OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Bilboko Okupazio Mugimendua

Bilboko Okupazio Mugimendua Bilboko auzoetako gaztetxe eta gazte asanbladen kordinadorak osatzen dute. Sistema kapitalistatik urrun, okupazioa eta autogestioaren bidez, auzoetako errealitate soziala aldatzeko izaera iraultzaile batekin lan egin nahi duten talde gazteak eta ez hain gazteak dira. Bilboaldeko Okupen sarea Etxebizitza Okupen asanblada da. Beraien arteko elkar laguntza eta ideien trukea sustatzeko sortu zen.
Bilboko Gaztetxe eta Gazte Asanbladen kordinadorak Bilboko gazteen eta auzoen beharrak asetzeko sortutako gazteen asanbladak dira. Bakoitzak bere autonomia eta funtzionatzeko erak dituzte, baina guztiak batera koodinatzen dira.
Bilboko Okupazio Mugimendukoekin harremanetan jartzeko, bomokupazioa@gmail.com helbidera idatzi.

## Partaideak

Hauek dira BOM-eko partaideak: Zazpikatu Gaztetxea (7katugaztetxea@7katugazteatxea.com), Zorrotzako Gaztetxea, Olabeagako Gazte Asanblada (olabeagako-g.a.@hotmail.com), Izar Beltz Ateneoa (ateneo@izarbeltz.org), Kukutza III Gaztetxea (kukutza@gmail.com), Otxarkoagako Gazte Lokala, Iralako Gazte Lokala, Deustuko Gazte Lokala (deustukogazteasanblada@gmail.com), Santutxuko Gaztetxea, Uribarriko Gazte Asanblada (uribarripiztu@gmail.com), Arangoitiko Gazte Asanblada (arangoitikoga@gmail.com), Bilbiko Gazte Asanblada eta Saniko Gazte Asanblada alde batetik, eta Bilboko Okupazio Bulegoa, Bilboaldeko Okupen Sarea eta Komantxe Konpartsa, bestetik.
Bilboko Okupazio Bulegoa Etxebizitzen Okupazioari bideratutako proiektua da. Aholkularitza zerbitzua, abokatuak... eskeintzen ditu. Ostiral arratsaldetan irekitzen ditu ateak Bilboko Alde Zaharrean (Pelota kalea, 5) 18:00etatik 20:00ak arte. Okupazio bulegoarekin harremanetan jarri nahi ezkero, info@okupaziobulegoa.org helbidera idatzi diezaiokezue.
Komantxe Konpartsa, aldiz, Bilboko jai herrikoiak bultzatzeaz, Bilboko Okupazioren mezua zabaltzeaz eta parte hartzeaz arduratzen den adarra da. 90 konpartsero baino gehiago dituen konpartsa hau 2009an jarri zen martxan. Hauekin harremanetan jartzeko erabili komantxekonpartsa@gmail.com helbidea.

## Ikastaroak

Beste hainbat ekintzen, mintzaldien etb-en artean, BOM-eko partaideek hurrengo ikastaro eta aktibitateak proposatzen dituzte astean zehar:

## Kanpo estekak

* Zazpi Katu Gaztetxearen web-orria
* (Gaztelaniaz) Izar Beltz Ateneoaren bloga
* Kukutza III Gaztetxearen web-gunea
* (Gaztelaniaz) Komantxe Konpartsaren bloga
* Okupazio Bulegoaren bloga
* Datuak: Q12255223

## Ikus, gainera

* Gaztetxe
* Okupazio
# Bilboko Portuaren Agintaritza

Bilboko Portuaren Agintaritza Bilboko portuaren kudeaketaz arduratzen den erakundea da. Agintaritzak, Bilboko itsasadarraren portu jarduera duten kaien ardura dauka, horrez gain, itsasadarraren ertzetako garbiketaz eta mantentzeaz arduratzen da. Gaur egun erakundearen presidentea Jose Angel Corres da.

