# Lilian Suzette Gibbs

Lilian Suzette Gibbs (Londres, Ingalaterra, 1870eko irailaren 10a - Santa Cruz Tenerifekoa, Kanariak, 1925eko urtarrilaren 30a) Ingalaterrako botanikaria izan zen. British Museum-en ikertzaile lanetan aritu zen, eta 1910ean Kinabalu mendia igo zuen lehen emakumea izan zen.

## Biografia

Londresen jaio zen, familia aberats bateko alaba nagusia; Ingalaterrako eta Kontinenteko ikastetxe pribatuetan hezia zen. 1899 eta 1900 artean "Colegio Swanley Horticultural" ikastetxean ikasi zuen, eta 1901ean J.B. Farmer irakaslearen Botanikako ikaslea izan zen South Kensington-eko (gaur egun Imperial College London) "Royal College of Science" delakoan. Ikasle zela, Europako Alpeetako landareak bildu eta bere identifikazio gaitasunak garatu zituen Historia Naturaleko Museoko Botanika Sailaren laguntzarekin.

### Karrera

Gibbsek Londresko British Museumeko Historia Naturaleko atalean lan egin zuen bere ibilbide osoan, baina Kew Errege Lorategi Botanikoko Herbariumarekin ere kolaboratu zuen eta Royal College of Science-n landareen histologia eta garapen-lanak egin zituen. 1905 eta 1915 urteen artean Australia, Zeelanda Berria, Fiji, Islandia, Indonesia, Malaysia, Hego Amerika, AEB eta Zimbabwera egindako espedizioei esker, mundu osoko landare-bizitza ikusteko aukera izan zuen, eta mendiko landareak ziren bere interes berezia. 1905ean "British Association" ekin batera Rhodesia hegoaldera joan zen (gaur egun Zimbabwe) eta espedizio horren bi artikulu argitaratu zituen. 1907an Fiji bisitatu zuen, eta Victoria mendiaren iparraldeko isurialdeko flora esploratu zuen, eta, ondoren, Zeelanda Berriko flora briofitoa aztertu zuen etxera bidean, Waitākere mendilerroan hepatikoen lau espezie berri identifikatuz. 1908 eta 1909ko Gardener's Chronicle-n Erresuma Batura itzultzean artzaintza baimentzeko Zeelanda Berriko basoak suntsitzearen berri ere eman zuen.
1910eko otsailean Kinabalu mendira igo zuen lehen emakumea eta botanikaria izan zen hiru hilabetez 15 landare-espezie berri erregistratu zituen espedizio bat zuzentzen zuen bitartean. 1912an, Islandian bildu zituen landareak. 1913an Holandako Ginea Berriko Arfak mendietan ekin zion bilketari eta 1914an Australiako Queensland-eko Bellenden-Ker mendilerroan jarraitu zuen eta gero Tasmaniatik Londresera itzuli zen 1915ean. Bere azken bisita Hego Amerikara izan zen. Bere bidaiak mugatuak izan ziren 1921etik aurrera osasun txarragatik eta 1925eko urtarrilaren 30ean hil zen Santa Cruzen, Tenerifen, Kanariar Uharteetan.
Gibbsek zientziarako berriak diren landare asko bildu zituen. Bere aleak British Museum-eko bildumetan daude. Beste batzuek, generoak eta espezieak, haren omenez izendatu dituzte. 145 espezie identifikatu eta izendatu zituen.
Gibbsek bere espedizioak arrakastaz antolatzeko eta burutzeko nortasuna eta gaitasuna zituen, baina arratsaldeko te-festetan azafata gisa zuen trebetasunagatik ere gogoan izan zuten. Emakumeen eta gizonen arteko eskubide-berdintasunaren defendatzailea izan zen esparru zientifikoan.

## Argitalpenak

* (1904) Notes on Floral Anomalies in species of Cerastium New Phytologist 3 243-247
* (1906) A contribution to the botany of Southern Rhodesia. Botanical J. Linnean Society 38 425-494
* (1907) Notes on the development and structure of the seed in the Alsinoideae. Annals of Botany 21 25-55
* (1908) Bio-histological notes on some new Rhodesian species of Fuirena, Hesperantha and Justicia Annals of Botany 22 187-206
* (1909) A contribution to the montane flora of Fiji (including crypograms). Botanical J. Linnean Society 39 130-212
* (1911) The Hepatics of New Zealand. Journal of Botany 49 261-266
* (1912) On the development of the female strobilus in Podocarpus. Annals of Botany 24 515-571
* (1914) A contribution to the flora and plant formations of Mount Kinabalu and the Highlands of British North Borneo. Botanical J. Linnean Society 42 1-240
* (1917) Dutch N. W. New Guinea: a contribution to the phytogeography and flora of the Arfak Mountains, etc. Octavo Taylor and Francis, London
* (1917) A contribution to the phyto-geography of Bellenden-Ker. Journal of Botany 55 297-310
* (1920) Notes on the phyto-geography and flora of the mountain summit plateaux of Tasmania. J Ecology 8 1-17
* (1920) The genus Calobryum. Journal of Botany 58 275

## Sariak eta aintzatespenak

* Gibbs Linnean Society-ko kide hautatu zuten 1905ean.
* 1910ean Huxley domina eta natur zientzien ikerketarako saria eman zioten, eta Microscopial Society-n ere sartu zen.
* Royal Geographical Society-ko kide bihurtu zen 1919an.

### Eponimia

* (Poaceae) Bambusa gibbsiae Stapf "Gibb andrearen banbua"
* (Poaceae) Racemobambos gibbsiae (Stapf) Holttum
* (Podocarpaceae) Corneria gibbsiae (Stapf) A.V.Bobrov & Melikyan

## Ikus, gainera

* Naturalistak eta eponimoak

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Stadler, Marta Macho. (2014-09-10). «Lilian Suzette Gibbs, botánica» Mujeres con ciencia (Noiz kontsultatua: 2024-08-29).
* 1 2 3 4 Rendle, Alfred. (1925). "Obituary - Lilian Suzette Gibbs". Journal of Botany: 116–117..
* 1 2 «Science history: Lilian Suzette Gibbs, traveller and | Cosmos» web.archive.org 2019-09-13 (Noiz kontsultatua: 2024-08-29).
* 1 2 3 4 5 6 (Gaztelaniaz) Stadler, Marta Macho. (2024-08-22). «Lilian Suzette Gibbs, pionera en el estudio de la flora de montaña» Mujeres con ciencia (Noiz kontsultatua: 2024-08-29).
* 1 2 «Gibbs, Lilian Suzette (1870-1925) on JSTOR» plants.jstor.org doi:10.5555/al.ap.person.bm000002937. (Noiz kontsultatua: 2024-08-29).
* 1 2 (Ingelesez) Desmond, Ray. (1994-02-25). Dictionary Of British And Irish Botanists And Horticulturists Including plant collectors, flower painters and garden designers. CRC Press ISBN 978-0-85066-843-8. (Noiz kontsultatua: 2024-08-29).
* ↑ Phillipps, A. & F. Liew. (2000). Globetrotter Visitor's Guide – Kinabalu Park.. New Holland Publishers (UK) Ltd..

## Kanpo estekak

* Lilian Gibbsen edo Lilian Gibbsi buruzko lanak Interneteko artxiboan
* «Lilian Gibbs» Landareen Izenen Nazioarteko Indizea (IPNI). Kew Errege Lorategi Botanikoa, Harvard Unibertsitateko Herbarioa eta Australiako Herbario nazionala (ed.).
* Datuak: Q1153115
* Espezieak: Lilian Suzette Gibbs