OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Aretxabaletako udaletxe zaharra

Aretxabaletako udaletxe zaharra Aretxabaletako kale nagusian kokaturik dagoen jauregi bat da, udalerriaren aurreneko udaletxea izan zena. Gaur egungo udalaren egoitza Arratabe jauregia da eta eraikin honek beste funtzio batzuk betetzen ditu.

## Historia

"Valle Real de Leniz" izenaren barneko eremuan elizate ugari zeuden eta baita bi herrigune ere, Aretxabaleta eta Eskoriatza. Udalaren egoitza aldakorra izaten zen eta herrigune bien arteko lehia nabarmena zen. Azkenean 1630. urtean eremu guztia bitan banatu zen eta Aretxabaleta eta Eskoriatza udalerriak sortu ziren. Herri biek udaletxea lehenengo egitea helburu zuten eta Aretxabaleta izan zen azkarrena. Kale nagusiaren erdialdean egin zuen eta eraikina XX. menderarte Aretxabaletako udalaren egoitza izan zen.
1968. urtean Escuela parroquial La Asunción 3-5 urteko haurren ikastola sortu zuten hainbat gurasok eta bertako gelatan ematen ziren klaseak. Ondoren izena aldatu eta Loramendi ikastola bihurtu zen.
1986. urtean Aretxabaletako udalak Arratabe jauregia erosi zuen eta hara aldatu zen. Gaur egun Loramendi Elkartearen egoitza dago bertan, aurretik ikastola eta euskaltegia ere izan zen.

## Ezaugarriak

Bi solairutako eraikina da. Beheko solairuan atari zabal bat dago. Antzina ziega bat izan zen bertan. Lehenengo solairuan areto bat dago eta formatu txikiko hitzaldiak eta antzerkiak egiten dira bertan. Gainerakoan bulegoak daude.
Eraikinaren aurrealdea harlanduz egina dago eta aipagarriena lehenengo solairuko bi leihoen artean dagoen armarri erraldoia da. Bi buruko arranoak, alboetan bi lehoi eta erdian Gaztela eta Leongo armak bitan banatuta eta tartean Gipuzkoako eta Aretxabaletako armarriak ikusten dira. Gainean koroa handi bat dago bi aingeru alboan dituena eta azpian Urrezko Ardi-larruaren Ordenaren sinbolo den ardi zintzilikatua.

## Iruditegia

* Armarria.

## Erreferentziak

* 1 2 «Aretxabaleta: Udaletxe Zaharra - Guía de Ocio de Gipuzkoa - Gipuzkoako Aisialdi Gida» www.kulturweb.com (Noiz kontsultatua: 2021-08-27).
* ↑ «Loramendi ikastolak 50 urte» Arizmendi ikastola 2018-10-05 (Noiz kontsultatua: 2021-08-27).
* ↑ r01epd0122e4ed314423e0db04c97a47b5baa317f, r01e00000ff26d4661aa470b8e961d85e487feff5. (2006-12-13). «Arratabe jauregia (egungo udaletxea)» turismoa.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2021-08-27).

## Kanpo estekak

* Aretxabaletako udal webgunea
* Datuak: Q108296152
# Aretxabaletako mugarri gurutzea

Aretxabaletako mugarri gurutzea Aretxabaletatik Arrasatera bidean dagoen gurutze bat da, Kultur Ondasun gisa sailkatua 1964. urtetik. Kristo Santuaren gurutze tokiaren aurrean dago kokatuta, mugarri baten gisa XVI. mendean eraiki zen, eta Pizkundearen estiloa dauka.
Lau angeluko maila baten gainean eraikia, fuste ildakastu bat du bi aldetatik dekoratuta dagoen gurutze bati eusteko. Alde batean Jesukristo agertzen da, gurutzilkatuta, hainbat buruhezurrez lagunduta. Beste aldean Ama Birjina agertzen da, aingeruz inguratuta. Kontsebazio ona du, batez ere Ama Birjinaren aldeak.

