OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Zientzia eta Mundu Gaietako Pugwasheko Konferentziak

Zientzia eta Mundu Gaietako Pugwash Konferentziak edo, besterik gabe, Pugwasheko Konferentzia deitzen zaio zientzia eta mundu gaiei buruzko nazioarteko konferentzia bakoitzari. Zientzialari, filosofo eta humanista batzuek deitu izan dituzte konferentziak; besteak beste, Albert Einstein, Frédéric Joliot-Curie eta Bertrand Russell. 1995ean Bakearen Nobel saria jaso zuen, Joseph Rotblatekin batera.

## Jatorria

Lehen konferentzia 1957ko uztailean izan zen, Cyrus Eaton filantropo iparramerikarraren etxebizitza partikularrean, Pugwash herritxoan, Eskozia Berrian, Kanadan, eta hortik datorkio izen generikoa. Ondoren, herrialde askotan egin dira.
Hogeita bi zientzialarik hartu zuten parte lehen konferentzian:
* Ameriketako Estatu Batuetako 7 kide: David F. Cavers, Paul Doty, Hermann J. Muller, Eugene Rabinowitch, Walter Selove, Leó Szilárd eta Victor F. Weisskopf.
* SESBeko 3: Aleksandr Kuzin, Dmitri Skeltzobin eta Aleksandr Toptxiev.
* Japoniako 3: Iwao Ogawa, Shinichiro Tomonaga eta Hideki Yukawa.
* Erresuma Batuko 2: Cecil Frank Powell eta Joseph Rotblat.
* Kanadako bi kide: George Brock Chisholm eta John S. Foster.
* eta bana Australia: Mark L. E. Oliphant; Austria: Hans Thirring; Txina: Chou Pei-Yuan; Frantzia: Antoine M. B. Lacassagne; eta Polonia: Marian Danysz.
Pugwasheko konferentzien helburua da gai hauek eztabaidatzea, besteak beste: desarmea eta zientzialariaren erantzukizun soziala hazkunde demografikoan, ingurumenaren narriaduran eta garapen ekonomikoan. Bere garaian, konferentzia hauek garrantzi handia izan zuten arma nuklearrak ez ugaritzeko itunak garatu eta sinatzeko orduan.
Pugwash erakundea, Londresen egoitza duena, arduratzen da gaur egun konferentzien deialdia eta antolamendua egitera.

## Bakearen Nobel saria

1995. urtean, Nagasaki eta Hiroshima bonbardatu eta 50 urtera, eta Russell-Einstein Manifestua sinatu eta 40 urtera, Pugwasheko Konferentziek eta Joseph Rotblatek Bakearen Nobel saria jaso zuten, Norvegiako Nobel Batzordearen erabakiz, «arma nuklearrek nazioarteko politikan izandako eragina gutxitzearren eta, epe luzera, haiek desegiteko egindako ahaleginagatik».
Batzordeak espero zuen sari hori emateak «arma nuklearrak mundutik kentzeko ahaleginak areagotzera» animatuko zituela munduko liderrak.

## Erreferentziak

* ↑ «Euskaltzaindiaren Hiztegia > Konferentzia» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2022-12-16).
* ↑ «Pugwash Village» www.pugwashvillage.com (Noiz kontsultatua: 2022-12-16).
* ↑ (Ingelesez) «Pugwash Conferences on Science and World Affairs» Pugwash Conferences on Science and World Affairs (Noiz kontsultatua: 2022-12-16).
* ↑ (Ingelesez) «The Nobel Peace Prize 1995» NobelPrize.org (Noiz kontsultatua: 2022-12-16).

## Ikus, gainera

* Bakearen Nobel saria

## Kanpo estekak

* Pugwash Conferences on Science and World Affairs
* The Nobel Prize - Pugwash Conferences on Science and World Affairs
* Datuak: Q381282
* Multimedia: Pugwash Conferences on Science and World Affairs / Q381282
# Zientzia formal

