OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# NGC 5779

NGC 5779 galaxia bat da, Draco konstelazioan. Lewis A. Swiftek aurkitu zuen 1885eko ekainaren 9an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 5779» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 5779» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 5779 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1122841
* Multimedia: NGC 5779 / Q1122841
# NGC 5770

NGC 5770 galaxia bat da, Virgo konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen 1786ko apirilaren 29an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 5770» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 5770» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 5770 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1122759
* Multimedia: NGC 5770 / Q1122759
UGC objektuak
# NGC 5774

NGC 5774 galaxia bat da, Virgo konstelazioan. William Parsonsek aurkitu zuen 1851ko urtarrilaren 1an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 5774» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 5774» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 5774 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1122795
* Multimedia: NGC 5774 / Q1122795
UGC objektuak
# NGC 578

NGC 578 galaxia espiral bat da, Cetus konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen 1835eko azaroaren 11n.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 578» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 578» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 578 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q956106
* Multimedia: NGC 578 / Q956106
# NGC 5771

NGC 5771 galaxia bat da, Boötes konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen 1784ko maiatzaren 16an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 5771» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 5771» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 5771 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1122772
* Multimedia: NGC 5771 / Q1122772
# NGC 5773

NGC 5773 galaxia bat da, Boötes konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen 1784ko maiatzaren 16an.

## Erreferentziak

* ↑ «NGC 5773» spider.seds.org (Noiz kontsultatua: 2019-12-28).
* ↑ «New General Catalog (NGC) 5773» cseligman.com (Noiz kontsultatua: 2019-12-27).

## Kanpo estekak

* NGC 5773 ikusi WikiSky webgunean: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hydrogen α, X-Ray, Astrophoto, Sky Map, Artikuluak eta irudiak
* Behaketa datuak
* Datuak: Q1122788
* Multimedia: NGC 5773 / Q1122788
UGC objektuak
# Navalmanzano

Navalmanzano Segoviako udalerria da, Tierra de Pinares eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.185 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Segoviako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q579045
* Multimedia: Navalmanzano / Q579045
# Navalmoral

Navalmoral Ávilako udalerria da, Alberche eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 464 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Ávilako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1632723
* Multimedia: Navalmoral / Q1632723
# Navalmoral de la Mata

Navalmoral de la Mata Cáceresko probintziako udalerria da. Cácerestik 120 kilometrora dago. 2008ko erroldaren arabera 17.103 biztanle zituen 155,96 km²-ko azaleran.

## Ikus, gainera

* Cáceresko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q965529
* Multimedia: Navalmoral de la Mata / Q965529
# Navalmoral de Béjar

Navalmoral de Béjar Salamancako udalerria da, Béjar eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 54 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Salamancako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalerriari buruzko informazioa Salamancako aldundiaren webgunean.
* Datuak: Q1648284
* Multimedia: Navalmoral de Béjar / Q1648284
# Navalmoral de la Matako geltokia

Navalmoral de la Mata Extremadurako Caceresko probintziako tren geltoki bat da, Navalmoral de la Mata udalerrian kokatuta dagoena.

## Egoera

Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Madril — Valencia de Alcantara: 200,4 kilometro-puntua

## Historia

Geltokia, 1878ko martxoaren 1an inauguratu zen Navalmoral de la Mata-Oropesa zatia, Madril Malpartida de Plasenciarekin lotu nahi zuen linearen trafikorako irekierarekin, honela, portugaldar mugarekin, Badajozetik zegoenaren zuzeneko lotura bat bilatuz. 1880. urtean, konpainia hori Madril-Caceres-Portugal ibilbidea adierazten zuten MCP siglekin egin zen ezagun, Madril-Malpartida, Malpartida-Caceres eta Caceres-Valencia de Alcantara lineen lanak amaitu ondoren. Madrilgo Deliciasko geltokiaren buru bezala zuen ibilbide garrantzitsu hau izan arren, konpainiak ez zuen inoiz finantza osasun onik izan, Espainiar Estatuak 1928an esku hartu zuelarik, hura kudeatzeko Mendebaldeko Trenbideen Konpainia Nazionala sortu zuena. 1941ean, Espainiako trenbide sare osoa nazionalizatu zenean, RENFEk kudeatzen zuen geltokia. 2004ko abenduaren 31tik Renfe Operadora linea ustiatzen ari da eta Adif da tren instalazioen titularra.
Etorkizunean, Madril-Lisboa abiadura handiko burdinbideak geltokia izango du geltoki honetan.

