OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Pindo (mendiak)

Pindo (antzinako grezieraz: Πίνδος) Grezia iparraldeko mendikate bat da, iparraldetik hegoaldera doana 160 kilometrotan zehar, Itsaso Jonikoa eta Egeoaren artean, herrialdearen erdialdea osatuz, eta, antzinatean, sarri, "Greziako bizkarrezurra" deitzen zitzaion. Balkanen eratorpentzat hartzen dira. Mendikate honetako tontorrik garaiena, Smolikas mendia da, 2637 metroko garaiera hartzen duena.
Antzina, Tesalia eta Epiro arteko muga osatzen zuen eta Atamaniaren muga adierazten zuen. Iparraldeko zatia Lacmon edo Lacmos deitua izan zen eta Greziako bost ibai garrantzitsuren iturburu zen: Haliakmon, Peneo, Akeloo, Arakto eta Aous. Aurrekoaren hegoaldean zegoen zatia, Cercetion deitua izan zen, oraindik hegoalderago zegoen zatia Tinfresto deitua izan zen (gaur egun Velúkhi) eta Oti eta Eta kateetan banatuta zegoen. Hegoalderago, bi adarretan banatzen zen, Pindo mendien zatitzat hartzen ez zirenak.
Erromatar eta bizantziar jabetzakoa, Erdi Aroan, eslaviar eta bulgariarren esku erori zen, eta, beranduago, 1205ean Epiroko Despoterriarena, azkenik, otomandarren esku erortzeko. 1913an, Greziara pasa zen, Balkanetako Gerra amaitu ondoren. Bigarren Mundu Gerran, Pindo mendien lurraldean, Pindoko Printzerria eta Mazedoniako Voivodia ezarri zen.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Europako toponimia fisikoa. .
* ↑ Salmon, T.. (2006). The Mountains of Greece: The Pindos Mountains. Cicerone Press ISBN 978-1-85284-440-0..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q201582
* Multimedia: Pindus / Q201582
# Pindobaçu

Pindobaçu Brasilgo udalerri bat da, Bahiako estatuan kokatua. 19.083 biztanle ditu 496,282 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Bahiako estatua

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1794448
* Multimedia: Pindobaçu / Q1794448
# Pindo mendia

Pindo mendia (galiziera eta gaztelaniaz Monte Pindo, A Moa ere baderitzo) Espainiako Galizia autonomia erkidegoan dagoen Coruñako probintziako Carnota udalerrian kokatutako mendi bat da. Granitoz osatua dago eta 627 metroko garaiera du. Galiziar mitologiaren inguruko hainbat kondairekin lotura du.

## Iruditegia

* O Guerreiro («gerraria»).
* O Guerreiro.
* Fisterra lurmuturra, gailurretik ikusita.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q35644
* Multimedia: Monte Pindo / Q35644
# Pindoba

Pindoba Brasilgo udalerri bat da, Alagoas estatuan kokatua. 2.731 biztanle ditu 117,085 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Alagoas

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1800867
* Multimedia: Pindoba / Q1800867
# Pindorama do Tocantins

Pindorama do Tocantins Brasilgo udalerri bat da, Tocantins estatuan kokatua. 4.478 biztanle ditu 1.559,086 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Tocantins

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1800896
* Multimedia: Pindorama do Tocantins / Q1800896
# Pindoko poni

Pindoko ponia, (grezieraz: "αλογάκι της Πίνδου"), Greziako Pindo mendietako bertako zaldi arraza bat da. Tesalonikan eta Epiro eskualdetan hedatzen da, horregatik tesaloniar zaldia deitzen dute baita ere. Bere tamainagatik ponien sailkapen taldean sartzen da.
Pindoko ponia Balkanetako zaldi arrazen artean kokatzen da. Bertan Albaniako ponia, Aénos, Arravani, Peneiako ponia, Skyros ponia Krk-ko uharteko ponia, zein Bosniako poniak daude.
Poni arraza hau bai zela zalditzat, zamaberetzat edota baserriko lanetan laguntzeko erabilia izan da.

