# Tara Lipinski

Tara Kristen Lipinski (Filadelfia, Pennsylvania, 1982ko ekainaren 10a) estatubatuar izotz gaineko patinatzaile artistiko ohia, aktorea eta kirol esataria da. Emakumezkoen bakarkako kategorian lehiatzen zen eta bere kirol ibilbidean hainbat garaipen lortu zituen. Esaterako, 1998ko txapeldun olinpikoa eta 1997ko munduko txapelduna izan zen. Horrez gain, Izotz Gaineko Patinatzaile Artistikoaren Sari Nagusiaren Finala bitan irabazi zuen.
Lipinskik garaiko markak hautsi zituen izotz gaineko patinaje artistikoan. 1997an, 14 urte zituela, munduko izotz gaineko patinaje artistiko txapelketa irabazi zuen patinatzailerik gazteena bihurtu zen. Hurrengo urtean, 1998an, 15 urte zituela, izotz gaineko patinaje artistikoko txapeldun olinpikorik gazteena bilakatu zen.
Oso adin txikian arrakasta handia izan zuen arren, 1998ko Neguko Olinpiar Jokoetan parte hartu ondoren erretiratzea erabaki zuen. Gaur egun, aktore lanetan aritzeaz gain, Lipinski telebistako iruzkingile gisa aritzen da izotzari buruzko patinaje artistikoko ekitaldietan.

## Biografia
### Familia

Tara Lipinski 1982ko ekainaren 10ean jaio zen Pensilvaniako Filadelfia herrian. Patriciaren (Née Brozyniak) eta Jack Lipinski petrolio-exekutibo eta abokatuaren alaba bakarra da. Lehen urteak New Jerseyko Sewellen eman zituen. Neskaren lau aitona-amonak Polonian jaio ziren.

### Patinatzaile hasiera

Lipinskik bi urte zituenean, 1984ko Udako Olinpiar Jokoak ikusten zituen bitartean, tupperware baten gainean jarri zen zutik, eta urrezko dominadun baten itxurak egin zituen. Hiru urte zituela, gurpilen gainean patinatzen hasi zen; bederatzi urte zituela, bere adin-taldeko txapeldun nazionala bihurtu zen. Bederatzi urterekin hasi zen patinaje artistikoan, bere trebetasunak izotz-pistara pasatuta, Delawareko Unibertsitatean ikasi zuen. 1991n, Lipinskiren aitak lan-igoera izan zuenez, familia Texaseko Sugar Landera joan zen, Houstondik gertu. Houston Gallerian entrenatu zen, pista publiko bat zuen luxuzko merkataritza-zentro batean. Bi urte geroago, 1993an, aita Texasen geratu zen familia mantentzeko, eta Lipinski eta ama Delawarera joan ziren berriro, Jeff DiGregorio entrenatzailearekin entrenatzen hasteko. Entrenatzailea Lipinskirekin aritu zen, aldizka, Texasera eraman baino hiru urte lehenago. 1995ean, Lipinski eta ama Michigango Bloomfield Hills-era joan ziren, Detroit Skating Club-ean Richard Callaghan entrenatzailearekin entrenatzera.

## Lehiaketak
### Lehen urteak

1994an, Lipinskik zilarrezko domina lortu zuen Ameriketako Estatu Batuetako 1994ko Patinaje Artistikoko Txapelketan, emakumezkoen hasiberrien artean. 12 urte zituela, 1994ko Estatu Batuetako Jaialdi Olinpiko batean urrezko domina irabazi zuen atletarik gazteena bihurtu zen, eta lehen postua lortu zuen nazioarteko lehen lehiaketan: Blue Swords, Chemnitzen (Alemania). Cosmopolitan Magazineren arabera, komunikabideak Lipinski nabarmentzen hasi ziren Blue Swordsen ondoren, 1994ko azaroan. Patinatzaile junior gisa, laugarren postuan geratu zen 1995eko Patinaje Artistikoko Munduko Txapelketa Juniorren, eta sei hirukoitzekin programa luzean, bigarren postuan 1995ean U.S. Figura Skating Championships txapelketan. 1995aren amaieran, bosgarren postua lortu zuen 1996ko Munduko Patinaje Artistiko Juniorren Txapelketan; The Washington Post-en arabera, "Lipinskitarren eta DiGregorioren arteko harremanaren amaiera".
E. M. Swift kirol-idazleak "entrenatzaileen bira azkarra" deitu zionaren ostean, Lipinski amarekin herrialde osoko patinaje artistikoko entrenatzailealk elkarriketatu eta haiengandiko eskolak hartu zituenean, Richard Callaghan kontratatu zuten. 1996ko urtarrilean, Lipinskik brontzezko domina bat irabazi zuen Estatu Batuetako 1996ko Patinaje Artistikoko Txapelketetan, senior mailako patinatzaile gisa. 1995-1996 denboraldiaren amaieran, nazioarteko arreta lortu zuen, 1996ko Patinaje Artistikoko Munduko Txapelketarako sailkatu baitzen. James Hines patinaje artistikoko historialariak "lehen irteera desengainagarri" gisa kalifikatu zuen, eta 22. postuan jarri zen programa laburraren ostean. Programa luzeaan, ordea, zazpi jauzi hirukoitz zituen, eta Sports Illustrated-ek "txinpartatsu" gisa kalifikazio hobea jaso zuen, 15. postura igo zuena.