## Zerbitzuak

| Linea | Trena | Jatorria | Helmuga |
| 72/73 | | Madril–Atocha-Aldiriak | Huelva |
| 52 | Intercity | Madril–Chamartin | Badajoz |
| 52 | | Madril–Atocha-Aldiriak | Badajoz |

## Erreferentziak

* ↑ «Spanish Railway » Blog Archive » Madrid á Cáceres y Portugal (MCP) y del Oeste de España (*)» web.archive.org 2018-06-17 (Noiz kontsultatua: 2021-01-17).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Tren lasterrerako lan 2019an prest egongo da, baina hegaztia datarik gabe geratuko da» Hoy 2017-02-02 (Noiz kontsultatua: 2021-01-17).

## Ikus, gainera

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Operadora

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5694798
* Multimedia: Navalmoral de la Mata train station / Q5694798
# Navalmoralejo

Navalmoralejo Toledoko udalerria da, Campana de Oropesa eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 74 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Toledoko udalerrien zerrenda
* Ciudad de Vascos aztarnategi arkeologikoa.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalerriari buruzko webgunea.
* Datuak: Q1628828
* Multimedia: Navalmoralejo / Q1628828
# Navalonguilla

Navalonguilla Ávilako udalerria da, Piedrahita eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 329 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Ávilako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q630479
* Multimedia: Navalonguilla / Q630479
# Navalosa

Navalosa Ávilako udalerria da.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 394 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Ávilako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1632696
* Multimedia: Navalosa / Q1632696
# Navalperal de Pinares

Navalperal de Pinares Ávilako udalerria da.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 966 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Ávilako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q283318
* Multimedia: Navalperal de Pinares / Q283318
# Navalperal de Tormes

Navalperal de Tormes Ávilako udalerria da.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 122 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Ávilako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1632599
* Multimedia: Navalperal de Tormes / Q1632599
# Nevrast

Nevrast, Tolkienen legendarium ospetsuan, Dengristeko Estuariotik hegoaldera eta Hithlumetik hegomendebaldera dagoen eskualdea da. Dor Lomin mendiek ekialdean, Ered Wethrin mendiek hegoaldean eta Belegaerreko kostaldeak mendebaldean eratutako hirukian zegoen. Iparraldeko muga, Cirith Niniachek eratzen zuen. Hegoaldeko erpina Taras mendian zegoen, honen oinean, Turgonen hiria, Vinyamar zegoelarik. Bere klimagatik, Nevrast, Beleriandekoagoa da, baina, mendiengatik, Hithlumen sartzen da, "lurralde atseginagoa baitzen, itsasoko aire hezeek bustia eta Hithlumen jotzen zuten iparraldeko haize hotzetatik babestua", eta kostaldeko amildegi handien arteko sakonune sakon batean altxatzen zen.
Bere izena sindarinezkoa da, eta "alde honetako kostaldea" bezala itzul daitek, Haerastekiko (urruneko kostaldea) kontraposizioz, hau da, Amanekoa.
Han bizi izan zen Fingolfinen seme zen Turgon, Amanetik itzuli zenetik Eguzkiaren Lehen Aroko lehen mendearen amaierararte, Gondolinera abiatu aurretik.

## Tokiren batzuk

Jarraian agertzen direnak, Nevrastekin lotutako tokietako batzuk dira, eta garrantziren bat dutenak Silmarillion lanean kontatutako istorioetan.

### Linaewen

Linaewen (txorien lakua), Nevrasteko aintzira handia da, bere izena, bertan barietate askotako txori ugari bizi zirelako jasotzen zuena. Nevrasten erdian kokatua zegoen, eta ihi garaiko zingira zabalez inguratua zegoen. Feänorrek aintzira ezagutu zuenean, bertan bizi ziren txoriekin txunditua geratu zen.

