OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Taylor Knibb

Taylor Knibb (1998ko otsailaren 14a) triatleta estatubatuarra da. 2021ean Tokion ospatutako 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan emakumezkoen proban hamaseigarren izan zen. 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan errelebo mistoen proban ere parte hartu zuen, zilarrezko domina irabaziz gainera Morgan Pearson, Katie Zaferes eta Kevin McDowell-ekin batera. Knibb AEBetako triatloi olinpikoko taldean sailkatu den emakumerik gazteena da. Knibb-ek Olinpiar taldeko postua 2021eko maiatzaren 15ean eskuratu zuen, Yokohoman, Japonian , 2021eko Munduko Triatloi Txapelketako Seriean urrea irabazi ondoren. 2021ean Munduko Triatloi Txapelketan zilarrezko domina lortu zuen Edmonton hirian, Kanadan. Urte berean, Munduko Ironman 70.3 Txapelketan brontzezko domina lortu zuen.
Knibb ume zela hasi zen triatloietan parte hartzen, bere ama Leslie Knibb Ironman triatloian lehiatzen ikustean inspiratuta. 2017an sartu zen selekzioarekin, eta taldeko atleta gazteena izaten jarraitzen du.
2024ko Udako Olinpiar Jokoetan zilarrezko domina lortu zuen errelebo mistoen proban.

## Nazioarteko emaitzak

Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio | 02 ! | Errelebo mistoa |
| 2024 | Paris | 02 ! | Errelebo mistoa |
| Munduko Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2021 | Edmonton Kanada | 02 ! | Banaka |
Munduko Ironman Txapelketa :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2021 | St. George AEB | 03 ! | Banaka |
| 2022 | | 01 ! | Banaka |
| 2023 | | 01 ! | Banaka |

## Erreferentziak

* ↑ «Olympedia – Taylor Knibb» www.olympedia.org (Noiz kontsultatua: 2021-10-19).
* ↑ (Ingelesez) IOC. «Tokyo 2020 Men's Individual Results - Olympic triathlon» Olympics.com (Noiz kontsultatua: 2021-10-19).
* ↑ (Ingelesez) IOC. «Tokyo 2020 Mixed Relay Results - Olympic triathlon» Olympics.com (Noiz kontsultatua: 2021-10-19).
* ↑ (Ingelesez) «Taylor Knibb is youngest U.S. Olympic female triathlete ever | NBC Olympics» www.nbcolympics.com (Noiz kontsultatua: 2021-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q55935019
* Multimedia: Taylor Knibb / Q55935019
# Taylor Ruck

Taylor Ruck (Kelowna (Kanada), 2000ko maiatzaren 28a) igeriketan aritzen den kirolari kanadarra da.

## Olinpiar Jokoak

2016ko Udako Olinpiar Jokoetan, Rio 2016an (Rio de Janeiro), bi domina lortu zituen; 4x100 errelebo librean brontzezkoa lortu zuen Kanadako taldearekin (3:32,89) Australiako (urrezko domina 3:30,65) eta AEBko (zilarrezkoa 3:31,89) taldeen atzetik sailkatuz; Hauek izan ziren taldekideak: Chantal Van Landeghem, Michelle Williams, Penny Oleksiak, Taylor Ruck eta Sandrine Mainville. 4x200 errelebo librean, berriro brontzezkoa lortu zuen Kanadak (7:45,39) AEBko (urrezko domina 7:43,03) eta Australiako (zilarrezkoa 7:44,87) taldeen atzetik; taldekideak honako hauek izan ziren: Brittany MacLean, Katerine Savard, Emily Overholt, Kennedy Goss, Penny Oleksiak eta Taylor Ruck.
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), bi domina eskuratu zituen: 4x100 errelebo librean, zilarrezkoa Kanadako taldearekin (3.32,78 minutuko denborarekin), Australiako taldearen atzetik (urrezko domina 3.29,69koarekin, ME) eta AEBren taldea garaituz (brontzezkoa 3.32,81ekoarekin). Hauek osatu zuten taldea: Kayla Sanchez, Rebecca Smith, Maggie Mac Neil, Penny Oleksiak eta Taylor Ruck-ek., eta brontzezkoa (3:52,60) 4x100 errelebo lau-estiloetan, Kanadako taldearekin; Australiako (urrezko domina 3:51,60 (OE)) eta AEBko (zilarrezko 3:51,73) taldeen atzetik sailkatu zen; Hauek osatu zuten taldea: Kylie Masse, Sydney Pickrem, Maggie Mac Neil, Penny Oleksiak, Taylor Ruck eta Kayla Sanchez-ek.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2016 | Rio de Janeiro Brasil | 03 ! | 4x100 Errelebo librea emakumezkoa |
| 2016 | Rio de Janeiro Brasil | 03 ! | 4x200 Errelebo librea emakumezkoa |
| 2020 | Tokio Japonia | 02 ! | 4x100 Errelebo librea emakumezkoa |
| 2020 | Tokio Japonia | 03 ! | 4x100 lau-estiloko erreleboa emakumezkoa |

