OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ganorexia

Ganorexia Iñaki Segurola idazle eta hiztegigilearen azken saiakera-lana da. Alberdania argitaletxearen eskutik argitaratu zen 2022ko irailean, Segurola hil ostean, Garbiñe Larrearen albazea lanari esker.
105 iritzi-artikuluz eta hiru ipuin laburren itzulpenez osatua dago liburua. Hasieran idazleak berak idatzitako atarikoa dakar, eta amaieran Garbiñe Larrearen epilogoa.

## Estiloa

Idazleak atarikoan agertzen ditu bere estiloaren ezaugarriak, "ongi idazteari" kontrajarrita:
| « | Nik idazten dut era batean. Estilo batekin, estilo jakin batekin. Beste batzuek ez daukate estilorik. Sinetsarazi diete ez dutela herrenik egin behar inongo aldetara eta ibilera zuzen baten jabe izan behar dutela, eta horrela, munduaz ari -idatzi- behar dutela munduan sekula haizeak inondik joko ez balu bezala. Ondo idaztea hori izango da? Auskalo. Hemen era jakin batean idazten dugu; herren min batekin gabiltza. Hemen idazten dugun -irakurtzen den- munduak herrena egiten du geurekin batean. Herrena, ezina: ganorexiaren aurreneko seinalea. | » |
| —Ganorexia, Iñaki Segurola |||
Liburuko 105 hausnarketak laburrak dira, eta luzeenetik motzenerako hurrenkeran daude ordenatuta. Luzeenak lau orrialde pasa ditu, eta motzenak lerro bakar bat.
Gogoeta hauetan nabarmena da idazleak hizkuntza zukutzeko duen jarrera: hitzen esanahiari erreparatuz, erabilerarekin jolastuz, literaltasunari ere begiratuz... Hitzen "alde-erantzia" erakusten du, eta horrekin batera argi egin nahi dio irakurleari. Artikuluen izenburuetatik bertatik nabari da joera hori: "Bidaiatzea nazionalismoz sendatzen da" edo "Artista ezkertiarrak, artixta eskertiarrak". Bildumaren izenburua ere, "ganora" eta "anorexia" hitzen gurutzaketatik dator. Iñaki Segurolak atarikoan dion gisa:
| « | Hitzak gurutzatzen dira. Hitzak gurutziltzatzen eta torturatzen dira gure aho-mihietan. Gurutziltzatze horren bitartez, hitzezko erredentzio koxkor bat egikaritzen da gure bihotz hiztunetan. | » |
| —Ganorexia, Iñaki Segurola |||

## Gaiak

Bilduma honetan ere, Iñaki Segurolak bere ohiko gaiak lantzen ditu, hala nola: hizkuntza, artea, politika, espiritualitatea, eguneroko bitxikeriak, askatasuna, ura, mendia...
Hausnarketa asko eta asko aurrez irratsaioetan komentatu zituen, eta hazi horretatik abiatuta biltzen ditu hemen, hala nola: "zmz?", "Iniziazioa arrandegian", "Autolaguntza, ezin beltzaren azpiko antolakuntza"...

## Liburu-aurkezpena eta estekak

Ganorexiaren aurkezpen ekitaldia hemen ikus daiteke: https://www.youtube.com/watch?v=ju5h4mezmzo
Iñaki Segurolaren omenez egindako ekitaldia, "IÑAKI SEGUROLA etorriko ez litzatekeen ekitaldia (2022 - 12 - 10)": https://www.youtube.com/watch?v=W_b8FNssAdQ&t=78s

## Erreferentziak

* ↑ Segurola Amutxastegi, Iñaki. (2022). Ganorexia. Alberdania, 11 or. ISBN 978-84-9868-762-0..
* ↑ Segurola Amutxastegi, Iñaki. (2022). Ganorexia. Alberdania, 14-15 or. ISBN 978-84-9868-762-0..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q116789558
# Gaspard de Prony