## Arrazaren jatorri eta historia

Adituen ustez Pindoko poniak herri eszitek Greziara ekarritako ponien ondorengoak dira. Eszitak zaldunen herri ospetsua izan zen. Pindoko poniak seguraski antzinako greziarrek garatutako Tesalonikako zaldi zaharren ondorengoak dira. Poni hauek oso gutxi aldatu dira mendeetan zehar.

## Bibliografia

* Egilea: Springate, Lynda. "Twenty-five: Principal Pony Breeds of the World". The Encyclopedia of the Horse (reprint ed.). New York: Crescent Books. 205. horrialdea, s.v. "Pindos Pony". ISBN 0-517-18461-3.
* "Guide Vert Les Chevaux". Egilea, Maurizio Bonganni.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Arrazari buruzko artikuloa
* Datuak: Q94070
* Multimedia: Pindos pony / Q94070
# Pindoretama

Pindoretama Brasilgo udalerri bat da, Ceará estatuan kokatua. 23.345 biztanle ditu 75,14 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Ceará

## Kanpo estekak

* Datuak: Q948079
* Multimedia: Pindoretama / Q948079
# Pipermorro

Pipermorroa piper mota bat da, ezagunena eta hedatuena. Hainbat kultibar ditu: gorriak, horiak, laranjak, berdeak, eta abar. Pipermorroak (tomatea bezala) Mexiko, Erdialdeko Amerika eta Hego Amerikako iparraldekoak dira. Gaur egun, Txina da fruitu horren ekoizlerik handiena.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hipermerkatuetako Produktuak Hiztegia] [2009]
* ↑ Euskalterm: [Hiztegi Terminologikoa] [2003]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1548030
* Multimedia: Bell peppers / Q1548030
# Piperheugh

Piperheugh, Piper's-Heugh edo Piperhaugh, Eskoziako herrixka bat da, Stevenston parrokia zibilean eta Iparraldeko Ayrshire konderrian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7197339
* Multimedia: Piperheugh / Q7197339
# Piperhill

Piperhill, Eskoziako Highland eskualdeko udalerri bat da, Nairn barrutian dago. Nairn udalerritik 4 milia hegoaldera dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1975432
* Multimedia: Piperhill / Q1975432
# Piperrada

Piperrada euskal sukaldaritzan haragia edota arrainarekin bat zerbitzatzeko ohikoa den platera da. Bere izenak ongi dioen arabera osagari nagusi bezala piperra du.
Kazola batean barazki eta ortuari ezberdinak gorritu arte egostean datza. Barazki ezberdinak erabili litezke baina piperra ezinbestekoa da. Erabiltzen diren osagarrietako batzuk honako hauek dira:
* Piper berdea
* Piper gorria (Ipar Euskal Herrian Ezpeletako piperra) erabili ohi da.
* Tipula
* Tomatea
Kazolari arrautza bat gehitu eta hau mamitu ondoren lehen plater bezala ere zerbitzatu liteke.
Plater honen osagaien koloreek ikurrinaren koloreen parekideak dira.

## Erreferentziak

* 1 2 Larousse, 804. orr.

## Bibliografia

* Larousse Gastronomique (1998). Paris: Larousse-Bordas. ISBN 2-03-507300-6

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1555816
* Multimedia: Piperade / Q1555816
# Pipermin

Pipermina piper gorri mehe luzea da, oso mina. Solanaceae familiako eta Capsicum generoko zenbait kide izendatzeko erabiltzen dute izena, batez ere Capsicum anuum. Ameriketan jatorria dute. baina kolondar trukaketaren ondorioz mundu osora zabaldu da.

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
* ↑ www.thenibble.com. Chile Pepper History & Chile Pepper Glossary. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q165199
* Multimedia: Chili peppers / Q165199
# Piperrak

Piperrak Erriberako punk musika taldea da. 1990eko hamarkadan bi disko kaleratu zituzten. Haien kantetan koro asko eta melodia errepikakorrak sartzen dituzte. Errebindikazioak jai doinuan bildurik, taldea desegin ostean ere (1999) maiz entzuten ziren haien kantak herriko jaietan. 2007ko urtarrilaren 13an eszenatokietara itzuli ziren, lehen kontzertua Hatortxu Rocken egin zuten. Lehengo taldetik mantendu ez zen bakarra gitarra-jotzailea izan zen.