Zientzia formalak ezaguera arrazionalaren eta koherentearen multzo sistematikoak dira, prozesu logiko eta matematikoen ikerketaz arduratzen direlarik, (bere ikerketa arrazoia ez izanik mundua, ez eta errealitate fisiko-naturala ere, baizik eta edukiko forma hutsak) baina zeinen ezaguerak errealitate fisiko-naturalari aplikatuak izan daitezkeen. Zientzia formalaren berezko metodoa metodo deduktiboa da.
Formekin jarduten duena da, hau da, objektu idealekin, gizakiak sortutakoak direnekin, bere garunean sortutakoak direnak eta abstrakzioari esker lortutakoak direnak. Formak dute garrantzia eta ez edukiak; ez zaie axola zer esaten den, baizik eta nola esaten den. Zientzia formalen egia beharrezkoa eta formala da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q816264
# Zientzia azoka

Zientzia azoka mundu osoko ikastetxeek antolatutako lehiaketa bat da. Zientzia azoka baten bereizgarria da proiektuaren sarrerek metodo zientifikoa erabiltzen dutela hipotesi bat probatzeko. Zientzia azokak ez dira erakusketak edo proiektuen erakusle soilak. Ikasleek beren zientzia proiektuaren emaitzak aurkezten dituzte sortu dituzten txosten, erakusle eta / edo eredu gisa. Zientzia azokek aukera ematen dute oinarrizko, erdi eta batxilergoko ikasleek zientzia eta / edo teknologia jardueretan lehiatzeko. Zientzia azoka baten helburua da ikasleek hipotesi batean oinarritutako galdera bati erantzutea. Ikasleek maiz zientzia azokako proiektuetan lan egiten dute, eskola-lanaz gain. Hori dela eta, zientzia azokako sarrera gehienak lehendik egindako esperimentuen bertsio aldatuak izan ohi dira.
Zientzia azokek ere mekanismo bat eskaintzen diete zientziarekiko interes bizia duten inguruko ikastetxe eta unibertsitateetako tutoreekin lotu ahal izateko, tokiko ikastetxeek eskura ditzaketen instrukzio eta ekipamenduetara sar ditzaten.

## Historia

Zientzia azokak 1942koak dira, William Emerson Ritterrek eta Edward W. Scripps- ek " The Science Talent Search " batxilergoko ikasleentzat sortu zutenean. 18 urte zituela irabazi zuen Amerikako Zientzia Azoka Nazionalak Alan J. Fletcherrek; mugimenduaren legeei buruzko erakustaldi batekin irabazi zuen. Estatu Batuetan zientzia azokak ezagunak egin ziren 1950eko hamarkadaren hasieran. Zientzien gaineko interesa beste garai batean zegoen, munduak lehen bi arma atomikoak eta telebistaren egunsentiaren erabilera ikusi ondoren. Hamarkada aurrera joan ahala, albisteetako zientzia-istorioek, hala nola Jonas Salkek polioaren aurkako txertoa eta Sputnik merkaturatzea, zientzia fikzioa errealitatera eraman zuten eta ikasle kopurua gero eta gehiago handitu zen azoketan.

## Zientzia azoka lehiaketak

Herrialde gehienek eskualdeko zientzia azokak dituzte, ikasle interesatuak askatasunez parte har dezaten. Eskualdeko azoka hauetako irabazleek ISEF eta CWSF bezalako azoka nazionaletara bidaltzen dituzte ikasleak. Zientzia azoka nazionalek normalean irabazleak bidaltzen dituzte nazioarteko azoketara, esaterako ISEF (hau da, nazioarteko eta nazioarteko zientzia azoka) eta EUCYS .
Euskal Herrian antolatzen diren zientzia azoken artean, Elhuyar fundazioak antolatzen duena aipa daiteke. Bertan 90 proiektu inguruk parte hartzen dute eta Bilboko Plaza Barrian ospatzen da maiatzaren bigarren larunbatean.

## Erreferentziak

* Fredericks, Anthony D. (2000). "What is a science fair project?". Science Fair Handbook.
* Cox, Jimmy. "A History of Science Fairs" Streetdirectory
* "Student Science - Find a Fair" findafair.societyforscience.org.

