OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Alberto García Aspe

Alberto García Aspe Mena (1967ko maiatzaren 11) Mexikoko futbolari profesional ohia da, erdilari gisa jokatu zuena. Mexikoko selekzioko itxura guztietako liderretako bat da. 109 partidatan parte hartu zuen, guztira 21 gol sartuz. Horrez gain, hiru Munduko Futbol Txapelketetan jokatu ditu.

## Ibilbidea

García Asperen karrera 1984an hasi zen UNAMekin, Pueblaren aurka 4-1 irabazita debutatu zuen. García Aspe UNAM Pumas, Necaxa, Argentinako River Plate, América eta Puebla taldeetan jokatu zuen. Profesional mailan hiru nazio txapelketa irabazi zituen, UNAM Pumas (1991) eta Necaxarekin (1995, 1996). Orotara, García Aspek 518 partida jokatu zituen, 142 gol sartu zituen eta 51 asistentzia eman zituen Mexikoko Lehen Mailan; lehiaketan bere azken agerraldia Moreliaren aurka 5-2 galdu zuen.

## Nazioarteko ibilbidea

García Asperen nazioarteko debuta 1989ko otsailaren 21ean izan zen, Guatemalaren aurka 2-1eko garaipen ikusgarrian. 109 partidatan parte hartu zuen, guztira 21 gol sartuz. Horrez gain, Munduko Futbol Txapelketako hiru txapelketatan jokatu zuen: 1994, 1998 eta 2002 . 1994an behin sartu zuen Bulgariaren aurka eta beste behin 1998an Belgikaren aurka, biak penalti jaurtiketetatik. 2002ko Munduko Futbol Txapelketan, García Aspe partida bakarrean agertu zen, hamabi minutu jokatu zituen Estatu Batuen aurka final- zortzirenetako porrotean.

## Karrera ostekoa

García Aspe UNAMeko exekutiboa zen. Gaur egun Fox Deportes-ko iruzkintzailea da.

## Erreferentziak

* ↑ Alberto Garcia Aspe. .

## Kanpo estekak

* Beto García Aspe Webgunea
* Alberto García Aspe </img>
* Nazioarteko estatistikak rsssf-n
* Datuak: Q709415
# Alberto Garzón

Alberto Garzón Espinosa (Logroño, 1985eko urriaren 9a) espainiar politikaria eta ekonomista da. Sevillako Pablo de Olavide unibertsitateko ikertzailea izan zen. Espainiako Alderdi Komunistaren kide da, eta 2003tik, Ezker Batukoa. 2011tik kongresuko diputatua da. ATTAC-eko kidea ere bada. 2015 Espainiako Gobernuko lehendakaritzarako hautagai aukeratu zuten Orain Bateraren aldetik.
* Datuak: Q3327963
* Multimedia: Alberto Garzón / Q3327963
# Alberto Handia

Alberto Handia (latinez: Albertus Magnus; Lauingen, Bavaria, 1193/1206 - Kolonia, 1280ko azaroaren 15a) alemaniar teologo, filosofo, apaiz eta apezpiku katolikoa izan zen. Teologian, geografian eta filosofian aditua izan zen; kimikaren arloan ere izen handia izan zuen eta, oro har, Erdi Aroko zientzietan oso trebaturik zegoen. Hori zela eta, doctor universalis eta doctor expertus ezizenak eman zitzaizkion. Haren apaltasuna eta pobrezia nabarmentzekoak ziren. Elizako doktore izendaturik dago.