## Historia

Aurrekaria Bilboko Kontsulatua izan zela esan daiteke, merkataritza bultzatzeko eta kontrolatzeko sortu zena. Kontsulatua 1511n sortu zen eta 1829an desegin.
Erakunde berria 1872. urtean sortu zen Bilboko Portu eta Itsasadarraren Obren Junta izenarekin. Bilboko Portuaren Agintaritzaren egoitza Bilboko Campo Volantinen dagoen Olabarri familiaren jauregi izandakoan dago. Dena den, Bilboko portura eramango dute egoitza, 2009an bertan eraikitzen ari diren dorrea amaitzen dutenean.
Agintaritzak XIX. mende amaieran hasitako portuaren zabalkunde lanak zuzentzeko ardura izan zuen. Portugaleteko kai berria eta ondoren eta Galea lurmuturrekoa gero. Azken hau, ezin izan zen burutuko Getxoko burgesiaren presioak zirela eta. 1960ko hamarkadan kanpoaldeko portuaren lanak amaitu ziren. Dena den, 1980ko hamarkadaren amaieran Bilbo Handiak bizi izandako susperraldiaren ondoren, portuaren zabaltze lanetarako proiektua gauzatu zen.

## Bilboko portuko agintaritzaren eginkizunak

Eginkizun ekonomikoei dagokionez, portu agintaritzak portuko zerbitzuak erabiltzeagatik ordaindu beharreko tarifak zehazten ditu, eta horiek emandako emakidek sortzen dituzten tasak jaso eta kudeatzea. Portu agintaritzaren esku dago aldi berean elkarteetan parte hartu ala ez erabakitzea.
Azpiegituren alorrean, agintaritzak portuko zerbitzu eremuen erabilera arautzen du, portuaren zabalketa eta etorkizunerako plangintza zehaztu eta portua erabiltzeko baimenak eman behar ditu. Segurtasunaren arloan, agintaritzak portuko zerbitzuen eta poliziaren arauak aurrera eramateko proiektua eta araudia onartu behar du. Araudi horren barnean sartzen dira salgai arriskutsuak edota maneiatzerako orduan, arreta berezia behar dutenak.

## Ikus, gainera

* Bilboko portua

## Kanpo estekak

* Bilboko portuaren webgunea
* Datuak: Q47516434
# Bilboko Santa Vera Cruzeko kofradia

Bilboko Santa Vera Cruzeko Kofradia gaur egun Bilbon dauden bederatzi Aste Santuko kofradia bat da. Kofradia hau 1554an baino lehen sortu zen, Bilboko elkarte zaharrena izanik; zehatz-mehatz ez da sortu zen data ezagutzen baina urte horren dokumentu batek elkartearen ezagutzen den lehen aipamena egiten du. Gaur egun kofradiraren Anaia Nagusia Jose Antonio Egia da. Prozesioa Ostegun eta Ostiral Santuan ateratzen da.

## Historia

Hasieran kofradia hau Joan Santuen elizaren historiarekin lotuta dago. 1767an jesuita bota zituztenean, Bilboko Udalak orduko San Andres Ikastetxea jazo zuen. Klaustroa ospitale bihurtu eta eliza publiko bilakatu zen. 1769an egun Atxuri eta orduan Ibeni izeneko errebaletik Joan Santuen (San Joan Bataiatzailea eta San Joan Ebanjelaria) parrokia ekarri zuen, horrela "Vera Cruz" izeneko kofradia historikoaren egoitza ere bilakatu zen.
Kofradia honek ondare artistiko aberatsa du, tartean paso asko, hamahiru, polikromatuak; paso horien egileak izen handiko irudigileak izan ziren, bai Gaztela eta Andaluziakoak, Juan de Mesa eta Raimundo Capuz baita Euskal Herrikoak ere, Jose Larrea Etxaniz.

## Erreferentziak

* ↑ http://www.santaveracruzbilbao.org/historia1/index

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz):Kofradiaren webgune ofiziala.
* Datuak: Q5776319
# Bilboko Udala

Bilboko Udala Bizkaiko hiriburuan tokian tokiko agintea daukan erakunde nagusia da. Udalbatza alkateak eta 29 zinegotzik osatzen dute gaur egun.

