# Benedict Cumberbatch

Benedict Timothy Carlton Cumberbatch (Londres, 1976ko uztailaren 19a) ingeles aktore bat da. BBC kateak 2010ean emititutako Sherlock telesailan Sherlock Holmes pertsonaiaren papera antzeztu zuen. The Hobbit: An Unexpected Journey (2012) eta The Hobbit: The Battle of the Five Armies (2014) filmetan bere ahotsa bere bi antagonistei laga zien, Smaug herensugeari eta Nigromanteari. 2012 urtearen hasieran, Star Trek Into Darkness filmean berretsi da, non bilau papera antzeztuko duen.

## Biografia

Benedict,Timothy Carlton eta Wanda Ventham antzezleen semea, Londresen jaio zen. Brambletye eskolan, West Sussexen kokatzen dena, eta Harrow eskolan, Londreseko ipar-ekialdean aurkitzen den eskola pribatu eta ospetsuan, egin zituen bere ikasketak. Harroweko irakaskuntza kostuak bere amamak ordaindu zituen, eta bertan eman zuen hasiera bere aktore ikasketei. Graduonoko ikasketak amaituta, urte sabatiko bat hartu zuen ingelesa irakasteko tibetar monasterio batean. Ondoren, Manchesterreko unibertsitatean matrikulatu zen, non bere arte dramatiko ikasketak egin zituen, eta behin graduatuta, London Academy of Music and Dramatic Art-en jarraitu zuen bere prestakuntza.

## Karrera
### Zinema

2002an, Benedict Hills Like White Elephants metraje laburreko filmean parte-hartu zuen, Ernest Hemingwayren moldaketa. Geroago, 2003an To Kill A King pelikulan lan egin zuen.2006 urtean, Amazing Grace pelikulan William Pitten papera interpretatuz, bere lehen sari proposamena lortu zuen British Breakthrough Acting Awarderako, London Film Critics Circleren partez. Beste hainbat pelikuletan lan egin du, hala nola, Atonement (2007), The Other Boleyn Girl eleberriaren moldaketan, eta Rachel Weisz protagonista zuen The Whistleblower (2010) filman.
2011n Peter Guillam antzeztu zuen, Tinker Tailor Soldier Spy pelikulan, Tomas Alfredson zuzenduta eta hau ere, John Le Carréren eleberri izenkidearen moldaketa. 2011an baita ere lan egin zuen War Horse filman, Steven Spielbergen zuzendaritzapean, Mayor Stewart interpretatzen.
El hobbit (2012 - 2013) izeneko bilogian lan egingo du, Smaug herensugeari eta Nigromante izeneko pertsonaiari mugimendu harrapaketa teknikaren bidez, eta bere ahotsa hutsiz.
2012ko urtarrilean, bere agente komertziala egiaztatu zuen Star Trek XIIko aktore zerrendara batuko dela, J.J. Abramsen zuzendaritzapean.
| Urtea | Pelikula | Pertsonaia | Zuzendaria | Notak |
| 2014 | The Imitation Game | Alan Turing | Morten Tyldum | |
| 2013 | Star Trek XII | Bilau | J. J. Abrams | Filmatzen |
| 2013 | 12 Years a Slave | William Ford | Steve McQueen | |
| 2013 | The Hobbit: There and Back Again | Smaug (mugimendu harrapaketa) Necromancer (ahotsa) | Peter Jackson | Filmatzen |
| 2013 | Star Trek Into Darkness | John Harrison / Khan Noonien Singh | J. J. Abrams | |
| 2012 | The Hobbit: An Unexpected Journey | Smaug (mugimendu harrapaketa) Necromancer (ahotsa) | Peter Jackson | Filmatzen |
| 2011 | Tinker Tailor Soldier Spy | Peter Guillam | Tomas Alfredson | |
| 2011 | War Horse | Mayor Stewart | Steven Spielberg | |
| 2010 | Wreckers | David | D. R. Hood | |
| 2010 | The Whistleblower | Nick Kaufman | Larysa Kondracki | |
| 2010 | Third Star | James | Hattie Dalton | |
| 2010 | Four Lions | Ed | Christopher Morris | |
| 2009 | Creation | Joseph Hooker | Jon Amiel | |
| 2008 | Burlesque Fairytales | Henry Clark | Susan Luciani | |
| 2008 | The Other Boleyn Girl | Sir William Carey | Justin Chadwick | |
| 2007 | Atonement | Paul Marshall | Joe Wright | |
| 2007 | Inseparable (film laburra) | Joe / Charlie | Dayyan Eng | |
| 2006 | Amazing Grace | William Pitt (el Joven) | Michael Apted | |
| 2006 | Starter for 10 | Patrick Watts | Tom Vaughan | |
| 2003 | To Kill a King | Royalist | Mike Barker | |
| 2002 | Hills Like White Elephants (Film laburra) | The Man | Paige Cameron | |