## Erreferentziak

* ↑ «Taylor Ruck» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ "Taylor Ruck" olympics.com {{Es}
* ↑ Igeriketa 4x100 errelebo libreak, emaitzak, 2016 olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ Igeriketa 4x200 errelebo libreak, emaitzak, 2016 olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ Igeriketa, 4x100 errelebo libreak, emaitzak 2020 olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ Igeriketa, 4x100 lau-estiloko erreleboa, emaitzak 2020 olympedia.org (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20973742
# Taylor Hawkins

Oliver Taylor Hawkins (Fort Worth, Texas, 1972ko otsailaren 17a - Bogota, 2022ko martxoaren 25a) estatubatuar musikaria izan zen.
Texasen jaio zen, baina lau urte zituenetik Kalifornian bizi izan zen. Sass Jordan eta Alanis Morissetteren biretan eta Sylvia talde progresibo esperimentalean bateria jo zuen eta 1997an Foo Fighters taldean sartu zen. Taldean bateria jotzeaz gain, disko batzuetan pianoa eta gitarra ere jo zituen eta abestu zuen. Foo Fightersekin egin zuen ibilbideaz gain, Taylor Hawkins and the Coattail Riders izeneko bere taldea sortu zuen.
Rhythm aldizkari ingelesak rock bateria jotzaile onena izendatu zuen 2005ean. 2022ko martxoan hil zen, Hegoamerikan egindako bira batean.

## Diskografia
### Foo Fighters

* There Is Nothing Left to Lose (1999)
* One by One (2002)
* In Your Honor (2005)
* Echoes, Silence, Patience & Grace (2007)
* Wasting Light (2011)
* Sonic Highways (2014)
* Saint Ceilia (2015)
* Concrete and Gold (2017)
* Medicine at Midnight (2021)

### Taylor Hawkins and the Coattail Riders

* Taylor Hawkins and the Coattail Riders (2006)
* Red Light Fever (2010)
* Get the Money (2019)

### NHC

* Intakes & Outtakes EP (2022)

### The Birds of Satan

* The Birds of Satan – (2014)

### Coheed and Cambria

* Good Apollo, I'm Burning Star IV, Volume Two: No World for Tomorrow – (2007)

### Bakarkoa

* Kota (EP) (2016)
* Datuak: Q312395
* Multimedia: Taylor Hawkins / Q312395
# Taylor Manson

Taylor Manson (1999ko irailaren 29a) 400 metroko proban lehiatzen den atleta estatubatuarra da.
East Lansing-en (Michigan), East Lansing High School-en eta Floridako Unibertsitatean ikasi zuen. 2018ko IAAF U20ko Munduko Txapelketako urrezko domina izan zen 4x400 metroko proban eta brontzezko domina lortu zuen banakako 400 metroko proban.
2020 US Olinpiar Trials-etan Eugene, Oregon, Manson finalean iritsi zen 400m-etan eta 4x400m errelebo mistorako sailkatu zen 2020ko Udako Olinpiar Jokoetarako. Olinpiar Jokoetan 4 × 400 metroko errelebo mistoan parte hartu zuen eta brontzea lortu zuen.

