OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# X2 (filma)

X2, X-Men 2 edo X2: X-Men United (euskaraz X-Gizonak 2 edo X2: X-Gizonak Batuak) 2003ko Bryan Singer estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako superheroi film bat da. Jack Kirby eta Stan Lee komikigileen X-Men komikian oinarritua dago. Patrick Stewart, Hugh Jackman, Ian McKellen, Halle Berry, Famke Janssen, James Marsden, Rebecca Romijn-Stamos, Brian Cox, Alan Cumming, Bruce Davison eta Anna Paquin aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Mutanteak aldaera genetiko baten bidez ahalmen bereziak dituzten gizakiak dira. Hori dela eta, Charles Xavier (Patrick Stewart) irakasleak izaki hauei babes ematen dien erakundea sortu du: X-men eskola. Bertan, heuren ahalmenak onartu eta ongia egiteko kontrola ditzaten irakasten zaie, gizaki arrunten artean ezjakintasunaren ondorioz heurekiko mesfidantza eta maiz gorrotoa hedatzen baidoa. Mutanteen artean ere bi talde ezberdin eta etsaituak agertuko dira: bata, Charles Xavier buru duena, eta mutanteen eta gizaki arrunten arteko elkarbizitzaren aldekoa; bestea, Magneto buru duena (Ian McKellen), mutanteak gizakien eboluzio aurreratu eta gorenagoak direla uste duten mutanteez osatua. Baina mutante batek gizaki arruntei eraso erraldoi bat burutzean, gizakiek mutanteenganako duten mesfidantza edo gorrotoa areagotu egingo da, honek agintariek heurenganako gaitzezpen publikoa erakustea eta politikariek Mutanteen Erregistro Agiria onartzea ekarriko du. Gainera, William Stryker militarrak (Brian Cox) X-men eskola erasotu eta mutante guztiak akatzeko asmoa izango du.

## Aktoreak

* Patrick Stewart: Charles Xavier
* Ian McKellen: Erik Lehnsherr/Magneto
* Hugh Jackman: Logan/Wolverine
* Famke Janssen: Jean Grey
* Halle Berry: Ororo Munroe/Storm
* James Marsden: Scott/Ciclop
* Anna Paquin: Marie d'Ancanto/Rogue
* Rebecca Romijn: Raven Darkolme/Mystique
* Bruce Davison: Robert Kelly
* Brian Cox: William Stryker
* Alan Cumming: Kurt Wagner/Nightcrawler
* Aaron Stanford: John Allerdyce/Pyro
* Shawn Ashmore: Bobby Drake/Iceman
* Kelly Hu: Yuriko Oyama/Deathstrike
* Michael Reid McKay: Jason Stryker/ 143 Mutantea

## Kanpo estekak

* X2 filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* X2 filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q219776
# Xochiltepec (udalerria)

Xochiltepec Mexikoko udalerri bat da. Puebla estatuan kokatua dago. 2010ean 3.187 biztanle zituen 46,61 km²ko azaleran. Herriburua [[Xochiltepec (Xochiltepec)|Xochiltepec]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6169302
# Xochipilli

Xochipilli azteka mitologian maitasunaren, jokoen, edertasunaren, dantzaren, loreen, artoaren, gozamenaren, arteen eta kantuen jainkoa zen. Nahuatlezko xochitl (lorea) eta pilli (printzea) hitzez osatua, Loreen printzea esan nahi du, lore eder edo lore noble bezala ere interpreta daitekeen arren.
Haren gurtza artoaren, emankortasunaren eta uztaren beste jainko batzuenarekin lotzen da, euriaren jainkoa zen Tlalocenarekin eta artoaren jainkoa zen Cinteotlenarekin, kasu.
Macuilxochitlekin («bost lore») lotua dago, joko eta apustuen jainkoarekin. Bere emaztea Mayahuel zen, eta bere arreba bikia, Xochiquetzal.
Xochilhuitl («loreen jaia», nahuatlez) zen jainko honi lotutako jai erlijiosoa. Jai horretan, jaki ofrendak egiten ziren, eta Teotihuacandik gertuko herriek gatibuak eramaten zituzten sakrifikatuak izateko.