## Taldekideak

* Josetxu: ahotsa
* Txitxarro: baxua
* Rufo: bateria
* Fermin: gitarra

## Diskografia
### Maketak

* Ahórkate, 1990
* Amama eta Aitona
* La hora 0
* We don't care (Last Rites taldearen moldaketa)
* Deskontrol
* Vº zentenario
* Demokrazia
* Anarkía
* Desenlace Fatal
* Otra víctima Más
* Ahórkate
* Piperrak
* La ribera R'N'R, 1992
* Potrotaino
* Okupados
* Iruñea 6 de Julio (Snuffren "Do Nothing" abestiaren moldaketa)
* El político
* Mi primer amor
* Bush Satán
* Gora Sartaguda
* La ribera rokanrol

### Diskoak

* Arde Ribera, Discos Suicidas, 1994
* Odio
* Ilargi Betea
* Democracia
* ¡Basta ya!
* Bush Satán
* Gora Sartaguda
* Ke le voy a hacer
* Akatu
* Kualkier día
* Mi primer amor
* Potrotaraino
* Bitxo raro
* Iruñea 6 de julio (Snuffren "Do Nothing" abestiaren moldaketa)
* Piperrak
* Antimilitar-Antisocial
* Los Muertos de Siempre, Discos Suicidas, 1996
* Revolución
* En Txiapas
* Zoofilia
* La Hora 0
* Autosuficiencia (Parálisis Permanente taldearen moldaketa)
* Beste Biktima Bat
* Okupados
* Ahórkate
* Julián
* A la mierda
* Deskontrol
* Kondenados
* Anarkia

### DVD

* Kualkier día, Gor Diskak, 2003

### CD/DVD

* La Kemos Liau, Autoekoiztuta, 2009, Zuzeneko CD + DVD

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1427841
# Piperton (Tennessee)

Piperton Ameriketako Estatu Batuetako hiri bat da. Fayette konderrian dago, Tennessee estatuan. 2.263 biztanle ditu, 70,745741 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Fayette konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1849287
# Prisma triangeluar

Prisma triangeluarra :
| Taldea | Prismak |
| Aurpegi kopurua | 5 |
| Ertz kopurua | 9 |
| Erpin kopurua | 6 |
| Aurpegiak | Hirukiak eta paralelogramoak |
| Erpin-konfigurazioa | 4.4.3 |
| Simetria-taldea | D$_{3h}$ |
| schläfli sinboloa | t{2,3} edo {3}x |
| Propietateak | Erdierregularra, ganbila |
| Poliedro duala | Bipiramide triangeluarra |
Geometrian, prisma triangeluarra oinarri triangeluarreko prisma da. Prisma triangeluarra pentaedro bat da, 5 aurpegi (2 hiruki eta 3 paralelogramo), 9 ertz eta 6 erpin dituena.

## Irudiak

| Irudi gardena | Erpin-irudia |

## Ikus, gainera

Prisma uniformeak :
| 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | ... |

## Ikus, gainera

* Prisma optikoa

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Weisstein, Eric W.: "Triangular prism" MathWorld-en.
* Datuak: Q1193827
* Multimedia: Triangular prisms / Q1193827
# Prisma pentagonal gehitu

Prisma pentagonal gehitua :
| Taldea | Johnsonen solidoak J$_{51}$ – J$_{52}$ – J$_{53}$ |
| Aurpegi kopurua | 4 hiruki 4 karratu 2 pentagono |
| Ertz kopurua | 19 |
| Erpin kopurua | 11 |
| Erpin-konfigurazioa | 2+4(4$^2$.5) 1(3$^4$) 4(3$^2$.4.5) |
| Simetria-taldea | C$_{2v}$ |
| Propietateak | Ganbila |
| Poliedro duala | - |
| Garapena ||
Geometrian, prisma pentagonal gehitua Johnsonen solidoetako bat da (J$_{52}$), prisma pentagonal bati piramide karratu bat (J$_1$) gehituz eraiki daitekeena, haren ekuatore-aurpegietako bati lotuz.
Johnsonen solidoak 92 dira; eta Norman Johnson-ek izendatu eta deskribatu zituen, 1966an.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Weisstein, Eric W.: "Augmented pentagonal prism" MathWorld-en.
* Datuak: Q327700
# Prisma triangeluar gehitu

