OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ralph Waldo Emerson

Ralph Waldo Emerson (Boston, 1803ko maiatzaren 25a - Concord, Massachusetts, 1882ko apirilaren 27a) idazle, filosofo eta poeta estatubatuarra izan zen.
Tradizio eta sistema dogmatiko ororen etsai, joera indibidualista panteismo mistikoaz lotu eta transzendentalismo deituriko erlijiozko filosofia sortu zuen (Natura, 1836). Hizlari bikaina, 1837. urtean Harvard Unibertsitatean eman zuen hitzaldia amerikarren independentzia intelektualaren aldeko adierazpentzat hartu izan da. Europako tradizioak alde batera uztearen aldekoa zen, eta izaera berezi batez hornitu nahi izan zuen Estatu Batuetako gizarte berri hura. Idazle argia eta esaneko gizona izaki, esklabotasunaren kontrako agertu zen. Nietzscherengan ere eragina izan zuen.

## Hautatutako lanak

* "Essays: First Series" (1841), entsegu saila: "Self-Reliance", "Compensation", "The Over-Soul", "Circles".
* "Essays: Second Series" (1844), entsegu saila: "The Poet", "Experience", "Politics". *"Representative Men" (1850) entseguak.
* "The Conduct of Life" (1860) entseguak.
* "Nature" (1836) entseguak.
* "The American Scholar" entseguak.
* "New England Reformers" entseguak.
* "Concord Hymn" olerkiak.
* "The Rhodora" olerkiak.
* "Brahma" olerkiak.
* "Uriel" olerkiak.

## Berak esanak

"Gure boterea mugatzen duen orori deitzen zaio patu".

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q48226
* Multimedia: Ralph Waldo Emerson / Q48226
# Ralphie May

Ralph Duren "Ralphie" May (Chattanooga, 1972eko otsailaren 17a - Las Vegas, 2017ko urriaren 6a) Estatu Batuetako aktore eta telebista aurkezlea izan zen.
* Datuak: Q7288344
* Multimedia: Ralphie May / Q7288344
# Ralph Wiggum

Ralph Wiggum Simpsondarrak telesailko pertsonai bat da. Clancy Wiggum eta Sarah Wiggumen semea da. Lisa Simpsonen eskolako mailan dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1458168
* Multimedia: Ralph Wiggum / Q1458168
# Ralph Steadman

Ralph Steadman (Wallasey, Merseyside, 1936ko maiatzaren 15a) britainiar marrazkilari eta komikilaria da. 1952an, hegazkinak eraikitzen zituen Havilland enpresan hasi zen ikasle. Gero, publizitate-etxe batean lan egin zuen, eta prentsa-talde batean ondoren. 1958an erakutsi zuen bere lehenengo marrazkia, Punch aldizkarian. Horren ondotik, Private Eye aldizkariko lankidea izan zen. 1970eko hamarraldian, Estatu Batuetara joan zen, eta han bi marrazki-sail argitaratu zituen, Fear and Loathing in Las Vegas eta Steadman´s America, hain zuzen ere. 1974an, Australiara joan zen Radio Times Magazinek eskatuta, cricket partidak jarraitzera. Hala ere, liburuetako irudietan erakutsi zuen Steadmanek hobekien maisutasuna: Alizia mirarien munduan eta Ispiluan barrena esperimentazio-lanak izan ziren. Gertaera politikoekin zerikusia zuten pertsonaien karikaturak ere egin zituen. 1978an, foken ehiza salatu zuen, eta, horretarako, emakume bat marraztu zuen odolez zipriztindutako larruzko beroki batekin. Urte horretan bertan, argazki-muntaiak erabili zituen Plastic Surgery saila osatzeko. 1978an, Sigmund Freuden bizitza kontatu zuen, eta, 1983an, Ni, Leonardo da Vinci argitaratu zuen. 2011n, prosa eta poesia idazten hasi zen Kotori Magazine aldizkarian.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Ralph Steadmanen web-orria
* Datuak: Q1354212
* Multimedia: Ralph Steadman / Q1354212
# Ralphcannonita

Ralphcannonita mineral bat da eta routhierita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Ralphcannonita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {AgZn2TlAs2S6}}$. Sistema tetragonalaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Ralphcannonite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Ralston (Iowa)

