# Faltsifikazioaren aurkako Merkataritza Hitzarmena

ACTA (ingelesetik: Anti-Counterfeiting Trade Agreement, faltsutzearen aurkako merkataritza-akordio gisa itzulia) jabetza intelektualaren babesa eta babesa ezartzea proposatzen duen borondatezko akordio multilaterala da, ondasunak faltsutzea, sendagai generikoak eta pirateria saihesteko helburuan. Helburua lortzeko, mugako zaintza areagotzea ahalbidetuko du akordio honek, eta ISPak behartuko ditu Internetetik kargatzen edo deskargatzen diren datu-pakete guztiak zaintzera (mp3 bat legez kanpo deskargatzen baduzu, gainera, baliteke erabiltzaileak isunak jasotzea, webgunera konektatzeko eskubidea galtzea, edo espetxe-zigorrak). Batez ere, enpresa onuradunak RIAA eta MPAA dira, erabiltzaileen artean fitxategiak inolako helburu lukratiborik gabe partekatzea legez kanpokoa dela dioten enpresak,

## Lege-esparrua

Nazioarteko lege-esparru berri bati buruzko AKTA. Herrialde horiek borondatez atxiki ahal izango dira esparru horretara, eta beren gobernu-gorputza sortu ahal izango dute dauden nazioarteko erakundeetatik kanpo, hala nola Munduko Merkataritza Erakundetik (MME), Jabetza Intelektualaren Munduko Erakundetik (OMPI) edo Nazio Batuen Erakundetik (NBE). Estatu Batuetako Merkataritzako Ordezkariaren Bulegoak (USTR) eta 2008ko 301. Txosten Bereziak argitaratutako gertakari-orri bat aipatuz, Electronic Frontier Foundation (EFF) erakundeak adierazi zuen AKTAren helburua jabetza intelektuala aplikatzeko estandar berri bat sortzea dela, Merkataritzarekin lotutako Jabetza Intelektualaren Eskubideen Alderdiei buruzko Akordioan (TRIPS) dauden estandarretatik haratago, eta nazioarteko lankidetza areagotzea barne hartuta.
ACTAren "behin betiko helburua" da ekonomia handi emergenteak, "non jabetza intelektualeko eskubideen aplikazioa hobetu litekeen, hala nola Txina, Errusia edo Brasil, itun globala sinatuz".

## Negoziazioak

AKTAren negoziazioak isilpean egiten dira, eta ez dira nazioarteko ezein erakundetakoak. Europako Batzordeak, Estatu Batuetako Merkataritza Ordezkariaren Bulegoak, Australiako Merkataritza eta Atzerriko Gaietarako Sailak eta beste gobernu-agentzia batzuek onartu egin dute AKTAren negoziazioetan parte hartu izana, baina uko egin diote tratatuaren zirriborroak askatzeari edo termino espezifikoez hitz egiteari, negoziazioetan eztabaidatuta.
2008ko azaroan, Europako Batzordeak orain arte hiru negoziazio erronda izan zirela adierazi zuen: 2008ko ekainaren hasieran Genoan, 2008ko uztailaren amaieran Washingtonen, 2008ko urriaren erdialdean Tokion. Laugarren negoziazio-txanda bat Parisen egin zen, 2008ko abenduaren erdialdean, eta bosgarren txanda bat Marokon, 2009ko uztailean. Marokoko parte-hartzaileek adierazi zuten gaur egun akordioa "ahalik eta lasterren" amaitu nahi dutela, "2010. urtearen barruan", eta hurrengo negoziazio-txanda Hego Korean izango dela, 2009ko azaroan.
2011ko apirilean, Kolonbiak pirateriaren aurkako AKTA negoziatuko duela iragarri zuen, 'Ley Lleras' izenarekin.

### Seigarren negoziazio txanda, Seul, 2009ko azaroa

ACTA negoziazioen seigarren txanda Koreako Errepublikak hartu zuen Seulen, 2009ko azaroaren 4tik 6ra. Negoziazio horietan parte hartu zutenek honako hauek hartzen dituzte barne: Australia, Kanada, Europar Batasuna, Japonia, Koreako Errepublika, Mexiko, Maroko, Zeelanda Berria, Singapur, Suitza eta Amerikako Estatu Batuak. Negoziazio-txanda horretako eztabaidak ingurune digitala murriztera eta zurruntasun kriminalera bideratu ziren.

