OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ogle konderria (Illinois)

Ogle konderria (ingelesez: Ogle County) Illinoisko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Oregon da. 2010eko zentsuaren arabera 53.497 biztanle zituen, Ogle kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Ogle konderriak 1.976,12 kilometro koadro ditu. Horietatik 11,43 ura dira. Beste 1.964,7 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 27,07 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 53.497 pertsonetatik 52.166 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 4.741 dira. 468 beltzak edo afroamerikarrak. 91 amerikar natiboak ziren eta 5 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 241 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 19 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 507 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q488560
* Multimedia: Ogle County, Illinois / Q488560
# O Evangelho segundo Jesus Cristo

"O Evangelho segundo Jesus Cristo" José Saramago idazle portugaldarrak kaleratutako zazpigarren eleberriaren izenburua da, 1991an argitara emanda.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1351463
# O Incio

O Incio Lugo udalerria da, Sarria eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 2.113 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Lugoko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Galizieraz) [www.concellodeoincio.com Webgune ofiziala.]
* Datuak: Q592681
* Multimedia: O Incio / Q592681
# O Homem Duplicado

"O Homem Duplicado" José Saramago idazle portugaldarrak kaleratutako hamaikagarren eleberriaren izenburua da, 2003an argitara emanda.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1192973
# O Irixo

O Irixo Ourenseko udalerria da, Carballiño eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.876 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Ourenseko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q663077
* Multimedia: O Irixo / Q663077
# O Irixoko geltokia

O Irixo Galiziako Ourenseko probintziako tren geltoki bat da, Campo, O Irixo $^{(en)}$ udalerrian kokatuta dagoena.

## Egoera

Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Zamora — Coruña

## Zerbitzuak

Renfe Operadora
 Zerbitzua  Hasiera  Ibilbidea  Amaiera ⁠
7Santiago de CompostelaLalin • O Irixo • O Carballiño • A Friela–MasideOurense Elkargunea :

## Ikus, gainera

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Operadora

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8779914
* Multimedia: O Irixo train station / Q8779914
# O Globo

O Globo (u ˈɡlobu ahoskatua, 'Globoa') Brasilgo egunkari beteranoa da, herrialde osoko zabalduena dena. Irineu Marinhok, A Noite egunkariaren jabea, sortua, Roberto Marinho bere semeak zabaldu eta laster Organizações Globo bere enpresaren kide nagusi bilakatu zen.
1986an Asturiasko Printze Saria irabazi zuen.

## Kanpo estekak

* (Portugesez) Webgune ofiziala
* Datuak: Q970729
* Multimedia: O Globo / Q970729
# O Gran Camiño

O Gran Camiño :
| Orokortasunak ||
| Kirola | Errepideko txirrindularitza |
| Sorrera | 2022 |
| Ekitaldi kopurua | 3 (urtea: 2024) |
| Aldizkotasuna | urterokoa (Ots) |
| Mota | Etapakako lasterketa |
| translation for raceinfobox_translate index 33 not found | Espainia |
| Lekua | Galizia |
| Webgune ofiziala | Webgune ofiziala |
| Maila | 2.1 (2022-) |
| Zirkuitua | UCI Europe Tour |
| Palmaresa ||
| Azken garailea | Jonas Vingegaard |
| Garaipen gehien lortu duena | Jonas Vingegaard (2 garaipen) |
| Egungo ekitaldia ||
| azken ekitaldia ikusteko: 2024ko O Gran Camiño ||
| Dokumentazioa ||
O Gran Camiño (euskaraz: «Bide Handia») Galizian egiten duten etapakako txirrindularitza lasterketa da. 2022an sortua, hasieratik, UCI Europe Tourreko 2.1 mailan dago.