## Ikus, gainera

* Xochiyaoyotl

## Kanpo estekak

* Datuak: Q149197
* Multimedia: Xochipilli / Q149197
# Xochitlán Todos Santos (udalerria)

Xochitlán Todos Santos Mexikoko udalerri bat da. Puebla estatuan kokatua dago. 2010ean 6.049 biztanle zituen 163,72 km²ko azaleran. Herriburua [[Xochitlán (Xochitlán Todos Santos)|Xochitlán]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8044888
# Xochitlán de Vicente Suárez (udalerria)

Xochitlán de Vicente Suárez Mexikoko udalerri bat da. Puebla estatuan kokatua dago. 2010ean 12.249 biztanle zituen 78,2 km²ko azaleran. Herriburua [[Xochitlán de Vicente Suárez (Xochitlán de Vicente Suárez)|Xochitlán de Vicente Suárez]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10834849
# Xocolatlita

Xocolatlita sulfato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Xocolatlita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Ca2Mn4+2(Te6+O6)2 * H2O}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2 - 3 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Xocolatlite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Xochistlahuaca (udalerria)

Xochistlahuaca Mexikoko udalerri bat da. Guerrero estatuan kokatua dago. 2010ean 28.089 biztanle zituen 464,89 km²ko azaleran. Herriburua [[Xochistlahuaca (Xochistlahuaca)|Xochistlahuaca]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18417583
* Multimedia: Xochistlahuaca Municipality / Q18417583
# Xochitepec (udalerria)

Xochitepec Mexikoko udalerri bat da. Morelos estatuan kokatua dago. 2010ean 63.382 biztanle zituen 92,93 km²ko azaleran. Herriburua [[Xochitepec (Xochitepec)|Xochitepec]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2301283
* Multimedia: Xochitepec Municipality / Q2301283
# Xochitl

Xochitl (877 aurretik - 916) tolteken erregina eta Tecpancaltzin Iztaccaltzinen emaztea izan zen. Bere existentzia elezaharretatik haratago eztabaidagarriagoa da, bere bizitzaren kontaketa gehienbat Fernando de Alva Ixtlilxochitl historialari indigenaren idazlanetan oinarriturik dagoelarik.

## Biografia

Xochitl Tecpancaltzin enperadore toltekaren maitalea zen, hau Maxiorekin ezkonduta zegoelarik. Maxio hil zenean, Xochitl erregina bilakatu zen eta Tecpancaltzinen lehen semea eduki zuen (Maxiorekin alabak soilik izan zituelako). Haien semea, inperioaren oinordeko bilakatu zen, Topiltzin-Meconetzin bezala ezagutu zena.

## Erreferentziak

* ↑ Bancroft, Hubert Howe (2009) [1883]. The native races [of the Pacific states] (University of California ed.). A. L. Bancroft & company. p. 270.
* Datuak: Q8044887
# Xocomecatlita

Xocomecatlita sulfato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Xocomecatlita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Cu3(TeO4)(OH)4}}$. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Xocomecatlite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Zosterops rotensis

Zosterops rotensis Zosterops generoko animalia da. Hegaztien barruko Zosteropidae familian sailkatua dago. Rota uharteko endemismo bat da.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez)Hegaztien iraute egoera birlife.org webgunean
* ↑ (Ingelesez) IOC Master List

## Ikus, gainera

* Zosterops
* Zosteropidae

## Kanpo estekak

* World Bird Names
* Datuak: Q3120024
* Multimedia: Zosterops rotensis / Q3120024
* Espezieak: Zosterops rotensis
# Zizpa gaztetxea

Zizpa gaztetxea edota Baionako gaztetxea Lapurdiko Baiona hiriburuan dagoen gaztetxe bat da.

## Kokalekua

Espiritu Saindua auzoan dago, Lesseps karrikako 7. zenbakian, eta Atturri ibaiaren alboan.

