OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Mitxelena etxea

Mitxelena etxea Gipuzkoako Orio udalerrian dagoen pizkundetar estiloko etxe bat da. Orioko Alde Zaharran dago, Kale Nagusia kaleko 3. zenbakian, eta San Nikolas elizaren alboan.
Bertan, denbora luzez, San Nikolas haurtzaindegiko mojak bizi ziren. Harlanduzko fatxada du. Lehen solairuko leiho nagusiak leihoburu bat erakusten du. Izkinetan mentsula itxurako lanketak, haize-arrosa, lema, iparorratza eta lis lore baten apaindura ditu. Eraikinak Erdi Aroko etxe-uharte bat betetzen du. Alde Zaharreko etxeak trinko lerrokatuta daude eta benetako harresia osatzen dute.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25474111
* Multimedia: Mitxelena etxea / Q25474111
# Mitzoruga

Mitzoruga armiarma Araneomorphae generoa da, Miturgidae familiakoa. Australian aurkitzen da.

## Espezien zerrenda

The World Spider Catalog 12.0ren arabera:
* Mitzoruga elapines Raven, 2009
* Mitzoruga insularis Raven, 2009
* Mitzoruga marmorea (Hogg, 1896)

## Erreferentziak

* ↑ Platnick, 2011: The world spider catalog (American Museum of Natural History).

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):ION.
* (Ingelesez):Nomenclator Zoologicus.
* Datuak: Q3317230
# Mitxelena (argipena)

Mitxelena euskal jatorriko deitura da.. Pertsona ugarik dute:

## Euskal herritarrak

* Aiora Mitxelena, politikaria.
* Francisco Mitxelena (1924), txirrindulari profesional ohia.
* Joxe Mitxelena (1932), txirrindulari profesional ohia.
* Juan Jose Vicente Mitxelena, Donostiako alkatea Konbentzioaren Gerran eta Iberiar Penintsulako Gerraren amaieran.
* Koldo Mitxelena (1915-1987), inoizko euskalaririk handiena. Mitxelena ospetsuena.
** Koldo Mitxelena Kulturunea, bere omenez izendatua.
* Manuel Jose Mitxelena (1825-1906), bertsolaria.
* Patrick Mixelena —Mixu goitizenez ezaguna— (1970 - 2009), euskal abeslaria.
* Salbatore Mitxelena (1919-1965), euskal idazlea.

## Beste herrialde batzuetakoak

* José Mariano Michelena (1772-1852), independentziaren aldeko mexikarra.
* Santos Michelena (1797-1848), politikari venezuelarra, presidentea izan zena.
** Michelena, Venezuelako udalerria, Táchiran. Santosen omenez.
** Santos Michelena, Venezuelako udalerria, Araguan.
* Arturo Michelena (1863-1898), margolari venezuelarra.
** Arturo Michelena nazioarteko aireportua, Valenciako (Venezuela) aireportua.
** Arturo Michelena Museoa, Caracasen.
** Arturo Michelena Unibertsitatea, Valenciakoa.
* Beatriz Michelena (1890-1942), aktore estatubatuarra.
* Margarita Michelena (1917-1998), olerkari eta kazetari mexikarra.
* Alejandro Michelena (1947-), idazle uruguaitarra.
* Rigel Michelena edo Rigel Mitxelena (1974-), musikari venezuelarra.

## Erreferentziak

* ↑ Mixelena aldaera ere erabiltzen da baina Euskaltzaindiaren deitura zerrendan Mitxelena baino ez da jasotzen. Michelena eta Mitchelena auzo-erdaretarako sortutako grafiak dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12263724
# Mastacembelidae

Mastacembelidae arrain sinbrakiformeen familia da, Afrika eta hegoaldeko Asiako ur gezatan bizi dena.

## Generoak

Egun familiak gutxienez 84 espezie ditu, 3 generotan banaturik:
* Macrognathus
* Mastacembelus
* Sinobdella

## Erreferentziak

* ↑ Berra, Tim M.. (2001). Freshwater Fish Distribution. San Diego: Academic Press ISBN 0-12-093156-7..
* ↑ Froese, R.; D. Pauly.. Family Mastacembelidae - Spiny eels. FishBase.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2120950
* Multimedia: Mastacembelidae / Q2120950
* Espezieak: Mastacembelidae
# Moline (Illinois)