Ralston Iowako hiri bat da. Carroll konderrian kokatua dago. 2010ean 79 biztanle zituen, 5,16 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Carroll konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q734746
# Ralston (Nebraska)

Ralston Nebraskako hiri bat da. Douglas konderrian kokatua dago. 2010ean 5.943 biztanle zituen, 4,26 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Douglas konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q959304
* Multimedia: Ralston, Nebraska / Q959304
# Pébrac

Pébrac (frantsesez eta ofizialki: Pébrac) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Loira Garaia departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 126 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an Pébrac udalerrian erroldatutako biztanleak 126 ziren. Familiak 56 ziren, horien artean 20 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 20 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 134 etxebizitza zeuden, 54 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 55 bigarren erresidentzia ziren eta 25 hutsik zeuden. 133 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 54 etxebizitza nagusietatik 48 bere jabearen bizilekua ziren, 3 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 2 etxek bi gela zituzten, 9 etxek hiru zituzten, 10 etxek lau zituzten eta 33 etxek bost zituzten. 32 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 17 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 21 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Pébrac udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 0 | 90-94 | 0 |
| 0 | 85-89 | 4 |
| 4 | 80-84 | 0 |
| 0 | 75-79 | 12 |
| 0 | 70-74 | 4 |
| 0 | 65-69 | 4 |
| 8 | 60-64 | 4 |
| 4 | 55-59 | 4 |
| 8 | 50-54 | 0 |
| 8 | 45-49 | 0 |
| 8 | 40-44 | 12 |
| 8 | 35-39 | 4 |
| 0 | 30-34 | 8 |
| 0 | 25-29 | 0 |
| 0 | 20-24 | 0 |
| 20 | 15-19 | 0 |
| 8 | 10-14 | 0 |
| 0 | 5-9 | 0 |
| 0 | 0tik 4ra | 4 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 75 ziren, horien artean 44 aktiboak ziren eta 31 inaktiboak ziren. 44 pertsona aktiboetatik 43 lanean zeuden (25 gizon eta 18 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 31 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 11 ikasten zeuden eta 11 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.

### Diru sarrerak

2009an Pébrac udalerrian 50 unitate fiskal zeuden, 111 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 10.423 euro zen.

### Ekonomia jarduerak

2000. urtean Pébrac udalerrian 21 nekazaritza-ustiategi zeuden, 595 hektarea erabiltzen.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Revenus fiscaux des ménages en 2008
* ↑ Exploitations agricoles

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q1111823
* Multimedia: Pébrac / Q1111823
# Péaule

Péaule (bretainieraz Pleaol) Bretainiako Morbihan departamenduko udalerri bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q128311
* Multimedia: Péaule / Q128311
# Pécs

Pécs (latinez: Quinque Ecclesiae; kroazieraz: Pečuh; alemanez: Fünfkirchen; serbieraz: Печуј, Pečuj; eslovakieraz Päťkostolie; turkieraz Peçuy; italieraz Cinquechiese) Hungariako hego-mendebaldeko hiria da, Baranya konderriko hiriburua. Hegoaldeko Transdanubia eskualdean dago, Kroaziako mugatik hurbil, Budapestetik 200 kilometrora. 2015ean 145.985 biztanle zituen.
Erromatarrek sortu zuten hiria, II. mendearen hasieran, eta Sopianae izena eman zioten.

## Klima

Datu klimatikoak (Pécs) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 1.6 | 4.8 | 10.3 | 16.0 | 20.9 | 24.0 | 26.3 | 25.9 | 22.3 | 16.6 | 8.8 | 3.4 | 15.1 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | -1.4 | 1.3 | 5.6 | 10.7 | 15.5 | 18.6 | 20.5 | 20.1 | 16.6 | 11.3 | 5.1 | 0.6 | 10.4 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | -4.0 | -1.7 | 1.6 | 6.0 | 10.5 | 13.6 | 15.0 | 14.7 | 11.7 | 7.0 | 2.2 | -1.7 | 6.2 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 39 | 32 | 38 | 55 | 63 | 84 | 61 | 63 | 47 | 37 | 56 | 44 | 619 |
| Prezipitazio egunak (≥ 1.0 mm) | 7 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 7 | 7 | 6 | 6 | 8 | 8 | 89 |
| Eguzki orduak | 68.2 | 92.4 | 145.7 | 186.0 | 235.6 | 258.0 | 294.5 | 266.6 | 207.0 | 164.3 | 81.0 | 58.9 | 2058.2 |
| Iturria: Hong Kong Observatory ||||||||||||||