## Nazioarteko emaitzak

Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 03 ! | 4x400m mistoa |
| Munduko txapelketak (Sub20) ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2018 | Tampere Finlandia | 01 ! | 4x400m |
| 2018 | Tampere Finlandia | 03 ! | 400m |

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Taylor Manson - Track and Field» Florida Gators (Noiz kontsultatua: 2022-01-14).
* ↑ «Report: women’s 4x400m – IAAF World U20 Championships Tampere 2018 | REPORT | World Athletics» www.worldathletics.org (Noiz kontsultatua: 2022-01-14).
* ↑ (Ingelesez) OlympicTalk. (2021-06-28). «U.S. Olympic Track and Field Trials results» OlympicTalk | NBC Sports (Noiz kontsultatua: 2022-01-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q56367882
* Multimedia: Taylor Manson / Q56367882
# Taylor Lake Village (Texas)

Taylor Lake Village Texasko hiri bat da. Harris konderrian kokatua dago. 2010ean 3.544 biztanle zituen, 2,91 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Harris konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q971091
* Multimedia: Taylor Lake Village, Texas / Q971091
# Taylor Mill (Kentucky)

Taylor Mill Kentuckyko hiri bat da. Kenton konderrian kokatua dago. 2010ean 6.604 biztanle zituen, 15,89 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Kenton konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2056387
# Taylor Landing (Texas)

Taylor Landing Texasko hiri bat da. Jefferson konderrian kokatua dago. 2010ean 228 biztanle zituen, 2,72 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Jefferson konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q979654
# Taylor Lautner

Taylor Lautner (Grand Rapids, 1992ko otsailaren 11 - ), Estatu Batuetako aktorea da. Twilight Sagan Jacob Black pertsonaia antzezteagatik ezaguna egin zen.

## Filmografia

| Urte | Film | Pertsonaia | Oharrak |
| 2001 | Shadow Fury | Kismet gaztea | |
| 2005 | The Adventures of Sharkboy and Lavagirl in 3-D | Sharkboy | |
| 2005 | Cheaper by the Dozen 2 | Elliot Murtaugh | |
| 2008 | Twilight | Jacob Black | |
| 2009 | The Twilight Saga: New Moon | Jacob Black | |
| 2010 | Valentine's Day | Willy Harrinton | |
| 2010 | The Twilight Saga: Eclipse | Jacob Black | |
| 2011 | Abduction | Nathan | |
| 2011 | The Twilight Saga: Breaking Dawn – Part 1 | Jacob Black | |
| 2012 | The Twilight Saga: Breaking Dawn – Part 2 | Jacob Black | Postprodukzioa |
* Datuak: Q23359
* Multimedia: Taylor Lautner / Q23359
# The Offspring

The Offspring Kalifornian 1984an sortutako punk musika taldea da. Egungo osakideak Dexter Holland (ahotsa eta erritmo gitarra), Kevin 'Noodles' Wasserman (lehen gitarra), Greg Kriesel (baxua), eta Josh Freeze (bateria) dira. Mundu osoan zehar, taldeak 32 milioi disko saldu ditu.
Haren estiloa punka edo alternative rocka bada ere, ska, grunge edo heavy metalen ezaugarriak ere badituzte. Taldearen hitzetan Bad Religion, Black Flag, Circle Jerks, Descendents, Social Distortion eta TSOL dira haien musika erreferentzia.

## Diskografia

* The Offspring - 1989
* Baghdad - 1991
* Ignition - 1992ko urriaren 16
* Smash - 1994ko apirilaren 19
* Ixnay on the Hombre - 1997ko otsailaren 4
* Americana - 1998ko azaroaren 17
* Conspiracy of One - 2000ko azaroaren 14
* Splinter - 2003ko abenduaren 9
* Greatest Hits - 2005eko ekainaren 21
* Rise and Fall, Rage and Grace - 2008ko ekainaren 17

