OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Marc Cucurella

Marc Cucurella Saseta (Alella, Bartzelona, Katalunia, 1998ko uztailaren 22a) futbolari profesionala da. Ezker hegalean jokatzen du, atzealdean eta aurreraxeago ere. Gaur egun, Ingalaterrako Premier Leagueko Chelsea futbol klubean dihardu. Transfermarkt.es webgunearen arabera, 2021ean, 20 milioi euroren balioa zuen merkatuan.

## Ibilbidea

Bere ibilbidea Espanyolen hasi zen, baina, 2012an, Bartzelonako harrobira aldatu zen. Han, 48 partidu jokatu zituen 2016tik 2018ra, eta gol bat sartu zuen. 2017ko urrian, lehen taldearekin egin zuen debuta, kopan. Jordi Albarekin aukerarik edukiko ez zuenez, Eibarrera joan zen, utzita, erosteko aukerarekin.
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu, eta zilarrezko domina eskuratu zuen futbolean Espainia ordezkatuz; Brasilgo taldearen (urrezko domina) atzetik, eta Mexikoko taldearen (brontzezko domina) aurretik sailkatu zen Espainiako taldea.
Tokion, honako hauek osatzen zuten Espainiako taldea: Unai Simón, Óscar Mingueza, Marc Cucurella, Pau Torres, Jesús Vallejo, Martín Zubimendi, Marco Asensio, Mikel Merino, Rafa Mir, Dani Ceballos, Mikel Oyarzabal, Eric García, Álvaro Fernández, Carlos Soler Jon Moncayola, Pedri, Javi Puado, Óscar Gil, Dani Olmo, Juan Miranda, Bryan Gil eta Iván Villarrek.

## Nazioarteko emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 02 ! | Futbola, gizonezkoa. |

## Erreferentziak

* ↑ «Marc Cucurella Saseta» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ (Gaztelaniaz) «Marc Cucurella», Transermarkt.es.
* ↑ «Marc Cucurella Saseta» olympics.com (Gaztelaniaz)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q22082505
* Multimedia: Marc Cucurella / Q22082505
# Marc Elshof

Marc Elshof, herbehereetako txirrindulari ohia da.

## Palmaresa

1981
* 10. Bizkaiko Biran
1982
* 3. Iparraldeko Herbehereetako Itzulian
# Merck & Co.

Merck Sharp & Dohme (Merck & Co., Inc.) munduko enpresa farmazeutiko handienetako bat da. Enpresaren egoitza Kenilworthen dago, New Jerseyn. 1891n ezarri zen Merck KGaA alemaniarraren estatubatuar subsidiario bezala. Merck & Co. 1917an konfiskatu zuten Lehen Mundu Gerran, eta enpresa independente gisa ezarri zen. Gaur egun, munduko zazpi farmazia-enpresa handienetako bat da, merkatu-kapitalizazioagatik eta diru-sarrerengatik.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q247489
* Multimedia: Merck & Co., Inc. / Q247489
# Merck KGaA

Merck KGaA, Alemaniako Darmstadt hirian egoitza duena, munduko konpainia farmazeutiko eta kimiko zaharrena da, eta gaur egun arrakasta handia du bi sektoreetan. 2011n, bere salmentak 2.000 milioi eurora iritsi ziren, bioteknologiako enpresa farmazeutikoen artean zazpigarrena izanik.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q156959
* Multimedia: Merck KGaA / Q156959
# Mercosur

Mercosur edo Mercosul (gaztelaniaz: Mercado Común del Sur, portugesez: Mercado Comum do Sul, guaranieraz: Ñemby Ñemuha) merkataritza arloko erakundea da, Argentina, Brasil, Paraguai eta Uruguaik osatutakoa eta 1991n sortutakoa.
Bere helburua kideen arteko librekanbio sustatzea da, hau da, ondasun, lagun eta dibisen hartu-emana. Gaztelania, portugesa eta guaraniera dira hizkuntza ofizialak.

