OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Trachycentra

Trachycentra Tineidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Trachycentra calamias da.

## Espezieak

| Espeziea | Egoera |
| Trachycentra amphiloxa | daturik gabe |
| Trachycentra calamias | daturik gabe |
| Trachycentra chlorogramma | daturik gabe |
| Trachycentra cicatricosa | daturik gabe |
| Trachycentra corethrodes | daturik gabe |
| Trachycentra elaeotropha | daturik gabe |
| Trachycentra glaucias | daturik gabe |
| Trachycentra prasina | daturik gabe |
| Trachycentra psorodes | daturik gabe |
| Trachycentra rhynchitis | daturik gabe |
| Trachycentra sagmatias | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7831357
* Multimedia: Trachycentra / Q7831357
* Espezieak: Trachycentra
# Tregoss

Tregoss, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Roche parrokian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7837878
* Multimedia: Tregoss / Q7837878
# Tregreenwell

Tregreenwell, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Michaelstow parrokian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7837880
# Treguaco

Treguaco Txileko erdialdeko komuna eta hiri bat da. Biobío eskualdeko Ñuble probintzian kokatuta dago. 2002ko erroldan, 5.161 biztanle zituen.

## Toponimia

Treguaco hitzak Mapudungunez ur txakurra esan nahi du.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Treguacoko udalaren webgunea.
* Datuak: Q200963
# Tregunter Towers

Tregunter Towers (txinera tradizionalez: 地利根德閣) Txinako Herri Errepublikako Hong Kong hirian dagoen etxebizitza etxe orratz multzoa da. Guztira hiru dorrek osatzen dute, eta garaienak 220 metro eta 66 solairu dauzka.
Chung Wah Nan Architects Ltd arkitekto taldeak diseinatu zuen.

## Dorreak

| Postua | Izena | Garaiera metroetan | Solairuak |
| 1 | Tregunter Tower 1 | 220 | 66 |
| 2 | Tregunter Tower 2 | 116 | 35 |
| 3 | Tregunter Tower 3 | 113 | 34 |

## Ikus, gainera

* Hong Kongeko eraikinik garaienen zerrenda

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Dorreen fitxa emporis.com webgunean.
* Datuak: Q3751504
* Multimedia: Tregunter Towers / Q3751504
# Tregony

Tregony edota Tregoney, kornubieraz: Trerigoni, Ingalaterrako Kornualles konderriko herri eta parrokia zibil bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7837872
* Multimedia: Tregony / Q7837872
# Tregrehan Mills

Tregrehan Mills, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, St Blazey herriaren mendebaldean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7837881
* Multimedia: Tregrehan Mills / Q7837881
# Tregroes

Tregroes, Galesko udalerri bat da, Ceredigion konderrian. Llandysul komunitatean dago, Cardiff hiriburutik 103,2 kilometrora.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16248491
# Tregoodwell

Tregoodwell, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Camelford herritik milia t'erdi ekialdera dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7837873
# Tregorden

Tregorden, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Egloshayle parrokian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7837876
# Tregorrick

Tregorrick, kornubieraz: Tregorrek, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7837877
# Transbaikal

Transbaikal, Transbaikalia edo Zabaikal (errusieraz: Забайкалье, Zabaikalie), Dauria izenez ere deitua, Baikal aintziraren ekialdean dagoen erregioa da Errusian (izena ematen dio), Errusian. Dauria izena daur herriaeren jatorrizko lurraldea delako da. Emakume batek animalia berezi batzuei ematen die izena. Erregioak hartzen ditu Buriatiako errepublika, Zabaikal krai administratiboa eta Irkutsk probintziaren zati bat.
1.000 km inguru ditu iparraldetik hegoaldera, Patomeko mesetatik eta Iparraldeko Baikaleko mesetatik Errusia eta Mongolia arteko mugaraino. Eta, halaber, 1.000 km mendebaldetik (Baikal lakutik) ekialdera, Xilka ibaiaren eta Argun ibaiaren arteko elkargunera, Amur ibaia osatzen dutelarik puntu horretan. Transbaikaleko estepak eta hezeguneak Dauriako Erreserba Naturalak babesten ditu. Erreserba hori «Dauriako paisaiak» izeneko lekuaren parte delarik halaber, UNESCOk Gizateriaren Ondare gisa inskribatua 2017an.

