OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Marasmio arrosa

Marasmio arrosa (Gymnopus androsaceus edo Marasmius androsaceus) Omphalotaceae familiako onddo bat da. Aspirina ezagunaren (ácido acetilisalicinico) ordez erabili izan da, infusioan edo tisanan buruko minen eta zefaleen aurka.

## Deskribapena

Kapela: 0,5 eta 1,5 cm bitarteko diametrokoa, haragi gutxi edo haragi gabea, hasieran kanpai itxurakoa da, eta, ondoren, lautu egiten da erdian sakonune batekin eta ildaskek edo zimurrekin erradialki markatuta. Marroi-gorrixka kolorekoa da eta erdian ilunagoa.
Orriak: Zabal eta kapelaren kolore bereko marroi-gorrixkak, hasieran zurixkak badira ere.
Hanka: Bizi den orritxoa edo adartxoa zeharkatzen duen zaldi ile beltz bat dirudi. Beltz, distiratsua eta biluzia da, beste ale batzuen oinekin elkartzean, hari beltzen ehuna osatzen dute maiz.
Haragia: Urria edo haragi gabea, beti larrukara.
Etimologia: Marasmius hitza grekotik dator, "marasmius" hitzetik, eta lehortzea esan nahi du.

## Jangarritasuna

Ez du jateko balio.

### Nahasketa arriskua

Marasmius quercophilus delakoarekin, hau ez da pinuen azikuletan ateratzen, baizik haritzen hosto hiletan. Marasmius splachnoides espeziearekin ere bai, hau zurixka da kapelan (erdigunean izan ezik) eta orrietan.

## Sasoi eta lekua

Udan eta udazkenean bizi da, txilardietan, hostoetan, orratzetan, zur degradatuetan etab. oinak substratu hori zeharkatuz eta azkenean mizelio beltzaxka batekin.

### Banaketa eremua

Europa, San Laurendi ibaiaren inguruan.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Lotina, Roberto. (1985). Mil setas ibericas. Diputacion foral de vizcaya, 250 or. ISBN 84-505-1806-7..
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 174 or. ISBN 84-282-0865-4..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1486007
* Multimedia: Gymnopus androsaceus / Q1486007
# Marasmiellus candidus

Marasmiellus candidus Marasmiaceae familiako onddo espezie bat da. Haragi hutsala eta inolako balio gastronomiko gabea. Egia esan, oraindik ez dakigu benetan jangarria den.

## Deskribapena

Kapela: 0,5 eta 6 cm arteko diametrokoa, haragi gabea, elastikoa, zeharrargitsua, lehenengo ganbila, gero laua, leuna. Zuri-argizari kolorekoa,
Orriak: Oso zabal, lodiak, zuri-argizari kolorekoak, Itsatsi-dekurrenteak.
Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.
Hanka: Mehea, laburra, 0,5 eta 1,5 cm artekoa, zuria goialdean eta tonu grisaxka-beltzaxkak behealdean.
Haragia: Zuria eta usain eta zapore nabarmenik gabea.
Etimologia: Marasmiellus terminoa grekotik dator, ahulgarria esan nahi duen "marasmus" hitzetik. Candidus epitetoa berriz latinetik dator, zuri distiratsua esan nahi duen "candídus" hitzetik

## Jangarritasuna

Sukaldaritzarako baliorik gabea.

### Nahasketa arriskua

Marasmiellus ramealis delakoarekin, arrosa zurbil kolorekoa edo arrosa-okre kolorekoa. Adar edo adartxoetan hazten diren espezie batzuk ezagutzen dira, eta horiekin nahas daiteke, baina Marasmiellus candidus espezieak kolore zuri oso bereizgarria du.

## Sasoia eta lekua

Zuhaitz, zuhaixka edo sasien adar hiletan hazten da talde handietan. Urteko edozein garaitan ager daiteke, baldintzak onak badira.

### Banaketa eremua

Mundu osoan Afrika eta Ekialde Hurbila izan ezik.

### Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Mendaza, Ramon, Diaz, Guillermo. (1987). Guia fotografica y descriptiva 800 especies a todo color. Iberduero, 236 or. ISBN 84-404-0530-8..
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 176 or. ISBN 84-282-0865-4...
* ↑ (Gaztelaniaz) Palacios Quintano Daniel. (2014). Disfrutando con las setas. Leitzaran, Grafikak S.L. Andoain, Gipuzkoa, 258 or. ISBN 978-84-617-0196-4..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7214208
* Multimedia: Marasmiellus candidus / Q7214208
# Marasmio gurpiltxo

Marasmio gurpiltxoa (Marasmius rotula) Marasmiaceae familiako onddo espezie bat da. Sukaldaritzarako interesik gabea bezala jotzen da, baina ez pozoitsutzat. Marasmius guztiak bezala lehortu daiteke eta berriro hidratatu. Lehortuta gorde daiteke.

## Deskribapena

Kapela: 0,5 eta 1,5 cm bitarteko diametrokoa, ganbila, erdian hondoratua, paraxutaren itxurakoa, kolorea, zuria, gris-zurbila edo krema zurbila du.
Orriak: Zabalak, zuriak edo kremak, berdinak, orritxorik gabe, oso zabal, oina inguratzen duen hodi txiki baten edo halako baten txertatzen direnak.
Hanka: Nahiko trinkoa, 3 - 7 cm luze eta,1 mm-ko diametrokoa, zurbila goialdean eta arre-beltzaxka beheko erdian.
Haragia: Mintzezkoa eta ia hutsala. Usain eta zapore nabarmenik gabea.
Etimologia: Marasmius hitza grekotik dator, "marasmius" hitzetik, eta lehortzea esan nahi du. Rotula epitetoa berriz latinetik dator, gurpil txiki bat esan nahi duen "rotula" hitzetik. Oinaren inguruan duen diseinu zirkularragatik.

## Jangarritasuna

Ez du sukaldaritzarako baliorik, oso perretxiko txikia baita.

### Nahasketa arriskua

Marasmiellus ramealis delakoarekin, naiz eta hau normalean txikiagoa den eta oina askoz motzagoa duen; baita Marasmius bulliardi espeziearekin ere, hau hostozabalen peziolotan edo nerbiotan hazten da eta sakonune ilunagoa du.

## Sasoia eta lekua

Espezie oso arrunta da zuhaitz hostogalkorretatik eroritako adarren eta egur zatietan, udan eta azkenean.

### Banaketa eremua

Europa, Ipar Amerika, Asiako iparraldea.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Mendaza, Ramon, Diaz, Guillermo. (1987). Guia fotografica y descriptiva 800 especies a todo color. Iberduero, 252 or. ISBN 84-404-0530-8..
* ↑ (Gaztelaniaz) Palazon Lozano Fernando. (2006). Setas para todos. JoseLuis Añanos Echo Editorial Pirineo,, 262 or. ISBN 84-87997-86-4..
* ↑ (Gaztelaniaz) Cetto, Bruno. (1987). Guia de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 235 or. ISBN 84-282-0253-6 (T.I). ISBN: 84-282-0538-8 (O.C.)..
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 174 or. ISBN 84-282-0865-4..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1572207
* Multimedia: Marasmius rotula / Q1572207
# Marasmio jangarri faltsu

Marasmio jangarri faltsua (Marasmius collinus) Marasmiaceae familiako onddo bat da. Toxikoa. Marasmius Oreades zaporetsuarekin nahas daitekeen perretxikoa da, leku beretan ateratzen da eta berdin aurkezten da. Honekin nahastuta jaten bada, urdail-esteetako hainbat arazo eragiten ditu (urdaileko eta sabeleko mina, beherakoa), baina larritasun txikikoak.

## Deskribapena

Kapela: 2 eta 5 cm bitarteko diametrokoa. Hasieran kanpai itxurakoa, ondoren ganbil-laua, azkenean zabaldu egiten da erdian titi zabal bat duela, haragi kolorekoa edo okre-horixka.
Orriak: Meheak, estu, itsatsiak, kapelaren kolorekoak edo zertxobait zurbilagoak.
Hanka: Kapelaren kolorekoa, mehea, liraina, fistulosoa, ebakitzean erraz zirpiltzen da. Mizelio hondarrek oinarria zuritu egiten dute.
Haragia: Zurixka, mehea, hauskorra, usain desatseginekoa.
Etimologia: Marasmius hitza grekotik dator, "marasmius" hitzetik, eta lehortzea esan nahi du.

