OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Begi (botanika)

Begia edo ernamuina, botanikan, landareen puja-hasikina da, irekitzean adarra, kimu hostoduna edo lorea emango duena. Lorea denean erantzen dena, pipil, pinporta edo lore-begi terminoak ere badira euskaraz.
Gehienean adar-puntan edo hostoen galtzarbean kokaturik egoten da, eta katafiloz babesturik dagoen meristemo apikal (banaketa ahalmena duten zelulez osatutako ehuna) batez eratuta dago.

## Begi motak

Begiak kokapen, egoera, morfologia eta funtzioaren arabera sailka daitezke:
* Kokapenaren arabera:
** Punta-begia: Adaxkaren puntan kokaturik dagoena.
** Galtzarbeko begia: Hosto-galtzarbean kokaturik dagoena.
** Begi arrotza: Hosto-galtzarbetik edo adar-puntatik kanpo kokaturik dagoena.
* Egoeraren arabera:
** Begi gehigarria
** Negu begia: Negua atsedenean pasatzen duena.
** Begi lokartua: Denbora luzean irekitzen ez den begia, inoiz ustekabeen gara daitekeena.
* Morfologiaren arabera:
** Begi ezkataduna: Ezkataz estalirik dagoena.
** Begi biluzia: Katafiloz babesturik ez dagoena.
** Begi ileduna
* Funtzioaren arabera:
** Lore-begia: irekitzen delarik lorea emango duena.
** Hosto-begia irekitzen denean kimu hostoduna emango duena.
** Begi mistoa: bai hostoak eta bai loreak ekarriko dituena.

## Erreferentziak

* ↑ Begi. Euskalterm Terminologia Banku Publikoa, euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2021-2-6).
* ↑ «EH - Bilaketa - Pipil» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2023-02-12).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q189838
* Multimedia: Buds / Q189838
# Begi barneko leiar

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Begi barneko leiarra begiaren barruan ezartzen den leiarra da, errefrakzio-akatsak zuzentzeko edo kataraten ebakuntza kirurgikoan kristalinoa ordezteko erabiltzen dena.
Giza begiko kristalinoa 15 dioptriako leiar baten baliokidea da, eta, beraz, begi barruko leiar bat txertatzen dugunean, dioptria horren berdinak edo handiagoak direla ziurtatzen dugu.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Oftalmologia Hiztegia] [2018]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q32806
* Multimedia: Intraocular lenses / Q32806
# Begi gorri

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Begi gorria begiaren aurreko zatia gorritzen dela adierazten duen zeinu klinikoa da, begi hutsez antzeman daitekeena. Hainbat gaixotasunek eragin dezakete.

## Etiologia

Hauek dira begi gorri batek eragin ditzakeen gaixotasun ohikoenak:
* Konjuntibitisa
* Keratitisa
* Eskleritisa eta epieskleritisa
* Iridoziklitis edo aurreko ubeitisa
* Glaukoma akutua
* Azaleko edo sakoneko gorputz arrotza
* Odoljario subkonjuntibala
* Ubeitisa

## Fisiopatologia

Begi gorriak begiaren egitura azalekoenetako eta aurrekoenetako baten hiperemia du, hau da, konjuntiba, esklerotika, kornea, irisa eta gorputz ziliarra, eta hori zuzenean edo zeharka alboko beste egitura sakonago batzuen bidez eragiten dien hantura-prozesu baten ondorioa izan daiteke.

## Koadro klinikoa

Oso koadro ohikoa da, eta konjuntibitis biriko moduko prozesu onbera baten ondorio izan daiteke, baina batzuetan gaixotasun larri baten ondorio da. Paziente bat artatzen duen lehen mailako arretako medikuak zenbait zeinu kliniko ebaluatu behar ditu, eta, bertan egonez gero, gomendagarria da berehala oftalmologo batengana bideratzea.