## Kanpoko estekak

* Zientzia Lehiaketak
* WWW Liburutegi Birtuala: Zientzia Azokak
* Elhuyar Zientzia azoka
* Datuak: Q692913
# Zientzia irekia

Zientzia irekia zientzia ikerketak, datuak eta informazioa edozein ezagutza-mailatan — dela amateurrentzat, dela profesionalentzat — gizarteratzea helburu duen mugimendua da.
Zientzia irekia mugimenduaren aterkia da, ikerketa zientifikoa, haren datuak eta haren hedapena ezagutzaren gizarteko maila guztietara iristeko moduan egiteko, maila zaletu edo profesionalean. Lankidetzan oinarritutako ikerketa zientifikoa ulertzeko modu bat da, ikerketaren fase guztien irekieran eta gardentasunean oinarritua (datuak biltzea, adituek berrikustea, hedatzea, ebaluatzea, etab.), baita zientzia gizartera hurbiltzean ere.
Zientzia irekiak erabateko aldaketa dakar, batetik, ikerketa zientifikoa nola gauzatzen den moduan eta, bestetik, bere ebaluazio-sistema aldatzeko; azken batean, egungo sistemaren erabateko paradigma-aldaketa.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q309823
* Multimedia: Open science / Q309823
* ↑ (Katalanez) Ciència oberta. 2023-07-02 (Noiz kontsultatua: 2023-07-07).
* ↑ (Gaztelaniaz) Anglada, Lluís; Abadal, Ernest. (2018-04-26). «¿Qué es la ciencia abierta?» Anuario ThinkEPI 12: 292–298. doi:10.3145/thinkepi.2018.43. ISSN 2564-8837. (Noiz kontsultatua: 2023-07-07).
# Zientzia aplikatuak

Zientzia aplikatuek problema praktikoak ebazteko zientziaren adar baten edo batzuen ezagutza zientifikoa erabiltzen dute. Ingeniaritzaren alorrak, adibidez, zientzia aplikatura hurbiltzen dira. Jakintzaren arlo praktiko horiek ezinbestekoak dira teknologia garatzeko. Industria-eremuetan erabiltzea, oro har, garapena eta erabilera da.
Hau da, zientzia aplikatua ezagutza-gorputz bat da, non ikerketak eta aurkikuntzak praktikara zuzenean bideratuta dauden; hau da, teknologia berrien garapena ematen duten zientziak dira, hau da, nahi den produktua lortzeko ekintza-algoritmoak. Sistema praktikoagoak garatzeko, hala nola teknologia edo asmakuntza, dagoen ezagutza zientifikoa aplikatzen duen diziplina zientifikoa aplikatua da.
Haren kontrako kontzeptua oinarrizko zientziarena da, ezagutza handitzeko egiten den ikerketa zientifikoarena, berehalako helburu praktikorik gabe.
Zientzia aplikatuak oinarrizko zientzietan lortutako ezagutza praktikara bideratzen dira; ezagutza horiek zuzenean gizartearen premietarako balio dute. Ondorioz, zientzia aplikatuen funtzionamendu-aukera zabala eskaintzen du. Zientzia naturalen diziplinak oinarrizko zientzian garatzearen ondorioz, datu eta informazio berrien bilduma bat sortzen da, munduko fenomenoak ikusteko, iragartzeko eta, kasu batzuetan, azaltzeko eta ulertzeko aukera ematen duena. Zehazki, zientzia aplikatuak zientzia formala aplika dezake, hala nola estatistikak, matematika eta medikuntza. Horren ondorioz, diziplina horiek sortu ziren, hala nola estatistika aplikatua, matematika aplikatua, medikuntza aplikatua, etab. Horrekin batera, zientzia aplikatuari lotutako arloak prestatzeko eta garatzeko ikastaroa historikoki zehaztua izan zen, hala nola psikologia aplikatua, etika aplikatua, biomekanika aplikatua, eskolaurreko hezkuntza aplikatua, etab.

## Erreferentziak

* ↑ Словарь-справочник по философии для студентов лечебного, педиатрического и стоматологического факультетов. — Ставрополь: изд-во СтГМА. Т. Б. Сергеева. 2009. (Errusieraz)
* ↑ Доннелли, Джим. Donnelly, Jim. «Прикладная наука — невидимая революция?» (PDF). Фонд Наффилда. Журнал от 16 октября 2015. (Errusieraz)
* ↑ Словарь практического психолога. — М.: АСТ, Харвест. С. Ю. Головин. 1998. (Errusieraz)
* ↑ Белл, Жаклин; Доннелли, Джим Bell, Jacqueline; Donnelly, Jim (2007). Позиционирование прикладной науки в школах: неизвестность, возможности и риски применительно к реформе Учебного плана (Отчет). Лидсский университет. Центр Исследований в Образовании Науки & Математики. Архив от 3 октября 2011. (Errusieraz)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q28797
* Multimedia: Applied sciences / Q28797
# Zientzia militar