Prisma triangeluar gehitua :
| Taldea | Johnsonen solidoak J$_{48}$ – J$_{49}$ – J$_{50}$ |
| Aurpegi kopurua | 6 hiruki 2 karratu |
| Ertz kopurua | 13 |
| Erpin kopurua | 7 |
| Erpin-konfigurazioa | 2(3.4$^2$) 1(3$^4$) 4(3$^3$.4) |
| Simetria-taldea | C$_{2v}$ |
| Propietateak | Ganbila |
| Poliedro duala | - |
| Garapena ||
Geometrian, prisma triangeluar gehitua Johnsonen solidoetako bat da (J$_{49}$), prisma triangeluar bati piramide karratu bat (J$_1$) gehituz eraiki daitekeena, haren ekuatore-aurpegietako bati lotuz.
Johnsonen solidoak 92 dira; eta Norman Johnson-ek izendatu eta deskribatu zituen, 1966an.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Weisstein, Eric W.: "Augmented triangular prism" MathWorld-en.
* Datuak: Q1615430
# Prismatiko (argipena)

Prismatiko hitzak adiera zenbait ditu:
* prismatiko, prima forma duena;
* prismatikoak, urrutiko objektuak ikisteko bi leiarrek osaturiko tresna optikoa (hau da, tresna optiko binokular bat).
# Prisma pentagonal

Prisma pentagonala :
| Taldea | Prismak |
| Aurpegi kopurua | 7 |
| Ertz kopurua | 15 |
| Erpin kopurua | 10 |
| Aurpegiak | Pentagonoak eta paralelogramoak |
| Erpin-konfigurazioa | 4.4.5 |
| Simetria-taldea | D$_{5h}$ |
| schläfli sinboloa | t{2,5} edo {5}x |
| Propietateak | Erdierregularra, ganbila |
| Poliedro duala | Bipiramide pentagonala |
Geometrian, prisma pentagonala oinarri pentagonaleko prisma da. Prisma pentagonala heptaedro bat da, 7 aurpegi (2 pentagono eta 5 paralelogramo), 15 ertz eta 10 erpin dituena.

## Irudiak

| Irudi gardena | Erpin-irudia |

## Ikus, gainera

Prisma uniformeak :
| 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | ... |

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Weisstein, Eric W.: "Pentagonal prism" MathWorld-en.
* Datuak: Q1067731
* Multimedia: Prisms with 5-gonal base / Q1067731
# Prisma pentagonal birgehitu

Prisma pentagonal birgehitua :
| Taldea | Johnsonen solidoak J$_{52}$ – J$_{53}$ – J$_{54}$ |
| Aurpegi kopurua | 8 hiruki 3 karratu 2 pentagono |
| Ertz kopurua | 23 |
| Erpin kopurua | 12 |
| Erpin-konfigurazioa | 2(4$^2$.5) 2(3$^4$) 2x4(3$^2$.4.5) |
| Simetria-taldea | C$_{2v}$ |
| Propietateak | Ganbila |
| Poliedro duala | - |
| Garapena ||
Geometrian, prisma pentagonal birgehitua Johnsonen solidoetako bat da (J$_{53}$), prisma pentagonal bati bi piramide karratu (J$_1$) gehituz eraiki daitekeena, haren ekuatore-aurpegietako biri lotuz.
Johnsonen solidoak 92 dira; eta Norman Johnson-ek izendatu eta deskribatu zituen, 1966an.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Weisstein, Eric W.: "Biaugmented pentagonal prism" MathWorld-en.
* Datuak: Q1615529
# Prisma triangeluar birgehitu