### Zazpigarren negoziazio erronda, Mexiko, 2010eko urtarrila

Negoziazioen zazpigarren txanda 2010eko urtarrilerako dago planifikatuta Mexikon. Bere helburua 2010.6 (e) an AKTA amaitzea da. Orain, bere legea indarrean jarri nahi du, webgune eta zerbitzu bakoitza ikuskatzeko.

## Hornidurak

Tratatuaren izenburuak iradokitzen duen arren akordioak ondasun fisikoen faltsifikazioak baino ez dituela estaltzen (esaterako, sendagaiak), proposatutako itunak hedadura zabalagoa izango du, "Interneten eta informazioaren teknologien banaketa" barne. 2008ko azaroan argitaratutako AKTAn, Europako Batzordeak honako hau adierazi zuen: "Orain arte, ez da testurik adostu. " Filtratu zen dokumentu batek, Discussion Paper on a Possible Anti-Counterfeiting Trade Agreement izenekoak, iradokitzen du puntu hauek AKTAN sartuko direla: lege-araubide berriak, "Interneterako sarbidearen hornitzaileei (ISP) pizgarriak emateko eskubideen titularrekin lankidetzan jardun dezaten legea hausten duten materialak ezabatzeko, zigor-neurriak hartzeko eta mugetan aduana-ekintza areagotzeko.
Filtrazioei erantzunez, Europako Batzordeak 2008ko azaroan, talde anonimo horren presio handiaren ondorioz, honako hau adierazi zuen:
   "Negoziazioek aurrera jarraitzen dute. Horrek esan nahi du ez dagoela akordiorik oraindik, eta, gertakarien orri hau idazteko unean, ez dagoela zirriborro-testu bat ere, non negoziazioko parte-hartzaileek bat egiten duten. Hainbat "testu", oker aurkeztuak AKTA akordioen zirriborro gisa, webgunean daude. Etorkizuneko AKTA baten ideiari buruzko eztabaiden atariko etapetan, alderdi negoziatzaileetako batzuek kontzeptuzko paperak eman dituzte, proiektuaren hasierako ikuspegiak beste bazkide batzuei aurkeztu ahal izateko. Kontzeptu-paper horietako batzuk sarean zehar ibili dira, edo prentsan iruzkindu dira, "AKTAren testu zirriborro gisa edo jarraibideak negoziatzen", ez direnean. "
2009ko otsailean argitaratutako xehetasunek adierazten dute AKTAk sei kapitulu nagusi dituela. Eztabaida gehienak, gaur egun, "Jabetza Intelektualaren Eskubideen Gogortzea" kapituluan zentratuta daude. Kapitulu horrek lau azpikapitulu ditu:
* Hasierako definizioak eta hornidurak;
* Jabetza intelektualaren eskubideak gogortzea:
** Gauza pertsonalen debekua.
** Mugako neurriak
** Gogortze kriminala
** Eskubideak administratzeko teknologia/Internet
* Nazioarteko lankidetza;
* Neurriak aplikatzea;
* Erakundeen arteko konponketak;
* Azken hornidurak.

