# Batzar Konstituziogileko kideen batzordea

Batzar Konstituziogileko Kideen Batzordea (errusieraz: Комителеноч Предителеного собранич) Samaran (Errusia) 1918an boterean egon zen gobernu antiboltxebikea izan zen, 1917-1922/1923ko Errusiako Gerra Zibilaren testuinguruan. 1918ko ekainaren 8an eratu zen, Txekoslovakiar Legioak hiria okupatu ondoren.

## Izena

Errusieraz, komiteak Комититеч леноч Уредителеного собранич zuen izena. Handik lehen eta hirugarren hitzen hasierako kontsonanteek, Komuch bezala transkribaturiko Комуч eman zioten, komitearen laburdura-izen gisa.

## Historia

Komuch-ak bere burua Errusiako agintari goren izendatu zuen, aldi baterako Errusiako Batzar Konstituziogilearen izenean, interbentzionistek eta Mugimendu Zuriak okupatutako lurraldean, batzar berri bat deitu arte. Hasiera batean, Komuch bost iraultzailek osatzen zuten: Vladimir Vol 'skii (presidentea), Ivan Brushvit, Prokopiy Klimushkin, Boris Fortunatov eta Ivan Nesterov, boltxebikeek desegin zuten Batzar Konstituziogileko kide ohiak. Beste bi kide, N. Shmelev eta V. Abramov, Koamoek igorritako adierazpen batean aipatzen dira, askatasunak berrezarri eta oinarrizko printzipioak ezartzen zituztenak. Bere organo exekutiboa "Departamentu Buruen Kontseilua" zen, Yevgeny Rogovskik zuzendua.
Batzordea handituz joan zen, Samarara joan ziren lehengo Batzar Konstituziogileko kideek iritsi ahala, batez ere sozialista-iraultzaileak. 1918ko irailaren amaieran 96 kide zituen.
1918ko ekainaren 8an, Txekoslovakiar Legioaren matxinadaren ondoren, Brushvitek legioa konbentzitu zuen Samara okupatzeko. William Henry Chamberlinen arabera, "desegindako Batzar Konstituziogileko bost kidek osatutako batzorde batek, iraultzaile sozialista guztiek, Brushvit, Fortunatov, Klimushkin, Volsky eta Nesterovek, botere zibila eta militarra hartu zuten Samara hiri eta probintzian".
Txekoslovakiar Legioaren laguntzarekin boterea eskuratu ondoren, Komuch-ak hainbat askatasun demokratikoren "berrezarpena" iragarri zuen. Zortzi orduko lanaldia ezarri zen, eta lantegietako eta lantegietako batzordeak (fabzavkomy, "fabrichno-zavodskiye komitity" hitzetatik eratorria) eta sindikatuak baimendu ziren, baita langileen eta nekazarien biltzarrak eta hitzaldiak ere. Sobietar Batasuneko dekretuak indargabetu egin ziren, eta industria eta finantza establezimendu guztiak lehengo jabeengana itzuli ziren, enpresa pribatua bilatzeko askatasunarekin batera. Hiriko dumak, zemstva eta beste udal erakunde batzuk ere berrezarri zituzten.
Lurren sozializazioari ekin gabe, Komuch-ak lurjabeei aukera eman zien konfiskatutako lurrak nekazariengan berreskuratzeko eta 1917ko neguko uztak biltzeko. Espedizioak bidali ziren Errusiako landa eremuetara lurjabeak, kulakak eta euren ondasunak babesteko eta, geroago, Komucheko Herri Armada antolatzeko ("Herri Armada" bezala ezagutua).
Komuch-a 1918ko ekainetik abuztura Samaratik Simbirsk, Kazan, Ufa eta Saratov probintzietara hedatu zen. Irailean, ordea, Herri Armadak hainbat porrot jasan zituen Sobietar Armada Gorriaren partetik, eta lurraldearen zati handi batetik erretiratu zen.
Komuch-ak Siberiako behin-behineko gobernuan parte hartu zuen, Ufan, 1918ko irailaren 8tik 23ra bitartean egindako Estatu Konferentzian, non "Errusia osoko behin-behineko gobernua" aldarrikatu zen, "Omskeko Direktorioa" bezala hobeto ezagutua. Bertan zeuden 170 ordezkarietako batzuek beste eskualde txikiago batzuk ere ordezkatzen zituzten. Konferentzia egiten ari ziren bitartean, Komuch-ak bi porrot garrantzitsu jasan zituen, Kazanen kontrola galdu zuelarik irailaren 10ean eta Simbirsken bi egun geroago.
Vladimir Kappel jeneralak behin-behineko gobernua eta beste erakunde batzuk desegin zituen 1918ko azaroan, Alexander Koltxak almirantearen estatu-kolpearen ondoren.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 BERK, STEPHEN M.. (1973). «TheDemocraticCounterrevolution: Komuch and the Civil War on the Volga**» Canadian-American Slavic Studies 7 (4): v–459. doi:10.1163/221023973x00489. ISSN 0090-8290. (Noiz kontsultatua: 2024-09-28).
* ↑ Kowalski, Ronald. (2005-08-09). The Russian Revolution. doi:10.4324/9780203978788. (Noiz kontsultatua: 2024-09-28).
* ↑ «<italic>The Russian Revolution, 1917–1921</italic>. By <sc>William Henry Chamberlin</sc>. Two volumes. (New York: Macmillan Company. 1935. Pp. xi, 511; ix, 556. $10.00.)» The American Historical Review 1936-01 doi:10.1086/ahr/41.2.342. ISSN 1937-5239. (Noiz kontsultatua: 2024-09-28).
* ↑ Christian, David; Mawdsley, Evan. (1988). «The Russian Civil War» Labour History (55): 110. doi:10.2307/27508915. ISSN 0023-6942. (Noiz kontsultatua: 2024-09-28).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q164628