OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Pancorbo

Pancorbo Burgosko udalerria da, Burebako eskualdean dagoena. Izen bereko haitzartearen inguruan kokatuta dago, Obarenes mendien azpian. Oroncillo ibaiaren ertzean dago.
2005ean 519 biztanle zituen.

## Historia

Beron zelten Antecubia izeneko gunea zen erromatarren garaian eta Arabako lurrei eta Nafarroako erresumari loturik egon zen luzaroan. Pancorboko ordezkariek XV. mendea arte parte hartu zuten Arabako Batzar Nagusietan.
816an bertan Pancorboko gudua egin zuten al-Hakam I.ak bidalitako eta Abd al-Karim ibn Abd al-Wahid ibn Mugitek zuzendutako armada haizpitartea zeharkatu nahi zuenean.
1794. urtean, Santa Engrazia gotorlekua eraiki zen.
Espainiako guda zibileko lehen egunetan, falangistak udaletxean sartu ziren eta borroka baten ostean falangista bat hil egin zen eta agintariek herritik alde egin zuten. Laster, harrapatu eta fusilatu egin ztuzten. Guda ostean, harrobiari esker populazioa bertan geratu zen urte batzuetan baina gero, 1950tik aurrera populazio asko galtzen hasi zen.

## Demografia

    Iturria: INE, 1857-2011

## Eraikinak

* Pancorboko geltokia
* Pancorboko gaztelua
* Santa Engracia gotorlekua

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
* ↑ (Gaztelaniaz) Lévi-Provençal, Évariste. (1954). Textos inéditos del Muqtabis de Ibn Hayyan sobre los orígenes del Reino de Pamplona. , p.296-297 or..

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Pancorboko udal webgunea
* Datuak: Q1631272
* Multimedia: Pancorbo / Q1631272
# Pancorboko haizpitartea

Pancorboko haizpitartea (gaztelaniaz: Desfiladero de Pancorbo) Oroncillo ibaiaren ibilguak eratutako arroila estu bat da, Obarenes mendietan dagoena. Arabatik Iberiar goi-lautadara joateko derrigorrezko bidea da. Hegoaldean Pancorbo herria du.
Historian zehar, leku estrategiko bat izan da, jada Ab Asturica Burdigalam ibilbideak zeharkatzen zuena. Egun N-I, AP-1 autobidea eta Madril-Irun RENFEren trenbidea bertatik pasa dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5804143
* Multimedia: Desfiladero de Pancorbo / Q5804143
# Panda hartz

Panda hartz moduan bi animalia ezagutzen dira:
* Panda handia, edo Ailuropoda melanoleuca
* Panda gorria, edo Ailurus fulgens
# Pancrudo

Pancrudo Teruelgo udalerria da, Comunidad de Teruel eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 110 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Teruelgo udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q543479
* Multimedia: Pancrudo / Q543479
# Panda Security

Panda Security SA, Panda Software izenekoa, segurtasun informatikoaren konpainia multinazionala Mikel Urizarbarrenak sortu zuen Bilbon 1990. urtean. Antibirus softwareen produkzioan zentratua, spam eta spyware aplikazioak detektatzeko, ziberkrimenak prebenitzeko eta beste segurtasun tresnak eta enpresa eta etxe erabiltzaileen kudeaketarako sortua izan zen.
Panda produktuak etxeko eta enpresetako erabiltzaileentzako segurtasun tresnak daramatza. Patentatua duen teknologia, TruPrevent izenekoa, birus ezezagunak eta kanpotarrak blokeatzeko proaktibo izateko ahalmena duen multzoa da. "Meda Detección" izeneko programa berri bat ere sortu du, ohizko antibirusak baina babes handiago bat eskaintzen omen duena.