Zientzia militarra da gizarteen arteko gatazken prozesua, plangintza, praktika, teknika, psikologia, ebazpena eta ondorioak modu sistematikoan ikertu eta aztertzen dituen gizarte-zientzia. Batez ere gaitasun militarra sortzeko erabiltzen da, defentsa nazionaleko politikarekin bat etorriz.
Zientzia militarrean, sei ardatz nagusi zehazten dira: antolaketa, estrategia, teknologia, hezkuntza, historia eta geografia.
Zientzia militar terminoak indar armatuak erabiltzeko orduan kontuan hartu beharreko teoria, kontzeptu eta metodoen multzoa deskribatzen du normalean. Hala ere, diziplina akademiko gisa, gaizki definituta dago, historia, kanpoko gaiak, segurtasun-azterketak, lidergoa, eragiketen kudeaketa eta sistemen ingeniaritza eta zientzia fisiko eta sozialen beste elementu batzuk barne hartzen dituzten ikasketa-planen mosaiko batean oinarritzen baita. Azpimarratu behar da Estatu Batuetako Defentsa Sailaren hiztegiak ez duela definiziorik ematen ere. Kategorizazio iheskor horrek XIX. mendean terminoak izan zuen estatus apala islatzen du pixka bat, zientzia militarra maiz letra larriz erabiltzen zenean eta fisikaren, filosofiaren eta beste diziplina akademiko oso ezarrien ondoan jartzen zenean.

## Erreferentziak

* ↑ What does military science mean?. .
* ↑ 78 Masters in Military Science - MastersPortal.com. .
* ↑ Is Military Science “Scientific”?. .
* ↑ Glenn Voelz. (30-09-2014). La ciència militar és "científica"?. Premsa Universitària de Defensa Nacional.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q192386
* Multimedia: Military science / Q192386
# Óscar Latas Alegre

Oscar Latas Alegre (Sabiñánigo, Aragoi, 1968) Consello d'a Fabla Aragonesa elkarteko kidea da. Zaragozako Unibertsitatean Filosofia eta Letretan lizentziatua.
Latasek argitaratutako lanen artean, honako hauek daude: Misión lingüística en el Alto Aragón de Jean-Joseph Saroïhandy (2005); Clases de aragonés en a Unibersidá de Barzelona: Odón Apraiz, 1933 (2000), Repui d'un atro bocabulario aragonés d'o sieglo XIX: Moner y Siscar (2002), R. Mª Azkue e l'aragonés en 1930: literatura popular chesa e o bocabulario ansotano d'Aznárez (2004), Os bocables recullitos por J. Saroïhandy en Zanui (2005), Cartas d' Antoni Maria Badia i Margarit con Veremundo Méndez Coarasa (2010), Los inicios de la dialectología aragonesa: la relación epistolar entre Joaquín Costa y Jean-Joseph Saroïhandy (2013), El aragonés a principios del siglo XX: la Oficina Romànica (2018), eta Precursores en la Enseñanza Superior de la lengua aragonesa. Apuntes para su centenario (2020).
Fuellas, Luenga e Fablas eta Rolde aldizkarietan artikulu ugari eman du argitara.

## Poesia

* Berari, (2003)
* Sísolas, (2004)
* Ortensia de Chudas, (2004)
* Postaletas, (2009)
* Ya s'ha dispertato Guara, (2009)

## Eleberriak

* Petalos de febero en Bordeus (2007)
* Chuegos florals. Repuis d'asperanza y malinconía (2012).