### Telebista

Cumberbatch telebistan hasi zen Heartbeat (2000) programarekin; 2002an Tipping The Velvet telesailean Freddy interpretatu zuen eta 2003an Cambridge Spiesen lan egin zuen. Hugh Laurie protagonistatzat zuen Fortysomething izeneko sailan Rory interpretatu zuen (2003) ,baina bere ospea Hawkin izeneko telesailari sor dio, zeinean Stephen Hawking-en papera antzeztu zuen, eta BAFTA sarietarako proposatu zioten. Beste bi sail txikietan agertu zen Benedict, Dunkirk-en Jimmy Langley Tenientea antzeztuz, eta To the Ends of the Earth, William Goldingen trilogiaren moldaketa izan zena. Geroago, 2007an Tom Hardyrekin Stuart: A Life Backwards liburuaren moldaketan protagonista izan zen. 2008an Satellite Awards gizonezko zerrendako aktore onena saria irabazteko proposatu zuten, BBC katearekin egindako lana dela eta,The Last Enemy dramazko telesailan.
2009an Marple: Murder Is Easyn pelikulan antzeztu zuen Luke Fitzwilliam. Urte berean Small Islandnen egindako paperak beste BAFTA sari baterako proposapena balio izan zion. 2009an, South Pacific izeneko dokumentalari ahotsa jarri zion, BBC Two katean eman zutena. Handik urte batera, Digital Spyk egin zion elkarrizketa batean, Benedictek aitortu zuen Doctor Who telesailaren jarraitzailea zela, eta nahiz eta bertan antzezteko asmoa izan, azkenean erabaki zuen ez zuela bere asmoa gauzatuko.
2010ean Sherlock Holmes antzeztu zuen, 3 pasarteko Sherlok telesailan, arrakasta handia lortuz. Arrakasta hori dela eta, telesailarekin jarraitu zuten. Bere hurrengo proiektuen artean, Rebecca Hallekin Parade's End-en egingo duen Ford Madox Foxen antzerkiaren moldaketa dago, BBC eta HBOen eskutik.
| Urtea | Telesaila | Pertsonaia | Notak |
| 2012 | Parade's End | Christopher Tietjens | Telesaila |
| 2011 | The Rattigan Enigma by Benedict Cumberbatch | Aurkezle | Dokumentala |
| 2010 – gaur egun | Sherlock | Sherlock Holmes | Telesaila |
| 2010 | Have I Got News For You | Aurkezle gonbidatua | Show |
| 2010 | Van Gogh: Painted with Words | Vincent van Gogh | Dokudrama |
| 2009 | Small Island | Bernard Bligh | Telesaila |
| 2009 | Marple: Murder Is Easy | Luke Fitzwilliam | Telebistako filma |
| 2008 | The Last Enemy | Stephen Ezard | Telesaila |
| 2007 | Stuart: A Life Backwards | Alexander Masters | Telebistako filma |
| 2005 | Nathan Barley | Robin | Telesaila; 2 pasarte |
| 2005 | Broken News | Will Parker | Telesaila; 3 pasarte |
| 2005 | To the Ends of the Earth | Edmund Talbot | Telesaila |
| 2004 | Hawking | Stephen Hawking | Telebistako filma |
| 2004 | Dunkirk | Teniente Jimmy Langley | Dokudrama |
| 2003 | Fortysomething | Rory Slippery | Telesaila |
| 2003 | Spooks | Jim North | Telesaila; pasarte bakarra |
| 2003 | Cambridge Spies | Edward Hand | Telesaila; pasarte bakarra |
| 2002 | Silent Witness | Warren Reid | Telesaila ; 2 pasarte |
| 2002 | Tipping the Velvet | Freddy | Telesaila |
| 2002 | Fields of Gold | Jeremy | Telebistako filma |
| 2000 – 2002 | Heartbeat | Charles | Telesaila; 2 pasarte |