## Bizitza

Bolonian hasi zen Legeak ikasten; Venezia jarraitu eta Paduan amaitu zituen ikasketak. Bertan Jordan Saxoniakoa domingotarra ezagutu zuen, eta haren lanarekin liluraturik gelditu zen. Hori zela eta, 1224an Predikatzaileen Ordenan sartu zen. Horren ostean, Kolonia, Hildesheim, Friburgo, Ratisbona, Estrasburgo eta Parisko Sorbonan teologia irakaslea izan zen; azken unibertsitate horretan San Tomas Akinokoa izan zuen ikasle.
Parisko Unibertsitatean antzinako testuak, bereziki Aristotelesenak, itzuli eta sailkatu zituen; testuei bere oharrak ere erantsi zizkien. Lan entziklopediko handi honek bere dizipulu Tomas Akinokoaren lanerako oinarriak ezarri zituen. Botanikan eta alkimian ere lan egin zuen, eta aipatzekoa da artsenikoaren aurkikuntza 1250ean. Geografiaren eta astronomiaren arloan, oso argudio sendoak erabilita, Lurra biribila zela esan zuen.
1249 Koloniako Unibertsitateko errektore izendatu zuten, 1254 Alemaniako domingotarren probintziala, eta 1260an Ratisbonako apezpiku; bi urteren buruan apezpikutza utzi zuen, elizbarrutiak zituen arazo batzuk konpondu ostean. Urbano IV.a aita santuak onartu egin zuen haren ukoa, eta Würzburgeko komentura itzuli zen. 1263an Gregorio X.a aita santuak Zortzigarren Gurutzada Alemania eta Bohemian predikatzeko agindu zion. 1274an Lyongo II. kontzilioan parte hartu zuen.
Kolonian hil zen 1280an, eta bertako San Andres elizaren kriptan hobiraturik dago. 1622an beatifikatu zuten, eta 1931an, Pio XI.a aita santuak Elizako doktore izendatu zuen; kanonizatzearen parekoa da. Jaia azaroaren 15ean ospatzen da.

## Lanak

Jakinduria zabalekoa, peripatetismoa eta zenbait neoplatonikoren ideiak sartu zituen bere irakaspenean, Aristotelesen arabiar iruzkingileak eta autore juduak ezagutaraziz eta kritikatuz. Ez zuen, alabaina, elementu hain desberdinen benetako sintesia lortu, ezta teologia eta filosofia adostu ere.
Obra nagusiak Summa de creaturis (1245 inguruan), Summa theologica (burutugabea, 1270 inguruan), De unitate intellectus contra Averroistas. Ikertzaile ausarta izan zen gainera, kimika alorrean zenbait lan utzi zituelarik.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2014/12/8 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* 1 2 San Alberto Magno Dominicos.org
* ↑ San Alberto Magno Biografiasyvidas.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q60059
* Multimedia: Albertus Magnus / Q60059
# Alberto García Erauzkin

Alberto García Erauzkin (Erandio, 1960) bizkaitar exekutiboa da. 2011tik aurrera Euskaltelen exekutibo nagusia da. Deustuko Unibertsitateko Ekonomia eta Enpresa Zientzien Fakultatean ikasi ondoren, Arthur Andersen (1983-1987), Audihispana (1990-1992), Heraclio Fournier (1987-1990) eta Corporación Patricio Echeverría (1992-1997) enpresetan lan egin zuen. 2008an Euskaltelen sartu zen.
# Alberto Girri