## Erreferentziak

* 1 2 ARETXABALETAKO GURUTZE BARRUTIA. Eusko Jaurlaritza. Kultura Saila.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q39523762
* Multimedia: Aretxabaleta wayside cross / Q39523762
# Anafilaxi

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Anafilaxia alergia mota bat da, ohiko alergia baino larriagoa dena eta gorputz osoa kaltetzen duena (multisistemikoa). Anafilaxia eragiten duen substantzia (alergenoa) sarritan odol-bidetik sartzen da gorputzean (adibidez, erle baten eztenkadaren ondorioz, edo injekzio baten ondorioz alergenoa botika bat denean), baina aho-bidetik ere jardun dezake (botikak, hainbat elikagai...). Esan liteke anafilaxia organismoaren muturreko erantzun immunologikoa dela alergeno baten aurka.
Anafilaxia sortzen duten alergeno ohikoenak liztor eta erleen pozoiak, penizilina bezalako antibiotikoak, azido azetilsaliziliko duten botikak eta hainbat elikagai (fruitu lehorrak, itsaskiak...) izaten dira.
Schock anafilaktiko deritzona anafilaxiaren ondorioz sortutako erreakzio bortitza da, heriotza ekar dezakeena. Urtikaria larruazalean, esku eta aurpegiaren hantura, buruko mina eta goragaleak, izerdia, hipotentsioa, sabeleko mina, itomena eta bihotz-biriketako gelditzea dira sintoma nagusiak.
Alergia guztietan bezala, anafilaxian ere E motako immunoglobulinek (Ig E) parte hartzen dute. Antigorputz hauek mastozito izeneko zelulen azalean pilatzen dira, eta bertatik aurre egiten diote alergeno arrotzari. Antigeno (alergenoa)-antigorputz (IgE) erreakzioa gertatzerakoan, mastozitoek barnean dituzten substantzia kimikoak askatzen dituzte, histamina eta triptasa, batez ere. Substantzia horiek dira schock anafilaktikoaren eragile nagusiak.
Schock anafilaktikoa tratatzeko adrenalina erabili ohi da, zain barneko bidetik. Hormona honek jarduera bronkio-dilatatzailea eta hodi-uzkurtzailea du, hain arriskutsuak diren itomena eta gelditze kardiobaskularra ekidinez.

## Ikus, gainera

* Alergia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q168800
* Multimedia: Anaphylaxis / Q168800
# Anafora (gramatika)

Anafora terminoa, hizkuntzalaritza arloko termino zehatz gisa, hiru zentzu erlazionaturekin erabiltzen da, baina hiru zentzuak desberdinak (hizkuntzalaritza-korronte batzuetan erabilera partikularrak izateaz gain, eta termino erretoriko gisa erabiltzeaz gain):
    (1) Diskurtsoaren testuinguruan dagoen beste adierazpen baten mende dagoen adierazpena erabiltzea (aurrekari deritzona).
    (2) Diskurtsoaren testuinguruan, adierazpen bera (deiktiko bat, eskuarki izenordain bat), eduki semantikoa diskurtsoaren testuinguruan dagoen beste adierazpen baten mende duena.
    (3) Aurreko bi horien, (1) eta (2), anaforaren interpretazio murriztaile batean, anafora baino lehen, diskurtsoan aurrekaria duten erabilera, edo adierazpen deiktikoei baino ez dagokie. Alde horretatik, "anafora" murriztailea kataforaren aurkako terminoa da, deiktikoa baita, eta haren erreferentea haren atzetik agertzen baita.
Hala, "Hura zinema izar bihurtu baino lehen, Ane aktore arrunta zen" esaldian, "hura" izenordaina, "Ane"ri dagokiona, anafora bat da (2) adieran, baina katafora bat (3)-ren erabilera murriztuenean.

## Adibideak

| « | Peru eta Peio arrantza egitera joan ziren; batek 2 kiloko amuarraina harrapatu zuen eta besteak 3 kilokoa. | » |
Entzuleak edo irakurleak, hau da, mezuaren hartzaileak, behar-beharrezkoak ditu horrelako anaforak jakiteko esaldiak daukan informazio osoa. Adibide honetan hitzen ordenak ematen dio hartzaileari esaldia ulertzeko beharrezkoa duen informazioa.
| « | Ilargia eta eguzkia gurtzen zuten. Gauez bata, egunez bestea. | » |
| « | Erregeren adbokatu bidezko eta nobleari, birthute eta hon guziez konplituiari, bere iaun eta iabe Bernard Leheteri, Bernard Etxeparekoak, haren zerbitzari xipiak, gogo honez gorainzi, bake eta osagarri. | » |
| Bernart Etxepare. Linguae Vasconum Primitiae ||

## Erreferentziak

* ↑ Tognini-Bonelli (2001:70) lo describe así "an anaphor is a linguistic entity which indicates a referential tie to some other linguistic entity in the same text".