## Konpainia
### Deskripzio orokorra

Panda Security munduko laugarren antibirusen saltzaile handiena da. Konpainia, Urizarbarrenak 100% akzioak zuela, 2007 urteko apirilaren 24ean akzioetako 75% Investindustriak ikerketa taldeari saldu zizkion. 2007ko uztailaren 30ean Panda Software konpainia bere izena aldatu zuen eta Panda Security deitzera pasatu zen. Urizarbarrena Jorge Dinaresengandik ordezkatua izan zen. Ia urte bat geroago, 2008ko ekainaren 3an, Dinares bota zuten eta Juan Santanari eman zioten aginte makila.

## Kritikak

Erabiltzaile batzuk Panda bidaltzen dien eskatu gabeko posta elektronikoengandik kexatu dira eta esan dute korreo elektroniko gehiago ez jasotzeko edo enpresarekin kontaktuan jartzeko ahaleginak ez dute ezertarako balio izan. 2008ko apirilean Wininet.dtl Windows Vista Panda antibirusak detektatu zuen. Erabiltzaile asko Internet gabe geratu ziren. Hurrengo egunean arazoa konpondu zen.

## TruPrevent teknologia

TruPrevent teknologiak, 2003tik panda produktuetan sartuta, panda Securitygandik garatutako teknologien multzoa da ordenagailuen babes proaktiboarentzako. Antibirus produktu tradizionalak babes erreaktiboa ematen ziguten.
TruPrevent teknologiak mehatxu askoren aurkako babes generiko bat ematen digu eta politika eta arauak egunero ateratzen diren zaurgarri berrietan oinarrituta daude.

## Kanpo estekak

* Panda Securityren webgunea.
* Datuak: Q666869
* Multimedia: Panda Security / Q666869
# Pancorboko gudua

Pancorboko gudua 816an Al Hakan I.a emirrak iparraldera bidalitako eta Abd al-Karim ibn Abd al-Wahid ibn Mugitek zuzendutako armada Pancorbo zeharkatzen saiatu zenean gertatu zen.

## Aurrekariak

Kordobako emirerriak barneko arazo politikoak zituen, Hisham Al-Reda hil zenean, bere semea zen Al Hakanek Suleiman eta Abu Marwan bere osaben gurariak borrokatu behar izan zituelako.
Frankoek emirerriaren asaldaketa aprobetxatu nahian, 798an, Gilen I.a Tolosakoak Alfontso II.a Asturiaskoa eta Huescako wali zen Bahlul ibn Marzuq bilerara deitu zituen Luis Errukitsuaren izenean al-Tagr al-Ala edo goialdeko marka konkistatzeko asmotan.
Egoera aprobetxatuz Asturiasko Erresumak Lisboa eraso zuen eta Karlomagnok Bartzelona konkistatu eta Iruñea bere orbitan kokatu zuen.
801ean, Al Hakanen seme Mohamed ibn al-Hakanek zuzendutako islamdar armada Araba eta Gaztela erasotzera joan zen, eta Argantzongo haitzartetik Ebro zeharkatzean frankoen aldeko duxa zen Belaskok, iruindarrek eta, ziur asko, Antso Otsoak bidalitako gudaroste batek prestaturiko segadan erori zen. Hain zen gogorra porrota ezen Mohamed ibn al-Hakan Qurtubara bere ofizial hoberenetariko batzuk eta hainbat lagun gabe itzuli baitzen.
803an, banukasitarrek eta bere aliatu baskoiek Tutera setiatu eta hartu ondoren, bere walia zen Yusuf ibn Amrus atxilotu zuen. Hala ere, Amrus ibn Yusufek eskualdea berreskuratu zuen.
812an, Xemen I.a Baskoniako dukea matxinatu eta Iruñean finkatu zen. Luis I.ak matxinada mendekatzeko espedizio bat eratu eta Balask al-Yalasqi (Belasko Gaskoia) ezarri zuen Iruñeko gobernadore.

