedia: Izu Islands / Q864302
* ↑ Euskaltzaindia. (2012-06-29). 171. araua: Asiako toponimia. (Noiz kontsultatua: 2013-05-26).
# Izu Ōshima

Izu Ōshima (japonieraz: 伊豆大島) Japoniako uharte bolkaniko bat da, Izu uharteetan, Filipinetako itsasoan. Izu penintsulatik 22 kilometrora daude ekialdean eta Bōsō penintsulatik 36 kilometrora hego-mendebaldean. Inguruko beste uharte batzuekin batera Fuji-Hakone-Izu parke nazionalaren parte da. Tokiotik gertu dauden uharterik handiena da, 91,06 kilometro koadrorekin. Gaur egun 8.179 biztanle ditu.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Louis-Frédéric. (2002). Japan Encyclopedia. Harvard University Press ISBN 978-0-674-01753-5. (Noiz kontsultatua: 2023-07-12).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1070580
* Multimedia: Izu Ōshima / Q1070580
# Izu (beldurra)

    Artikulu hau beldur sentipenari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Izu (argipena)».
Izua edo ikara beldur handiko emozioa da, bat-batekoa eta iraupena aldakorrekoa, dardara, taupada azkarrak, bero- eta hotz- sentsazioakbihotz, disnea eta beste ondorio fisikoak ekar ditzakeena. Behin eta berriz izu-erasoak izaten dituen pertsona batek izu-nahasmenaren patologia psikiatrikoa izan dezake. Beldurra duen pertsona batek erabaki arrazionalak hartu eta babesa bilatu, ihes egin eta ezkutatzeko joera duen bitartean, izuaren mendean dagoen pertsona bat bere onetik aterata egoten da eta ez bere burua behar bezala kontrolatzen.

## Ikus, gainera

* Terrore (argipena)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q19947969
# Izu Belodromoa

Izu Belodromoa Japoniako Shizuokan dagoen belodromoa da. 250 metroko bizikleta-pista eta 3.600 lagunentzako ikusleentzako instalazioak ditu. 2011n ireki zuten, eta Tokioko 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan pistako txirrindularitzako ekitaldiak antolatzeko leku gisa hautatu zuten. Japonian, egurrezko gainazala duen barruko 250 metroko belodromo bakarra da, Japoniako beste belodromo batzuk kanpoaldean baitaude, 250 metro baino luzeagoak eta asfaltozko gainazalak dituztenak, hein handi batean keirinerako eskainiak.

## Olinpiar Jokoak

2020 Udako Olinpiar Jokoetan txirrindularitzako pistako proba guztiak belodromo honetan ospatu ziren.

## Erreferentziak

* ↑ «Izu Velodrome» The Tokyo Organising Committee.
* ↑ «Tokyo 2020; Izu Velodrome» Architecture of the Games 26 February 2017.
* ↑ «Cycling events at Tokyo 2020 to take place outside of city, IOC confirm» Inside the Games.
* ↑ «Tokyo 2020 Olympic track cycling to be staged 120km away from capital» Cycling Weekly 9 December 2015.
* ↑ August 2011, Daniel Benson 31. (31 August 2011). «Japan ready to open first indoor velodrome» cyclingnews.com.
* Datuak: Q11380533
* Multimedia: Izu Velodrome / Q11380533
# Igeriketa 2024ko Udako Olinpiar Jokoetan – Gizonezkoak 1500 metro librea

Gizonezkoen 1500 metro estilo librea 2024ko Udako Olinpiar Jokoetan abuztuaren 4an lehiatu zen, Parisko zentro akuatikoan. Bobby Finke estatubatuarrak irabazi zuen urrea eta munduko errekor berria ezarri zuen, Gregorio Paltrinieri italiarrak zilarra eta Daniel Wiffen irlandarrak brontzea.