## Bilakaera

Sorreraren ondoren Venezuela bazkide bihurtu zen eta Bolivia bazkide bihurtzeko prozesuan dago. Txile, Kolonbia, Ekuador, Peru, Guyana y Surinam «Elkartutako estatuak» bihurtu dira.
2012ko ekainaren 22an, Paraguaiko presidentearen epai politikoari erantzunez, Paraguairen parte hartzea eten zuten, baina 2013ko uztailaren 13an atzera bota zuten zigorra.
Venezuelaren sarrera 2006an onartu zen, baina ez zen 2013 arte gauzatu ordura arte Paraguaik ez zuelako onartu.
Venezuelak merkataritza, politika, demokrazia eta giza eskubideei inguruko Mercosurreko eskakizunak betetzen ez zituela argudiatuta 2016ko abenduaren 1ean, Venezuela kanporatua izan zen.

## Hitzarmenak eta egitasmoak

Herrialdeen arteko merkatu libreaz gain Mercosur merkataritza-hitzarmen asko ditu hainbat herrialde eta herrialdeen arteko elkarterekin. Andeetako Komunitatea, Egipto, Palestina eta Israel, Kuba, India...
Europarekin aspalditik merkataritza librerako hitzarmen bat negoziatzen ari da. Urte batzuen etenaren ondoren 2023an negoziazioak berraktibatu dira eta laster sinatuko da.
Garatutako egitarauen artean aipagarrienak hauek dira: Hegoaldeko Bankua, autoen matrikula bakarra eta gatazkak ebazteko arbitrajea.

## Kideak

* Osoak:
** Argentina
** Brasil
** Paraguai
** Uruguai
* Etenda
** Venezuela
* Osoak izateko bidean:
** Bolivia
* Elkartutakoak:
** Txile
** Kolonbia
** Ekuador
** Peru
* Behatzaileak:
** Mexiko

## Erreferentziak

* ↑ Velte, Samara. (2023-09-02). «Chavezen itzalpeko Mercosur» Berria (Noiz kontsultatua: 2023-09-02).
* ↑ (Ingelesez) «Mercosur suspends Venezuela for failure to follow rules» AP News 2016-12-02 (Noiz kontsultatua: 2023-09-02).
* ↑ «SICE: Desarrollos: Colombia - Ecuador - Venezuela - MERCOSUR» www.sice.oas.org (Noiz kontsultatua: 2023-09-02).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Mercosur firmó un tratado de libre comercio con Estado Palestino» www.eluniversal.com.co 2011-12-20 (Noiz kontsultatua: 2023-09-02).
* ↑ Aranburu, Iker. (2023-09-02). «EB-Mercosur ituna, izozkailutik kanpo» Berria (Noiz kontsultatua: 2023-09-02).
* ↑ (Gaztelaniaz) STPM. (2007-05-24). «MERCOSUR da vía libre a Banco del Sur» Mercociudades (Noiz kontsultatua: 2023-09-02).
* ↑ (Gaztelaniaz) Dieguez, Julian. (2021-09-10). «Logro 2: Patente única MERCOSUR» MERCOSUR (Noiz kontsultatua: 2023-09-02).
* ↑ (Gaztelaniaz) Vectores, 3. «Sistema de Solución de Controversias» MERCOSUR (Noiz kontsultatua: 2023-09-02).
* ↑ (Gaztelaniaz) Vectores, 3. «Países del MERCOSUR» MERCOSUR (Noiz kontsultatua: 2023-09-02).