## Erreferentziak

* ↑ Osasunbidea. (1 de enero de 2008). Libro electrónico de temas de urgencia, ficha 14, urgencias oftalmológicas, ojo rojo.. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2610154
* Multimedia: Red eye (medicine) / Q2610154
# Begi-mugimendu laster

Begi-mugimendu lasterra (ingelesezko R.E.M. Rapid Eye Movement akronimoaz ere ezaguna) loaldiaren faseetako bat da, ugaztunetan eta hegaztietan gertatzen dena. Begi-globoen ausazko mugimendu azkarrak eta giharren tentsio arina dira fase honen ezaugarri nabarienak. Lo dagoenaren ametsak bereziki biziak dira REM egoeran, eta fisiologikoki itzarrik egotearen antz handiena duena da, loaldiko beste faseei alderatuz.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q211402
# Begi Beltzaren galaxia

Begi Beltzaren galaxia edo Loti Ederraren galaxia (beste izendapen batzuk: Messier 64, M64, NGC4826) Coma Berenices konstelazioko galaxia kiribil bat da. Edward Pigottek aurkitu zuen 1779an, eta Charles Messierek katalogatu zuen 1780an. Ikusteko, aski da teleskopio txiki bat.
Lurretik 17 milioi argi-urtera dago. Hautsezko zerrenda ilun bat du gune distiratsuaren inguruan. Horregatik esaten zaio "Begi Beltza" edo "Deabruaren Begia".
Azterketek eta behaketek erakutsi dute galaxiaren kanpoaldeko izarrarteko hautsa barnealdeko gasaren eta izarren kontrako noranzkoan biratzen dela.
Barnealdeko eskualdeak gutxi gorabehera 3.000 argi-urteko erradioa du (erloju-orratzen noranzkoan biratzen da); kanpoaldeko eskualdea, berriz, 40.000 argi-urteko erradioa du, eta erloju-orratzen kontrako noranzkoan biratzen da. Bien arteko eskualdean, izarrak eratzen ari dira orain; horren arrazoia, adituen ustez, duela mila milioi urte inguru gertatu zen talka bat da: M64 galaxiak beste galaxia txikiago batekin talka egin zuen, eta xurgatu eta suntsitu egin zuen.

## Kanpo estekak

* Messier 64, SEDS Messier pages (Ingelesez)
* Hubblesite description and high resolution images (Ingelesez)
* Datuak: Q13983
* Multimedia: Black Eye Galaxy / Q13983
UGC objektuak
# Begi barneko presio

Begi barneko presioa humore urtsuak eta humore beirakarak begi-paretetan egiten duten presioa da. Tonometroarekin neurtzen da, eta merkurio milimetrotan adierazten da. Batez besteko balioa 16 mmHg-koa da. Humore urtsua sortzearen eta berriz xurgatzearen arteko oreka da begi barruko presio-maila baldintzatzen duen faktore nagusia. Bestalde, begi barruko presioa edo begietako hipertentsioa handitzea da glaukoma izeneko begiko gaixotasun bat garatzeko arrisku-faktore nagusia.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Oftalmologia Hiztegia] [2018]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q650050
# Begi beltzak (abestia)

«Begi beltzak» (errusieraz: Очи чёрные) Errusiako abestia da. Genero ikuspuntutik erromantza da. Abestiaren egilea Ukrainako poeta bat izan zen, Yevhen Pavlovich Hrebinka. Poema lehen aldiz Literaturnaya gazetan agertu zen, 1843ko urtarrilaren 17an. Musika, bestetik, Florian Hermannen vals aleman batetik dator. Lehen aldiz, hitzak eta musika batera, 1884ko martxoaren 7an plazaratu zen. Fiodor Xaliapinek bertso batzuk gehitu zituen eta munduan zabaldu zuen.

## Eztabaida

Abestiaren jatorria azaltzeko bada beste hipotesi bat. Kubatarrek ere abestiaren egiletza eskatzen dute. Haien ustez Sindo Garay (1867-1968) konpositore kubatarrarena da; Sindok bere neska-lagun Ursularentzat idatzi eta antzoki batean interpretatu omen zuen. Diotenez, errusiar eta italiar abeslari talde batek abestia entzun eta melodia Errusiara eraman zuten. Errusian bertsoak ulertzen ez zituztenez, errusiar konpositoreren batek letra idatzi omen zion eta abestiaz jabetu omen zen.

