OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Zabalateko mendilerroa

    Artikulu hau mendilerroari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Zabalate».
Zabalateko mendilerroa edo Portillako mendilerroa Araba eta Trebiñu artean dagoen mendilerro bat da. Bere punturik altuena Moratza mendia da, 1.058 metrorekin.
Mendilerroan dagoen Zabalateko gaztelua edo Castillo de Portilla mendiak ematen dio izena mendilerroari.

## Mendiak

* Moratza, 1.058 m 42°39′47″N 2°44′12″W﻿ / ﻿42.663088°N 2.7366883°W﻿ / 42.663088; -2.7366883 (Araba eta Trebiñu arteko mugan)
* Txulato, 946 m 42°40′00″N 2°49′27″W﻿ / ﻿42.6667229°N 2.8241923°W﻿ / 42.6667229; -2.8241923 (Araba)
* Peña Agua, 935 m 42°40′05″N 2°48′43″W﻿ / ﻿42.6679281°N 2.8118637°W﻿ / 42.6679281; -2.8118637 (Araba)
* Las Tasugueras, 893 m 42°40′17″N 2°48′54″W﻿ / ﻿42.6713642°N 2.8149531°W﻿ / 42.6713642; -2.8149531 (Araba)
* Peña Infinito, 823 m 42°40′15″N 2°49′44″W﻿ / ﻿42.6708634°N 2.8287571°W﻿ / 42.6708634; -2.8287571 (Araba)
* Otero, 822 m 42°40′52″N 2°43′06″W﻿ / ﻿42.6811369°N 2.7184621°W﻿ / 42.6811369; -2.7184621 (Trebiñu)
* Zabalateko gaztelua edo Castillo de Portilla, 798 m 42°40′13″N 2°50′03″W﻿ / ﻿42.670376°N 2.8341646°W﻿ / 42.670376; -2.8341646 (Araba)
* Petornaza, 684 m 42°39′54″N 2°50′46″W﻿ / ﻿42.6650523°N 2.8460641°W﻿ / 42.6650523; -2.8460641 (Araba)

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko Mendien Katalogoa 2007ko otsaila, 2009ko apirila, Euskal Mendizale Federazioa. Katalogo horretako toponimoek Euskaltzaindiaren Onomastika Batzordearen oniritzia dute. (EODA) mendilerroa Zabalateko mendilerroa (Mendikat)
* ↑ Mendikat, Euskal Herriko Katalogo osoa.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko mendilerroen zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q60689458
# Zabalburu plaza

Zabalburu plaza :
| Bilbo, Abando (auzoa), Abando ||
| Zabalburu plazaren irudia. ||
| Herrialdea Probintzia Udalerria | Euskal Herria Bizkaia Bilbo |
| Bilbo erdigunea Zabalburu plaza Zabalburu plaza Zabalburu plaza ||
| Koordenatuak: | 43°15′26.75″N 2°56′03.40″W﻿ / ﻿43.2574306°N 2.9342778°W﻿ / 43.2574306; -2.9342778 |
Zabalburu plaza Bizkaiko Bilbo hiriburuko Abando barrutiko Abando auzoan dagoen plaza bat da. Autonomia kalea, Hurtado Amezaga kalea eta Juan de Garay kalearen arteko elkargunean dago.
Bertan autobus zein taxi geltokiak daude eta baita Renfe Aldirien Zabalburuko geltokia ere.
Plazatik hurbil, Hurtado Amezaga kalean, San Frantzisko Asiskoaren eliza dago. Plazan bertan Zabalburuko dorreak kokatuta daude.

## Izena

Izena Francisco Zabalburu Basabe (1826-1897) bilbotar mezenas, finantzari, lur-jabe, bibliofilo eta politikaria zenaren omenez darama.

## Historia

Zabalburu plazaren eraikitzea Bilboko zabalgunearen hastapenarekin bat dator. Plazak Zabalburu familiari zor dio izena. Zabalburu familia Bilboko garrantzitsuenen artean egon zen, bizitokia gaur egungo plazaren albo batean zegoen jauregi batean zutela. Jauregia, Villa Mena izena zuena, 1968. urtean eraitsi zen Zabalburuko dorreak eraiki ahal izateko.
2008ko zaharberritzearen ostean aldaketa sakona jasan zuen. Bertako iturria 1967an eraikia izan zen baina diseinu berrian ez zuen lekurik izan. Zaharberritze lanean ostean 3.000 metro karratuko azalera berreskuratu eta haur parkea, neurri ezberdinetako zuhaitzak dituen hiri parkea eta lurzoru mailan dauden apaindutako bi iturri gehitu zitzaizkion. Bestalde, Mario Nanniren zortzi eskultura argidun ere baditu.