Prisma triangeluar birgehitua :
| Taldea | Johnsonen solidoak J$_{49}$ – J$_{50}$ – J$_{51}$ |
| Aurpegi kopurua | 10 hiruki 1 karratu |
| Ertz kopurua | 17 |
| Erpin kopurua | 8 |
| Erpin-konfigurazioa | 2(3$^5$) 2(3$^4$) 4(3$^3$.4) |
| Simetria-taldea | C$_{2v}$ |
| Propietateak | Ganbila |
| Poliedro duala | - |
| Garapena ||
Geometrian, prisma triangeluar birgehitua Johnsonen solidoetako bat da (J$_{50}$), prisma triangeluar bati bi piramide karratu (J$_1$) gehituz eraiki daitekeena, haren ekuatore-aurpegietako biri lotuz.
Johnsonen solidoak 92 dira; eta Norman Johnson-ek izendatu eta deskribatu zituen, 1966an.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Weisstein, Eric W.: "Biaugmented triangular prism" MathWorld-en.
* Datuak: Q1660639
# Prisma triangeluar trigehitu

Prisma triangeluar trigehitua :
| Taldea | Johnsonen solidoak J$_{50}$ – J$_{51}$ – J$_{52}$ |
| Aurpegi kopurua | 14 hiruki |
| Ertz kopurua | 21 |
| Erpin kopurua | 9 |
| Erpin-konfigurazioa | 3(3$^4$) 6(3$^5$) |
| Simetria-taldea | D$_{3h}$ |
| Propietateak | Ganbila, deltaedroa |
| Poliedro duala | Asoziaedroa K$_5$ |
| Garapena ||
Geometrian, prisma triangeluar trigehitua Johnsonen solidoetako bat da (J$_{51}$), prisma triangeluar bati hiru piramide karratu (J$_1$) gehituz eraiki daitekeena, haren hiru ekuatore-aurpegiei lotuz. Deltaedroetako bat da
Johnsonen solidoak 92 dira; eta Norman Johnson-ek izendatu eta deskribatu zituen, 1966an.

## Formulak

Prisma triangeluar trigehituaren aurpegi guztiak erregularrak badira, eta ertzaren luzera $a$, gainazalaren azalera ($A$) eta bolumena ($V$) formula hauen bidez kalkula daitezke:
$A={\frac {7{\sqrt {3}}}{2}}a^{2}$
$V={\frac {1}{4}}\left(2{\sqrt {2}}+{\sqrt {3}}\right)a^{3}$

## Poliedro duala

Prisma triangeluar trigehituaren duala 5. ordenako azosiaedroa da.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Weisstein, Eric W.: "Triaugmented triangular prism" MathWorld-en.
* Datuak: Q2444950
* Multimedia: Triaugmented triangular prism / Q2444950
# Prismatikoak

Prismatikoak urrutiko objektuak ikusteko tresna optiko binokularra, hau da, bi leiarrek osaturikoa. Bi leiarrei esker, prismatikoek gizakiaren begien ikusmen estereoskopikoa ahalbidetzen dute.

## Funtzionamendua

Begi hutsez ondo ikusten ez diren objektuak urrutira ikusteko balio du tresna honek. Argiak lenteak zeharkatzen dituenean lortzen da hedapena. Prismek irudia zuzentzen dute posizio egokian jarriz, barne-islapen osoaren printzipioaren bidez, teleskopioek ez bezala, alderantziko irudia erakusten baitute. Tradizioz, modelo gehienek bi prisma "porro" erabiltzen dituzte. Kamera bakoitzeko okularra ez dago objektiboarekin lerrokatuta, eta prismak argia S forman islatzen du okularrerantz.
Eredu askok okularren arteko distantzia erabiltzailearen aurpegira egokitzeko aukera ematen dute. Irudia enfokatzeko biratzen den fokuratze-gurpil bat ere badute. Oro har, eskuineko okularrak dioptrika zuzentzen duen eraztuna du, eta biratu egiten da ezkerreko okularrean dioptria desberdina lortzeko eta bi begiekin behatutako irudia are gehiago hobetzeko.
Gainera, teleskopio errefraktore txikiak direnez, euste-hodia laburtzeko eta alderantzizko ikusmena saihesteko prisma sistema bat dutenez, teleskopio batek baino ahalmen txikiagoa dute handitzeko, baina ikuseremu handiagoa dute. Bibrazioak saihesteko argazki-tripode batean finkatzea komeni da.
Binokularrek lenteak eta prismak konbinatzen dituzte irudiak handitzeko. Lenteek argia bideratzen dute eta handitutako irudia behatzailearen begietara bideratzeko aukera ematen dute.
Prismei esker, irudiak bi begietatik bereizitako ardatzetatik atera daitezke, ikusten denaren sentsazio estereoskopikoa edo erliebekoa handituz. Lente edo prismek argi guztia xurgatzen dutenean, prismek irudi bihurtzen dute, eta irudi hori handitu egingo da urrutiegi dauden eta giza begiarekin bereizi ezin diren gauzak behatzeko. Horri guztiari estereoskopio deitzen zaio, prismatikoek edo binokularrek informazio bisuala bildu eta 3D irudi bat transmititzeko erabiltzen duten teknika hain zuzen ere.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q102626
* Multimedia: Binoculars / Q102626
# Prismatina

