OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Alfred de Musset

Alfred de Musset (Paris, Frantzia, 1810eko abenduaren 11 – 1857ko maiatzaren 2a) frantses idazlea izan zen.

## Biografia

Zuzenbidea eta medikuntza-ikasketak egin zituen. George Sand eleberrigilearen eragina izan zuen. 1852an Frantziako Hizkuntza Akademiako kide aukeratu zuten.
Hark idatzitako liburuen artean, hauek dira aipagarrienak: Les nuits (1835-1837), Les caprices de Marianne (1833), André del Sarto (1833), Fantasio (1833), Lorenzaccio (1834), Un caprice (1837), La confession d'un enfant du siècle (1836), Mimi Pinson (1843) eta Histoire d'un merle blanc (1842, Zozo zuriarena Juan Kruz Igerabidek euskaratua).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q179680
* Multimedia: Alfred de Musset / Q179680
# Alfred de Vigny

Alfred Victor de Vigny (Loches, Indre eta Loira, Frantzia, 1797ko martxoaren 27a - Paris, Frantzia, 1863ko irailaren 17a) frantses idazlea izan zen.

## Biografia

Gazte zela frantses gudarostean sartu eta kapitain izatera heldu zen.
Poèmes (1822, Poemak) poesia-bilduma argitaratu ondoren, arrakasta handia lortu zuen Poèmes antiques et modernes (1826, Poema zahar eta modernoak) eta Cinq-Mars (1826, Martxoaren bosta) literatura-lan erromantikoei esker.
Urtebete geroago gudarostea utzi eta, Parisen, buru-belarri hasi zen idazten. Hurrengo urteetan, ondorengo lanak argitaratu zituen: Stello nobela (1832); Serviture et grandeur militaires (1835, Militartasunaren morrontzak eta handitasunak) kontakizun laburreko bilduma; eta Chatterton (1833) drama. Horietan garbi islatzen zuen giza bizitzari buruz zuen ikuspegi ezkorra.
1845ean, Frantziako Akademiako kide egin zuten, eta harrezkero erretiratua bizi izan zen Maine-Giraudeko landetxean.
Hil ondoren argitaratu ziren Les Destinées (1864, Patuak) poema-bilduma eta Le Journal d´un poète (1867, Poeta baten egunkaria) autobiografia.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q309702
* Multimedia: Alfred de Vigny / Q309702
# Alfred de Vigny (Bordeleko tranbia)

Alfred de Vigny Bordeleko tranbiaren geltoki bat da, Merinhac udalerrian dago.

## Kokapena

A linea (Bordeleko tranbia) :
* Datuak: Q98557530
# Alfred the Great

Alfred the Great (euskaraz Alfredo Handia) 1969ko Clive Donner ingeles zinema zuzendariaren historia filma bat da.

## Argumentua

Wessex erresumako Alfredo (David Hemmings) printze gastea fraide izateko izendapenerako prestatzen ari da, baina Guthrumen (Michael York) buruzagitzapean dauden daniar bikingoen gudarosteak Wessex erresuma inbaditzean, Alfredok fraide izateko zuen asmoa lagako du. Alfredoren anaia eta Wessexko erregea den Ethelredek (Alan Dobie) izaera ahula du eta bikingoei ozta-ozta egiten dien aurre, guduzelaian hiltzen delarik. Alfredo errege berria bilakatu eta Guthrumekin hainbat guduetan borrokatuko da, azkenean Alfredo garaile atera eta Wessex nahiz Ingalaterra osoko heroi nazionala bilakatuz. Halere, gerrak Alfredorengan eragingo du, aurretik Jainkoaren zerbitzari izan edota buruzagi gerlaria izatearen arteko zalantza piztuko zaiolarik. Bestalde, Alfredo gaztea Aelhswith (Prunella Ransome) printzesarekin ezkondu zen, handik gutxira Guthrum eta bikingoak beste erasoaldi batekin itzuliko direlarik. Alfredok berriz ere Guthrum guduzelaian azken gudu batean garaitu eta bere erresuma salbatuko du, bide batez, bere arimaren barne-gatazkak ere konponduz.