## Historia

2015eko urtarrilaren 23an inauguratu zen, aurretik gazteek Baionako Herriko Etxea eta Jean Rene Etxegarai alkatearekin sinatutako akordio baten bidez.

## Gaztetxea

Gaztetxea eraikin baten behealdean dago, iraganean tailer mekanikoa eta artista talde bat zegoen lekuan. 130 m2-ko azalera du.

## Kanpo estekak

* Baionako gaztetxearen webgunea
* Zizpa gaztetxearen facebook orrialdea
* Datuak: Q25476832
* Multimedia: Zizpa gaztetxea / Q25476832
# Ziziko

Ziziko (antzinako grezieraz: Κύζικος, Kyzikos; otomandar turkieraz: آیدینجق, Aydıncıḳ) Misiako antzinako hiria izan zen, Anatolian, egungo Turkiako Balikesir probintzian zegoena. Egungo Kapıdağ penintsulan (Arctonnesus klasikoan) kokatua, aztarnategia Turkiako gobernuak babestuta dago.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (2006-1-27). Antzinateko hirien euskarazko izenak. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q615449
* Multimedia: Cyzicus / Q615449
# Zizta-Dantza

Zizta-Dantza Ibon Koteron albokajolea eta Kepa Junkera trikilariaren abesti bat da. 1996ko Leonen Orroak diskoaren barnean argitaratu zuten.

## Kanpo estekak

* Zizta-Dantza abestia entzungai. Youtube.com
* Datuak: Q12269378
# Zizi Jeanmaire

Zizi Jeanmaire, Renée Jeanmaire izenaz ere ezaguna (Paris, 1924ko apirilaren 29a – Tolochenaz, Suitza, 2020ko uztailaren 17a), balleteko eskola klasikoan sortutako dantzari frantsesa izan zen, arrakasta handikoa izan zuen antzerki, abesti, komedia eta zinemaren munduan ere. Haren karrera estu lotuta egon zen Roland Petit koreografoarekin; 1954an ezkondu zen harekin, eta elkarlan luzea izan zuen arlo profesionalean ere.

## Filmografia

| Urtea | Izenburua | Pertsonaia |
| 1952 | Hans Christian Andersen | Doro |
| 1956 | Anything Goes | Gaby Duval |
| 1956 | Folies-Bergère | Claudie |
| 1957 | Charmants Garçons | Lulu Natier |
| 1959 | Guinguette | Renée (Guinguette) |
| 1961 | Black Tights | Carmen |
| 1992 | Zizi Jeanmaire légendaire | bere burua |
| 1997 | Roland Petit à Marseille | bere burua |

## Diskografia
### 45 bira EP

* 1957: Zizi Jeanmaire 1
* 1957: Zizi Jeanmaire 2$^e$ série
* 1958: Zizi Jeanmaire 3$^e$ série
* 1961: Zizi Jeanmaire chante Bernard Dimey
* 1961: Zizi Jeanmaire et Roland Petit chantent Irma la douce
* 1962: Zizi Jeanmaire 5$^e$ série
* 1962: Zizi Jeanmaire 6$^e$ série. Mon truc en plumes
* 1963: Zizi Jeanmaire chante Paris
* 1968: Zizi Jeanmaire
* 1969: Zizi Jeanmaire

### 33 bira 25 cm

* 1956. Irma la douce
* 1957. Zizi à l'Alhambra

### 33 bira 30 cm

* 1958: Zizi Jeanmaire sings
* 1965: Zizi Jeanmaire
* 1968: Zizi Jeanmaire à l'Olympia
* 1969: Zizi Jeanmaire, Étoile de plumes (konpilazioa)
* 1970: La Revue de Roland Petit
* 1972: Zizi je t'aime
* 1977: Zizi à Bobino
* 1984: Hollywood Paradise
* 1995: Zizi au Zenith
* 2000: La Vie Zizi
* 2003: La liberté est une fleur

## Liburuak

* Zizi. (2002, Gérard Mannonirekin batera). Paris, Assouline. ISBN 2-84323-389-5.
* Et le souvenir que je garde au cœur. (2008). Paris, Les Arènes-Bel Air Classiques. ISBN 978-2-35204-076-7.