## Toxikotasuna

Toxikoa. Arazo gastrointestinalak eragin ditzake.

### Nahasketa arriskua

Marasmius oreades jangarriaren oso antzekoa da. Honek orriak, lodiak eta zabal ditu, oina gogorra eta elastikoa eta usaina atsegina; Marasmius collinitus delakoak berriz, orriak estu eta meheak ditu, oina ez du hain gogorra eta usain desatseginekoa da.

## Sasoia eta lekua

Udaberrian eta udazkenean hazten da. Belardietan, zelaietan, larreetan, taldeak edo korroak osatuz. Soropildua hazten da, oinak bata bestearekin elkartuta.

### Banaketa eremua

Europa.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Mendaza, Ramon, Diaz, Guillermo. (1987). Guia fotografica y descriptiva 800 especies a todo color. Iberduero, 257 or. ISBN 84-404-0530-8..
* ↑ (Gaztelaniaz) Lotina, Roberto. (1985). Mil setas ibericas. Diputacion foral de vizcaya, 263 or. ISBN 84-505-1806-7..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10576833
* Multimedia: Marasmius collinus / Q10576833
# Masjid al-Haram

Al-Masjid al-Ḥarām (arabieraz: المسجد الحرام, ʔælˈmæsdʒɪd ælħɑˈrɑːm ahoskatua, "Meskita Sakratua") munduko meskitarik handiena da. Mekan kokatuta, Kaaba harria inguratzen du, eguneroko otoitzak egiterakoan munduko musulman guztiak zuzentzen diren lekua eta Islamaren lekurik sakratuena.
356.800 metro karratu dituen eraikin honek hajj garaian lau milioi erromes ere izan ditzake, urtero ospatzen den kontzentrazio handienetariko bat dena. Ekitaldi horretan musulmanek Harri Beltza ukitzeko ahalegina egiten dute.
Musulmanek erromesaldia egin behar dute leku honetara bizitzan behin, gutxienez.
Mezkitak badauzka beste leku garrantzitsu batzuk ere: Zamzam potzua, Maqam Ibrahim harria eta Safa eta Marwa mendixkak.

## Argazki galeria

* Kaaba, meskitaren barruan
* Maqam Ibrahim harria
* Ikuspegi orokorra

## Erreferentziak

* ↑ Mohamed, Mamdouh N.. (1996). Hajj to Umrah: From A to Z. ISBN 0-915957-54-x..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q428858
* Multimedia: Masjid al-Haram / Q428858
# Mask (filma)

Mask (euskaraz Mozorroa) 1985eko Peter Bogdanovich estatubatuar zinema zuzendariaren drama filma bat da. Bertan, Cher, Eric Stoltz, Sam Elliott, Laura Dern eta Estelle Getty aktoreek antzeztu zuten.
Filma Roy L. "Rocky" Dennis estatubatuar gaztearen benetazko bizitza eta heriotzan oinarritua dago, honek bere aurpegia erabat desitxuratu zion craniodiaphyseal dysplasia gaisotasuna zuelarik.
Makillaje onenaren Oscar Saria irabazi zuen. Cher eta Sam Elliott aktoreek heuren antzezpenarengatik Urrezko Globo Sariak irabazi zituzten, bestalde Cherrek Canneseko Zinemaldian emakumezko aktore onenaren saria ere irabazi zuen.

## Argumentua

1979, Kalifornia. "Rocky" (Eric Stoltz) bere garezurraren desitxuratzea eragin dion gaisotasun larri bat jasaten duen nerabe bat da. Halere, gazte buruargia eta atsegina da, bere gaisotasunak ez du kikiltzen, bizitzan aurrera egiteko adore handia erakusten du eta edozein nerabek dituen amets eta asmoak ditu. Gaztearen amak (Cher) gehiegi babesten du, oso ohikoa ez den bizimodua daraman emakumea da, baina bere semeak gainontzeko pertsona eta gazteek dituzten aurkera berdineka izateko gogor borrokatzen da.