## Aktoreak

* David Hemmings: Alfredo Handia, errege saxoia
* Michael York: Guthrum I.a Estangliakoa), errege bikingoa
* Prunella Ransome: Aelhswith
* Colin Blakely: Asher
* Ian McKellen: Roger
* Peter Vaughan: Burrud
* Alan Dobie: Ethelred I.a Wessexkoa
* Julian Glover: Shrdlu
* Vivien Merchant: Freda
* Julian Chagrin: Ivar

## Kanpo estekak

* Alfred the Great filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q1759282
# Alfred von Schlieffen

Alfred Graf von Schlieffen, Schlieffen kondea, (Berlin, 1833ko otsailaren 28a - ibidem, 1913ko urtarrilaren 4a) alemaniar mariskala izan zen.

## Biografia

1853. urtean Prusiako gudarostean sartu zen eta 1891. urtean Alemaniako estatu nagusiko buruzagi hautatu zuten. Garai hartan haren izena hartu zuen gerra plana (Lehen Mundu Gerran indarrean jarri zena) prestatu zuen, eta 1911n mariskal egin zuten.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2013/12/29 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q28938
* Multimedia: Alfred von Schlieffen / Q28938
# Alfred von Tirpitz

Alfred von Tirpitz (Küstrin, Brandenburgo, gaur egungo Alemania, 1849ko martxoaren 19a - Ebenhausen, Munichetik hurbil, Alemania, 1930eko martxoaren 6a) alemaniar almirantea izan zen.

## Biografia

1892-1896 bitartean Alemaniako Itsas Armadako buru eta 1897-1916 Itsas ministro izan zen. Alemaniako gerrako ontzidi modernoa sortu zuen, Britainia Handiko itsas armada guztiz indartsuari aurre egiteko gai zena. Lehen Mundu Gerran, Gilen II.a enperadoreak aliatuei aurrez aurre erasotzea debekatu zion, eta urpeko ontzietara mugatu behar izan zuen alemaniarren ekina. 1916an kargua utzi zuen, Gobernuko zibilek haren asmoak onartzen ez zituztelako, eta 1917an Alemaniar Herriaren Alderdi Ultranazionalista eta Pangermanista sortu zuen. Diputatu izan zen 1924-1928 bitartean.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q155022
* Multimedia: Alfred von Tirpitz / Q155022
# Antigonia

Antigonia arrain genero bat da. Caproidae familiaren barruan sailkatzen dira.

## Espezieak

| # | Espeziea | Egoera |
| style='text-align:right' | Antigonia aurorosea | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia browni | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia capros | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia combatia | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia emanuela | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia eos | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia fowleri | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia hulleyi | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia indica | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia kenyae | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia malayana | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia muelleri | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia ovalis | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia quiproqua | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia rhomboidea | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia rubescens | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia rubicunda | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia saya | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia socotrae | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia steindachneri | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia undulata | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Antigonia xenolepis | daturik gabe |
# Andoni Arotzena

Andoni Arotzena Gomendio, A-bi ezizenaz ere ezaguna, (Lasarte-Oria, 1907ko maiatzaren 30a - Caracas, 1989ko abenduaren 6a) kazetaria eta euskal idazlea izan zen, 1936an erbesteratua. Euskaltzalea, euskal antzerkiari ekarpen handiak egin zizkion. Ideologikoaren aldetik, jeltzalea izan zen, Lasarteko batzokiko diruzaina, eta Lasarte udalerri independentea izan zedin aldeztu zuen sutsuki.