## Historia

Tsarren garaian, Nertxinsk (lehenbizi) eta Txita geroago hiriburua zituen oblast eskualde bat izan zen.
Iraultza sobietarra gertatu ondoren, Errusiako Gerra Zibilaren kontestuan, 1918ko maiatzean, ataman kosako batek, Grigori Semenovek (1890-1946) Transbaikalko behin-behineko gobernu bat osatu zuen, buriatiarrek sorturiko Buriat Ulus izeneko entitatearekin batera. Estatu Batuen, Frantziaren eta Japoniaren laguntzarekin, sobietar komunisten kontrako kontrabotere pseudo-independente bat (japoniarren babes militarrarekin) izan zen 1920ko apirilera arte, non sobietar kontrolpean geratu zen.

## Erreferentziak

* ↑ «World Heritage Committee inscribes three natural sites and one extension on UNESCO’s World Heritage List» News (UNESCO).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q644111
* Multimedia: Transbaikal / Q644111
# Transdev ATCRB

Transdev Urbain Pays Basque, normalean Transdev ATCRB (Association de transport en commun de la région basque) bere markaz deitua, Donibane Lohizunen egoitza duen garraio-enpresa da. 2004an sortua, Transdev enpresaren filiala da. Chronoplus sarea ustiatzen du Baiona eta Hendaia artean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3537447
# Transdev

Transdev, lehen Veolia Transdev deitua, Frantziako garraio-enpresa multinazionala da, garraio publikoaren arloan lan egiten duena. 2020ko azaroan 17 herrialdetan lan egiten zuen Issy-les-Moulineauxen du egoitza. 83.000 langile inguru ditu.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q104185516
* Multimedia: Transdev / Q104185516
# Transavantgarde

Transavantgarde (italieraz: Transavanguardia, euskaraz: «abangoardia haratago») Postmodernitatearen arte-mugimendu italiarra da. Kontzep Achille Bonito Oliva kritikariak margolari talde batentzat sortu zuen, 1979an. Transavantgarde, berez, 80. hamarkadan sortu zen. Kronologikoki Neoespresionismotik gertu dago.

## Partaideak

* Sandro Chia
* Horacio de Sosa Cordero
* Enzo Cucchi
* Francesco Clemente
* Nicola De Maria
* Mimmo Paladino
Hauekin batera Jannis Kounellis artista greziarra aipatu izan da.

## Ezaugarri batzuk

* Eklektizismo subjektiboa.
* Margolaritzaren lengoaia klasikoaren itzulera.
* Gai mitologikoak: ziklope, minotauro. Gai heroikoak.
* Kromatismo handia, oso espresiboa.
* "Nomadismo"a: artistak erabateko askatasuna du edozein garaiko eraginak erabiltzeko.
* Irudi figuratiboak.
* Gustukoa dute zatikatuak agertzen diren elementuak, esaterako arte-lan zaharren zatiak.
* Haien eragin nagusia Manierismoan, Pizkundean eta Barrokoan dago.
* Ez dute Abangoardia onartzen baina haien elementuak erabiltzen dituzte.
* Artista indibidualistak dira: ez dute gizartea zein artea aldatu nahi.

