OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Iñaki López Arregi

Iñaki López Arregi, (1960) gipuzkoar txirrindulari ohia da. 1981eko Nafarroako Itzulia irabazi zuen.
1982ko Girobioan (23 urtez azpikoentzako Italiako Giroa) izandako istripu larri baten ondorioz, txirrindularitza utzi behar izan zuen.
1983ko Euskadiko Sei Orduetan omenaldi bat egin zioten.

## Palmaresa

1979
* 2. Altsasuko Sarian
1981
* Nafarroako Itzulia
1982
* 5. Nafarroako Itzulian

## Kanpo estekak

* Auñamendi entziklopedia
* Datuak: Q114372575
# Iñaki Mallona

Iñaki Mallona Txertudi (Fruiz, 1932ko uztailaren 1a - Lares, Puerto Rico, 2021eko maiatzaren 3a) bizkaitar pasiotar apaiza izan zen. Apezpiku katolikoa izan zen Arecibo elizbarrutian, Puerto Ricon.

## Bizitza

Fruizen jaioa, 1956ko martxoaren 27an apaiz pasiotar ordenatu zen. 1991ko abenduaren 14an Joan Paulo II.ak Arecibo elizbarrutiaren apezpikua izendatu zuen. Sagarapen zeremonia 1992ko urtarrilaren 6an egin zen eta urte bereko urtarrilaren 25ean postuan zegoen. 2010etik kargua utzi zuen, bere languntzailea zen Daniel Fernández Torres haren ordezkoa izanik. Alzheimerrez hil zen 2021eko maiatzaren 3an.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1331058
# Iñaki Malumbres

Iñaki Malumbres Aldabe (Atarrabia, 1975eko abuztuaren 3a) nafar eskubaloi jokalari ohia da, atezain moduan ibilitakoa.

## Kirol ibilbidea

* 1993ra arte: Beti Onak
* 1993–1998: BM Gáldar
* 1998–2002: BM Valladolid
* 2002–2004: Portland San Antonio
* 2004–2009: Arrate KG
* 2009–2012: BM Aragón
* 2012–2013: Ademar León
* 2013–2014: RK Vardar
* Datuak: Q18224148
# Iñaki López

    Artikulu hau telebistako aurkezleari buruzkoa da; etakidea gaitzat duena beste hau da: «Iñaki Lopez de Bergara»
Iñaki López Roldán (Portugalete, Bizkaia, 1973ko abuztuaren 4a - ) euskal telebista aurkezlea da.
Iñaki López 1996an lizentziatu zen Informazio Zientzietan Euskal Herriko Unibertsitatean. 1993tik TeleBilbaoko eta Radio Nervióngo hainbat saio aurkezten zebilen.
ETB 2 katean Adela González lankidearekin batera Pásalo saioa aurkeztu zuen. Gero, 2010ean Madrilera joan zen eta Cuatro eta La Sexta kateetan hainbat saio aurkeztu zituen.

## Lanak
### Telebista

* LaSexta Noche (La Sexta, 2013tik)
* Justo a tiempo (Cuatro, 2010)
* El Conquis: La Aventura (ETB2, 2010)
* Pásalo (ETB2, 2004-2010)
* Algo pasa con López (ETB2, 2003-2004)
* La gran evasión (ETB2, 2003)
* Lo que faltaba (ETB2, 2000-2004)
* Kapital VIP (TeleBilbao)
* Radio a la vista (TeleBilbao)

## Kanpo estekak

* Elkarrizketa Argian
* Datuak: Q9010306
# Iñaki López (argipena)

Iñaki López izenak adiera zenbait ditu:
* Iñaki López Roldán euskal telebista aurkezlea.
* Iñaki Lopez de Bergara etakidea.
* Iñaki López Arregi Euskal Herriko txirrindulari ohia.
# Iñaki Linazasoro