## Biografia

Oso gaztea zelarik marrazketaren zaletasun handia azaldu zuen eta, ondorioz, Donostian zein Parisen egin zituen horren ikasketak. Era berean, letrek asko erakartzen zuten, eta laster hasi zen Zeruko Argia aldizkarian bere kolaborazioak argitaratzen. Haren sinadura Bizkai-Gipuzkoetako gerra aurreko aldizkari nagusietan aurkituko dugu: Euskal Esnalea, Euzkadi, El Día... Baina batez ere antzerkigintza izan zen Arotzena harrapatu zuen jarduera. Garai hartako euskal antzerkiko erreferente nagusia Antzerti aldizkaria izan zen (1932-1936), eta han agertu ziren Arotzenaren lan ezagunenak: Urteurrena (1933), zeinekin Antzerti Saria eskuratu zuen; Andregaia nai ta... (1933); Balujan (1935), Mox, Miss, Xapi (1935), Xanko ta Paxko (1936).
Andoni Arotzenarentzat, beste euskal intelektualentzat bezala, antzerkia herrira hurbiltzeko modu bat zen: urte haietan herritar gehienak euskaldunak ziren, eta alfabetatugabeak. Beraz, euskal literaturaren zabalkundea oso murritza zen. Horregatik, antzerkiak kaleko jendearengana hurbiltzeko aukera paregabea eskaintzen zuen.
1936ko gerran, Eguna egunkariaren kolaboratzaile izan zen. Bizkaia galdu zenean, idazleak Donibane Lohizunera ihes egin zuen. Lapurdin haur erbesteratuen irakasle aritu zen, eta, halaber, Parisko Euzko Deya egunkariaren kolaboratzaile.
Mundu gerra hasierarekin batera, Andoni Arotzena Venezuelara joan zen. Caracastik bere lanean jarraitu zuen, euskal aldizkarietan idazten: Irrintzi, Euzko Gogoa, Euzko Gaztedi, Euzkadi aldizkarietan eta beste hainbatetan. Orobat, Euskal Herriaren aldeko ekimenetan aktiboki laguntzen zuen, esaterako Ekin kultura taldea sortuz; talde horretan Miguel Pelay Orozco, Jon Oñatibia, Jose Estornes Lasa eta beste erbesteratu ezagun askok hartu zuten parte.
1980an Euskal Herrira itzuli bazen ere, laster Venezuelara joan zen atzera, eta han hil zen 1989an.

## Lanak

* “Andregaia Nai Ta”, Antzerti, 19.zk., 1933. Idoia Gereñu: Antzerti. 75 urte ondoren, Tolosa: Udala eta Gipuzkoako Foru Aldundia, 2007, 429-433 or.
* “Urteurrena”, Antzerti, 23-24. zk., 1933. Idoia Gereñu: Antzerti. 75 urte ondoren, 509-515 or.
* “Balujan”, Antzerti, 37. zk., 1935. Idoia Gereñu: Antzerti. 75 urte ondoren, 845-850.
* “Mox, Miss, Xapi”, Antzerti, 37.zk., 1935. Idoia Gereñu: Antzerti. 75 urte ondoren, 835-843 or.
* “Xanko ta Paxko”, Antzerti, 49.zk., 1936. Idoia Gereñu: Antzerti. 75 urte ondoren, 1127-1135 or.

## Kanpo estekak

* Bidegileak bildumako liburua
* Antonio Arozena literaturaren zubitegian
* (Gaztelaniaz) Datu biografikoak
* Datuak: Q12253490
# Andoni Blázquez

Andoni Blazquez Berasarte (Astigarraga, Gipuzkoa, 1987ko uztailaren 10a) txirrindularia da. 2009az geroztik txirrindulari profesionala, eta ez du garaipenik lortu.

## Palmaresa

2008
* Pentekostes Saria (Gipuzkoako errepideko txapelketa)
* Jose Mari Anza Memoriala
* Aiara Zirkuitua
* 9. Bidasoko Itzulian

## Emaitzak lasterketa nagusietan

| Lasterketa | 2009 | 2010 | 2011 |
| Italiako Giroa | - | - | - |
| Frantziako Tourra | - | - | - |
| Espainiako Vuelta | - | - | - |
| Txirrindularitzako Munduko Txapelketak | - | - | - |

## Taldeak

* Azpiru inmobiliaria
* Bidelan-Kirolgi
* Orbea Continental (2009-2012)

## Erreferentziak

* ↑ www.sitiodeciclismo.net
* Datuak: Q12253491
# Andoni Arrizabalaga

Andoni Arrizabalaga Basterretxea (Ondarroa, Bizkaia, 1941eko abuztuaren 22a - Couloir Gervasutti, Mont Blanc, Frantzia, 1984ko uztailaren 31) etakide historikoa izan zen, eta jasan zituen torturen kasuan oinarritzen da Itziarren semea abestia.