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz)(Portugesez)Mercosur erakundeko webgunea
* (Gaztelaniaz)(Portugesez)Radio Mercosur
* Datuak: Q4264
* Multimedia: Mercosur / Q4264
# Mercogliano

Mercogliano Italiako udalerri bat da. Avellinoko probintzian kokatuta dago, Campania eskualdean. 11.492 biztanle ditu, 19,92 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Mercoglianok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Avellino Mugnano del Cardinale Quadrelle Monteforte Irpino Ospedaletto d'Alpinolo Summonte

## Kanpo estekak

* Datuak: Q55053
* Multimedia: Mercogliano / Q55053
# Metilnitronitrosoguanidina

Metilnitronitrosoguanidina (MNNG) kartzinogeno eta mutageno gisa erabilitako erraminta biomekanikoa da. O6 guanina eta O4 timinari alkil taldeak gehituz sortzen da. Aldaketa hauek ez dute ADNaren egituran distortsio handirik sortzen eta horregatik zaila da detektatzen ADNaren erreparazio sistemaren eskutik.
Kimika organikoan MNNG diazometanoren iturri gisa erabiltzen da, potasio hidroxidoarekin erreakzionatzen duenean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12263499
* Multimedia: Methylnitronitrosoguanidine / Q12263499
# Metilazio

Kimikan metilazioa konposatu batean atomo edo funtzio-talde bat edo batzuk metiloz ordezkatzea (−CH$_3$) da.
Sistema biologikoetan entzimek bideratzen dute metilazioa. Izan ere, metilazioak metal astunak aldaraz ditzake eta gene-adierazpena, RNAren prozesamendua eta proteinen funtzionamendua goberna ditzake. Epigenetikaren prozesu giltzarria da.

## Erreferentziak

* ↑ Metilazio. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q518328
* Multimedia: Methylation / Q518328
# Metileno erradikal

Kimikan metileno esaten zaio metanoak bi hidrogeno galtzean sortzen den erradikal bibalenteari, (:CH$_2$). Metilenoa karbenorik sinpleena da.

## Erreferentziak

* ↑ Metileno. «ZT Hiztegi Berria» zthiztegia.elhuyar.eus (Noiz kontsultatua: 2021-05-01).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q11172462
* Multimedia: Methylene / Q11172462
# Metileno talde

Kimika organikoan metileno talde edo metileno-zubi —CH$_2$—formula duen molekula baten unitateari esaten zaio egituraren edozein zatitan egon daitekeena. Alkano ez-adarkatuetan unitate hori errepikatu egiten da molekula osoan zehar muturrean izan ezik. Molekula baten muturrean dauden =CH$_2$ unitateei ere esaten zaie metileno talde.
Ez da metileno erradikalarekin nahastu behar.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6823973
# Metil metakrilato

Metil metakrilatoa (MMA) konposatu organikoa da CH$_2$=C(CH$_3$)COOCH$_3$ formula duena. Likido korlorgea da, azido metakrilikoaren ester metilikoa, eta monomero gisa usatzen da poli(metil metakrilato) plastiko gardena ekoizteko.

## Sintesia

Metil metakrilatoaren produkzioa oso handia denez hainbat metodo baliatzen dira industrian monomeroa lortzeko.

### Zianohidrinaren bidea

Azetona zianohidrina azido sulfurikoarekin tratatzen da eta bi urratsetako prozesu baten bidez metil metakrilatoa lortzen da. Lehen urratsean metakrilamidaren ester sulfurikoa ekoizten da,
${\ce {(CH3)2C(OH)CN + H2SO4 -> (CH3)2C(OSO3H)C(O)NH2.}}$
zeinek metanol bidezko transesterifikazioren bidez monomeroa ematen duen.
${\ce {(CH3)2C(OSO3H)C(O)NH2 + CH3OH ->CH2 =C(CH3)C(O)OCH3 + NH4HSO4}}$

### Etilenotik abiatuta

Etilenoa lehengaitzat harturik bi bide daude metil metakrilatoa sintetizatzeko: metil propionatoaren bidea eta propanalaren bidea