Prismatina silikato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Prismatina silikato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {(\square ,Fe,Mg)(Mg,Al,Fe)5Al4Si2(Si,Al)2(B,Si,Al)(O,OH,F)22}}$. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6,5 - 7 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Prismatine: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Pirinioetako Tourra

Pirinioetako Tourra :
| Orokortasunak ||
| Kirola | Txirrindularitza |
| Sorrera | 1995 |
| Mota | Etapakako lasterketa |
| translation for raceinfobox_translate index 33 not found | Espainia |
| Dokumentazioa ||
Pirinioetako Tourra (ofizialki Tour des Pyrénées-Vuelta a los Pirineos) franko-espainiar txirrindularitza proba bat da (Frantzian erregistratua), Frantziako Midi-Pyrénées eskualdean eta Espainiako Aragoi erkidegoan ospatzen dena abuztuan.
Bere ibilbidea erabat menditsua da, Pirinioetako bere igaroeran Frantziako Tourreko mendate ezagunetako asko igaroz.
Frantziar-espainiar proba bat den arren, proba honetan parte hartzen duten espainiar taldeak oso gutxi dira, urte garai berean Burgosko Itzulia eta Leongo Itzulia ospatzen baitira.
Tour des Pyrénées Organisation eta Club Ciclista Ebro dira antolatzaileak. 2011n proba desagertu zen eta bigarrenek amateur mailako beste lasterketa bat antolatu zuten ezaugarri berberekin.

## Historia

Pirinioetako Itzulia edo Pirinioetako Tourra izeneko probak 1955etik existitu ziren, hau 1995ean sortua izan zen arren, nagusiki Bigorreko Tourra eta Aragoi-Biarnoren bateraketaren ondoren.
Hau, amateur mailako edizioak profesional mailakoekin tartekatuz joan zen, 2006an UCI Europe Tourreko Zirkuitu Profesionalaren zati bihurtu zen arte, 2.2 mailan (profesionalismoaren azken maila), eta, beraz, txirrindulari profesionalek (UCI ProTourrekoek izan ezik) amateurrekin batera parte har zezaketen. 2011n, frantziar aldeak ezin izan zituen behar ziren babes guztiak batu, eta espainiarra arduratu zen probaz, modu murritzagoan eta lasterketa amateur mailakoa zelarik, Aragoi-Biarno izena berreskuratuz.

## Palmaresa

| Urtea | Garailea | Bigarrena | Hirugarrena |
| 1995 | Hugues Ané | Óscar Mollar | Kirill Beljaev |
| 1996 | Denis Leproux | Patrick Bruet | Philippe Fernandes |
| 1997 | Denis Leproux | | |
| 1998 | Christophe Oriol | | |
| 1999 | Igor Pavlov | | |
| 2000 | Éric Drubay | | |
| 2001 | Igor Pavlov | | |
| 2002 | Maryan Hary | | |
| 2003 | Fernando Torres | Andrew Jackson | Johan Vansummeren |
| 2004 | Bernhard Kohl | Thierry Loder | Benoît Luminet |
| 2005 | Ez zen jokatu |
| 2006 | Enrique Salgueiro | Kevin Seeldraeyers | Jesús Ramírez |
| 2007 | Sergio Pardilla | José Herrada | Nicolas Prin |
| 2008 | Dan Fleeman | Andrew Bajadali | Stian Remme |
| 2009 | Fabio Duarte | Maarten De Jonge | Ángel Vallejo |
| 2010 | Florent Barle | Przemysław Niemiec | Yannick Eijssen |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1380991
# Pirinioetako artzain txakur

Pirinioetako artzain txakurra Pirinioetako bertako ardi txakur arraza bat da. Arraza honen banaketa eremuak Euskal Pirinioak barruan hartzen ditu. Mota honetako txakurrak ohikoak dira Ipar Euskal Herriko artaldeak gobernatzen.