## Gaurkotasuna
### 2012ko otsaila

Otsailak 7: Europar Batasuneko hainbat herrialde tratatua sinatzearen aurka agertu dira, besteak beste, Polonia, Txekiar Errepublika, Eslovakia eta Errumania. Estatu horietako ordezkariak AKTAren aurka azaldu ziren, hainbat argudio emanez.
Polonian, Donald Tusk lehen ministroak iragarri zuen akordioaren berrespena akordioaren inguruko zalantzak argitzen direnean soilik egingo dela. Gainera, aitortu zuen akatsa izan zela ituna aldez aurretik eztabaida publikorik egin gabe sinatu izana.
Txekiar Errepublikan, Petr Necas lehen ministroak adierazi zuen kezkatuta zegoela AKTArekin, eta adierazi zuen kabineteak ezin duela onartu askatasunaren oinarriak eta informazioa libreki eskuratzeko aukera arriskuan egotea.
Eslovakian egoera antzekoa da. AKTAk askatasuna eta informaziorako sarbide librea muga zitzakeela onartuta, gobernuak akordioa geldiaraztea planteatu zuen. Ekonomia ministroak, Juraj Miskovek, adierazi zuen, gainera, ACTA "oso modu orokorrean pentsatuta dagoela, eta horrek interpretazio asko errazten dituela. Formulazioa ez da guztiz argia ".
Errumanian, Emil Boc lehen ministroak bere gobernuari eskatu zion publikoki azal dezala zergatik sinatu zuen ituna eztabaida publikorik egin gabe.
Otsailak 10: Aurtengo otsailaren 10ean, ostirala, Alemaniako Justizia Departamentuak negoziazioak izoztea erabaki zuen eta oraingoz ez du AKTA sinatuko. Alemaniak, lehenik, Europar Batasuneko Parlamentuaren erabakiaren zain egongo da, tratatuari atxikitzea berriz aztertu aurretik. Komunikatua AKTAren aurkako Nazioarteko Eguna baino egun bat lehenago egin zen, eta 2012ko otsailaren 11rako aurreikusi zen.
Aurtengo otsailaren 14an, asteartea, Traicho Traikov Bulgariako Ekonomia ministroak iragarri zuen bere herrialdeak bertan behera utziko duela AKTA berrestea, harik eta Europar Batasuneko gainerako herrialdeek beren jarrera argitu arte. Traikovek adierazi zuen otsailaren 15ean mozioa bozkatuko dela AKTA negoziazioak ofizialki eteteko.

### 2012ko uztaila

Uztailaren 4a Europako Parlamentuak ez du onartu AKTA. Aurkako 478 botorekin eta 165 abstentziorekin, osoko bilkurak baztertu egin du herrialde industrializatuek pirateriaren aurka negoziatutako Faltsifikazioaren aurkako Merkataritza Akordio Multilaterala. 39 eurodiputatuk bakarrik bozkatu zuten alde.
Uztailak 11 Claude Hellerrek, Japoniako enbaxadore mexikarrak, ituna sinatu zuen, Mexikoko Senatuak EZ sinatzeko aho batez gomendatu arren. Sinaduraren berri ez zitzaion eman Senatuari, eta haren osoko bilkura ez dago bilkura-aldian, Eloy Cantu PRIko senatariak berretsi zuenez. Batzorde bereziko kide izan zen, eta itun hori sinatzea komeni zen ala ez aztertu zuen.
Uztailaren 25a Mexikoko Senatuak uko egin dio AKTA berresteari, eta Botere Exekutiboari eskatu zion beharrezko kudeaketak egin zitzala, berretsi aurretik, AKTAri erreserba egin ziezaioten Mexikotik, 27. artikulua eta oinarrizko eskubideei eragin diezaieketen beste xedapen batzuk herrialdean aplika ez daitezen. Gainera, Kongresuak Bruno Ferrari Ekonomia Idazkaritzako eta José Rodrigo Roque Jabetza Intelektualaren Mexikoko Institutuko (IMPI) titularren eta Kantzelaritzako ordezkarien agerraldia eskatu zuen, irateriaren aurkako ituna sinatzeko prozesua azaltzeko, Ekonomia Arloko Nazioarteko Itunak Onartzeari buruzko Legea urratu zelako.

### 2012ko abendua

Abenduaren 20an: Europako Batzordeak behin betiko baztertu zuen AKTA, eta Europak ez du berriro aztertuko.

## Laburpena

Lege hau egile-eskubideek babestutako materialak zabaltzen dituzten webguneak ezabatzen saiatzen da. Era berean, konpainiek Internet bidez deskargatzen duzuna berrikustea nahi dute, eta egile-eskubideak dituen legez kanpoko edozein material deskargatuz gero, isunak eta kartzela-zigorrak ezar diezazkizukete.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q192135
* Multimedia: Anti-Counterfeiting Trade Agreement / Q192135