## Gudua

Abd al-Karim ibn Abd al-Wahid ibn Mugitek 816an baskoien aurkako razzia zuzendu zuen, noiz musulmanek Oróngo harana arpilatu zuten. Orduan, Belasko Gaskoiak Asturiasko erresumaren laguntza eskatu zuen
Guduak hamahiru egun iraun zuen etengabe: baskoiek haitzartetan eta ibaien ibietan kokatu zituzten bere defentsak, bere armez egindako lubakiak eta zurak aprobetxatuz. Musulmanek ezin izan zuten defentsak gainditu eta kristauek erasoari ekin ziotenean, musulmanek bidea hautsi eta menderatu zituzten. Hildako asko haitzartean erori ziren.
Euriaren ondorioz baskoiek bere defentsa guztiak galdu zituzten baina musulmanek ere gorriak ikusi zituzten eta alderdi biek alde egin behar izan zuten.

## Ondorioak

Belasko Gaskoiaren porrota aprobetxatuz, Eneko Arista frankoen hegemoniaren aurka matxinatu zen, Iruñeko Erresuma aldarrikatuz

## Erreferentziak

* ↑ (Katalanez) d'Abadal i de Vinyals, Ramon. (1986). El domini carolingi a Catalunya. Ed. Institut d'Estudis Catalans, 186-188 or. ISBN ISBN 978-84-321-1882-1..
* 1 2 (Gaztelaniaz) Suárez Fernández, Luis. Historia de España Antigua y media. Ediciones Rialp, 86-92 or. ISBN 978-84-321-1882-1..
* ↑ (Gaztelaniaz) Lévi-Provençal, Évariste. (1954). Textos inéditos del Muqtabis de Ibn Hayyan sobre los orígenes del Reino de Pamplona. , 296-297 or. ISSN 0304-4335..
* ↑ (Gaztelaniaz) Sánchez Albornoz, Claudio. Problemas del Reino de Navarra del siglo IX. , 16 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3751377
# Otelo

Otelo, Otello edo Othello izan daiteke:
* Otelo, Shakespeareren antzezlana.
* Otelo, Otelo antzezlaneko protagonista
* Otelo (1816), Gioachino Rossiniren opera.
* Otelo (1887), Giuseppe Verdiren opera.
* Othello (1952), Orson Wellesen filma
* Othello (1965), Stuart Burgeren filma
* Othello (1995), Oliver Parkerren filma
# Otelo (pertsonaia)

Otelo fikziozko pertsonaia da, William Shakespeareren Otelo tragediaren protagonista nagusia. Veneziako Errepublikaren zerbitzura dagoen ofizier mairu kementsua da. Desdemonakin isilean ezkondu beharko du, Brabantio aitaginarreba ezkontza horren aurka baitago. Ondoren, jelosiak kixkaliko du, Iagok sinestaraziko baitio emaztea desleial zaiola. Amorruak itsuturik, Desdemona hilen du. Egia jakiten duelarik, bere buruaz beste eginen du.

## Erreferentziak

* ↑ Shakespeare, William. Othello. en.wikisource.org (Noiz kontsultatua: 2024-10-1).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1966171
* Multimedia: Othello (character) / Q1966171
# Otel·lo

Otel·lo 2012ko Hammudi Al-Rahmoun Font kataluniar zinema zuzendariaren filma da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Shakespeareren Otelo lanaren filmaketa. Casting zorrotza, egokitzapen indartsu eta ausart baterako. Aktoreei etekinik handiena atera nahi dien zuzendari bat, inolako eskrupulu moral, legal eta sexualik gabekoa.

## Aktoreak

* Anna Maria Perelló: Desdèmona
* Youcef Allaoui: Otel·lo
* Hammudi Al-Rahmoun Font: Iago
* Kike Fernandez: Càssio
* Marc Montañés: Roderigo
* Laia Cobo: Emília

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q15701928
# Otelo (Verdi)

    Artikulu hau Verdiren operari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Otelo».
Otelo (italieraz: Otello, oˈtɛllo ahoskatua) lau aktotan banatutako opera bat da, Giuseppe Verdiren musika eta Arrigo Boitoren libretoa duena. Shakespeareren izen bereko idazlanean oinarrituta dago. 1887ko otsailaren 5ean estreinatu zuten Milango La Scala antzokian.

