# Jorge Tapia

Jorge Arturo Tapia Docman (Txile, 1935 – Madril, 2020ko ekainaren 30a) abokatu, akademiko, diplomatiko eta politikari txiletarra izan zen. Alderdi Erradikaleko (PR) kidea, hainbat kargu publiko izan zituen Estatu ministro, alkate eta enbaxadore gisa.

## Biografia
### Bizitza pertsonala eta akademikoa

Zuzenbidea ikasi zuen Txileko Unibertsitateko Lege eta Gizarte Zientzien Fakultatean, non Andrés Zaldívar, Ricardo Lagos Escobar eta José Rodríguez Elizondo bezalako pertsonaien ikaskide izan zen, besteak beste. Zuzenbideko Masterra du Yale Unibertsitatean (AEB) eta doktorea da Rotterdamgo Erasmus Unibertsitatean (Herbehereak) .
Txileko Errepublikako Senatuko funtzionario izan zen 18 urtez, Goi Ganberako Konstituzio, Legegintza eta Justizia Batzordeko idazkari bihurtuz. Txileko Unibertsitatean, Arturo Prat Unibertsitatean, Tarapacako Unibertsitatean, La República Unibertsitatean, Venezuelako Zulia Unibertsitatean, Estatu Batuetako Ohio Estatuko Unibertsitatean eta Rotterdamgo Erasmus Unibertsitatean irakasle gisa eman du irakasle. .
1998an, Iquiquen instalatuta, akademikoen talde batekin batera, Arturo Prat Unibertsitateko Nazioarteko Ikasketen Institutua (INTE) sortu zuen, eta Zuzenbide Fakultatean zuzenean joan zen 2000ko hamarkadaren erdialdean 2012an Txileko Legebiltzarreko Zuzenbidearen eta Legegintzaren Teoriaren Elkarteko ohorezko kide izendatu zuten.

### Jarduera politikoa

Salvador Allenderen gobernuan, Justizia eta Hezkuntza Publikoko ministroa izan zen 1972 eta 1973 artean. Azken sail honetan, Eskola Nazional Bateratuaren proiektu eztabaidagarriaren sustatzailea izan zen, Eliza Katolikoak eta gobernuko oposizioko alderdiek gogor eutsi ziotena.
1973ko estatu kolpearen ostean atxilotu eta Dawson uhartera bidali zuten. Erbestera joan eta Herbehereetan finkatu zen, han Txile Berriko Institutuko zuzendaria izan zen. Demokrazia itzuli zenean, Txileko enbaxadore bihurtu zen herrialde horretan Patricio Aylwin presidentearen gobernuan, 1990 eta 1994 artean. Geroago, kargu bera izango zuen Israelen, 1994 eta 1997 artean.
Ricardo Lagos Escobar presidentearen gobernuan, Tarapacá Eskualdeko alkate izendatu zuten, non bere karguan arduragabekeriaz aritu zen, Alto Hospicio Psikopataren biktimei buruz poliziak emandako informazioa zuzentzat jota. 2000ko martxoaren 11tik abenduaren 28ra izan zen kargua
Bere azken urteetan Madrilen bizi izan zen, Espainian. 2020ko ekainaren amaieran zendu zen, Madrilen.

## Argitalpenak
### Liburuak

* La técnica legislativa, 1960
* Hermenéutica constitucional: la interpretación de la constitución en Sudamérica, 1973.
* Sobre la factibilidad y el fracaso de la vía chilena al socialismo, en Chile: lecciones de una experiencia, 1977.
* El terrorismo de Estado: la doctrina de la seguridad nacional en el Cono Sur, 1980.
* Estrategocracia: el gobierno de los generales, 1986.

## Erreferentziak

* ↑ «Archivo de Referencias Críticas» bibliotecanacionaldigital.cl.
* 1 2 «En recuerdo de don Jorge Tapia Valdés (1935-2020)» diarioconstitucional.cl (Diario Constitucional).
* ↑ Redacción. (1 de julio de 2020). En España falleció Jorge Tapia, ex intendente regional de Tarapacá. Iquique (Chile).
* 1 2 3 4 5 6 «Editorial - Comentario de Jorge Tapia Valdés» La Estrella de Iquique 26 de octubre de 2018.
* ↑ «“Si no hay un cambio en la actitud de los docentes, no se resolverá la crisis educacional"» www.eldiario.es 16 de octubre de 2016.
* 1 2 3 Galdámez Zelada, Liliana. (2015). «Entrevista a Jorge Tapia Valdés» Estudios Constitucionales.
* ↑ ««La educación tiene que estar el servicio del conocimiento»» www.ehu.eus 14 de octubre de 2016.
* ↑ «Grupo de Estudios Jurídicos Regionales Locales - Directorio» www.derechog.ucn.cl 13 de julio de 2006.
* ↑ «Sistema electoral y asignaciones parlamentarias se analizarán en las II Jornadas de Derecho Parlamentario» senado.cl 18 de octubre de 2012.
* ↑ «Gobierno Regional de Tarapaca. Intendente» goretarapaca.gov.cl.
* ↑ [https://sb.unah.edu.hn/cgi-bin/koha/opac-detail.pl?biblionumber=7269 «UNAH Sistema de Unidades de Recursos de Información»] sb.unah.edu.hn.
* ↑ «OCLC WorldCat libros» worldcat.org.
* ↑ «Dos hitos decisivos en las relaciones de la UP con la DC» lemondediplomatique.cl mayo de 2018.
* ↑ «Memoria Chilena Tapia Valdés, Jorge» memoriachilena.cl.
* ↑ «iberlibro.com pasión por los libros» iberlibro.com.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q59542427
* Multimedia: Jorge Tapia Valdés / Q59542427