### 1996-1997 denboraldia

Lipinskik eta Callaghanek hurrengo urtean "itxura helduagoa ematea" zuten helburu. Ballet-eskoletan izena eman zuen eta Sandra Bezic koreografoa kontratatu zuen "Lipinskirentzat plazer eta, aldi berean, heldu itxurakoak ziren programak sortzeko". 1996. urtearen amaieran, loop-hirukoitza, konbinazio hirukoitza gehitu zuen, bere jauzi bereizgarria bihurtu zena, eta bere programei zailtasun teknikoa gehitu zien. Lehian konbinazio hori osatu zuen lehen emakumea izan zen. Lipinski ISUko Txapeldunen Seriean lehiatu zen (geroago ISUko Patinaje Artistikoko Sari Nagusia deitu zena) 1996-1997 denboraldian; bigarren postua lortu zuen Skate Kanadan, hirugarrena Trophée Laliquen eta bigarrena 1996ko Nazioen Kopan. Urrezko domina irabazi zuen Txapeldunen Seriearen Finalean, eta Michelle Kwan herrikidea garaitu zuen, programa labur eta libreetan jauzi arrakastatsu gehiago egin zituelako.
1997ko otsailean, 14 urte zituela, Estatu Batuetako Titulu Nazional bat irabazi zuen patinatzaile gazteena bihurtu zen Lipinski, bukle-hirukoitza-buklea konbinazioa eginez. Sonya Klopfer-ek ezarritako errekorra hautsi zuen, 15 urte baitzituen Estatu Batuetako nazionalak 1951n irabazi zituenean. 2019ra arte izan zuen gazte errekor hori, urte horretan Alysa Liu naziokideak 13 urterekin irabazi zuen arte. Michelle Kwan garaitu zuen, 1996an Nationaletan izan zen txapelduna, eta programa laburra irabazi zuen. Bi aldiz erori zen Kwan, eta bere programa luzean aurreikusitako zazpi hirukoitzetatik lautan baino ez zuen ondo lur hartu, beraz, atea zabalik utzi zuen Lipinskiren garaipenerako. Azkenik, patinatzen ari zela, Lipinskik izan behar zuen lehena patinaje librean. Hala, programa garbi bat patinatu zuen, zazpi jauzi hirukoitzekin, eta "historia egin zuen hiru bukle-hirukoitza-bukle konbinazioa" gehitu zion. Swift kirol idazlearen arabera, 1997ko Estatu Batuetako nazionalak izan ziren Kwan eta Lipinskiren arteko norgehiagokaren hasiera.
Hilabete geroago, Lipinskik 1997ko Munduko Patinaje Artistiko Txapelketa irabazi zuen eta Munduko Txapelketa irabazi zuen patinatzailerik gazteena bihurtu zen. Sonja Henie norvegiarrak 1927tik zuen errekorra gainditu zuen, hilabete bat gazteagoa baitzen. ISUk nazioarteko lehiaketetan parte hartzeko adin-eskakizuna handitzeko azken erabakia hartu arren, Lipinskik Munduko Txapelketan lehiatu ahal izan zuen 'aitona' klausula bati esker. Lipinskik zazpi jauzi hirukoitz burutu zituen, AEBko Nazionalen eta Champion Series finalean egin bezala, eta programa laburren ostean lehen postuan amaitu zuen. Bi axels bikoitz ere osatu zituen, arerioaren entrenatzaile batek igoera gutxi zuela esan zuen. Bere puntuazio artistikoak 5,7 edo 5,8 izan ziren gehienak, eta Associated Press-en arabera, bere puntuazio teknikoekin "bat zetozen". Lau epaileetatik hiruk puntuazio artistiko altuagoak eman zizkion teknikoak baino.
The New York Timesko Jere Longman erreportariak Lipinskiren patinaje librea "jarduera arin eta aireztatua" zela esan zuen, eta "konposatua eta ia perfektua" zela esan zuen. Longman-ek jakinarazi zuen axel bikoitzarekin hasi zela Lipinski, eta hiru boltereta eta bere "bukle-hirukoitza-buklea" konbinazio bereizgarria sartu zituela. Puntuazio teknikoetan 5,8 eta 5,9 jaso zituen, eta aurkezpenetan 5,7 eta 5,8. Patinaje librearen ondorengo azken emaitzak doitu egin ziren; Longman-ek adierazi zuen epaileek ezin izan zutela deklaratu patinaje librearen irabazle argi bat. Lipinski, Kwan (programa laburraren ondoren laugarren geratu zen) eta Irina Slutskaya patinatzaile errusiarrak lehen postuko boto guztiak jaso zituzten. Swift kirol idazleak "erabaki zatitua" deitu zion horretan, Kwanen patinaje librea lehenengo geratu zen lehen eta bigarren boto gehiago izan zituelako, eta Lipinski orokorrean geratu zen lehena, Slutskayak patinaje librean bigarren boto gehiago jaso zituelako. Longmanek jakinarazi zuen beste bi epailek Slutskaya Lipinski baino lehenago jarri izan balute patinaje librearen ondoren, Kwanek irabaziko zuela lehiaketa, baina bigarren geratu zen. Lehen aldia zen Estatu Batuak 1992az geroztik lehen eta bigarren postua lortzen zutena Mundialetan, Kristi Yamaguchik urrezko domina eta Nancy Kerriganek zilarrezkoa irabazi zuenean.