Frantses ingeniaria (Chamelet, 1755 - Asnières, 1839). Parisko ingeniaritza-eskolako zuzendaria izan zen. Logaritmo- eta trigonometria-taula berriak eginarazi zituen. 1805-1821 bitartean ubide eta portu asko konpondu zituen, Dunkerke, Genoa eta Veneziakoa, besteak beste. Bere izena duen dinamometro-balazta asmatu zuen (1821), makina eta motorren pare motorra neurtzeko. 1822an, soinuak airean duen lastertasuna neurtu zuen Aragorekin.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/28 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
# Gasperina

Gasperina Italiako udalerri bat da. Catanzaroko probintzian kokatuta dago, Calabria eskualdean. 1.884 biztanle ditu, 6,78 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Gasperinak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Montepaone Montauro Palermiti

## Kanpo estekak

* Datuak: Q53525
* Multimedia: Gasperina / Q53525
# Gaspard de Prielé

Gaspard de Prielé (Tarbe, c. 1623 - Peirahorada, 1688ko ekainaren 19a), frantziar gomendiozko abadea izan zen. La Réauleko abadea, Baionako apezpikua izan zen.

## Erreferentziak

* ↑ Jean, Armand. (1891). Les évêques et les archevêques de France depuis 1682 jusqu'à 1801. Paris eta Mamers, 75 or..
* Datuak: Q23816901
# Gasper udalerria, Preble konderria (Ohio)

Gasper udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Ohio estatuko udalerri bat da, Preble konderrian. Azken zentsuaren arabera 3.911 biztanle zituen, 23.4 milia karratu (61 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Gasper udalerriak 1519 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 34.481 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5526623
* Multimedia: Gasper Township, Preble County, Ohio / Q5526623
# Gasparita-(La)

Gasparita-(La) fosfato motako minerala da eta monazite taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Gasparita-(La) fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {LaAsO4}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Gasparite-(La): Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Gaspare Spontini

Gaspare Luigi Pacifico Spontini (Majolati, Italia, 1774ko azaroaren 14a - Majolati, Italia, 1851ko urtarrilaren 24a) italiar musikagilea eta biolinista izan zen.

## Biografia

Napoliko Kontserbatorioan egin zituen ikasketak. 1803. urtean Parisen jarri zen bizitzen. Harrezkero musikagile ospetsu bihurtu zen.
1807an La vestale opera estreinatu zuen Parisen, eta Josefina enperatrizaren babesa lortu zuen. 1810ean, Parisko Italiar Operako zuzendari izan zen. 1820ean Prusiako Frederiko Gilen III.ak Berlingo musika-zuzendari nagusi izendatu zuen, baina enperadorea berehala hil zen eta prusiar abertzaleek kargua uztera behartu zuten. Opera-egile ospetsua izan zen garai hartan.
Aipagarriak dira: L´Eroismo ridicolo (1797); Il finto pittore (1798); La finta filosofa (1803); Milton (1804); La vestale, Spontiniren lan ospetsuena (1807); Fernand Cortez (1809); Olympe (1819); Nurmahal (1822); Alcidor (1825); eta Agnes von Hohenstaufen (1829).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q168485
* Multimedia: Gaspare Spontini / Q168485
# Gaspard Ulliel

Gaspard Ulliel (Boulogne-Billancourt, 1984ko azaroaren 25a - Grenoble, 2022ko urtarrilaren 19a) frantziar aktore eta modeloa izan zen, telebistan eta zinema aritutakoa. 2017an gizonezko aktore onenaren César Saria irabazi zuen.