## Erreferentziak

* ↑ Saria 'Arnal Cavero' 2011

## Ikus, gainera

* Aragoierazko literatura
* Datuak: Q3572776
# Óscar Pérez

Óscar Alberto Pérez (Caracas, Venezuela, 1981eko apirilaren 7a - Caracas, Venezuela, 2018ko urtarrilaren 15a) venezuelar poliziakide, aktore eta disidente politikoa zen. Nicolás Maduro presidentearen aurkako polizia-disidentziaren burua izateagatik eta 2017ko Venezuelako Auzitegi Gorenaren aurkako erasoan polizia-helikoptero batetik eraikinera granadak jaurtitzeagatik egin zen ezagun. 2018ko urtarrilaren 15ean Polizia Nazional Bolivartarraren Ekintza Berezietako Indarrek (gaztelaniaz: Fuerzas de Acción Especiales) Óscarren taldea desegiteko operazioa abiarazi zuten, hura eta bere taldekidetako batzuk tiroz hilez eta gainerakoak atxilo eramanez.

## Erreferentziak

* ↑ https://web.archive.org/web/20180313053529/https://www.latabla.com/oscar-perez-piloto-actor-y-soldado-de-dios/

## Kanpo loturak

* Datuak: Q47423584
* Multimedia: Óscar Alberto Pérez / Q47423584
# Óscar Iván Zuluaga

Óscar Iván Zuluaga Escobar (Pensilvania; Kolonbia, 1959ko otsailaren 3a), kolonbiar ekonomialari, enpresaburu eta politikaria da. Ogasun ministro izan zen Álvaro Uribe Velezen bigarren agintaldian (2006 - 2010) 2010eko abuztuaren 7ra arte Halaber, Caldaseko bere udalerriko Pensilvaniako zinegotzia (1988-1990) eta alkatea (1990-1992) izan da, 2002-2006 aldian enpresaburu, sindikatu eta Errepublikako senataria. Senatari gisa Partido de la U-ren sortzailekidea izan zen.
2014an, Kolonbiako Errepublikako Lehendakaritzarako hautagai izan zen Zentro Demokratikoko Alderdiko, lehenengo itzulian lehen postua lortuz, baina bigarren itzulian Juan Manuel Santosen aurka galdu zuen.
Geroago Zentro Demokratikoko Alderdiko Zuzendari Nazionala izan zen, dimisioa eman eta Nubia Stella Martínez abokatuak ordezkatu zuen arte.

## Erreferentziak

* ↑ Óscar Iván Zuluaga. El Tiempo - Colombia 6 de agosto.
* ↑ El Tiempo. Óscar Iván Zuluaga anuncia que es precandidato uribista a la presidencia. .

## Kanpo estekak

* Oscar Iván Zuluaga webgunea
* CIDOB-en Óscar Iván Zuluagaren biografia
* Datuak: Q6174833
* Multimedia: Óscar Iván Zuluaga / Q6174833
# Óscar Izurieta Molina

Óscar Izurieta Molina (1909ko urriaren 24a - 1990eko abuztuaren 17a) txiletar militarra izan zen. Izurietak Armadako Jeneralaren kalifikazioa izan zuen eta Txileko Armadako Komandante Nagusia izan zen 1958ko azaroaren 14tik 1964ko azaroaren 3ra. Oscar Izurieta Ferrer jeneralaren komandante nagusi ohiaren aita da eta Komandante Nagusi gisa Armada Jeneralaren izena erabili zuen lehen komandante nagusia izan zen. Bere aita Ricardo Izurieta Torres zen, Ortigosa de Cameros-eko Errioxako etorkin espainiarra, XX. mendearen lehen hamarkadan Txilera heldu zena.
Molina 16 urterekin Akademia Militarrean graduatu zen eta 22 urterekin Txileko Armadako Eskolan sartu zen. Infanteria Eskolan eta Akademia Militarrean aritu zen. 1941ean Amerikako Estatu Batuetara joan zen, Fort Benning-eko (Georgia) Infanteria Eskolako Txileko lehen ofizial bihurtuz. Gero Komandante Nagusia izango da. Gobernu militarrean Txileko Estatu Kontseiluko kide ere izan zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8078834
# Óscar López Uriarte

Óscar López Uriarte (Bilbo, 1970eko otsailaren 24a -) euskal txirrindulari ohia da, 1993 eta 2000 artean profesionala izan zena. Bere ibilbidean ez zuen garaipenik lortu.