## Aktoreak

* Cher: Florence "Rusty" Dennis
* Sam Elliott: Gar
* Eric Stoltz: Roy L. "Rocky" Dennis
* Estelle Getty: Evelyn Tullis (Rustyren ama)
* Richard Dysart: Abe Tullis (Rustyren aita)
* Laura Dern: Diana Adams
* Micole Mercurio: Babe
* Harry Carey, Jr.: Red
* Dennis Burkley: Dozer
* Lawrence Monoson: Ben
* Ben Piazza: Simms jauna
* L. Craig King: Eric
* Alexandra Powers: Lisa
* Kelly Jo Minter: Lorrie
* Todd Allen: Canuck
* Howard Hirdler: Stickman
* Les Dudek: Bone

## Kanpo estekak

* Mask filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Mask filmaren trailer edo iragarkia ikusgai (Ingelesez)
* Datuak: Q929647
# Masira

Masira edo Masira uhartea (arabieraz: مصيرة) Omango uhartea da, Arabiako itsasoan kokatua, Hego Ash Sharqiyah gobernoratoko wilayah edo barruti bat osatzen duena. 649 kilometro koadro ditu luze-zabalean, et 2010ean 8.726 biztanle zituen. Arrantza du jarduera ekonomiko nagusia.

## Klima

Datu klimatikoak (Masira) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) | 32.4 | 33.7 | 37.5 | 42.7 | 44.0 | 45.3 | 41.6 | 41.4 | 36.8 | 40.0 | 37.0 | 31.1 | ' |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 26.0 | 26.9 | 29.8 | 33.4 | 35.4 | 34.6 | 31.8 | 30.7 | 30.7 | 32.0 | 29.8 | 27.1 | 30.7 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | 22.1 | 22.8 | 25.2 | 28.4 | 30.4 | 29.9 | 27.5 | 26.4 | 26.6 | 27.2 | 25.7 | 23.4 | 26.3 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 18.2 | 18.7 | 20.7 | 23.8 | 25.9 | 25.6 | 23.6 | 22.5 | 22.8 | 22.6 | 21.6 | 19.8 | 22.2 |
| Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) | 8.9 | 12.1 | 13.4 | 16.3 | 19.6 | 21.6 | 20.0 | 19.0 | 20.0 | 18.5 | 15.4 | 9.4 | ' |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 7.5 | 16.3 | 12.5 | 10.2 | 1.5 | 21.1 | 11.6 | 9.9 | 0.4 | 0.0 | 1.2 | 6.9 | 99.1 |
| Eguzki orduak | 287.2 | 259.1 | 297.3 | 311.2 | 346.6 | 268.6 | 238.1 | 248.0 | 283.6 | 317.9 | 299.5 | 288.9 | 3446 |
| Hezetasuna (%) | 68 | 70 | 71 | 67 | 69 | 73 | 78 | 79 | 78 | 71 | 69 | 67 | 71.7 |
| Iturria: NOAA (1980-1990) ||||||||||||||

## Erreferentziak

* 1 2 Oman: Ash Sharqiyah South Governorate. citypopulation.de (Noiz kontsultatua: 2018-8-18).
* ↑ Euskaltzaindia. Ekialde Hurbileko eta Ipar Afrikako toponimia. .
* ↑ National Oceanic and Atmospheric Administration. Masirah Climate Normals 1980-1990. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1793853
* Multimedia: Masirah Island / Q1793853
# Mask aintzira

Mask aintzira (ingelesez: Lough Mask, irlanderaz: Loch Measca) Irlandako mendebaldeko kareharrizko aintzira bat da. 83 km$^2$ ditu eta Galway eta Mayo konderrien artean dago. Corrib aintzira aintziraren iparraldean dago. Lough Mask beste bi lakuren erdian dago eta haren urak, Corrib Ibaiarenbidez, Galway barrena, Galway Badian itsasoratzen dira. Carra aintzirak Mask aintziran zuzenean isurtzen du, eta haren jarioak Corrib aintziran sartzen dira lurpeko erreka baten bitartez, Cong ibaia deitzen zaiona.
Mask aintzira Irlandako laugarren aintzira handiena da azaleran, eta seigarren handiena Irlandako uharteko aintziren artean. Aintziraren ekialdea sakontasun gutxikoa da eta uharte anitz ditu. Beste erdia (Goiko Mask aintzira) askoz sakonagoa da, eta 58 metroko gehienezko sakonera du.Lough Masken batez besteko sakonera 15 metrokoa da. Bere ur-bolumena 1,3 km$^3$-koa da, Irlanda uharteko bigarren handiena, Lough Neaghen ondoren.