## Palmaresa

| Urtea | Txapelduna | Txapeldunordea | Hirugarrena |
| 2022 | Alejandro Valverde | Michael Woods | Mark Padun |
| 2023 | Jonas Vingegaard | Jesús Herrada | Ruben Guerreiro |
| 2024 | Jonas Vingegaard | Lenny Martinez | Egan Bernal |

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Galicia recupera en el 2022 su vuelta ciclista profesional, «O Gran Camiño»» La Voz de Galicia 2021-10-1.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q110970907
# O Gwang-sun

O Gwang-sun (1964ko uztailaren 17a) arkularia da. Ipar Korea ordezkatu zuen 1980ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ O Gwang-Sun

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3347785
# O Land of Our Birth

Arrane Ashoonagh dy Vannin edo O Land of Our Birth (euskaraz Gure Jaiolekua, literalki Jure Jiotzaren Lurraldea, beste izen batzuk manxeraz Arrane Ashoonagh eta Arrane Ashoonagh dy Vannin, eta ingelesez Isle of Man National Anthem) Man Uharteko ereserkia da.

## Hitzak

| Ingelesez | Ingelesez | Manxeraz | Manxeraz |
| O land of our birth, O gem of God's earth, O Island so strong and so fair; Built firm as Barrule, Thy Throne of Home Rule Makes us free as thy sweet mountain air. When Orry, the Dane, In Mannin did reign, 'Twas said he had come from above; For wisdom from Heav'n To him had been giv'n To rule us with justice and love. Our fathers have told How Saints came of old, Proclaiming the Gospel of Peace; That sinful desires, Like false Baal fires, Must die ere our troubles can cease. Ye sons of the soil, In hardship and toil, That plough both the land and the sea, Take heart while you can, And think of the Man Who toiled by the Lake Galilee. | When fierce tempests smote That frail little boat, They ceased at His gentle command; Despite all our fear, The Saviour is near To safeguard our dear Fatherland. Let storm-winds rejoice, And lift up their voice, No danger our homes can befall; Our green hills and rocks Encircle our flocks, And keep out the sea like a wall. Our Island, thus blest, No foe can molest; Our grain and our fish shall increase; From battle and sword Protecteth the Lord, And crowneth our nation with peace. Then let us rejoice With heart, soul and voice, And in The Lord's promise confide; That each single hour We trust in His power, No evil our souls can betide. | O' Halloo nyn ghooie, O' Ch'liegeen ny s'bwaaie Ry gheddyn er ooir aalin Yee, Ta dt' Ardstoyl Reill Thie Myr Barrool er nyc hoie Dy reayl shin ayns seyrsnys as shee. Tra Gorree yn Dane Haink er traie ec y Lhane Son Ree Mannin v'eh er ny reih 'S va creenaght veih Heose Er ny chur huggey neose Dy reill harrin lesh cairys as graih Ren nyn ayryn g'imraa Va Nooghyn shenn traa Yn Sushtal dy Hee fockley magh Shegin yeearree peccoil Myr far aileyn Vaal, Ve er ny chur mow son dy bragh. Vec ooasle yn Theihll Ayns creoighys tooilleil Ta traaue ooir as faarkey, Gow cree Ny jarrood yn fer mie Ta coadey 'n lught-thie Ren tooilleil liorish Logh Galilee. | D'eiyr yn sterrm noon as noal Yn baatey beg moal Fo-harey hug Eh geay as keayn Trooid ooilley nyn ghaue Ta'n Saualtagh ec laue Dy choadey nyn Vannin veg veen. Lhig dorrinyn bra Troggal seose nyn goraa As brishey magh ayns ard arrane Ta nyn groink aalin glass Yn vooir cummal ass As coadey lught-thie as shioltane. Nyn Ellan fo-hee Cha boir noidyn ee Dy bishee nyn eeastyn as grain Nee'n Chiarn shin y reayll Voish strieughyn yn theihll As crooinnagh lesh shee 'n ashoon ain. Lhig dooin boggoil bee, Lesh annym as cree, As croghey er gialdyn yn Chiarn; Dy vodmayd dagh oor, Treish teil er e phooar, Dagh olk ass nyn anmeenyn 'hayrn. |

## Kanpo estekak

* Man Uharteko ereserkia entzungai
* Datuak: Q699190
* Multimedia: Arrane Ashoonagh Vannin / Q699190
# O Grove

O Grove Galiziako udalerria da, Pontevedrako probintzian eta O Salnéseko eskualdean kokatuta dagoena. 2008an 11.214 biztanle zituen. Bi parrokiatan banatuta dago.