Iñaki Linazasoro Maté (Zumarraga, 1931ko abenduaren 19a - Tolosa, 2004ko apirilaren 26a) Gipuzkoako idazlea, Karlos Linazasororen aita. Unidad, La Voz de España, Diario Vasco egunkarietan eta Zeruko Argia aldizkarian eman ditu argitara bere artikulu garrantzitsuenak. Obra nagusiak: El alma ríe (1968), La otra Guipúzcoa (1969), Boga boga por el Báltico (1969), Hatxe gabeko umorea (1970), Caseríos de Guipúzcoa (1974), Villarreal de Urretxua, ayer y hoy (1974), La navidad en Guipúzcoa (1974), 50 excursiones de arte y paisaje partiendo de Guipúzcoa (1977), Jose Mari Iparraguirre (1977), Alborada (1978), Historia y guía de Tolosa (1979), La actualidad de la casa blasonada en el País Vasco (1982), Gipuzkoa biotz-begietan (1983), Tolosa, pueblo musical (1985) eta Episodios municipales (1986).
Nahiz eta Zumarragan jaio izan, Tolosan ezkondu eta bizitzera joan zen. Tolosako alkate izan zen, bestalde, 1978-1983 urte bitartean EAJ alderdiaren aldetik.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q12260062
# Idorrokia

Idorrokia mendia Abodi mendilerroan dago. Iratiko basoaren goikoaldean, hain zuzen ere. 1492 metroko garaiera du.
Igotzeko leku nagusia Taplako pasabidetik da. Taplako pasabideraino Otsagi eta Iratiko Elurretako Ama baseliza lotzen duen errepidea joaten da. Hemendik igoera ordubetekoa.

## Ikus, gainera

* Nafarroako mendien zerrenda

## Kanpo estekak

* Idorrokia luberri.net webgunean
* Datuak: Q12259418
# Idolopeia

Idiolopeia erretorika barruan pentsamendu baliabidea dugu hau non funtsean hildako pertsona baten ahoan diskurtso bat jartzen dugun. Etimologikoki grezieratik dator, εἰδωλοποιΐα, euskaraz irudi baten errepresentazioa. Adibide klasikoa Zizeronena dugu: honek, De Senectute liburuan, hilda zegoen Katoni ahotsa eman zion.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz): Erretorikari buruzko webgunea.
# Idotzingo jauregia

Idotzingo Armagintzako Kaporalgo jauregia Ibargoiti ibarreko Idotzin kontzejuan Erdi Aroko jauregi bat izan zen.

## Eraikina

Toki honetako jauregia, 1930 arte zutik egon zena, armagintzako kaporal gisa agertzen da Nafarroako Erresumako nomina ofizialean. Joan Atondo, Idotzingo jauna eta Kontuen Ganberaren entzulea, agramondarra izan zen Nafarroako Gerra zibiletan. Atondoko Gilerma alaba Arnal Peritz Jasokoarekin ezkondu zen, Xabierko anderea eta Santuaren amarekin. Ondoren, Cortesko markesengana eta Villahermosako duke-etxera joan zen. 1735ean mariskalak, Xabierko kondeak eta Cortesko markesak, memoriala jaso zuen, jauregia armagintzako lurmutur gisa ohar zedin Erresumako liburuetan. Arbaso noblea erakusten zuen, zeina ez baita soilik Armagintzako Kaporalgoa, baizik eta leku horretako eta inguruko bezinetatik ere petxa bihurtzen baitzaio, beste zenbait ebidentziarekin.

## Erreferentziak

* Gran Enciclopedia de Navarra | IDOTZIN. (Noiz kontsultatua: 2021-09-07).