## Kondaira

Bertako kondairaren arabera, Bly uhartean, aintzirako uharte txiki bat, banshee bat bizi da. Aintziraren ertzaren inguruan bansheea ikusi izanaren zurrumurruak daude, eta jarduera paranormaleko beste era batzuk geratu direla esan ohi da ere.

## Erreferentziak

* ↑ «Loch Measca/Lough Mask» Placenames Database of Ireland (logainm.ie) (Department of Culture, Heritage and the Gaeltacht and Dublin City University) (Noiz kontsultatua: 2020ko martxoaren 20a).
* ↑ The Bathymetry and Origin of the Larger Lakes of Ireland Author(s): J. K. Charlesworth
* ↑ MAYO COUNTY COUNCIL TOORMAKEADY WASTE WATER DISCHARGE 8 or.
* ↑ MAYO COUNTY COUNCIL TOO URMAKEADY WASTE WATER DISCHARGE 12 or.

## Ikus, gainera

* Irlandako aintziren zerrenda

## Kanpo estekak

* 2009ko ekainean, 2009ko ekainean, WFDren zaintza kontrolatzeko arrain stockaren gaineko inkestaren lehen sinopsia.
* Datuak: Q1768048
* Multimedia: Lough Mask / Q1768048
# Maskak

Maskak Itsasu eta Bidarraiko musikariek sorturiko pop-rock musika taldea da.

## Ibilbidea

Maskak taldeak jatorria Kakolak talde ohian du. Talde hartan bertsioak egiten hasi ziren eta 2021ean beren abesti propioak izango zituen Maskak taldea sortu zuten. 2024an atera zuten lehen diskoa, Buruz buru izena duena.

## Diskografia

* Buruz buru (2024, autoekoizpena)

## Erreferentziak

* 1 2 Ibarra, Andrea. (2024-02-14). «Euskal rockari “hats berri bat” ematera dator Maskak, hauek eroriaraziz» lhebdo.mediabask.eus (Noiz kontsultatua: 2024-03-27).
* ↑ «Buruz buru» www.badok.eus (Noiz kontsultatua: 2024-03-27).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q125171154
# Maskara (argipena)

Maskara terminoak hainbat adiera du:
* Maskara edo mozorroa, aurpegi bat irudikatzen duen begitartea estaltzeko mozorroa.
* Maskara iragazkiak, airean dauden partikulen aurrean iragazki gisa funtzionatzen duten aho eta sudurraren estalki higieniko edo kirurgikoak.
# Masjid al-Nabawi

Al-Masjid al-Nabawī (arabieraz: المسجد النبوي ; ʔælˈmæsdʒɪd ænnæbæwiː ahoskatua, "Profetaren meskita") edo Profetaren meskita Medinako meskita da, Mahomak berak eraikia. Musulmanentzat Islamaren bigarren lekurik sakratuena da (lehendabizikoa Mekako Masjid al-Haram izanik). al-Walid I.a omeiatar kalifaren zaharberritzearen ondoren, egun Mahomaren hilobia du bere barnean. Egun Bi Meskita Sakratuen Jagoleen poterepean dago, bere buruarentzat Saudi Arabiako erregeeek aldarrikatzen duten titulua hain zuzen ere.
Mahomaren hilobia Kupula Berdearen barruan dago, jadanik XII. mendean eraikita zegoena. Abu Bakr edo Umar bezalako agintari musulmanak ere meskitaren inguruan lurperatuta daude.
Jatorrian Mahomaren etxea zen baina hejira eta gero bertan meskita bat eratzea erabaki zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Ariffin, Syed Ahmad Iskandar Syed. (2005). Architectural Conservation in Islam : Case Study of the Prophet's Mosque. Penerbit UTM, 88 or. ISBN 9789835203732..
* ↑ Encyclopedia of the orient

## Kanpo estekak

* Datuak: Q486080
* Multimedia: Al-Masjid an-Nabawi / Q486080
# Maria Colera

Maria Colera Intxausti (Donostia, 1972) itzultzailea eta interpretea da.