## Bizitza

Hiru aldiz atxilotu zuten Francoren diktadura garaian. Aurreneko aldian, 1964an, pintaketa batzuk egiten atzeman zuten eta bere esanetan hiru egunez torturatu zuten Bilboko kuartelean.
Telesforo Monzónek idatzitako Itziarren semea abestian aipatutako torturak, ordea, bigarrenez atxilotu zutenean egin zizkioten Arrizabalagari, 1968an. Ondarroan atxilotu eta gero, zortzi egunez torturatu zuten, lehenbizi Ondarroako bertako kuartelean, Zarauzkoan gero. Horren ostean Donostiako Antigua auzoan zegoen Guardia Zibilaren kuartelera eraman zuten, eta beste hamalau egun izan zuten han.
Burgosko prozesua baino 14 hilabete lehenago heriotzara kondenatua izan zen, molotov koktel bat hutsik zegoen Guardia Zibilaren kotxe batean sartzeagatik. Zigorra kommutatu zioten. Azkenik, 1977an amnistia eman zioten.
Kartzelatik irten ostean mendizaletasunari eutsi zion. 1984ko uztailaren 31n istripu batean zendu zen, Gerbasutti pasabidea eskalatzen ari zela, Mont Blanc mendian (Frantziako Alpeak). Berarekin batera, 25 urteko Iurretako Jose Ignacio Mazaga Azpitarte "Txasio" ere hil zen.

## Erreferentziak

* ↑ Joseba Sarrionaindia: «Itziarren semea askatua», Argia, 739. zenbakia, 1977-05-22.
* ↑ (Gaztelaniaz) Unzueta, Patxo. (1984-08-01). «Muere en accidente en los Alpes el ex 'etarra' Arrizabalaga» El País ISSN 1134-6582. (Noiz kontsultatua: 2020-08-01).

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) «Muere en accidente en los Alpes el ex 'etarra' Arrizabalaga», El País, 1984-08-02.
* Datuak: Q12253492
# Andoni Aizpuru

Andoni Aizpuru Murua (Gabiria, Gipuzkoa, 1964ko uztailaren 11) kazetaria eta telebista aurkezlea da. Irakasle ikasketak egin zituen, eta euskaltegiko irakasle aritu zen hainbat urtez, baina Euskal Irrati Telebistan lan egiteko proba batera aurkeztu eta eguraldiaren berri emateko aukeratu zuten. Hain zuzen ere eguraldi saioekin egin zen ospetsu, ukitu pedagogikoa ematen diolako eta oso euskara aberatsa eta adierazkorra darabilelako. Elorrion bizi da.
ETB 1 telebista katean Euskadi zuzenean saioa aurkeztu zuen Maddalen Iriarterekin batera. Ondoren, Bertatik Bertara telesaioa gidatu zuen zenbait urtetan zehar. Gainera, Barnetegia realitya aurkeztu zuen. Halaber, Bi Errepidean saioa aurkeztu zuen Urko Aristirekin batera. Horrelakoa da bizitza saioa ere gidatu zuen. Gaur egun eguraldiaren arduraduna da.

## Sariak

Andoni Aizpuruk, kazetari eta telebista aurkezle gisa egindako ibilbide luzean, hainbat sari jaso ditu.

### Bakarka

* 1990ean: Gerriko saria, Urbia-Oltzeko artzaintza izenburuko ikerlanarekin (Urbiako artzaintzari buruzkoa).
* 2000n: Rikardo Arregi kazetaritza saria.

### Telebista saioko taldearekin

* 1999an: Bertatik Bertara saioko taldearekin, Argia Saria
* 1999an: Bertatik Bertara saioko taldearekin, La candileja y el laurel de oro saria, Madrilen.