## Parrokiak

* O Grove (San Martiño)
* San Vicente do Grove (San Vicente).

## Leku interesgarriak

* A Toxako uhartea

## Kirola

* Amegrove Club de Remo
* Club de Remo Mecos

## Herritar ezagunak

* Manuel Lueiro Rey idazle eta olerkaria (1916-1990).
* Xoán González Millán, literatur ikerlari eta kritikoa (1951-2002).
* Javier Veiga, aktore eta umorista (1973).
* Buenaventura Fernández Fariña, drogaren aurkako O Grove-Érguete elkartearen sortzailea.

## Iruditegia

* Ontziak O Groven
* O Groveko ikuspegia
* O Groveko ikuspegia
* O Groveko udaletxea
* Cabaleira harria
* A Toxa uhartea O Grovetik ikusita
* O Groveko itsas-pasealekua
* Itsas kirolgunea

## Ikus, gainera

* Pontevedrako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* O Groveko udal webgunea (Galizieraz) (Gaztelaniaz)
* Udalerriko turismo-webgunea (Gaztelaniaz)(Galizieraz)(Frantsesez)
* Datuak: Q929161
* Multimedia: O Grove / Q929161
# Emilio Aldekoa

Emilio Aldekoa Gómez (Bilbo, 1922ko azaroaren 30a - Lloret de Mar, 1999ko irailaren 4a) euskal herritar futbolari eta entrenatzailea zen.
Espainiako Gerra Zibilan, beste umeekin batera ihes egin zuen Ingalaterrara. Hantxe hasi zuen bere kirol ibilbidea Staffordshire eskualdeko langile futbol-talde batean.

## Palmaresa

* Liga 2 (1951-52, 1952-53)
* 3 Errege Kopa (1951, 1952, 1953)
* Kopa Latina 2 (1952, 1953)

## Entrenatzailea

* Girona Futbol Club (1954-?)
* CD Condal (?)
* Birmingham City FC (1960-1962) laguntzailea
* Real Valladolid CF (1966-?)

## Kanpo estekak

* Fitxa - www.athletic-club.net
* Datuak: Q3751906
# Emilie Mundt

Caroline Emilie Mundt (Sorø, 1842ko abuztuaren 22a - Frederiksberg, 1922ko urriaren 25a) Danimarkako margolari ospetsua izan zen. Bere lanak Errealismoan kokatu behar dira. Berak egindako haurren eszenak oso ezagunak dira.

## Biografia

Aita, Carl Mundt izeneko matematikaria, Sorøko Akademiako katedraduna izen zen. Ama haurra hiru urte zituelarik, hil egin zen. Ondorioz, aita familia osoarekin Kopenhagera joan zen bizitzera. Haren etxean eztabaida politikoak ohikoak ziren, azken buruan haren aita Grundlovgivende Rigsforsamling asanbladaren partaidea zen eta osaba, J.H. Mundt, Kopenhageko alkatea zen.
Emilie bere ahizpa Jacobinerekin batera Zahleko ikastetxean ikasi zuen eta 1861an tutora pribatua izateko azterketa egin zuen. Dena dela, Frederik Helstedek, marrazketako irakasleak, haren marrazteko trebetasuna ikusita, eskolan marrazketako eta idazkerako irakaslea izateko animatu zuen.
Hogeita hamar urte zituelarik, arteari ematea erabaki zuen eta Vilhelm Kyhnek zuzentzen zuen Emakumeentzako Margolaritza Eskolan matrikulatu zen. Han bere bikotekidea izango zen Marie Luplau ezagutu zuen. 1875ean Danimarkako Arte Ederren Errege Akademian saiatu zen sartzen lortu gabe. Orduan, Luplaurekin batera Munichera joan zen, Eilif Peterssenekin ikasteko. Geroago, 1882tik 1884ra, Parisko Académie Colarossin ikasi zuen. Han Jules Breton eta Jules Bastien-Lepage margolarien eragina ezagutu zuen. Bolada horretan haur pobreen bizitza erakusten zitzuten lan batzuk egin zituen; horietako askoren ideiak bertako umezurztegi batean jaso zituen.
1886an Luplaurekin batera Frederiksbergen emakumeentzako margolaritza eskola propioa sortu zuen. Eskola hau 1913 arte irekita egon zen. Aurretik, 1890ean, Carla izeneko neska gaztea hartu zuten. Neska hori, 1916an, "Kvindelige Kunstneres Samfund" (Emakumeen Artearen Elkartea) lehenetariko partaidea izan zen.
Ideologikoki emakumeen eskubideen eta, bereziki, emakumeen sufragismoaren aldeko jarrera erakutsi zuten biek ala biek.