## Filmografia

* 1998 : Alias
* 2001 : Le Pacte des loups
* 2002 : Embrassez qui vous voudrez
* 2003 : Les Égarés
* 2004 : Un long dimanche de fiançailles
* 2004 : La Maison de Nina
* 2005 : Le Dernier Jour
* 2006 : Paris, je t'aime
* 2007 : Jacquou Le Croquant
* 2007 : Hannibal Rising
* 2008 : La troisième partie du monde
* 2008 : Un barrage contre le Pacifique
* 2009 : Le Premier Cercle
* 2009 : The Vintner's Luck
* 2009 : Ultimatum
* 2010 : La Princesse de Montpensier
* 2011 : L'Art d'aimer
* 2013 : Tu honoreras ta mère et ta mère
* 2014 : Saint Laurent
* 2016 : Juste la fin du monde
* 2016 : La Danseuse
* 2017 : Les Confins du Monde
* 2019 : Sibyl

## Erreferentziak

* ↑ «'Elle' filma nagusi Frantziako zinema sarietan» Berria 2017-02-26.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q497770
* Multimedia: Gaspard Ulliel / Q497770
# Gasparita-(Ce)

Gasparita-(Ce) fosfato motako minerala da eta monazite taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Gasparita-(Ce) fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Ce(AsO4)}}$. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Gasparite-(Ce): Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Gaspeita

Gaspeita mineral bat da.

## Ezaugarriak

Gaspeita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: NiCO₃. Sistema trigonalaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Gaspéit: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q412947
* Multimedia: Gaspéite / Q412947
# Georgetown-IBM esperimentua

Georgetown-IBM esperimentua itzulpen automatikoari buruzko erakustaldi bat izan zen 1954ko urtarrilaren 7an. Georgetown Unibertsitateak eta IBMk elkarrekin garatu zuten esperimentua, errusierazko hirurogei esaldi baino gehiago ingelesera itzulita.

## Testuingurua

Hasieran interes publikoa eta gobernu-interesa erakartzeko sortu eta garatu zen, itzulpengintza automatikoaren aukerak erakutsiz, baina, zalantzarik gabe, sistema oso bat izan zen: sei arau gramatikal eta berrehun eta berrogeita hamar elementu zituen hiztegian. Gai orokorretan ez ezik, kimika organikoan ere espezializatuta zegoen sistema. Itzulpena IBM 701 ordenagailu baten zerbitzari nagusia erabiliz egin zen.
Errusieraz ezer ez zekien ingeniari batek hirurogei perpaus errusiera erromanizatuan sartu zituen gai sorta zabal batean: politika, zuzenbidea, matematika eta zientzia. Emaitza, ingelesera itzulitako perpausak, inprimagailu batek eman zituen.

## Itzulpen-adibideak

| Errusiera erromanizatua | Ingelesez emandako itzulpena | Euskarazko itzulpena |
| Mi pyeryedayem mislyi posryedstvom ryechyi. | We transmit thoughts by means of speech. | Pentsamenduak diskurtsoaren bidez transmititzen ditugu. |
| Vyelyichyina ugla opryedyelyayetsya otnoshyenyiyem dlyini dugi k radyiusu. | Magnitude of angle is determined by the relation of length of arc to radius. | Angeluaren balioa arkuaren luzerak erradioarekiko duen erlazioaren araberakoa da. |
| Myezhdunarodnoye ponyimanyiye yavlyayetsya vazhnim faktorom v ryeshyenyiyi polyityichyeskix voprosov. | International understanding constitutes an important factor in decision of political questions. | Nazioarteko ulermena faktore garrantzitsua da gai politikoei buruzko erabakiak hartzeko. |

## Harrera

Kazetariek oso zabalduta eta arrakastatzat hartuta, esperimentuak hizkuntzalaritza konputazionalean inbertitzera bultzatu zituen gobernuak. Autoreek adierazi zuten hiru edo lau urtean itzulpen automatikoa arazo konpondua izan zitekeela. Hala ere, benetako aurrerapena askoz motelagoa izan zen, eta, ALPACek (Hizkuntzaren Prozesamendu Automatikorako Batzorde Aholku-emailea, ingelesezko siglengatik) 1966an egindako txostenaren ondoren, hamar urteko ikerketaren ondoren itxaropenak bete gabe zeudela esaten zen, ikerketarako funtsak erabat murriztu ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4160483
# Georgetown (Chatman konderria, Georgia)