## Emaitzak
### Sailkapena

| Pos. | Txanda | Bidea | Igerilaria | Herrialdea | Denbora | Oharrak |
| 1 | 3 | 4 | Daniel Wiffen | Irlanda | 14:40.34 | Q |
| 2 | 3 | 3 | Gregorio Paltrinieri | Italia | 14:42.56 | Q |
| 3 | 4 | 7 | Ahmed Jaouadi | Tunisia | 14:44.20 | Q |
| 4 | 3 | 6 | David Aubry | Frantzia | 14:44.90 | Q |
| 5 | 2 | 4 | Kuzey Tunçelli | Turkia | 14:45.27 | Q |
| 6 | 4 | 4 | Bobby Finke | Ameriketako Estatu Batuak | 14:45.31 | Q |
| 7 | 3 | 1 | Damien Joly | Frantzia | 14:45.22 | Q |
| 8 | 4 | 2 | Dávid Betlehem | Hungaria | 14:45.59 | Q, NR |
| 9 | 4 | 1 | Fei Liwei | Txina | 14:50.06 | |
| 10 | 4 | 6 | Sven Schwarz | Alemania | 14:51.97 | |
| 11 | 3 | 8 | Zalán Sárkány | Hungaria | 14:52.42 | |
| 12 | 3 | 7 | Luca de Tullio | Italia | 14:55.61 | |
| 13 | 3 | 5 | Samuel Short | Australia | 14:58.15 | |
| 14 | 4 | 5 | Florian Wellbrock | Alemania | 15:01.88 | |
| 15 | 3 | 2 | Daniel Jervis | Britainia Handia | 15:03.75 | |
| 16 | 2 | 8 | Krzysztof Chmielewski | Polonia | 15:04.99 | |
| 17 | 2 | 2 | Victor Johansson | Suedia | 15:05.62 | |
| 18 | 4 | 8 | David Johnston | Ameriketako Estatu Batuak | 15:10.64 | |
| 19 | 1 | 5 | Dimitrios Markos | Grezia | 15:11.19 | |
| 20 | 2 | 6 | Henrik Christiansen | Norvegia | 15:14.11 | |
| 21 | 1 | 4 | Nguyễn Huy Hoàng | Vietnam | 15:18.63 | |
| 22 | 2 | 3 | Carlos Garach | Espainia | 15:20.84 | |
| 23 | 2 | 1 | Emir Batur Albayrak | Turkia | 15:23.21 | |
| 24 | 1 | 3 | Rodolfo Falcón Jr | Kuba | 16:00.31 | |
| | 4 | 3 | Mykhailo Romanchuk | Ukraina | DNS | |
| | 2 | 5 | Marwan Elkamash | Egipto | DNS | |
| | 2 | 7 | Vlad Stancu | Errumania | DNS | |

### Finala

| Pos | Bidea | Igerilaria | Herrialdea | Denbora | Oharrak |
| 01 ! | 7 | Bobby Finke | Ameriketako Estatu Batuak | 14:30.67 | WR |
| 02 ! | 5 | Gregorio Paltrinieri | Italia | 14:34.55 | |
| 03 ! | 4 | Daniel Wiffen | Irlanda | 14:39.63 | |
| 4 | 8 | Dávid Betlehem | Hungaria | 14:40.91 | |
| 5 | 2 | Kuzey Tunçelli | Turkia | 14:41.22 | WJR |
| 6 | 3 | Ahmed Jaouadi | Tunisia | 14:43.35 | |
| 7 | 6 | David Aubry | Frantzia | 14:44.66 | |
| 8 | 1 | Damien Joly | Frantzia | 14:52.61 | |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q117156553
# Igeriketa 2024ko Udako Olinpiar Jokoetan – Emakumezkoak maratoia 10 kilometro

Emakumezkoen 10 kilometroko igeriketa maratoia 2024ko Udako Olinpiar Jokoetan abuztuaren 8an lehiatu zen Sena ibaian, Parisen. Sharon van Rouwendaal herbeheretarrak irabazi zuen urrea, Moesha Johnson australiarrak zilarra eta Ginevra Taddeucci italiarrak brontzea.

## Emaitza

| Pos. | Igerilaria | Herrialdea | Denbora |
| 01 ! | Sharon van Rouwendaal | Herbehereak | 2:03:34.2 |
| 02 ! | Moesha Johnson | Australia | 2:03:39.7 |
| 03 ! | Ginevra Taddeucci | Italia | 2:03:42.8 |
| 4 | Ana Marcela Cunha | Brasil | 2:04:15.7 |
| 5 | Bettina Fabian | Hungaria | 2:04:16.9 |
| 6 | Giulia Gabbrielleschi | Italia | 2:04:17.9 |
| 7 | Océane Cassignol | Frantzia | 2:06:06.9 |
| 8 | Caroline Laure Jouisse | Frantzia | 2:06:11.0 |
| 9 | Leonie Beck | Alemania | 2:06:13.4 |
| 10 | Ángela Martínez | Espainia | 2:06:15.3 |
| 11 | Viviane Jungblut | Brasil | 2:06:15.8 |
| 12 | Angelica Andre | Portugal | 2:06:17.0 |
| 13 | Airi Ebina | Japonia | 2:06:17.7 |
| 14 | Chelsea Gubecka | Australia | 2:06:17.8 |
| 15 | Katie Grimes | Ameriketako Estatu Batuak | 2:06:29.6 |
| 16 | Mariah Denigan | Ameriketako Estatu Batuak | 2:06:42.9 |
| 17 | María de Valdés | Espainia | 2:07:02.4 |
| 18 | Lisa Pou | Monako | 2:07:05.4 |
| 19 | Martha Sandoval | Mexiko | 2:07:24.9 |
| 20 | Leah Phoebe Crisp | Britainia Handia | 2:07:46.7 |
| 21 | María Bramont-Arias | Peru | 2:12:44.7 |
| 22 | Leonie Märtens | Alemania | 2:15:57.3 |
| 23 | Emma Finlin | Kanada | 2:22:06.5 |
| 24 | Xin Xin | Txina | 2:27:02.9 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q117156554
* Multimedia: Swimming at the 2024 Summer Olympics – Women's marathon 10 kilometre / Q117156554
# Jequitaí

Jequitaí Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. 6.484 biztanle ditu 1.268,443 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Minas Gerais

## Kanpo estekak

* Datuak: Q958515
* Multimedia: Jequitaí / Q958515