### 1997-1998 denboraldia

Denboraldien tartean, Lipinski bost zentimetro hazi zen eta 15 urte bete zituen. 1997-1998 denboraldian, errutinei sofistikazio gehiago eransten jarraitu zuen, artea hobetuz eta Marina Sheffer ballet errusiarreko irakaslearekin dantza-eskolak hartuz. Pelikulen partiturak aukeratu zituen bai programa laburrerako bai patinaje librerako, biak Sandra Bezic-ek koreografiatuak. Ellyn Kestnbaum idazlearen arabera, AEBko prentsak "Kwan eta Lipinskiren arteko lehia" areagotu zuen.
Skate Amerikan, Kwanek hiru lehiaketatan irabazi zion lehen aldiz Lipinskiri, eta urrezko domina irabazi zuen. Lipinski bigarren geratu zen Kwanen ondoren, bai programa laburrean bai patinaje librean, eta, guztira, bigarren postua lortu zuen. Programa laburrean Kwan baino jauzi zailagoak egin arren, Lipinskik "sakonki baxuagoak" ziren elementuen puntuazioak jaso zituen. Patinaje librean, "jarduera indartsu eta teknikoki zailean", lutz hirukoitza-delako jauzi konbinatua egiten ari zela erori egin zen. Kestnbaum-en arabera, Callaghan "harritu egin zen epaileek munduko txapelduna hainbeste markatu zutelako, eta, jarrera horren arabera, edozein zalantzaren onura jasotzea espero zitekeen". Lipinski Trophée Laliquen bigarren geratu zen, Laetitia Hubert patinatzaile frantziarraren atzetik, zeinak 1992ko Munduko Junior Txapelketatik ez zuen lehiaketa garrantzitsurik irabazi, eta aurreko lehiaketan hamaikagarren geratu zen.
Lipinski berdinduta egon zen munduko laugarren patinatzaile artistikorik altuenean Champions Series Finalera iristean. Irabazi egin zuen, denboraldiko lehen programa garbia patinatuta. Kwan, nahiz eta hautagarria izan, finalerdietatik alde egin behar izan zuen lesioengatik. Mike Penner, L. A. Times-ek jakinarazi zuen bai Lipinski bai Callaghan-ek denboraldi horretako Txapeldunen Serieko epaileek tratu bidegabetzat jotzen zutenarekin, aurreko denboraldian baino puntuazio tekniko baxuagoak eman zizkiotela, 5,3koa, "gaizki botatako lutz batengatik". Callaghanek Penner-i esan zion epaileek esan ziotela Lipinskik aldian-aldian bere lutz-jauziak egiten zituela bere palaren barruko ertzetik kanpoko ertz zuzenetik egin beharrean, patinatzaileek "flutz" esaten zioten zerbait. Lipinskik eta Callaghanek epaileen puntuazioa eztabaidatu zuten, aurreko denboraldian, Munduko eta Ameriketako Estatu Batuetako Nazionalak irabazi zituenean, berdin egin zituela adieraziz. Lipinskiren puntuazio baxuak Ameriketako egunkari nagusietan hainbat artikuluren gai izan ziren. Spokesman Review-eko Nancy Armor kazetariaren esanetan, Lipinskik denboraldiko bere skate onena izan zuen finalean, "bere lutz hirukoitza iltzatuz".
