OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Vita Karoli Magni

Vita Karoli Magni (Karlomagnoren bizitza), Eginhardok IX. mendean idatzitako lana da, karolingiar aroko historialaria, Karlomagno beraren eta Luis I.a Errukitsuaren gertukoa. Karolingiar Inperioari eta Karlomagnoren lorpenei buruzko iturri garrantzitsua da. Euskal Herriari dagokionez, Orreagako gudua du hizpide.

## Pasartea

| | Wikitekan bada UEUren liburu batetik ateratako testu zatia: Eginhardo-ren Vita Karoli Magni |
| Liburu osoa: Euskal Herriko Erdi Aroaren Historiarako dokumentu idatzi eta grafikoen iruzkin-ereduak ||
| « | Sajoien aurka etengabe, eta ia atsedenik gabe borrokatzen zen bitartean, mugako lekurik estrategikoenetan goarnizioak kokatu ondoren, Espainia-ra abiatu zen eskura zeuzkan indar guztiekin; eta, Pirinioak iragan eta gero, eta aurkitu zituen gotorleku eta gaztelu guztiak menperatu zituenean, gudalosteak oso-osorik eta ukitugabe zeuzkala itzuli zen, salbuespen batekin: Auñamendien gailurrean bertan, itzulerako bidean jadanik, Baskoinen zitalkeria bere larrutik ezagutu behar izan bait zuen. Zeren eta, armada lasai-lasai zihoanean, ilara luzean, pasabidearen estuasunak eskatzen zuen bezala, Baskoinak, mendiaren gailurrean zelatan zeudelarik —pasabideko beste inon baino itxiagoa bait da han basoa, eta aproposa, beraz, lekua tranpak jartzeko— eta goitik beherantz etorriz, sakanarantz bultzatu zuten azken-azkenean zihoan bagajea eta baita aurrekoen babes modura erretagoardian zihoazen tropak ere. Eta behin batailan gurekin sartu zirenean, azkeneko gizona ere hil egin zuten, eta harrapakina lortu ondoren, gauaren iluna lagun, sakabanatu egin ziren bizkor-bizkor. Eginkizun honetan beren alde eduki zuten Baskoinek ez bakarrik armamentuaren arintasuna, baita guztia gertatu zeneko lekuaren taiuera berezia ere: Frankoei, aitzitik, kontra gertatu zitzaien —Baskoinak baino askoz ere gutxiago eta ahulago izateraino— bai zeramaten armamentuaren astuntasunak, baita etsaiak baino beherago kokatuak egotea ere. Bataila honetan hil ziren Egiardo seneskala, Anselmo konte palatinoa eta Roldan, Bretainiako markako prefektua ere, beste askoren artean. Eta porrot honek ezin izan zuen berehala mendekatua izan, zeren eta etsaiak, erasoa burutu ondoren, halako moldez sakabanatu bait ziren, ezen non bilatu eta aurkitu zitezkeen jakiteko aztarnarik ere ez zutela utzi. | » |
| —. Testu osoa irakurtzeko Wikisourcen duzu eskuragarri |||

## Erreferentziak

* ↑ Ruiz Fernández, Amanda; Agirre García, Jaione. (2006). Euskal Herriko Erdi Aroaren historiarako dokumentu idatzi eta grafikoen iruzkin-ereduak. Udako Euskal Unibertsitatea ISBN 8484380807..

## Ikus, gainera

* Orreagako gudua

## Kanpo estekak

* Datuak: Q538574
* Jatorrizko testuak: Vita Karoli Magni (pasartea)
# Vitaceae

Vitaceae, (latinetik “Vitis” euskaraz "Mahatsondoa") landare loredunen familia bat da. 15 genero eta 700 espezie dauzka. Klima tropikaletan eta epeletan bizi dira.

## Deskripzioa

Vitaceae gehienak igokariak dira baina zuhaixka , eta belarkara bakan batzuk ere egon.

