# Suediako Zientzien Errege Akademia

Suediako Zientzien Errege Akademia (suedieraz: Kungliga Vetenskapsakademien) Suediako errege akademietako bat da, 1739an Frederiko I.a Suediakoa erregeak sortua, ondorengo hauek proposatuta: Carl von Linné Lineo taxonomoak, Jonas Alströmer enpresaburuak, Mårten Triewald ingeniariak, Sten Carl Bielke eta Carl Wilhelm Cederhielm funtzionarioek, eta Anders Johan von Höpken politikariak. Suediako kultura erakunde nagusietarikoa da.

## Helburuak

Erakunde independentea da eta haren ekintzek zientziak zabaltzeko eta indartzeko asmoa dute, bereziki Biologia eta Matematika. Akademiaren batzordeek Nobel Sariak emateko balorazioak eta aukeraketak egiten dituzte.

## Partaideak

Akademiak 1.700 partaide suediarrak eta 1.200 kanpoko partaideak zituen 1739an, sortu zutenean. Gaur egun gutxiagoak dira: 450 suediarrak eta 175 kanpokoak, arlo desberdinetako zientzialarien ordezkariak:
* Matematika
* Astronomia eta espazioko zientziak
* Fisika
* Kimika
* Lurraren zientziak
* Biologia
* Medikuntza zientziak
* Ingeniaritza zientziak
* Gizarte-zientziak
* Humanitateak

## Idazkari iraunkorren zerrenda

Pertsona hauek Akademiaren idazkariak izan dira:
* Anders Johan von Höpken, 1739–1740, 1740–1741
* Augustin Ehrensvärd, April – June 1740
* Jacob Faggot, 1741–1744
* Pehr Elvius, 1744–1749
* Pehr Wilhelm Wargentin, 1749–1783
* Johan Carl Wilcke eta Henrik Nicander, 1784–1796
* Daniel Melanderhjelm eta Henrik Nicander, 1796–1803
* Jöns Svanberg eta Carl Gustaf Sjöstén 1803–1808; Sjöstén 1808an kargutik kendu zuten.
* Jöns Svanberg, 1809–1811
* Olof Swartz, 1811–1818
* Jöns Jacob Berzelius, 1818–1848
* Peter Fredrik Wahlberg, 1848–1866
* Georg Lindhagen, 1866–1901
* Christopher Aurivillius, 1901–1923
* Henrik Gustaf Söderbaum, 1923–1933
* Henning Pleijel, 1933–1943
* Arne Westgren, 1943–1959
* Erik Rudberg, 1959–1972
* Carl Gustaf Bernhard, 1973–1981
* Tord Ganelius, 1981–1989
* Carl-Olof Jacobson, 1989–1997
* Erling Norrby, 1997 – 2003ko ekainaren 30
* Gunnar Öquist, 2003ko uztailaren 1. – 2010eko ekainaren 30
* Staffan Normark, 2010eko uztailaren 1. – 2015eko ekainaren 30
* Göran K. Hansson, 2015eko uztailaren 1.tik

## Publikazioak
### Publikazio historikoak

* Vetenskapsakademiens handlingar 1739tik 1974ra. Aldi berean:
* Öfversigt af Kungl. Vetenskapsakademiens förhandlingar (1844–1903)
* Bihang till Vetenskapsakademiens Handlingar (1872–1902)
* Vetenskapsakademiens årsbok (1903–1969)
* Arkiv för matematik, astronomi och fysik (1903–1949).

### Egungo publikazioak

* AMBIO (1972-)
* Acta Mathematica (1882-)
* Arkiv för matematik
* Acta Zoologica (1920-)
* Levnadsteckningar över Vetenskapsakademiens ledamöter (1869-), biografiak eta partaideen obituarioak
* Physica Scripta (1970-). Norwegian Academy of Science and Letters erakundearekin batera.
* Porträttmatrikel (1971-), partaideen erretratuak
* Zoologica Scripta (1972-). Norwegian Academy of Science and Letters erakundearekin batera.
* Datuak: Q191583
* Multimedia: Royal Swedish Academy of Sciences / Q191583

## Erreferentziak

* ↑ http://www.kva.se/en/About-the-academy/History/
* ↑ https://web.archive.org/web/20171121103117/http://www.kva.se/en/Prizes/Nobel-prizes/Laureates-list
* ↑ Center for Molecular Medicine, "Göran K. Hansson new Permanent Secretary for the Royal Swedish Academy of Sciences", 2015.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):Akademiaren webgune ofiziala.