## Kanpo estekak

* Datuak: Q157041
* Multimedia: The Offspring / Q157041
# The Old Ferry Boat Inn

The Old Ferry Boat Inn, Ingalaterrako Holywell herrian dagoen pub bat da, Cambridgeshire konderrian.
560an ireki zen eta bere burua herrialdeko taberna antzinakoena dela aldarrikatzen duenetako bat da.
* Datuak: Q26421296
* Multimedia: The Old Ferry Boat Inn, Holywell / Q26421296
# The Odd Couple (filma)

The Odd Couple (euskaraz Bikote Xelebrea) 1968ko Gene Saks estatubatuar zinema zuzendariaren komedia filma bat da. Neil Simon antzerkigileak idatzitako izenburu berdineko The Odd Couple antzezlanean oinarritua dago. Bertan, Jack Lemmon, Walter Matthau, John Fiedler eta Herb Edelman aktoreek antzeztu zuten.
Filmak 2 Oscar Sarietarako izendapenak jaso zituen, nahiz eta bakar bat bera ere irabazi ez izan: Egokitutako gidoi onenaren Oscar Saria (Neil Simon) eta Muntatze onenaren Oscar Saria (Frank Bracht).
Neal Heftik filma honetarako jazz musikan oinarritutako soinu banda konposatu zuen, filmaren hasierako doinua zinemaren historiako doinu ospetsuenetakoa bilakatu zelarik, bai eta filma honetako ikur. 1998an The Odd Couple II jarraipena estreinatu zen, jatorrizko filma honetako Jack Lemmon eta Walter Matthau aktoreek antzeztu zutelarik.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
New York hiria. Felix Ungar (Jack Lemmon) bere emazteak utzi berria duen garbitasuna eta ordenarekin obesionatutako hipokondriakoa da, Manhattango Times Squaretik hurbil dagoen hotel batean ostatu hartu eta etsipenak jota lehiotik jauzi eginez bere buruaz beste egiten saituako da, baina alferrik, lehioa irekitzea lortu ez eta bizkarrean kolpe galanta jasotzea besterik ez baitu lortzen. Hainbat saikeretan kale egin ondoren, bere adiskidea eta dibortziatutako kirol kazetaria den Oscar Madison-en (Walter Matthau) etxera iritsiko da, hain justu Oscar bere lagunekin batera poker partida bat jokatzen ari den unean. Etorri berri zaion adiskidea lasaitzea lortzean, Oscarek Felixi etxean denboraldi batez bizitzen jartzea proposatuko dio.
Baina bi etxekideak gaua eta eguna bezalako izaera guztiz aurkakoak dituzte eta laister bien arteko hika-mikek etxe hartako egoera nahiz elkarbizitza desatsegina bilakatuko dute. Felixek bere uste on guztiaz Oscarren etxea txukuntzen hasiko da, haren ustez Oscarren bizitza "aldrebesean" ere ordena ezartzeko asmoa duelarik. Baina Felixen garbitasunarekiko obsesioak Oscar urduri jartzen du, gainera Felixek bi adiskideek Gwendolyn eta Cecily Fink arrebekin neskatan egiteko aukera paregabea den festatxo pribatu bat zapuzten duenean egoera erabat kaskartuko da.
Hortik aurrera Oscarek Felixi ez dio hitzik zuzenduko eta nahi duen oro egingo du. Baina, Felixek etxetik aldegitean, Oscar bere izaera erretxinaz damutu eta haren bila irtengo da.

## Aktoreak

* Jack Lemmon: Felix Ungar
* Walter Matthau: Oscar Madison
* John Fiedler: Vinnie
* Herb Edelman: Murray
* David Sheiner: Roy
* Larry Haines: Speed
* Monica Evans: Cecily Pigeon
* Carole Shelley: Gwendolyn Pigeon

## Kanpo estekak

* The Odd Couple filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* The Odd Couple filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* The Odd Couple filmaren hasierako doinua entzungai. Youtube.com
* Datuak: Q1077690
# The Odyssey (telefilma)

The Odyssey (euskaraz Odisea) 1997ko Andrei Konchalovsky errusiar zinema zuzendari eta gidoigileak zuzendu eta idatzitako epika eta abenturazko telefilma bat da. Beste aktore ospetsu ugariren artean, Armand Assante, Greta Scacchi, Irene Papas, Isabella Rossellini, Bernadette Peters, Christopher Lee eta Vanessa L. Williams aktoreek antzeztu zuten.
NBC estatubatuar telebista katean estreinatu zen eta bi ataletan banatua dago, bata maiatzaren 18an aireratu zen eta bestea 19an.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Homeroren izenburu berdineko Odisea olerki edo idazlan klasikoan oinarritua dago.