## Pertsonaiak

| Pertsonaia | Tesitura | Estreinaren antzezle-zerrenda 1882-2-5 (zuzendaria: Franco Faccio) |
| Otelo, jeneral mairua | tenor | Francesco Tamagno |
| Desdemona, emaztea | soprano | Romilda Pantaleoni |
| Yago, Oteloren alfereza | baritono | Victor Maurel |
| Emilia, Yagoren emaztea | mezzosoprano | Ginevra Petrovich |
| Casio, Oteloren kapitaina | tenor | Giovanni Paroli |
| Roderigo, Veneziako zalduna | tenor | Vincenzo Fornari |
| Lodovico, Veneziako enbaxadorea | baxu | Francesco Navarrini |
| Montano, Zipreko gobernadore ohia | baxu | Napoleone Limonta |
| Heraldoa | baxu | Angelo Lagomarsino |

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 195. arauaː Artelanen izenak. Musika. (Noiz kontsultatua: 2024-08-01).
* ↑ EIMA: Eskola-liburuetako onomastikaren, gertaera historikoen eta artelanen izenak. Zerrendak
* ↑ Budden, Julian. (1981). The Operas of Verdi. 3 Londres: Cassell, 322 or. ISBN 0-304-30740-8..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q172324
* Multimedia: Otello / Q172324
# Otemotxeko arnasa

Otemotxeko arnasa 1984an Inozentzio Olea bertsolariak bigarren liburuaren izenburua da. Lana Auspoa bilduman atera zuen, Antonio Zavalaren eraginez. Olea plazako bertsolaria baino gehiago bertso paperen egilea zen.

## Edukia

Orokorrean gaiak bertsolari lagunen ingurukoak dira: Manuel Lasarte, Mattin, Joxe Lizaso, Lazkao Txiki, Xalbador, e.a. Badira ere uneko berrien inguruko bertsoak, esaterako, apaizak ezkontzeko aukeraz, ""Holandako berriak", edo politikaz: "Zatiturik". Gai autobiografikoak ere agertzen dira liburuan, esaterako, ""Ixil-aldia" non bertsolariak 1980an izandako osasun arazo larri bat azaltzen duen. Liburuan jasotako bertso asko aurretik Diario Vascon, Goiz-Argin eta La Voz de Españan hedabideetan plazaratuak ziren.

## Erreferentziak

* ↑ 11 or.
* ↑ 137 or.
* ↑ 146 or.

## Kanpo estekak

* Liburu osoa Euskaltzaindiaren webgunean.
* Datuak: Q57667649
# Oteloren sindrome

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du aholku medikorik ematen
Oteloren sindromea edo jelosiazko delirioa pertsona batek bikotekidea desleial zaiola uste duenean gertatzen den delirio-mota da. Shakespeareren izen bereko antzezlanaren izena darama, bere protagonistak jelosiaz Desdemona hiltzen baitu.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Psikiatria Hiztegia] [2017]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q901048
# Oyashio itsaslasterra

Oyashio itsaslasterra (japonieraz: 親潮, "Gurasoen itsaslasterra") Ozeano Bareko ipar-mendebaldeko itsaslaster hotz bat da. Hegoalderantz higitzen da, eta Kuroshio itsaslasterrarekin bat egiten du Ipar Pazifikoko itsaslasterra sortzeko. Kuriletako itsaslasterra ere baderitzo.