## Ikus, gainera

* Idotzin

## Kanpo estekak

* Datuak: Q110640066
# Idorreri

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Idorreria kaka egiteko zailtasuna da. Irizpide orokor gisa, idorreria kaka astean hiru aldiz baino gutxiagotan egiten denean ezartzen da, kaka-mokordoak lehorrak eta gogorrak direlarik. Berez ez da gaixotasun bat, beste osasun-arazoen eta dieta desegokien sintoma baizik.
Libragarriak deitzen dira sintoma hau tratatzeko erabiltzen diren farmakoak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q178436
* Multimedia: Constipation / Q178436
# Idosa

Idosa ${\ce {C6H12O6}}$ formula duen monosakaridoa da, aldehido taldea (CHO) lehenengo karbonoan duena. Sei karbono dituenez hexosa bat da.
Ez da naturan aurkitzen, baina honen deribatua den azido iduronikoa hainbat glikosaminoglikanoren osagaia da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q106947483
* Multimedia: Idose / Q106947483
Karbono hidratoak :
MonosakaridoakDiosakAldosak: GlikolaldehidoaTriosakAldosak: Glizeraldehidoa Zetosak: DihidroxiazetonaTetrosakAldosak: Eritrosa • Treosa Zetosak: EritrulosaPentosakAldosak: Arabinosa • Erribosa • Lixosa • Xilosa Zetosak: Erribulosa • XilulosaHexosakAldosak: Alosa • Altrosa • Galaktosa • Glukosa • Gulosa • Idosa • Manosa • Talosa Zetosak: Fruktosa • Psikosa • Sorbosa • TagatosaHeptosakZetosak: Manoheptulosa • SedoheptulosaDeribatuakDesoxiazukreakDesoxirribosa • RamnosaAminoazukreakGalaktosamina • Glukosamina • N-Azetilgalaktosamina • N-AzetilglukosaminaAzukre azidoakAzido galakturonikoa • Azido glukonikoa • Azido glukuronikoaAzukre alkoholikoakArabitola • Glizerola • Inositola • Manitola • SorbitolaOligosakaridoakDisakaridoakIsomaltosa • Kitobiosa • Laktosa • Laktulosa • Maltosa • Sakarosa • Trehalosa • Turanosa • ZelobiosaTrisakaridoakErrafinosa • Maltotriosa • MelezitosaGainerakoakDestrina (+ Maltodestrina+ Ziklodestrina) • Estakiosa • FruktooligosakaridoakPolisakaridoakHomopolisakaridoakAlmidoia (Amilosa + Amilopektina) • Glukogenoa • Kitina • Kitosanoa • Zelulosa • InulinaHeteropolisakaridoakAgar-agarra • Azido hialuronikoa • Glikosaminglukanoa • Hemizelulosa • Heparina • Kondroitina • Pektina Glukolipidoak • Lipopolisakaridoak • Glikoproteinak • Peptidoglikanoak :
# Idom

IDOM Bilbon sortutako ingeniaritza, arkitektura eta aholkularitza zerbitzu profesionalak jorratzen dituen nazioarteko enpresa da. Negozio eremu nagusiak arkitektura eta eraikuntza, aholkularitza, energia, ingurumena, industria, nuklearra, telekomunikazioak, garraioa, hiri antolamendua eta ura dira. Egoitza nagusia Bilboko San Ignazio auzoko Gordailu Franko zaharberrituan du.
1957an jaio zenetik gaur egun arteko garapenaren ondoren jakintza-alor anitzeko taldea da, zeinean 3.000 lagun baino gehiagok lan egiten duen, 5 kontinentetan banatutako 17 herrialdetan kokatutako 34 bulegotan banatuta. 12.000 bezero baino gehiago izan ditu eta nazioarteko 30.000 proiektutan parte hartu du, 123 herrialdetan.
IDOMeko kapitalaren %100a bere langileen artean banatuta dago.
Espainiako bulegoez gain, Idomek baditu bulegoak Bruselan (Belgika), Londresen, Derbyshiren, Kenten eta Cardiffen (Erresuma Batuan), Bucaresten (Errumania), Calgaryn (Kanadan), Casablancan (Maroko), Sao Paulon (Brasil), Mexiko Hirian (Mexiko), Lisboan (Portugal), Varsovian eta Wroclawen (Polonia), Tripolin (Libia) eta Medellinen (Kolonbia).

