OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Mendebaldeko Lothian

Mendebaldeko Lothian (ingelesez West Lothian, eskozieraz Wast Lowden, gaeleraz Lodainn an Iar) Eskoziako 32 eremu administratiboetako bat da. 2012ko erroldaren arabera 175.990 biztanle ditu. Livingston da hiriburua, baina Linlithgow jauregia XV eta XVI mendeetan Eskoziako errege familiaren egoitza ofiziala izan zen.

## Mugakideak

Edinburgh Hiria, Scottish Borders, Hegoaldeko Lanarkshire, Iparraldeko Lanarkshire eta Falkirk eremuekin mugatzen du.

## Politika

33 zinegotzi aukeratzen dira. Hona hemen 2012ko hauteskundetako emaitzak:
| Alderdi politikoa | Zinegotziak |
| Eskoziako Laboristak | 16 |
| Eskoziako Alderdi Nazionala | 15 |
| Alderdi Kontserbadorea | 1 |
| Alderdi Independientea | 1 |

## Herriak
### Herri nagusiak

* Livingston / Baile Dhùn Lèibhe (hiriburua, 56.269 biztanle)
* Bathgate / Both Chèit (20.363 biz)
* Broxburn / Srath Bhroc (15.296 biz)
* Linlithgow / Gleann Iucha (13.462 biz)
* Armadale / Armadal (10.830 biz)
* Whitburn / Am Fionn Allt (10.527 biz)
* Blackburn / An Dubh Allt (4.970 biz)

### Herri guztiak

| Abercorn Addiewell Armadale Bathgate Blackburn Blackridge Breich Bridgend Broxburn Dechmont East Calder East Whitburn | Ecclesmachan Fauldhouse Greenrigg Kingscavil Kirknewton Linlithgow Livingston Longridge Mid Calder Newton Philpstoun Polbeth | Pumpherston Seafield Stoneyburn Threemiletown Torphichen Uphall Uphall Station West Calder Westfield Whitburn Wilkieston Winchburgh |

## Pertsonaia ezagunak

* Alex Salmond (1954-), politikari nazionalista.

## Ondasun nabarmenak

* Livingston.
* Bathgate.
* Linlithgow.
* Linlithgow jauregia.
* Blackness gaztelua.
* Niddry gaztelua.
* Torphichen Preceptory eliza.
* San Migel eliza (Linlithgow).
* Bins jauregia.
* Pentland mendiak.
* Cairnpapple Hill.
* Beecraigs parkea.
* Linlithgow aintzira.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez)Mendebaldeko Lothianeko Kontseiluaren webgunea
* Datuak: Q204940
* Multimedia: West Lothian / Q204940
# Mendebaldeko Lur Garaiak

Mendebaldeko Lur Garaiak (ingelesez: Western Highlands) Papua Ginea Berriko 22 probintzietako bat da, Lur Garaiak eskualdean dagoena. 4.299 kilometro koadroko eremua du, eta 2011n 362.850 biztanle zituen. Hiriburua Mount Hagen da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q849807
# Mendebaldeko Kalimantan

Mendebaldeko Kalimantan (indonesieraz: Kalimantan Barat; txinera sinplifikatuz: 西加里曼丹; pinyinez: Xī jiālǐmàndān) Indonesiako 34 probintzietako bat da, Kalimantango mendebaldea hartzen duena. 147.307 kilometro koadroko eremua du, eta 2014an 5.313.332 biztanle zituen. Hiriburua Pontianak da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3916
* Multimedia: West Kalimantan / Q3916
# Mendebaldeko Kanada