## Jatorrizko poema (Hrebinkaren bertsioa)
### Errusieraz

Очи чёрные, очи страстные, Очи жгучие и прекрасные! Как люблю я вас, как боюсь я вас! Знать, увидел вас я в недобрый час!
Ох, недаром вы глубины темней! Вижу траур в вас по душе моей, Вижу пламя в вас я победное: Сожжено на нём сердце бедное.
Но не грустен я, не печален я, Утешительна мне судьба моя: Bсё, что лучшего в жизни Бог дал нам, В жертву отдал я огневым глазам!

### Tranliterazioa

Ochi chornyye, ochi strastnyye, Ochi zhguchiye i prekrasnyye! Kak lyublyu ya vas, kak boyus' ya vas! Znat', uvidel vas ya v nedobryy chas!
Okh, nedarom vy glubiny temney! Vizhu traur v vas po dushe moyey, Vizhu plamya v vas ya pobednoye: Sozhzheno na nom serdtse bednoye.
No ne grusten ya, ne pechalen ya, Uteshitel'na mne sud'ba moya: Bso, chto luchshego v zhizni Bog dal nam, V zhertvu otdal ya ognevym glazam!

### Euskaraz

Begi beltzak, begi grinatsuak Begi sutsuak, ederrak Nola maite zaituztedan, nola beldurtzen zaituztedan Agian une txar batean ezagutu zintudan.
O, zerbaitegatik zarete itsasoaren sakona baino ilunagoak Veo en vosotros el duelo por mi alma Nire arimaren dolua dakusat zuengan. Bertan ahitua, bihotz gaixo bat
Baina ez nago triste, ez nago triste Kontsolamendua aurkitzen dut neure patuan: Dena, bizitzan Jainkoak eman digun onena Sakrifikatu egiten dizuet, suzko begiak.

## Bertsioak

Asko dira. Hona hemen abestia abestu duten kantari batzuk:
* Vladímir Vysotski,
* Django Reinhardt,
* Mireille Mathieu, "Les Yeux Noirs" izenburuarekin.
* Louis Amstrong, "Dark Eyes" izenburuarekin.
* Ernesto Lecuona, "Ojos negros" izenburuarekin.

## Erreferentziak

* ↑ https://web.archive.org/web/20210921234237/https://www.exordio.com/1939-1945/Sounds/ochi.html
* ↑ Ibidem.

## Kanpo estekak

* Fiodor Xaliapinen interpretazioa.
* Django Reinhardten interpretazioa
* Errusiako Armadako Abesbatza, Baleta eta Orkestraren bertsioa
* Ivan Rebroffen bertsioa.
* Versión cantada por Mireille Mathieuren bertsioa.
* (Gaztelaniaz):Abestiaren historia.
* Datuak: Q844473
* Multimedia: Dark Eyes (song) / Q844473
# Ayako Kitamoto

Ayako Kitamoto (japonieraz: 北本 綾子, Kitamoto Ayako, 1983ko Ekainaren 22a -) Japoniako futbolaria da.

## Selekzio nazionala

Japoniako selekzioarekin :
| Urtea | Partida | Gol |
| 2004 | 2 | 3 |
| 2005 | 4 | 0 |
| 2006 | 0 | 0 |
| 2007 | 1 | 0 |
| 2008 | 2 | 0 |
| 2009 | 3 | 0 |
| 2010 | 5 | 1 |
| Guztira | 17 | 4 |

## Erreferentziak

* ↑ Japan Football Association
* ↑ 2010 Japan Football Association
* Datuak: Q11401920
# Ayana Tsubaki

Ayana Tsubaki (japonieraz: 椿姫, 彩菜 Tsubaki Ayana) (Tokio, Japonia, 1984ko uztailaren 15a) japoniar modelo eta telebistako pertsonaia transgeneroa da.
Aoyama Gakuin Unibertsitatean ikasten hasi zen, baina bigarren ikasturtean zegoenean ikasketak utzi zituen Tokioko Kabukichō auzo gorriko transexualentzako taberna batean lan egiteko. 2006ko uztailean Thailandiako Phuket hirira joan zen sexua berresleitzeko ebakuntza egitera. Urte horretako abenduan sexua emakumezkora aldatu zuen koseki delako familia-erregistroan.