Lipinski bigarren geratu zen Estatu Batuetako 1998ko Patinaje Artistikoko Txapelketan; Kwan izan zen lehena. "Erorketa suntsitzailea" izan zuen, bere programa laburrean jauzi hirukoitza egiten saiatu ostean. Lipinskik bere karrerako punturik baxuena jaso zuen. Laugarren postutik bigarrenera igarotzeko adinako puntuzioa berreskuratu zuen Lipinskik programa laburrean. Patinaje librea irabazi behar zuen, eta Kwanek hirugarren postuan edo gutxiagoan geratu behar zuen Lipinskik txapelketa irabaz zezan. Patinaje libreko programa "zehaztasunez" egin zuen. Zazpi jauzi hirukoitzak osatu zituen, hiru bukle-hirukoitza-bukle konbinazio bereizgarria eta hiru begiko eta hiru bukle eta erdi arteko konbinazio zaila barne. Epaileek 5,8 eta 5,9 eman zizkioten, aurkezpenerako 5,7 parea izan ezik. Estatu Batuetako patinaje artistikoak Kwan, Lipinski eta Nicole Bobek patinatzaileak aukeratu zituen, eta hirugarren postuan geratu zen nazionaletan, 1998ko Neguko Olinpiar Jokoetara bidaltzeko. Lipinski eta Kwan joko olinpikoetan sartu ziren, urrezko domina irabazteko.
Olinpiadetan, Kwanek "erraz" irabazi zuen programa laburra; bederatzi epaileetatik zortzik jarri zuten lehen postuan. Lipinski bigarren geratu zen. E.M Swift kirol-idazleak bere programa laburrean Lipinskiren jarduera kalifikatu zuen. Programa hori teknikoki Kwanena baino zailagoa zela, eta "argitsua, azkarra, arina eta alaia" zela gaineratu zuen. Lipinskiren patinaje libreko programa, hiru bukle eta hiru bukleren konbinazioa eta guztira hirukoitzak ziren zazpi jauzi, izan zen historia olinpikoko programa tekniko zailena. Aurkezpeneko puntuazioetan 5,8s eta 5,9s jaso zituen. Kwanek 5,9 puntu jaso zituen aurkezpen-puntuazioetan, baina Lipinski baino puntuazio tekniko apalagoak jaso zituen. Washington Post Amy Shipley kazetariaren arabera, Kwanek ia primeran egin zuen patinaje librea, jauzi bateko aldrebeskeriatxo bat izan ezik eta Kwanek bikain irristatu zen, baina Lipinskik hobeto egin zuen". Swift-en arabera, Kwanek patinaje librean "beste edozein olinpiadatan irabazteko nahikoa izango zen", baina epaileek, puntuazio teknikoetan bost 5,7 ematean, lekua utzi zuten Lipinskik aurrera egiteko. Swift-ek esan zuen Lipinskik "primeran pasatu zuela" bere programa luzea patinatzen, eta "goratu eta bira egin zuela, [pista] bere pozarekin betez". Kwan-ek bezala, zazpi hirukoitz osatu zituen, baina "aldea izan zen bere hiru bukle-hirukoitza-bukle arteko konbinazio bereizgarria eta punta hirukoitzeko itxitura-sekuentzia zoragarria -erdi bukle-hirukoitza Salchow". Haren jauziak ez ziren Kwanenak bezain handiak, eta jauzietan egiten zituen aireratzeak "ez ziren beti idealak", baina haren lurreratzeak garbiak ziren, eta, Kestnbaum-en arabera, haien abiadura handitu egiten zen haietatik irtetean. Haren birak Kwanenak baino azkarragoak ziren, baina ez ziren hain zailak, eta posizio ahulagoak zituen. Kestnbaumek ere esan zuen: "Lipinskiren programak ere ez zituela hain trantsizio-urrats konplexuak, hain ñabardura handia zuen kolpekatze-kalitatea, edo gorputz-garraioa eta hain kontrolatuta eta dotore zegoen lerroa". Puntuazio tekniko eta artistikoetan 5,8 eta 5,9 jaso zituen, eta epaileen lehen bederatzi puntuazioetatik sei lortu zituen. Urrezko domina irabazi zuen, patinaje librea programa laburra baino gehiago haztatu zelako.