## Ikus, gainera

* Neoespresionismo
* Arte garaikide

## Kanpo estekak

* Datuak: Q224885
# Transbordadore-zubi

Transbordadore-zubia bi dorreren artean zabaltzen den egitura batetik ibilgailuak eta jendea garraiatzeko plataforma bat zintzilik jarriz osatutako zubia da. Zubi arrunt bat baino merkeagoa zen itsas trafikorako galibo bererako. Trakzioa, itsasertzetik kable bidez kontrolatua, lehenik lurrun makina batek ematen zuen, eta, laster, motor elektriko batek.
Munduko lehen transbordadore-zubia, Bizkaiko zubia, Alberto Palacio euskal arkitekto eta ingeniariak diseinatu eta Ferdinand Arnodin ingeniari frantsesarekin batera eraiki zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hiztegi terminologikoa] [2002]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q506412
* Multimedia: Transporter bridges / Q506412
# Transduktore

Transduktorea korronte alterno baten potentzia potentzia mekaniko edo akustiko, edo alderantziz, soinu-uhin baten edo dardara baten presioa seinale elektriko bihurtzeko gai den tresna elektromekanikoa. Transduktore ezagunak dira: mikrofonoak, bozgorailuak, eta ultrasoinuzko uhinak sortzen dituzte aparatuak. Serbomekanismoetan eta kontrol sistemetan ere oso erabiliak dira transduktoreak.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2016-10-28 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q215928
* Multimedia: Transducers / Q215928
# Transeptu

Transeptua arkitektura erlijiosoan, elizetako nabe nagusia zabaletara gurutzatzen duen nabea da.
Transeptua presbiterioa (edo korua, existitzen denean), eta luzetarako nabea edo nabeen artean ohi dago, bi espazio horien banaketa gune gisa. Bere etimologiak hala adierazten du, latinezko trans eta septum hitzetik baitator, hesia esan nahi duena, fededun soilen eta klerikoek bakarrik erabil dezaketen presbiterioaren artean jarritako oztopo bat dela adierazi nahi delarik.
Nabea eta transeptua gurutzatzen diren tokia gurutzadura da. Honen gainean jartzen dira zinborioa eta kupula.
Nabeak eta transeptuak neurri berekoak direnean eta erdian gurutzatzen direnean, gurutze greziar formako oinplanoa lortzen da. Ohikoagoa den moduan, nabea transeptua baino luzeagoa bada, eta gurutzatze tokia burutik hurbilago baldin badago, orduan, oinplanoa, gurutze latindar formakoa da.
Arkitektura erromanikoan gurutze latindar formako oinplanoa da: transeptua nabearen zabalera baino luzeagoa da, transeptuaren besoak alboetatik irteten dira, eta kanpoaldean nabarmentzen dira. Geroagoko arkitekturan transeptuaren luzera eta nabeen zabalera osoa berdindu zen, kanpotik hori nabarmentzerik ez zegoelarik, barnean argi ikusten zen arren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q202949
* Multimedia: Transepts / Q202949
# Transavia.com

Transavia.com Europan dagoen kostu baxuko hegaldi konpainia da. Bere egoitza nagusia Amsterdam-Schiphol aireportua aireportuan dago, eta Euskal Herrian Biarritz-Angelu-Baionako aireportutik lan egiten du.
Air France-KLM enpresa da airelinaren jabea.

## Hegaldiak
### Euskal Herria
#### Biarritz-Angelu-Baionako aireportua

       Udan: Rotterdameko aireportua

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) (Gaztelaniaz) Airelinearen webgunea.
* Datuak: Q246952
* Multimedia: Transavia / Q246952
# Transcendence (2014ko filma)

Transcendence (euskaraz Transzendentzia), 2014ko Wally Pfister estatubatuarrak zuzendutako zientzia-fikziozko thriller film bat da. Johnny Depp, Morgan Freeman, Rebecca Hall, Paul Bettany, Kate Mara, Cillian Murphy eta Cole Hauser aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Will Caster (Johnny Depp) doktorea adimen artifizialaren arloan espezializatutako ikertzaile prestigiotsua da, eta adimen kolektiboa eta giza emozioak konbinatzen dituen manika sentsitibo baten sorkuntza lanean dabil. Bere esperimentu polemikoek ospetsu egin dute, baina baita teknologiaren aurkako erradikalenen jomuga nagusi ere. Evelyn (Rebecca Hall) emaztea eta MaxWaters (Paul Bettany) lagunmina Willen lankideak dira, baina haiek beren buruei, Willek ez bezala, makina hori eraikitzea komeni denaren galdera morala egiten diete. Will ek atentatu bat jasatean, Evelyn eta berak ustekabeko ondorioak ekar ditzazkeen erabakia hartuko dute.