## Historia

IDOM Ingeniería y Dirección de Obras y Montaje, (gaztelaniaz, Lan eta Muntaia Ingeniaritza eta Zuzendaritza) Bilbon jaio zen 1957an, ingenieritza esparruan zerbitzu profesionalak eta independienteak eskaintzeko asmoz. Rafael Escolá ingeniari eta Opus Deiko kideak sortu zuen, Luis Olaortúa ingeniariarekin batera. Garai haietan IDOMen arreta nagusia eraikuntza eta proiektuen kudeatze lanetan jarrita zegoen. Merkatuaren bilakaera eta eta bezeroen eskakizun berriak bultzatuta, IDOM hazkunde bidean jarri zen, bai eskainitako zerbitzui zegokionez baita langile kopuruan ere.
Idom Talde barruan Seridom atala aipatzekoa da. Seridomeko helburua proiektuen kudeaketa osoa eskaintzea da, diseinua, erosketak eta erainkuntza barne, giltza eskura erako kontratuen bidez. Horrela bezeroen eskakizunei estaldura osoa eskaintzen zaio.

## Nazioarteko sailkapenak

2012 urtean, Engineering News Report (ENR Top International Design Firms) argitaratutako 200 enpresa nagusien sailkapenean 73 postuan agertu zen.
2011 urtean, The Swedish Federation of Consulting Engineers and Architects argitaratutako sailkapenean europar ingeniaritzen artean 43 postuan agertu zen.
2013ko urtarrilean "BD World Architecture’s Annual Survey" argitalpenean, ACXT-IDOM munduko arkitekturako ehun enpresa garrantzitsuen artean 50 postuan agertu zen, eta europako 8. postuan fakturazioaren arabera.

## Erreferentziak

* ↑ «CECRA - Visita de la consultora vasca Idom: “Transformación de una ciudad: experiencia Bilbao”» www.cecra.com.ar (Noiz kontsultatua: 2019-01-08).
* ↑ IDOM. .

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Idomen webgunea
* Datuak: Q5908851
* Multimedia: Sede IDOM Bilbao / Q5908851
# Idomeneo

Greziako mitologiaren arabera, Idomeneo (antzinako grezieraz: Ἰδομενεύς, Idomeneus, "Idako indarra") Kretako errege izan zen, Deukalionen semea. Kretarren kapitaina izan zen Troiako gerran. Elezaharrek diotenez, ekaitz batean, lehorreratutakoan aurkitzen zuen lehenengo pertsona Poseidoni eskainiko ziola hitz eman zuen. Bere semea agertu zen, aitari harrera egitera joana, eta Idomeneok, bere zina ez hausteko, semea hil behar izan zuen. Izurrite batek jo zuen orduan uhartea, eta haren errua zela iritzirik, Idomeneo Kretatik kanporatu zuten. Calabriara jo zuen lehenik, eta Colofona gero.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q570434
* Multimedia: Idomeneus / Q570434
* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskaltzaindia. 82. araua. Grezia eta Erromako pertsonaia mitologikoak. .
# Imogene (Iowa)

Imogene Iowako hiri bat da. Fremont konderrian kokatua dago. 2010ean 72 biztanle zituen, 0,52 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Fremont konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1931792
* Multimedia: Imogene, Iowa / Q1931792
# Imogolita

Imogolita silikato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Imogolita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Al2SiO3(OH)4}}$. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Imogolite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Impact (Texas)

Impact Texasko herri bat da. Taylor konderrian kokatua dago. 2010ean 35 biztanle zituen, 0,23 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Taylor konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q977252
* Multimedia: Impact, Texas / Q977252
# Imozko Indarra

Imozko Indarra Espainiako Alderdien Legea onartu ondoren Imotzen sorturiko plataforma ezkertiar eta abertzalearen izena da. 2003an sortu zen Udal Hauteskundeetan aurkezteko, baina Espainiako Audientzia Nazionalak legez kanpo utzi eta partehartzea debekatu zion, Batasunaren ondorengoa zela argudiatuz.