## Eraikin interesgarriak

Zabalburu plazaren inguruan honako eraikin nabarmenak daude:
* Zabalburu plaza 4. zenbakiko eraikina.
* Zabalburuko dorreak.
* San Frantzisko Asiskoaren eliza.
* Zabalburu plaza 4. zenbakiko eraikina
* Zabalburuko dorreak
* San Frantzisko Asiskoaren eliza

## Garraiobideak

Bilboko Renfe Aldirien Zabalburuko geltokia eta Bilbobus eta Bizkaibusen hainbat lineetako eta taxi geltokiak ere daude.
Etorkizunean tranbia geralekua eta Metroaren 4. linearen Zabalburuko geltokia eraikitzea aurreikusita dago.

## Iruditegia

* Bizkaibusen autobus bat Zabalburu plazan.
* Bilboko Renfe Aldirien Zabalburuko geltokia.
* 2014ko urtarrilaren 11ko Giza eskubideak, Konponbidea martxara bildutako jendetzaren zati bat Zabalburu plazan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q24566954
* Multimedia: Plaza de Zabalburu / Q24566954
# Zabalaitz

Zabalaitz hitzak hainbat adiera ditu:

## Geografia
### Haitzuloak

* Zabalaitz: haitzuloa, Urbian, Gipuzkoan.

### Mendiak

* Zabalaitz (1.264 m): Aizkorriko mendilerroko mendia, Gipuzkoan.
* Zabalaitz (866 m): Altzaniako mendilerroko mendia, Gipuzkoan.
# Zabalateko santutxoa

Zabalateko santutxoa Arabako Zanbranako Zabalate herrian dagoen guruztoki ezaguna da. Guruztoki edo Santutxo honek Gurutzadura-Santutxo izena jasotzen du nerbiodun galga batez estalirik baitago. Herriaren sarreran dago, Miranda Ebrotik Zanbranara zihoan bide zaharrean.

## Ezaugarriak

Joera pizkundekoa, oinplano karratua du, lau alboetatik irekita dago puntu erdiko arkuekin azkendutako kofadurekin. Gela guztiz zabaldua dago bere barnera sartzeko aukera emanez. Estaldurak nerbio diagonalak ditu eta bere zokoen mentsulak hegodun aingeruekin apainduta daude; kanpoaldera lauzak dituen isurialde triangeluarren itxura du. Mota honetako gurutzadurek, estaldutako gurutze batez osatuak eta harlanduzko harriekin eraikiak, Guruztoki edo Santutxo izena hartzen dute, non otoitz egitera eta penitentzian joaten zen. Zanbranako bizilagun batzuk Aste Santuan Guruztokira otoitz egitera joan izanaz oraindik oroitzen dira.

## Erreferentziak

* Datuak: Q65945115
# Winfield (Illinois)

Winfield Illinoiseko herri bat da. DuPage konderrian kokatua dago. 2010ean 9.080 biztanle zituen, 7,75 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* DuPage konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2485575
* Multimedia: Winfield, Illinois / Q2485575
# Wine-Doors

Wine-Doors Unix, Linux, Solaris eta beste zenbait sistema eragiletan Microsoft Windowserako eginda dauden programak erraz eta modu grafikoan instalatzeko aplikazio bat da. Wine-Doors funtsezko tresna da Linux sistemetan Windows programentzako paketeen kudeaketarako. Wine-ren gain sortutako software, liburutegi eta erreminta eta Cedega, cvscedega eta CrossOver Office funtzioekin lan egiten du. Wine-Doors-en programazioak PyGtk, Glade eta Cairo-ren funtzio grafikoen liburutegia behar izan du, Tango estiloen gida jarraituz ikono eta material grafikoaren erabilerarako.