## Generoak

* Acareosperma
* Ampelocissus
* Ampelopsis
* Cayratia
* Cissus
* Clematicissus
* Cyphostemma
* Leea
* Nothocissus
* Parthenocissus
* Pterisanthes
* Pterocissus
* Rhoicissus
* Tetrastigma
* Vitis
* Yua

## Kanpo estekak

* Datuak: Q26220
* Multimedia: Vitaceae / Q26220
* Espezieak: Vitaceae
# Viséko geltokia

Visé Belgikako tren geltoki bat da, Visé udalerrian kokatuta dagoena.
Liejako aldiriak sarearen S43 eta S44 lineetan dago.

## Zerbitzuak

Liejako aldiriak
 Zerbitzua  Hasiera  Ibilbidea  Amaiera ⁠
S43Lieja GuilleminsBressoux • Visé • Eijsden • Maastricht–RandwijckMaastricht⁠
S44WaremmeBléret • Remicourt • Momalle • Fexhe-le-Haut-Clocher • Voroux • Bierset–Awans • Ans • Lieja–Guillemins • BressouxVisé :

## Ikus, gainera

* Liejako aldiriak
* Infrabel
* SNCB-NMBS

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2354611
* Multimedia: Visé train station / Q2354611
iea Liejako aldiriak :
# Vita Sackville-West

Victoria Mary Sackville-West edo Vita (Sevenoaks-eko Knole House-en, Kent, 1892ko martxoaren 9a – Sissinghursteko gaztelua, Kent, 1962ko ekainaren 2an), Vita Sackville-West izenekoa, Ingeles idazlea eta lorategi diseinatzailea izan zen, ijito jatorriduna. Bloomsbury-ko Taldearen kidea. The Observer-en idazten zuen.

## Biografia

Sackvilleko hirugarren baroiaren eta bere emazte eta lehengusinaren alaba, Victoria. Hogeitabat urte zituela, Harold George Nicolson, idazle, politikariarekin ezkondu zen, diplomatiko lanak egiten zituena Konstantinoplan. Bi seme izan zituzten eta bikote irekia izan zirela jakina da, Victoriak maitale ezagunak izan zituen, adibide gisa Rosamund Grosvenor, Violet Trefusis, Hilda Matheson, Olive Rinder eta Virginia Woolf, eleberrigile ospetsuaren Orlando inspiratu zuen.
The earth-ek (Lurra), haren poema narratibo luzeari esket Hawthornden Saria irabazi zuen 1927an. 1933. urtean berriro irabazi zuen Collected Poems-ekin (Bildutako olerkiak), eta orain arte saria bi aldiz irabazi duen bakarra da. Sissinghurst-en, Kent-en, bere lorategia sortu zuen, Sissinghursteko gazteluari atze-oihala eskaintzen diona.

## Obra

Emakume ezagunen biografiak idatzi zituen, hala nola, Aphra Behn eta Teresa Ávilakoa-ren biografia. Bere amonari, Málagako dantzaria zena, Josefa Durán (1830-1871), liburu bat eskaini zion, Pepita.

### Biografiak

* Pepita (1937)
* Joana Arc-ekoa (1936)
* The Eagle and the Dove (1943),

### Eleberriak

* The Edwardians (1930)
* All Passion Spent (1931)

### Poemak

* The earth
* Collected Poems

## Sariak eta Aitortzak

* 1927an, Hawthornden Saria.
* 1933an, Hawthornden Saria.
* Ohorezko Lagunen Ordenaren kidea.

## Erreferentziak

* 1 2 (Gaztelaniaz) «101 mujeres gitanas pa’ construir tu feminismo» pikara magazine 2021-04-21 (Noiz kontsultatua: 2022-02-11).
* 1 2 La esencia de Orlando, Vita Sackville-West (1892-1962). (Noiz kontsultatua: 2022-02-11).
* 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Sackville-West: mujer sobre mujer» ELMUNDO 2016-11-19 (Noiz kontsultatua: 2022-02-11).
* ↑ (Gaztelaniaz) «A los alrededores de Vita» pikara magazine 2014-03-27 (Noiz kontsultatua: 2022-02-11).

## Kanpo estekak

* Virginia Woolf-eri idatziako maitasun gutunak
* Datuak: Q235505
* Multimedia: Vita Sackville-West / Q235505
# Emma Gramatica

Emma Gramatica (Aida Laura Argia Gramatica) (Fidenza, Parma, 1874ko urriaren 25a – Ostia, 1965eko azaroaren 8a) antzerki eta zine-aktore italiar ospetsua izan zen. 1919 eta 1962 artean hogeita hamar film filmatu zituen Italian eta Argentinan.