## Gaiak

Mundten ezaugarri bat bere margolanetan erabili zituen gaiak izan ziren. Hauek ziren nagusiak:
* Haurren bizitza erakusten zituzten margolanak, askotan haur pobreen bizitza bereziki.
* Nekazaritzaren munduko eszenak. Horietako asko Bretainian antolatu zuten Pont-Avengo Eskolan egin zituen.
* Nekazarien inguruko paisaiak.

## Galeria

* Neska belar gainean eserita.
* Bazkaldu ondoren.
* Zuriz jantzitako emakumea iraurtzen.
* Gizonezko modelo baten estudioa.
* Margolaria haur batekin (1893).

## Kanpo loturak

* (Ingelesez)ArteNET webgunean Mundten margolanen bilduma.
* Datuak: Q148878
* Multimedia: Emilie Mundt / Q148878
# Emilie Heymans

Emilie Heymans (Brusela (Belgika), 1981eko abenduaren 14a) jauzietan lehiatzen den Belgikan jaiotako kirolari kanadarra da.

## Olinpiar Jokoak

2000ko Udako Olinpiar Jokoetan, Sidney 2002an (Sidney), zilarrezko domina eskuratu zuen 10 m-ko plataforma sinkronizatuan, Anne Montminy herrikidearekin batera, Txinako bikotearen (urrezkoa) atzetik eta Australiakoaren aurretik (brontzezkoa) sailkatuz.
2004ko Udako Olinpiar Jokoetan, Atenas 2004an (Atenas), brontzezkoa eskuratu zuen 10 m-ko plataforma sinkronizatuan, Blythe Hartley herrikidearekin batera, Txinako bikotearen (urrezkoa) eta Errusiakoaren atzetik (zilarrezkoa) sailkatuz.
2008ko Udako Olinpiar Jokoetan, Pekin 2008an (Pekin), zilarrezkoa lortu zuen 10 m-ko plataforman, Chen Ruolinren (urrezkoa) aurretik eta Wang Xinen (brontzezkoa) aurretik sailkatuz, biak txinatarrak.
2012ko Udako Olinpiar Jokoetan, Londres 2012an (Londres), brontzezko domina eskuratu zuen 10 m-ko tranpolin sinkronizatuan, Jennifer Abel herrikidearekin batera, Txinako bikotearen (urrezkoa) eta AEBkoaren atzetik (zilarrezkoa) sailkatuz.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2000 | Sidney Australia | 02 ! | 10 m-ko plataforma sinkronizatua, emakumezkoa |
| 2004 | Atenas Grezia | 03 ! | 10 m-ko plataforma sinkronizatua, emakumezkoa |
| 2008 | Tokio Japonia | 02 ! | 10 m-ko plataforma, emakumezkoa |
| 2012 | Londres Erresuma Batua | 03 ! | 10 m-ko tranpolin sinkronizatua, emakumezkoa |

## Erreferentziak

* ↑ «Emilie Heymans» olympedia.org 2021-10-31n begiratua. (Ingelesez)
* ↑ «Emilie Heymans» Olympics.com 2021-10-31n begiratua (Gaztelaniaz)
* ↑ «Jauziak, 10 m-ko plataforma sinkronizatua, emaitzak 2000» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ «Jauziak, 10 m-ko plataforma sinkronizatua, emaitzak 2004» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ «Jauziak, 10 m-ko plataforma, emaitzak 2008» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ «Jauziak, 10 m-ko tranpolin sinkronizatua, emaitzak 2012» olympedia.org (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q269727
* Multimedia: Émilie Heymans / Q269727
# Emilio Adolfo Westphalen

Emilio Adolfo Westphalen (Lima, Peru, 1911ko uztailaren 15a - 2001eko abuztuaren 17a) perutar poeta eta kritikaria izan zen.
Xavier Abril eta César Mororekin batera, 1930 ondoko urteetan, André Bretonek sortutako mugimenduaren eraginpean, Peruko poesia berritu zuen talde surrealistako kidea izan zen.