## Kanpo estekak

* The Odyssey telefilmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com
* The Odyssey telefilmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q697203
# The Office

The Office zenbait telesailen izenburua da:
* The Office, britainiarra;
* The Office, estatubatuarra.
# The Office (estatubatuar telesaila)

    Artikulu hau estatubatuar telesaila buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «The Office».
The Office estatubatuar umorezko telesaila da, Greg Danielsek sortua. NBCk eman zuen 2005 eta 2013 artean eta hainbat sari lortu zituen. Erresuma Batuko izen bereko telesailean oinarrituta dago.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Pennsylvaniako Scranton herrian dagoen paper-gauzak saltzen dituen Dunder Mifflin enpresak buruzagi bitxia du: Michael Scott.

## Aktoreak

* Steve Carell: Michael Scott (2005-2011)
* Rainn Wilson: Dwight K.Schrute
* John Krasinski: Jim Halpert
* Jenna Fischer: Pam Beesly
* B. J. Novak: Ryan Howard (2005-2012)
* Ed Helms: Andy Bernard (2006-2013)
* James Spader: Robert California (2011-2012)
* Steve Carell
* Rainn Wilson
* John Krasinski
* Jenna Fischer
* B. J. Novak
* Ed Helms
* James Spader

## Kanpo estekak

* Datuak: Q23831
* Multimedia: The Office (US) / Q23831
# The Odessa File (filma)

The Odessa File (euskaraz Odessa Txostena), 1974ko Ronald Neame ingelesak zuzendutako espioitza thriller film bat da. Frederick Forsyth idazlearen 1972ko izenburu berdineko eleberrian eta ODESSA sarearen oinarritua dago. Jon Voight, Mary Tamm, Maximilian Schell eta Maria Schell aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
1963ko azaroaren 22a, Hamburgo, John Fitzgerald Kennedyren hilketa egunean, Holokaustotik bizirik ateratako judu agure batek bere buruaz beste egin ondoren, Peter Miller (Jon Voight) freelance kazetari gazteak haren egunerokoa lortu eta irakurri egingo du. Honetan, Bigarren Mundu Gerran zehar, Eduard Roschmann (Maria Schell) SSko komandanteak Letoniako Riga hiriburuko ghettoan butututako krimen izugarri eta ankerren lekukotasuna ematen da. Dirudienez, gerra amaieran Roschmannek ihes egitea lortu eta Hamburgoko lekuren batean nortasun faltsu baten pean bizi omen da, baina Millerrek haren biktimak mendekatzeko asmoz nola edo hala atzematen saiatuko da. Bestalde, Egiptok Alemaniako biokimika enpresen laguntzaz Israel misilez erasotzeko asmoa du, horren atzean ODESSA nazien enpresaburu sarea eta Roschmann bera daude.

## Aktoreak

* Jon Voight: Peter Miller
* Mary Tamm: Sigi
* Maximilian Schell: Eduard Roschmann
* Maria Schell: Miller andrea
* Derek Jacobi: Klaus Wenzer
* Peter Jeffrey: David Porath
* Klaus Löwitsch: Gustav Mackensen
* Kurt Meisel: Alfred Oster
* Hannes Messemer: General Glücks
* Garfield Morgan: Israeldar jenerala
* Shmuel Rodensky: Simon Wiesenthal
* Ernst Schröder: Werner Deilman
* Günter Strack: Kunik
* Noel Willman: Franz Bayer

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q700174
# The Octagon (filma)