Alberto Girri (Buenos Aires, 1919ko azaroaren 27a - Ib., 1991ko azaroaren 16a) argentinar olerkari, itzultzaile eta kontalaria izan zen.
Bere sorterrian egin zituen letretako ikasketak, eta idazle-lanetan murgildu zen buru-belarri. Hainbat sari eta beka eskuratu zituen, eta beka bati esker joan zen, hain zuzen ere, 1963an Estatu Batuetara bizitzera. Ingeles olerkigintzan aditua zen, eta alor horretan egin zituen itzulpen aipagarrienak, bai bakarka eta bai William Shand edo Carlos Viola Sotorekin elkarlanean. T. S. Eliot, Wallace Stevens, Edgar Lee Masters, John Donne eta Rabindranath Tagoreren obren antologiak eta bildumak eman zituen argitara. Bere olerkigintzari dagokionez, berriz, gaztelaniazko literaturaren baitan egile berrizalea izan zen; hizkuntza gordina erabili ohi zuen, hitz lauaren hurbilekoa, existentzialista eta zorrotza, zorroztasun formal handikoa eta sintetikoa. Bere lanetan existentziaren harrigarriaz eta tragikotasunaz, hitz poetikoaren eraginaz eta arrazoiaren mugez gogoeta egin zuen. Ingeleseko olerkari metafisikoen eragina, T. S. Elliotena eta bere garaiko argentinar idazleena (batez ere, Jorge Luis Borgesena) nabarmentzen da bere lanetan. 1946an eman zuen argitara lehenengo olerki-bilduma, Playa sola (Hondartza bakartia), eta haren ondoren idatzi zituen, besteak beste, Trece poemas (1949, Hamahiru olerki), El tiempo que destruye (1951, Denbora suntsitzailea), Escándalo y soledades (1952, Eskandalua eta bakardadeak), El ojo (1965, Begia), Casa de la mente (1968, Adimenaren etxea), Los valores diarios (1970, Eguneroko balioak), Poesía de la observación (1973, Behaketaren olerkia). Hitz lauz idatzi zituen, Crónica del héroe (1946, Heroiaren kronika), Un brazo de Dios (1966, Jainkoaren beso bat) eta En la letra, ambigua selva (1972, Letra, oihan anbiguoa).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q459480
# Alberto Ginastera

Alberto Ginastera (Buenos Aires, 1916ko apirilaren 11 – Geneva, 1983ko ekainaren 25a) argentinar musikagilea izan zen. Williams Kontserbatorioan eta Nazio Kontserbatorioan egin zituen musika-ikasketak. Hasieran, bere herriko estetikarekin bat zetozen lanak idatzi zituen, baina geroago, tankera eta prozedura unibertsalagoak erabili zituen. Mota askotako musika-lanak egin zituen, teknika bikainekoak: balletak, operak, orkestrarakoak, erlijio-musika, kontzertuak, etab. Haren lan aipagarrienak: Parambí, Estancia, Sinfonía elegíaca, Concierto argentino, Bomarzo. Zenbait musika-eskola sortu zituen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q311389
* Multimedia: Alberto Ginastera / Q311389
# Oegstgeest

Oegstgeest (entzun) Herbehereetako Hego Holanda probintziako herria da. 2010eko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, herriak 22.622 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Hego Holanda

## Kanpo estekak

* (Nederlanderaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q94747
* Multimedia: Oegstgeest / Q94747
# Oeiras

Oeiras Portugalgo kontzejurik populatuenetarikoa da, Lisboako barrutian kokatuta dagoena.

## Banaketa administratiboa
### Fregesiak

* Algés
* Barcarena
* Carnaxide
* Caxias
* Cruz Quebrada - Dafundo
* Linda-a-Velha
* Oeiras e São Julião da Barra
* Paço de Arcos
* Porto Salvo
* Queijas

## Demografia

Biztanleriaren bilakaera (1801 – 2011) :
| 1801 | 1849 | 1900 | 1930 | 1960 | 1981 | 1991 | 2001 | 2011 |
| 6 069 | 5 072 | 10 447 | 29 440 | 94 255 | 149 328 | 151 342 | 162 128 | 172 120 |

## Erreferentziak

* ↑ "Instituto Nacional de Estatística"

## Kanpo estekak

* (Portugesez) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q926700
* Multimedia: Oeiras / Q926700
# Aldingbourne

Aldingbourne, Ingalaterrako hegoaldean dagoen udalerri bat da, Mendebaldeko Sussex konderrian.
2021ean 4.441 biztanle zituen.
* Datuak: Q770436
* Multimedia: Aldingbourne / Q770436
# Aldizkako baraualdi