## Ikus, gainera

* Espainiako Alderdien Legea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12259567
# Imola

Imola (Emiliano-romagnoloz: Jômla) Italiako hiria da, Emilia-Romagna eskualdekoa eta Boloniako metropoli-hirikoa. Autodromo Enzo e Dino Ferrariren egoitza da, non San Marinoko Sari Nagusia egiten zuten.
Erromatarren garaian, Forum Cornelii zuen izena eta merkatalgune ezaguna izan zen.

## Hiri eta herri senidetuak

* Pula, Kroazia
* Rijeka, Kroazia
* Colchester, Ingalaterra
* Gennevilliers, Frantzia
* Weinheim, Alemania

## Erreferentziak

* ↑ Međunarodna suradnja Grada Pule. .
* ↑ Francis, Valerie. Twin Town News - Colchester, Avignon, Imola and Wetzlar. in: The Colchester Twinning Society..

## Kanpo estekak

* (Italieraz) Imola hiriaren webgune ofiziala
* Datuak: Q50195
* Multimedia: Imola / Q50195
# Jan Harold Brunvand

Jan Harold Brunvand (Cadillac, Michigan, 1933ko martxoaren 23a) Utahko Unibertsitatearen irakasle emeritoa, gaur egungo folkloreari eta, bereziki, hiri kondairei buruzko ikerketei esker egin da ezaguna mundu osoan.

## Biografia

1961n Indianako Unibertsitatean folklorean doktoratu zen. Ameriketako Estatu Batuen unibertsitate desberdinetan lan eginez gero, Utahko Unibertsitatean finkatu zen 1961tik. Erretiroa 1996an hartu zuen baina, hala ere, lanean jarraitu du, idazten eta hitaldiak ematen.
Haren aportazio nagusia gaur egungo folklorearen inguruko ikerketan datza: lehen ipuin eta ohitura tradizionalei egokitzen ziren metodologiak errealitate garaikedetara aplikatu ditu, bereziki hiri kondairaren kontzeptua landuz; horren arabera ipuin tradizionalen eta gaur egungo hiri kondairen arteko lotura aztertu du.

## Bibliografia

* The Study of American Folklore (1968)
* The Vanishing Hitchhiker. American Urban Legends and Their Meanings (1981, W. W. Norton & Company)
* The Choking Doberman and Other 'New' Urban Legends (1984, W. W. Norton & Company)
* The Mexican Pet: More 'New' Urban Legends and Some Old Favourites (1986, W. W. Norton & Company)
* Curses! Broiled Again!: The Hottest Urban Legends Going (1989, W. W. Norton & Company)
* The Baby Train and Other Lusty Urban Legends (1993, W. W. Norton & Company)
* Too Good to Be True: The Colossal Book of Urban Legends (1999, W. W. Norton & Company)
* The Truth Never Stands in the Way of a Good Story (2000, University of Illinois Press)
* Encyclopedia of Urban Legends (2001, ABC-CLIO)
* Casa Frumoasa: The House Beautiful in Rural Romania (2003, Columbia University Press)
* Be Afraid, Be Very Afraid: The Book of Scary Urban Legends (2004, W. W. Norton & Company)

## Kanpo loturak

* Jan Harold Brunvanden webgune ofiziala.
* Datuak: Q1370280
* Multimedia: Jan Harold Brunvand / Q1370280
# Jan Heemskerk

Jan Heemskerk Abrahamszoon (Amsterdam, 1818ko uztailaren 30a - Haga, 1897ko urriaren 9a) herbeheretar politikaria izan zen. Herbehereetako lehen ministroa izan zen 1874tik 1877ra eta 1883tik 1888ra.
Zuzenbidea ikasi zuen eta abokatu gisa lan egin zuen Ordezkarien Ganberako kide hautatu aurretik. Hasiera batean politikari liberala izan zen eta 1866tik aurrera kontserbadurismora aldatu zen. Barne ministroa izan zen (1868; 1874-1877; 1883-1888). Bi aldiz bete zuen lehen ministro kargua, 1874tik 1877ra eta 1883tik 1888ra.
Seme Theo Heemskerk ere lehen ministroa izan zen.
* Datuak: Q643109
* Multimedia: Jan Heemskerk / Q643109
# Jan Jacobsen

Jan Jacobsen (Silkeborg, 1963ko martxoaren 5a) arkularia da. Danimarka ordezkatu zuen 1988ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Jan Jacobsen
* ↑ Jan JACOBSEN

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1681877
# Jan Hendrik Oort

Jan Hendrik Oort (Franeker, Frisia, 1900eko apirilaren 28a - Leiden, Herbehereak, 1992ko azaroaren 5a) Frisiako astronomoa izan zen.