## Lanak
### Liburuak

* Watashi, danshikō shusshin desu (japonieraz: わたし、男子校出身です)
(2008ko ekaina)
* Tsubaki izen (椿姫以前) (2009ko urtarrila)
* Datuak: Q4830922
# Ayaka Yamashita

Ayaka Yamashita (japonieraz: 山下 杏也加, Yamashita Ayaka, 1995eko Irailaren 29a -) Japoniako futbolaria da.

## Selekzio nazionala

Japoniako selekzioarekin :
| Urtea | Partida | Gol |
| 2015 | 3 | 0 |
| 2016 | 3 | 0 |
| 2017 | 5 | 0 |
| 2018 | 14 | 0 |
| Guztira | 25 | 0 |

## Erreferentziak

* ↑ 2015, 2016, 2017, 2018 Japan Football Association
* Datuak: Q21019784
# Ayala zubia

Ayala zubia (filipineraz: Tulay ng Ayala; gaztelaniaz: Puente de Ayala) Filipinetako Manilako Pasig ibaiaren gaineko altzairuzko truss zubi bat da. Ermita eta San Migel auzoak lotzen ditu, Isla de Convalecenciaren mendebaldeko muturra igaroz. Inguruko errepidea 1 (C-1) eta errepide Nazionala (N180) pasatzen dira, Ermitako Ayalako Bulebarra eta San Migeleko P. Casal kalea lotuz.

## Historia

Ayala zubia jatorriz egurrez egindako bi zubi izan ziren (albo bakoitzaren jatorri-puntuaren ondoren "San Miguel" eta "Concepcion" ataletan banatuta, Isla de la Convalecencia-ra bat eginez) 1872an eraiki zenean. Casa Róxaseko (egungo Ayala Korporazioa) Jacobo Zóbel y Zangronizen .
Trafikorako ireki zenetik 10 urte eskasera, zubiaren egoerak nabarmen okertu zen, eta 1899an "San Migel" zatia erori zen, eta "Concepcion"-ekoak hala egin zuen hilabete geroago. Altzairua material nagusi bihurtu zen 1908an, eta Ayala zubia Filipinetako altzairuzko lehen zubia bihurtu zen. Gaur egungo forma 1930eko hamarkadako berreraikuntza bati dagokio, zubia ibilbide berezi batean bateratzea erabaki zenean.
Ayala zubia 2015 hasieran itxi zen publikoarentzat, birgaitze eta egitura konponketak egiteko, egituraren osotasuna bermatzeko. 70 zentimetro altxatu zen, 7,2 graduko lurrikara bati aurre egiteko aukera emanez. Zubia 2015eko azaroan berriro ireki zen motorzaleentzat
Urteko urtarrilaren 9an 2020az geroztik, Manila Metropolitarreko Garapen Agintaritzak urtero ixten du autoen pasabidetik zubia prozesio baterako Nazareno Beltzaren Jaian, duela gutxi berritu den Jones zubitik bideratu ondoren.

## Oharrak

* ↑ Zubiari ere deitzen zitzaion batzuetan Puente de la Convalecencia.

## Erreferentziak

* ↑ Salazar, Cherry. (April 26, 2015). «New technology lifts Ayala Bridge» The Philippine Star.
* ↑ Traslacion 2020 to use Ayala Bridge for procession route. January 2, 2020.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12961833
* Multimedia: Ayala Bridge / Q12961833
# Ayamonte

Ayamonte Huelvako probintzian dagoen udalerri andaluziarra da. 63 m-ko garaieran eta Huelvatik 52 km-ra kokaturik, 2007ko datuen arabera 19.380 biztanle zituen 142 km²-tan banaturik. Turismogune ezaguna da eta, industria horretan, Isla Canela nabarmentzen da.

## Ikus, gainera

* Huelvako udalerrien zerrenda
* Guadianako nazioarteko zubia

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Ayamonteko udalaren webgunea
* (Gaztelaniaz) Ayamonte posta kodea.
* Datuak: Q736872
* Multimedia: Ayamonte / Q736872
# Ayaki Suzuki

Ayaki Suzuki (japonieraz: 鈴木 彩貴, 1987ko apirilaren 13a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Giravanz Kitakyushu.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q17159999
* Multimedia: Ayaki Suzuki / Q17159999
# Ayako Fuchigami

Ayako Fuchigami (japonieraz: 渕上 綾子, Hepburn: Fuchigami Ayako, Japonia, 1975eko urtarrilaren 16a) japoniar politikaria da. 2019an Hokkaido prefekturako asanbladako kide hautatu zuten. Horrenbestez, inoiz Japoniako prefektura bateko asanblakide hautatutako lehen pertsona transgeneroa izan zen.