The Octagon (euskaraz Oktagonoa), 1980ko Eric Karsonen ekintza film bat da. Chuck Norris, Karen Carlson, Tadashi Yamashita eta Lee Van Cleef aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Scott James (Chuck Norris), borroka arteetako txapelduna, ninja batzuk bere neskalagun Nancy (Kim Lankford) erailtzen dutenean nazioarteko abentura arriskutsu bati ekingo dio, talde hau Scotten anai ordea den Seikurak (Tadashi Yamashita) entrenatua dago. Nancyren familia ere eraila izan dela ohartuko da, bai eta europar kazetaritza talde bateko enpresaburu bat ere. Hortaz, neskalaguna mendekatu eta erailketa horien atzean dagoena ikertzeko asmoz McCarn (Lee Van Cleef) mertzernario eta borroka arteetako adituarekin kontaktuan jarriko da.

## Aktoreak

| Aktorea | Pertsonaia |
| Chuck Norris | Scott James |
| Karen Carlson | Justine Wentworth |
| Lee Van Cleef | McCarn |
| Tadashi Yamashita | Seikura |
| Carol Bagdasarian | Aura |
| Richard Norton | Kyo/Longlegs |
| Art Hindle | A.J. |
| Kim Lankford | Nancy |
| Kurt Grayson | Doggo |
| Yuki Shimoda | Katsumoto |
| Jack Carter | Sharkey |
| Ernie Hudson | Quinine |
| Larry D. Mann | Tibor |
| Aaron Norris | Hatband |
| John Fujioka | Isawa irakaslea |
| Michael Norris | Scott 18 urterekin |
| Brian Tochi | Seikura urterekin |

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q1767117
# The Office (britainiar telesaila)

    Artikulu hau britainiar telesaila buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «The Office».
The Office britainiar umorezko telesaila da, Ricky Gervais eta Stephen Merchantek sortua. BBCk eman zuen 2001 eta 2003 artean eta hainbat sari lortu zituen. Enpresa bateko salmenta bulegoan lan egiten zuen taldearen inguruko erretratua kultuzko telesail bilakatu zen mundu zabalean, eta Gervais bera, sortzaile ez ezik aktore ere izanik, umore garratzaren ikur bilakatu zen.

## Aktoreak

* Ricky Gervais: David Brent
* Martin Freeman: Tim Canterbury
* Mackenzie Crook: Gareth Keenan
* Lucy Davis: Dawn Tinsley
* Patrick Baladi: Neil Godwin
* Ralph Ineson: Chris Finch
* Stirling Gallacher: Jennifer Taylor-Clarke

## Erreferentziak

* ↑ «Irri egin iluntasunean ere» Berria 2019-03-23 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q23829
# Thor (komikia)

Thor Marvel Comics estatubatuar komiki argitaletxeko superheroi bat da. Stan Lee eta Jack Kirby komikigileek sortu zuten eta lehenbiziko aldiz 1962ko Journey into Mystery #83 komiki alean agertu zen, berehala Avengers superheroi taldeko kide bilakatu zen. Berez, eskandinaviar mitologiako Thor jainkoak oinarritua dago.
Eskandinaviar mitologiako Thor jainkoaren antzera, Thor superheroia ere Odin eta Freyja jainko-jainkosen semea da, Mjölnir mailu magikoaren jabea da, Asgarden jaio eta hezitua izan zen, bere haurtzaroko jolaskide eta lagunik onena Loki anaiordea izan zuen, baina laisterrera arerio eta etsaio porrokatuak bilakatu ziren.
Baina mitologiako jainkoa ez bezala, Thor superheroia gizakien munduan bizitzen jarri eta New York hirian Donald Blake mediku mainguaren nortasunarekin bizi da.