### Annon-in-Gelydh

Noldorren ateak, Turgonen herriak eraikiak Nevrasten bizi izan zirenean, eta Dor-Lomineko mendebaldeko muinoetan lurrazpiko ur korronte batetarako sarrera zen; Cirith Ninniachera zeraman (ostadarraren pitzadura) korronte horren itsasoratzea zena Mendebaldeko Itsasoan. Harrizko arku gangatu handi bat zen, tunel luze batetara zeramana, eta, honetara, harkaitzean zizelkaturiko eskailera maila batzuk jeitsiz iristen zen; hauen ondoan, ibaia urjauzi handi bat eratuz erortzen zen, baina bidezidor bat bere ondoan zihoan. Tunel hau, Tuorrek atzejarri zuen Vinyamarrera heltzeko Ulmorekin zuen batzarrera.

### Taras mendia

Nevrasteko kostaldean kokatua, irtenune baten gainean, Dor Lomin eta Ered Wethrin mendilerroen itsasoranzko luzapenek eratzen duten angeluan. Noldorrak iritsi aurretik, bere itzalpean, elfo grisen herri ugari bizi ziren, baina han Turgon ezarri zen (Gondolin sortzera abiatu aurretik), mendiaren oinean eraikitako Vinyamarren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2609014
# Nevis Peak

    Artikulu hau izen bereko uharteko mendiari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Nevis (argipena)».
Nevis Peak (985 m) Karibe itsasoko Nevis uharteko mendirik altuena da. Uharte bolkaniko honetako erdialdean dago eta bere orografiaren elementu nagusia da.
Sumendi bat da. Historiaurretik ez zaio erupziorik ezagutzen baina halakorik gerta liteke: fumarola eta ur termalak daude kostaldean eta horrek maila baxuko aktibitate bulkanologikoa adierazten du.

## Ezaugarriak

Gailurrean hodeirik ez dagoenean izugarrizko ikuspegiak daude, bai Nevis osokoa bai Ozeano Atlantiko, Karibe itsaso eta Haizebeko uharteetakoa.
Goialdeko lurrak ez dira bat ere egokiak nekazaritzarako; uhartea azukre-kanaberaren ekoizpenaren gune oso garrantzitsua zen garaietan ere barnealdean ez zen halakorik landu. Eremu horretan ia ez da ezer aldatu eta jatorrizko landaredi zein fauna oso ondo gorde dira.
Tontor nagusiaz gain beste batzuk daude, adibidez Round Hill (309 m, iparraldean) eta Saddle Hill (387 m, hegoaldean).

## Igoera

Posible da tontorrera igotzea baina ibilbidearen zati batzuk zailak dira. Mendizaleek fisikoki sasoian egon behar dute eta segurtasuna bermatzeko oso gomendagarria da gidari baten laguntza izatea.

## Bibliografia

* Ordnance Survey, Erresuma Batuko Gobernua: Nevis, with part of St. Christopher (Saint Kitts). E803 seriea (D.O.S. 343), NEVIS alea, 5 O.S.D. 1984 edizioa. 1995ean Erresuma Batuko Ordnance Surveyk Saint Kitts eta Nevisko gobernuarentzat berrargitaratuta.
* Robinson, David eta Lowery, Jennifer (argitaratzaileak): The natural history of the island of Nevis, Nevis Historical and Conservation Society Press, Ithaca, New York, 2000.

## Erreferentziak

* ↑ Erresuma Batuko kartografia zerbitzu ofiziala.

## Ikus, gainera

* Nevis
* Sumendi

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Sumendi hau Global Volcanism Program webgunean.
* (Ingelesez) Nevis Peak Peakbagger webgunean.
* (Ingelesez) Sumendirako txango proposamena.
* (Ingelesez) Uharteko mapa bat Nevisko Turismo Bulegoaren webgunean.
* Datuak: Q1982346
* Multimedia: Nevis Peak / Q1982346
# Nevis ibaia

Nevis ibaia (Eskoziako gaeleraz Abhainn Nibheis, ingelesez River Nevis) Eskoziako ibai edo erreka bat da. Ben Nevis mendiaren ekialdeko magalea jaio (Tom an Eite, 370 metro) eta Glen Nevis harana eta Fort William udalerria zeharkatu ondoren Loch Linnhe itsas-aintziran itsasoratzen da, Lochy ibaiaren estuarioan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17017407
* Multimedia: River Nevis / Q17017407
# Nevoľné

Nevoľné Eslovakiako udalerri bat da, Žiar nad Hronomgo barrutian kokatuta. 3,11 km²ko azalera du eta 405 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1487. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1072453
* Multimedia: Nevoľné / Q1072453
# Nevis (argipena)

Nevis hainbeste lekutako izenean eta pertsona batzuenetan ageri den hitza da.

