# Édith Grattery

Édith Grattery, Édith ezizen artistikoaz ezagunagoa (Marseilla, 1960ko uztailaren 25a), ilustratzaile eta komiki marrazkilari frantses bat da.

## Biografia

Édith, Parisko École nationale supérieure des arts décoratifs ikastetxean ikasten ari zen bitartean, lanean hasi zen koreografia bideoak eginez; baina, arlo horretan izan zituen oztopoek etsita, Cromwell komiki marrazkilariak, Arthur Qwak marrazki bizidunetako zuzendariak eta Riff Reb's komikigileak sortutako Asylum kolektiboarekin bat egitea erabaki zuen. Bertan, Riff Reb's edo Cromwell-en zenbait proiekturen sortze lanean parte hartu zuen, eta Circus komiki-aldizkarian ere kolaboratu zuen.
1988an sortu zuen Ornicar, bere lehen albuma, Gilles Gonord gidoilariarekin batera, Futuropolis argitaletxeko "X" bilduman. Édith ezagunagoa egin zen 1990etik aurrera, Yann le Pennetier gidoilariarekin batera sortutako Basil et Victoria komiki-serieari esker. Egileek, 1993an, Angulemako Nazioarteko Komiki Azokan komiki frantses onenaren Alph-Art saria jaso zuten Jack albumagatik, seriearen bigarrena. Seriea marrazki bizidunetara egokitu zen, 1995ean, 26 ataleko Orson et Olivia izenburuko telesailean.
Edithek, komikiarekin batera, ilustratzaile-ibilbidea ere egin du gazteentzako argitalpenean. 2008an, Des Planches et des Vaches komiki-azokako sari nagusia jaso zuen bere obra osoarengatik.
2015ean, Soleil argitaletxean, Le Jardin de minuit komikia argitaratu zuen, Philippa Pearce-k idatzitako Tom et le jardin de minuit gazteentzako eleberriaren egokitzapena. Komikiak BD/Manga saileko Pépite 2015 saria jaso zuen Montreuileko Salon du livre et de la presse jeunesse jaialdian, eta aukeratua izan zen 2016ko Angulemako Komiki Azokako lehiaketa ofizialean Gazteentzako Sailean.
Hasiera batean Asylum kolektiboak Saint-Maur-en zuen bere egoitza; baina aurrerago, tailerrak Exilum izena hartu zuenean, kideek Bruselan finkatzea erabaki zuten. Cromwellek nahiago izan zuen Dreux-en bizitzea. Édith eta bere adiskide Riff Reb's, ordea, Le Havre-n bizi dira.
2021eko azaroan, Édithek Bloiseko 38. BD Boum komiki-azokako Grand Boum 2021 saria lortu zuen bere obra osoarengatik.