## Erreferentziak

* ↑ Zuriñe Velez de Mendizabal Etxabe: «Andoni Aizpuru (komunikatzailea): "Eguraldia aurkezterakoan ukitu pedagogiko bat ematen diot"», Euskonews & Media, 120. zenbakia, 2009-07-07.
* ↑ Gerriko sariaren 2010. urteko deialdia.
* ↑ Estitxu Eizagirre eta Ixiar Eizagirre: «Andoni Aizpuru: "Telebistan kamera zeharkatu eta etxeraino sartu beharra dago"», Argia, 1892. zenbakia, 2003-03-23.

## Kanpo loturak

* Aizpea Amas: «Andoni Aizpuru: "Hemendik bi urtera 'Horrelakoa da bizitza'-k seilua izatea da gure helburua"», Berria, 2007-12-02.
* Amagoia Iban: «Andoni Aizpurua: "Nire herritar irudiarekin identifikatzen naiz"», Argia, 1496. zenbakia, 1994-09-18.
* Jon Odriozola: «Andoni Aizpuru: "Negua eta elurra gustuko ditudanez, Finlandian biziko nintzateke"», Argia, 1439. zenbakia, 1993-06-13.
* «Andoni Aizpuru: "Mapa batekin iragarpenik luzeena bederatzi egunekoa da"», HABE, 2002-02-03.
* Datuak: Q12253487
# Andoni Aldekoa

Andoni Aldekoa de la Torre (Orozko, 1969ko maiatzaren 17a) bizkaitar kazetaria da.
2015eko urriaren 23tik 2017ko otsailaren 12ra Lehendakaritzako komunikazio zuzendaria izan zen. 2017 eta 2020 artean Euskalduna jauregia zuzendu zuen. 2020ko azaroaren 2an Euskal Irrati Telebistako zuzendari bilakatu zen. 2023ko azarotik aurrera CIRCOM europar erakundeko kidea da.

## Erreferentziak

* ↑ Irekia.euskadi.eus (Gaztelaniaz)
* ↑ elmundo.es

## Kanpo estekak

* Datuak: Q105669007
# Andoni Alonso

Andoni Alonso Puelles (Gasteiz, Araba, 1966ko apirilaren 4a) irakaslea da. Euskal Herriko Unibertsitateko Filosofian, Wittgenstein eta Arte Modernoa tesiarekin, doktore-titulua lortu zuen. Bere azkeneko azterketak telekomunikazioen arloan garatu ditu, eta horretarako Estatu Batuetara bidaiatu du. Gaur egun, Caceresko Unibertsitatean irakasle da. Haren azken lanak: La Nueva Ciudad de Dios (2002) eta Carta al Homo Ciberneticus (2003), biak Iñaki Arzozekin batera idatziak.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12253488
# Andoni Aranaga

Andoni Aranaga Azkune, (Azpeitia, Gipuzkoa, 1979ko urtarrilaren 1a - ), euskal txirrindularia ohia da. 2004an debutatu zuen profesionaletan Chocolade Jacques talde belgikarrarekin.
Italiako Giroan bitan hartu zuen parte, baina ezin izan zuen amaitu.

## Palmaresa
### Amateurretan

1996
* 3. Bizkaiko Itzulian
1997
* Trophée Centre Morbihan
* 2. Espainiako errepideko txirrindularitza txapelketan (junior)
* 3. Espainiako Ziklo-kros Txapelketan (junior)
2000
* 2. Segoviako Itzulian
2001
* Malagako Itzuliko etapa 1
* Xanisteban Saria
* Oñati Saria
* 2. Altzoko Igoeran
2003
* Leintz Bailarari Itzulia
* Galiziako Itzuliko etapa 1
* 4. Nafarroako Itzulian

### Profesionaletan

2005
* Valentziako Erkidegoko Itzuliko etapa 1
* Asturiasko Itzuliko etapa 1

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan

| Itzulia | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 |
| Italiako Giroa | UT | — | UT | — |
| Frantziako Tourra | — | — | — | — |
| Espainiako Vuelta | — | — | — | — |
―: ez zuen parte hartu UT: utzi, ez zuen amaitu