#### Propionatoaren bidea

Bi urratsetako prozesu honetan, lehenik, etilenoa karbono(II) oxidoz eta metanolez erreakzionarazten da metil propionatoa lortuaz.
${\ce {C2H4 + CO + CH3OH ->CH3CH2COOCH3}}$
Bigarren urratsean metil propionatoa metanolarekin erreakzionarazten da katalizatzaile egoki bat usatuz, zesio oxidoa adibidez, metil metakrilatoa erdietsiz.
${\ce {CH3CH2CO2CH3 + CH2O -> CH2=C(CH3)COOCH3 + H2O}}$

#### Propanalaren bidea

Hiru urratsetako prozesu honetan, lehenik, etilenoaren hidroformilazioari ekiten zaio propanala sintetizatzeko.
${\ce {CH2=CH2 +HCHO-> CH3CH2CHO}}$
Bigarren pauso gisa, propanala formaldehidoz tratatzen da metakroleina lortuaz.
${\ce {CH3CH2CHO + HCHO-> CH2=C(CH3)CHO +H2O}}$
Azkenik, metakroleina airez oxidatzen da metil metakrilatoa emanez.
${\ce {CH2=C(CH3)CHO +1/2O2 -> CH2=C(CH3)COOCH3}}$
Isobutilenoa azido metakrilikoara oxidatzen da eta, segidan, azidoa metanol bidez esterifikatzen da metil metakrilatoa emanez.
${\ce {CH2=C(CH3)2 + O2 -> CH2=CH(CH3)COOH}}$
${\ce {CH2=C(CH3)COOH + CH3OH -> CH2=C(CH3)COOCH3}}$

## Erabilera

Metil metakrilatoaren produkzioaren % 75etik gora poli(metil metakirlato) polimeroa sintetizatzeko usatzen da. Bestetik kopolimeroak prestatzeko ere baliatzen da, etsenplurako, metil metakrilato-butadieno-estireno kopolimeroa.

## Ikus, gainera

* azido metakriliko
* etil metakrilato
* butil metakrilato
* poli(metil metakrilato)

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «Methyl methacrylate» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2023-01-22).
* ↑ (Ingelesez) «Organic Syntheses Procedure» orgsyn.org (Noiz kontsultatua: 2023-01-22).
* ↑ Handbook of industrial chemistry and biotechnology : volume 1 and 2. (12th ed. argitaraldia) Springer 2012 ISBN 978-1-4614-4259-2. PMC 825818188. (Noiz kontsultatua: 2023-01-22).
* 1 2 (Ingelesez) Nagai, Koichi. (2001-11-30). «New developments in the production of methyl methacrylate» Applied Catalysis A: General 221 (1): 367–377. doi:10.1016/S0926-860X(01)00810-9. ISSN 0926-860X. (Noiz kontsultatua: 2023-01-22).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q382897
* Multimedia: Methyl methacrylate / Q382897
# Metilo gorriaren proba

Metilo gorriaren proba laborategian bakterioak (enterobakterioak, batez ere) identifikatzako erabiltzen den teknikaren bat da.

## Oinarria

Metilo gorriaren probak, Voges-Proskauer-en probarekin batera, gluzidoak hartzitzerakoan zein bide metaboliko burutzen duten zenbait bakteriok jakinerazten du.
Zehazki, enterobakterioek bi bide metaboliko nagusi jarraitzen dute glukosa hartzitzerakoan:
* hartzidura azido-mistoa, azido desberdinak sortzen dituena: azido laktikoa, sukzinikoa, azetikoa eta formikoa, batez ere. Horren ondorioz, ingurugiroaren pH-a nabarmen jaisten da.
* hartzidura 2,3 butanodiolikoa, 2,3 butanodiola ekoizten duena, azetoina erdiko metabolitoa izanik. Ingurugiroa ez da azidotzen.
Metilo gorriaren proba pH-aren adierazle honen erabileran datza, identifikatu nahi den bakterioak hazkuntza ingurua azidotu duen ala ez jakiteko. Bakterioak hartzidura azido-mistoa burutzen badu ingurunea nabarmen azidotuko da, eta metilo gorriak gorri kolorea hartuko du.