Aldizkako baraualdia, baraua eta elikatzea aldizkatzen diren aldia deskribatzen duen izendapena da. Berez, aldizkako baraualdia ez da dieta bat, nahiz eta osasuna hobetzeko murrizketa kalorikoarekin batera erabili daitekeen.
Aldizkako baraualdia egiteko hiru metodo ohikoenak honakoak dira:
* Aldizkako egunetako baraualdia edo egun arteko baraualdia.
* Aldizkako baraualdia.
* Eguneroko elikatzea eguneko ordu batzuz murriztuz.
Aldizkako baraualdia kaloria murrizketa baten antzekoa izan daiteke, eta XXI. mendean dietekin zerikusia duten hainbat gaixotasunen arriskua ekidoteko praktika gisa ikertua izan da, tartean sindrome metabolikoa.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1666254
# Aldixe (Abadín)

Aldixe, Espainiako Galizia autonomia erkidegoko Abadín udalerrian dagoen parrokia bat da, Lugoko probintzian. 2015ean 68 biztanle zituen.
* Datuak: Q12382722
* Multimedia: Aldixe, Abadín / Q12382722
# Aldingen

Aldingen Alemaniako udalerria da. Baden-Württemberg estatuan kokatuta dago, [[Tuttlingen (barrutia)|Tuttlingen]] barrutian. 2014an 7.311 biztanle zituen 22,17 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q529710
* Multimedia: Aldingen / Q529710
# Aldizkako sexu harreman

Aldizkako sexu harremanak edo sexu harreman esporadikoak denboran zehar iraunkorrak ez diren sexu harremanak dira, gehienetan pertsona desberdinekin noizean behin burutzen direnak. Mota askotako harremanak biltzen dituen terminoa da: pertsona ezezagun batekin une jakin batean izandako harremana, prostituzioan noizean behin edukitzen diren harremanak nahiz pertsona ezagun batekin aldi bakan batzuetan zehar izandako harremanak, besteak beste. Gehienetan lotura emozional txikiko harremanak dira, erakarmen fisikoan eta une bateko sexu-gogoa asebetetzean oinarritzen direnak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1414487
# Aldizkako nahasmendu leherkor

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Aldizkako nahasmendu leherkorra bulkaden kontrolaren nahasmendua da. Muturreko haserre-adierazpenak ditu ezaugarri, askotan haserre kontrolaezinaren punturaino, eta horiek neurriz kanpokoak dira gertatzen diren inguruabarrekin alderatuta.
Eraso oldarkorra ez da aldez aurretik pentsatua, eta edozein probokazioren aurrean neurrigabeko erreakzio gisa da, probokazio erreal gisa edo halakotzat hartzen den edozein probokazioren aurrean. Paziente batzuek esan dute aldaketa afektiboak izan dituztela haserrea piztu aurretik (estresa, umore-aldaketak, etab.).
2006ko ikerketa baten arabera, nahasmendu horrek uste baino prebalentzia nabarmen handiagoa du. 18 urte edo gehiagoko 10.000 pertsonako talde bati buruz egindako azterlan batean, subjektuen %7,3k adierazi zuen bizitzan zehar gertaera bat izan zuela, eta %3,9k esan zuen azken hamabi hilabeteetan jasan zuela.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Gaixotasunak Hiztegia] [2015] eta [Psikiatria Hiztegia] [2017]
* ↑ (Ingelesez) Diagnostic and statistical manual of mental disorders: DSM-IV. Washington, DC: American Psychiatric Association, 663–667 or. ISBN 0-89042-025-4..
* ↑ (Ingelesez) McElroy SL. (1999). «Recognition and treatment of DSM-IV intermittent explosive disorder» Journal of Clin. Psychiatry 60 (15): 12–16. PMID 10418808..
* ↑ (Ingelesez) Kessler R.C., Coccaro E.F., Fava M., Jaeger S., Jin R., Walters E.. (2006ko ekaina). «The prevalence and correlates of DSM-IV intermittent explosive disorder in the National Comorbidity Survey Replication» Arch. Gen. Psychiatry 63 (6): 669–78. doi:10.1001/archpsyc.63.6.669. PMID 16754840. PMC 1924721..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18671
# 831
## Kanpo estekak