## Lekuizen ezagunenak

* Nevis Karibe itsasoko uharte eta herria da, Saint Kitts eta Nevisko Federazioan.
* Nevis Peak uharte honetako gailurrik altuena.
* Ben Nevis, Eskoziako gaeleraz Beinn Nibheis, Eskozia eta Britainiar Uharteetako gailurrik altuena da.
* Glen Nevis edo Gleann Nibheis aurrekoaren hegoaldean dagoen gleann edo glen motatako haran bat da, Loch Abar (Lochaber ingelesez) eskualdean.

## Beste lekuizen batzuk

* Nevis (Alberta) Kanadako herriska bat da.
* Nevis (Minnesota) AEBetako herri bat da.
* Nevis ibaia Te Wai Pounamu edo Zeelanda Berriko Hego Uhartean dagoen ibai bat da.
* Petite Nevis Grenadinak uhartediko irlatxo bat da.

## Bestelako erabilpen batzuk

* Knock Nevis petroliontzi erraldoi bat da.
* Edwin C. Nevis psikologo bat da.
# Nevis (Minnesota)

Nevis Minnesotako hiri bat da. Hubbard konderrian kokatua dago. 2010ean 390 biztanle zituen, 2,41 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Hubbard konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2073080
# Neutraubling

Neutraubling Alemaniako hiri-udalerri bat da, Bavaria estatuan. Azken zentsuaren arabera 14.295 biztanle zituen, 9,75 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q488625
* Multimedia: Neutraubling / Q488625
# Neutrino

Neutrinoak fermioi motako partikula subatomikoak dira, karga elektrikorik gabeak eta 1/2ko espina dutenak. Duela urte batzuetatik, ordura arte pentsatzen zenaren aurka, masa dutela ezagutzen da, txikia baldin bada ere, eta neurtzen oso zaila da. Berriki University College of Londoneko (UCL, Erresuma Batua) kosmologo talde batek neutrinoaren masa 0,28 elektronvolt baino gehiagokoa ez dela iragarri du, hidrogeno atomo baten masaren mila milioigarren zatia baino gutxiago dena. Talde honen ondorioa galaxiak unibertsoan banatzen diren moduaren analisian oinarritzen da, eta zientzialari hauek diotenez, neutrinoaren masaren neurketarik zehatzena da. Gainera, gainontzeko partikulekin duen elkarreragina ia hutsa da eta beraz materia arrunta beroni ezertxo ere egin gabe zeharkatzen du.
Neutrinoaren masak ondorio garrantzitsuak ditu partikulen fisikako eredu estandarrean, existitzen diren hiru neutrino moten artean (tau neutrinoa, muoi neutrinoa eta elektroi neutrinoa) neutrinoen oszilazio deritzon fenomeno baten bidez eraldaketa gerta daitekeela esan nahi baitu.
Edozein kasutan, neutrinoek ez dituzte elkarreragin nuklear indartsua eta elektromagnetikoa jasaten, baina bai grabitatea eta elkarreragin nuklear ahula.