Georgetown Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Chatham konderrian dago, Georgia (AEB) estatuan. 11.916 biztanle ditu, 22,845261 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Chatham konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2594891
* Multimedia: Georgetown, Georgia / Q2594891
# Georgetown (Connecticut)

Georgetown Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Fairfield konderrian dago, Connecticut estatuan. 1.832 biztanle ditu, 7,492612 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Fairfield konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q754159
* Multimedia: Georgetown, Connecticut / Q754159
# Georgetown (Delaware)

Georgetown Ameriketako Estatu Batuetako Delaware estatuko hiria da. 2010ean 6.422 biztanle inguru zituen. Sussexeko konderriko hiriburua da.

## Demografia

Biztanleriaren bilakaera :
| 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1980 | 1990 | 2000 | 2010 |
| 1.820 | 1.923 | 1.765 | 1.844 | 1.710 | 3.732 | 4.643 | 6.422 |

## Kanpo estekak

* Georgetowngo herriaren webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q755587
* Multimedia: Georgetown, Delaware / Q755587
# Georgetown (Guyana)

    Artikulu hau Guyanako hiriburuari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Georgetown».
Georgetown Guyanako hiriburua eta hiririk handiena da, 239.227 biztanlerekin. Ozeano Atlantikoaren kostaldean dago eta Garden City of the Caribbean izendatu zuten hiria.

## Klima

Datu klimatikoak (Georgetown) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 28.6 | 28.9 | 29.2 | 29.5 | 29.4 | 29.2 | 29.6 | 30.2 | 30.8 | 30.8 | 30.2 | 29.1 | 29.6 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | 26.1 | 26.4 | 26.7 | 27.0 | 26.8 | 26.5 | 26.6 | 27.0 | 27.5 | 27.6 | 27.2 | 26.4 | 26.8 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 23.6 | 23.9 | 24.2 | 24.4 | 24.3 | 23.8 | 23.5 | 23.8 | 24.2 | 24.4 | 24.2 | 23.8 | 24 |
| Euria (mm) | 185.2 | 88.5 | 111.0 | 140.5 | 285.5 | 327.7 | 268.0 | 201.4 | 97.5 | 107.2 | 185.9 | 261.9 | 2260.3 |
| Euri egunak (≥ 1.0 mm) | 16 | 10 | 10 | 12 | 19 | 23 | 21 | 15 | 9 | 9 | 12 | 18 | 174 |
| Eguzki orduak | 201.5 | 211.8 | 220.1 | 198.0 | 179.8 | 156.0 | 201.5 | 232.5 | 231.0 | 235.6 | 210.0 | 186.0 | 2463.8 |
| Iturria: Hong Kong Observatory ||||||||||||||

## Herri eta hiri senidetuak

Georgetown ondorengo herri eta hiriekin senidetuta dago:
| Piongiang (Ipar Korea) Port-of-Spain (Trinidad eta Tobago) | Saint Louis (Missouri) (Ameriketako Estatu Batuak) |

## Erreferentziak

* ↑ Climatological Information for Georgetown, Guyana. (Noiz kontsultatua: 30 December 2011).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10717
* Multimedia: Georgetown, Guyana / Q10717
# Georgetown (Arkansas)

Georgetown Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. White konderrian dago, Arkansas estatuan. 81 biztanle ditu, 0,736355 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* White konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2661270
# Georgetown (Hego Carolina)

Georgetown Ameriketako Estatu Batuetako hiri bat da. Georgetown konderrian dago, Hego Carolina estatuan. 8.403 biztanle ditu, 19,528706 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Georgetown konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q603389
* Multimedia: Georgetown, South Carolina / Q603389
# Georgetown (Idaho)

Georgetown Idahoko hiri bat da. Bear Lake konderrian kokatua dago. 2010ean 476 biztanle zituen, 19,33 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Bear Lake konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1517864
* Multimedia: Georgetown, Idaho / Q1517864
# Georgetown (Ascension)

Georgetown Ascension uharteko hiri nagusi eta hiriburua da, hegoaldeko Atlantikoan dagoelarik. 2008an 450 biztanle zituen. Jurgi III.aren omenez jarri zioten izena herriari, 1815. urtean.