## Ikus, gainera

* Anafora (argipena).
* Anafora (erretorika).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q156751
# Anafora (erretorika)

    Artikulu hau figura erretorikoari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Anafora».
Anafora hitza grezieratik dator, ἀναφορά, eta errepikapena esan nahi du. Izen horrekin literatura kritikan eta literatura teorian askotan aipatzen den hitzezko figura erretoriko bat definitu egiten da. Poesian, funtsean lerroen hasieran edo esaldien hasieran hitz bat edo gehiago errepikatzea da:
| « | Haurrak, haurrak, haurrak ederrak, haurrak nongoak zarete? | » |
Baliabide literario honen helburua adierazpenari enfasia ematea da, modu batez esanahia indartzen. Prosan ere, aipatu dugunez, esaldiak edo sintagmak errepikatuz eman daiteke:
| « | Ez dakit nire inpresioa zorrotza den edo ez; hau da, ez dakit nire inpresioa soziala den edo :pertsonala, baina esango dizuet zein den: aspaldi honetan, iruditzen zait harriak ere aspertuta daudela euskal politikarekin, euskal politikariekin. | » |

## Sintaxian, testu guztietan

Sintaxi alorrean anafora baliabide sintaktikoa bezala onartua dago eta errepikapenak izenordeen bidez, sinonimoen bidez edo hiperonimoen bidez eman daitezke, aurretik azaldutako errepikatuz:
| « | "Ikasleak ez zuen ezer esan baina horrek egia bazekien". | » |
Ondo idazteko teknika ikasterakoan ezinbestekoa da anaforaren erabilpen zuzena ikasi. Estilo aldetik itsusi geratzen dira alferrikako anaforak edo hitz edo esamolde berbera behin eta berriro erabiltzea.
| « | "Ikasleak ez zuen ezer esan baina ??ikasleak egia bazekien". | » |
Baina testu batzuetan ezinbestekoa da anafora argia irakurleak esanahia erraz harrapatzeko:
| « | "Einstein fisikari batekin ezkondu zen. ??Honek nota hobeak ateratzen zituen..." (Nork ateratzen zituen nota hobeak, pentsatuko du irakurleak... Einsteinek ala haren ezkontideak?) | » |

## Erreferentziak

* ↑ Xabier Altzibarren artikulua, 43-44 or.
* ↑ Resurreccion Maria Azkue jasotako herriko kanta.
* ↑ Joan Mari Irigoien: Letra txikiaz bada ere. Donostia: Elkar, 2002.

## Bibliografia

* Euskaltzaindia: Literatura Terminoen Hiztegia. Bilbo: 2008. Xabier Altzibarren artikulua, 43-44 or.
* Juan Garzia Kalko okerrak. 75. orrialdea eta hurrengokoak.
* (Gaztelaniaz) Angelo Marchese eta Joaquín Forradellas: Diccionario de retórica, crítica y terminología literaria. Bartzelona: Ariel, 1982. 25.or.

## Kanpo estekak

* Euskaltzaindiaren Literatura Terminoen Hiztegia.
* Datuak: Q486050
# Anafrodisia

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Anafrodisia edo frigidotasuna desira sexuala gutxitua edo libidoa murriztua dagoen egoera da. Harreman sexualetan orgasmorik ez izatea ere frigidotasunaren barruan sartzen da. Egoerak asebetetzea eta depresioa eragiten dio jasaten duenari, eta hainbat aitzakia ematen dira etengabe sexu-harremana saihesteko. Emakumeei zein gizonei aplika dakieke.