## Barne hartzen dituen programak
### Windowsen oinarrizko aplikazioak

* Arial
* Arial Bold
* Autohotkeys
* Comic Sans
* Courier
* Mozilla ActiveX Control
* Times New Roman Font
* Visual C++ runtime libraries
* Webdings Font
* Wine Gecko

### Jokoak

* Call of Duty
* Call of Duty 2
* DirectX 9
* Half Life 2
* Prey
* Rogue Spear
* Soldat
* Steam
* Warcraft 3
* World of Warcraft

### Aplikazioak

* 7zip
* CDex
* Dreamweaver
* DVDDecrypter
* Eudora
* FireFox
* Flash
* Internet Explorer
* Opera
* QuickTime
* Total Commander
* Winamp
* Windows Media Player

### Liburutegiak

* Andale FontCommon Controls
* DCOM
* Georgia Font
* Impact Font
* Microsoft Data Access Components (Jet)
* Microsoft Foundation Classes
* Windows Installer
* MSXML
* Windows Scripting Host
* Tahoma Font
* Trebuchet Font
* Visual Basic Common Control Libraries
* Visual Basic Runtime Libraries
* Verdana Font

### Software mendekotasunak

* Wine
* cabextract, tar, gzip, bzip, unzip, orange
* python-gnome2-desktop >= 2.16
* python >= 2.4
* python2.4-cairo >= 1.2.0
* libcairo2 >= 1.2.4
* python-libxml2
* python-glade2

## Ikus, gainera

* Wine
* API

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3751529
# Winfield (Alabama)

Winfield Alabamako hiri bat da. Marion konderrian kokatua dago. 2010ean 4.717 biztanle zituen, 105,4 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Marion konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q79349
* Multimedia: Winfield, Alabama / Q79349
# Winfall (Ipar Carolina)

Winfall Ipar Carolinako herri bat da. Perquimans konderrian kokatua dago. 2010ean 594 biztanle zituen, 5,91 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Perquimans konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2022297
# Winfield (Missouri)

Winfield Missourieko hiri bat da. Lincoln konderrian kokatua dago. 2010ean 1.404 biztanle zituen, 1,66 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Lincoln konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2051482
* Multimedia: Winfield, Missouri / Q2051482
# Winfield (Tennessee)

Winfield Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Scott konderrian dago, Tennessee estatuan. 947 biztanle ditu, 16,437746 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Scott konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3289443
* Multimedia: Winfield, Tennessee / Q3289443
# Winfield (Iowa)

Winfield Iowako hiri bat da. Henry konderrian kokatua dago. 2010ean 1.134 biztanle zituen, 2,72 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Henry konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2231941
# Winfield (Kansas)

Winfield Kansasko hiri bat da. Cowley konderrian kokatua dago. 2010ean 12.301 biztanle zituen, 29,94 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Cowley konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q628263
* Multimedia: Winfield, Kansas / Q628263
# Winfield (Indiana)

Winfield Indianako herri bat da. Lake konderrian kokatua dago. 2010ean 4.383 biztanle zituen, 31,02 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Lake konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q515184
* Multimedia: Winfield, Indiana / Q515184
# Xinhai Iraultza