* Datuak: Q30372
* Multimedia: 831 / Q30372
# 831 Stateira

831 Stateira asteroide gerrikoan aurkitutako 831. asteroidearen izena da. 1916ko irailak 20an aurkitu zuen Max Wolfek Heidelbergeko behatokitik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1916 AA zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q157323
# 834
## Kanpo estekak

* Datuak: Q30381
* Multimedia: 834 / Q30381
# 830
## Kanpo estekak

* Datuak: Q30456
* Multimedia: 830 / Q30456
# 832 Karin

832 Karin asteroide gerrikoan aurkitutako 832. asteroidearen izena da. 1916ko irailak 20an aurkitu zuen Max Wolfek Heidelbergeko behatokitik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1916 AB zen. Bere izena ematen dio Karin familiari. S motako asteroidea da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q157325
* Multimedia: 832 Karin / Q157325
# 833 Monica

833 Monica asteroide gerrikoan aurkitutako 833. asteroidearen izena da. 1916ko irailak 20an aurkitu zuen Max Wolfek Heidelbergeko behatokitik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1916 AC zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q155960
# 832
## Kanpo estekak

* Datuak: Q23900
* Multimedia: 832 / Q23900
# 830eko hamarkada

830eko hamarkadak 830etik 839. urtera bitarteko iraupena du, biak barne.
| Hamarkadak: | 820koa - 830koa - 840koa |
| Urteak: | 830 831 832 833 834 835 836 837 838 839 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q272023
* Multimedia: 830s / Q272023
# 833
## Heriotzak

* Abuztuaren 9a – Al-Mamun, abbastar kalifa (j. 786).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q30377
* Multimedia: 833 / Q30377
# 830 Petropolitana

830 Petropolitana asteroide gerrikoan aurkitutako 830. asteroidearen izena da. 1916ko abuztuak 25ean aurkitu zuen Grigory Neujminek Simeizeko behatokitik. Bere behin-behineko izendapen zientifikoa 1916 ZZ zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q157320
* Multimedia: 830 Petropolitana / Q157320
# Akutu (argipena)

Akutu hitzak adiera zenbait ditu:
* medikuntzan, akutua, garapen azkarra eta iraupen laburra duen gaixotasuna eta sintoma izendatzeko;
* Akutuko herri harresitua, Gipuzkoako Burdin Aroko herri harresitua Akutu mendian.
* Akutu, Gipuzkoako mendixka Bidegoain-Errezilen.
* Akutu edo Akutu-Urola ibaia.
# Akvavit

Akvavit edo aquavit (norvegieraz akevitt ere deitua) kolore horixkako pattarra da. XV. mendetik aurrera Eskandinavian eta baita iparraldeko Alemanian ere, egiten dute. Vodka bezala, patatetatik edo zerealetatik destilatzen dute. Belarrekin, besteak beste txarpoil, kumino, ezamihilu, mihilu, martorri eta amomokin, usaintzen dute. Akvavitak tonu horixka izan ohi du, baina hainbat koloretan eskura daiteke.
40% inguru izaten ditu.
Suedian pattar hau baso txiki batean hartzen da garagardo pinta batekin. Izokin eta arrai ketuarekin jateko ondo dijoala esaten da. Barrikan zaharkitutako akvatit edaria garaikoa tenperaturan edaten da, zahartu gabekoa berriz hotza.