## Biografia

Haren bi ahizpak aktore ospetsuak izan ziren: Irma Gramatica (1870-1962) eta Anna Gramatica (1879-1961), koinatua Wanda Capodaglio ezaguna izan zen.
Nerabea zela, Gabrielle D'Annunzioren Gioconda antzezlanean eman zuen debuta, Eleonora Duse mitikoarekin batera.
Bere errepertorio zabalean Luigi Pirandelloren La vita che ti diedi eta Má non e una cosa seria, biak Luigi Pirandellorenak, Candida, La profesión de la Señora Warren George Bernard Shaw-ena, Ibsenen Casa de muñecas eta Hedda Gabler, Edmond Rostanden La samaritana, Gabrielle D 'Annunzio, Carlo Goldoni eta beste batzuen lanak, baita Shakespeareren Hamlet emakumezkoen bertsioan ere.
1916an bere konpainia propioa sortu zuen, Gramatica-Carini-Piperno, eta La vieja dama filma zuzendu zuen 1932an.
Ermete Zacconi, Flavio Andò, Enrico Reinach eta Ermete Novelli aktore handiekin lan egin zuen. Bere konpainian Renzo Ricci eta Lola Braccini bezalako aktoreak sortu ziren.
Lolotta zaharra bezala hilezkortu zuten, Vittorio de Sicak zuzendutako 1951ko Milango Mirarioa zinema neorrealista italiarraren klasikoan aza baten barruan mutiko bat aurkitu zuena
1948an eta 1951n bi film luze filmatu zituen Argentinan: Pobre mi madre querida, Hugo del Carril, Aída Luzekin, Homero Manziren gidoia eta Ralph Pappierren zuzendaritza; eta Mi vida por la tuya, Carlos Cores, Mecha Ortiz eta Guillermo Battaglia, Roberto Gavaldón mexikarraren zuzendaritzapean.
1954an Peppino e la nobile damaren gidoia idatzi zuen.
Antzerki-konpainiarekin batera, Buenos Airesen eta Montevideoko Solís antzokian ere parte hartu zuen.

## Filmografia

* La vecchia signora, Amleto Palermi (1932)
* La fortuna di Zanze, Amleto Palermi (1933)
* La damigella di Bard, Mario Mattoli (1936)
* Marcella, Guido Brignone (1937)
* Napoli d'altri tempi, Amleto Palermi (1937)
* Jeanne Doré, Mario Bonnard (1938)
* La vedova, Goffredo Alessandrini (1939)
* Piccolo Hotel, Piero Ballerini (1939)
* Mamma, Guido Brignone (1941)
* Sissignora, Ferdinando Maria Poggioli (1941)
* Vertigine, Guido Brignone (1942)
* L'angelo bianco, Giulio Antamoro (1943)
* Sorelle Materassi, Ferdinando Maria Poggioli (1944)
* L'angelo del miracolo, Piero Ballerini (1944)
* Voglio bene soltanto a te, Giuseppe Fatigati (1946)
* Pobre mi madre querida, Marcello Manzi (1947)
* Mi vida por la tuya, regia di Roberto Gavaldón (1950)
* Miracolo a Milano, Vittorio De Sica (1950)
* C'era una volta Angelo Musco, Giorgio Chili (1953)
* Peppino e la vecchia signora, Piero Ballerini (1954)
* I giorni più belli, Mario Mattoli (1956)
* Don Camillo monsignore... ma non troppo, Carmine Gallone (1961)
* Il mio amico Benito, Giorgio Bianchi (1962)
* La monaca di Monza, Carmine Gallone (1962)

## Erreferentziak

* ↑ http://www.youtube.com/watch?v=fWWJsLd_Ew0

## Kanpo estekak

* Interneteko Movie data base fitxa
* Milagroa Milanen
* Italierazko biografia
* Datuak: Q450579
* Multimedia: Emma Gramatica / Q450579
# Emma Hinze

Emma Hinze (Hildesheim, Alemania, 1997ko irailaren 17a) txirrindularitzan pista modalitatean lehiatzen den atleta alemaniarra da, abiadura probetan espezialista. Olinpiar dominaduna da.