Xinhai Iraultza (txinera tradizionalez: 辛亥革命; pinyinez: Xīnhài Gémìng), 1911ko Txinako Iraultza ere deitua, Txinako azken dinastia inperiala (Qing dinastia) boteretik kendu eta Txinako Errepublika ezarri zuen iraultza izan zen. 'Xinhai Iraultza' (Hsin-hai) deitu zen 1911n gertatu zelako, Xinhai (txinera tradizionalez: 辛亥, euskaraz: «metalezko txerria») ama adarraren urtean, txinatar egutegiaren hirurogeitaka urteko zikloan.
Iraultza matxinada eta altxamendu askotan zetzan. Inflexio-puntua 1911ko urriaren 10eko Wuchangeko matxinada izan zen, Trenbide Babeserako Mugimendua gaizki erabiltzearen emaitza izan zena. Iraultza 1912ko otsailaren 12an amaitu zen, noiz sei urte zituen azken enperadoreak, Puyik, abdikatu zuen. Horrela 2000 urteko gobernu inperiala amaitu eta Txinako aro errepublikanoa hasi zen.
Iraultza, batez ere, Qing estatuaren gainbeherari erantzuteko sortu zen, zeinak erakutsi baitzuen ez zela eraginkorra Txina modernizatzeko eta atzerriko erasoari aurre egiteko ahaleginetan. Qingen aurkako talde klandestino asko, erbestean zeuden iraultzaile txinatarren laguntzarekin, Qingtarrak boteretik kentzen saiatu ziren. Ondorengo gerra zibil laburra Yuan Shikai Qingtarren gizon militar indartsuaren eta Sun Yat-sen Tongmenghui (Liga Batua) elkarteko buruzagiaren arteko konpromiso politiko baten bidez amaitu zen. Qing gorteak boterea sortu berria zen errepublikari transferitu ondoren, behin-behineko koalizio gobernu bat sortu zuten Batzar Nazionalarekin batera. Hala ere, Yuanek Beijingeko gobernu nazional berriaren botere politikoa laster monopolizatu zuen, eta hainbat hamarkadatako banaketa politikoa eta caudillismo ekarri zituen, inperioa berrezartzeko hainbat saiakera barne.
Taiwango Txinako Errepublika eta Txinako Herri Errepublika kontinentala bere buruei Xinhai Iraultzaren oinordeko legitimotzat hartzen dira eta iraultzaren idealak ohoratzen dituzte, nazionalismoa, errepublikazaletasuna, Txinaren modernizazioa eta batasun nazionala barne. Hori dela eta, Taiwanen urriaren 10a «hamarren Eguna» -Txinako Errepublikaren egun nazionala- ospatzen dute. Txina kontinentalean, Hong Kongen eta Macaon, egunari Xinhai Iraultzaren Urteurrena diote.

## Erreferentziak

* ↑ Li Xing. (2010). The Rise of China and the Capitalist World Order. Ashgate Publishing, Ltd., 91 or. ISBN 0-7546-7913-6..
* ↑ Li, Xiaobing. (2007). A History of the Modern Chinese Army. University Press of Kentucky, 13 or. ISBN 0-8131-2438-7..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q190517
* Multimedia: Xinhai Revolution / Q190517
# Xinhua

Xinhua Albistea Agentzia (txinera sinplifikatuz: 新华通讯社; txinera tradizionalez: 新華通訊社; pinyineraz: Xīnhuá tōngxùnshè) Txinako Herri Errepublikako albiste agentzia ofiziala da, herrialdean dauden bi albiste agentzietako bat da, Txinako Herri Errepublikako gobernuak kontrolatzen duena.
Xinhua agentzia 1931ko azaroan sortu zen "Txina Gorriko Albiste agentzia" izenerakin, 1937an gaur egungo izena jarri zioten. 1944ean nazioarte mailan albistea igortzen hasi zen Bigarren Mundu Gerran.
Komunistak Txinaz bereganatu zirenetik Txinako Herri Errepublikako gobernuaren albiste agentzia ofiziala da.

## Kanpo estekak

* (Txineraz) (Ingelesez) Xinhua albiste agentziaren webgune ofiziala.
* Datuak: Q204839
* Multimedia: Xinhua News Agency / Q204839
# Xinhui barrutia

Xinhui barrutia (txinera tradizionalez: 新会区) Txinako barruti bat da, Jiangmen barruan. Azken zentsuaren arabera 881.600 biztanle zituen 1354.7149 azaleran banatuta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1023903
* Multimedia: Xinhui / Q1023903
# Xining

Xining (txinera sinplifikatuz: 淄博, pinyineraz: Xīníng), Qinghai probintzian dagoen prefektura mailako hiria da. Guztira, 2.177.900 biztanle inguru dauzka eta 73.737 kilometro karratuko azalera.

## Inguru naturala eta kokapena

Prefektura mailako Xining hiriaren mugakideak honakoak dira: Haibei Tibetar Prefektura autonomoa iparraldean, Haidong Prefektura ekialdean, Hainan Tibetar Prefektura autonomoa mendebalde eta hego-mendebaldean, eta Huangnan hegoaldean.