## Neutrinoaren historia

Neutrinoa lehen aldiz 1930ean proposatu zuen Wolfgang Paulik neutroien beta desintegrazioan energia eta momentu linealaren itxurazko galera konpentsatzeko.
    $\mathrm {n} \rightarrow \mathrm {p} +\mathrm {e} ^{-}+{\bar {\nu }}_{e}\,$
Paulik masa zein energia neutrino izeneko partikula hipotetiko batek galdutako kopuruak gehituz desintegrazioan parte hartuko balu kontserbatuak izango zirela interpretatu zuen. Zoritxarrez, aurreikusitako partikulak oso iheskorra izan behar zuen, masarik eta kargarik gabea, eta elkarreragin nuklear indartsuak eragiten ez ziona, eta ondorioz garai hartako baliabideekin ez zegoen detektatzerik. Hau sekzio eraginkor oso txiki baten ($\sigma _{\mu }\sim 10^{-44}cm^{2}$) emaitza zen. Ideia hau, ondorioz, 25 urtez baztertua geratu zen.
Izan ere, neutrino batek materiarekin elkarreragina izateko aukera oso txikia da. Argi urte bateko (9,46 bilioi kilometro inguru) luzerako berunezko bloke bat behar litzateke bloke hori zeharkatuko luketen neutrinoen erdia geldiarazteko.
1956an Clyde Cowmanek eta Frederick Reinesek neutrinoaren existentzia esperimentalki frogatu zuten. Ur purua segundoko 10$^{18}$ neutrinoko sorta batekin bonbardatuz egin zuten. Honen ondoriozko fotoi igortzea behatu zuten eta hala neutrinoaren existentzia frogatua geratu zen. Esperimentu honi neutrinoaren esperimentua deritzo.
1987an Leon Max Lederman, Melvin Schwartz eta Jack Steinbergerrek beste bi neutrino motak aurkitu zituzten, tauoi eta muoi neutrinoak alegia.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2126
* Multimedia: Neutrino physics / Q2126
# Neutroi bonba

Neutroi bonba, N bonba, ofizialki zuzenki areagotutako erradiazio bonba edota behartuarazitako erradiazio bonba, 1970ko hamarkadan AEBetan H bonba oinarri hatuta garatutako arma nuklearra da.
Bonba mota honetan, fusio nuklearra jazotzen den unean, neutroi kopuru handi bat maila energetiko altuetan aireratzen da, hortaz, barneratze ahalmen oso handia du.

## Historia

1958an Samuel Cohen estatubatuar fisikariak asmatu zuen. 1963an Nevadan gauzatu eta frogatu zen. 1978an AEBk Europan nuklear-buruak ezartzearen aurkako protesten ondorioz orduko Jimmy Carter presidenteak bonbaren garapena atzeratu zuen. Aldiz, 1981an Ronald Reagan presidente berriak ekoizpena berrabiarazi zuen.
AEBetaz gain, hainbat herrialdeek neutroi-buruak eraikitzeko gai badirela uste da, hauek misiletan garraiatu daitezkeen bonbak dira, halere bonba mota hau jada eraiki duten zehaztu gabe dago.

## Ahalmena

Neutroi bonba bat fisio-fusio bonba bat da, leherketa maila baxua baina erradiazio ionizatzaile altukoa, ondorioz H-bonba batek baino 7 aldiz erradiazio ionizatzaile (erradioaktibitate) gehiago askatzen du, nagusiki barneratze ahalmen handiko X izpiak eta gamma izpiak.
N bonba bat lehertaraztearen ondorio praktikoak: egitura eta eraikinen kaltetze eskasa, baina izaki bizi ororen kaltetze eta heriotza, bai gizaki, animalia edo landare, baita hauek ibilgailu, etxe edota babesleku blindatuen barnean badaude ere. Horregatik N bonba arma taktikoen barnean sailkatu ohi da, bere eragina jasan duen eremuan NBK babes jantzia daramaten unitate-militarren ekintzen jarraipena ahalbideratzen baidu.
Bonba honetatik babesteko modu bakarra berunez estalitako lurpeko babeslekuak lirateke.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q719349
# Neutroi-izar

Neutroi-izarra izar erraldoi baten neutroiez osatutako hondar mota bat da. Izar erraldoi horrek (eguzkiaren masa baino 9 aldiz handiagoa izan behar du) bere erregai nuklearra agortzen duenean, supernoba baten gisa eztanda egiten du. Eztanda horren ondoren, izarrak bere kanpo geruzak galtzen ditu eta izugarri dentsoa den metalezko nukleo bat geratzen da. Nukleo horren dentsitatea hain da handia ezen aldaratze indar elektrostatikoak ezin baitu bere egitura mantendu, eta grabitatearen indarrak nukleo hori gero eta gehiago konprimitzera behartzen du.
Izarraren nukleoaren dentsitateak muga jakin batera heltzen denean (2,4 × 10$^7$ g/cm³) neutronizazioa deitzen den prozesua hasten da, hots, nukleo horren protoiak eta elektroiak batzen dira, beraien karga elektrikoa galtzen eta neutroiak (karga elektrikorik gabeko partikulak) sortzen. Nukleoaren masa eguzkiarena baino hiru aldiz handiagoa bada zulo beltza sortuko du, baina bestela, izarra egonkortuko da neutroi-izar gisa, neutroien degenerazio-presioari eta barioien arteko aldaratze-indarrari esker.
Neutroi-izar arrunt batek 1,35 eta 2,1 arteko eguzki masa dauzka, eta 20 eta 10 km arteko erradioa.