## Ibilbidea

Euskal Filologian lizentziaduna (Deustuko Unibertsitatea) da, eta Hitzaldietako Interpretazioko masterra egin zuen Madrilgo Unibertsitate Europarrean. Itzultzaile eta interprete autonomoa da, eta irakasle ere aritu izan da; esate baterako, Bartzelonako Unibertsitatean "euskal kultura, politika eta gizartea, eta literaturako" eskolak eman izan ditu.
Hainbat literatura-lan ekarri ditu euskarara, esate baterako, Virginia Woolfen Gela bat norberarena. Halaber, katalanera edo gaztelaniara itzuli ditu euskarazko zenbait lan.
Hainbat hedabidetan kolaboratzen du, besteak beste, Argia aldizkarian.

## Lanak
### Saiakera

* Mari Luz Esteban: El feminisme i les transformacions en la política (Pol·len, 2019). Euskaratik katalanera itzulia.
* Onintza Irureta: No eran trabajadoras, sino mujeres (Manu Robles Arangiz Institutua, 2019). Euskaratik gaztelaniara itzulia.
* Barbara Ehrenreich eta Deidre English: Sorginak, emaginak eta erizainak: Emakumezko sendalarien historia bat (Katakrak, 2019).
* Joseba Sarrionandia: Jo no sóc d'aqui (Pol·len, 2014). Euskaratik katalanera itzulia, Ainara Munt Ojangurenekin elkarlanean.
* Virginia Woolf: Gela bat norberarena (Consonni, 2013).
* Colin Refrew: Arkeologia eta mintzaira: Indoeuroparren enigma (2002)

### Narratiba

* Iban Zaldua: Enlloc, mai (Godall, 2015). Euskaratik katalanera itzulia, Ainara Munt Ojangurenekin elkarlanean.

## Erreferentziak

* ↑ Itzultzaileak mintzo: Maria Colera Intxausti. (Noiz kontsultatua: 2020-04-11).

## Kanpo estekak

* Maria Coleraren lanak, Argia aldizkarian.
* Maria Coleraren lanak, El Salto egunkarian.
* Maria Colera, Elearazi blogean.
* Maria Coleraren lanak, Klitto atari digitalean.
* Maria Colera, Nor da Nor datu-basean.
* Datuak: Q90160365
# Maria Coronel

Maria Alfonso Coronel (1267-1330), Alonso Pérez de Guzmán I.a Sanlucar de Barramedako jauna, Medina-Sidoniako etxearen sortzailearen emaztea zen. Fernán Alfonso Coronelen eta Sancha Vázquez de Acuñaren alaba, eta, ezkontzara, ezkon sari garrantzitsu bat eman zuen emakume aberatsa zen. Ezkon sari hori, Sevillako San Miguel auzoan zeuden etxeez, Torrijoseko olibadiz (gaur Valencina de la Concepciónen dagoen hazienda), La Robaínako olibadiak (Pilasen), Bollullos de la Mitación herria, Guadalete ibaian, Jerez de la Frontera ondoan zeuden irin errotak, La Inako mahastiaz (gaur egun Jerezeko landa auzoa), eta El Barrosoko mahastiaz (gaur egun Jerezen dagoen kortijo bat dena)
Alonso eta Mariaren seme-alabak, honako hauek izan ziren:
* Juan Alonso Pérez de Guzmán, Sanlucarreko bigarren jauna
* Pedro Alonso Pérez de Guzmán, Tarifan sakrifikatua
* Leonor Pérez de Guzmán
* Isabel Pérez de Guzmán
Maria Alfonso Coronel eta Guzman Onaren hilobiak, Juan Martínez Montañések eginak, Santiponceko San Isidoro del Campoko Monasterioko elizan daude.
# Maria Clara Sharupi Jua

María Clara Sharupi Jua (Morona Santiago, Ekuador; 1964) idazle, olerkilari, itzultzaile, lokutore eta aktibista ekuadotarra da, Shuar nazioaren parte dena eta chicham shuarreraz idazten duena.