## Biografia

Letretako ikasketak egin zituen, Limako San Marcos Unibertsitatean. Ikasketak amaitu eta berehala argitaratu zituen bere lehen poema-bildumak: Las ínsulas extrañas (1933, Irla bitxiak) eta Abolición de la suerte (1935, Zortearen abolizioa).
1939an El uso de la palabra literatura-aldizkari surrealistak argitaratu zuen ale bakarraren zuzendaria izan zen. Bi aldi desberdinetan Peruko kultura-aldizkari nagusietako biren zuzendari izan zen: Las moradasena 1947tik 1949ra bitartean eta Amarurena 1967tik 1971ra bitartean. Halaber, Revista Nacional de Cultura aldizkariaren arduradun izan zen 1964tik 1966ra bitartean.
1949an New Yorkera joan zen bizitzera, eta Nazio Batuen Erakundean itzultzaile gisa lan egitera. 1957tik 1963ra bitartean, Erroman bizi izan zen, itzultzaile gisa han ere, Nazio Batuetako Elikadura eta Nekazaritzako Erakundearen (FAO) zerbitzura. Perura itzuli zenean, Kolon aurreko Ameriketako arteko irakasle izan zen. Gero, diplomatiko gisa lan egin zuen Lisboan eta Mexikon.
Bere obran, surrealismoaren eraginaz gainera, abangoardiako beste idazle batzuen eragina ere nabari da: Pound, Eliot, Rilke, garai hartako mexikar idazleak eta abar.
Lan nagusiak: Bajo las zarpas de la quimera. Poemas 1930-1988 (1991, Irudipenaren atzaparretan. 1930etik 1988ra bitarteko poemak), bere aurreneko bi liburuen eta Arriba bajo el cielo (1982, Goian zerupean) obraren bilduma; Máximas y mínimas de sapiencia pedestre (1982, Oinezko jakituriaren maximak eta minimak); Nueva serie (1984, Sail berria); Belleza de una espada clavada en la lengua (1986, Mihian sartutako ezpata baten edertasuna); Ha vuelto la diosa Ambarina (1988, Ambaria jainkosa itzuli da).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q535605
# Emilio Alfaro Martínez

Emilio Alfaro Martínez (Mendigorria, 1955eko abenduaren 30a) nafar kazetari, komunikatzaile politiko eta idazlea da. Ibilbide profesional osoa Euskal Herrian egin du.

## Biografia

Nafarroako Unibertsitatean (Iruñea, 1973-78) Informazio Zientzietan (Kazetaritza) lizentziatu zen. 1979an El Correo-n (Arabako edizioan) sartu zen udal informazioko erredaktore gisa, eta 1983an informazio politikoaz arduratu zen edizio orokorrean.
1985ean Eusko Jaurlaritzaren Prentsa Kabinete zuzendari izendatu zuten EAJren Gobernuan, Jose Antonio Ardanza lehendakaria buru zela (1985-87). Kazetaritzara itzultzean, El Correoko “Domingo” orrialdeen arduraduna izan zen (1988-1990). Garai labur batean (1990-91), El País egunkarian sartu zen Madrilen, erredaktore politiko gisa.
Euskadira itzuli zen, José Antonio Zarzalejosekin El Correoko iritzi-atala abian jartzeko, eta haren arduradun izan zen 1997ra arte. 1997ko otsailean, Ander Landabururekin El Pais egunkariaren Euskal Herriko edizioan parte hartu zuen, eta bertako erredakzio-burua izan zen 2009ra arte. Kronika ugari idatzi zituen tentsio nazionalistei, Euskadiko indarkeriaren arazoei eta beste gai batzuei buruz.
2009ko urtarrilean Eusko Jaurlaritzako Komunikazio idazkari nagusi izendatu zuten Patxi López lehendakariarekin (PSE-EE). Legegintzaldia amaitu eta kazetaritzara itzultzean, El País egunkaria amaitu eta kazetaritzara itzultzean, El País egunkariaren EEEak eragin zion, eta PSE-EE alderdian komunikazio-erantzukizunak hartu zituen, Ingurumen, Lurralde Plangintza eta Etxebizitza Sailean, Iñaki Arriolak zuzenduta, EAJ-PSE koalizioko Eusko Jaurlaritzan.
2021ean erretiroa hartu ondoren, Emilio Alfarok fikziozko idazlea izaten jarraitu du. 2022an bere lehen eleberria argitaratu zen: "Matar, Amar". Nobelak ETAren indarkeriak astindutako Euskal Herrian girotutako tragedia bat planteatzen du. Protagonistak etakide damutu bat eta Guardia Zibileko teniente baten alargun gaztea dira.