## Ondarea

Europako bosgarren unibertsitaterik zaharrena du (1367), Pécseko Unibertsitatea, aurretik Janus Pannonius Unibertsitea deitua, kroaziar jatorriko Janus Pannonius (Ivan Česmički tokiko hizkuntzan; 1434-1472) olerkari bikainaren omenez. Pio II.a aita santuak Pécseko gotzain izendatu zuen 1460an, eta Matias I.a Hungariakoa erregearen mezulari lan egin zuen.
Pécsen, Hungariako otomandar artearen adibiderik hoberenak daude, turkiar okupazioaren garaian (1543-1686) eraikiak.
Interes turistikoko tokien artean, nabarmentzekoak dira Katedrala, Gazi Kasim Pasha meskita eta Arkeologia Museoa.

## Erreferentziak

* ↑ Climatological Information for Pecs, Hungary. Hong Kong SAR Government (Noiz kontsultatua: 2015-12-14).

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) (Hungarieraz) Webgune ofiziala, pecs.hu
* Datuak: Q45779
* Multimedia: Pécs / Q45779
# Pécseko elizbarrutia

Pécseko elizbarrutia (hungarieraz: Pécsi egyházmegye, latinez: Dioecesis Quinque Ecclesiensis) Erromatar Eliza Katolikoaren hungariar elizbarrutietako bat da. 1009. urtean ezarri zen. Apezpikuaren egoitza Pécsen dago. Egun apezpikua László Felföldi da.

## Apezpikuen zerrenda

* Bonipert (1009-1036)
* Mór (1036-1070)
* István (1070-1100)
* Simon Szicíliai (1109-1134)
* Nána de Zer (1135-)
* Makár (1138-)
* János (1142-1146)
* Anthimius (1148-1160)
* Makár (1163-1172)
* Barthelemi (1219-)
* Achilles (1251-1253)
* Jób Zách (1254-1279)
* Pál Balogh (1284-1302)
* Péter (1307-1314)
* László Kórógyi (1314-1345)
* Miklós Poroszlói (1346-1360)
* Wilhelm Koppenbach (1361-1374)
* Bálint Alsáni (1374-1408)
* Giordano Orsini (1409-1410)
* János Albeni (1410-1421)
* Henrik Albeni (1421-1444)
* András Kálnói (1445-1454)
* Miklos de Barnis (1455-1459)
* János (1459-1472)
* Sigismund Jean de Chaktornya (1473-1501)
* György Szatmári (1505-1523)
* Fülöp Csulai Móré (1524-1526)
* Gyorgy Suliok (1528-1537)
* János Eszéki (1539-1540)
* György Tompa (1550-1552)
* Anton Vrancic (Verancsics) (1554-1560)
* György Drašković (1560-1564)
* Andrija Dudić (Dudith Sbardellati) (1565-1567)
* János Monoszlóy (1573-1578)
* Miklós Telegdy (1579-1586)
* János Kutasy (1589-1592)
* Miklós Zelniczey Naprady (1596-1600)
* Miklós Mikáczy (1598-1600)
* György Zalatnaki (1600-1608)
* Petar Domitrović (1610-1613)
* János Pyber de Gyerkény (1613-1631)
* György Drašković (1629-1650)
* Benedikt Vinković (1633-1642)
* István Bosnyák (1640-1644)
* György Széchényi (1647-1653)
* Pál Hoffmann (1655-1659)
* Ján Salix (1661-1668)
* Ján Gubasóczy (Gubašóci) (1670-1677)
* Pál Széchényi (1678-1687)
* Mátyás Ignác Radonay (1689-1703)
* Wilhelm Franz Johann Bertrand von Nesselrode (1710-1732)
* Antal Kázmér von Thurn und Valsassina (1733-1734)
* Juan Álvaro Cienfuegos Villazón (1735-1739)
* Zsigmond József Berényi (174-1748)
* György Klimó (1751-1777)
* Pál László Esterházy (1781-1799)
* József Király (1808-1825)
* Ignác Szepesy de Négyes (1828-1838)
* János Keresztély Scitovszky (1839-1849)
* György Girk (1853-1868)
* Zsigmond Kovács (1869-1877)
* Nándor Dulánszky (1877-1896)
* Sámuel Hetyey de Eadem (1897-1903)
* Gyula Zichy (1905-1925)
* Ferenc Virág (1926-1958)
* Ferenc Rogács (1958-1961)
* József Cserháti (1969-1989)
* Mihály Mayer (1989-2011)
* György Udvardy (2011-2019)
* László Felföldi (2020-)