## Lana
### Liburuak

* 2011 - Amanece en nuestras vidas (Gure bizitzetan egunsentia dator).
* 2012 - Collar de historias y Lunas (Istorio eta ilargien lepokoa).
* 2014 - My Voice (Nire ahotsa).
* 2021 - Sin Alegría no hay esperanza (Alaitasunik gabe ez dago itxaropenik).

### Olerki-bildumak

* 2019 - Tarimiat. Abya yala edizioak. ISBN 978-9942-09-657-9.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Una historia y tres poemas de Maria Clara Sharupi Jua - Latin American Literature Today. 2022-02-11 (Noiz kontsultatua: 2024-02-27).
* ↑ «Untitled Document» web.archive.org 2014-12-05 (Noiz kontsultatua: 2024-02-27).
* ↑ (Ingelesez) María Clara Sharupi Jua - Ecuadorian Literature. 2021-01-07 (Noiz kontsultatua: 2024-02-27).
* ↑ (Gaztelaniaz) Tarimiat •. (Noiz kontsultatua: 2024-02-27).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q60968940
# Maria Clara Haitikoa

María Clara Haitikoa, edo Marie-Claire Hereuse Félicité (Léogâne, Saint Domingue, 1758ko otsailaren 3a - Gonaïves, Haiti, 1858ko abuztuaren 9a) Haitiko enperatriz ezkontidea izan zen, Jean-Jacques Dessalinesen emaztea.

## Biografia
### Familia

Léogânen jaio zen 1758an, Bonheur Guillaume eta Marie-Sainte Lobelot-en alaba. Elise ahizparekin batera, Jacmelen ikasi zuen, eta 1801eko urriaren 21ean Jean-Jacques Dessalinesekin ezkondu zen, Haitiko etorkizuneko enperadorearekin.

### Enperatriz

1804an senarra koroatu ondoren, Maria Clara Haitikoa izeneko enperatriza ezkontide bihurtu zen. 1806an, monarkia abolitu egin zuten eta Dessalines hil. 1811n, Maria Luisa Haitiko erreginaren ohorezko dama izan zen. 1820an, monarkia desagertu egin zen, eta Maria Clara Gonaïvesen bizitzen jarraitu zuen, Gobernu errepublikanotik 1.200 gourdeseko pentsioa jaso zuela. 1849an, inperioa berrezarri zenean, Faustin Soulouque buru zela, Maria Clarak Adelina enperatrizaren mirespena jaso zuen, eta gortera gonbidatu zuen. 1858ko abuztuaren 8an, enperatrize haitiar ohia Gonaïvesen hil zen, ehun urte zituela.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Mémoire de Femmes» Jasmine Claude Narcisse, PHD (Noiz kontsultatua: 2022-11-20).
* ↑ (Frantsesez) Louis, Fritz-Gérald. (2015-12-15). Marie Claire Heureuse Bonheur, infirmière (1758-1858). (Noiz kontsultatua: 2022-11-20).
* ↑ Hippolyte-Manigat, Mirlande. (2002). Être femme en Haïti hier et aujourd'hui: le regard des constitutions, des lois et de la société. Université Quisqueya ISBN 978-99935-2-041-2. (Noiz kontsultatua: 2022-11-20).
* ↑ (Ingelesez) Helping Haiti. 2011-01-12 (Noiz kontsultatua: 2022-11-20).

## Ikus, gainera

* Adelina Haitikoa
* Maria Luisa Haitikoa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3039826
| Aurrekoa: Sortutako titulua | Maria Clara Haitikoa Haitiko Enperatriz ezkontidea 1804-1806 | Hurrengoa: María Luisa Haitikoa Haitiko erregina ezkontidea |
# Maria Cristinako geltokia

Maria Cristina Bartzelonako metroa eta Bartzelonako tranbiaren geltoki bat da, Bartzelona udalerriko Les Corts barrutian dago.
Geltokia 1975en inauguratu zen.
* Datuak: Q596655
* Multimedia: Maria Cristina metrostation / Q596655