## Erreferentziak

* ↑ Lichine, Alexis. (1987). Alexis Lichine’s New Encyclopedia of Wines & Spirits. New York: Alfred A. Knopf, 80–81 or. ISBN 0394562623..
* ↑ (Ingelesez) Marsteller, Amanda. «10 Fascinating Things You Didn't Know About Aquavit» Food & Wine.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q178899
* Multimedia: Aquavit / Q178899
# Akwayafe

Akwayafe mendebaldeko Afrikako ibaia da, Gineako golkoan itsasoratzen duena. Kamerun eta Nigeria arteko mugaren parte da.
Oron herria Bakassiko jatorrizko populazioa da. 1880ko hamarkadaren erdialdean, esploratzaile alemaniarrak izan ziren Akwayafe ibaian nabigatzen lehenak.
Afrikar manatiak (trichechus senegalensis) dituen ibaietako bat da.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Akwayafe River (Akwayaferiver) - Map, Weather and Photos - Cameroon: stream - Lat:4.68333 and Long:8.51667» www.getamap.net.
* ↑ (Ingelesez) «Cameroon–Nigeria Maritime Boundary» Sovereign Limits.
* ↑ (Ingelesez) Keith Diagne, L.. (2015). Trichechus senegalensis. , e.T22104A97168578 or. doi:10.2305/IUCN.UK.2015-4.RLTS.T22104A81904980.en..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4702016
# Akutan (Alaska)

Akutan (aleutieraz: Achan-ingiiga) Ameriketako Estatu Batuetako hiri bat da. Aleutians East Boroughn kokatuta dago, Alaska estatuan. 1.589 biztanle ditu, 383,071417 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Alaska Native Place Names | Alaska Native Language Archive. (Noiz kontsultatua: 2021-12-27).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q79354
* Multimedia: Akutan, Alaska / Q79354
# Akutu (medikuntza)

Medikuntzan , akutu garapen azkarra eta iraupen laburra duten sintoma eta gaixotasunei egiten die erreferentzia. Kroniko terminoaren aurkakoa da. Gaixotasun akutuen adibideak dira apendizitisa, koliko nefritikoa, meningitisa eta neumonia.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q557429
* Multimedia: Acute disease / Q557429
# Akysidae

Akysidae arrain siluriformeen familia da, hego-ekialdeko Asiako ur gezetan bizi dena.

## Generoak

FishBaseren arabera, familiak egun 57 espezie ditu, 5 generotan banaturik:
* Akysinae subfamilia
** Akysis
** Pseudobagarius
* Parakysinae subfamilia
** Acrochordonichthys
** Breitensteinia
** Parakysis

## Erreferentziak

* ↑ Nelson, Joseph S.. (1976). Fishes of the World. John Wiley & Sons ISBN 0-471-54713-1..
* ↑ www.fishbase.org

## Kanpo estekak

* Datuak: Q59735
* Multimedia: Akysidae / Q59735
* Espezieak: Akysidae
# Akwasi Afrifa

Akwasi Amankwaa Afrifa (Mampong, 1936ko apirilaren 24a - Akkra, 1979ko ekainaren 26a) ghanatar militar eta politikaria izan zen, Ghanako Errepublikako estatuburua 1969–1970 bitartean.

## Bizitza

Akwasi Afrifa Mampongen jaio zen, 1936ko apirilaren 24an. 1957an sartu zen Armadan, eta Ingalaterran osatu zituen ikasketa militarrak. 1960ko hamarkadan Kongoko krisialdian parte hartu zuen, Nazio Batuen bake indarren barnean. 1966ko otsailaren 24an, estatu kolpe bat eman zuen, Emmanuel Kwasi Kotokarekin batera, Kwame Nkrumah presidentea kargutik kentzeko. 1966tik 1969ra, Askapen Nazionalerako Kontseiluko kide izan zen, Joseph Arthur Ankrah buru zelarik. 1969ko apirilaren 2an, Ankrah ordeztu zuen presidentetzan. 1970eko abuztuaren 7an, berriz, Nii Amaa Ollennuren esku utzi zuen kargua.
1972ko urtarrilean, Ignatius Kutu Acheampongen estatu kolpearen ondoren, atxilotu zuten, eta abendura arte egon zen preso. 1978an, bide demokratikora itzultzeko eskatzen zuen Askatasun eta Justiziarako Herri Mugimendua zuzendu zuen. 1979ko ekainaren 18ko hauteskundeetan diputatu aukeratu bazuten ere, orduko atxiloturik zegoen, Jerry Rawlings kapitainak beste estatu kolpe bat emana baitzuen. Ekainaren 26an, fusilamendu-pelotoi batek Akwasi Afrifa hil zuen, Fred Akuffo presidente ohiarekin batera.