## Antzerkia

2001 urtetik aurrera, Benedictek Regent's Park Open Air Theatre, Almeida Theatre, Royal Court Theatre eta Royal National Theatrerren dozena bat antzerkilanetan agertu da. 2005eko martxoaren 16an, Almeida Theatrerren Tesman paperaren antzezpenarekin Hedda Gabler antzerki-lanean beste sari-proposamen bat lortu zuen.
2010eko azaroko 14an, Old Vic aretoan, The Children's Monologuesen izen handiko antzezleekin lan egin zuen, esate baterako, Sir Ben Kingsley eta Gemma Arterton.
2011ko otsailaren 5an Victor Frankenstein antzeztu zuen, Danny Boyle zuzendutako Frankenstein antzerki-lanean, Royal National Theatrerrean.
| Urtea | Lana | Pertsonaia | Zuzendaria | Antzerkia |
| 2011 | Frankenstein | La criatura / Victor Frankenstein | Danny Boyle | Royal National Theatre |
| 2010 | The Children's Monologues | | Danny Boyle | Royal National Theatre |
| 2010 | After The Dance | David Scott-Fowler | Thea Sharrock | Royal National Theatre |
| 2008 | The City | Chris | Katie Mitchell | Royal Court Theatre |
| 2007 | The Arsonists | Eisenring | Ramin Gray | Royal Court Theatre |
| 2007 | Rhinocéros | Bérenger | Dominic Cooke | Royal Court Theatre |
| 2006 | Period of Adjustment | George | Howard Davies | Almeida Theatre |
| 2005 | Hedda Gabler | Tesman | Richard Eyre | Almeida Theatre Duke of York's Theatre |
| 2004 | The Lady from the Sea | Lyngstrand | Trevor Nunn | Almeida Theatre |
| 2002 | Oh, What a Lovely War! | -- | -- | Regent's Park Open Air Theatre |
| 2002 | Romeo and Juliet | Benvolio | -- | Regent's Park Open Air Theatre |
| 2002 | As You Like It | Orlando | -- | Regent's Park Open Air Theatre |
| 2001 | Love's Labour's Lost | Ferdinand | -- | Regent's Park Open Air Theatre |
| 2001 | A Midsummer Night's Dream | Demetrius | -- | Regent's Park Open Air Theatre |

### Ahots emanaldiak

| Urtea | Izenburua | Pertsonaia | Formatua |
| 2011 | The Nightjar | Kontalari | Bideo-jokoa |
| 2011 | Tom & Viv | T. S. Eliot | Serie en BBC Radio 7 |
| 2010 | Sherlock Holmes: The Rediscovered Railway and Other Stories | Kontalari | Entzutezko liburua |
| 2010 | El universo de Stephen Hawking | Kontalari | Dokumentala (Discovery Channel) |
| 2009 | Metamorphosis | Kontalari | Kontaketa BBC Radio 7 |
| 2009 | Rumpole and the Penge Bungalow Murders | Rumpole gaztea | Telesaila BBC Radio 4 |
| 2009 | South Pacific | Kontalari | Dokumentala en BBC Two |
| 2008 | Cabin Pressure | Martin Crieff Kapitaina | Telesaila BBC Radio 4 |
| 2008 | Death in a White Tie | Kontalaria | Entzutezko liburua |
| 2008 | Casanova | Kontalaria | Entzutezko liburua |
| 2004 | The Raj Quartet | Nigel Rowan | Telesaila BBC Radio 4 |

## Bizitza pribatua

Benedictek bere bizitza pertsonala eta amodio-kontuak bere karreraz aparte mantendu ditu. 10 urte igaro zituen Olivia Pouletekin, Manchesterreko unibertsitatean ezagutu zuena, baina amodio honen amaiera 2011n heldu zen.