Mendebaldeko Kanada (ingelesez: Western Canada), Mendebaldeko Probintziak (ingelesez: Western Provinces) edo Mendebaldea (ingelesez: the West) soilik deitua, Kanadako eskualdea da, mendebaldeko Ontario eta hegoaldeko lurraldeak bere barnean hartzen dituena. 2016n 11.091.947 biztanle zituen.
Hona hemen eskualdea osatzen duten probintziak (denak Ameriketako Estatu Batuak eta Kanada arteko mugaren iparraldean:
* Columbia Britainiarra
* Alberta
* Saskatchewan
* Manitoba
Columbia Britainiarra, gehienbat Kanadako Mendi Harritsuen mendebaldeko aldean dagoena, ekonomikoki, geografikoki eta politikoki bereizten da beste hiru probintzietatik, eta askotan "mendebaldeko kostaldea" diote; Kanadako Mendi Harritsuen ekialdean dauden Alberta, Saskatchewan eta Manitoba, aldiz, batzuetan azpimultzo bat osatzen dute, "Kanadako belardiak" (ingelesez: the Prairies) deitua.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Statistics Canada. (2012ko otsaila). (PDF) The Canadian Population in 2011: Population Counts and Growth. ISBN 978-1-100-19962-7..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1145847
* Multimedia: Western Canada / Q1145847
# Mendebaldeko Kazakhstan

Mendebaldeko Kazakhstan (kazakheraz: Батыс Қазақстан облысы, Batıs Qazaqstan oblısı) Kazakhstango probintzia bat da. Hiriburua Oral da (Uralsk eta Ural'sk bezala ere ezaguna) 200.000 biztanle inguru ditu.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q486007
* Multimedia: West Kazakhstan Region / Q486007
# Mendebaldeko Kavango (eskualdea)

Mendebaldeko Kavango Namibiako hamalau eskualdeetako bat da. Nkurenkuru da bere hiriburua.
Eskualdea 2013an sortu zuten, Kavango antzinako eskualdea Ekialdeko Kavangon eta Mendebaldeko Kavangon banatu zutenean. Namibiako beste zati gehienetan baino prezipitazio handiagoak daudenez, eskualde horrek nekazaritza-potentziala du labore-barietate baten laborantzarako, bai eta basogintza-sektore antolaturako eta agrosilbikulturarako ere, altzarien fabrikazioa eta lotutako beste industria batzuk sustatzen baititu.

## Erreferentziak

* ↑ (Alemanez) citypopulation.de

## Kanpo estekak

* Datuak: Q14824027
# Mendebaldeko Lausana barrutia

Mendebaldeko Lausana barrutia Vaud kantonamenduan dagoen Suitzako barrutia da. Bere hiriburua Renens da. 154,49 kilometro koadroko azalera du eta 71.232 biztanle.

## Mugakideak

Script error: The function "formatStatements" does not exist.

## Udalerriak

Bussigny (Suitza) Chavannes-près-Renens Crissier Ecublens (VD) Prilly Renens (VD) Saint-Sulpice (VD) Villars-Sainte-Croix

## Kanpo estekak

* Datuak: Q666343
* Multimedia: Ouest lausannois District / Q666343
# Mendebaldeko Logone

Mendebaldeko Logone Txaden 22 eskualdetako bat da. Bere hiriburua Mundu da. Hiru departamentutan banatuta dago:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q305257
* Multimedia: Logone Occidental / Q305257
# Mechanicsburg (Pennsylvania)

Mechanicsburg Pennsylvaniako borough bat da. Cumberland konderrian kokatua dago. 2010ean 8.981 biztanle zituen, 6,24 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Cumberland konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1183440
* Multimedia: Mechanicsburg, Pennsylvania / Q1183440
# Mechanicsburg udalerria, Sangamon konderria (Illinois)

Mechanicsburg udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Illinois estatuko udalerri bat da, Sangamon konderrian. Azken zentsuaren arabera 2.305 biztanle zituen, 36.45 milia karratu (94.4 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Mechanicsburg udalerrian 1029 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 33.895 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6804629
# Mecerreyes

Mecerreyes Burgosko udalerria da.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 288 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Burgosko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Herri txikiei buruzko informazioa Gaztela Leongo juntaren webgunean.
* Datuak: Q962962
* Multimedia: Mecerreyes / Q962962
# Mecha