## Legatua

Lipinski izan zen patinaje artistikoaren historiako urrezko domina olinpikorik gazteena. Urrezko domina olinpikoa irabazi zuen seigarren emakume estatubatuarra izan zen. Kwan bigarren geratu zen, eta Lu Chen patinatzaile txinatarrak "brontzezko domina irabazi zuen". Lipinski Sonja Henie baino bi hilabete gazteagoa zen 1928ko Olinpiadetan txapelduna izan zenean, 70 urtez iraun zuen errekorra hautsita. Lehen aldiz irabazi zituzten urrezko eta zilarrezko dominak Joko Olinpikoetan herrialde bereko banakako patinatzaileek, 1956an Tenley Albright eta Carol Heiss estatubatuarrek irabazi zituztenetik.

## Erregistroak eta lorpenak

* Atleta gazteena (12 urte) Estatu Batuetako Jaialdi Olinpikoan urrezko domina irabazten(1994)
* Ziklo hirukoitzeko konbinazio hirukoitza osatu zuen lehen emakumea, jauzi bereizgarriko elementua, lehiaketan (1996)
* Emakume gazteena (14 urte) Munduko Patinaje Figura Txapelketa irabazten (1997)
* Urrezko domina olinpikoa irabazi zuen AEBko seigarren emakumea, patinaje artistikoan (1998)
* Patinatzaile gazteena (16 urte), Patinaje artistiko Profesionaleko Munduko Txapelketa irabazten (1999)
* Gazteena Estatu Batuetako Patinaje artistikoa Fama aretoan (2013)

### Profesionala

* 1998 Skate TV Txapelketa: 1.a
* 1998 Ice Wars: 1.a(Team USA)
* 1998 Jefferson Pilot Financial Championships: 1.a
* 1999 Team Ice Wars: 2.a (Team USA)
* 1999 Ice Wars: 1.a(Team USA)
* 1999 Grand Slam Super Teams of Skating: 1.a
* 1999 World Professional Championship: 1.a
* 2001 World Ice Challenge: 1.a (Team USA)
* 2002 Ice Wars: 1.a (Team USA)

### Telebistako kredituak

* Early Edition (1997), Bere burua
* Touched by an Angel (1999), Alex Thorpe
* Sabrina, the Teenage Witch (1999), Bere burua
* The Young and the Restless (1999), Marnie Kowalski
* Ice Angel (2000), Tracy Hannibal
* Are You Afraid of the Dark? (2000), Ellen
* Vanilla Sky (2001), Partyko neska – Egiaztatu gabea
* Arliss (2002), Bere burua
* 7th Heaven (2003), Christine
* The Metro Chase (2004), Natalie Jordon
* Still Standing (2005), Sarah
* What's New, Scooby-Doo? (2005), Grey – ahotsa
* Malcolm in the Middle (2006), Carrie
* Whose Line Is It Anyway (2014), Bere burua
* Superstore (2016), Bere burua
* Kidding (2018), Bere burua
* Family Guy (2018), Bere burua–ahotsa
* Amphibia (2019), Bere burua– ahotsa
* Scooby-Doo and Guess Who? (2020), Bere burua– ahotsa
* Wedding Talk (2022), Bere burua– Host
* Night Court (2023), Bere burua.

## Filmografia
### Filmak

| Urtea | Izenburua | Rola | Oharrak |
| 2000 | On Thin Ice | Tracy Hannibal | Telebistako filma |
| 2001 | Vanilla Sky | Festako neska | Ez da kredituetan ageri |
| 2004 | The Metro Chase | Natalie Jordon | Telebistako filma |