Moline Illinoiseko hiri bat da. Rock Island konderrian kokatua dago. 2010ean 43.483 biztanle zituen, 42,55 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Rock Island konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q579736
* Multimedia: Moline, Illinois / Q579736
# Molinara

Molinara Italiako udalerri bat da. Beneventoko probintzian kokatuta dago, Campania eskualdean. 1.453 biztanle ditu, 24,16 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Molinarak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Foiano di Val Fortore San Marco dei Cavoti San Giorgio La Molara

## Kanpo estekak

* Datuak: Q55921
* Multimedia: Molinara / Q55921
# Moline (Kansas)

Moline Kansasko hiri bat da. Elk konderrian kokatua dago. 2010ean 371 biztanle zituen, 0,89 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Elk konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1925105
# Molinatz

Molinatz Nafarroa Garaiko Xabier udalerrian XIV. mendeko errota bat da. Aragoi ibaia ingurutik pasatzen da.

## Historia

XIII. eta XIV. mendeen artean eraikia, Xabierko jaun-andreena izan zen, Jatsu-Azpilkueta familiarena, Frantzisko Xabierrekoaren gurasoena. Bere garrantzia, eraikuntza zoragarrian ez ezik, bere kokapen estrategikoan ere oinarritzen da. Xabierko gaztelutik kilometro eta erdira, Ezka ibaitik iristen ziren almadiek nahitaez igaro behar zuten, Erronkaribarretik Zaragozara eta Tortosara egurra eramanez. Xabierko errotan, egur baten zerga ordaindu behar zuten almadia bakoitzeko, errotaren harlauzek enborren marruskadurarekin jasaten zuten kalteagatik. Nafarroako errege Henrike III.a Nafarroakoa jaunak Xabierko Jaunari eman zion pribilegio bat zen, bere etengabeko zerbitzuen sari gisa. Tradizioak dioenez, San Frantzisko Xabierkoak eta bere anai-arrebek haurtzaroan gehien erabiltzen zuten tokietako bat zen.

## Deskribapena

XV. mendeko ojiba-obra interesgarria da, Aragoi ibaiaren ertzean kokatua. Gainbeheraren garaian, Xabierren anai-arrebak ez zeudenean, esaten da neurri batean utzikeriagatik eta beste batean bere harlanduzko lan apartaren aprobetxamenduagatik pixkanaka deskuidatuz joan zela.
Gaur egun, oinplanoko eraikin bat dago, eta hainbat sail bereizten dira bertan. Errota osoa baina erdi parean inguratzen duten hormak mantentzen dira. Ojiba-arkua erabat kontserbatzen da, eta eraikin honetako mirarietako bat da. Adituen arabera, harlangaitz-horma bikaina du, eta karearen kalitatea. Uraren sarrera- eta irteera-zuloa ere kontserbatzen da, baita sarrerako atea gainditzen duen harrizko eskailera bat ere.

## Erreferentziak

* «Molinatz | Turismo | Xabierko Udala» www.javier.es (Noiz kontsultatua: 2022-04-09).

## Ikus, gainera

* Xabier
* Aragoi ibaia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q111541410
# Moline udalerria, Rock Island konderria (Illinois)

Moline udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Illinois estatuko udalerri bat da, Rock Island konderrian. Azken zentsuaren arabera 22.930 biztanle zituen, 7.71 milia karratu (20.0 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Moline udalerrian 9013 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 25.657 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5487677
# Molinarko geralekua

Molinar Euskal Herriko Bizkaiko tren geraleku bat da, Karrantza udalerriko Molinar auzoan kokatuta dagoena.
Geralekua 1896ko uztailaren 6an ireki zen eta 2010eko urtarrilaren 1an itxia.

## Egoera

Geralekua honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Bilbo — Santander: 50,640 kilometro-puntua

## Historia

1898an sortu zen Bilbo-Santander burdinbidea, Zorrotza-Balmaseda trenbidea Santander-Solares eta Zalla-Solares burdinbidetarekin lotu ondoren, Bilbo eta Santander arteko ibilbideak ahalbidetuz.
1911n Roblako Trenbidearen Konpainiak burdinbide berria eraiki zuen, Santanderretik Bilborako Trenbide Konpainiaren trenbide bera ez partekatzeko. Hala ere, Irauregiko geltokian trenen arteko gurutzadura nahitaezkoa izaten jarraitu zuen. 1923an Leon-Matallana burdinbidea erabilita Leonera burdinbidea luzatu zen.
1972an FEVE eragileak trenbideen ustiapena bere esku hartu ondoren, 1975ean Bilbo-Leon eta Bilbo-Santander burdinbideak lotu zituen Arangurengo geltokian. Handik aurrera bai Santanderretik bai Leonetik zetozen trenek trenbide beretik heltzen dira Irauregira. Lutxanako eta Roblako saihesbideak zama-garraiorako trenentzako besterik ez ziren mantendu.
Geralekuan zerbitzua ematen zuten distantzia ertaineko zerbitzuak 2010eko urtarrilaren 1etik aurrera utzi zioten geltokiari; beraz, geralekua itxita dago teknikoki, nahiz eta sarekoa izan.