## Erreferentziak

* ↑ Bavelier, Ariane. (17 de julio de 2020). Mort de Zizi Jeanmaire, la légende d'Un truc en plumes. París.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q207076
* Multimedia: Zizi Jeanmaire / Q207076
# Zizka-mizkak

Zizka-mizkak janari zati txikiak dira, otorduak edo afariak egitean, platerak zerbitzatzen dituzten bitartean mokadu batzuk hartzeko; Gaur egun, otorduaren aurretik hartzen dira normalean, horrela neurri batean gosegarria izanik.
Platerren artean zerbitzatzeko ohitura oraindik dago goi mailako jatetxeetan, non haien funtzioa, itxaronaldia entretenitzeaz gain, plater bukatuaren ahozko zaporea kentzea eta hurrengo platerako prestatzea den.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2189995
# Ziztada

Ziztada, zimikoa edo, erle eta liztorren kasuan, eztenkada intsektu defentsarako edo gorputz batetik elikatzeko burutzen duten ekintza eta horren ondorioa da, eztena sartuz, hozkada eginez edo azido formikoa edo beste substantzia bat gorputzean injektatuz.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q368779
* Multimedia: Insect bites / Q368779
# Zizers

Zizers Suitzako udalerria da. Grisonia kantonamenduan dago, Fünf Dörfer $^{(en)}$ barrutian. 2014an 3,434 biztanle zituen 11,01 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q69616
* Multimedia: Zizers / Q69616
Mastrils $^{(en)}$ Says $^{(en)}$ Trimmis Igis $^{(en)}$ Maienfeld Untervaz Valzeina $^{(en)}$
# Zizka-mizka

Zizka-mizkak jatorduetan jakien artean zerbitzatzen diren janari-zati txikiak dira, jaki nagusiak zerbitzatu bitarteko esperoa arintzeko. Gaur egun Hegoaldean gehienetan jatordua baino lehen hartzen da.
Frantsesez amuse-gueule ("muturrako entretenimendua") edo amuse-bouche ("ahorako entretenimendua") izenez ezagutzen da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q481774
* Multimedia: Amuse-bouche / Q481774
# Ziegler

Ziegler abizena da:

## Pertsonak

* Jean Ziegler (1934), suitzako politikaria, altermundialista eta soziologoa
* Karl Ziegler (1898–1973), alemaniar kimikaria
* Maddie Ziegler (2002), dantzari, aktore eta modelo estatubatuarra
# Ziegra-Knobelsdorf

Ziegra-Knobelsdorf Alemaniako udalerria da. [] estatuan dago, [] barrutian. 2014an biztanle zituen kilometro koadrotan banatuta.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q71072
* Multimedia: Ziegra-Knobelsdorf / Q71072
# Ziehl-Neelsen tindaketa

Ziehl-Neelsen tindaketa Mycobacterium generoko bakterioak mikroskopio optikoan ikusteko erabiltzen den tindaketa berezia da, Ziehl eta Neelsen mediku alemaniarrek XIX. mendearen amaieran asmatu zutena.
Bakterioak ikusteko eta sailkatzeko gehien erabiltzen den prozedura Gram tindaketa da. Bakterio batzuek, ordea, zelula horma berezia dute, lipido asko dituena. Mycobacterium-ek, esaterako, azido mikolikoak eta argizariak dauzka, eta Gram tindaketarekin ez da tindatzen, hormaren lipidoek oztopatzen dutelako koloratzaileen sarrera. Zelula horma berezi horrek berezko ezaugarria dauka, aldiz: ez da destindatzen azido eta alkoholaren aurrean, gainontzeko bakterioengan gertatzen den bezala. Alegia, Mycobacterium azido-alholekiko erresistentea da. Ezaugarri berezi honetan oinarritzen da Ziehl-Neelsen tindaketa.