## Etiologia

Egoera eragiten duten arrazoi fisiko zein psikologiko batzuk hauek dira: erakargarritasun fisiko gutxiko edo batere erakargarritasun fisikorik gabeko bere buruarizko kontzeptu bat izatea; arrakasta ukatzea frustrazio-modu errepikakor gisa, gizabanakoa modu asertiboan sentitzea edo komunikatzea eragozten duena, eta, ondorioz, hari fisikoki ez ezik, haren ingurune sozialari ere eragiten dion egoera bat sortzea, modu zabarrean, akaparatzailean eta ez oso arrazoizkoan proiektatuz, beste ikuspuntu batzuen arteko bizikidetzaren aurrean, eta bikote-ikuspegi inaktibo baten aurrean bakarrik kokatuz; bikotekideak arbuiatzearen beldurra; edo desio sexualak, gatazkak, errutina sexuala eta abar adierazteko zailtasunak.

## Koadro klinikoa

Desio sexualaren edo libidoaren inhibizio iraunkorra edo lausoa da, eta sexu-gogoan blokeoa dago; beraz, harremanen maiztasuna nabarmen murrizten da, batzuetan ia nulua izanik.
Bikotearen barruan maiz gertatzen den konbinazio bat da desio sexual inhibitua izatea emakumearengan, eta isurketa goiztiarra gizonarengan. Bi prozesuak elkarren artean atzeraelikatzen dira, halako moldez non desiorik ezak areagotu egiten baitu sexu-harremanen arteko latentzia. Horrela, gurpil zoro bat sor daiteke, eta zaila da handik ateratzea sexu-terapia egoki baten laguntzarik gabe.

## Asexualtasuna

Ameriketako Estatu Batuetako Psikiatria Elkartearen Buru asalduren diagnosi eta estatistika eskuliburuaren (DSM-5) bosgarren edizioan, libidorik ez izateak edo libido gutxitua nahasmendu edo disfuntziotzat hartzen da, baldin eta pertsonarentzako estres esanguratsua eragiten badu; ez bere burua asexualtzat definitzen bada.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Gaixotasunak Hiztegia] [2015]
* ↑ Euskalterm: [Psikiatria Hiztegia] [2017]
* ↑ (Gaztelaniaz) Real Academia Nacional de Medicina. (2012). Diccionario de términos médicos. Madril: Panamericana.
* ↑ (Gaztelaniaz) Deseo sexual inhibido. in: Medline Plus..
* ↑ (Gaztelaniaz) Kinsman, Kat. (2014/10/05). «La asexualidad, la 'otra' orientación que pocos entienden» CNN.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q486058
# Anafrodisiako

Anafrodisiakoa sexu desira gutxitu edo ezabatzeko hartzen den substantzia da. Alkoholaren ohiko kontsumoak zein gehiegizko ariketa fisikoak efektu anafrodisiakoa dutela egiaztatu da.

## Ikus, gainera

* Afrodisiako

## Kanpo estekak

* Datuak: Q486061
# Anafora

Anafora (grezierazko ἀναφορά hitzetik ekarria, euskaraz: «errepikapena») izan daiteke:
* Anafora (erretorika), figura erretorikoa, funtsean lerroen hasieran edo esaldien hasieran hitz bat edo gehiago errepikatzea.
* Anafora (gramatika), lehen aipatu den zerbait, izenordain edo kideko baten bidez berraipatzea.
* Anafora (liturgia), ekialdeko zenbait liturgiatako mezaren zatia, Erromako liturgiako mezaren erdialdeari dagokiona.

## Erreferentziak

* ↑ Xabier Altzibarren artikulua, 43-44 or.
* 1 2 «Anafora». Euskaltzaindiaren Hiztegia. (Noiz kontsultatua: 2023-6-12.)
# Anaerobio

Anaerobio izena oxigenorik gabe bizi eta gara daitezkeen izaki guztiei aplikatzen zaie, eta baita oxigeno barik garatzen diren prozesu biokimiko guztiei ere.
Bizidun anaerobio gehien-gehienak bakterio eta legamien artean besterik ez dira aurkitzen.
Anaerobioak izan ziren Lurrean agertu ziren lehenengo bizidunak, orain dela 3.000 milioi urte inguru. Lur planetako hasierako atmosferak ez zuen oxigenorik, eta giro hartan anaerobioak soilik bizi zitezkeen.
Bi anaerobio mota daude: anaerobio hertsiak eta anaerobio fakultatiboak. Lehenengoek intolerantzia osoa diote oxigenoari, oxigenoaren aurrean hiltzen baitira. Bigarrenak, berriz, gai dira oxigenoarekin ala oxigenorik gabe bizitzeko.
Bizidun anaerobioek bi metabolismo mota izan dezakete:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q189790
# Anaerobio fakultatibo