## Ibilbidea

Pistako Txirrindularitzako Munduko Txapelketan, sei domina irabazi zituen 2019 eta 2021 urteen artean, eta bi domina Europako Pistako Txirrindularitza Txapelketan, zilarra 2019an eta brontzea 2018an.

### Olinpiar Jokoak

2020ko Tokioko Olinpiar Jokoetan, parte hartu zuen taldekako esprint proban zilarrezko domina lortuz Lea Friedrichekin batera.
2024ko Udako Parisko Olinpiar Jokoetan parte hartu zuen, taldekako abiadura proban brontzezko domina lortuz (Pauline Grabosch eta Lea Friedrichekin batera).

## Nazioarteko domina taula

Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Lehiaketa |
| 2020 | Tokio ( Japonia) | 02 ! | esprinta taldeka |
| 2024 | Paris Frantzia | | esprinta taldeka |
| Munduko Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Lehiaketa |
| 2019 | Pruszkow ( Polonia) | 03 ! | esprinta taldeka |
| 2020 | Berlin ( Alemania) | 01 ! | abiadura bakarka |
| 2020 | Berlin ( Alemania) | 01 ! | esprinta taldeka |
| 2020 | Berlin ( Alemania) | 01 ! | kairin |
| 2021 | Roubaix ( Frantzia) | 01 ! | abiadura bakarka |
| 2021 | Roubaix ( Frantzia) | 01 ! | esprinta taldeka |
| Europako Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Lehiaketa |
| 2018 | Glasgow ( Erresuma Batua) | 03 ! | esprinta taldeka |
| 2019 | Apeldoorn ( Herbehereak) | 02 ! | esprinta taldeka |

## Erreferentziak

* 1 2 3 «Emma Hinze (Track Cycling) : Prize list and results» www.the-sports.org (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).
* ↑ (Gaztelaniaz) Estrellas olímpicas (XXVIII): Friedrich, a toda velocidad a sus 21 años. (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).
* ↑ www.eurosport.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).
* ↑ www.eurosport.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).
* ↑ (Ingelesez) «Hinze, Valente and Dutch men’s sprint team crowned UCI World Champions in Glasgow» www.uci.org (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17425369
* Multimedia: Emma Hinze / Q17425369
# Emma Italiakoa

Emma Italiakoa (948aren inguruan jaioa - ?) Mendebaldeko Frantziako erregina izan zen Lotario Frantziakoaren emazte gisa. Euren seme Luis V.a Frantziakoa azken errege karolingiarra izan zen.
948aren inguruan jaioa Lotario II.a Italiakoa eta Adelaida Italiakoaren alaba bakara zen. Bere aita 950an pozoitu zuen bere aurkari politikoa zen Berengario Ivreakoak. Berengario saiatu, zen, gainera Emmaren amarekin ezkontzen, honek erresuma bere semearentzat aldarrikatu baitzuen; Adelaida Oton I.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoarekin ezkondu zen bigarren aldiz eta berarekin Oton II.a eduki zuen.
977an Emmaren koinatuak, Karlos Lorrena Behereakoak, Aszelino Laongoa apezpikuarekin fideltasun eza izateaz akusatu zuen. Erregina eta Apezpikua Sainte-Makreko sinodoan errugabe zirela esan zuten, eta Karlos Mendebaldeko Frantziatik deserriratu behar izan zen. Emmak, hala ere, bere oinordekotza ziurtatu nahi zuen eta Lotariori eskatu zion erregearen laguntzaile izendatzea; Lotariok egin zuen, baina ez zion botererik errealik eman.
Lotario 986ko martxoaren 2an hil zen eta Luis semea izendatu zuten errege. Laster Emma eta Aszelino Laongoa gortetik kaleratu zituen, Lotario pozoitu izana leporatuz. Luis 987ko maiatzaren 22an hil zen, oinordekorik gabe. Hurrenog hilabeteetan bere anai-ordea Karlosek Laon hiriburua hartu eta bere burua errege izendatu zuen; hala ere, Hugo Kapetarra, Frankoen duke zena aukeratu zuten errege 987ko uztailaren 3an. Ondoren emandako gatazketan Aszelino Hugo Kapetarrarekin lerrokatu zen eta, horrela, azken karolingiar erregea Orleansen gartzelaratu zuten.
Emmarekin zer gertatu zen ez dago argki. Bi bertsio ezberdin daude: baliteke Borgoinako konbentu batean hil izana edo Boleslaus II.a Bohemiakoarekin ezkondu izana. Kasu horretan Emma Mělníkekoa eta Emma Italiakoa pertsona bera izango lirateke eta Oldřich izeneko seme bat izan zuten.
* Datuak: Q261883
* Multimedia: Emma of Italy / Q261883
# Emma Finucane