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Diocese of Pécs» Catholic Hierarchy.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q874719
* Multimedia: Roman Catholic Diocese of Pécs / Q874719
# Pécharic-et-le-Py

Pécharic-et-le-Py (frantsesez eta ofizialki: Pécharic-et-le-Py) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Aude departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an 31 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an Pécharic-et-le-Py udalerrian erroldatutako biztanleak 29 ziren. Familiak 12 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 19 etxebizitza zeuden, 14 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 3 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. Etxebizitza guzti hauek 19etxeak ziren. 14 Etxebizitza nagusi guztiak euren jabeen bizileku ziren;1ek bi gela zituen, 4 etxek lau zituzten eta 9 etxek bost zituzten. 13 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 8 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 5 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Pécharic-et-le-Py udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 0 | 90-94 | 0 |
| 0 | 85-89 | 0 |
| 0 | 80-84 | 0 |
| 0 | 75-79 | 4 |
| 0 | 70-74 | 0 |
| 4 | 65-69 | 4 |
| 0 | 60-64 | 0 |
| 0 | 55-59 | 4 |
| 4 | 50-54 | 4 |
| 0 | 45-49 | 0 |
| 0 | 40-44 | 0 |
| 0 | 35-39 | 0 |
| 0 | 30-34 | 0 |
| 0 | 25-29 | 0 |
| 4 | 20-24 | 0 |
| 0 | 15-19 | 4 |
| 0 | 10-14 | 4 |
| 0 | 5-9 | 0 |
| 0 | 0tik 4ra | 0 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 12 ziren, horien artean 7 aktiboak ziren eta 5 inaktiboak ziren. 7 pertsona aktiboetatik 5 lanean zeuden (2 gizon eta 3 emakume) eta 2 langabezian zeuden (1 gizon eta 1 emakume). 5 pertsona inaktiboetatik 3 erretiraturik zeuden, 1 ikasten zegoen eta 1 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.

### Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 4 komertzioetatik, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen eta 2 zerbitzu enpresak ziren.
2000. urtean Pécharic-et-le-Py udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden, 405 hektarea erabiltzen.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
* ↑ Exploitations agricoles

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q1082094
* Multimedia: Pécharic-et-le-Py / Q1082094
# Proventza

Proventza (Provença okzitanieraz) Okzitaniako eskualde edo probintzia historikoa da.
Gaur egungo Proventza-Alpeak-Cote d'Azur eskualde frantziarraren zatia hartzen du, Var, Vaucluse eta Rodanoren Ahoak departamenduak osorik eta Proventza Garaiko Alpeak eta Itsas Alpeak departamenduen zati bana.

## Historia

Proventza Erromatar Inperioaren lehenengo probintzia izan zen gaur egungo Italiatik kanpo sortutakoa. Hortik bere izena (Provincia Nostra > Provincia > Provença).

## Hiri nagusiak

Marseilla, Niza eta Toulon hiri nagusien artean ditugu.