## Biografia

Leidengo unibertsitateko irakasle izendatu zuten 1935ean, eta hiri hartako behatokiko zuzendari 1945ean. Galaxiei buruzko lanak egin zituen batik bat. Galaxiaren biratze-mugimendu nagusia finkatu ondoren (1927), haren potentziala eta masa mugatu zituen (1932), izarren mugimenduak eta espazioan zuten banaketa aztertuz.
1952an, gure galaxiaren espiral antzeko egitura itxuratu zuen. 1935-1948 urteetan Nazioarteko Astronomia Erakundearen idazkaria izan zen, eta 1958-1961 urteetan, erakunde horretako lehendakaria.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q309861
* Multimedia: Jan Hendrik Oort / Q309861
# Jan Henryk Dąbrowski

Jan Henryk Dąbrowski (Pierzchów, Krakovia, 1755 – Winnogóra, Posnania, 1818) poloniar jenerala izan zen. Varsovia babestu ondoren (1794), Frantziara jo eta herri honen zerbitzuan jardun zuten Poloniako Legioak sortu zituen 1797an. Frederiko Augusto I.a Saxoniakoak Poloniako erreinuko senatari izendatu zuen, Napoleon I.ak bere enperadoretza utzi zuenean (1815).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q158027
* Multimedia: Jan Henryk Dąbrowski / Q158027
# Jan Hruška

Jan Hruska (Uničov, 1975eko otsailaren 4a) txekiar txirrindulari ohia da.

## Palmaresa

1999
* Herald Sun Tourreko etapa bat
* 2. Errioxako Itzulian
2000
* Italiako Giroko bi etapa
2001
* Alcobendasko Klasikako etapa bat
2002
* Algarveko Itzuliko etapa bat
2003
* Errioxako Itzuliko etapa bat
* 2. Murtziako Itzulian
2006
* Alcobendasko Klasika eta etapa bat

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1342544
* Multimedia: Jan Hruška / Q1342544
# Jan Hajič

Jan Hajič (Praga, 1960ko azaroaren 4a) txekiar hizkuntzako hizkuntzalari konputazionala da, eta Pragako Unibertsitate Karolinoko Hizkuntza Formalaren eta Aplikatuaren Institutuko zuzendari ohia. Doktorea da Espezialista da Hizkuntzaren prozesamenduan, itzulpen automatikoan, ahotsaren ezagupenean eta zuhaitz-bankuak sortzean.

## Erreferentziak

* ↑ «Prof. RNDr. Jan Hajič, Dr. — Chat s odborníkem — PORT — Česká televize» www.ceskatelevize.cz (Noiz kontsultatua: 2021-11-28).

## Ikus, gainera

* Arantza Diaz de Ilarraza
* Eneko Agirre

## Kanpo estekak

* Čechům byl zpřístupněn unikátní archiv o holocaustu (Txekia Irratia) (Txekieraz)
* Datuak: Q6149019
# Jan Hus