## Erreferentziak

* ↑ Ghana: Heads of State: 1960-2020. archontology.org (Noiz kontsultatua: 2020-12-12).
* 1 2 Lt. Gen Akwasi Amankwa Afrifa. ghanaweb.com (Noiz kontsultatua: 2020-12-14).
* 1 2 3 Leaders of Ghana: Lt. Gen Akwasi Amankwa Afrifa. Ghana 50, web.archive.org (Noiz kontsultatua: 2020-12-14).
* ↑ Rockson, Adolfo. An Innocent Soul, Lt. General Afrifa, was Taken out of Envy – Rawlings Confesses. modernghana.com (Noiz kontsultatua: 2020-12-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q424377
# Agintaldi

Estatu buruak edo gobernu-buruak :
| Goi ganbarak ||||||||
| Behe ganbarak ||||||||
| Legenda ||||||||
| Ez da gertatzen | Ez da gertatzen | Aldakorra | Aldakorra | Kaleratu arte | Kaleratu arte | Kaleratu arte |
| <3 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | >7 |
Agintaldia pertsona batek (gehienetan politikaria) bere karguan jarduten duen denbora da. Herrialdez herrialde aldatzen den denbora da. Hego Euskal Herrian demokraziaren bidez hautatutako kargu gehienek (zinegotziak, alkateak, lehendakaria...) lau urteko agintaldia dute. Ipar Euskal Herrian alkateek sei urteko agintaldia dute.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q524572
# Aginte-kate

Aginte-katea edo agindu-katea erakunde hierarkiko bateko mailen arteko harremanak eta eskumenak definitzen dituen arau zehatzen bilduma da. Bereziki egitura militarretan erabii den terminoa da, baina enpresa eta beste erakundeetan ere erabiltzen da. Aginte-kate baten bertsio zorrotzenean ezaugarri hauek daude: erakundeko kideen sailkapena, nork bere kabuz erabakiak hartu eta aginduak eman ahal izateko irizpide zehatzak, hartutako erabaki eta aginduen ondorioengatiko ardura zuzena (beste batzuk bete dituzten arren), komunikazio-erregela esplizitoak eta terminologia estandar baten erabilera.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3757113
# Aginte-lepoko

Aginte-lepokoa ohorezko lepoko bat da, erakunde baten ordezkari gisa erabiltzen ahal dena. Normalean, aleazio noble batez (gehienetan urrea) egindako kate nahiko lodi baten forma hartzen du.
Nobleziako ordenei lotuta egoten da, eskainitako ohoretza batzuei ere bai (Collar of Esses ohore ingelesa, edo Urrezko Ardi-larruaren Ordena), baina agintaritzako kargu zibiletan ere ohikoa da, adibidez tradizio anglo-saxoiko alkatetzetan.

## Iruditegia

* Urrezko Ardi-larruaren Ordenari dagokion aginte-lepoko bat.
* Poloniako monarkiaren oroitzapen-ekitaldi batean.
* Waterfordeko alkatea (Irlanda).
* Ukrainako presidente Volodymyr Zelensky agintea hartu zuenean.

## Erreferentziak

* ↑ «The History Of England After the Conquest, An Electronic Edition, HENRIE THE EIGHT, sonne and successor to Henrie the seuenth., regnal year 35» www.perseus.tufts.edu (Noiz kontsultatua: 2024-09-30).
* ↑ (Ingelesez) «Chain of office» Hillingdon Council (Noiz kontsultatua: 2024-09-30).