## Kultura

XI. eta XII. mendeak bertako literaturaren urrezko garaia izan ziren, trobadoreak zebiltzanean (Folquet de Marseille euren artean). XIX. mendeko idazleen artean Frederic Mistral azpimarratzekoa da, okzitanieraz lan egin eta Literaturako Nobel Saria lortu zuena 1904an.
Bestela, hainbat margolari eta musikari inspiratu izan ditu eskualdeak historian zehar.
Azkenik, petanka izeneko jokoa eskualde honetan sortu zuten. Halaber, Bouillabaisse eta Ratatouille izeneko plater famatuek ere hemen dute jatorria, eta bertako ardoak bezala munduan zehar ezagunak dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q101081
* Multimedia: Provence / Q101081
# Proventza-Alpeak-Kosta Urdina

Proventza-Alpeak-Kosta Urdina (frantsesez: Provence-Alpes-Côte d'Azur, okzitanieraz: Provença-Aups-Còsta d'Azur, frankoproventzeraz: Prouvènço-Aup-Costo d'Azur) Frantziako eskualdea da, Okzitaniako lurraldea ere dena.
Mugakide hauexek ditu: iparraldean Auvernia-Rodano-Alpeak, mendebaldean Okzitania, ekialdean Piemonteko eskualdea (Italia) eta hegoaldean Mediterraneo itsasoa (eta Monako).
Marseilla da eskualdeko hiriburu eta hiri nagusia biztanleei dagokienez. Niza eta Toulon bigarren eta hirugarren hiri handienak dira, hurrenez hurren.
Sei departamendu ditu eskualdeak: Proventza Garaiko Alpeak, Alpe Garaiak, Itsas Alpeak, Rodanoren Ahoak, Var eta Vaucluse.
Alpe mendialdearen hegoaldeko mendiek hartzen dute Proventza-Alpeak-Kosta Urdina lurraldeko parte handiena, eta orografiak behera egiten du hegoaldera jo ahala. Côte d'Azur izena ematen zaio hego-ekialdeko kostaldeari. Comtat, Crau eta Camargueko ordokiak daude mendebalean. Rodano ibaiak, beraren adarrak (Drôme, Ouvèze, Nesque, Coulon, Durance), Argens, Var eta Vesubio ibaiak igarotzen dira handik.
Klima mediterraneokoa da hegoaldean eta ekialdean, eta Alpe aldekoa, berriz, iparraldean. Biztanle gehienak kostaldean eta Rhône ibaiaren ertzetan bizi dira. Hirietan bizi da biztanleen % 80. Nekazaritza (mahatsa, olibondoak, garia, garagarra), industria (petrolio findegiak, industria petrokimikoa, hegazkingintza) eta, batez ere, turismoa ekonomi jarduera nagusiak dira.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 36. arauaː Frantziako Errepublikako eskualde, departamendu eta hiriburuen izenak. .. 1995era arte Provence-Alpes-Côte-d'Azur arautua
* ↑ Izen historiko gisa Proventza erabili daiteke. 139. araua. Euskaltzaindia (Noiz kontsultatua: 2010-9-21).

## Ikus, gainera

* Proventza
* Alpeak
* Kosta Urdina

## Kanpo estekak

* Datuak: Q15104
* Multimedia: Provence-Alpes-Côte d'Azur / Q15104
# Proventzako asto

Proventzako astoa, ( frantsesez ""Gris de Provence""), Okzitaniako Proventza eskualdeko bertako asto arraza bat da. Arrazaren garapenean ardi transhumantzian zebilen artzainen eskutik etorri zen. Transhumantziarekiko astoen lotura hau beste hainbat asto arrazekin agertzen da, hala nola Euskal Herriko bi asto arrazekin, enkarterriko astoa eta piriniar astoa.

## Arrazaren historia

Auto zein trenaren asmatze eta hedapenak astoen kopurua asko jaitsi omen zen eskualdean. XIXen mendearen amaieran Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean 13.000 asto zeuden . Baina 1956en urtean 2000 asto zeuden eta 1993en urterako 330 baino besterik ez ziren geratzen.

## Erreferentziak

* ↑ http://longearsmall.com/

## Kanpo estekak

* Datuak: Q976125
* Multimedia: Provence donkey / Q976125
# Proventzera

Proventzera (okzitanieraz: Provençau edo Prouvençau; pʀuveⁿˈsaw ahoskatua) okzitanieraren dialekto bat da, Proventza inguruan mintzatua.
Proventzera (limousinerarekin batera) antzinako oc hizkuntza edo okzitaniera izendatzeko era izan zen, Erdi Aroko trobadorek hitz egiten zutena. 2007an, hizkuntzaren ISO 639-3 kodeak prv-tik oci-ra pasan zen.