## Prozedura

Ereite-euskarri batekin agarrean hazitako kolonia baten inokulua hartu, identifikatu nahi den bakterioa duena.
Clark eta Lubs izeneko inguru likidoan inokulatu, eta inkubatu 72 orduz 37 °C-tan.
Gero, hazkuntza-inguruari metilo gorriaren soluzioaren 5 tanta gehitu, eta aztertu pH-aren adierazlearen kolore aldaketa:
* metilo gorria (+): inguruak kolore gorria hartzen du; pH-a oso azidoa da (<4,4)
* metilo gorria (-): inguruak ez du kolorez aldatzen, edo adierazlearen kolore horia hartzen du.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3519072
# Metil propionato

Metil propionatoa edo metil propanoatoa konposatu organikoa da CH$_3$CH$_2$COOCH$_3$ formula duena, esterren familiakoa. Hain zuzen ere azido propionikoaren metil esterra da. Likido kolorgea da erronaren antzeko fruta-usaina duena.

## Sintesia

Metil propionatoa presta daiteke azido propionikoa metanolez esterifikatzen. Industrian etilenoa, karbono monoxidoa eta metanola erreakzionaraziz katalizatzaile baten laguntzaz prestatzen da. Katalizatzailea normalean nikel eta paladio konplexu bat izaten da.
C$_2$H$_4$ + CO + MeOH → MeO$_2$CCH$_2$CH$_3$

## Erabilera

Metil metakrilatoa sintetizatzeko usa daiteke. Lehenik formaldehidoz erreakzionarazten da eta, segidan, deshidratatzen da.
    MeO$_2$CCH$_2$CH$_3$ + CH$_2$O → MeO$_2$CCH(CH$_2$OH)CH$_3$
    MeO$_2$CCH(CH$_2$OH)CH$_3$ → MeO$_2$CC(=CH$_2$)CH$_3$
Metil propionatoa disolbatzaile gisa baliatzen da laka eta nitrozelulosen kasuan.
Fruta-usaina duenez aromatizatzaile gisa ere erabiltzen da.

## Erreferentziak

* ↑ Kent, James Albert; Kent, James Albert. (2012). Handbook of Industrial Chemistry and Biotechnology. (12th ed. 2012. argitaraldia) Springer US Springer e-books Imprint: Springer ISBN 978-1-4614-4259-2. (Noiz kontsultatua: 2023-11-21).
* ↑ (Ingelesez) «methyl propionate, 554-12-1» www.thegoodscentscompany.com (Noiz kontsultatua: 2023-11-21).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q418391
* Multimedia: Methyl propionate / Q418391
# Metilo

Metilo-taldea (:-CH$_3$) metanotik eratorritako alkilo bat da, hiru hidrogeno atomotan hezurmamituriko karbono atomo bat duena. Formuletan, taldea sarri ME laburtu egiten dute.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hiztegi Terminologikoa] [2009]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4407
* Multimedia: Methyl group / Q4407
# Mario Gómez

Mario Gómez izan daiteke:
* Mario Gómez Atanet (1981), espainiar futbolaria;
* Mario Gómez García (1985), alemaniar futbolaria;
* Juan Mario Gómez Esteban (1958), euskal xake-jokalaria.
# Mario Iceta

Mario Iceta Gavicagogeascoa (Gernika, 1965eko martxoaren 21a - ) Bilboko gotzaina izan zen, Ricardo Blázquez ordezkatuz.