Emma Finucane (Carmarthen, Gales, Erresuma Batua, 2002ko abenduaren 22a) britainiar txirrindularia da, pistako txirrindularitzan lehiatzen den kirolaria. Olinpiar Jokoetako dominaduna da bai banaka bai talde proban.

## Ibilbidea

2024ko Udako Olinpiar Jokoetan Parisen parte hartu zuen eta hiru domina lortu zituen: urrea taldekako abiadura proban (Katy Marchant eta Sophie Capewellekin batera) eta brontzea banakako abiaduran zein keirinean.
Hiru domina irabazi zituen Pistako Txirrindularitzako Munduko Txapelketan, 2022 eta 2023 urteetan, eta bost domina Pistako Txirrindularitzako Europako Txapelketan, 2023 eta 2024 urteetan.

## Nazioarteko dominak

Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Lehiaketa |
| 2024 | Paris Frantzia | | Taldekako abiadura |
| 2024 | Paris Frantzia | | Banakako abiadura |
| 2024 | Paris Frantzia | | Keirina |
| Munduko Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Lehiaketa |
| 2022 | Saint-Quentin Frantzia | | Taldekako abiadura |
| 2023 | Glasgow Erresuma Batua | | Banakako abiadura |
| 2023 | Glasgow Erresuma Batua | | Taldekako abiadura |
| Europako Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Lehiaketa |
| 2023 | Grenchen Suitza | | Taldekako abiadura |
| 2023 | Grenchen Suitza | | Keirina |
| 2024 | Apeldoorn Herbehereak | | Banakako abiadura |
| 2024 | Apeldoorn Herbehereak | | Taldekako abiadura |
| 2024 | Apeldoorn Herbehereak | | Keirina |

## Erreferentziak

* ↑ «Emma Finucane» sitiodeciclismo.net.
* ↑ «MSN» www.msn.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).
* ↑ «MSN» www.msn.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).
* ↑ (Ingelesez) «Katy Marchant and Ethan Hayter claim gold for Great Britain at track European Championships» BBC Sport 2024-01-13 (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).
* ↑ (Gaztelaniaz) Beltrán, Vicente. (2024-08-05). «Oro y récord del mundo para el equipo femenino británico de ciclismo en pista» MARCA (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).
* ↑ «MSN» www.msn.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).
* ↑ www.eurosport.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).
* ↑ (Ingelesez) «Emma Finucane: Who is Wales' new gold medal star at Paris 2024?» BBC Sport 2024-08-06 (Noiz kontsultatua: 2024-08-11).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q111433491
* Multimedia: Emma Finucane / Q111433491
# Emma García

Emma García Valdivieso (Ordizia, Gipuzkoa, 1973ko ekainaren 8a - ), euskal herritar kazetaria eta telebista-aurkezlea da. Kazetaritzan lizentziatua da.