## Geralekua

Geralekua Molinar auzoan dago.

## Zerbitzuak

Ez dago zerbitzuak geltokian.

## Etorkizuna

Ez dago etorkizuneko planik geltoki hau oraingoz barne hartzen duenik.

## Erreferentziak

* ↑ EuroFerroviarios. «Molinar (geralekua)» euroferroviarios.net (Noiz kontsultatua: 2020-05-05).
* ↑ «Santaderretik Bilbora Trenbidearen Konpainia» web.archive.org 2016-02-03 (Noiz kontsultatua: 2021-05-23).
* ↑ (Gaztelaniaz) Asociación Burgalesa de Amigos del Ferrocarril. «Leon-Matallana adarra» (Noiz kontsultatua: 2014-08-31).

## Ikus, gainera

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Feve

## Kanpo estekak

* ADIF enpresako web gunea
* RENFE enpresako web gunea
* Datuak: Q107442028
| | Gibaja | Molinar | Karrantza | |
| Santander | | | | Bilbo–Concordia |
# Moline Acres (Missouri)

Moline Acres Missourieko hiri bat da. St. Louis konderrian kokatua dago. 2010ean 2.442 biztanle zituen, 1,47 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* St. Louis konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q958589
# Molinella

Molinella Italiako udalerri bat da. Boloniako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. 15.636 biztanle ditu, 127,84 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Molinellak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Argenta Baricella Budrio Medicina

## Kanpo estekak

* Datuak: Q94960
* Multimedia: Molinella / Q94960
# Molinaseca

Molinaseca Leongo Herriko udalerri bat da, Leongo probintzian kokatuta. Bierzo eskualdean dago, itsas mailatik 588 m metrora, eta km²-ko azalera hartzen du.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 794 biztanle zituen. 2023 urteko erroldaren arabera 872 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Leóngo udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q44873
* Multimedia: Molinaseca / Q44873
# Michaël Taupin

Michaël Taupin (Champigny-sur-Marne, 1972ko martxoaren 12a) arkularia da. Frantzia ordezkatu zuen 1992ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Michaël Taupin
* ↑ Michael TAUPIN BOURGEONNIER

## Kanpo estekak

* Datuak: Q89040239
# Michał Kalecki

Michał Kalecki (Lodz, Polonia, 1899ko ekainaren 22a - Varsovia, Polonia, 1970eko apirilaren 18a) poloniar ekonomialaria izan zen.

## Biografia

Nazio Batuen Erakundeko Ekonomia Sailean lan egin zuen, eta Poloniako Zientzien Akademiako kide izan zen. Kapitalismoaren bilakaerari buruzko azterketak egin zituen, eta Keynesen emaitza beretara heldu zen. Orobat, ekonomia sozialista eta ekonomia horren planifikazioa ere aztertu zituen. Dinamika ekonomikoari buruzko azterketak (1943) eta Dinamika ekonomikoaren teoria (1956) dira Kaleckiren lan nagusiak.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q436745
* Multimedia: Michał Kalecki / Q436745
# Michałowice udalerria (Mazoviako voivoderria)

Michałowice Poloniako Mazoviako voivoderriko landa-udalerri bat da, Pruszków barrutian kokatuta. 34,73 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 17646 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q2460544
ieaMazoviako voivoderriko udalerriak :
# Micheal Eric

Micheal Eric (Lagos, 1988ko ekainaren 24a -) nigeriar saskibaloi jokalaria da, egun ACBko Bilbao Basket taldean dabilena. 2014an Milwaukee Bucksek fitxatu arren, bi hilabete baino ez zuen iraun.