## Udaletxea

Gaur egungo udaletxea laugarrena da hiriko fundaziotik 1300ean: Lehenengoa San Anton Elizaren aurrean 1535ean, baina 18 urte geroago pairatutako uholdeek suntsitu zuten. Hala ere, hortxe bertan jaso zuten bigarren eraikina, zoritxar bera jasan zuena 1593an beste uriola batek jota. Hirugarren udaletxea XVII. mendean eraiki zuten eta, azkenik, laugarrena den gaurkoa 1892ko apirilaren 17an inauguratu zuten, Joaquín Rucoba arkitektoak eginda.

## Alkateak

Agintaldi luzeenak izan dituzten alkateak Joaquín Zuazagoitia Azkorra (17 urte), Iñaki Azkuna Urreta (14 urte), Josu Ortuondo Larrea (8 urte) eta Pilar Kareaga Basabe eta Federico Moyua Salazar (6na) izan ditugu.
2014. urtetik, gaur egungo alkatea Ibon Areso jeltzalea da

## Sailak eta Udal erakundeak

| Sailak Zirkulazioa eta Garraioak Hirigintza eta Ingurumena Kultura eta Hezkuntzan Obrak eta Zerbitzuak Giza Baliabideak, Kalitatea eta Balioztatzea Segurtasuna Hiritarrekiko Harremanak Gizarte Ekintza Ekonomia eta Ogasuna Turismoa eta Jaiak Euskara Berdintasun, Lankidetza eta Hiritarrak Enplegua, Gazteria eta Kirola Osasuna eta Kontsumoa Partaidetza eta Barrutietako Kontseiluak Espazio Publikoaren Erabilerarako bulegoa | Udal erakundeak Azkuna Zentroa: Kulturgune eta kirolgunea. Surbisa: Etxebizitza-eraikinen hirigintza berregokipena. Udal Etxebizitzak: Etxebizitza soziala. Artxandako funikularra: Artxandako funikularra eta igogailu publikoak. Cimubisa: Zerbitzu informatikoa. Bilbao Ekintza: Sustapen ekonomikoa. Bilbao Kirolak: Kirol-zerbitzu, -instalazio eta -ekintzak. Arriaga antzokia: Antzokia. Bilbao Musika: Udal Musika Eskola, Bilboko Txistularien Banda eta Udal Musika Banda. Bilbao Arte: Sustapen artistikorako fundazioa. Bilbao Zerbitzuak: Merkatuak eta Hileta zerbitzuak. Bilbao 700: Sustapen kulturalerako fundazioa. |

## Kanpo estekak

* Bilboko Udala
* (Gaztelaniaz) "Las casas consistoriales de Bizkaia durante el Renacimiento", Ana Isabel Leis.
* Datuak: Q3045538
* Multimedia: Bilbao City Council / Q3045538
# Bilboko Orkestra Sinfonikoa

Bilboko Orkestra Sinfonikoa edo BOS (izen ofiziala: Bilbao Orkestra Sinfonikoa) egoitza Bizkaiko hiriburuan eta zehazki Euskalduna jauregian duen musika orkestra da, 1920ko hamarkadan sortua, nazioartean ere oso ezaguna. Arriaga Antzokian eman zuten lehenengo kontzertua, 1922ko martxoaren 8an, Armand Marsick zuzendari zuela.

## Zuzendariak

* Armand Marsick
* Vladimir Golschmann
* Jesus Aranbarri
* José Limantour
* Antoine de Bavier
* Rafael Frühbeck de Burgos
* Alberto Bolet
* Pedro Pirfano
* Urbano Ruiz Laorden
* Theo Alcántara
* Juanjo Mena
* Günter Neuhold
* Erik Nielsen
Horiez gainera, gonbidatu gisa aritu dira Arbós, Pérez Casas, Pablo Sorozabal, Argenta, Hans von Benda, Toldrá, Sir Malcom Sargent, Igor Markevich, E. Halfter, Charles Dutoit, Ros Marbá, Enrique García Asensio eta Gilbert Varga zuzendariak, besteak beste.