## Aktoreak

* Johnny Depp: Will Caster doktorea
* Rebecca Hall: Evelyn Caster
* Paul Bettany: Max Waters
* Kate Mara: Bree
* Cillian Murphy: Donald Buchanan
* Morgan Freeman: Joseph Tagger
* Cole Hauser: Stevens kolonela
* Clifton Collins, Jr.: Martin
* Cory Hardrict: Joel Edmund
* Josh Stewart: Paul

## Kanpo loturak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
# Theclini

Theclini Lycaenidae familiako tximeleta leinu bat da. Theclinae subfamiliaren barruan dago, baina genero guztiak ez dira leinu batean sartu oraindik. Hori dela eta, hemen azaltzen diren generoak behin-behinekoak dira.

## Generoak

* Amblopala
* Antigius
* Araragi
* Artopoetes
* Austrozephyrus
* Chaetoprocta
* Chrysozephyrus
* Cordelia
* Coreana
* Esakiozephyrus
* Euaspa
* Favonius - Quercusia barne
* Goldia
* Gonerilia
* Habrodais
* Howarthia
* Hypaurotis
* Iozephyrus
* Iratsume
* Japonica
* Laeosopis
* Leucantigius
* Nanlingozephyrus
* Neozephyrus
* Protantigius
* Proteuaspa
* Quercusia
* Ravenna
* Saigusaozephyrus
* Shaanxiana
* Shirozua
* Shizuyaozephyrus
* Sibataniozephyrus
* Teratozephyrus
* Thecla
* Thermozephyrus
* Ussuriana
* Wagimo
* Yamamotozephyrus
* Yamatozephyrus

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Uchida, Akihiko; Imafuku, Michio. (2017). «Ecological and phylogenetic perspectives on wing stiffness in nine Theclini species (Lepidoptera: Lycaenidae)» Entomological Science 20 (1): 7–14. doi:10.1111/ens.12204. ISSN 1479-8298. (Noiz kontsultatua: 2022-02-03).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2161183
* Multimedia: Theclini / Q2161183
* Espezieak: Theclini
# Thecodontosaurus

Thecodontosaurus dinosauro espezie bat izan zen. Bere izenak "hortz txikidun musker zaharra" esan nahi du. Triasiko gorenean bizi zen. Hiru metro inguru zituen eta belarjalea zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q131300
* Multimedia: Thecodontosaurus / Q131300
* Espezieak: Thecodontosaurus
# Thecla

Thecla honakoa izan daiteke:
* Tekla Ikoniokoa, santua.
* Thecla, tximeleta generoa.
# Thecla (tximeleta)

Theckla Lycaenidae familiako tximeleta genero bat da. Johan Christian Fabriciusek deskribatu zuen 1807an. Paleartikoan aurki daitezke.

## Espezieak

Espezie asko daude barnean, besteak beste:
* Thecla betulae (Linnaeus, 1758) -
* Thecla betulina Staudinger, 1887
* Thecla ohyai Fujioka, 1994
* Thecla chalybeia, De Nicéville 1892
* Thecla hemon (Cramer, 1775) Cramer, 1775
* Thecla leechii, De Nicéville 1892
* Thecla letha, (Watson, 1896)
* Thecla pavo, (De Nicéville, 1887)
* Thecla ziha, (Hewitson, 1865)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q633744
* Multimedia: Thecla / Q633744
* Espezieak: Thecla
# Thecostraca

Tecostrazeoak (Thecostraca) krustazeoen azpiklasea da, Maxillopoda klasekoa. Haien artean lanpernak eta balanoak, espezie parasito batzuk (Ascothoracida) eta Facetotecta, oraindik ondo ezagutzen ez diren espezieak. Orokorrean 1.300 espezie ezagutzen dira.