## Klima

Datu klimatikoak (Georgetown) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 30 | 31 | 31 | 31 | 31 | 30 | 29 | 28 | 28 | 28 | 28 | 29 | 29.5 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 23 | 23 | 24 | 24 | 24 | 23 | 22 | 22 | 22 | 22 | 22 | 22 | 22.8 |
| Euria (mm) | 4 | 10 | 18 | 33 | 16 | 15 | 12 | 11 | 8 | 7 | 4 | 4 | 142 |
| Euri egunak (≥ 1 mm) | 2 | 2 | 3 | 4 | 3 | 3 | 3 | 3 | 2 | 3 | 1 | 1 | 30 |
| Eguzki orduak | 229.4 | 221.2 | 275.9 | 267.0 | 263.5 | 261.0 | 238.7 | 217.0 | 165.0 | 161.2 | 159.0 | 198.4 | 2657.3 |
| Hezetasuna (%) | 70 | 69 | 69 | 69 | 68 | 68 | 67 | 68 | 69 | 69 | 69 | 69 | 68.7 |
| Iturria: Climate and Temperature. ||||||||||||||

## Galeria

* Georgetown Green Mountaindik ikusita.
* Santa Mariaren eliza
* Old Barracks
* Posta-etxea.

## Erreferentziak

* ↑ Berria. Estilo Liburua. .
* ↑ Ascension Island Climate Information. 2012ko maiatza.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q695774
* Multimedia: Georgetown, Ascension Island / Q695774
# Georgetown (Colorado)

Georgetown Coloradoko herri bat da. Clear Creek konderrian kokatua dago. 2010ean 1.034 biztanle zituen, 2,5094 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Clear Creek konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1010521
* Multimedia: Georgetown, Colorado / Q1010521
# Geruza pikordun

Eraikuntzan, errepideen eraikuntzan batez ere, agregakinez ostutako bidezoruaren geruzari deitzen zaio geruza pikorduna.

## Motak

Macadama: Antzeko tamaina duten partikulez daude osatuak, 5 eta 10 cm bitartekoak. Granulometria uniformea dute beraz.
Zagorra: Tamaina ezberdina duten partikulak osatzen dute, granulometria jarraitua dute beraz.
Zagor drainatzaile: Zagorrak bezala granulometria jarraitua dute, baina tamaina txikiena duten partikulak kenduaz.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12258455
# Gervaise (filma)

Gervaise 1956ko René Clément frantziar zinema zuzendariaren film dramatikoa da, Émile Zolaren L'Assommoir eleberrian oinarrituta.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Lantier bere maitaleak Gervaise latsaria utzi zuen. Orduan Coupeau langilea ezagutuko du. Coupeau pertsona ona da baina istripu batek alkoholiko bilakatuko du.

## Aktoreak

* Maria Schell : Gervaise Macquart
* François Périer : Coupeau
* Suzy Delair : Virginie Poisson
* Armand Mestral : Lantier
* Jany Holt : Mme Lorilleux
* Mathilde Casadesus : Mme Boche
* Florelle : Maman Coupeau
* Micheline Luccioni : Clémence
* Lucien Hubert : M. Poisson
* Jacques Harden : Goujet
* Jacques Hilling : M. Boche
* Hélène Tossy : Mme Bijard
* Amédée : Mes Bottes
* Hubert de Lapparent : M. Lorilleux
* Rachel Devirys : Mme Fauconnier
* Jacqueline Morane : Mme Gaudron
* Yvonne Claudie : Mme Putois
* Georges Paulais : Aita Bru
* Gérard Darrieu : Charles
* Pierre Duverger : M. Gaudron

## Kanpo estekak

* Datuak: Q225553
# Gervais (Oregon)