## Klubak

* Canton Charge (2012-2013)
* Texas Legends (2013-2014)
* Panelefsiniakos (2014)
* Enel Brindisi (2015)
* Texas Legends (2015-2016)
* Bilbao Basket (2016- )

## Erreferentziak

* ↑ nbcsports.com Bucks sign Micheal Eric
* Datuak: Q6836219
* Multimedia: Micheal Eric / Q6836219
# Michałowo udalerria

Michałowo ( (Audio·info)) Poloniako Podlasiako voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Białystok barrutian kokatuta. 410,02 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 6785 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q615338
* Multimedia: Gmina Michałowo / Q615338
ieaPodlasiako voivoderriko udalerriak :
# Michaľany

Michaľany Eslovakiako udalerri bat da, Trebišoveko barrutian kokatuta. 8,15 km²ko azalera du eta 1937 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1273. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Datuak: Q205915
* Multimedia: Michaľany / Q205915
# Michałowice udalerria (Polonia Txikiko voivoderria)

Michałowice Poloniako Polonia Txikiko voivoderriko landa-udalerri bat da, Krakovia barrutian kokatuta. 51,13 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 10163 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q2106470
ieaPolonia Txikiko voivoderriko udalerriak :
# Michał Rapacz

Michal Rapacz (Tenczyn, 1904ko irailaren 16a – Ploku, 1946ko maiatzaren 12a) poloniar apaiz katoliko eta martiria izan zen.
1926an sartu zen Cravoviako Elizbarrutiko Mintegi Nagusian, eta 1931n apaiza izan zen. Parrokoa izan zen Plokin. 1933an Rajcza parrokiara eraman zuten, eta 1937an Plokira itzuli zen. Sobietar Batasunak hartu zuen eremu hori 1939an.
1946ko maiatzean talde paramilitar komunista batek hil zuen. Frantzisko aita santuak martiriaren dekretua onartu zuen 2024ko urtarrilean, eta fedearen aurkako gorrotoz erail zutela adierazi zuen. 2024ko ekainean beatifikatu zuten.
* Datuak: Q11779158
* Multimedia: Michał Rapacz / Q11779158
# Michałów udalerria

Michałów Poloniako Gurutze Santuko voivoderriko landa-udalerri bat da, Pińczów barrutian kokatuta. 112,09 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 4644 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q553593
* Multimedia: Gmina Michałów / Q553593
ieaGurutze Santuko voivoderriko udalerriak :
# Megatyphlops

Megatyphlops Typhlopidae familiako narrasti genero bat da. Saharaz hegoaldeko Afrikan bizi dira.

## Espezieak

* Megatyphlops anomalus (Bocage, 1873)
* Megatyphlops brevis (Scortecci, 1929)
* Megatyphlops mucruso (Peters, 1854)
* Megatyphlops schlegelii (Bianconi, 1847)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2070759
* Multimedia: Megatyphlops / Q2070759
* Espezieak: Megatyphlops
# Megaterio

Megaterioa (Megatherium) Pleistozeno epokako ugaztun handia, horzgabea eta belarjalea, 6 metro inguru luzea. Gaurko hartzaren antz handia zuen; buruhandia, iletsua eta atzaparluzea zen. Nahiz eta elefante baten neurritsukoa izan, gai zen isatsaren laguntzarekin atzeko hanken gainean tente egoteko.

## Espezieak

Adituek bederatzi espezie sartu dituzte Megatherium generoan:
* Megatherium altiplanicum Saint-André & de Iuliis, 2001
* Megatherium tarijense Gervais & Ameghino, 1880
* Megatherium medinae Philippi, 1893
* Megatherium istilarti Kraglievich, 1925
* Megatherium parodii Hoffstetter, 1949
* Megatherium sundti Philippi, 1893
* Megatherium gallardoi Ameghino & Kraglievich, 1921
* Megatherium americanum Cuvier, 1796
* Megatherium larensis Nectario, 1929

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
* ↑ Mikko's Phylogeny Archive - Megatheriidae

## Kanpo estekak

* Datuak: Q310387
* Multimedia: Megatherium / Q310387
* Espezieak: Megatherium
# Megatyloceras

Megatyloceras ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren., hau da, orain dela 145 milioi urtetik 66 milioi urtera gutxi gorabehera.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) Sepkoski, Jack. Sepkoski's Online Genus Database - Cephalopodes. (Noiz kontsultatua: 2010-02-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12263333
# Miki Mizuasa

Miki Mizuasa (japonieraz: 水朝美樹, Mizuasa Miki) , Miki Miasa izenaz ere ezaguna, (Kyoto, Japonia, 1980ko ekainaren 11) japoniar emakumezko aktore pornografiko eta modelo trasgeneroa da.