Zientzia-fikzioan, mecha (japonieraz: メカ, Hepburn: meka) ibilgailu handi bat da, pilotu batek edo gehiagok kontrolatzen dutena. Besoak edo hankak bezalako zati mugikorrak ditu, eta bere erabilera aldatzen da dagokion fikziozko lanaren arabera. Mecha hitza zientzia fikzioaren azpigeneroa izendatzeko ere erabil daiteke. Mecha baten eta robot baten arteko aldea da mecha pilotu batek kontrolatzen duela, eta robot bat, berriz, bere kontura mugitzen dela.
1970eko eta 1980ko hamarkadetako animaziozko telesailetan dute jatorria, japoniar animean, robotikaren aurrerapen teknologikoen gailurra sinbolizatzen baitute.
Gaur egun, gizakiak eurentzat arriskutsuak diren zenbait zereginetatik (hondakin toxikoak mugitzea, adibidez) kentzeko modu gisa ikusten dira, baina kabina babestu batetik edo kontrol-gela batetik egiten dute, eta ez dute materialarekin kontakturik. Hala ere, bere eremua zabaldu egin liteke, mikromotorren, konputazioaren eta arlo militarraren aurrerapen handiak direla eta, kargadore eta beste kargatzaile gisa duela gutxi aplikatzeari esker.
Lehen animeetan, mecha robot edo ibilgailu mekanizatu mota bat da, eta giza pilotu batek tripulatu behar du aktibatzeko. Ezaugarri bereizgarri batzuk ditu, hala nola arma edo botere bereziak, baita fusionagarritasuna ere, eta, horrela, bere gaitasunak areagotzen ditu.

## Animeak

Mecha protagonista duen animerik nabarmena Mazinger Z da. Hala ere, badira beste batzuk:
* 86: Eighty-Six
* Arbegas
* Bokurano
* Brain Powerd
* Burst Angel
* Code Geass
* CROSS ANGE
* Darling in the Franxx
* Escaflowne
* Eureka 7
* Full Metal Panic!
* Kannazuki no Miko
* Knight's & Magic
* Kyōkai Senki
* Macross
* Magic Knight Rayearth
* Martian Successor Nadesico
* Mechagodzilla
* Mobile Suit Gundam
* Muv-Luv
* Neon Genesis Evangelion
* Robotech
* Sakugan
* Sōkyū no Fafner
* Tengen Toppa Gurren Lagann
* Voltron
* Yatterman
* Zoids

## Kanpo estekak

* Datuak: Q858784
* Multimedia: Mechas / Q858784
# Mechanic Falls (Maine)

Mechanic Falls Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Androscoggin konderrian kokatuta dago, Maine estatuan. 3.107 biztanle ditu, 28.904.267 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Androscoggin konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1028068
* Multimedia: Mechanic Falls, Maine / Q1028068
# Mechanicsburg (Ohio)

Mechanicsburg Ohioko herri bat da. Champaign konderrian kokatua dago. 2010ean 1.644 biztanle zituen, 2,61 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Champaign konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1986032
* Multimedia: Mechanicsburg, Ohio / Q1986032
# Mechanic udalerria, Holmes konderria (Ohio)

Mechanic udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Ohio estatuko udalerri bat da, Holmes konderrian. Azken zentsuaren arabera 3.222 biztanle zituen, 34 milia karratu (88 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Mechanic udalerriak 890 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 24.316 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7997656
* Multimedia: Mechanic Township, Holmes County, Ohio / Q7997656
# Mechanicsburg (Illinois)

Mechanicsburg Illinoiseko herri bat da. Sangamon konderrian kokatua dago. 2010ean 590 biztanle zituen, 2,77 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Sangamon konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2672454
# Malkaxko

Malkaxko Nafarroako mendi bat da, Andimendin dagoena. 1.237 metroko garaiera du.
Hainbat tontor ditu. Garaiena, mendiaren izen bereko tontorra da, 1.237 metroko garaiera duena, baina ez dator Trinidad de Iturgoieneko ermitarekin bat, hau hegoekialderago baitago. Ermitatik 400 metro inguru iparmendebaldera, beste tontor bat dago, 1.227 metrokoa, ermita bera baino altuago dagoena. Trinidadeko tontor multzoa, Mugagarekin, 1217 metrokoa eta iparrekialdean dagoen beste tontor batekin amaitzen da.