## Ibilbidea

Karrera egiten ari zela, OTR PRESS berri-agentzian egin zituen praktikak eta Bosnian egoteko aukera izan zuen bitan. Lehenengo aldian Gurutze Gorriarekin joan zen, eta bestean, praktikak egiten ari zen bekadun bezala egon zen. 1996an, Karrera bukatu bezain laster, hilabete batzuetan zehar, Nafarroako egunkari batean egin zuen lan, eta handik, Nafarroako Canal 4 telebista-katera joan zen. Gero, Telecincok fitxatu zuen eta geroxeago Canal Plusera joan zen, azken honetan, Cinemanía zinemazko telebista-programa aurkeztu zuen. Ondoren, Euskal Telebistak fitxatu zuen eta ETB 2ko Ésta es mi gente telebista-programa aurkeztu zuen 2002ra arte, Telecincok fitxatu zuenean. 2002tik 2007ko uztailaren 6ra arte A tu lado telebista-programa aurkeztu zuen.
2008tik 2018ra bitartean Telecincon Mujeres y hombres y viceversa saioa aurkeztu zuen. Kate berean, Nada es igual (2012), Materia reservada (2013), Abre los ojos... y mira (2013-2014) eta Ex, ¿qué harías por tus hijos? saioak ere aurkeztu zituen.
2018ko azaroaren 10etik, Viva la vida telebista saioko aurkezlea da

## Sariak

| Saria | Urtea | Kategoria | Emaitza |
| TP de Oro | 2002 | Aurkezlerik onena | Saritua |
| TP de Oro | 2003 | Aurkezlerik onena | Saritua |
| TP de Oro | 2002 | Magazinerik onena | Saritua |
| TP de Oro | 2003 | Magazinerik onena | Saritua |
| TP de Oro | 2004 | Magazinerik onena | Saritua |

## Erreferentziak

* ↑ Urkizu, Urtzi. «Canal4 kateak atzo amaitu zituen emanaldiak, 18 urteren ostean» Berria (Noiz kontsultatua: 2020-04-08).

## Kanpo estekak

* Emma García kazetariaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q8775630
# Emma Johansson

Emma Johansson (Sollefteå, 1983ko irailaren 23a-) suediar txirrindulari ohia da, 2013an UCI sailkapenaren onena izendatua. 2008ko eta 2016ko Olinpiar Jokoetan zilarrezko domina bana lortu zituen.
Omloop Het Nieuwsblad, Ronde van Drenthe, Alfredo Binda Saria, Omloop van het Hageland, Le Samyn eta Holland Hills Classic eguneko probak ez ezik, hiru aldiz Thüringen Rundfahrt, bi aldiz Emakumeen Euskal Bira eta behin Emakumezkoen Belgikako Tourra ere irabazi ditu.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q235027
* Multimedia: Emma Johansson / Q235027
# Watts (kraterra)

Watts kraterra Ilargiko talka-krater bat da. LQ13 lau-angelukoan dago. 15,6 kilometroko diametroa du. Izena Chester Burleigh Wattsren omenez darama.

## Erreferentziak

* (Ingelesez) (WGPSN), IAU Working Group for Planetary System Nomenclature. (2013ko otsailaren 13a). Gazetteer of Planetary Nomenclature. 1:1 Million-Scale Maps of the Moon. Nazioarteko Astronomia Elkartea / USGS.
* (Ingelesez) Andersson, L. E.; Whitaker, E. A.,. (1982). NASA Catalogue of Lunar Nomenclature. NASA RP-1097.
* (Ingelesez) Blue, Jennifer. (25 de julio de 2007). Gazetteer of Planetary Nomenclature. USGS.
* (Ingelesez) Bussey, B.; Spudis, P.. (2004). The Clementine Atlas of the Moon. Cambridge University Press ISBN 0-521-81528-2.
* (Ingelesez) Cocks, Elijah E.; Cocks, Josiah C.. (1995). Who's Who on the Moon: A Biographical Dictionary of Lunar Nomenclature. Tudor Publishers ISBN 0-936389-27-3..
* (Ingelesez) McDowell, Jonathan. (15 de julio de 2007). Lunar Nomenclature. Jonathan's Space Report.
* (Ingelesez) Menzel, D. H.; Minnaert, M.; Levin, B.; Dollfus, A.; Bell, B.. (1971). Report on Lunar Nomenclature by The Working Group of Commission 17 of the IAU. , 136 or..
* (Ingelesez) Moore, Patrick. (2001). On the Moon. Sterling Publishing Co ISBN 0-304-35469-4.
* (Ingelesez) Price, Fred W.. (1988). The Moon Observer's Handbook. Cambridge University Press ISBN 0521335000..
* (Ingelesez) Rükl, Antonín. (1990). Atlas of the Moon. Kalmbach Books ISBN 0-913135-17-8.
* (Ingelesez) Webb, Rev. T. W.. (1962). Celestial Objects for Common Telescopes, 6ª edición revisada. Dover ISBN 0-486-20917-2.
* (Ingelesez) Whitaker, Ewen A.. (2003). Mapping and Naming the Moon. Cambridge University Press 978-0-521-54414-6.
* (Ingelesez) Wlasuk, Peter T.. (2000). Observing the Moon. Springer ISBN 1-85233-193-3.
* (Ingelesez) Lunar Impact Crater Database. Lunar and Planetary Institute (USRA).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q602353
* Multimedia: Watts (crater) / Q602353
# Wattsburg (Pennsylvania)