## Ibilbidea

Bering itsasartean barrena higitzen da hegoalderantz, eta Ozeano Artikoko ur hotza garraiatzen du Ozeano Barera. Oyashio itsaslasterrak eragin handia du Errusiako ekialde urrunean, batez ere Kamtxatka penintsulan eta Txuktxien penintsulan. Ur hotza daramanez, oso aberatsa da mantenugaitan; gainera, marea handiak daudenez (10 metrorainoko tartea), are eskurago daude mantenugaiak. Hori dela eta, Oyashio itsaslasterreko urak munduko aberatsenetakoak dira arrantzarako. Hala ere, itsaslasterra hotza denez, inguruko itsas portuak izoztu egiten dira (Vladivostok da mundu osoan neguan izozten diren portuetan ekuatoretik gertuen dagoena), eta itsasontzi izotz-puskatzaileak erabili behar dira portuak neguan zabalik atxikitzeko. Portuak izoztu bai, baina hori ez da hain erraz gertatzen itsaso zabalean, marea handiek eragotzi egiten baitute izoztea, eta, horregatik, Okhotskeko itsasoan arrain-saldoek ez dute arazorik izaten neguan.
Itsaslasterra, hegoalderako bidean, Kamtxatka penintsularen eta Kuril uharteen ondotik igarotzen da, eta, Japoniara iritsita, Kuroshio itsaslaster epelaren luzakinak aurkitzen ditu Japoniatik ekialdera. Orduan, Oyashio itsaslasterraren parte bat, gazitasun txikikoa eta hain hotza ez dena, Kuroshio itsaslasterra irentsi, eta hegoalderantz abiatzen da. Beste partea azaleratu egiten da, eta, Kuroshio itsaslasterraren urarekin nahasita, Ipar Pazifikoko itsaslasterraren hasikina eratzen du.
Bi itsaslasterrak elkartzen diren zonak lainoguneak dira. Kuroshio itsaslasterraren gaineko aire-masa bero (20 °C-tik gorako tenperatura dute) eta hezeak, Oyashioko ur hotza aurkitzen dutenean, hoztu egiten dira, eta ezin diote eutsi hezetasunari: ura kondentsatu egiten da, eta lainoguneak eratzen dira.
Oyashio itsaslasterra ez da Kuroshio itsaslasterra bezain indartsua. Hala eta guztiz ere, 15 milioi metro kubiko ur garraiatzen ditu segundoko.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (2012-10-18). 172. araua: Itsaslasterren izenak, itsasgune batzuen izenak eta Antartikako toponimia. (Noiz kontsultatua: 2013-02-10).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q58440
* Multimedia: Ocean currents / Q58440
# Oybin

Oybin Alemaniako udalerria da. Saxonia estatuan kokatuta dago, [[Görlitz (barrutia)|Görlitz]] barrutian. 2014an 1.479 biztanle zituen 18,25 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q502504
* Multimedia: Oybin / Q502504
# Oyelita

Oyelita silikato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Oyelita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Ca10Si8B2O29 * 12.5H2O}}$. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Oyelite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Oylegate

Oylegate edota Oilgate (irlanderaz: Maolán na nGabhar edota Bearna na háille) Irlandako udalerri bat da, Wexford konderrian dagoena. 2006ko erroldaren arabera 354 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3776228
* Multimedia: Oylegate / Q3776228
# Oyes

Oyes Frantziako udalerria da, Marne departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 84 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an Oyes udalerrian erroldatutako biztanleak 84 ziren. Familiak 36 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 55 etxebizitza zeuden, 38 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 11 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. 50 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 38 etxebizitza nagusietatik 32 bere jabearen bizilekua ziren, 2 alokairuan okupaturik zeuden eta 4 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 1ek bi zituen, 3 etxek hiru zituzten, 13 etxek lau zituzten eta 20 etxek bost zituzten. 28 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 13 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 20 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Oyes udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 0 | 90-94 | 0 |
| 0 | 85-89 | 4 |
| 0 | 80-84 | 0 |
| 4 | 75-79 | 4 |
| 0 | 70-74 | 4 |
| 0 | 65-69 | 0 |
| 4 | 60-64 | 4 |
| 0 | 55-59 | 0 |
| 4 | 50-54 | 4 |
| 0 | 45-49 | 0 |
| 8 | 40-44 | 0 |
| 4 | 35-39 | 4 |
| 0 | 30-34 | 8 |
| 8 | 25-29 | 4 |
| 0 | 20-24 | 0 |
| 0 | 15-19 | 0 |
| 4 | 10-14 | 0 |
| 12 | 5-9 | 4 |
| 8 | 0tik 4ra | 0 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 50 ziren, horien artean 36 aktiboak ziren eta 14 inaktiboak ziren. 36 pertsona aktiboetatik 34 lanean zeuden (19 gizon eta 15 emakume) eta 2 langabezian zeuden (1 gizon eta 1 emakume). 14 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 1 ikasten zegoen eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.