## Zinema

Zineman Chris Hemsworth aktoreak antzeztu du.
* Thor (2011)
* Thor: The Dark World (2013)
* Thor: Ragnarok (2017)

## Kanpo estekak

* Thor - Marvel Comics (Ingelesez)
* Datuak: Q717588
* Multimedia: Thor (Marvel Comics) / Q717588
# Thor (filma)

Thor 2011ko Kenneth Branagh iparrirlandar zinema zuzendariaren superheroi filma bat da. Stan Lee, Larry Lieber eta Jack Kirby komikigileen Thor komikian oinarrituta dago, hau eran berean, eskandinaviar mitologia eta Thor jainkoan oinarritua dagoelarik.
Bitxikeria gisa, Marvel Comics komikietxeko superheroien filma gehienetan jaotzen den bezala, honatko honetan ere Stan Lee komikigileak bere agerpen laburra egin zuen, hain zuzen ere Mexiko Berriko basamortuan dagoen Thorren Mjölnir mailua kate batez lotu eta kamioi batek bultzaturik lurretik atera nahi duen kamioilaria delarik.

## Argumentua

Thor (Chris Hemsworth) Asgardeko gerlari harroputz eta handigura bat da, bere arduragabekeriak Asgard eta Izotzezko Erraldoein arteko antzinako gerra bat berpiztu duelarik. Ondorioz, Thorren aita eta Asgardeko erregea den Odinek (Anthony Hopkins) Thor erresumatik erbesteratu, jainkozko ahalmenak kendu eta Lurrera bidaltzen du, gizakien artean gizaki arrunt gisa bizi eta apal eta zuhur izaten ikas dezan. Thorren anaiordea den Lokik (Tom Hiddleston) bere anaia hiltzeko asmoz Asgardeko indar ilunenak bidaltzen dituenean, jad zertxobait apaldutako Thor, superheroi bat beharrezkoa dela jabetuko da.

## Aktoreak

* Chris Hemsworth: Thor jainkoa, Odinen semea
* Tom Hiddleston: Loki jainkoa, Odinen semeordea
* Natalie Portman: Jane Foster, Lurran Thor jainkoa topatzen duen zientzialaria
* Anthony Hopkins: Odin, Thor eta Lokiren aita, Asgardeko erregea
* Rene Russo: Freyja, Thor eta Lokiren ama
* Jaimie Alexander: Sif, Asgardeko emakumezko gerlaria eta Thorren laguna
* Colm Feore: Laufey, Izotzezko Erraldoien erregea
* Stellan Skarsgård: Selvig doktorea, astrofisikoa
* Kat Dennings: Jane Foster eta Selvig doktorearen laguntzzaile bekarioa
* Ray Stevenson: Volstagg
* Tadanobu Asano: Hogun
* Joshua Dallas: Fandral
* Idris Elba: Heimdall

## Kanpo estekak

* Thor filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* Thor filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Filmaren webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q217020
* Multimedia: Thor (film) / Q217020
# Thor Vilhjálmsson

    Hau islandiar izen bat da: azken izena ez da abizena, patronimikoa baizik. Pertsona hau deitzeko bataio-izena erabiltzen dute.
Thor Vilhjálmsson (Edinburgh, 1925eko abuztuaren 12a - Reykjavik, 2011ko martxoaren 2a) islandiar idazle bat izan zen. Eleberri, saiakera nahiz poesiak idatzi zituen, horretaz gain itzulpenak ere gauzatu zituen.
1988an Kontseilu Nordikoa delakoaren Literatura Saria irabazi zuen Grámosinn glóir eleberriarekin.

## Idazlanak

* 1950 Maðurinn er alltaf einn
* 1954 Dagar mannsins
* 1957 Andlit í spegli dropans
* 1968 Fljótt, fljótt sagði fuglinn
* 1970 Óp bjöllunnar
* 1972 Folda : þrjár skýrslur
* 1975 Fuglaskottís
* 1976 Mánasigð
* 1977 Skuggar af skýjum
* 1979 Turnleikhúsið
* 1986 Grámosinn glóir ("Justice Undone" ingelesezko itzulpenean)
* 1989 Náttvíg
* 1994 Tvílýsi
* 1998 Morgunþula í stráum
* 2002 Sveigur

## Ikus, gainera

* Islandierazko literatura

## Kanpo estekak

* (Islandieraz) (Ingelesez)Islandiako idazleen webgunea
* Datuak: Q357811
* Multimedia: Thor Vilhjálmsson / Q357811