## Ezaugarriak

Azpiklase honen animaliek xareta organuak dituzte, kutikularen organu kimiorrezeptore bereziak, alegia. Organu horiek Tecostrazeoek bakarrik dituzte. Halaber, pupa egoeraren amaieran antenula atzitzaileak dituzte; horiek kokatzeko eta substratuan atxikitzeko erabiltzen dituzte, helduen garapena aurrera eramateko.

## Sailkapena

Martin & Davis-en arabera hiru infraklase bereizi zituzten; horien artean Cirripediakoak espezie gehienak biltzen ditu, 1.200 inguru:
* Ascothoracida infraklase - Anthozoen eta Ekinodermatuen parasitoak.
* Cirripedia infraklase - lanpernak eta balanoak.
** Acrothoracica superordena
** Rhizocephala superordena
** Thoracica superordena
* Facetotecta infraklase

## Erreferentziak

* ↑ Brusca, R. C. & Brusca, G. J., 2005. Invertebrados, 2, edizioa. McGraw-Hill-Interamericana, Madril, XXVI+1005 or. ISBN 0-87893-097-3.
* ↑ https://web.archive.org/web/20091229075346/http://web.vims.edu/tcs/LACM-39-01-final.pdf

## Kanpo estekak

* Datuak: Q150628
* Multimedia: Thecostraca / Q150628
* Espezieak: Thecostraca
# Thectophila

Thectophila Cosmopterigidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Thectophila acmotypa da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Thectophila acmotypa | | daturik gabe |
| Thectophila plagiaula | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7777665
* Espezieak: Thectophila
# Thecobathra

Thecobathra Yponomeutidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Thecobathra acropercna da.

## Espezieak

| Espeziea | Egoera |
| Thecobathra acrivalvata | daturik gabe |
| Thecobathra acropercna | daturik gabe |
| Thecobathra albana | daturik gabe |
| Thecobathra anas | daturik gabe |
| Thecobathra argophanes | daturik gabe |
| Thecobathra argophenes | daturik gabe |
| Thecobathra badagongshana | daturik gabe |
| Thecobathra basilobata | daturik gabe |
| Thecobathra bidentata | daturik gabe |
| Thecobathra casta | daturik gabe |
| Thecobathra chiona | daturik gabe |
| Thecobathra cuneata | daturik gabe |
| Thecobathra delias | daturik gabe |
| Thecobathra dilechria | daturik gabe |
| Thecobathra eta | daturik gabe |
| Thecobathra flavida | daturik gabe |
| Thecobathra heppneri | daturik gabe |
| Thecobathra kappa | daturik gabe |
| Thecobathra kurokoi | daturik gabe |
| Thecobathra lambda | daturik gabe |
| Thecobathra latibasis | daturik gabe |
| Thecobathra longisaccata | daturik gabe |
| Thecobathra magnidentalis | daturik gabe |
| Thecobathra meniscata | daturik gabe |
| Thecobathra microsignata | daturik gabe |
| Thecobathra minuta | daturik gabe |
| Thecobathra minutiprocessa | daturik gabe |
| Thecobathra nakaoi | daturik gabe |
| Thecobathra nivalis | daturik gabe |
| Thecobathra odontoidea | daturik gabe |
| Thecobathra ovata | daturik gabe |
| Thecobathra paranas | daturik gabe |
| Thecobathra paritetragona | daturik gabe |
| Thecobathra partinuda | daturik gabe |
| Thecobathra pauciguttata | daturik gabe |
| Thecobathra pectinacea | daturik gabe |
| Thecobathra setulosa | daturik gabe |
| Thecobathra sororiata | daturik gabe |
| Thecobathra taiwanensis | daturik gabe |
| Thecobathra tetragona | daturik gabe |
| Thecobathra yasudai | daturik gabe |
| Thecobathra yunnana | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7777650
* Espezieak: Thecobathra
# Thectardis

Thectardis Garai Ediakarikoan bizi izan ziren fosilen genero bat da. Espezie bakarra ezagutzen da, Thectardis avalonensis. Duela 575 eta 565 milioi urte artean bizi izan zen.