## Palmaresa

1992
* 2. Bidasoko Itzulian
1993
* Nafarroako Itzulia eta etapa 1
2000
* 2. Portugalgo Itzuliko etapa batean

## Emaitzak lasterketa nagusietan

| Lasterketa | 1992 | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 |
| Italiako Giroa | - | - | - | 51. | - | - | - | - | - |
| Frantziako Tourra | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Espainiako Vuelta | - | - | - | - | 70. | 50. | - | 40. | - |
| Txirrindularitzako Munduko Txapelketak | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
-: Ez zuen parte hartu Err.: Erretiratu zen

## Taldeak

* Banesto (1992-1995)
* Euskadi (1996-1997)
* Euskaltel-Euskadi (1998)
* Benfica (1999-2000)

## Erreferentziak

* ↑ Urtekaria

## Kanpo estekak

* Óscar López Uriarte - ProCyclingStats
* Datuak: Q1934585
# Óscar Jaenada

Óscar Jaenada (Esplugues de Llobregat, 1975eko maiatzaren 4a) zinema, telebista eta antzerkiko aktorea da.

## Filmografia

| Urtea | Filma | Pertsonaia | Zuzendaria |
| 2003 | Lisístrata | | Francesc Bellmunt |
| 2003 | Descongélate | | Félix Sabroso |
| 2003 | Noviembre | Alfredo | Achero Mañas |
| 2004 | El juego de la verdad | | Álvaro Fernández Armero |
| 2004 | XXL | Fali | Julio Sánchez Valdés |
| 2005 | Camarón When Flamenco Became Legend | Camarón de la Isla | Jaime Chávarri |
| 2005 | Skizo | | Jesús Ponce |
| 2005 | Somme | Gabriel | |
| 2006 | Días azules | Boris | Miguel Samaseses |
| 2006 | La vida abismal | "El Chino" | Ventura Pons |
| 2006 | Skizo | Iván | Jesús Ponce |
| 2007 | Todos estamos invitados | Josu Jon | Manuel Gutiérrez Aragón |
| 2008 | Sukalde kontuak | | |
| 2008 | Che: Guerrilla | David Adriazola (Darío) | Steven Soderbergh |
| 2009 | The Limits of Control | Zerbitzaria | Jim Jarmusch |
| 2009 | Trash | David | Carles Torras |
| 2010 | La Herencia Valdemar | Nicolás Trémel | José Luis Alemán |
| 2010 | The Losers | Cougar | Sylvain White |
| 2010 | La Herencia Valdemar II: La Sombra Prohibida | Nicolás Trémel | José Luis Alemán |
| 2011 | Pirates of the Caribbean: On Stranger Tides | "Espainiarra" | Rob Marshall |
| 2012 | ¡Buscando a Eimish | Lucas | Ana Rodriguez Rosell |
| 2012 | ¡Atraco! | | Eduard Cortés |
| 2012 | The Cold Light of Day | Frabrikeko jabea | Mabrouk El Mechri |
| 2014 | Cantinflas | Mario Moreno "Cantinflas" | Sebastián del Amo |
| 2016 | The Godmother | | Gerard Johnson |
* Datuak: Q2066366
* Multimedia: Óscar Jaenada / Q2066366
# Óscar Landerretche

Óscar Alfredo Landerretche Gacitúa (1949ko urriaren 18a) Txileko ekonomista, akademikoa eta politikoa da. Estatu-ministro izan zen Eduardo Frei Ruiz-Tagle presidentearen gobernuan.

## Familia eta ikasketak

Aita Karabinerosen ofiziala zen eta ama Valparaísoko Liceo N°1 de Niñas lizeoko irakaslea. Aitaren eta amaren aldetik euskaldunen ondorengoa da.
Valparaísoko Barrako Eduardo Lizeoan ikasi zuen. Ingeniari komertzialaren eta Ekonomia Zientzietako batxilergoaren titulua lortu zuen Txileko Unibertsitatean; ondoren, Andeetako Unibertsitateko (Bogotá) ekonomia-magister bat lortu zuen, eta, ondoren, Ekonomia Politikoan doktoratu zen Oxfordeko Unibertsitatean (Ingalaterra).
Trini Morenorekin ezkondua, Óscar ekonomialariaren aita da.