## Banaketa administratiboa

* Chengzhong Barrutia (城中区; Chéngzhōng Qū)
* Chengdong Barrutia (城东区; Chéngdōng Qū)
* Chengxi Barrutia (城西区; Chéngxī Qū)
* Chengbei Barrutia (城北区; Chéngběi Qū)
* Huangyuan Konderria (湟源县; Huángyuán Xiàn)
* Huangzhong Konderria (湟中县; Huángzhōng Xiàn)
* Datong Hui konderri autonomoa (大通回族土族自治县; Dàtōng huízú tǔzú Zìzhìxiàn)

## Klima

Datu klimatikoak (Xining (1971−2000)) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 1.4 | 4.3 | 9.5 | 15.9 | 19.8 | 22.6 | 24.6 | 23.9 | 19.0 | 13.9 | 7.8 | 2.8 | 13.8 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | −13.6 | −10.0 | −3.7 | 1.9 | 6.3 | 9.5 | 11.5 | 11.1 | 7.5 | 1.5 | −5.6 | −11.6 | 0.40 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 1.2 | 2.2 | 7.0 | 19.0 | 43.0 | 59.2 | 88.2 | 74.0 | 54.4 | 20.5 | 3.9 | 1.2 | 373.8 |
| Prezipitazio egunak (≥ 0.1 mm) | 2.7 | 3.4 | 5.2 | 6.5 | 10.7 | 14.6 | 15.0 | 13.8 | 13.1 | 7.3 | 2.4 | 2.2 | 96.9 |
| Eguzki orduak | 209.8 | 204.9 | 222.5 | 241.0 | 253.9 | 236.5 | 243.8 | 244.4 | 196.9 | 208.1 | 212.7 | 201.2 | 2675.7 |
| Hezetasuna (%) | 45 | 44 | 47 | 48 | 53 | 60 | 65 | 66 | 68 | 63 | 54 | 49 | 55.2 |
| Iturria: ||||||||||||||

## Ondasun nabarmenak

* Ta'er monasterioa: Hegoaldean dago, hirigunetik 30 kilometrora. 1560. urtean eraiki zen erreformatzaile budista izandako Tson Khaparen omenez. 750 lamen bizitoki den 40 hektareako azalera hartzen du monasterioak.
* Qinhai lakua: Ur gazidun lakurik handiena da, itsasoaren mailatik 3.200 metrora dago, eta 4.583 kilometro koadroko azalera dauka.
* Txorien uhartea: Qinghai lakuaren erdian, 800.000 metro koadroko azalera dauka.

## Ikus, gainera

* Qinghai probintziaren banaketa administratiboa

## Erreferentziak

* ↑ http://cdc.cma.gov.cn/shuju/index3.jsp?tpcat=SURF&dsid=SURF_CLI_CHN_MUL_MMON_19712000_CES&pageid=3 China Meteorological Administration

## Kanpo estekak

* (Txineraz) Xiningeko gobernuaren webgunea.
* Datuak: Q69060
* Multimedia: Xining / Q69060
# Xinihe

Xinihe, edo Sini, (Txinera sinplifikatua : 锡尼河马 ; Txinera klasikoa : 錫尼河馬 ; pinyin: Xī ní hémǎ), Txinako bertako zaldi arraza bat da. Bere tamaina zein gainontzeko ezaugarriengatik Xinihea ponien sailkapen taldean kokatzen da. Zela zaldia bezala erabiltzen da bereziki baina baita Zama abere bezala garraiorako ere.
Arraza joan den mendean barrena garatzen joan zen.
Bere jatorria Barne Mongolia probintzian dago. Sini ibaiaren ertzean.
Mongoliar zaldi txinatarraren taldekoa da. Zaldi talde hau lotura estua du, jakina, mongoliar zaldiekin.

## Arrazaren historia

Xinihe arraza XX. mendearen hasiera garatu zuten Baikal zaldiak eta Sanhe zaldien arteko gurutzaketen bidez. arraza nahiko azkar garatu zuten. Beste zenbait arraza sartu zituzten ere nahasketetan, baina odol horiek kentzen joan ziren arraza aukeratzen joaten zen neurrian.

## Ezaugarriak

Altuera soin gurutzera:1,34-1,47 m.