## Etimologia

Grezierazko thektos (zorrotza) eta ardis (geziaren punta) hitzen elkarketatik sortzen da.

## Aurkikuntza eta taxonomia

Thectardis Ternuako Mistaken Point aztarnategian aurkitu zen 2004 urtean. Dagoeneko 205 fosil aurkitu dira elkarrengandik 2 kilometotako distantziara dauden bi eremutan. Eremu bien estratuen artean 10 milioi urteko denbora tartea dago.

## Deskribapena

Fosilek itxura triangeluarra dute eta erdigunean depresio bat ageri da. Horrek animalia konikoa izango zela iradokitzen du. Diametroaren eta altueraren arteko ratioa 1:3 da estratu berrienetan eta 1:2'5 estratu zaharrenetan. Animaliaren hazkuntza oinarrian gertatzen zen.
Garaiko organismo sesilen artean handienetakoak izan ziren, 15 cm-ko luzera hartu baitzezaketen.

## Bizimodua

Lurrean finkaturik egongo zela uste da, lurrera ainguratzeko egiturarik aurkitu ez den arren. Ur korronteek Thectardis multzoak okertzen zituzten baina gorputz flexiblea bere onera itzultzen zen. Uretan suspentsioan zeuden partikuletaz elikatuko zela pentsatzen da.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 Anderson, Michael M.; Greentree, Carolyn; Gehling, James G.; Narbonne, Guy M.; Clapham, Matthew E.. (2004/11). «THECTARDIS AVALONENSIS: A NEW EDIACARAN FOSSIL FROM THE MISTAKEN POINT BIOTA, NEWFOUNDLAND» Journal of Paleontology 78 (6): 1031–1036. doi:10.1666/0022-3360(2004)0782.0.CO;2. ISSN 0022-3360. (Noiz kontsultatua: 2019-03-15).
* ↑ (Ingelesez) Clapham, Matthew E.. «Thectardis avalonensis: A new Ediacaran fossil from the Mistaken Point biota, Newfoundland» Journal … (Noiz kontsultatua: 2019-03-15).
* 1 2 (Ingelesez) Anderson, Michael M.; Greentree, Carolyn; Gehling, James G.; Narbonne, Guy M.; Clapham, Matthew E.. (2004/11). «Thectardis avalonensis: A new Ediacaran fossil from the Mistaken Point biota, Newfoundland» Journal of Paleontology 78 (6): 1031–1036. doi:10.1017/S0022336000043857. ISSN 0022-3360. (Noiz kontsultatua: 2019-03-15).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7777663
* Espezieak: Thectardis
# Treosa

Treosa ${\ce {C4H8O4}}$ formula duen monosakaridoa da, aldosa bat dena. Lau karbono dituenez tetrosa bat da.

## Ezaugarriak

Bi karbono asimetriko ditu eta teorikoki L eta D enantiomeroak dituen arren naturan D-Treosa baino ez da agertzen.