Gervais Oregongo hiri bat da. Marion konderrian kokatua dago. 2010ean 2.464 biztanle zituen, 1,00 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Marion konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1998340
* Multimedia: Gervais / Q1998340
# Fernando II.a Medici

Fernando II.a Medici (Florentzia, 1610eko uztailaren 14a - Florentzia, 1670eko maiatzaren 23a) 1621-1670 bitartean Toskanako Duke Handia izan zen, Cosimo II.a aitaren ondorengoa. Hogeita Hamar Urteko Gerran neutraltasuna zaintzearren, Italiako Estatuen Liga bat eratzen saiatu zen, baina alferrik. Jakintzen eta arteen bultzatzailea izan zen, eta Galileo babestu zuen.

## Zuhaitz genealogikoa

Zuhaitz genealogikoa :
Fernando I.a Medici
Ferdinando de' Medici, Grand Prince of Tuscany
Cosimo II.a Medici
Kristina Lorrenakoa
Cosimo III de' Medici, Grand Duke of Tuscany
Ana Maria Luisa Medicikoa
Fernando II.a Medici
Karlos II.a Austriakoa
Francesco Maria de' Medici, Duke of Rovere and Montefeltro
Gian Gastone de' Medici
Archduchess Maria Maddalena of Austria
Maria Anna of Bavaria :

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2015/11/18 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q314558
* Multimedia: Ferdinando II, Grand Duke of Tuscany / Q314558
# Fernando IV.a Toskanakoa

Fernando IV.a Toskanakoa (Florentzia, 1835eko ekainaren 10a - Salzburgo, 1908eko urtarrilaren 17a) Toskanako azken duke handia izan zen 1859tik 1860ra.
Leopoldo II.a Toskanakoa eta Maria Antonia Bi Sizilietakoaren semea izan zen. Bi aldiz ezkondu zen, lehena Ana Saxoniakoarekin eta bigarrena Alizia Borboi-Parmakoarekin. Guztira hamaika seme-alaba izan zituen.
Errege familiak Florentziatik ihes egin zuen 1859ko apirilaren 29an, Italiaren bateratze prozesuan iraultza bat gertatu ondoren. Gerra amaitu ondoren, Leopoldo II.ak Fernandoren alde abdikatu zuen 1859ko uztailaren 21ean. Hala ere, Fernandok ezin izan zuen erbestetik itzuli, eta 1860ko martxoaren 22an Sardiniako erresumak Toscana bereganatu zuen. Fernando eta bere familia Austriako familia inperialeko kide bihurtu ziren berriro, eta berak duke handiaren kortesia tituluari eutsi ahal izan zion. 1870ean bere eskubide dinastikoei uko egin zien bere lehengusu Frantzisko Josef I.a Austriakoaren alde.
* Datuak: Q313167
* Multimedia: Ferdinand IV, Grand Duke of Tuscany / Q313167
# Fernando Ibañez

Fernando Ibañez, Arabako txirrindularia izan zen. 1923. urtean Bilboko Txirrindulari Elkarteko Life izan zen eta Athletic Clubeko txirrindularitza taldera pasa zen 1924tik 1926ra. Gero, Bilboko Txirrindulari Elkarteko taldera bueltatu zen.

## Palmaresa
### 1927

2. Gazteizko eliminazio proban
3. Gazteizko abiadura proban
3. Gazteizko Amerikatar proban
4. Euskadiko 100km Erlojupeko Txapelketan
9. Sollubeko Zirkuituan
# Fernando IV.a Gaztelakoa

Fernando IV.a Gaztelakoa Dei Egina(Sevilla, 1285eko abenduaren 6a -Jaén, 1312ko apirilaren 7a) Gaztela (1295 – 1312) eta Leongo erregea (1301 – 1312) izan zen.