## Biografia

Nafarroako Unibertsitatean Medikuntza eta Kirurgia ikasi ondoren, Teologia ikasteari ekin zion hasieran unibertsitate berean eta gero Kordobako apaizgaitegian.
1994ko uztailaren 16an José Antonio Infantes Kordobako gotzainak apaiz izendatu zuen.
1995ean bioetikari buruzko tesi bat egin ondoren, Medikuntzan doktoregoa lortu zuen eta zazpi urte geroago Teologian. Ekonomian master bat ere egin zuen. Gaztelania eta euskaraz gain, ingelesez, frantsesez, alemaneraz eta italieraz egiten du.
Kordoban apaiz izan ondoren, 2008ko otsailaren 5ean Arabako gotzain titular eta Bilboko gotzain laguntzaile izendatu zuen, apirilaren 12an Ricardo Blázquezek sagaratu zuena. 2010eko apirilaren 17an Blázquez Valladolidera joan zenean, administratzaile apostoliko bilakatu zen.
2010eko abuztuaren 24an, Benedikto XVI.ak Bilboko gotzain izendatu eta, Urriaren 11an, Begoñako Andre Mariaren egunean, kargua hartu zuen. Bere izendapena ez da ondo hartua ez Elizaren barruan ezta kanpoan ere, Eliza Katolikoaren sektore atzerakoienekin lotu izan zutelako eta Euskal Herriko elizbarrutien batasunaren kontrakoa zela adieraziz.
2020ko urrian Burgosko artzapezpiku izendatu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ Deiturak horrela idaztea, euskal herritar horren aukera pertsonala da. Izan ere, Euskaltzaindiak, euskara baturako, Izeta eta Gabikagoieaskoa onartu ditu deitura horren grafiatzat. Ikus Euskal Onomastikaren Datutegia.
* ↑ Catholic Hierachy
* ↑ Solaberrieta, Agurtzane. (2010-03-14). «Ricardo Blazquez Valladolideko gotzain izendatu du Benedikto XVI.ak» Berria.
* ↑ Iraola, Arantxa. (2010-08-25). «Mario Izeta, Bilboko apezpiku» Berria.
* ↑ Etxeberria, Andoni. (2010-10-12). «Vatikanoaren ahots berria» Berria.
* ↑ Velte, Samara. (2010-08-25). ««Katolizismo zaharrera» atzera» Berria.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q931537
* Multimedia: Mario Iceta Gavicagogeascoa / Q931537
# Mario Kart 8

Mario Kart 8 (japonieraz: マリオカート8, Mario Kāto Eito) 2014ko Nintendoren lasterketa bideo-joko bat da, Wii U bideo-kontsolarako espresuki eginda. Garai guztietako bideo-jokorik salduenetariko bat da.
Joko honetan, Mario eta bere lagunak Txanpiñoi Erresumako lasterketa zoro, dibertigarri eta jendetsuetan lehiatzen dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q13427106
* Multimedia: Mario Kart 8 / Q13427106
# Mario Gazzola

Mario Gazzola (1956ko abenduaren 8a-), Italiako txirrindulari ohia da. 1982. urtean, Selle Italia taldean izan zen.

## Palmaresa

1981
* 10. Nafarroako Itzulian eta etapa bat
# Mario Kart DS

Mario Kart DS (japonieraz: マリオカートDS, Mario Kāto Dī Esu) 2005eko Nintendoren lasterketa bideo-joko bat da, Nintendo DS bideo-kontsolarako espresuki eginda. Garai guztietako bideo-jokorik salduenetariko bat da.
Joko honetan, Mario eta bere lagunak Txanpiñoi Erresumako lasterketa zoro, dibertigarri eta jendetsuetan lehiatzen dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q858564
* Multimedia: Mario Kart DS / Q858564
# Mario Kart 7

Mario Kart 7 (japonieraz: マリオカート 7, Mario Kāto Sebun) 2011ko Nintendoren lasterketa bideo-joko bat da, Nintendo 3DS bideo-kontsolarako espresuki eginda. Garai guztietako bideo-jokorik salduenetariko bat da.
Joko honetan, Mario eta bere lagunak Txanpiñoi Erresumako lasterketa zoro, dibertigarri eta jendetsuetan lehiatzen dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1117024
* Multimedia: Mario Kart 7 / Q1117024
# Mario Kart Wii

