# Debora Kayembe

Debora Kayembe Buba (Kinshasa, Kongoko Errepublika Demokratikoa, 1975eko apirila) giza eskubideen aldeko abokatua eta aktibista politiko eskoziarra da. Errefuxiatuentzako Eskoziako Kontseiluko zuzendaritza-batzordeko kide izan zen, eta Nazioarteko Zigor Auzitegiko fiskalaren bulegoko eta Nazioarteko Zigor Auzitegiko Abokatuen Elkargoko kidea da.

## Ibilbidea

Kinshasan jaio zen, eta osaba medikuak hazi zuen. Kinshasako Unibertsitate Librean Zuzenbidea ikasi ondoren, abokatu eta Kongoko Abokatuen Elkargoko kide bihurtu zen 2000. urtean. Hala ere, urte batzuk geroago, 2004an, Kongoko Errepublika Demokratikoa utzi behar izan zuen bere segurtasunagatik.
Erresuma Batuan eskatu zuen asiloa, eta han familia bat osatu zuen, baina Ingalaterrako abokatuen elkargoak atzera bota zuen, bere diploma ez baitzen onartua izan. Gainera, tratu txarrak ematen zizkion senarrari utzi behar izan zion, eta bera bakarrik arduratu behar izan zen bere bi seme-alabez. Eskozian kokatu zen 2011n, eta giza eskubideen abokatu gisa espezializatu zen. Errefuxiatuentzako Eskoziako Kontseiluaren Batzordean ere parte hartu zuen. Eskoziako Alderdi Sozialistako kidea da eta bere Batzorde Exekutiboko kide izan zen 2015eko irailetik 2021eko urtarrilera arte.
2019an, bere erretratua Edinburgoko Royal Societyko horman zintzilikatu zuen lehen afrikarra izan zen, bere lorpen eta ekarpenen omenez.
2020an eraso arrazistak jasan zituen Bonnyriggeko bere etxean. Eraso horiek jendarteratu zituen, gizartea sentsibilizatzeko eta, bide batez, familia eta emakumea abusu berrien biktima ez izateko, baina betiere elkarrizketa- eta tolerantzia-mezua zabalduz.
2021eko otsailean Edinburgoko Unibertsitateko errektore hautatu zuten, 2020ko azaroan kargu hori onartzeko aukera planteatu ondoren. Funtzio horretan hirugarren emakumea da, Muriel Gris eta Ann Henderson errektorearen ondoren.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Debora KAYEMBE personal appointments - Find and update company information - GOV.UK» find-and-update.company-information.service.gov.uk (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* ↑ (Frantsesez) Afrique, Le Point. (2021-02-14). «RDC : l’université d’Édimbourg choisit Debora Kayembe comme rectrice» Le Point (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* 1 2 (Frantsesez) «Debora Kayembe, une réfugiée congolaise à la tête de l’université d’Edimbourg» Le Monde.fr 2021-02-15 (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* 1 2 (Ingelesez) Speirs, Kathleen. (2020-07-28). «'I'll give you fight of your life' Mum driven out home vows to tackle racists» Daily Record (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* 1 2 (Ingelesez) «Lawyer who fled Congo honoured by Royal Society of Edinburgh» Scottish Legal News 2019-09-03 (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* 1 2 (Ingelesez) «Former refugee elected as Edinburgh University rector» BBC News 2021-02-05 (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* ↑ (Ingelesez) «Home» Press and Journal (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* ↑ (Ingelesez) «Portraits of the asylum seekers known as the new Scots» HeraldScotland 2020-10-25 (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* 1 2 (Ingelesez) Speirs, Kathleen. (2020-07-28). «'I'll give you fight of your life' Mum driven out home vows to tackle racists» Daily Record (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* 1 2 (Ingelesez) «BBC Scotland - The Nine, 20/08/2020, Racism in Midlothian: Debora's story» BBC 2020-08-21 (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* ↑ (Ingelesez) «DRC: Meet Debora Kayembe, new rector at University of Edinburgh» The Africa Report.com (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* ↑ (Ingelesez) «Human rights lawyer elected Rector» The University of Edinburgh 2021-02-18 (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* ↑ (Ingelesez) «Human rights lawyer elected rector of Edinburgh University» Scottish Legal News 2021-02-05 (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).
* ↑ (Ingelesez) «Debora Kayembe: Edinburgh University appoints first black rector» today.rtl.lu (Noiz kontsultatua: 2023-05-26).

## Kanpo estekak

* BBCk egindako elkarrizketa
* Datuak: Q105271527
* Multimedia: Debora Kayembe / Q105271527