## Lanak
### Komikia

* Le Bal de la sueur Ralph gidoilariarekin eta Riff Reb's eta Cromwell marrazkilariekin batera:
* Le Bal de la sueur, EDS, 1985;
* Aaargl!, Glénat, 1987.
* Ornicar (marrazkia), Gilles Gonord-en gidoia, Futuropolis « X » bilduma, 1988 ISBN 2-7376-5698-2.
* Basil et Victoria, scénario de Yann-en gidoia, Les Humanoïdes associés :
* Sati, 1990 ISBN 2-7316-0752-1 ;
* Jack, 1992 ISBN 2-7316-0995-8 (1993ko Angulemako Komiki Azokako album onenaren Alph-Art saria.
* Zanzibar, 1995 ISBN 2-73161-096-4 ;
* Pearl, 2006 ISBN 2-7316-1653-9 ;
* Ravenstein, 2007 ISBN 978-2-7316-1929-4.
* My name is dog, scénario de Riff Reb's-en gidoia, Stakhano, 1994 ISBN 3-8931-1268-5.
* Quatre punaises au club, Florence Cestac, Dodo et Nathalie Roques-ekin batera, Éditions Albin Michel, « L'Écho des Savanes » bilduma, 1995 ISBN 2-226-07831-2.
* Eugène de Tourcoing-Startrec,Corcal-en gidoia, Casterman :
* Montmartre no future, 2001 ISBN 2-203-38963-X
* Les enfants du siècle, 2003 ISBN 2-203-38700-9
* Le Trio Bonaventure, Corcal-en gidoia, Delcourt :
* La maison jaune 2002 ISBN 2-84055-890-4
* Le pays tout en haut, 2002 ISBN 2-84789-598-1
* L'enfant de sable, 2002 ISBN 2-7560-0080-9
* Les Hauts de Hurlevent d'Emily Brontë Yann-en gidoia, Emily Brontë-ren obra egokituz, Delcourt argitaletxeko Ex-Libris bilduma:
* Volume 1, 2009 ISBN 2-7560-1380-3
* Volume 2, 2010 ISBN 2-7560-1381-1
* La Chambre de Lautréamont, Corcal-en gidoia, Futuropolis, 2012
* Notre Mère la Guerre - HS1. Chroniques, gidoia: Kris, marrazkiak: Maël, Édith Grattery, Jeff Pourquié, Hardoc, Vincent Bailly eta Damien Cuvillier, Futuropolis, 2014 ISBN 978-2-754-81155-2
* Le Jardin de minuit, Philippa Pearce-ren Tom et le jardin de minuit gazteentzako eleberriaren egokitzapena, Soleil Productions, coll. « Noctambule » bilduma, 2015. Txantiloi:Commentaire biblio
* Emma G. Wildford, Zidrou-ren gidoia, Soleil - 2018ko Angulemako Komiki Azokako Aukeraketa ofiziala.

### Gazteentzako albumak

* Jaune d'œuf, Rascal-en testua, Pastel, 1992.
* Privés de vacances, Rascal-en testua, Pastel, 1993.
* Noël, Rascal-en testua, Pastel, 1993.
* Mon doudou, Rascal-en testua, Pastel, 1996.
* J'ai déjà donné, Rascal-en testua, Pastel, 1996.
* De ma fenêtre, Rascal-en testua, Pastel, 1997.
* Sur mon trône, Rascal-en testua, Pastel, 1997.
* Maman bobo, Rascal-en testua, Pastel, 1999.
* La chasse aux poux, Rascal-en testua, Pastel, 1999.
* Plume de vache, Rascal-en testua, Pastel, 1999.
* Un petit roi ne pleure pas, Béatrice Duru-Renard-en testua, Pastel, 2002.

### Gazteentzako eleberriak

* La fiancée du fantôme, Malika Ferdjoukh-en testua, L'École des loisirs, 1999.
* Joséphine a disparu, texte de Moka-ren testua, L'École des loisirs, 2000.
* Batterie et lunettes noires, Christian Jolibois-en testua, Père Castor, 2001.
* Pour Noël, réveillons nous, Elsa Devernois-en testua, Père Castor, 2001.
* Le fantôme à la jambe de bois, Marie-Hélène Delval-en testua, Père Castor, 2002.
* Princesse Zelina, Bruno Muscat-en testua, Bayard, 2002-2003 (sei liburu agertu dira seriean).

### Animazioa

* Il était une fois…, Jack et le Haricot magique-ren egokitzapena, 1995.

## Sariak

* 1993 : Komiki onenaren Alph-Art saria Alph-Art du meilleur album Jack albumagatik Angulemako Nazioarteko Komiki Azokan.
* 2003 : bd BOUM-en Prix de l'Enseignement 41 pour le Jeune public saria Le Trio Bonnaventure, La Maison jaune komikiagatik.
* 2008 : Des Planches et des Vaches komiki azokako sari nagusia.
* 2015 : BD/Manga saileko Pépite 2015 saria Le Jardin de minuit komikiagatik (Philippa Pearce-ren Tom et le jardin de minuit gazteentzako eleberriaren egokitzapena) Montreuileko Salon du livre et de la presse jeunesse jaialdian.
* 2016 : Angulemako Komiki Azokako lehiaketa ofizialean Gazteentzako Sailean aukeratua Le Jardin de minuit komikiagatik (Philippa Pearce-ren Tom et le jardin de minuit gazteentzako eleberriaren egokitzapena).
* 2021 : Bloiseko 38. BD Boum komiki-azokako Grand Boum 2021 saria bere obra osoagatik.