## Ibilbidea

Maurice Ravel, Jesus Guridi, Cristóbal Halfter, Jesus Aranbarri, Carmelo Bernaola, Luis de Pablo eta beste musikagile askoren lanak eskaini ditu orkestrak, eta Bilboko Orkestra Sinfonikoarekin aritu dira sona handiko bakarlariak (José Iturbi, Arturo Rubinstein, Vladimir Horowitz, Fritz Kreisler, Grigor Platigorsky, Rugiero Ricci, Joaquin Atxukarro, Félix Ayo, Nicanor Zabaleta, Maurice André, Narciso Yepes, Boris Belkin, Jean-Pierre Rampal), abeslariak (Victoria de los Ángeles, Caballé, Alfredo Kraus, Plácido Domingo, Pavarotti, Mario del Monaco, Josep Carreras) eta abesbatzak (Donostiako Orfeoia, Madrilgo Goi Mailako Kantu Eskolako Abesbatza, Andra Mari Abesbatza, Easo Abesbatza).
Bilboko Orkestra Sinfonikoak zenbait aldiz jardun du Madrilgo Auditorio Nazionalean, Santanderko Nazioarteko Musikaldian, Donostiako Musika Hamabostaldian eta Parisko Musikaldian. 1985etik hona, orkestrak gazteentzako kontzertu didaktikoak egin ohi ditu.
Bilboko Orkestra Sinfonikoak hainbat grabazio egin ditu urteotan guztiotan. Beste askoren artean, aipagarriak dira 1985eko Juan Crisostomo Arriagaren lan ezezagunen grabazioa (Angela Denning sopranoarekin eta Jesús López Cobos zuzendariarekin), eta Madinaren Concierto Vasco para guitarras y orquesta lanaren 1987ko grabazioa.
2014ko abenduaren 12an, Erik Nielsen estatubatuarra (Iowa, 1977) bihurtu zen BOS Bilboko Orkestra Sinfonikoaren zuzendari titular berria.

## Nazioartean

Euskal Herritik eta Espainiatik kanpo egindako emanaldien artean, aipatzekoa da Lisboako Nazioarteko Erakusketan egindakoa, Euskal Herria ordezkatuz. Halaber, 2003an, San Petersburgen 300. urteurrenean, Mariinski Antzokian jotzera gonbidatu zuten.

## Argitalpenak

* Symphonic Bilbon (2014). Korrontzirekin batera.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011-12-26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Igor Susaeta, «BOSeko zuzendari titular berria», Berria, 2014-12-13
* ↑ Saioa Alkaiza Guallar, «Sustraietarainoko sinfoniak», Berria, 2014-12-04

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko musika klasikoa

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz)(Ingelesez)BOSen webgunea
* Datuak: Q4907609
# Bilboko Txirrindulari Elkartea

Bilboko Txirrindulari Elkartea (gaztelaniaz: Sociedad Ciclista Bilbaina) Bizkaiko hiriburuko kirol-elkartea da, txirrindularitza amateurrean aritzen dena.
1904an sortua, harrobi lana egiten du, hainbat mailako taldeak izanik.
Gainera hainbat lasterketa ere antolatu ditu. Lehendabiziko Urkiolako Igoera Bizkaiko Sari Nagusia edo Bilboko Udala Sari Nagusia antolatzeaz gain, gaur egun Bilbo-Bilbo ibilaldi zikloturista ospetsua ere antolatzen du. Elkarteko lehen txapeldun handia Lorenzo Oka izan zen. Bilboko plaza eliptikoan egiten ziren kasterketatan hasi zen, 1906. urtean eta erretiratu zenean, 1913ean, lehiatu zituen 105 lasterketatik 65 irabazi zituela aldarrikatzen buen.