## Ezaugarriak

Tamaina ertaineko txakurrak dira, biziak eta oso landatarrak.
Txakur hauen lana artaldeak gobernatzea da. Beste txakur batzuen kontua izan da artaldearen babesa: otso zein hartzen kontra Nafarroakom artzanoren zein Pirinioetako mendiko txakurren ardurapean geratu izan da tradizionalki.
Egun hala ere bai zaintza txakur gisa baita konpainiarako txakurra bezala onartuta dago.

## Arraza-izendapenak

Nazioarteko Federazio Zinologikoak (NFZ), estatuen arabera antolatzen dituela arraza-jatorriak, onartua du Frantziako arrazen artean Pirinioetako artzain txakurra; bi aldaerarekin:
* Mutur motzeko Pirinioetako artzain txakurra
* Ile luzeko Pirinioetako artzain txakurra.

## Erreferentziak

* ↑ «CHIEN DE BERGER DES PYRENEES A FACE RASE» www.fci.be (Noiz kontsultatua: 2022-10-30).
* ↑ «CHIEN DE BERGER DES PYRENEES A POIL LONG» www.fci.be (Noiz kontsultatua: 2022-10-30).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q37786
* Multimedia: Pyrenean Shepherd / Q37786
# Pirinioetako bidea

Pirinioetako bidea (Via Pirinenca, katalanez) Gure Eskuk eta Assemblea Nacional Catalanak antolatutako autodeterminazioaren aldeko ekintza jendetsua izan zen, 2022ko uztailaren 2ko gauean burututakoa.
Ekimenaren funtsa Pirinioetako 300 tontor baino gehiago (Euskal Herrikoak, Biarnokoak, Aragoikoak eta Kataluniakoak) argiztatzea zen, mendikatearen mutur batetik (Jaizkibel mendia, Euskal Herrian) beste muturreraino, Creus lurmuturreraino (Katalunian), 440 kilometroetako argi-lerroa osatuz.
Ekimen honen bitartez nazioarteko arreta erakarri nahi izan zuten erakunde antolatzaileek, bi helbururekin: Euskal Herriko zein Kataluniako autodeterminazio eskubidea aldarrikatzea, alde batetik, eta euskal zein katalan hizkuntzentzat eta kulturentzat begirunea eskatzea.
Ekimenean euskaldunek Euskal Herriko eta Aragoiko 154 tontor argiztatu zituzten, eta katalanek Kataluniako Pirinioetako gainontzeko guztiak. Bi izan ziren gau hartako topagune nagusiak: bat, Guils de Cerdanya-koa, Katalunian, eta bestea Jaizkibel mendia, Euskal Herrian.
Antolatzaileen esanetan Pirinioetako bidea Europako mendietan inoiz burutu den ekimen politiko handiena izan zen. Milaka lagunek erantzun egin zioten deialdi horri, eta ez ziren gutxi bezperan joandakoak, gailur zailenetara garaiz iritsi ahal izateko.

## Erreferentziak

* 1 2 «Herrien borondate demokratikoa» errespetatzeko eskatu dute Pirinioetan BERRIA, 2022-07-03
* ↑ La Via Pirinenca il·lumina el Pirineu de punta a punta per reivindicar l’autodeterminació Vilaweb, 2022-07-03
* ↑ Catalan and Basque independence activists light up Pyrenees in democracy demo The National, 2022-07-03

## Kanpo estekak

* ETBko albistea
* (Ingelesez):Pyrinean Way, bideo laburra You Tuben
* (Gaztelaniaz):Bideo eta erreportaia Naiz.eus webgunean.