## Biografia

1980ko ekainaren 11n jaioa, 2004an hasi zen helduentzako filmetan partaide. Film gehienetan Miki Miasa izenaz antzeztu zuen, eta batean, gutxienez Miki Fuda.
* Datuak: Q3269430
* Multimedia: Miki Mizuasa / Q3269430
# Miki Sugawara

Miki Sugawara (japonieraz: 菅原 美希, Sugawara Miki) Japoniako futbolaria da.

## Selekzio nazionala

Japoniako selekzioarekin :
| Urtea | Partida | Gol |
| 1998 | 7 | 2 |
| Guztira | 7 | 2 |

## Erreferentziak

* ↑ Japan Football Association
* Datuak: Q50378239
# Mikiharu Miyamoto

Mikiharu Miyamoto (japonieraz: 宮本 樹明, 1997ko martxoaren 16a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Fagiano Okayama.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q24087812
# Mikihito Arai

Mikihito Arai (japonieraz: 新井 幹人, 1994ko ekainaren 14a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako FC Ryukyu.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q30924086
# Mikiko Ando

Mikiko Ando, japonieraz 安藤 美希子, (Shiroi (Japonia), 1992ko irailaren 30a) halterofilian aritzen den kirolari japoniarra da.

## Olinpiar Jokoak

2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), brontzezko domina eskuratu zuen halterofilian ≤59 kilo kategorian bi jasoalditan 214 kilo jasoz; Kuo Hsing-chun taiwandarraren (urrezko domina) eta Polina Guryeva turkmenistandarraren (zilarrezko domina) atzetik sailkatu zen.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 03 ! | Halterofilia ≤59 kilo, emakumezkoa. |

## Erreferentziak

* ↑ «Mikiko Ando» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ «Mikiko Ando» olympics.com (Gaztelaniaz)
* ↑ Emaitzak 2020 olympedia.org

## Kanpo estekak

* Datuak: Q26132012
* Multimedia: Mikiko Ando / Q26132012
# Miki Nakamura

Miki Nakamura (Tsuruoka, 1992ko irailaren 12a) arkularia da. Japonia ordezkatu zuen 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Miki Nakamura
* ↑ Miki NAKAMURA

## Kanpo estekak

* Datuak: Q24005322
# Mikiko Otani

Mikiko Otani (Japonia, 1964) haur eta emakumeen eskubideen aldeko abokatua, ikertzailea eta idazlea da. 2022. urtean Haurren Eskubideen Batzordeko lehendakaria izan zen, Ann Marie Skelton ordeztua.

## Biografia

Tokioko Sophia Unibertsitatean zuzenbidea ikasi zuen. Ondoren, New Yorkeko Columbia Unibertsitatean masterra egin zuen eta azkenik 2020an doktoretza ere bai, Tokioko Unibertsitatean. Abokatuen hainbat elkartetan parte-hartzeaz gain hainbat kargu izan ditu Nazio Batuen sisteman, besteak beste, Nazio Batuen Batzar Nagusiaren Hirugarren Batzordearen ordezkari alternatiboa (2005-2006) eta Emakumeen Egoera aztertzen duen NBE Batzordearen Japoniako ordezkariaren aholkularia (2009) izan da.

### Haurren Eskubideen Batzordeko lehendakaria

2022an, Haurren Eskubideen Batzordeko lehendakari izendatu zuten. Ordutik hainbat adierazpen egin ditu, besteak beste, Najat Maalla M'jid, Nazio Batuen kontalari berezia, UNFPA eta UNICEFeko ordezkariekin batera El Salvadorko atxiloketa politikak haurrengan dituen ondorioak deitoratu ditu. Izan ere, Nayib Bukeleren gobernuak 12 urteko haurren erantzukizun penala onartu eta 10 urteko kartzela zigorra eta 16 urtetik gorakoei 20 urteko kartzela zigorra ere ezar diezaieke.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Composición» OHCHR (Noiz kontsultatua: 2023-04-14).
* 1 2 (Ingelesez) «https://events.unglobalcompact.org/LeadersSummit22/speaker/469592/mikiko-otani» events.unglobalcompact.org (Noiz kontsultatua: 2023-04-14).
* ↑ «Encarcelar a los niños, niñas y adolescentes no es la solución a la violencia de pandillas en El Salvador | Representante Especial sobre la Violencia contra los Niños» violenceagainstchildren.un.org (Noiz kontsultatua: 2023-04-20).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q11439150
# Melanophyllum haematospermum

Melanophyllum haematospermum Agaricaceae familiako onddo espezie bat da. Ez da jan daitekeen perretxikoa. Oso urria.