## Deribatuak

Treosaren deribatu bat azido treonikoa da. Karbonilo taldea oxidatu eta karboxiloa sortzen denez azido karboxilikoa bihurtzen da. Honen L-isomeroa C bitaminaren metabolito bat da.
Treosazko Azido Nukleikoa Albert Eschenmoserrek asmaturiko polimero genetiko artifiziala da. Azido nukleiko bat eratu zuen, oinarrizko gluzidoa treosa duena. Nukleasek degradatu ezin dutenez biologia sintetikoaren alorrean interes handia piztu du.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Englard, S; Seifter, S. (1986-07). «The Biochemical Functions of Ascorbic Acid» Annual Review of Nutrition 6 (1): 365–406. doi:10.1146/annurev.nu.06.070186.002053. ISSN 0199-9885. (Noiz kontsultatua: 2018-11-02).
* ↑ (Ingelesez) Yu, Hanyang; Zhang, Su; Chaput, John C.. (2012-01-10). «Darwinian evolution of an alternative genetic system provides support for TNA as an RNA progenitor» Nature Chemistry 4 (3): 183–187. doi:10.1038/nchem.1241. ISSN 1755-4330. (Noiz kontsultatua: 2018-11-02).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q423233
* Multimedia: Threose / Q423233
Karbono hidratoak :
MonosakaridoakDiosakAldosak: GlikolaldehidoaTriosakAldosak: Glizeraldehidoa Zetosak: DihidroxiazetonaTetrosakAldosak: Eritrosa • Treosa Zetosak: EritrulosaPentosakAldosak: Arabinosa • Erribosa • Lixosa • Xilosa Zetosak: Erribulosa • XilulosaHexosakAldosak: Alosa • Altrosa • Galaktosa • Glukosa • Gulosa • Idosa • Manosa • Talosa Zetosak: Fruktosa • Psikosa • Sorbosa • TagatosaHeptosakZetosak: Manoheptulosa • SedoheptulosaDeribatuakDesoxiazukreakDesoxirribosa • RamnosaAminoazukreakGalaktosamina • Glukosamina • N-Azetilgalaktosamina • N-AzetilglukosaminaAzukre azidoakAzido galakturonikoa • Azido glukonikoa • Azido glukuronikoaAzukre alkoholikoakArabitola • Glizerola • Inositola • Manitola • SorbitolaOligosakaridoakDisakaridoakIsomaltosa • Kitobiosa • Laktosa • Laktulosa • Maltosa • Sakarosa • Trehalosa • Turanosa • ZelobiosaTrisakaridoakErrafinosa • Maltotriosa • MelezitosaGainerakoakDestrina (+ Maltodestrina+ Ziklodestrina) • Estakiosa • FruktooligosakaridoakPolisakaridoakHomopolisakaridoakAlmidoia (Amilosa + Amilopektina) • Glukogenoa • Kitina • Kitosanoa • Zelulosa • InulinaHeteropolisakaridoakAgar-agarra • Azido hialuronikoa • Glikosaminglukanoa • Hemizelulosa • Heparina • Kondroitina • Pektina Glukolipidoak • Lipopolisakaridoak • Glikoproteinak • Peptidoglikanoak :
# Treowen

Treowen, galesez: Tre-owen, Galesko XVII. mendeko landetxe bat da, Monmouthshire konderrian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1323863
* Multimedia: Treowen / Q1323863
# Trepanazio

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Trepanazioa buru-hezurra trepano izeneko kirurgia tresnaz zulatzeko ebakuntza da. Oso ebakuntza arriskutsua denez, egoera guztiz larrietan (garuneko tumoreak, hematoma handiak) egin ohi da, burezurraren barneko presioa gehiegizkoa denean. Antzinatik ezagutzen den ebakuntza da; historiaurretik, hain zuzen ere, garai hartako burezur trepanatuak (eta, tresneria guztiz primitiboa izan arren, ongi sendatuak) aurkitu baitira.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2018-4-8 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q472953
* Multimedia: Trepanation / Q472953
# Treppo Carnico

Treppo Carnico Italiako udalerri bat da. Udineko probintzian kokatuta dago, Friuli-Venezia-Julia eskualdean. 607 biztanle ditu, 18,74 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Treppo Carnicok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ligosullo Paluzza Paularo Arta Terme

## Kanpo estekak

* Datuak: Q53385
* Multimedia: Treppo Carnico / Q53385
# Treplin

Treplin Alemaniako udalerria da. Brandenburgo estatuan kokatuta dago, [[Märkisch-Oderland (barrutia)|Märkisch-Oderland]] barrutian. 2014an 382 biztanle zituen 11,35 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q583014
* Multimedia: Treplin / Q583014