### Telesailak

| Urtea | Izenburua | Rola | Oharrak |
| 1999 | Touched by an Angel | Alex Thorpe | Atal batean: On Edge |
| 1999 | Sabrina, the Teenage Witch | Bere burua | Atal batean: Jealousy |
| 1999 | The Young and the Restless | Marnie Kowalski | 11 ataletan |
| 2000 | Are You Afraid of the Dark? | Ellen | Atal batean: The Tale of the Lunar Locusts |
| 2002 | Arliss | Bere burua | Atal batean: Playing It Safe |
| 2003 | 7th Heaven | Christine | Bi ataletan: Life and Death: Part 1 Life and Death: Part 2 |
| 2005 | Still Standing | Sarah | Atal batean: Still Admiring |
| 2005 | What's New, Scooby-Doo? | Grey udalekuetako begiralea | Marrazki bizidunak Atal batean: Camp Comeoniwannascareya Ahotsa |
| 2006 | Malcolm in the Middle | Carrie | Atal batean: Cattle Court |
| 2016 | Superstore | Bere burua | Atal batean: Olympics |
| 2018 | Kidding | Bere burua | Lau ataletan |
| 2018 | Family Guy | Bere burua | Marrazki bizidunak Atal batean: The Griffin Winter Games Ahotsa |
| 2019 | The Best Thing I Ever Ate | | Bi ataletan |
| 2019 | Anfibilandia | 1. epailea | Marrazki bizidunak Atal batean: Cursed!/Fiddle Me This Ahotsa |

## Bizitza pertsonala

2023ko urrian jakinarazi zuen ama izango zela lehen aldiz subrogatutako amatasunaren bidez, berezko abortu ugari izan ondoren. Georgie alaba hil horretan bertan jaio zen.
Lipinskik bere fede katolikoa Santa Teresa Lisieuxekoarekiko debozioarekin adierazi zuen 1994az geroztik. Lipinskik Santa Teresari adierazi zion 1998an garaipen olinpikoa izan zuela eta 2000n aldakako kirurgia berreskuratu zuela. Joko Olinpikoetan, Santa Teresako domina eramaten zuen, Pittsburgheko Vince Koloapaiz katolikoak hari emana. Santa Teresari eskerrak eman zizkion eta Naganon saio laburra egin ondoren negar egin zuen. Bere entrenatzaileak Santa Teresaren estatua txiki bat sostengatu zuen bere plataforma librean. Zorte oneko lepokoa ere zeraman, osabak emana, "Laburra, baina ona" hitzekin. Lipinskik Santa Teresaren estatua bat ere jarri zuen tauletan, lehia bakoitzaren aurretik. Naganoko Olinpiadak amaitu eta hilabete batzuetara, bere domina eta jantzia eman zituen erakusketa batean. 2001ean, Santa Teresaren ohorezko jolas-gela bat ezarri zuen Lipinskik Detroiteko ospitale bateko haurrentzako aretoan. Berak esan zuen arrosak, Santa Teresaren sinboloa, "beti agertu zitzaizkiola bere unerik onenetan eta txarrenetan".