## Biografia

Antso Ausarta eta Maria Molinakoa zituen gurasoak. Bederatzi urte zituela, aita hil zitzaion eta ama erregeorde bihurtu zen. Garai hartan anarkiak nagusitu zuen Gaztelako Erresuman. 1296tik 1301era Leongo Erresumak independentzia berreskuratu zuen, Joanes I.a Leongoa erregea izanik.
Amari esker eta Ávila hiriari esker, babesa lortu zuen eta ihes egitea lortu zuen. Hala ere, errege bihurtzerakoan ez zuen amari eskerrak eman.
1309an Gibraltar konkistatu zuen Aragoiko Erresumaren laguntzari esker. Jaén inguruan hil zen, Granadako Erresuma erasotzera zihoanean.

## Ezkontza eta seme-alabak

1302an Dionisio I.a Portugalgoaren alaba zen Konstanza ezkondu eta hiru seme-alabak izan zituen:
* Leonor (1307-1359), Alfontso IV.a Aragoikoa ezkondu zuena.
* Konstantza (1308-1310)
* Alfontso (1311-1350)

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 186. arauaː Atzerriko pertsona-izenak. Grafia-irizpideak. Erregeerreginen eta kidekoen kasua. .
* ↑ Tituluak
* ↑ Benavides, Antonio. (1860). Memorias de Don Fernando IV de Castilla. Madril: Imprenta de Don José Rodríguez.
* ↑ González Mínguez, César. (1995). Fernando IV, 1295-1312. Palentzia: La Olmeda ISBN 84-8173-027-0..
* ↑ Valladares Reguero, Aurelio. (1995). «La muerte de los hermanos Carvajales y Fernando IV: fortuna literaria de un tema de ambientación jiennense» Boletín del Instituto de Estudios Giennenses (Jaén: Instituto de Estudios Giennenses) (157): 199-247. ISSN 0561-3590..

## Ikus, gainera

* Gaztelako erregeen zerrenda
* Datuak: Q316859
* Multimedia: Ferdinand IV of Castile / Q316859
# Fernando IV.a Hungariakoa

Fernando IV.a (Viena, 1633ko irailaren 8a - ibidem, 1654ko uztailaren 9a) Bohemia, Hungaria, Kroazia eta Erromatarren erregea izan zen.
Fernando III.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa eta Maria Ana Espainiakoaren semea izan zen. 1646an aitarekin partekatutako Bohemiako errege eta Cieszyngo tituluak jaso zituen. Hurrengo urtean Hungariako eta Kroaziako errege izendatu zuten, bere aitarekin batera. 1653an Erromatarren errege eta Germaniako Erromatar Inperio Santuako de facto oinordeko izendatu zuten. 1654an hil zen baztangaren ondorioz.
* Datuak: Q157103
* Multimedia: Ferdinand IV of Hungary / Q157103
# Fernando II.a Portugalgoa

Fernando II.a Portugalgoa (alemanez: Ferdinand August Franz Anton von Sachsen-Coburg und Gotha; Viena, Austriar Inperioa, 1816ko urriaren 29a - Lisboa, 1885eko abenduaren 15a), izengoitiz Errege ertilaria (portugesez: o Rei-Artista) deitua, 1837-1853 bitartean bere emaztearen eskubidez Portugalgo erregea izan zen.
1836an Maria II.a Portugalgo erreginarekin ezkondu zen. Erresumako legediak agintzen zuen bezala, 1837ko irailaren 16an Petri lehenbiziko semea jaio zelarik, Portugalgo errege izendatu zuten. 1853an emaztea hil zenetik, erregeordeko izan zen Petri V.a erregetzarako adinera heldu arte.
1868ko Iraultzaren ostean Espainiako koroa eskaini zioten, baina ez zuen hartu nahi izan. 1869an Elisa Hensler, Edlako kondesarekin ezkondu zen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2013/05/01 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 186. arauaː Atzerriko pertsona-izenak. Grafia-irizpideak. Erregeerreginen eta kidekoen kasua. .
* ↑ Juan Miguel MORALEDA: Fernando II, Rey de Portugal (1816-1885) Mcnbiografias.com
* Datuak: Q60721
* Multimedia: Ferdinand II of Portugal / Q60721