Mario Kart Wii (japonieraz: マリオカートWii, Mario Kāto Wī) 2008ko Nintendoren lasterketa bideo-joko bat da, Wii bideo-kontsolarako espresuki eginda. Garai guztietako bideo-jokorik salduenetariko bat da.
Joko honetan, Mario eta bere lagunak Txanpiñoi Erresumako lasterketa zoro, dibertigarri eta jendetsuetan lehiatzen dira, Nintendo DS kontsolarako Mario Kart DSaren antzeko gameplay batekin.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q838707
* Multimedia: Mario Kart Wii / Q838707
# Meritxelleko Andre Maria

Meritxelleko Andre Maria (katalanez, Mare de Déu de Meritxell, ˈmaɾe ðe ˈðew ðe meɾiˈtʃeʎ ahoskatua) Andorrako Canillo parrokian beneratzen den Andre Mariaren adbokazioa da. Besteak beste Andorrako zaindaria da.
Kondairaren arabera, XII. mendean, neguko egun batez, Canillo herriko biztanleak mezatara zihoazela, arrosa bat ikusi zuten loratzen. Arrosaren denboraldia ez zenez, gerturatu egin ziren eta oinarrian Andre Mariaren eta Jesus haurraren estatua bat aurkitu zuten. Harrituta, estatua hura herriko elizara eraman eta bertan utzi zuten. Baina biharamunean berriz ere estatua arrosaren oinetan aurkitu zuten. Encampeko elizara eraman zuten orduan, baina hurrengo egunean berriz ere lehengo tokian agertu zen. Ondorioz, elurretik salbu zegoen Canilloko gune batean kapera bat eraikitzea erabaki zuten eta estatua bertan jarri zuten.
1972ko irailaren 8an santutegia sute handi batek hartu zuen. Andre Mariaren irudia ere erre egin zen, baina geroago Ricardo Bofill arkitekto katalanak beste santutegi bat eraiki zuen. Santutegi horretan dago Andre Mariaren irudi berria, gaur egun ere beneratzen dena. Bere jaieguna irailaren 8an ospatzen da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1024946
* Multimedia: Santuari nou de Meritxell / Q1024946
# Meritxell Batet

Meritxell Batet Lamaña (Bartzelona, 1973ko martxoaren 19a) Kataluniako Sozialisten Alderdiko (PSC) kidea da, Pompeu Fabra Unibertsitateko Zuzenbide Konstituzionaleko irakaslea eta Diputatuen Kongresuko egungo presidentea. 2018ko ekaina eta 2019ko maiatza bitartean Espainiako Gobernuaren Lurralde Politika eta Funtzio Publikoko ministroa izan zen.
PSCko Bartzelonako diputatu sozialista izan da VIII., IX. eta X. legegintzaldietan, eta PSOEkoa, berriz, XI. legegintzaldian. Pedro Sanchez PSOEko idazkari nagusiaren konfiantza-esparruko kide da, 2015eko hauteskunde orokorretan Madrilgo zerrendako bigarren postuan kokatu zuten eta, ondoren, negoziazio-batzordeko kide izendatu zuen Sanchezek PP agintetik botako zuen gobernu bat eratzeko.
2018ko ekainaren 6an, Pedro Sanchezek Lurralde Politikako eta Funtzio Publikoko ministro izendatu zuen. 2019ko maiatzaren 21az geroztik, Diputatuen Kongresuko presidentea da.