## Prozedura

Tindaketa egiteko fuksina koloratzailea erabiltzen da, bakterioaren zitoplasman sartzen dena prestakina berotuz. Gero, azido-alhohol nahaste bat erabiltzen da destindatzeko, baina fuksina zelula hormari atxikitzen zaio, destindaketa ezinezkoa izanik Mycobacterium bezalako bakterioengan. Mycobacterium-ek, beraz, fuksinaren kolorea mantentzen du (gorria), eta azido-alkoholari erresistenteak ez diren bakterioek geroago erabiltzen den koloratzailearen (metileno-urdinaren) kolorea hartzen dute (urdina).
Tindaketaren urratsak hauek dira:
* porta gainean dagoen lagin lehorrari fenola duen fuksina gehitu
* utzi minutu bat
* irakite-punturaino berotu, poliki, 2 edo 3 minututan, koloratzailea zeluletan sar dadin
* urez garbitu
* azido-alkohol nahastea erabili, prestakina destindatzeko
* ura gehitu berriz garbitzeko
* metileno urdina bota eta utzi minutu bat
* urez garbitu, lehortu eta behatu mikroskopioan.
Mikrobio azido-erresistenteak gorriz ikusiko dira, eta erresistentzia hori ez dutenak, aldiz, urdinez.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q198921
* Multimedia: Ziehl-Neelsen stain / Q198921
# Ziegler-Natta katalizatzaile

Polimeroen kimikan Ziegler-Natta katalizatzaileak koordinazio-polimerizazioan usatzen den katalizatzaile-klase berezi bat da. Karl Ziegler eta Giulio Nattaren omenez izendatzen dira horreta eta biek 1963ko Nobel saria jaso zuten katalizatzaile hauek garatzeagatik.
Etilenoa eta monomero binilikoak polimerizatzeko baliatzen dira eta beren abantailarik handiena da polimeroaren taktikotasuna oso ongi kontrola daitekeela.
Bi talde nagusitan banatzen dira:
* Heterogeneoak. Euskarri porotsu egoki batean dauden titanio-konposatuak izaten dira, organoaluminio konposatu bat kokatalizatzailea delarik. Industrian gehien erabiltzen direnak dira.
* Homogeneoak. Erreakzio-ingurunean disolbagarriak dira. Normalean 4 taldeko metalen konplexuetan oinarritzen dira: titanioa, zirkonioa edo hafnioa. Kokatalizatzaile gisa organoaluminio konposatuak usatzen dira.

## Erreferentziak

* ↑ Iruin, J.J. & Elortza, J.M.. (1988). Kimika fisiko makromolekularra. Udako Euskal Unibertsitatea, 268-275 or. ISBN 84-86967-01-5..
* ↑ Kirk-Othmer encyclopedia of chemical technology.. (5th ed. argitaraldia) Wiley-Interscience 2001 ISBN 978-0-471-23896-6. PMC 751969625. (Noiz kontsultatua: 2023-02-28).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q198856
* Multimedia: Ziegler-Natta catalysis / Q198856
# Zielitz

Zielitz Alemaniako udalerri bat da, Saxonia-Anhalt estatuan. Azken zentsuaren arabera 1.858 biztanle zituen, 11,41 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q198991
* Multimedia: Zielitz / Q198991
# Zielonka (Przysucha)

Zielonka ( (Audio·info)) Poloniako Mazoviako voivoderriko hiri-udalerri bat da, Wołomin barrutian kokatuta. 79,48 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 17499 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8071623
ieaMazoviako voivoderriko udalerriak :
# Ziegenhain

Ziegenhain Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Altenkirchen (barrutia)|Westerwaldeko Altenkirchen]] barrutian. 2014an 142 biztanle zituen 0,71 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q198800
* Multimedia: Ziegenhain (Westerwald) / Q198800
# Zielebach

Zielebach Suitzako udalerria da. Berna kantonamenduan dago, Emmental barruti administratiboa barrutian. 2014an 321 biztanle zituen 1,9 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66098
* Multimedia: Zielebach / Q66098
# Zielona Góra