## Abiapuntuak

Iturgoienetik, bide bat sartzen da Balsabe labarrean, eta, galbiderik gabe, Trinidad de Iturgoeieneko ermitara bertara iristen da. Beste ibilbide interesgarri bat, Zunbeltzeko ostatuan abiatzen da. Pagaditik, Zabarrate mendatera iristen da, mendilerroa alde honetatik ixten duen harresia gainditzen duena. Bide honetatik, Andiako Mendiarteko adar bat heltzen zen, artaldeak Bardeetatik Andiara ekartzen zituena eta alderantziz. Pagaditik irtenda, Andia mendilerroko lautada handiak nagusitzen dira. Erreferentziarik hoberena, tontorrik garaienean, Malkaskon kokatzea da. Toki honetatik, Trinidadeko ermita ikusteko moduan dago eta bertarantz joan gaitezke oso modu erosoan, hegoekialderantz. Ibilaldia, Lizarragako mendatearen errepidean ere abia daiteke, tunelaren hegoaldeko ahotik 2,5 kilometrotara. Hemendik, Sosako lautadetara doan bide bat abiatzen da. Behin bertara heldu ondoren, zuzenean igo daiteke lur zabaletik Malkaskoraino, eta ibilaldia jarraitu Trinidaderaino.
Lezaunetik, Trinidadeko bidea deritzon bidea abiatzen da, Iñarotzeko labarraren gainean, hau eskumatara geratzen delarik. Labarra inguratzen da Lezauneko lautadetara iristeko, tontorraren oinean zabaltzen direnak. Hemendik, berehala iristen da tontorrera.
Igoera luzeago bat, Argiñanotik abiatzen da, botatako Argiñanoko bordetara doan bide batetik, Elimendi eta Zoiolagaina mendien azpitik igaroz. Aurrerago, oraindik geratzen da La Cofradiako txabola kupular bitxia. Ekialderantz jarraituz, Sanguein harkaitza uzten da ezkerretara, Sakanetako lautadetatik, Trinidadeko Gainetara iristen da.
Errezu/Riezun, adierazitako bidezidor bat dago, Ubagua ibaiaren harroila zeharkatzea ahalbidetzen duena, herri hau eta Lezaun artean. Toki eder honetan, San Blasen ermita dago, eta, handik gutxira, ibai hau sorrarazten duen iturburua.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia: Euskal Onomastikaren Datutegia.
* ↑ Euskal Herriko Mendien Katalogoa 2007ko otsaila, 2009ko apirila, Euskal Mendizale Federazioa. Katalogo horretako toponimoek Euskaltzaindiaren Onomastika Batzordearen oniritzia dute. (EODA) Malkaxko (Mendikat)

## Kanpo estekak

* euskal-herria.org webgunean
* Datuak: Q12262915
# Malkangiri barrutia

Malkangiri barrutia Indiako barruti bat da, Southern dibisioan, Orissa estatuan. 613.192 biztanle ditu 5.791 kilometro koadrotan.

## Mugakideak

Honako barrutiekin egiten du muga:
Dantewada barrutia Visakhapatnam barrutia

## Ikus, gainera

* Orissa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5122619
# Malkaxko (tontorra)

Malkaxko Nafarroako tontor bat da, izen bereko mendiko tontorrik garaiena, 1.237 metroko garaiera baitu.

## Abiapuntuak

Iturgoienetik, herriaren goialdeko zatitik, Trinidadeko ermitara igotzen den bidea hartzen da. Ermitatik ipar-mendebalderantz, beste tontortxo bat dago, ermita dagoena baino zertxobait garaixeagoa. Iparmendebalderantz jarraituz, pixka bat jaisten da, Malkaxko, hurrengo tontorra delarik, lurrean seinale geodesiko txiki bat eta harri mordo bat duelako identifikatzen dena. Ipar-mendebalderago, beherago, haize neurketentzako etxetxo bat dago, eta, bertan zegoen zunda kendu ondoren, dirudienez, oroitzapen bezala utzi dutena. Inongo zalantzarik gabe, hau da muinoko goreneko puntua, ikuspegi aldetik, zalantza asko sorrarazten dituen arren.
Lizarragako mendatetik 2,5 kilometrotara, errepidea hegoalderantz jarraituz, Sosako lautadetara doan bide bat dago. Bide honek Sosaportillugoikoa lepoa gainditzen du, eta Ilkomarreko baltsara daroa, Argiñanorantz jaisteko. Sosako lautadetatik, Malkaxko ondo ikusten da, eta zuzen abia daiteke bertara. Trinidadeko tontorretara, Lezaunetik ere igo daiteke, Iñarotz labarra, Trinidadeko bidea delakotik igoz.