## Biografia
### Ibilbide akademikoa

Bartzelonako Gravi Eskoletan ikasi zuen eta unibertsitatera sartu zen beken laguntzarekin. 1995ean Zuzenbidean lizentziatu zen Pompeu Fabra Unibertsitatean, eta bertan doktoretza ikastaroak egin zituen, eta baita tesina aurkeztu ere: Parte-hartzea, eztabaida eta gardentasuna Europar Batasuneko erakunde eta organoetan. 1998an IDECen higiezinen eta hirigintza-zuzenbidean graduondokoa burutu zuen. .2013an doktorego-tesiaren proiektua aurkeztu zuen Espainian, honako izena zuena: Subsidiariotasun-printzipioa Espainian.
1995etik 1998ra Pompeu Fabra Unibertsitatean Zuzenbide Administratiboko irakasle izan zen eta gaur egun Zuzenbide Konstituzionaleko irakaslea da.
2007an German Marshall beka bat lortu zuen Estatu Batuetan egonaldi bat izateko.

## Oharrak

* ↑ Jatorrizko hizkuntzan (gaztelania): Participación, deliberación y transparencia en las instituciones y órganos de la Unión Europea.
* ↑ Jatorrizko hizkuntzan (gaztelania): El principio de subsidiariedad en España.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Díez, Anabel; Casqueiro, Javier. (2019-05-21). «La socialista Meritxell Batet, elegida nueva presidenta del Congreso» El País ISSN 1134-6582. (Noiz kontsultatua: 2019-11-16).
* ↑ «Meritxell Batet, una catalana rebelde en la candidatura del PSOE» La Vanguardia 2015-10-04 (Noiz kontsultatua: 2019-11-16).
* 1 2 «Meritxell Batet Lamaña - Àrea de Dret Constitucional - ( UPF )» web.archive.org 2016-06-30 (Noiz kontsultatua: 2019-11-16).
* 1 2 «PSOE» web.psoe.es (Noiz kontsultatua: 2019-11-16).
* Datuak: Q9031777
* Multimedia: Meritxell Batet / Q9031777
# Meritxell Borràs

Meritxell Borràs i Solé (L'Hospitalet de Llobregat, Katalunia, 1964ko apirilaren 12a) politikaria da, Kataluniako Europar Alderdi Demokratako kidea. 2016ko urtarrilaren 14az geroztik, Kataluniako Generalitateko Gobernazio, Administrazio Publiko eta Etxebizitzako sailburua da. Lehenago, 2015eko ekainaren 22tik 2016ko urtarrilaren 14ra, Generalitateko Gobernazio eta Erakunde Harremanetako sailburua izan zen.
Kataluniako prozesu independentistaren alde egindako lanagatik, espainiar botere politikoak eta judizialak preso politiko sartu zuten 2017ko azaroan; hurrengo hilabetean, libre utzi zuten, fidantzapean.
* Datuak: Q11936570
* Multimedia: Meritxell Borràs / Q11936570
# Meritxell Ferré

Meritxell "Txell" Ferré Gaset (2006ko azaroaren 10a) espainiar igerilari artistikoa da. 2024ko Udako Olinpiar Jokoetan brontzezko domina lortu zuen taldekako proban.

## Kirol lorpenak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2024 | Paris | 03 ! | Taldeka |
# Meritxell Serret

Meritxell Serret i Aleu (Vallfogona de Balaguer, Noguera, 1975eko ekainaren 19a) kataluniar politologo eta politikaria da. 2016ko urtarrilaren 14tik Kataluniako Generalitateko nekazaritza, abeltzaintza, arrantza eta elikadura sailburuaren kargua hartu zuen.
Espainiar botere politikoak eta judizialak independentismoagatik auzipetzen saiatu zirenean, erbesterako bidea hartu eta Belgikan errefuxiatu zen Carles Puigdemont presidentea eta Antoni Comín, Lluís Puig eta Clara Ponsatí kontseilariekin batera.

## Ikus, gainera

* Kataluniako prozesu independentista
* Kataluniaren independentziarako 2017ko erreferenduma
* Datuak: Q22043235
* Multimedia: Meritxell Serret i Aleu / Q22043235