Zielona Góra ( (Audio·info)) barruti-eskumenak dituen Poloniako Lubuszeko voivoderriko hiria eta udalerria da. 278,32 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 139330 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q104720
* Multimedia: Zielona Góra / Q104720
ieaLubuszeko voivoderriko udalerriak :
# Zielona granica

Zielona granica (euskaraz: «Muga berdea», nazioartean ingelesezko Green Border izenburuarekin ezaguna) Poloniako 2023ko film dramatikoa da, Agnieszka Hollandek zuzendua. Bielorrusia eta Europar Batasunaren arteko mugako krisian harrapatutako migratzaileen egoera zaila dramatizatzen du filmak.
Filma Veneziako Nazioarteko 80. Zinemaldian eman zuten, eta Epaimahaiaren Sari Berezia irabazi zuen. Kritikarien kritika positiboak jaso zituen, baina Poloniako PiS alderdi eskuindarreko ordezkariek gogor astindu zuten filma.
Euskal Herrian Donostiako Giza Eskubideen Zinemaldian estreinatu zen 2024eko apirilean.

## Sinopsia

* Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Bielorrusia eta Poloniaren arteko mugako baso zingiratsuetan, Europako Batasunera iritsi nahi duten errefuxtiatuak 2021eko krisi geopolitikoan harrapatuta geratu dira. Horien artean, familia siriar bat eta bakarrik migratu duen emakumezko afganistandar bat daude. Bielorrusiak Poloniara egozten ditu saldoka errefuxiatu hauek, eta Poloniatik bueltan jaurtitzen dituzte mugaz bestaldera.
Poloniako aldean, Julia izeneko ekintzaile mindu baten bizitza eta Jan izeneko mugazain gaztearen bizipenak eta kezkak ere agertzen zaizkigu.

## Aktoreak

* Jalal Altawil: Bashir
* Maja Ostaszewska: Julia
* Behi Djanati-Atai: Leila
* Tomasz Włosok: Jan
* Mohamad Al Rashi: Bashirren aita
* Dalia Naous: Amina
* Maciej Stuhr: Bogdan
* Agata Kulesza: Basia
* Magdalena Popławska: Bogdanen emaztea
* Piotr Stramowski: Maciek
* Jaśmina Polak: "Żuku"
* Marta Stalmierska: Ula
* Monika Frajczyk: Marta
* Malwina Buss: Kasia
* Talia Ajjan: Ghalia
* Taim Ajjan: Nur

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «'Green Border': A politically charged film about Poland’s migrant crisis» The Parliament Magazine 2024-02-14 (Noiz kontsultatua: 2024-04-14).
* 1 2 «Green Border - Giza Eskubideen Zinemaldia - Donostia-San Sebastián» www.zinemaetagizaeskubideak.eus (Noiz kontsultatua: 2024-04-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q116996004
* Multimedia: Green Border / Q116996004
# Zai

Zai Esteribar udalerriko herri hustu bat da, Euskal Herriko Nafarroa Garaia lurraldean kokatuta, Iruñerria eskualdeko Ibarrak azpieskualdean.
1970an jada despopulatu bezala agertzen zen. Bere lurrak Esteribarko Udalara pasa ziren.
Bertako biztanleak zaitarrak ziren.

## Izena

Zai toponimoa hainbat modutan agertu da historian zehar:
* Çai (1366)
* Çay (1366)
* Zaya (1534)
* Zay (1534)
* Errayça (1587)
* Zay (1800)
* Zai (1966)