Anaerobio fakultatiboak oxigeno edo oxigenorik gabeko metabolismoa burutu dezaketen mikroorganismoak dira. Hots, mikrobio hauek era aerobioan nahiz anaerobioan hazteko gai dira.
Anaerobio hertsien aldean, beraz, anaerobio fakultatiboak oxigenoarekin bizi daitezke. Ingurugiroan oxigenoa bada, arnasketa aerobioa burutzen dute, ATP lortuz. Oxigenorik ezean, beste molekula batzuk erabiltzen dituzte elektroien azken hartzaile moduan: molekula inorganiko oxidatuak (NO$_3$$^-$, SO$_4$$^{2-}$, CO$_2$...) -arnasketa anaerobioa burutuz- edo materia organikoa -hartzidurak eginez-.
Bakterio ugari eta hainbat legamia anaerobio fakultatiboak dira. Baita uretan bizi diren ornogabe gutxi batzuk ere.
Fakultatiboak izan arren, mikrobio hauek -aukeran- oxigenoa erabiltzeko joera dute, arnasketa aerobioaren bidez energia gehiago lortzen dutelako (Pasteur efektua) arnasketa anaerobio edo hartziduren bidez baino.
Bakterioen artean, batzuk aipatzearren, Staphylococcus, Streptococcus, Escherichia coli, Listeria, Salmonella eta Vibrio, besteak beste, fakultatiboak dira. Baita Saccharomyces generoko legamia batzuk ere.
Bakterio anaerobio fakultatiboak hazkuntza-inguru likido batean goiko aldean zein saiodiaren hondoan hazi daitezke (ikusi irudia).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1091848
# Anaerobio hertsi

Anaerobio hertsiak oxigenorik gabe bizi behar duten bizidunak dira. Bakterio batzuk besterik ez dira kategoria honetan sailkatzen.
Oxigenorik ezean, beste molekula batzuk erabiltzen dituzte elektroien azken hartzaile moduan: molekula inorganiko oxidatuak (NO$_3$$^-$, SO$_4$$^{2-}$, CO$_2$...) -arnasketa anaerobioa burutuz- edo materia organikoa -hartzidurak eginez-.
Bakterio aerobioak eta anaerobio fakultatiboak gai dira arnasketa aerobioan sortzen diren molekula toxikoak (hidrogeno peroxidoa, superoxido eta hidroxilo erradikalak....) deusestatzeko. Anaerobio hertsiek, ordea, ez dituzte molekula toxiko horiek deusestatzen dituzten entzimak -katalasa, superoxido dismutasa...-, eta horrenbestez oxigenoa guztiz hilgarria da haientzat.
Anaerobio hertsiak dira, besteak beste, honako bakterio hauek: Clostridium, Bacteroides, Fusobacterium eta Actinomyces.
Bakterio anaerobio hertsiak hazkuntza-inguru likido batean saiodiaren hondoan besterik ez dira hazten (hots, oxigenorik gabeko eremuan).
Naturan, mikrobio anaerobio hertsiak habitat oso berezietan bizi dira, erredox potentzial baxuetakoak:
* lurzoruaren beheko geruzetan, ingurugiro anaerobiokoak.
* animalien heste lodiaren hainbat eremutan, oxigenorik gabekoak
* itsaso edota lakuen eremu sakonetan
* oxigenorik gabeko uretan, OEB oso altua dutenak (ur oso kutsatuak)
* hainbat ingurugiro artifizialetan: esaterako, araztegietan hondakin-urak tratatzeko erabiltzen diren bioerreaktoreetan, ingurugiro oso anaerobio dutenak
Laborategian hazteko, anaerobio hertsiek hazkuntza-ingurune bereziak eta oxigenorik gabeko ingurunea behar dituzte. Ohikoa da hazkuntza-inguruek tioglikolato sodikoa edukitzea, erredox potentziala asko jaisten den substantzia erreduktorea. Hazkuntza-inguru horiek ontzi berezietan sartzen dira, anaerobioak inkubatzeko pitxorretan, hain zuzen ere.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2915932
# Asturiasko Printzerriko Gobernu Kontseilua

Asturiasko Printzerriko Gobernu Kontseilua (gaztelaniaz: Consejo de Gobierno del Principado de Asturias; asturieraz: Conseyu de Gobiernu del Principáu d'Asturies) Asturiasko Printzerriko autonomia erkidegoaren erakunde betearazlerik gorena da 1981etik, bertako autonomia estatutuak ahalbidetuta.