## Erreferentziak

* ↑ Smith, Lydia. (2019ko apirilak 12). «Japan elects first transgender assemblywoman» PinkNews (Noiz kontsultatua: 2019ko maiatzaren 27an).
* Datuak: Q63079529
* Multimedia: Ayako Fuchigami / Q63079529
# Ayalga

Ayalga altxorrez betetako dorre batean edo gaztelu batean sorginkeriaren menpe kondenaturik dagoen emakume hilkorra da. Kuelebre pertsonaiek zaintzen dituzte. Jasaten duen sorginkeriak naturaz gaindiko hainbat ahalmen majiko ere eskaintzen dizkio, hala nola animaliekin edota landareekin ulertzeko ahalmena. Sorginkeria ahusteko, gizon batek Ayalga zaintzen duen kuelebrea hil beharko du, lortuz gero Ayalga emakume bilakatuko da eta gizonarekin ezkonduko da, gordetzen duen altxorra eskainiko diolarik.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q11130046
# Ayala (udalerria)

Ayala Mexikoko udalerri bat da. Morelos estatuan kokatua dago. 2010ean 78.866 biztanle zituen 377,82 km²ko azaleran. Herriburua [[Ciudad Ayala (Ayala)|Ciudad Ayala]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17330905
* Multimedia: Ayala Municipality / Q17330905
# Berako inauteriak

Berako inauteriek tradiziozko inauteriaren eta hiriko inauteriaren elementuak bateratu dituzte. Zingar-arrautze eske tradizionala burutzen da baserriz baserri, jantzi tradizionalekin nahiz hiri kulturako mozorrekin jantzirik doazen taldeen eskutik. 1980ko hamarkadaren hasieran, berriz, artzain eta inudeen Donostiako ospakizuna hartu eta genero-rolen alderantziketa eginez moldatu zuten Gure Txokoa Elkartearen eskutik, neska gazteak artzainen papera eta mutilak inudeena eginez. Kaldereroen desfilea ere egiten da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12254999
* Multimedia: Carnival in Bera / Q12254999
# Beramendi

Beramendi Basaburua udalerriko lekua da. 2020ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, lekuak 31 biztanle ditu. Udabe eta Beramendi lekuek osatzen dute Udabe-Beramendi kontzejua.

## Ikus, gainera

* Udabe-Beramendi

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5726269
* Multimedia: Beramendi / Q5726269
# Beranda

Beranda atari ireki bat da, gehienetan zutabeak dituen estalkidun galeria modukoa eta sarritan eraikinaren aurreko edo aldeetan kokatua eta eskudel batez mugatua.

## Erreferentziak

* ↑ Poppeliers, John C.. (1983). What Style is it?. New York: John Wiley & Sons, 106 or. ISBN 0471144347..
* ↑ Ching, Francis D.K.. (1995). A Visual Dictionary of Architecture. New York: John Wiley and Sons, 25 or. ISBN 0-471-82451-3..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q693922
* Multimedia: Verandas / Q693922
# Berandu da gelditzeko

Berandu da gelditzeko Unai Iturriagaren lehendabiziko eleberria da, 1999 urtean argitaraturikoa.

## Argumentua

Eleberria Bilbon (nagusiki bertako Goienkale eta inguruetan) girotuta dago, eta idazlearen hitzetan "Bilboz, parrandez, rock and rollaz, egunerokotasunaz eta konpromisoaz" dihardu.
Mikel izeneko mutil gazte protagonistak ikasketak amaitu berri ditu eta bere lagun Dionisosen diruaren kontura bizi da Bilbon. Rock talde bateko musikaria da eta gau batean ETArekin harremana duen pertsona bat ezagutuko du. Konturatu gabe, erakunde horri buruzko erabaki bat hartuko du eta horrek atzera bueltarik gabeko egoera batean jarriko du Mikel, Parisera ihes egin beharrean aurkituz.
Narrazioak 20 atal ditu, horietatik 17tan Mikelen gorabeherak agertzen dira eta beste hiruetan Dionisosen iraganari buruzko informazioa ematen da. Esaten ez bada ere, bertako gertaerak 1990eko hamarkadan kokatzen direla dirudi. Liburuak amaiera irekia du.