## Kanpo estekak

* euskal-herria.org webgunean
* Datuak: Q12262917
# Malkasko (Ordizia)

Malkasko, Gipuzkoako Goierri eskualdeko Ordizia udalerriaren mendebaldean dagoen auzo bat da, Beasain udalerriaren mugan, bi udalerrien arteko Oria ibaiaren bihurgunean.
Beasaindik etorriz, Oria ibaiaren bazterretik eta Besaingo Ezkiaga hiribidetik doan errepide zaharretik sartuz, Ordiziako ataria eta lehenbiziko auzoa da. Oria ibaiaren bestaldean CAF enpresako lantegiak dauzka parez-pare.

## Kaleak

* Urdaneta kalearen zati txiki bat: Lazkaibarko zubia eta Besaingo mugaren arteko atala.

## Eraikin nabarmenak

* Lazkaibar edo Malkasko zubia
* Malkasko auzoaren ikuspegi orokorra.
* Lazkaibar edo Malkasko zubia eta Oria ibaia.
* Malkasko auzoa eta atzealdean CAF lantegia, Mariarats auzora doan bidetik ikusia.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q63651785
* Multimedia: Malkasko (Ordizia) / Q63651785
# Malkata

Malkata (edo Malqata), interes arkeologiko handidun toki bat da, Nilo ibaiaren mendebaldeko ibarrean dagoena, Tebasen parean, Egipton, Medinet Habutik hegoaldera, basamortuan. Ospetsua da, bertan, Amenofis III.a faraoiaren jauregiaren hondarrak aurkitzen direlako. Jauregitik hegoaldera, Isis jainkosaren omenezko tenplu bat dago, erromatar garaian eraikia izan zena. Tenplu honen egungo izena, Deir al-Shalwi da.

## Amenofis III.aren jauregia

Jauregia, jatorrian, "Atonen dizdiraren jauregia" bezala ezagutzen zen, eta adobez eraikia izan zen; jauregi hau, Amenofisen bizilekua izan zen bere erregealdiaren azken garaian. Bere erregealdiaren 11. urtean hasia, eraikuntza lanek jarraitu egin zuten, erregea, bertan lurperatua izan zen arte, bere erregealdiaren 29. urtean; behin amaitu ondoren, Egiptoko errege bizilekurik handiena izan zen.
Jauregiaren ekialdean, laku zeremonial handi bat zulatua izan zen. Jauregi ingurua, Nilorekin, kai handi batean amaitzen zen kanal sistema baten bidez lotuta zegoen, orain Birket Habu deitua.

## Indusketa arkeologikoak

Tokian, zenbait egituren hondarrak daude, adobezko adreiluekin eraikiak izan zirenak, zenbait jauregirenak, Amonen omenezko tenplu bat, jaialdiaren gertaera bat, elitearen etxeak, errege familiaren senideenak, bertaratzen zirenentzako etxebizitzak eta Kom-al-Shamak deitutako aldare bat. Gainera, finkapen eta hilerri erromatarrak ere aurkitu ziren, Traiano eta Hadrianoren garaikoak.
Jauregiaren hondarrak, Daressyk aurkitu zituen 1888an, Arte Museo Metropoliarrak sustatua 1910-1920an; 1970eko hamarkadan University Museum of Pennsylvaniak. Beranduago, Waseda unibertsitateko misio arkeologikoak induskatu du 1985etik.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q431422
* Multimedia: Malkata / Q431422
# Malko-aparatu