## Kanpo estekak

* Andoni Aranaga - ProCyclingStats
* Datuak: Q492298
# Andoni Arizaga

Andoni Arizaga 1982an ETBko lehenbiziko zuzendaria izan zen, 1985an Jose Maria Gorordok ordezkatu zuelarik.
# Algarrobo (argipen)

Algarrobo izan daiteke:
* Ceratonia siliqua lekadunen familiako europar zuhaitzaren izen arrunta;
* Prosopis generoko amerikar zuhaitzen izen arrunta;
* Algarrobo, Txileko komuna;
* Algarrobo, Kolonbiako herria;
* Algarrobo, Espainiako udalerria.

## Ikus, gainera

* Algarrobo-leka
# Andre Mariaren Jasokundearen eliza (Lembeye)

Andre Mariaren Jasokundearen eliza (frantsesez: église Notre-Dame-de-l'Assomption) Lembeyeko eliza katolikoa da, 2011tik Frantziako monumentu historikoa dena. XV. mendean eraiki zuten.

## Erreferentziak

* ↑ Mérimée, Frantziako Kultura Ministerioa. PA00084431. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q21891813
* Multimedia: Église Notre-Dame-de-l'Assomption de Lembeye / Q21891813
# Andre Mariaren Jasokundearen eliza (Oion)

Andre Mariaren Jasokundearen eliza Oiongo eliza nagusia da. Kanpandorrea Arabako Errioxako ederrena kontsideratua dago. Arabako ondasun arkeologiko izendaturik dago.

## Historia

XV edo XVI. mendeko eliza baten gainean eraiki zen gaur egungo Andre Mariaren Jasokundearen eliza, 1744 eta 1748 artean. Aurreko elizaren aztarna gutxi batzuk gelditzen dira oraindik, atari gotiko-pizkundetarra eta koro platereskoa. Absidea erdizirkularra da eta kontrafuerteen bidez lau eremutan banaturik dago. Erretaula nagusia pizkundekoa da baina barrokoaren zantzuak ere baditu. Egurrezko aulkiteria ere barrokoa da. Kanpandorre barrokoak Giralda ezizena du, puntan duen haizeorratzarengatik. Haizeorratzak irule bat eta gorua irudikatzen ditu.
Elizako organo berria 1995eko apirilaren 29an inauguratu zen eta beraz Arabako organo modernoena da. José Antonio Santos de la Iglesiak diseinatu zuen iparraldeko estiloan, XVII. mendean Alemania iparraldean garatu zen estiloan oinarriturik dago.

## Galeria

* Eliza herriko plazatik ikusita.
* Kanpandorre barrokoa.
* Ataria.
* Erretaula nagusia.
* Organoa.

## Erreferentziak

* ↑ «Iglesia de Santa María. Ondarea. Sistema de información del Patrimonio Cultural Vasco» www.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2020-04-09).
* 1 2 «Ayuntamiento de Oyón - Oion - Iglesia de Santa María de la Asunción» ayuntamientodeoyon.com (Noiz kontsultatua: 2020-04-09).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Iglesia parroquial de la Asunción en Oyón ( Oion ), Álava» Clubrural.com (Noiz kontsultatua: 2020-04-09).
* ↑ (Gaztelaniaz) Repsol, Guía; Repsol, Guia. «Iglesia de Santa María de la Asunción | Guia Repsol» Guía Repsol (Noiz kontsultatua: 2020-04-09).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q89888946
* Multimedia: Church of Santa María de la Asunción, Oyón-Oion / Q89888946
# Andre Mariaren Jasokundearen eliza (Ordizia)

Andre Mariaren Jasokundearen eliza Ordizian (Goierri, Gipuzkoa) dagoen eliza barroko bat da. Herriko Alde Zaharrean dago, Santa Maria kalean. Eraikina XIII. mende amaieran edo XIV. mende hasieran egin zuten. Eliza Euskal Herriko barnealdeko Donejakue bideko ondarearen parte kontsideratzen da.