## Lanak

* Matar, Amar (Alberdania, 2022)
* "El Abismo que me acecha" (Alberdania, 2024)

## Erreferentziak

* ↑ Libro conmemorativo de los 50 años de la Facultad de Comunicación de la Universidad de Navarra donde consta Emilio Alfaro. .
* ↑ En el corazón de Berroci. 6 de febrero 2022.
* ↑ Emilio Alfaro, nombrado director del gabinete de prensa del gobierno vasco. 8 de diciembre de 1985.
* ↑ Índice de artículos de Emilio Alfaro en el periódico El País. .
* ↑ Enlace a los artículos escritos por Emilio Alfaro en el periódico El País. .
* ↑ Presentada la nueva estructura de Lehendakaritza. 13 de enero de 2010.
* ↑ La lista completa de periodistas despedidos por El País. 18 de septiembre de 2019.
* ↑ "ORDEN de 28 de noviembre de 2016, del Consejero de Medio Ambiente, Planificación Territorial y Vivienda, por la que se nombra personal eventual en el Departamento de Medio Ambiente, Planificación Territorial y Vivienda." Boletin Oficial del País Vasco 15 de diciembre de 2016
* ↑ Segovia, Mikel. (16 septiembre 2022). Amar en el silencio insoportable del horror. .
* ↑ Ormazabal, Mikel. (27 de septiembre de 2022). El amor en los tiempos del terrorismo etarra. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q113178732
# Emilie Martin

Emilie Norton Martin (Elizabeth, New Jersey, 1869ko abenduaren 30a - 1936ko otsailaren 8a) matematikari estatubatuarra eta Mount Holyoke College-ko matematika irakaslea izan zen.

## Biografia

Martinek Bryn Mawr College-n lortu zuen lizentziatura 1894an, matematika eta latina ikasiz. Bryn Mawr-en jarraitu zituen graduondoko ikasketak Charlotte Scotten zuzendaritzapean. 1897 eta 1898 bitartean Bryn Mawr-eko Mary E. Garrett beka erabili zuen Göttingengo Unibertsitatean ikasteko. Göttingenen Martin eta Virginia Ragsdale Felix Kleinen eta David Hilberten hitzaldietara joan ziren. Bere izena eta tesiaren izenburua 1899ko hasierako programan inprimatu bazituzten ere, bere doktoregoa. ez zioten eman 1901. urtera arte, bere tesia argitaratu zen arte.
1903an Mount Holyoke Collegeko irakasle izan zen. Gerora irakasle elkartua eta gero irakasle titularra izen zen. Doktoretza lortu bazuen ere, horrek ez zuen azkartu irakasle izateko. Zortzi urte eman zituen irakasle gisa eta hamabost irakasle elkartu gisa. Hori ohikoa zen bere garaiko emakumeentzat, askotan katedra elkartua gainditu ezinik. Martinen ikerketak 15. graduko ordezkapen talde primitiboetan eta 18. graduko ordezkapen talde primitiboetan zentratu ziren. 1904an American Mathematical Society-ren buletinaren lehen hamar liburukien aurkibidea argitaratu zuen.
Martin Zientziaren Aurrerapenerako Estatu Batuetako Elkarteko, Estatu Batuetetako Matematika Elkarteko eta Amerikako Matematika Elkarteko kidea izan zen.