Wattsburg Pennsylvaniako borough bat da. Erie konderrian kokatua dago. 2010ean 403 biztanle zituen, 0,77 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Erie konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1184138
* Multimedia: Wattsburg, Pennsylvania / Q1184138
# Wattston

Wattston, Eskoziako udalerri bat da, Iparraldeko Lanarkshire konderrian. B803 errepidean dago, Greengairs udalerriaren mendebaldean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7975050
* Multimedia: Wattston / Q7975050
# Wattstown

Wattstown, galesez: Aberllechau, Galesko udalerri bat da, Rhondda Cynon Taf konderrian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7975052
* Multimedia: Wattstown / Q7975052
# Wattsville

Wattsville, Galesko udalerri txiki bat da, Caerphilly konderrian. Newport hiritik zortzi milia iparraldera dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7975053
* Multimedia: Wattsville / Q7975053
# Wattwil

Wattwil Suitzako udalerria da. Sankt Gallen kantonamenduan dago, Toggenburg barrutia barrutian. 2014an 8,736 biztanle zituen 51,25 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66601
* Multimedia: Wattwil / Q66601
Brunnadern $^{(en)}$ Ernetschwil $^{(en)}$ Goldingen $^{(en)}$ Gommiswald Mosnang Oberhelfenschwil St. Gallenkappel $^{(en)}$ Bütschwil $^{(en)}$ Ebnat-Kappel Hemberg Lichtensteig Eschenbach (SG)
# Watts Mills (Hego Carolina)

Watts Mills Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Laurens konderrian dago, Hego Carolina estatuan. 1.654 biztanle ditu, 2,3 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Laurens konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1952985
# Watts Community (Oklahoma)

Watts Community Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Adair konderrian kokatuta dago, Oklahoma estatuan. 500 biztanle ditu, 18,5 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Adair konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2135329
# Ernst Mayr

Ernst Mayr (Kempten, Alemania, 1904ko uztailaren 5a - Bedford, Massachusetts, AEB, 2005eko otsailaren 3a) alemaniar biologoa izan zen.

## Biografia

Greifswaldeko Unibertsitatean egin zituen ikasketak 1923tik 1925era, eta Berlingo Unibertsitatean eskuratu zuen doktoregoa. Harrezkero, unibertsitate horretan lan egin zuen 1930ra arte. Gero, bi urteko bidaldia egin zuen Ginea Berrira eta Salomon uharteetara, eta hango hegaztien eta animalien bilakaera aztertzeaz arduratu zen.
1931tik 1953ra, New Yorkeko Historia Naturaleko Amerikar Museoan lan egin zuen ikertzaile gisa, hegaztien taxonomiaren arduradun. Hain zuzen ere, bilakaerari, taxonomiari eta genetikari buruzko ikerketa lanengatik da, batez ere, ezaguna. 30eko hamarkadaren hasierarako, jabetuta zegoen Darwinen eboluzioaren teoriaren zuzentasunaz. Hala, 1937an, bat egin zuten Theodosius Dobzhanskyk "Genetika eta moten jatorria" liburuan azaldu zuen eboluzioaren teoria sintetiko modernoarekin. 1950ean, fosilen sailkapen alternatibo bat eman zuen, hominidoak barne hartzen zituena, eta proposamen horrek arrakasta handia lortu zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q5354
* Multimedia: Ernst Mayr / Q5354
* Espezieak: Ernst Mayr