## Kanpo estekak

* Liburua osorik online.
* Aingeru Epaltzaren kritika (Nabarra, 2002-08).
* Felipe Juaristiren kritika (El Diario Vasco, 1999-05-01).
* Datuak: Q25475443
# Berako gorostia

Berako gorostia Nafarroa Garaiko Bera herrian dagoen zuhaitz monumentala da. Ilex aquifolium espeziekoa da. Zortzi metro baino gehiagoko garaierarekin eta hamar metro baino gehiagoko adaburuarekin, Berako Larhun mendiko gorostia da bere espezieko alerik nabarmenetako bat. 2009tik Nafarroako Monumentu Naturalen Katalogoan jasota dago, 39. zenbakiarekin.

## Ibilbidea

Ez da bide erraza. NA-121 A errepidetik Berara iritsi aurretik, Sararako norabidea hartzen da eta herritik irten bezain laster pista bat hartzen da ezkerretara, Larhun mendirantz igotzen dena. Gailurrera sartzeko azken bihurgunetik (280 metro behera lerro zuzenean) gorostia dago. 64o metroko altitudean dago.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.diariodenavarra.es/noticias/vivir/medio-ambiente/2017/08/27/un-acebo-bera-grande-como-arbol-547916-3281.html
* ↑ http://www.guiavisual-gorosti.org/galeria/details.php?image_id=25207&sessionid=56rfqddfahtuotsagfh0nh2nn7
* ↑ https://www.navarra.es/NR/rdonlyres/97AB6700-233B-4986-8A2F-A596B8AF6249/164088/MN39AcebodeBera.pdf

## Kanpo estekak

* Datuak: Q121125940
# Beranduegi

Beranduegi 2020an Argia aldizkariko zenbait kazetarik sortutako podcasta da. Lehen atala, Magufoon zalditeri arina izenburua duena, 2020ko irailaren 10ean plazaratu zen.
Bi ostegunetan behin kaleratzen da Argiaren webgunearen bitartez eta Euskal Herriko hainbat irrati-kateetan ere ematen da. Politika, kultura eta gaur egugo gizarterako garrantzitsuak diren beste gaiak lantzen ditu ikuspegi originaletik eta ironia demokratikoz. Atal bakoitzak ordubete inguru irauten du.

## Erreferentziak

* ↑ Urkizu, Urtzi. «Bat-bateko umorez» Berria 2021-03-20 (Noiz kontsultatua: 2024-09-18).
* ↑ «Beranduegi 1x1: Magufoon zalditeri arina» Argia 2020-09-10 (Noiz kontsultatua: 2024-09-18).
* ↑ «'Beranduegi' podcastaren zuzenekoa» Goiena 2022-03-04 (Noiz kontsultatua: 2024-09-18).
* 1 2 «Euskarazko podcast onenak zu dibertitzeko: Murgildu gurekin!» Guuk 2023-05-25 (Noiz kontsultatua: 2024-09-18).
* 1 2 «Beranduegi 4×22: Berritxuko kontainerretik zuzenean» Podcastak.eus 2024-09-17 (Noiz kontsultatua: 2024-09-18).

## Kanpo estekak

* Podcastaren Telegram kanala
* Datuak: Q130320115
# Berakas A

Berakas A Bruneiko Brunei eta Muara barrutiko mukim edo azpibarruti bat da, Brunei eta Muara barrutiaren iparraldean kokatua, Bruneiko badiaren ondoan.

## Mugak

Iparraldean Hegoaldeko Txinako Itsasoa du, ekialdean, Mentiri eta Berakas B mukim edo azpibarrutiak, Kianggeh eta Gadong B mukim edo azpibarrutiak hegoaldean eta Gadong A mukim edo azpibarrutia mendebaldean.