## Historia

Nafarroako Entziklopedia Handiak jakinarazten digu XIII. mendearen hasieratik behintzat Zai jaurerria izan zela, Orreagako Kolegiatakoa. Gregorio IX.a aita santuak 1228an baieztatu zuen Esteribarko herri txiki honetako eliza Orreagako Santa Mariarena zela. 1290ean hamaika biztanleek kolegiata horri zor zizkioten petxak honako hauek ziren: 8 sos, 5 diru; gehi 6 kahitze, 1 lapurreta, 1 gari-kuartal; eta 6 kahitze eta erdi, esaten du. Antzina, 1835-1845 bitartean, ibarreko diputatuak eta bertako erregidore batek gobernatzen zuten, bizilagunek eurek aukeratuta.
Pascual Madozen hiztegiagatik dakigu XIX. mendearen erdialdeko garai hartan Zaiko soroek garia, oloa eta beste ale batzuk sortzen zituztela, zalantzarik gabe ogi-labeari bizia emateko balio zutenak. Hiztegi horretan bertan ardi eta zaldi aziendaren hazkuntzaz hitz egiten da, baita ur osasungarrien iturri bat izateaz ere.
Gainerakoan, Zaik beti izan du populazio eta etxe kopuru egonkorragoa edo ez hain egonkorra, eta data jakin batzuetako datuak ditugu: 1290 (11 bizilagun), 1366 (3 etxe), 1427 (etxe bat), 1553 (3 etxe), 1646 (2 etxe), 1786 (23 bizilagun), 1845 (2 etxe eta 22 bizilagun), 1858 (50 bizilagun), 1887 (33 bizilagun), 1920 (27), 1920 (27), 1930 (30 bizilagun), 1940 (19 bizilagun), 1950 (18 bizilagun), 1960 (6 bizilagun), y 1970 (bizilagun gabe).

## Oharrak

* ↑ /s̻ái/ ahoskatua (laguntza) Azentua: zorrotza bakarrean silaban

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia: Euskal Onomastikaren Datutegia.
* ↑ «Zai - Lekuak - EODA» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2021-08-30).
* ↑ «ZAI» Nafarroako herri hustuak (Noiz kontsultatua: 2021-10-14).

## Ikus, gainera

* Esteribar
* Ibarrak (Iruñerria)
* Zangozako merindadea
* Nafarroa Garaia

## Kanpo estekak

* Esteribarko Udalako webgune ofiziala
* Datuak: Q108893515
# Zai At Devo City

Zai At Devo City Klak!son musika taldearen bigarren diskoa da. 2011-garren urtean Antzuolako Lazareto lokalean grabatua eta Joseba Iturbek (Pit) nahastua eta masterizatua.
Musika: Klak!son
Abestien letrak: Jon Pinillos eta Igor Susaeta (Atrako)
Disko azalaren diseinua: Jon Pinillos

## Abestiak

* 1- Hiri galdua (5:22)
* 2- Sukuboaren bisita (Biontzat) (2:35)
* 3- Satoriztuna (5:36)
* 4- Atrako (5:36)
* 5- Ejercicio vacilante (3:32)
* 6- Ziklo baten istorio txikia (5:44)
* 7- Zai At Devo City (7:06)

## Erreferentziak

* ↑ «Nortasuna eta berezko giro iluna» Argia (Noiz kontsultatua: 2021-11-28).

## Kanpo estekak

* https://www.badok.eus/euskal-musika/klakson/zai-at-devo-city
* https://klakson.bandcamp.com/album/zai-at-devo-city
# Zahínos

Zahínos Badajozko udalerria da, Sierra Suroeste eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 2.906 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Badajozko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1641406
* Multimedia: Zahínos / Q1641406
# Zaid Kareem

Zaid Kareem (arabieraz: زيد كريم‎: 2001eko ekainaren 19a) Jordaniako taekwondolari profesionala da, eta zilarrezko domina bat irabazi zuen 2024 Udako Olinpiar Jokoetan.

## Kirol lorpenak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2024 | Paris | 02 ! | 68kg |
| Asiako Txapelketak ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2021 | Beirut | 03 ! | 68kg |
| 2022 | Chuncheon | 02 ! | 68kg |
# Zaia

    Artikulu hau jantzi luzeari buruzkoa da; Ipar Euskal Herriko adieran, gona gaitzat duena beste hau da: «Gona»
Zaia gerritik oinetarainoko jantzi historikoa zen, gizonek nahiz emakumeek janzten zutena, eta gona bezala ankak inguratzen dituena. Tunikaren antzekoa da, baina luzeagoa eta zabalgoa. Egungo gonaren aurrekaria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20019014