## Erreferentziak

* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, frantsesezko wikipediako «Édith Grattery» artikulutik itzulia izan da, 2024-04-07 data duen 214051980 bertsioa oinarritzat hartuta. Sartze-datarik ez duten erreferentziak, edo 2024-04-07 baino lehenago datatuak, jatorrizko artikulutik ekarri dira itzulpenarekin batera.
* ↑ (Frantsesez) «grattery edith» artotheque.mediatheques-grandpoitiers.fr (Noiz kontsultatua: 2024-06-07).
* 1 2 (Ingelesez) «Edith» lambiek.net (Noiz kontsultatua: 2024-06-07).
* 1 2 3 (Frantsesez) «Edith (auteur de Le jardin de minuit)» Babelio (Noiz kontsultatua: 2024-06-07).
* ↑ (Frantsesez) MAGNERON, Philippe. «Basil & Victoria - BD, informations, cotes» www.bedetheque.com (Noiz kontsultatua: 2024-06-07).
* 1 2 3 (Frantsesez) Sallaud, Mattéo. (2019-01-25). «BD : au festival d'Angoulême, le prix du meilleur album prend du poids chaque année» SudOuest.fr (Noiz kontsultatua: 2024-06-07).
* ↑ (Frantsesez) «Orson et Olivia» Wiki TF1 Jeunesse (Noiz kontsultatua: 2024-06-07).
* 1 2 Danielle Beauguion. (23/03/2017). Le jardin de Minuit, par Édith : voyage aux multiples facettes. .
* 1 2 (Frantsesez) «Les Pépites du Salon de Montreuil» www.ricochet-jeunes.org (Noiz kontsultatua: 2024-06-06).
* 1 2 (Frantsesez) «Sélection jeunesse Angoulême 2016 - Liste de 10 livres» Babelio (Noiz kontsultatua: 2024-06-06).
* ↑ (Frantsesez) Grattery, Édith (Elkarrizketatua); Bosser, Frédéric. (2015eko maiatza). «ÉDITH / Interview Grand Format» dBD - www.dbdmag.fr 93 (Noiz kontsultatua: 2024-06-06).
* 1 2 (Frantsesez) Gautron, Didier. «Grand BOUM ville de Blois 2021» maisondelabd.com (Noiz kontsultatua: 2024-06-07).
* ↑ Fabien Tillon. (2002). «Si tu vas à Trio...» BoDoï (58): 14...
* ↑ J. Léger. (2006-4-6). Le trio Bonaventure 3. L'enfant de sable. ..
* ↑ Frédéric Potet. (12 janvier 2012). "La Chambre de Lautréamont", d'Edith et Corcal : c'est Lautréamont qu'on ressuscite !. ..
* ↑ (Frantsesez) Truc, Jean-Laurent. (2014-11-15). «Notre Mère la guerre, des chroniques en forme de conclusion» Ligne Claire (Noiz kontsultatua: 2024-06-06).
* ↑ (Frantsesez) Flandrin, Antoine. (2014-11-20). «« Chroniques de notre mère la guerre », un hommage aux témoins de 14-18» Le Monde.fr (Noiz kontsultatua: 2024-06-06).
* ↑ (Frantsesez) «La sélection Officielle du Festival BD Angoulême 2018» Comixtrip (Noiz kontsultatua: 2024-06-06).

## Bibliografia

* (Frantsesez) Gaumer, Patrick. Édith. in: Dictionnaire mondial de la BD. Larousse, 292 or. ISBN 9782035843319..
* (Frantsesez) Grattery, Édith (Elkarrizketatua); Ogier, Jean Christophe. (2017ko urtarrila). «Édith vibre dans la lumière de Turner» Casemate 99: 80-81..

## Kanpo estekak

* BD Gest'
* Lambiek Comiclopedia
* Babelio
* Dictionnaire universel des créatrices (Artxiboa)
* Datuak: Q3579178
* Multimedia: Édith Grattery / Q3579178