## Herrixkak

* Kampong Lambak Kiri (Kurnia Rakyat Jati)
* Kampong Lambak Kiri A
* Kampong Lambak B
* Kampong Terunjing Lama
* Kampong Terunjing Baru
* Kawasan Bee Seng Garden
* Kampong Serusop
* Kawasan Lapangan Terbang Antarabangsa
* Kawasan Lapangan Terbang Lama
* Kampong Jaya Setia
* Kampong Jaya Bakti
* Kampong Burong Pingai Berakas
* Kampong Anggerek Desa
* Kawasan Jalan Menteri Besar
* Kampong Orang Kaya Besar Imas
* Kampong Pulaie
* Kampong Pancha Delima
* Kampong Delima Satu
* Kampong Delima Dua
* Kampong Pengiran Siraja Muda
Haji Omar Ali Saifuddien III.a sultanaren erreinualdian, Berakas mukim edo azpibarrutiak, banaketa bakarra zeukan. Baina Haji Hassanal Bolkiah sultanaren erreinualdian Berakas azpibarrutia, bitan banatua izan zen: Berakas A eta Berakas B

## Beste toki batzuk

* Pantai Berakas

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1952924
* Multimedia: Berakas 'A' / Q1952924
# Berandutze

Berandutze edo berandutza obligazio edo zor bat betetzerako orduan emandako borondatezko atzerapena da. Honek esan nahi du zordunaren atzerapen guztiak ez direla berandutzeak izango.
Borondatezko atzerapen batek obligazio bat betetzerako orduan, honen ez betetze partziala dakar eta honek kalte arin edo larriagoak zor diezazkioke hartzekodunari. Horregatik berandutzea juridikoki araututa egoten da ordenamendu juridikoetan.
Zorra edo obligazioaren ez betetzea hartzekodunaren erruz gertatzen bada, hau da honez badio uzten zordunari zor edo obligazioa betetzen, orduan hartzekodunaren berandutze kasuan gaudela esan genezake. Hori dela eta, baliteke obligazioa eta honek sortzen dituen erantzukizunak ezer ezean gelditzea zordunarentzat.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q13422045
# Berakas B

Berakas B Bruneiko Brunei eta Muara barrutiko mukim edo azpibarrutietako bat da. Barrutiaren erdialde inguruan kokatua dago, iparrekialdean, zehazki.

## Mugak

Mentiri mukim edo azpibarrutiarekin egiten du muga iparraldean eta ekialdean, Kota Batu mukim edo azpibarrutiarekin ekialdean eta hegoaldean, Kianggeh mukim edo azpibarrutiarekin hegoaldean eta, azkenik, Berakas A mukim edo azpibarrutiarekin mendebaldean eta iparraldean

## Herrixkak

* Taman Salambigar
* Kampong Salambigar
* Kampong Sungai Orok
* Taman Suraya
* Kampong Sungai Hanching
* Perumahan Negara Kawasan 1 (Lambak Kanan)
* Perumahan Negara Kawasan 2 (Lambak Kanan)
* Perumahan Negara Kawasan 3 (Lambak Kanan)
* Perumahan Negara Kawasan 4 (Lambak Kanan)
* Perumahan Negara Kawasan 5 (Lambak Kanan)
* Kampong Sungai Tilong
* Kampong Manggis Satu
* Kampong Manggis Dua
* Kampong Madang
* Sungai Akar (Jalan Subok)
* Kampong Sungai Akar (Jalan Kebangsaan lama)

## Oharrak

Mukim edo azpibarruti hau, Berakas A bezala, Haji Hassanal Bolkiah sultanaren erreinualdian sortu zen. Aurretik, Haji Omar Ali Saifuddien III.a sultanaren erreinualdian, orain Berakas A eta Berakas B diren mukim edo azpibarrutiak, azpibarruti bakarra osatzen zuten.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2024412
* Multimedia: Berakas 'B' / Q2024412
# Bergün/Bravuogn

Bergün/Bravuogn Suitzako udalerria da. Grisonia kantonamenduan dago, Bergün Filisur $^{(en)}$ barrutian. 2014an 480 biztanle zituen 145,65 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q68319
* Multimedia: Bergün/Bravuogn / Q68319
Tinizong-Rona $^{(en)}$ La Punt Chamues-ch Samedan Bever