## Lehendakariak

Luis Fernández de Gamboa (1904-1907)
Francisco Iturribarria (1908-1910)
Fernando Barrita (1911-1914)
Galo Valle (1915-1921)
Lorenzo Oka (1922-1925)
Eduardo Rubio (1926-1930)

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q12255224
# Bizarreko ezkabia

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Bizarreko ezkabia Microsporum eta Trichophyton generoetako onddo dermatofitoek eragindako aurpegi eta lepoko larruazalaren azaleko infekzioa da. Europan, Australian, Estatu Batuetan eta Zeelanda Berrian tipikoa da, batez ere behien hazten duten eremuetan. Oro har, koadroa bakterio-inpetigoarekin lotzen da, eta pazienteak adenopatiak izan ditzake.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Gaixotasunak Hiztegia] [2015]
* ↑ Bonifaz, Alexandro. (2000). Micología Médica Básica. Mexiko Hiria: Méndez-editores, 35-95 or. ISBN 965-6596-85-2..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1887877
# Bizcaya (futbol taldea)

Bizcaya Bilboko futbol taldea zen, Athletic Clubek Bilboko beste futbol talde batzuekin sortua 1902an eta 1907an Espainiako Futbol Errege Kopan parte hartzeko.
Hauek izan ziren bi elkartze haiek lortutako emaitzak:

## 1902ko Bizcaya

XX. mendeko hasierako Bilbon klub nagusi bi zeuden: Bilbao FC (1900an sortua) eta Athletic Club (1898koa). Biek elkarrekiko harreman onak zituzten eta lagun arteko partidak jokatu zituzten 1901 eta 1902 artean.
Atzerritar talde batekin jokatzeko, Athletic eta Bilbao FCek jokalarien selekzioa osatu zuten eta Bizcaya izena jarri. Horrek 1902ko martxoaren 9an, Akitanian, Bordeleko Burdigala 2-0 irabazi zuen. Bueltan, martxoaren 31n Bilbon berriro 7-0 irabazi zuen.
Maiatzean Madrilen Koroatzearen Kopa izeneko txapelketa antolatu zuten, Alfontso XIII.aren adin nagusitasuna eta koroatzea ospatzeko. Burdigalaren aurka jokatutako partiden emaitza ikusita, selekzioaren ideia errepikatu zuten Madrilera joateko.
Bizcayak FC Barcelona, Bartzelonako Español, Madrilgo New-Football eta Madrid FCen aurka aritu zuen. Español 5-1 al , New-Football 8-1 eta Bartzelona 2-1 irabazi ondoren, txapelketa irabazi zuen. 1902ko maiatzaren 15ean finala jokatu zuten jokalariak L. Arana, Kareaga, Larrañaga, L. Silva, Goiri, Arana, Cazeaux, Astorkia, Dyer, R. Silva eta Evans ziren. Astorkia eta Cazeaux golegileak ziren.
Copa de la Coronación txapelketak lortutako arrakasta zela eta, hurrengo urtean Espainiako Futbol Errege Kopa antolatzea erabaki zen. Nahiz eta batzuek lehendabiziko ediziotzat jo, Espainiako Federakuntzak ez du aintzat hartu. Bizcaya sariaren jabea zen.
1903ko hasieran, bai Bilbao FCek bai Athletic Clubek arazo ekonomikoak izan zituzten. Martxoaren 29an bien arteko batzarra egin eta klubak batzea adostu zen, Athletic Club de Bilbao izenaz.

## 1907ko Bizcaya

1907an, Errege Kopan parte hartzeko, Athletic Clubek 1902an erabilitako eremua berreskuratu eta Unión Vizcaino taldearekin selekzioa egin zuen. Izena ere berreskuratu zuten eta zein eta Bizcaya izan zen.
Txapelketaren sistema ligatxoa zen, lehenengo biek finala jokatuta. Bizcayak Madrid FC (3-2), Salamanca TFB (5-0) eta Recreativo de Huelva (4-0) irabazi eta Vigo FCren aurka 2-1 galdu zuen. Finala Madrid FCren aurka jokatu eta Bizcayak 1-0 galdu zuen.

## Ikus, gainera

* Bilboko Athletic Kluba.
* Espainiako Futbol Errege Kopa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3320657
# Bizarrurdinen gaztelua

Bizarrurdinen gaztelua (hungarieraz: A kékszakállú herceg vára) akto bakarreko opera bat da, Béla Bartóken musika eta Béla Balázsen libretoa duena. Charles Perraulten Bizar Urdin ipuinean oinarrituta dago. 1918ko maiatzaren 24an estreinatu zuten Budapesteko Hungariako Opera Nazionalean.