## Erreferentziak

* ↑ Arrazari buruzko artikuloa "The equinest" entziklopedian.
* ↑ Arrazari buruzko artikuloa "The equinest" entziklopedian

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Arrazari buruzko artikuloa "The equinest" entziklopedian.
* Datuak: Q21658901
# Xingzhongita

Xingzhongita sulfuro motako minerala da eta linnaeita subtaldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Xingzhongita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {(Pb,Cu,Fe)(Ir,Pt,Rh)2S4}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Xingzhongite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Xinhua Barrutia

Xinhua Barrutia Txinako Herri Errepublikako hainbat tokiren izena izan daiteke:
* Xinhua Barrutia, Hebei probintziako Shijiazhuang hiriko barrutia.
* Xinhua Barrutia, Hebei probintziako Cangzhou hiriko barrutia.
* Xinhua Barrutia, Henan probintziako Pingdingshan hiriko barrutia.
# Xinhua Barrutia (Shijiazhuang)

Xinhua Barrutia (txinera sinplifikatuz: 新华区; pinyineraz: Xīnhuá Qū), Shijiazhuang osatzen duten barrutietako bat da. 2005eko erroldaren arabera, 450.000 biztanle bizi ziren 92,11 kilometro koadroko azaleran.

## Ikus, gainera

* Shijiazhuangen banaketa administratiboa

## Kanpo estekak

* (Txineraz) Xinhua barrutiko gobernuaren webgunea.
* Datuak: Q663739
* Multimedia: Xinhua District, Shijiazhuang / Q663739
# Xinhua barrutia

Xinhua barrutia (txinera tradizionalez: 新华区) Txinako barruti bat da, Cangzhou barruan. Azken zentsuaren arabera 228.341 biztanle zituen 81.73 azaleran banatuta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1196510
# Xinhualing Barrutia

Xinhualing Barrutia (txinera sinplifikatuz: 杏花岭区; pinyineraz: Xìnghuālǐng Qū), Taiyuan osatzen duten barrutietako bat da. 2003ko erroldaren arabera 464.000 pertsona bizi ziren 117,0 kilometro koadroko azaleran.

## Ikus, gainera

* Taiyuanen banaketa administratiboa

## Kanpo estekak

* (Txineraz) Xinhualing barrutiko kode postala.
* Datuak: Q1333633
* Multimedia: Xinghualing District / Q1333633
# Yıldırım Akbulut

Yıldırım Akbulut (Erzincan, 1935eko Irailaren 2a - Ankara, 2021eko apirilaren 14a) Turkiako lehen ministroa izan zen. Ama Aberriaren Alderdiko sortzaileetako kide izan zen. Barne ministro (1984-87) eta parlamentuko presidente (1987-89) izan zen. 1989an Turgut Özal presidenteak lehen ministro izendatu zuten. 1991n Mesut Yılmazek ordezkatu zuen. Berriro ere parlamentuko presidentea izan zen 2000tik 2001era.
* Datuak: Q558287
* Multimedia: Yıldırım Akbulut / Q558287
# Yōko Ogawa

Yōko Ogawa (japonieraz: 小川 洋子, Ogawa Yōko, Okayama, 1962ko martxoaren 20a) japoniar idazlea da. Japonieraz idazten du eta literatur sari ugari irabazi ditu.
Yōko Ogawaren lanik ezagunenak The Housekeeper and the Professor, The Diving Pool eta Hotel Iris dira.

## Biografia

Yōko Ogawa Japonia hegoaldeko Okayama hirian jaio zen eta Tokioko Waseda Unibertsitatean egin zituen ikasketak. 1988an hasi zen lanak argitaratzen. Lehenengo eleberria The Breaking of the Butterfly izan zen ta Kaien Literatur Saria irabazi zuen.
2003an The Housekeeper and the Professor atera zuen. Irakasle matematikari bat da protagonista, istripu baten ondorioz 80 minutuko memoria baino ez duena. Matematika eta beisbola dira gai nagusiak eta 2006an The Professor's Beloved Equation izeneko filmea atera zen eleberrian oinarrituta. Aurrez 2005ean L'Annulaire film frantsesa egin zen Ogawaren Kusuriyubi no hyōhon eleberrian inarrituta.
Kenzaburō Ōek zera esan du: "Yoko Ogawa giza psikologiaren elementurik sotilenak adierazteko gai da prosa sotil baina sarkor batean".