## Presidenteak

* Rafael Fernández Álvarez (FSA-PSOE): 1981-1983.
* Pedro de Silva Cienfuegos-Jovellanos (FSA-PSOE): 1983-1991.
* Juan Luis Rodríguez-Vigil (FSA-PSOE): 1991-1993. Eskandalu batengatik dimisioa eman zuen.
* Antonio Trevín Lombán (FSA-PSOE): 1993-1995.
* Sergio Marqués Fernández (PP): 1995-1999.
* Vicente Álvarez Areces (FSA-PSOE): 1999-2011.
* Francisco Álvarez-Cascos Fernández (FAC): 2011-2012.
* Javier Fernández Fernández (FSA-PSOE): 2012-.

## Sailak

Presidentetza eta Presidenteordetzaz gain, hauexek dira gaur egun dauden sailak, consejerías edo conseyerías:
* Presidentetza.
* Ogasuna eta Sektore Publikoa
* Ekonomia eta Enplegua
* Hezkuntza, Kultura eta Kirola
* Ongizatea eta Etxebizitza
* Osasuna
* Sustapena, Lurraldearen Antolaketa eta Ingurumena
* Nekazaritza, Abeltzaintza eta Lurralde Baliabideak

## Ikus, gainera

* Asturiasko Printzerriko Junta Nagusia

## Kanpo estekak

* (Asturieraz)(Gaztelaniaz)(Ingelesez)Gobernuaren webgune ofiziala
* Datuak: Q432220
* Multimedia: Government of the Principality of Asturias / Q432220
# Asturiasko aireportua

Asturiasko aireportua Asturiasko Printzerriko Castrillón udalerrian dagoen aireportua da . Autonomia erkidegoko osoa zerbitzatzen duen aireportua da. Oviedotik 47 km-ra dago; Gijóndik 40 km-ra eta Aviléstik 15 km-ra. AENA erakunde publikoak kudeatzen du aireportua.
Espainiako iparraldeen dagoen aireportua da.
2012an 1.309.640 pertsonek erabili zuten.

## Estatistikak

| Urtea | Bidaiari kop. | Aireko karga (kg.) | Operazioak |
| 2001 | 816.087 (19º) | 641.241 (22º) | 12.526 (27º) |
| 2002 | 774.317 (20º) | 577.235 (22º) | 12.036 (27º) |
| 2003 | 839.814 (24º) | 484.441 (23º) | 12.867 (27º) |
| 2004 | 943.992 (22º) | 420.256 (24º) | 14.198 (26º) |
| 2005 | 1.251.495 (21º) | 230.201 (28º) | 17.535 (21º) |
| 2006 | 1.353.030 (21º) | 199.437 (25º) | 17.987 (26º) |
| 2007 | 1.560.830 (20º) | 196.741 (26º) | 19.148 (28º) |
| 2008 | 1.530.248 (19º) | 139.455 (25º) | 18.371 (26º) |
| 2009 | 1.316.088 (20º) | 113.149 (24º) | 16.033 (27º) |
| 2010 | 165.655 (18º) | 14.087 (24º) | 2102 (28º) |
| Iturria: AENA ||||

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) (pdf) AENA. (Noiz kontsultatua: 2013-01-12).

## Kanpo estekak

* Aireportuaren webgunea AENAren atarian
* Datuak: Q1430901
* Multimedia: Asturias Airport / Q1430901
# Asturiasko Printzerriko Junta Nagusia

Asturiasko Printzerriko Junta Nagusia (gaztelaniaz Junta General del Principado de Asturias, asturieraz Xunta Xeneral del Principáu d'Asturies) Asturiasko Printzerriko autonomia erkidegoko lurralde parlamentua da. Junta Nagusiko parlamentariak lau urteko eperako hautatzen dira sufragio unibertsalez. Egoitza Oviedoko antzinako jauregi batean dago. Egungo presidentea Fernando Goñi popularra da.
Asturiasko Printzerriko Gobernu Kontseiluaren gaineko kontrola du.