Malko-aparatua malkoak ekoizteko eta drainatzeko egitura orbitalak dituen sistema fisiologikoa da. Honako hauek osatzen dute:
* Likidoa begiaren azalera eramaten duten malko-guruina, malkoak jariatzen dituena, eta hodi iraiztaileak, orbitaren gainazal superkanpokoan dagoen malko-hobian daude. Konjuntibako zakutik kanpo dago, baina begiarekin komunikatzen da 6 eta 12 bitarteko hodi iraiztaileen bidez. Hodi horiek zakuaren barruan irekitzen dira goiko konjuntiba-zakuaren kanpoko zatian. Guruina tubulu-albeolar konposatua eta serosoa da, parotida bezalako beste guruin baten antzekoa. Bere azino iraiztaileak zelula miopitelialez inguraturik daude erabat;
* malko-kanalikuluak, malko-zakua eta hodi nasolakrimala, zeinetatik fluidoa sudur-barrunbera garraiatzen baita;
* malko-zakua, hodi-sistemaren zati dilatatu bat, epitelio zilindriko ziliatu pseudoestratifikatuz estalita dago;
* hodi nasolakrimala, malkoaren likidoa sudur-barrunbera eramaten duena; epitelio zilindriko ziliatu pseudoestratifikatuaren estaldura ere badu. Hodi horrek sudur-barrunbearen zoruan dagoen beheko meatura malko-likidoa darama.

## Erreferentziak

* ↑ Cassin, B. and Solomon, S. Dictionary of Eye Terminology. Gainsville, Florida: Triad Publishing Company, 1990.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q573181
* Multimedia: Lacrimal apparatus / Q573181
# Malko-geruza

Malko-geruza hiru geruza oso mehez osatutako formazio bat da, begia estali eta babesten duena:
* Kanpoko geruzak edo lipidoak malkoaren lurruntzea atzeratzen duen azalera oliotsua ematen du. Geruza hau existitzen ez bada, malkoa 10 eta 20 aldiz azkarrago lurrundu daiteke.
* Bitarteko geruzak edo urtsuak gatzak eta proteinak barne hartzen ditu, % 98ko ur-oinarria duen oinarrian.
* Barneko geruza edo muzinazkoak begiaren gainazala estaltzen du zuzenean, eta beste geruzek pelikula bat osatzeko aukera ematen du. Geruza hori gabe, malkoak ezingo lirateke begiaren gainazalean geratu, eta azkar ezabatuko lirateke, eta begi lehorra izeneko patologia bat sortuko lukete.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Oftalmologia Hiztegia] [2018]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q751859
* Multimedia: Sight / Q751859
# Malkasko (argipena)

Malkasko Ordiziako (Gipuzkoa) auzo baten izena da. Gainera, batzuetan horrela (s letrarekin) idatzita ageri dira beste bi toki hauek ere:
# Malko

Malko edo negar-tanta negar egitean edo betazalen artean barreiatu eta begi-atalen higidura erraz dezan malko-guruinek kopuru txikitan jariatzen duten likido argi eta gaziaren tanta da. Malko-aparatua malkoak isurtzen dituen organo multzoa da. Bi atal ditu: malko guruinak eta malko hodiak. Malkoek begia hezetzen eta garbitzen dute.
Zirrara handiek, tartean tristurak edo zorionak, atseginak, begien narritadurak, barreak eta aharrausiak malkoak areagotu ditzakete baita negarra sortu ere.

## Erreferentziak

* ↑ Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa. Malko. .
* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q76469
* Multimedia: Tears / Q76469
# Mattias Eriksson

Mattias Eriksson (1981eko azaroaren 17a) arkularia da. Suedia ordezkatu zuen 2000ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 2004ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Mattias Eriksson
* ↑ Mattias ERIKSSON

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6791766
# Mattin Aiestaran

Mattin Aiestaran de la Sotilla (Tolosa, 1991) arkeologoa Irulegiko gazteluaren ondoan Irulegiko eskua aurkitu zuen taldearen zuzendaria da 2017tik. Aztarna arkeologiko hori bertan zegoen Burdin Aroko herrixkako aztarnategian azaldu zen, 2021eko ekainean.
Aranzadiko kidea da, eta iruritarra 2012az geroztik. Historia ikasketak egin zituen EHUn, eta doktoretza tesiarekin ari zen Irulegiko eskua aurkitu zutenean, Joxean Mujika irakaslea eta Jesús Sesma Nafarroako Gobernuko arkeologoa dira tesiaren zuzendariak.
2022an Sabino Arana saria jaso zuen.