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Longman, Jere. (1997-03-23). «Lipinski, 14, Is Youngest World Champion» The New York Times (Noiz kontsultatua: 2020-04-27).
* ↑ (Ingelesez) Longman, Jere. (1998-02-21). «THE XVIII WINTER GAMES: FIGURE SKATING; For Lipinski, Skating Dream Turns to Gold» The New York Times (Noiz kontsultatua: 2020-04-27).
* ↑ «Ladies: Tara Lipinski Estados Unidos (USA)» ISU.org.
* ↑ Minutaglio, Rose. (13 de febrero de 2018). «La vida de Tara Lipinski después del oro» Cosmpolitan.
* ↑ Longman, Jere. (21 de febrero de 1998). «Los XVIII Juegos de Invierno: Patinaje Artístico -- La mujer en las noticias; Dinamo en el hielo: Tara Kristen Lipinski» The New York Times: C3..
* ↑ Tarapacki, Thomas. «Tara Lipinski vuelve a ser protagonista» The Am-Pol Eagle (Cheektowaga, New York).
* 1 2 Longman, Jere. (21 de febrero de 1998). «Los XVIII Juegos de Invierno: Patinaje Artístico -- La mujer en las noticias; Dinamo en el hielo: Tara Kristen Lipinski» The New York Times: C3..
* 1 2 3 Minutaglio, Rose. (13 de febrero de 2018). «La vida de Tara Lipinski después del oro» Cosmpolitan.
* ↑ Brennan, Christine. (18 de marzo de 1996). «A los 13 años, la patinadora da el salto a un sueño» The Washington Post.
* ↑ Swift, pp. 30-31
* 1 2 3 Brennan, Christine. (18 de marzo de 1996). «A los 13 años, la patinadora da el salto a un sueño» The Washington Post.
* ↑ Swift, p. 30
* ↑ Minutaglio, Rose. (13 de febrero de 2018). «La vida de Tara Lipinski después del oro» Cosmpolitan.
* ↑ Longman, Jere. (21 de febrero de 1998). «Los XVIII Juegos de Invierno: Patinaje Artístico -- La mujer en las noticias; Dinamo en el hielo: Tara Kristen Lipinski» The New York Times: C3..
* 1 2 3 Swift, p. 31
* ↑ Brennan, Christine. (18 de marzo de 1996). «A los 13 años, la patinadora da el salto a un sueño» The Washington Post.
* ↑ Longman, Jere. (21 de febrero de 1998). «Los XVIII Juegos de Invierno: Patinaje Artístico -- La mujer en las noticias; Dinamo en el hielo: Tara Kristen Lipinski» The New York Times: C3..
* ↑ «¿Recuerdas cuándo? Tara Lipinski, de 15 años, se convierte en la campeona de patinaje artístico femenino más joven» USA Today 29 de enero de 2018.
* ↑ Hines, James R. (James Robert). (2011). Historical dictionary of figure skating. Lanham, Md. : Scarecrow Press ISBN 978-0-8108-6859-5. (Noiz kontsultatua: 2024-05-16).
* 1 2 Swift, p. 31
* ↑ Minutaglio, Rose. (13 de febrero de 2018). «La vida de Tara Lipinski después del oro» Cosmpolitan.
* ↑ Lipinski, Tara. (19 de febrero de 2018). «Tara Lipinski: Es hora de volver a arriesgar en la pista» The New York Times.
* ↑ «Ladies: Tara Lipinski Estados Unidos (USA)» ISU.org.
* ↑ Kestnbaum, p. 155
* 1 2 3 Swift, p. 31
* ↑ «Alysa Liu, de 13 años, la más joven en ganar el título de patinaje artístico femenino de Estados Unidos» ESPN.com 26 de enero de 2019.
* ↑ Brennan, Christine. (21 de enero de 1996). «Galindo, Kwan ganan los títulos de patinaje de Estados Unidos» The Washington Post.
* 1 2 Kestnbaum, p. 155
* 1 2 Longman, Jere. (23 de marzo de 1997). «Lipinski, de 14 años, es la campeona mundial más joven» The New York Times.
* 1 2 «Lipinski lo deja todo en la clasificación de patinaje mientras sus experimentados rivales se contienen, la campeona de Estados Unidos clava siete triples limpios» Spokesman Review 1997-03-18.
* ↑ Swift, E.M.. (31 de marzo de 1997). «They're the Tops» Sports Illustrated.
* 1 2 3 Longman, Jere. (23 de marzo de 1997). «Lipinski, de 14 años, es la campeona mundial más joven» The New York Times.
* ↑ Swift, E.M.. (31 de marzo de 1997). «They're the Tops» Sports Illustrated.
* ↑ Penner, Mike. (14 de diciembre de 1997). «Si Lipinski aún tiene ventaja, podría ser la equivocada» Los Angeles Times.
* ↑ {cite news |last1=Longman |first1=Jere |title=Lipinski y Kwan: Nace una rivalidad |url= https://www.nytimes.com/1997/03/24/sports/lipinski-and-kwan-a-rivalry-is-born.html%7C access-date=5 de diciembre de 2019 |work=The New York Times |date=24 de marzo de 1997 |page=C9}}