Jan Hus (Husinec, Bohemia, c. 1369 – Konstanz, 1415eko uztailaren 6a) txekiar erlijio pentsalaria, filosofoa, erreformatzailea eta Pragako unibertsitateko irakaslea izan zen. Eliza Katolikoak haren iraskaspenak heretikotzat jo ondoren, 1411n eskumikatu, Konstantzako kontzilioak zigortu eta 1415ean erre zuten.
Haren jarraitzaileak hustarrak ziren. Bohemiako erresuman eliza erreformatua osatu zen, baina Hustar gerretan suntsitu zuten mugimendu hori.
Husen irakaspenek eragin handia izan zuten mende bat geroago etorri zen erreforma-mugimenduan, baita Martin Lutherrengan berarengan ere. Gaur egun, uztailaren 6a, Husen exekuzioaren urteurrena, Txekian festa eguna da, herrialdeko heroitzat jotzen baita. Horretaz gain, Husen lan eskergak txekieraren literaturan leku nabarmena utzi dio.
* Datuak: Q43977
* Multimedia: Jan Hus / Q43977
# Jan Jacob Rochussen

Jan Jacob Rochussen (Etten, 1797ko urriaren 23a - Haga, 1871ko urtarrilaren 21a) herbeheretar politikaria izan zen. Herbehereetako lehen ministroa izan zen 1858tik 1860ra.
1915ean boluntario gisa parte hartu zuen Napoleonen armaden aurkako gerran. Hamabi urtez zerga-biltzaile izan zen eta 1826an Merkataritza eta Industria Ganberako idazkari izendatu zuten. Gilen I.a Herbehereetakoa erregea ezagutu zuen eta haren aholkularia izan zen. Erregeak Finantza ministro izendatu zuen 1840an.
1845ean, Ekialdeko Herbeheretar Indietako gobernadore izendatu zuten, eta 1851 arte egon zen bertan. Herbehereetara iritsi zenean, Ordezkarien Ganberako kide aukeratu zuten (1851-1857). 1858an lehen ministro izendatu zuten eta bi urte geroago dimisioa eman zuen. 1864tik 1969ra eserleku bat izan zuen berriro Ganberan.
* Datuak: Q729220
* Multimedia: Jan Jacob Rochussen / Q729220
# Jan Hordijk

Jan Hordijk (Mijnsheerenland, 1974ko abenduaren 10a), Herbehereetako txirrindulari ohia da.

## Palmaresa

1998
* Errioxako Itzuliko etapa
2002'
* Japoniako Tourreko etapa

## Kanpo estekak

Jan Hordijk - ProCyclingStats
* Datuak: Q3230729
# Indio (Kalifornia)

Indio Kaliforniako hiri bat da. Riverside konderrian kokatua dago. 2010ean 76.036 biztanle zituen, 75,6 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Riverside konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q838789
* Multimedia: Indio, California / Q838789
# Indioilar trufatu

Indioilar trufatua (gaztelaniaz: pavo trufado) hestebete formako zakotea da, boilurrarekin zapore ematen dutena. Xehatutako indioilar-okelarekin egiten dute (txikitutako txerri-haragia ere eraman ohi du), trufatu, hau da, boilurrarekin zapore ematen dute, eta zerbitzatu baino bizpahiru egun lehenago egiten dute. Gaur egun edozein txarkuteriatan aurki daiteke. Xerratan moztuta zerbitzatu ohi da, eta haritutako arrautzarekin apainduta.

## Prestaketa

Egiteko bi modu daude. Trufaketa-prozesua egiteko, behar diren boilurrak pusketa lodi edo meheetan mozten dira, eta, behin baino gehiagotan garbitu ondoren, oihal batekin lehortu eta koipetan egosten dira, hala nola: gurinean, txerri-gantzan, olioan, urdai zatitan. Nahasketa bero horrek aldez aurretik garbitutako indioilar baten barrualdea betetzen du. Horrela, bete, josi eta leku fresko batean heltzen da.
Trufatutako indioilarraren beste aldaera bat txerri-giharra da, indioilar-haragiarekin nahasten dena eta barazkiak daudenean, hala nola apioa, tipula edo azenarioa, galdarraztatzen dena. Azkenik, gainerako indioilar-larruan txikitutako nahasketa hestebete egiten da. Jaiegunetan hartu ohi den kontsome bat sortzen da hura egiteko.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hipermerkatuetako Produktuak Hiztegia] [2009]
* 1 2 Burgos, Carmen de. (2010). La Cocina Moderna. Madril: Maxtor, 106 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6067630