## Eraikina

Antzinako eraikin haren hondakinak, baina, egungo dorre barrokoaren oinarrian baino ez dira geratzen, 1511n izandako sute baten ondorioz. Egungo eliza XVI. mendean egin zuten, eta nabe bakarra eta abside oktogonala ditu.
Kanpoaldean tenplura sartzeko ataria nabarmentzen da, ebanjelioaren alderdia hartzen duena, fundiziozko zutabe bidez sostengatua. Bertan daude jatorrizko sarrera eta gaurkoa: arku karpanela ojibazko karpanelekin. Kanpandorrea XVIII. mendekoa da eta Martin de Carreraren planoak jarraituz eraiki zen. Elizaren burualdeari atxikia dago apaizetxea, epistolako horma hartuz.
1516rako ordularia elizak bazuen, baina 1753an beste bat jarri behar izan zuten haren lekuan. 1887an ataria estali zen, gaur egun duen itxura jasoz.
* Elizaren atzealdea Ordiziako tren geltokitik ikusita.
* Aurrealdea.

## Barrualdea

Barruan, aldare nagusian dagoen erretaula barrokoa da elementurik azpimarragarriena. Bartolome Corderok egin zuen XVII. mendean. XIV. mendeko Andre Maria eseriaren irudi bat (gotikoa) ere ikus daiteke. Horrez gain, hainbat kapera eta apaindutako erretaula ugari daude.
Santiago Matamoros Donejakueren irudikapen bat ere badu elizak erliebe bikain batean.
* Nabe eta erretaula nagusiaren ikuspegia.
* Andre Mariaren irudi gotikoa.
* Alboetako erretaula bat.
* Santiago Matamoros, Donejakueren ikonografia ohiko bat.

## Erreferentziak

* 1 2 «Igokundeko Ama Birjinaren eliza . Ondarea. Euskal Ondare Kulturalaren Informazio Sistemaren hasiera orria» www.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2021-07-28).

## Kanpo estekak

* Ordiziako Andre Mariaren Jasokundearen eliza Hiru.com webgunean.
* Ordiziako Jasokundeko Andre Mariren eliza Euskadiko Turismo Bulegoko webgunean.
* Datuak: Q12260204
* Multimedia: Church of Nuestra Señora de la Asunción, Ordizia / Q12260204
# Andre Mariaren Jasokundearen eliza (Laredo)

Andre Mariaren Jasokundearen eliza (gaztelaniaz: Santa María de la Asunción) Kantabriako Laredo udalerrian dagoen eliza bat da.
Egungo eraikina hiru alditan eraiki zituzten: hiru nabe gotikoak eta portada nagusiak XIII. mendean, gurutzadura barrokoa eta abside XVI.ean eta kapera nagusiak XVII.ean. Erretaula plateresko du eta baita Pieter de Moor flandriarrak egindako beste bat ere.

## Erreferentziak

* ↑ Campuzano, Enrique; Zamanillo, Fernando. (1981). Cantabria Artística. Arte Religioso. (2. argitaraldia) Santander: Editorial Estudio, 64 or. ISBN 84-85429-16-8..
* ↑ Martens, Didier. (2004). «A la búsqueda de un pintor brujense del Renacimiento. ¿Quién es Moraulus?» Archivo Español de Arte 77 (306): 117-128..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5911830
* Multimedia: Church of Santa María de la Asunción, Laredo / Q5911830
# Andre Mariaren Jasokundearen eliza (Legazpi)

Andre Mariaren Jasokundearen eliza Gipuzkoako Legazpi udalerrian dagoen eliza bat da. Euskal Herria plazan dago, Legazpiko udaletxearen alboan.
* Euskal Herria plaza, Andre Mariaren Jasokundearen eliza eta Legazpiko udaletxearen irudia.
* Barnealdea.
* Arkupea.
* Arkupea.
* Erretaula.
* Korua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q19686513
* Multimedia: Church of Nuestra Señora de la Asunción, Legazpi / Q19686513