## Pertsonaiak

| Pertsonaia | Tesitura | Estreinaren antzezle-zerrenda 1918-5-24 (zuzendaria: Egisto Tango) |
| Bardoaren aitzinsolasa | Hitz egiten | |
| Bizarrurdin | baxu edo baxu-baritono | Oszkár Kálmán |
| Judith | soprano edo mezzo-soprano | Olga Haselbeck |
| Bizarrurdinen emazteak | Mutuak | |

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 195. arauaː Artelanen izenak. Musika. (Noiz kontsultatua: 2024-07-31).
* ↑ EIMA: Eskola-liburuetako onomastikaren, gertaera historikoen eta artelanen izenak. Zerrendak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q249749
* Multimedia: Bluebeard's Castle / Q249749
# Bizas

Bizas (antzinako grezieraz Βύζας, grezieraz Βύζαντας) Bizantzio sortu zuen errege erdi-kondairazkoa da.

## Bizantzioren sorrera

Bizas, Nisos erregearen semea (grezieraz Νίσος), Megara hiri doriarreko kolonizatzailea zen. Delfosko Apoloren orakuluari galdekatu ostean, honek Itsuen Lurraren beste ertzean ezartzeko agindu zion. Megarako kolono batzuen buru zela, hiri bat sortu zuen Urrezko Adarrak Bosforoarekin elkartzen den penintsulan, Marmara itsasotik gertu, Kaltzedonia hiriaren beste ertzean. Bere arabera, kaltzedoniarrak itsutzat jo zituen, ez baitzituzten ikusi beste ertzeko (europar aldeko) lurren onura handiak. Horrela, Bizasek K. a. 667 inguruan herria sortu eta bere omenezko izena eman zion: Bizantzio.

## Poseidonen semea

Greziar mitologian, Bizas Poseidonen semea zen.

## Erreferentziak

* Istanbul Historical Information - Istanbul Informative Guide To The City. 2005-01-06.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q863859
# Bizarraren gaineko zerga

Bizarraren gaineko zerga historian zehar bizarra luze uzten zuten gizonei ezarritako zergaren izena da.

## Errusia

1698an Petri I.a Errusiakoak bizarraren gaineko zerga ezarri zuen Errusia Mendebaldeko Europako eredurantz eramateko. Bizarren debekua ezarri nahian tsarrak bizarra eduki eta zerga ordaintzen ez zutenen bizarra mozte publiko derrigorrezkoa ezarri zuen. Bizarrik gabe ibiltzea ohikoa zen Errrusian, erlijioaren aitzakipean gizon gehienek bizarra zeramatelako. Zerga bizardunaren araberakoa zen: Inperioarekin lotutako funtzionarioek, militarrek edo gobernukideek 60 rublo ordaindu behar zituzten urtero; merkatari aberatsek urtero 100 rublo ordaindu behar zituzte, eta herrietako merkatariek 60 rublo; Moskuko herritarrek 30 rublo ordaindu behar zituzten urtean; nekazariek ez zuten zerga zuzenean ordaintzen, baina bi kopek-erdi ordaindu behar zituzten hiri batean sartzen ziren bakoitzean.
Zerga ordaintzen zutenek "bizar txanpon" bat eraman behar zuten (errusieraz: Бородовой знак). Kobre edo zilarrezko txanpon bat zen, aurpegi baten behealdea erakusten zuena, sudur, aho, bibote eta bizarrarekin. 1772an dekretua bertan behera utzi zen arte hainbat bertsio ekoiztu zituen estatuak. Bertsiorik ohikoena borobila zen eta "dirua hartu da" inskripzioa zuen bertan (ДЕНГИ ВЗѦТЫ) eta beste aldean alfabeto zirilikoan data (҂АѰЕ ГОДѸ, "1705 urtea"). 1725an bertsio ronboide bat ekoiztu zuten, "bizarraren gaineko zerga jasota" inksripzioarekin (СБОРОДЫ ПОШЛИНА ВЗЯТА). Kanpoan "Bizarra zama ez-funtsezkoa da" inskripzioa zuen.