## Erreferentziak

* 1 2 «"Irulegiko eskua komunitate barnetik datorren ahots bat da"» Argia (Noiz kontsultatua: 2022-11-14).
* ↑ (Gaztelaniaz) Eulate, Josu Álvarez De. (2023-01-28). «“La Mano de Irulegi tiene un valor excepcional y ha tocado una fibra sensible de nuestra sociedad”» Diario de Noticias de Navarra (Noiz kontsultatua: 2023-08-13).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q115204907
* Multimedia: Mattin Aiestaran / Q115204907
# Mattin Auzki

Mattin Auzki Etxepare (Baiona, 1982ko irailaren 6a) lapurtar errugbilari ohia da, harroin postuan jokatzen zuena. 2005etik 2011ra, US Daxen aritu zen, bai Top 14an, bai Pro D2an. 2010-2011 bitartean, 5 partida jokatu zituen Espainiako selekzioarekin, eta 5 puntu lortu.

## Ibilbidea

* - 2004: US Garazi
* 2004-2011: US Dax
* 2011-2012: Saint-Médard RC

## Erreferentziak

* ↑ Mattin Auzqui. itsrugby.es (Noiz kontsultatua: 2022-7-16).
* ↑ Mattin Auzqui Etchepare. espnscrum.com (Noiz kontsultatua: 2022-7-16).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3299977
# Mattin

Mattin izena Martin euskal gizonezko izenaren hipokoristikoa da. Izen horrekin, honako pertsona hauek famatu dira:
* Mattin Treku, bertsolaria.
* Mattin Artiach, musikaria.
* Iñaki Martiarena Otxotorena "Mattin", komikigilea eta ilustratzailea.

## Ikus, gainera

* Matxin
# Mattin Larzabal

Mattin Larzabal (Aiherra, Nafarroa Beherea, 1950eko ekainaren 26a - Baiona, 2020ko ekainaren 2a) euskal kazetari nabarmena eta euskaltzalea izan zen, Ipar Euskal Herrian erreferentea Gure Irratian hogeita hamar urte luzez aritu zelako. 1982an hasi zuen bere kazetari bidea Gure Irratian, boluntario gisa eta 2012an Ohorezko Rikardo Arregi Saria eskuratu zuen.

## Biografia

Aiherran jaio zen (Nafarroa Beherea) 1950eko ekainaren 26an eta bertan igaro zuen bere haurtzaroa. Nerabe zela, Seminarioan sartu zen, baina laster abiatu zen Pauerantz zuzenbide ikasketak egitera.
1970eko hamarkadan Baionako Mendeberri elkartea sortu zuen, Lapurdiko hiriburuan euskara suspertzeko funtsezkoa izan zen elkartea garai hartan, besteak beste, gazteei euskarazko ikastaroak eman zizkielako. 1982. urtean ordea, Larzabalek irratiaren aldeko apustua egin eta Gure Irratian sartu zen boluntario gisa, garai hartan hasiberria zen irratia eta diru-laguntza gutxikoa. Hilabeteko kontua izan zen ordea irratiak lehen laguntza ekonomikoak jasotzea eta horrela lortu zuen Larzabalek kazetari profesional izatea.
Hogeita hamar urte eman zituen bertan eta «euskal kazetaritzan aitzindari eta bide erakusle» izateagatik 2012an Rikardo Arregi sariaren ohorezko aipamena jaso zuen, erretiroa hartu baino urte bat lehenago. Hala ere, Larzabal ez zen inoiz betirako erretiratu kazetaritzatik eta albisteak idazten jarraitu zuen azken urteetan Herria astekarian.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 Berria. «Mattin Larzabal hil da, Gure Irratia-ko aurkezle historikoa» Berria (Noiz kontsultatua: 2020-06-03).
* ↑ «Mattin Larzabal hil da, Ipar Euskal Herriko kazetaritzan ezinbesteko erreferentzia» Argia (Noiz kontsultatua: 2020-06-03).
* 1 2 «Lankide, eredu eta lagun genuen Mattin Larzabal zendu da» gureirratia.eus (Noiz kontsultatua: 2020-06-03).

## Kanpo estekak

* 2013-12-01ean ARGIA astekarian egindako elkarrizketa: "Ez dela desertuan bizi konturatu behar da euskalduna"
* Datuak: Q96030620
* Multimedia: Mattin Larzabal / Q96030620