## Ikus, gainera

* Pulsar
* Supernoba

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4202
* Multimedia: Neutron stars / Q4202
# Neutrinoaren oszilazio

Neutrinoaren oszilazioa leptoi zapore espezifiko batek (elektroiak, muoiak edo tau leptoiak) sortutako neutrino batek beranduago beste zapore batekin neurtua izan daitekeela azaltzen duen mekanika kuantikoaren fenomeno bat da. Neutrino zehatz baten zaporea neurtzeko probabilitatea periodikoki aldatzen da espazioan zehar hedatzen den bitartean.
Lehenengoz Bruno Pontecorvok proposatu zuen 1957an, eta ostean kontestu askotan ikusi da neutrinoen oszilazioa.
Neutrinoen oszilazioa garrantzi teoretiko eta esperimental handikoa da, fenomenoa ikusteak inplikazio handia du esan nahi duelako bere masa ez dela zero, eta hori ez dago Eredu Estandarrean jasota.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q509021
* Multimedia: Neutrino oscillation / Q509021
# Neutro (elektrizitatea)

Ingeniaritza elektrikoan, neutroa energia elektrikoaren banaketa sistemako konexio puntu eta eroale bat da, orokorrean lurrera konektatua, eta funtzionamendu normalean korronte elektrikoa eraman dezakeena.
Sistema monofasiko baten, neutroak faseko korrontearen itzulera bidetzat egiten du. Sistema trifasiko baten, kargak izar eran konektatzen direnean, neutroa hiru faseen izarreko puntu komuna da. Kargak orekatuak badira, neutroak ez du korronterik eramango; kargak desorekatuak badira, neutroak desorekak sortutako korrontea eramango du.

## Ikus, gainera

* Lurra
* Korronte alternoa
* Sistema monofasikoa
* Sistema polifasikoa
* Sistema trifasikoa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25478555
# Neutrebbin

Neutrebbin Alemaniako udalerria da. Brandenburgo estatuan dago, [[Märkisch-Oderland (barrutia)|Märkisch-Oderland]] barrutian. 2014an 1.483 biztanle zituen 36,76 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q583048
* Multimedia: Neutrebbin / Q583048
# Neutrofilia

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Neutrofilia odoleko neutrofiloen kopuruaren handiagotzearen ondorioz sortutako asaldura da.
Gizaki osasuntsu batean leukozito neutrofiloen kopurua 2.500-7.500/mm$^3$ da. Neutrofilia dago kopuru hori 8.000/mm$^3$-tik gora dagoenean.
Leukozito neutrofiloak dira leukozito guztien artean ugarienak. Fagozitosi egiteko ahalmena dute, eta batez ere bakterio eta onddoen aurka dihardute. Immunitate-sistemaren funtsezko elementuak dira.
Hainbat faktorek neutrofilia eragin dezakete:
* bakterioek sortutako infekzioek (bakteriemiak barne)
* mikosiek
* botika batzuek
* hantura eragiten duten hainbat gaitzek
* leuzemia mota batzuek

## Kanpo estekak

* Datuak: Q491741
# Nessia

Nessia Scincidae familiako narrasti genero bat da. Sri Lankan bizi dira.

## Espezieak

* Nessia bipes Smith, 1935
* Nessia burtonii Gray, 1839
* Nessia deraniyagalai Taylor, 1950
* Nessia didactyla (Deraniyagala, 1934)
* Nessia hickanala Deraniyagala, 1940
* Nessia layardi (Kelaart, 1853)
* Nessia monodactyla (Gray, 1839)
* Nessia sarasinorum (Müller, 1889)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2683008
* Espezieak: Nessia
# Nesslau

Nesslau Suitzako udalerria da. Sankt Gallen kantonamenduan dago, Toggenburg barrutia barrutian. 2014an 3,575 biztanle zituen 98,87 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q70720
* Multimedia: Nesslau SG / Q70720