### Ekonomia jarduerak

2007an herrian zegoen saltoki bakarra eraikuntza enpresa batena zen.
2000. urtean Oyes udalerrian 16 nekazaritza-ustiategi zeuden, 28 hektarea erabiltzen.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
* ↑ Exploitations agricoles

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q924029
* Multimedia: Oyes / Q924029
# Oyehut-Hogan's Corner (Washington)

Oyehut-Hogan's Corner Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Grays Harbor konderrian dago, Washington estatuan. 170 biztanle ditu, 3,4 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Grays Harbor konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1509680
# Oyens (Iowa)

Oyens Iowako hiri bat da. Plymouth konderrian kokatua dago. 2010ean 103 biztanle zituen, 0,24 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Plymouth konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q928010
# Palù del Fersina

Palù del Fersina Italiako udalerri bat da. Trentoko probintzia autonomoan kokatuta dago, Trentino-Adige Garaia eskualdean. 162 biztanle ditu, 16,65 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Palù del Fersinak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Baselga di Pinè Bedollo Sant'Orsola Terme Telve di Sopra Torcegno Fierozzo Telve

## Kanpo estekak

* Datuak: Q297290
* Multimedia: Palù del Fersina / Q297290
# Pambikalbae

Pambikalbae Ediacararra garaian bizi izan ziren fosilen genero bat da. Sifonoforoen arbasoak zirela uste da. 570 eta 542 milioi urte bitartean bizi izan ziren. Espezie bakarra ezagutzen da, Pambikalbae hasenohrae.

## Aurkikuntza eta etimologia

Australia Hegoaldean dagoen Flinders mendilerroko Nilpena eremuan aurkitu zen, Ediacara aztarnategitik gertu. Richard Jenkins geologoaren taldearekin lanean ari zen Pamela Hasenohr geologo amateurrak aurkitu zuen eta bere omenez Pambikalbae hasenohrae izena eman ztzaion espezieari. Richard Jenkins eta Chris Nedinek 2007an argitaratu zuten Pambikalbae-ren deskribapena.
Itsasoaren zikloak eragindako hareazko kanaletan aurkitu dira Pambikalbae aleak. Lurperatuak izan aurretik bere ganbaretan harea partikula ugari zegoen eta honek hiru dimentsiotan kontserbatzea ekarri zuen.

## Deskribapena

Pambikalbae-k hosto zabal itxurako gorputza zeukan, erdiko adatz batetatik hainbat "ganbara" lerrokatzen zitzaizkion alboetara, zigi-zaga. Ganbara hauek antzeko organismoenak baino handiagoak ziren, honek egiten zuen berezi Pambikalbae. 20 eta 30 zentimetro arteko luzera duten fosilak aurkitu dira, punturik zabalenean 12 cm-ko zabalera dutenak.

## Bizimodua

Lurrean finkarutik bizi zen organismo bentiko eta sesila zen. Bere ganbarak ireki eta itxi egiten ziren itsasoko uraren zirkulazioa ahalbidetuz eta uretako partikulak iragaziz elikatzen zen. Ganbara hauetako zelulak ziliatuak edo fladelatuak izango ziren partikula horiek eskuratu ahal izateko.