## Junta Nagusiko presidenteak

| Legealdia | Presidentea | Alderdia |
| Behin-behinekoa | Agustín José Antuña Alonso Eugenio Carbajal Martínez * | UCD FSA-PSOE |
| I | Juan Ramón Zapico García | FSA-PSOE |
| II | Antonio Landeta y Álvarez-Valdés | AP |
| III | Laura González Álvarez** Eugenio Carbajal Martínez | IU FSA-PSOE |
| IV | Ovidio Sánchez Díaz*** Faustino González Alcalde | PP FSA-PSOE |
| V | María Jesús Álvarez González | FSA-PSOE |
| VI | María Jesús Álvarez González | FSA-PSOE |
| VII | María Jesús Álvarez González | FSA-PSOE |
| VIII | Fernando Goñi Merino | PP |
| IX | Pedro Sanjurjo González | FSA-PSOE |
| X | Pedro Sanjurjo González | FSA-PSOE |

## Kanpo estekak

* Asturiasko Printzerriko Junta Nagusiaren webgune ofiziala
* Datuak: Q432108
* Multimedia: General Junta of the Principality of Asturias / Q432108
# Asturiasko Printzerriko Autonomia Polizia

Asturiasko Printzerriko Autonomia Polizia edo Asturiasko Printzerriko Autonomia Erkidegoari esleitutako Polizia Nazionalaren unitatea (ofizialki Unidad de Policía Adscrita del Principado de Asturias) Asturiasko Printzerriko Gobernu Kontseiluaren agindupeko lurralde polizia izan zen. Nahiz eta Kontseiluaren menpe egon, organikoki Espainiako Polizia Nazionalaren zati zen eta ez zen polizia autonomiko osoa Ertzaintza, Mossos d'Esquadra edo Foruzaingoa diren bezala. 2006 urtean sortu zen eta 2014an desegin zen, agente guztiak Polizia Nazionalera itzuli zirelarik.

## Funtzioak

* Eraikinen zaintza
* Babesa
* Joku ikuskaketa

## Kanpo estekak

* Asturiasko Autonomia Poliziaren webgunea (Gaztelaniaz) (Asturieraz)
* Datuak: Q3757260
# Asturiasko eskualdeak

Asturiasko eskualdeak zortzi dira, Printzerriko hiru hiri nagusien inguruan daudenak, hots, Gijón, Oviedo eta Avilésko ingurualdeak, Eo, Navia, Nalón eta Narcea ibaiek eratutakoak eta ekialdekoa.

## Avilés

Avilés: Avilés, Candamo, Castrillón, Corvera de Asturias, Cudillero, Gozón, Illas, Muros de Nalón, Pravia eta Soto del Barco udalerriek osatuta.

## Caudal

Caudal: Aller, Ḷḷena eta Mieres udalerriek osatuta.

## Eo-Navia

Eo-Navia: Bual, Castropol, Cuaña, Eilao, El Franco, Grandas de Salime, Navia, Pezós, Samartín d'Ozcos, Santalla d'Ozcos, San Tirso de Abres, Tapia de Casariego, Taramundi, Valdés, A Veiga, Vilanova d'Ozcos eta Villayón udalerriek osatuta.

## Gijón

Gijón: Carreño, Villaviciosa eta Gijón udalerriek osatuta.

## Nalón

Nalón: Caso, Llangréu, Laviana, San Martín del Rey Aurelio eta Sobrescobio udalerriek osatuta.

## Narcea

Narcea: Allande, Cangas del Narcea, Degaña, Ibias eta Tineo udalerriek osatuta.

## Oriente

Oriente: Amieva, Cabrales, Cangues d'Onís, Caravia, Colunga, Llanes, Onís, Parres, Peñamellera Alta, Peñamellera Baja, Colombres, Ribeseya eta Ribadeva udalerriek osatuta.

## Oviedo

Oviedo: Belmonte de Miranda, Bimenes, Cabranes, Grado, Llanera, Morcín, Nava, Noreña, Oviedo, Proaza, Quirós, Les Regueres, Ribera de Arriba, Riosa, Sariegu, Santo Adriano, Salas, Siero, Somiedo, Teverga eta Yernes y Tameza udalerriek osatuta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12254339
* Multimedia: Comarcas of Asturias / Q12254339