* 1 2 Swift, E.M.. (1998-03-02). into-nagano-determined-to-making-friends-and-have-fun-and-she-left-with-a-really-cool-keepsake--a-gold-medal «Una santa Tara mientras Michelle Kwan era todo negocios, Tara Lipinski llegó a Nagano decidida a hacer amigos y divertirse, y se fue con un recuerdo realmente genial: una medalla de oro» Sports Illustrated.
* 1 2 Kestnbaum, p. 158
* 1 2 3 4 Kestnbaum, p. 158
* ↑ Longman, Jere. (26 de octubre de 1997). «Figure Skating; Eldredge Overcomes Injury to Win; Kwan Beats Lipinski» The New York Times.
* ↑ Armour, Nancy. (4 de enero de 1998). «Deslizándose por un poco de oro Tara Lipinski y Michelle Kwan son las favoritas olímpicas del patinaje» Spokesman Review (Spokane, Washington).
* 1 2 3 4 5 Penner, Mike. (14 de diciembre de 1997). «Si Lipinski aún tiene ventaja, podría ser la equivocada» Los Angeles Times.
* ↑ Robb, Sharon. (28 de diciembre de 1997). «Lipinski tiene ventaja sobre la lesionada Kwan al entrar en las pruebas olímpicas» South Florida Sun-Sentinel.
* ↑ Armour, Nancy. (4 de enero de 1998). «Deslizándose por un poco de oro Tara Lipinski y Michelle Kwan son las favoritas olímpicas del patinaje» Spokesman Review (Spokane, Washington).
* ↑ Minutaglio, Rose. (13 de febrero de 2018). «La vida de Tara Lipinski después del oro» Cosmpolitan.
* 1 2 3 Shipley, Amy. (11 de enero de 1998). «Kwan recoge el título de patinaje; Lipinski se recupera» The Washington Post: D1..
* 1 2 Kestnbaum, p. 160
* ↑ {cite news |last1=Longman |first1=Jere |title=Lipinski y Kwan: Nace una rivalidad |url= https://www.nytimes.com/1997/03/24/sports/lipinski-and-kwan-a-rivalry-is-born.html%7C access-date=5 de diciembre de 2019 |work=The New York Times |date=24 de marzo de 1997 |page=C9}}
* 1 2 3 4 5 6 7 Swift, E.M.. (1998-03-02). into-nagano-determined-to-making-friends-and-have-fun-and-she-left-with-a-really-cool-keepsake--a-gold-medal «Una santa Tara mientras Michelle Kwan era todo negocios, Tara Lipinski llegó a Nagano decidida a hacer amigos y divertirse, y se fue con un recuerdo realmente genial: una medalla de oro» Sports Illustrated.
* 1 2 3 4 Shipley, Amy. (21 de febrero de 1998). «En la Oda a la Alegría, la joven Lipinski se lleva el oro» The Washington Post: A1..
* 1 2 Hersh, Philip. (21 de febrero de 1998). «Decepcionado Kwan planea buscar la redención en 2002» Chicago Tribune.
* ↑ Kestnbaum, p. 162
* ↑ Kestbaum, págs. 162-163
* ↑ Kestnbaum, p. 163
* ↑ Knapp, Gwen. (20 de febrero de 1998). php «Lipinski upsets Kwan» San Francisco Examiner.
* 1 2 3 Shipley, Amy. (21 de febrero de 1998). «En la Oda a la Alegría, la joven Lipinski se lleva el oro» The Washington Post: A1..
* ↑ Brennan, Christine. (18 de marzo de 1996). «A los 13 años, la patinadora da el salto a un sueño» The Washington Post.
* ↑ Hersh, Philip. (21 de febrero de 1998). «Decepcionado Kwan planea buscar la redención en 2002» Chicago Tribune.
* ↑ Longman, Jere. (21 de febrero de 1998). Los XVIII Juegos de Invierno: Patinaje Artístico -- La mujer en las noticias; Dynamo en el hielo: Tara Kristen Lipinski. , C3 or..
* ↑ Tara Lipinski. Olimpiadas. org.
* 1 2 Knapp, Gwen. (20 de febrero de 1998). php «Lipinski upsets Kwan» San Francisco Examiner.
* ↑ (Ingelesez) Minutaglio, Rose. (February 13, 2018). «Tara Lipinski's Life After Gold» Cosmopolitan (New York City) ISSN 0010-9541..
* ↑ (Ingelesez) Longman, Jere. (March 23, 1997). «Lipinski, 14, Is Youngest World Champion» The New York Times (New York City) ISSN 1553-8095..
* ↑ (Ingelesez) Brennan, Christine. (March 18, 1996). «At 13, Skater Getting Jump on a Dream» The Washington Post (Washington, D.C.) ISSN 0190-8286..
* ↑ (Ingelesez) Litsky, Frank. (December 12, 1999). «Lipinski Is Youngest Champion» The New York Times (New York City) ISSN 1553-8095..
* ↑ (Ingelesez) MacDonald, Brady. (December 11, 2018). «Tara Lipinski Promises Fun by the Sea at Hotel del Coronado Ice Skating Event: 'It's Such a Beautiful Setting'» The San Diego Union-Tribune (San Diego, California) ISSN 1063-102X..
* ↑ (Ingelesez) «Tara Lipinski: 2006 U.S. Hall of Fame» World Figure Skating Hall of Fame (Colorado Springs, Colorado).
* ↑ «Saint inspires an Olympic champion» web.archive.org 2022-08-30 (Noiz kontsultatua: 2024-05-17).

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Tara Lipinskiren webgunea
* Datuak: Q232999
* Multimedia: Tara Lipinski / Q232999