## Sariak

* 1988: Kaien Literary Saria - The Breaking of the Butterfly
* 1990: Akutagawa Saria - Pregnancy Diary
* 2004: Yomiuri Saria - The Housekeeper and the Professor
* 2004: Izumi Kyōka Saria - Burafuman no maisō
* 2006: Tanizaki Saria - Mina's Matchbox
* 2008: Shirley Jackson Saria - The Diving Pool
* 2014: Independent Foreign Fiction Saria - Revenge: Eleven Dark Tales
* 2020: American Book Award - The Memory Police
* 2021: Medal with Purple Ribbon
* 2022: Royal Society of Literature, Nazioarteko idazlea

## Lan hautatuak

* The Diving Pool (Daibingu puru, ダイヴィング・プール, 1990)
* The Memory Police (Hisoyaka na kesshō, 密やかな結晶, 1994)
* Hotel Iris (Hoteru Airisu, ホテル・アイリス, 1996)
* The Housekeeper and the Professor (Hakase no ai shita sūshiki, 博士の愛した数式, 2003)
* Mina's Matchbox (Mīna no kōshin, ミーナの行進, 2006)

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Meet the Japanese writer inspired by the wisdom of Anne Frank» The Independent 2019-08-22 (Noiz kontsultatua: 2024-07-21).
* ↑ (Gaztelaniaz) The Professor and His Beloved Equation (2006). (Noiz kontsultatua: 2024-07-21).
* ↑ «MathFiction: The Housekeeper and the Professor (Hakase No Aishita Sushiki) (Yoko Ogawa)» kasmana.people.charleston.edu (Noiz kontsultatua: 2024-07-21).
* ↑ (Ingelesez) «George Takei, Ocean Vuong win American Book Awards» AP News 2020-09-14 (Noiz kontsultatua: 2024-07-21).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q449473
# Yū Aoi

Yu Aoi (japonieraz: 蒼井 優, Aoi Yū, Kasuga, 1985eko abuztuaren 17a) japoniar aktore eta modeloa da, zineman eta telebistan ibilitakoa.

## Filmografia hautatua

* Lyly Chou-Chou no subete (2001)
* Gaichu (2002)
* Hana to Alice (2004)
* Nirai kanai kara no tegami (2005)
* Hachimitsu to Kurōbā (2006)
* Tekkon Kinkreet (2006)
* Hula Girls (2006)
* Niji no megami (2006)
* Mushishi (2007)
* Miyori no Mori (2007)
* Quiet Room no yōkoso (2007)
* Hitto no sekkusu o warauna (2007)
* Tokyo!
* Hyakuman-en to nigamushi onna (2008)
* Rurouni Kenshin (2012)
* Uchū Kaizoku Kyaputen Hārokku (2013)
* Datuak: Q262878
* Multimedia: Yu Aoi / Q262878
# Yémeda

Yémeda Cuencako udalerria da, Serranía de Cuenca eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 30 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Cuencako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q643191
* Multimedia: Yémeda / Q643191
# Yīgè mòshēng nǚrén de láixìn

Yīgè mòshēng nǚrén de láixìn (txinera tradizionalez: 一個陌生女人的來信; txinera sinplifikatuz: 一个陌生女人的来信; pinyinez: Yīgè mòshēng nǚrén de láixìn; eusk. 'Emakume ezezagun bateko ezkutitza') 2004ko Xu Jinglei txinatar zinema zuzendariaren filma da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Pekin, 1948. Neguko gau latz bat. Gizon bat etxera itzuli da gerrak suntsitutako hiria zeharkatuz. Etxean eskutitz bat zain dauka. Emakume batek hil aurretik idatzitako eskutitza da. Bertan gizonarekiko bere amodioa kontatzen du, denborarekin gutxitu ez den bizitza osoko maite-sua, gizonak horren berri sekula izan ez badu ere.

## Aktoreak

* Xu Jinglei: Jiang andrea
* Jiang Wen: idazlea
* Lin Yuan: Jiang andrea (neskatoa)
* Sun Feihu: zerbitzaria
* Su Xiaoming: Jiang andrearen ama
* Huang Jue: ofizial militarra

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5753796
# Yōko Mihara

Yōko Mihara (japonieraz: 三原 葉子, Mihara Yōko, Morioka, 1933ko urtarrilaren 10a -2013ko uztaila) japoniar aktorea, dantzaria eta pin-up izan zen.

## Filmografia hautatua

* 1961 : Shiiku, Nagisa Ōshimarena.
* 1964 : Sanbiki No Samurai, Hideo Gosharena.
* 1965 : Kedamono no ken, Hideo Gosha rena.
* 1972 : Joshū Nana-maru-ichi Gō / Sasori, Shunya Itorena.
* 1974 : Seiju gakuen, Norifumi Suzukirena.
* Datuak: Q8062653