## Deskribapena

Kapela: 1 eta 4 cm bitarteko diametrokoa, hasieran koniko-kanpai itxurakoa, gero ganbila eta azkenik lau-ganbila titi apur batekin. Ertza soberakinekin eta errezel orokorreko hondarren ondorioz apendikulatua. Azala pikortsutik, hauts itxurako ezkatadunera, hasieran gris-horixka, baina zahartuaz iluntzeko joerarekin, tonu marroi ilunak edo marroi-tabako kolorekoak hartuz.
Orriak: Estu, libreak, urkilatuak eta tartekatutako orritxo ugarirekin; gaztetan arrosa-gorrixka koloreko tonuekin, pixkanaka tonu gorri-ardo kolore ilunera pasatuz.
Hanka: 3 - 6 x 0,2 - 0,4 cm-ko, zilindrikoa, gainazala kapelaren kolorekoa du, eta pruinaduna eraztun kortiniformearen gainetik dagoen eremuan eta eraztunetik behera hauts itxurakoa eta ezkatatsua.
Haragia: Gutxi, mehea, hauskorra, kapelarena zurixka zikin kolorekoa eta oinarena ilunagoa; usain ahula du, baina desatsegina, eta zapore meleka.
Etimologia:

## Jangarritasuna

Ez da sukaldaritzarako modukoa.

### Nahasketa arriskua

Orri gorrixken koloreagatik ezagutzen da, gracilis formak Mycena generokoen itxura du, eta orri laranjatuak ditu eta ez gorrixkak.

## Sasoia eta lekua

Udan eta udazkenean hazten da, eta hostozabalen baso ilun eta hezeetako egurren detrituan agertzen da.

### Banaketa eremua

Europa.

## Espeziearen egoera

Aranzadi Elkartearen arabera, Melanophyllum haematospermum desagertzeko arriskuan dauden onddoen eusko-kantauriar Zerrenda Gorrian dago. Azken urteotan mikologia adituek onddo batzuen beherakada kuantitatibo eta kualitatibo handia egon dela ohartarazi dute. Adituen esanetan, egoera honek hainbat eragile ditu, tartean klima aldaketa, pestiziden erabilera eta bilketa masiboak.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Palacios Quintano Daniel. (2014). Disfrutando con las setas. Leitzaran, Grafikak S.L. Andoain, Gipuzkoa, 318 or. ISBN 978-84-617-0196-4..
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 282 or. ISBN 84-282-0865-4..
* ↑ Zerrenda Gorria, Aranzadi Zientzia Elkartea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10508003
* Multimedia: Melanophyllum haematospermum / Q10508003
* Espezieak: Melanophyllum haematospermum
# Menderatze (argipena)

Menderatze hitzak adiera zenbait ditu:
* hizkuntzen irakaskuntzan menderatze eredua edo azpiratze eredua terminoak erabili izan dira hizkuntza bat irakasterakoan beste hizkuntza bat baztertu, desprestigiatu edo debekatu izan denean.
* soziologian eta politikan, menderatzea, agintea legitimatzeko moduak;
* sexualitatean, menderatze eta sumisio sexualak;
* ekonomian, merkatu-menderatzea edo merkatuko nagusitasuna, sektore eta merkatu batean enpresetako bakoitzak duen nagusitasun-maila.

## Ikus, gainera

* Dominantzia
# Mendenhall (Mississippi)

Mendenhall Mississippiko hiri bat da. Simpson konderrian kokatua dago. 2010ean 2.504 biztanle zituen, 13,9 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Simpson konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q593000
* Multimedia: Mendenhall, Mississippi / Q593000
# Menderakuntza

Gramatikan, menderakuntza hitz edo esaldi nagusi bat edo batzuek hitz edo esaldi mendekoekin duen erlazio sintaktikoa da. Juntaduran ez bezala, menderakuntzan ez da posible esaldi horien arteko ordena aldatzea, esanahia guztiz aldatuko bailitzateke. Adibidez, Kepak etorriko dela esan du esaldian, etorriko dela mendeko esaldia eta eta Kepak (...) esan du esaldi nagusia da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2031017