## Sariak eta sari proposamenak
### Zinema eta telebista

BAFTA Saria :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2012 | Aktore Onena - TV | Sherlock | Izendatua |
| 2011 | Aktore Onena - TV | Sherlock | Izendatua |
| 2010 | Bigarren Mailako Aktore Onena- TV | Small Island | Izendatuta |
| 2005 | Aktore Onena - TV | Hawking | Izendatuta |
British Independent Film Awards :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2011 | Bigarren Mailako Aktore Onena | Tinker Tailor Soldier Spy | Izendatuta |
Broadcasting Press Guild Awards :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2011 | Aktore Onena | Sherlock | Irabazlea |
Central Ohio Film Critics Association :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2011 | Aktore Multzo Onena | Tinker Tailor Soldier Spy | Irabazlea |
Crime Thriller Awards :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2010 | Aktore Onena | Sherlock | Irabazlea |
Critics' Choice Television Award :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitzak |
| 2012 | Aktore Onena - Telesail txikia | Sherlock | Irabazlea |
London Critics Circle Film Awards :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2008 | Britaniar Errebelazio Onena - Aurkezpena | Amazing Grace | Irabazlea |
Montecarlo Telebista Festibala :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2006 | Aurkezpen Onena- Telesail txikia | To the Ends of the Earth | Irabazlea |
| 2004 | Aurkezpen Onena - Telebista filma | Hawking | Irabazlea |
National Television Awards, UK :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2011 | Dramaren Aurkezpen Dramatikorik Onena | Sherlock | Izendatuta |
Premios Satellite :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2010 | Aktore Onena - Telesaila | Sherlock | Izendatuta |
| 2008 | Aktore Onena- Telesail txikia | The Last Enemy | Izendatuta |
TV Quick Awards, UK :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2010 | Aktore Onena | Sherlock | Izendatuta |

### Antzerkia

Critics' Circle Theatre Awards :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2012 | Aktore Onena | Frankenstein | Irabazlea ( Jonny Lee Millerrekin partekatuta) |
Evening Standard Theatre Awards :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2012 | Aktore Onena | Frankenstein | Irabazlea (Jonny Lee Millerrekin partekatua) |
Laurence Olivier Saria :
| Urtea | Kategoria | Izenburua | Emaitza |
| 2012 | Aktore Onena | Frankenstein | Irabazle (compartido con Jonny Lee Miller) |
| 2005 | Bigarren Mailako Aktore Onena | Hedda Gabler | Izendatuta |

### Beste batzuk

British GQ Awards :
| Urtea | Kategoria | Emaitza |
| 2011 | 2011. urteko Aktore Onena | Irabazlea |

## Erreferentziak

* ↑ BBC Radio 7 Programmes, Tom & Viv en BBC Radio 7. Consultado el 10 de diciembre de 2011.
* ↑ BBC Radio 7 Programmes, Metamorphosis en BBC Radio 7. Consultado el 10 de diciembre de 2011.
* ↑ BBC Radio 4 Programmes, Rumpole and the Penge Bungalow Murders en BBC Radio 4. Consultado el 10 de diciembre de 2011.
* ↑ BBC Radio 4 Programmes, "Cabin Pressure" en BBC Radio 4. Consultado el 10 de diciembre de 2011.

## Kanpo estekak

* Benedict Cumberbatch aktorearen webgune ez ofiziala (Ingelesez)
* Benedict Cumberbatch Online (Ingelesez)
* Benedict Cumberbatch aktorearen IMDBko fitxa (Ingelesez)
* Ingelesezko Wikipediako artikulua (Ingelesez)
* Datuak: Q244674
* Multimedia: Benedict Cumberbatch / Q244674