## Karrera politikoa eta publikoa

Gaztaroan Alderdi Sozialistan sartu zen (PS) eta 1971 eta 1972 bitartean entrenamendu militarra eta inteligentzia-entrenamendua jaso zituen Kuban. Salvador Allende presidentea 1973ko irailean erori ondoren, PS berrantolatzen aritu zen. 1974an erbestera joan zen, Kolonbiako enbaxadan babestu ondoren.
Txilera itzulita, 1991n, Ekonomia Ministerioko Ekoizpen Garapeneko Dibisioko burua izan zen, Ekoizpen Garapeneko Ministerio arteko Batzordeko idazkari exekutiboa, Colbúneko zuzendaria Txileko Estatua ordezkatuz (1992) eta Normalizazioko Institutu Nazionaleko presidentea (1994).
1997an Ekonomiako idazkariorde izendatu zuten. Hurrengo urtean, ministroa izan zen Energiaren Batzorde Nazionalaren (CNE) presidentea, hain zuzen ere herrialdearen erdialdean eta hegoaldean lehorte larri batek eragindako energia-krisi larrian.
Enpresa-arloan, estatuko presidenteorde exekutiboa izan zen Produkzioa Sustatzeko Korporazioa (Corfo), Petrolioaren Enpresa Nazionalaren direktorioko presidenteordea, Sercotec-eko direktorioko lehendakaria, Meatzaritzako Enpresa Nazionaleko (Enami) presidenteorde exekutiboa eta Estatuaren izenean Quebrada Blanca meatzaritza-konpainiako zuzendaritzako kidea.
Gaur egun, Txileko Unibertsitateko Gai Publikoen Institutuko Graduondoko Eskolako akademiko gisa ari da lanean. Eskola horretako zuzendaria izan zen, Federico Santa María Unibertsitate Teknikoko MBA irakaslea, Talkako Unibertsitateko Ekonomia eta Negozio Fakultateko irakasle hizlaria eta Txileko Unibertsitateko Gobernu eta Kudeaketa Publikoko Eskolako irakaslea.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 La Tercera (Santiago), 25 de marzo de 2007, Reportajes, p.16
* ↑ Revista Área Minera, 7 de agosto de 2006
* ↑ El Mercurio (Santiago), 23 de marzo de 2003, p.D22. .
* 1 2 El Mercurio (Santiago), 3 de marzo de 1996, p.B4
* 1 2 3 La Tercera (Santiago), 14 de marzo de 1999, Reportajes, p.12
* ↑ La Segunda, 24 de noviembre de 1998, p.2
* ↑ La Segunda (Santiago), 13 de marzo de 2003, p.19
* ↑ El Mercurio (Santiago), 28 de marzo de 2006, p.B1
* ↑ La Nación on line, 19 de marzo de 2007
* ↑ Teletrece, 19 de marzo de 2007
* ↑ El Mercurio (Santiago), 1 de julio de 2007, p.B12

## Kanpo estekak

* Txileko energia-krisiari buruzko aurkezpena
* Datuak: Q6174845
# Óscar Olavarría

Óscar Olavarría Araya (1951ko abuztuaren 20a - 2000ko urtarrilaren 27a) Santiagoko aktore, abeslari eta umorista txiletarra izan zen. Txileko Route 68n auto istripu batean hil zen Viña del Mar-eko ikuskizun batera zihoala.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8078846
# Àlex Casademunt

Àlex Casademunt González (Vilassar de Mar, Katalunia, 1981eko ekainaren 30a - Mataró, Katalunia, 2021eko martxoaren 2a) kataluniar abeslaria, aktorea eta aurkezlea izan zen. Operación Triunfo telebista saioan parte hartzeagatik egin zen ezaguna.

## Diskografia
### Fórmula abierta taldearekin

* Aún hay más (2002)
* Sin conexión (2018)
* Si tu vuelves (2019)

### Bakarlari

* Inquietudes (2003)

## Filmografia
### Filmak

| Urtea | Izenburua | Oharrak |
| 2002 | OT: la película | |
| 2003 | Colours | Film laburra |
| 2003 | Mil razones y una vaca | Film laburra |
| 2009 | Ya te vale | Film laburra |
| 2010 | El destino | Film laburra |

### Telebista

| Urteak | Izenburua | Rola |
| 2004 | La sopa boba | Yago |
| 2006 | Mar de fons | |
| 2008 | Ponme una nube | |
| 2008 - 2010 | Arrayán | Pablo |
| 2013 | Vive cantando | Willy |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q11108706
* Multimedia: Àlex Casademunt / Q11108706