## Ingalaterra

1535an Henrike VIII.a Ingalaterrakoak, bizarduna zena, bizarren gaineko zerga ezarri zuen. Zerga hau graduala zen, bizardunaren posizio sozialaren araberakoa. Bere alaba Elisabet I.a Ingalaterrakoak zerga berrezarri zuen, bi asteko hazkuntza zuen edozein bizardun zergapetuz. Hala ere ez zen ezarri modu sistematikoan. Gaur egun ez dago artxiborik esaten duena zerga hori noizbait ordaindu zela.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «History's Strangest Tax? Peter the Great Puts a Price on Beards» New Historian 2016-09-04 (Noiz kontsultatua: 2017-02-04).
* ↑ Полное собрание законов Российской Империи. Собрание Первое. Том IV. (Noiz kontsultatua: 2017-02-04).
* ↑ (Ingelesez) «The Time Peter the Great Declared War on Facial Hair» Mental Floss (Noiz kontsultatua: 2017-02-04).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q809597
# Bizarrik gabeko autorretratua

Bizarrik gabeko autorretratua Vincent van Goghek 1889an burutu zuen lana da. Egiteko olio-pintura teknika erabili zuen. Saint-Rémy-de-Provencen zegoenean egin zuen. Tamainua 41 × 32,6 zmkoa da.

## Historia

Van Goghek autoerretratu asko margotu bazituen ere, hau hil aurreko azkena izan daiteke; bere heriotza 1890ean gertatu zen. Koadroa New Yorken 1998an bildumagile pribatu bati saldu zioten, 71 milioi dolarren truke; gaur egun kalkulatzen da 103 milioi dolar inguru inflazioaren ondorioz. Urte batzutan munduko hogeigarren koadrorik garestiena izan da.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.artnet.com/artists/vincent-van-gogh/portrait-de-lartiste-sans-barbe-sBa5yanQuoEsOgZcvqisIg2
* ↑ https://www.ngenespanol.com/traveler/conoces-la-obra-mas-cara-de-van-gogh/

## Kanpo estekak

* Datuak: Q22329831
* Multimedia: Self portrait by Vincent van Gogh (F525) / Q22329831
# Bizarzuriren Lagun Txikia

Bizarzuriren Lagun Txikia Simpsondarren txakurra da.

## Deskribapena

Homer eta Bart onartu zuten familian Springfieldko kanodromoan, non lasterka egiten zuen "8" zenbakiarekin.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1425114
# Bizarzuriren herrixka

Bizar Zuriren etxaldea, Finlandiako Rovaniemi hirian dagoen jolas-parkea da. Europako haur askok, Bizar Zuri (Finlandieraz: Joulupukki), Laponiatik datorrela uste du eta 1950. urtean Eleanor Rooseveltek, Franklin D Roosevelten emazteak Rovaniemi bixitatu zuela aprobetxatuz, Bizar Zurirentzako postontzi bat eraiki zuten hiritik 8 km-tara. Hemendik aurrera, postontzia, etxetxo batean eta ondoren etxalde batean bihurtu zen.
Zirkulu Polar Artiko Paraleloak zeharkatzen du erditik etxaldea, zein zuzen zuri baten bidez dagoen adierazia. Etxaldean, mota askotako ekintzak antolatzen dira, hala nola elur-orein paseoak eta gabonekin zerikusia duten artikulu guztiak daude salgai. Haurrek, euren gutuna, postontzi ospetsuan botatzeko aukera daukate.
Bizar Zuriren ezkutuko gordelekua Laponian kokatzen zela 1920ko hamarkadan hasi zen zabaltzen. Korvatunturi mendixka, menperatu ezineko gailurra zen finlandiarrentzat, eta antzinako mitoek mendixkaren zabaleraren erdian izaki bat bizi zela zioten. Honela, mitoa Bizar Zurirekin nahasten joan zen, eta 1950eko hamarkadan postontzi bat eraikitzea onartu zuten, gutxinaka nazioarteko turismoa erakarriko zuena.

## Ikus, gainera

* Bizar Zuri
* Eguberria
* Rovaniemi

## Webgunea

* Bizar Zuriren etxaldea (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q135379
* Multimedia: Santa Claus' Village / Q135379