## Erreferentziak

* ↑ Riddle, Larry. «Emilie Norton Martin» Biographies of Women in Mathematics (Anges Scott College).

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Martin Matematikaren Genealogia Proiektuan
* (Ingelesez) Emakume Ikasleentzako Derrigorrezko Matematikari buruzkoa
* Datuak: Q17006460
# Emilie de Ravin

Emilie de Ravin (Mount Eliza, Australia, 1981eko abenduaren 27a) aktorea da.

## Bizitza

Oso gaztetatik balleta ikasten ibili ondoren, hamabost urterekin, Australiako ballet eskola entzutetsu batean sartzea lortu zuen. Bitartean, aktore ikasketak egin zituen, eta Australiako telesail batean bere karrera profesionala hasi zuen. Urte batzuk geroago, AEBetara joan zen bizitzera, eta han telebista eta zinemarako hainbat lanetan parte hartu zuen.

## Aktore lanak
### Zinema

* Brick (2005), Rian Johnson
* Santas slay (2005), David Steiman
* The hills have eyes (2006), Alexandre Aja
* The perfect game (2008), William Dear

### Telebista

* Beastmaster (1999)
* Roswell (2000)
* Carrie (2002)
* Navy NCIS: Naval Criminal Investigative Service (2003), atal bat
* The handler (2003), bi atal
* CSI Miami (2004), bi atal
* Lost (2004)
* Once upon a time (2012-)
* Air Force One is Down (2013)

## Kanpo estekak

* «Emilie de Ravin», IMD.
* Datuak: Q215523
* Multimedia: Emilie de Ravin / Q215523
# Oilasko-entsalada txinatar

Oilasko-entsalada txinatarra, bere izenak dioen bezala, oilasko-entsalada bat da, ongailu txinatarrak dituena. Estatu Batuetan ospetsua da. Askotariko aldaerak badira ere, izen honekin zerbitzatzen diren gehienek letxuga, oilaskoa, jengibrea edo sesamo olioa dituzte ongailu bezala, eta fideo txinatar frijitu zati txikiekin. Beste errezeta batzuek ur-gaztainak, banbu-kimuak, kakahueteak, almendrak eta chenpi (mandarina azal lehorrak) izan ditzakete.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5100723
* Multimedia: Chinese chicken salad / Q5100723
# Oilarkia ardo-saltsan

Oilarkia ardo-saltsan (frantsesez: coq au vin) Frantziako gastronomiako jaki enblematiko bat da, marinatutako oilasko-pezekin egina, ondoren ardo beltz edo zuriz erregosiak, zapore-belarrekin, hirugiharrarekin, txanpiñoiekin, azenarioekin eta tipulekin edertua.
Bœuf bourguignonen aldaera hau Auvernia, Borgoina, Dijon, Alsazia, Franche-Comté, Bresse eta Xanpainako sukaldeetako ikur bat da.

## Erreferentziak

* ↑ «coq» Nola erran (Noiz kontsultatua: 2023-03-02).
* ↑ (Frantsesez) Richardin, Edmond, ed. La cuisine française: l'art du bien manger. Paris, 227 or..

## Kanpo-estekak

* Datuak: Q527323
* Multimedia: Coq au vin / Q527323
# Oilasko erre

Oilasko errea labean edo sutan erretako oilaskoa da. Berez, oilaskoa bere koipetan erre ohi da, oilaskoa erretzen ari dela koipea bere gorputz guztian zehar hedatu eta erretzea errazten du. Horregatik koipearen hedaketa eta erretzea hobetu dadin maiz oilaskoa su gainean edo labean makil batean ipini eta biratu egiten da, beste natzutan aldiz erretegi biratzaileetan ipini ohi da. Oilasko errea munduko herrialde eta kultura askotako gastronomiako ohiko platera da.

## Kanpo estekak

* Oilasko errearekin egindako platerak irakurgai
* Datuak: Q899640
* Multimedia: Roasted chicken / Q899640