## Aldaerak

Proventzeraren aldaera nagusiak honakoak dira:
* Rodanokoa (Rodanenc) Rodano, Arles, Avignon edo Nîmeskoa. Shuadit honen aldaera izan zen.
* Itsasaldekoa (Maritim, Centrau edo Mediterranèu) Aix-en-Provence, Marseilla, Toulon, Cannes, Antibes, Grasse, Forcalquier, Castellane edo Draguignangoa.
* Nizakoa (Niçard) Nizako konderrikoa.

## Literatura

Frédéric Mistral Nobel saridunak, Théodore Aubanelek eta Félibrige elkarteak proventzerazko literatura bultzatu zuten XIX. mendean. XX. mendeko hasieran Joseph d'Arbaud eta Valère Bernard nabarmendu ziren. Gero Robèrt Lafont, Pierre Pessemesse, Claude Barsotti, Max-Philippe Delavouët, Philippe Gardy, Florian Vernet, Danielle Julien, Jòrgi Gròs, Sèrgi Bec edo Bernat Giély bezalako idazleek hizkuntza bultzatu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ «proventzera» Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q241243
* Multimedia: Provençal dialect / Q241243
# Proventzako Tourra

Tour La Provence :
| Orokortasunak ||
| Kirola | Errepideko txirrindularitza |
| Sorrera | 2016 |
| Ekitaldi kopurua | 8 (urtea: 2024) |
| Aldizkotasuna | urterokoa (Ots) |
| Mota | Etapakako lasterketa |
| translation for raceinfobox_translate index 33 not found | Frantzia |
| Antolatzailea | La Provence |
| Webgune ofiziala | Webgune ofiziala |
| Mailak | 2.1 (2016-2019) 2.Pro (2020-) |
| Zirkuitua | UCI ProSeries |
| Palmaresa ||
| Azken garailea | Mads Pedersen |
| Garaipen gehien lortu duena | Nairo Quintana (2 garaipen) |
| | Dokumentazioa |
Proventzako Tourra (frantsesez: Tour de la Provence) Frantziako eskualde horretan egiten duten etapako txirrindularitza lasterketa bat da. Otsailean antolatzen du La Provence eskualdeko egunkariak. Lehendabizikoz 2016an egin zuten eta Thomas Voeckler garailea izan zen.

## Palmaresa

| Urtea | Txapelduna | Txapeldunordea | Hirugarrena |
| 2016 | Thomas Voeckler | Petr Vakoč | Lilian Calmejane |
| 2017 | Rohan Dennis | Mattia Cattaneo | Alexandre Geniez |
| 2018 | Alexandre Geniez | Tony Gallopin | Rudy Molard |
| 2019 | Gorka Izagirre | Simon Clarke | Tony Gallopin |
| 2020 | Nairo Quintana | Aleksandr Vlasov | Aleksei Lutsenko |
| 2021 | Iván Sosa | Julian Alaphilippe | Egan Bernal |
| 2022 | Nairo Quintana | Julian Alaphilippe | Mattias Skjelmose Jensen |
| 2023 | baliogabe | baliogabe | baliogabe |
| 2024 | Mads Pedersen | Axel Zingle | Raúl García Pierna |

## Erreferentziak

* ↑ (Frantsesez) Gilles, Benoît. «Cyclisme : "La Provence" crée son Tour» La Provence.
* ↑ (Frantsesez) Gilles, Benoît. «Cyclisme : la Provence se lance à son Tour» La Provence.
* ↑ (Ingelesez) Cyclingnews.com. Gaviria wins final stage in Provence. Voeckler takes home overall victory. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q22677272
* Multimedia: Tour de La Provence / Q22677272
# QU Vulpeculae

QU Vulpeculae Vulpecula konstelazioan agertutako noba bat da. 1984. urtean deskubritu zen. Noba horrek 5.2 magnitudeko distira lortu zuen.

## Koordenatuak

* Igoera zuzen: 20h 26m 46s.42
* Deklinazio: +27° 50' 43".1

## Erreferentziak

* ↑ https://www.nature.com/articles/335235a0

## Kanpo estekak

* Datuak: Q339856