## Taxonomia

Pambikalbae generoa Cnidaria filumean kokaturik dago, marmoka eta polipoekin batera. Hasiera batean pennatulazeoen taldean sartua izan bazen ere ganbaren anatomia ikusita sifonoforoen taldean kokatu da.

## Erreferentziak

* 1 2 3 Jenkins, R. J. F.; Nedin, C.. (2007). «The provenance and palaeobiology of a new multi-vaned, chambered frondose organism from the Ediacaran (later Neoproterozoic) of South Australia» Geological Society, London, Special Publications 286 (1): 195–222. doi:10.1144/sp286.15. ISSN 0305-8719. (Noiz kontsultatua: 2019-04-30).
* ↑ Jenkins, R. J. F.; Ford, C. H.; Gehling, J. G.. (1983-07-01). «The Ediacara member of the Rawnsley quartzite: The context of the Ediacara assemblage (late precambrian, flinders ranges)» Journal of the Geological Society of Australia 30 (1-2): 101–119. doi:10.1080/00167618308729240. ISSN 0016-7614. (Noiz kontsultatua: 2019-04-30).
* 1 2 3 Nedin, Chris. (2010-11-22). «Palaeoporn 20» Ediacaran (Noiz kontsultatua: 2019-04-30).
* 1 2 (Ingelesez) Vickers-Rich, Patricia; Komarower, Patricia. (2007). The Rise and Fall of the Ediacaran Biota. Geological Society of London ISBN 9781862392335. (Noiz kontsultatua: 2019-04-30).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q49002437
# Pamela (argipena)

Pamela hitzak adiera zenbait ditu:
* Pamela, emakume izena;
* Pamela, kapela mota bat;
* 1243 Pamela, asteroidea;
* Pamela, tximeleta genero bat.
# Palčje aintzira

Palčje aintzira (eslovenieraz: Palško jezero) Karniola Beherean dagoen aintzira da, urtean zehar hiru hilabetetan baino agertzen ez dena.

## Geografia

Palčje lautada karstikoan kokatzen da. Javornik muinoetako (1.268m) ura Matija leizetik ateratzen da inguruko lurrak urez estaliz eta horrela aintzira eratuz. Laku intermitentea dela esaten da, euri jasa haundien ondoren agertzen baita, hala udazkenean nola udaberrian. Guztira hiru hilabete ingurutan ikus daiteke.

## Flora

Flora anfibioa du, ur gainean eta ur azpian bizi daitekeena. Horregatik Natura 2000 eremu babestua ezarri da bertan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2048582
* Multimedia: Lake Palčje / Q2048582
# Pam & Tommy

Pam & Tommy estatubatuar telesail laburra da, Robert Siegelek Hulu katerako sortua. 2014an Rolling Stone aldizkarirako Amanda Chicago Lewisek idatzi zuen "Pam and Tommy: The Untold Story of the World's Most Infamous Sex Tape" artikuluan oinarrituta dago.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Sexu grabaketa esplizitu bat ezagun egin zen munduan, 1990eko hamarkada amaieran. Pamela Anderson aktorea eta Tommy Lee Mötley Crüe rock taldeko bateria jotzailea ziren protagonistak. Internetek figura publikoen bizitza pertsonalak zenbateraino baldintza ditzakeen erakutsi zuen, eta bikotearen harremana maldan behera amildu zen.

## Aktoreak

* Lily James: Pamela Anderson
* Sebastian Stan: Tommy Lee
* Nick Offerman: Uncle Miltie
* Seth Rogen: Rand Gauthier
* Taylor Schilling: Erica Gauthier
* Pepi Sonuga: Melanie
* Andrew Dice Clay: Butchie
* Spenser Granese: Steve Fasanella
* Mozhan Marnò: Gail Chwatsky
* Fred Hechinger: Seth Warshavsky
* Mike Seely: Hugh Hefner

## Erreferentziak

* ↑ «Pam & Tommy» Berria 2022-02-05 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q106609866