OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Frente Revolucionario Antifascista y Patriota

Frente Revolucionario Antifascista y Patriota edo FRAP (euskaraz: «Fronte Iraultzaile Antifaxista eta Abertzalea») erakunde armatu komunista izan zen, Francoren aurka borrokatzeko sortua. Espainiako Alderdi Komunistaren ezkerrean kokatzen zen eta batez ere Espainiako Alderdi Komunista (marxista-leninista)ko kidez osatua zegoen. Alderdi hau 1964an sortu zen. 1978an desegin zen, PCE (m-l)ren aginduz.
1975eko Irailaren 27an FRAPeko hiru kide (Xosé Humberto Baena Alonso, José Luis Sánchez Bravo eta Ramón García Sanz) fusilatuak izan ziren, ETA erakunde armatuko Juan Paredes Txiki eta Angel Otaegirekin batera.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2595783
# Frente Popular (egunkaria)

    Artikulu hau egunkariari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Frente Popular (argipena)».
Frente Popular Donostian 1936an argitaratu zen gerra egunkaria da.

## Historia

Frente Popular egunkaria Donostian argitaratu zen Gerra Zibilaren hasierako egunetan, 1936ko uztailaren 27tik irailaren 12ra arte.
Egunkariaren egoitza Garibai kaleko 34. zenbakian egon zen, aurretik El Pueblo Vasco egunkariaren egoitza izan zen eraikinean. Sei orrialde zituen eta 15 zentimotan saltzen zen.
Frente Popularraren zuzendaria Ramiro Pérez Moretinos izan zen, Izquierda Republicanako kidea eta kolaboratzaileen artean, besteak beste, Atxerre, Serna-Huelva, Cecilia García Gilarte, Jose Aierdi, Julián Larrean, Juan de Alzo, Pedro Antín Olave, Francisco García Lavid, Manolín de la Casa Grande, Indalecio Prieto eta Ángel Ossorio y Gallardoren izenak nabarmendu ziren.
1936ko uztailaren 18ko altxamendu militarra gertatu zenean, Donostian argitaratzen ziren bost egunkariek, El Día, El Pueblo Vasco, La Constancia, La Voz de Guipúzcoa eta El Diario Vasco, argitaratzeari utzi zioten. Uztailaren 27an Gipuzkoako Defentsa Batzordea osatu zen, Izquierda Republicana, EAJ, EAE-ANV, CNT, PSOE eta Euskadiko komunisten artean, eta Frente Popular egunkaria sortu zuten, tropa frankistak Donostian sartu arte iraun zuen egunkaria. Edukiari dagokionez, baikorra izan nahi zuen, milizianoen aldeko albisteak ematen zituen, eta faxisten gehiegikeriak gogor salatzen zituen. Albiste gehienak gaztelaniaz zeuden, baina euskarazko artikuluak ere argitaratzen zituen.
Guztira 48 zenbaki kaleratu ziren, azkena irailaren 12koa izan zen, hurrengo egunean frankistak Donostian sartu ziren, Donostiako egunkari guztiak konfiskatu zituzten eta La Voz de España kaleratzen hasi zen.

## Erreferentziak

* ↑ Frente Popular 1. zenbakia, 1936.07.27
* ↑ Frente Popular 48. zenbakia, 1936.09.12
* ↑ La Voz de España 1. zenbakia, 1936.09.17

## Bibliografia

* (Gaztelaniaz) Arantxa Arzamendi: «Catálogo de publicaciones periódicas donostiarras: 1800-1936». Eusko Ikaskuntzen Nazioarteko Aldizkaria, 38. urtea, XXV liburukia, 1. zenbakia, 1990eko urtarrila-ekaina.
* (Gaztelaniaz) Biblioteca Municipal de Donostia-San Sebastián: catálogo de publicaciones periódicas; dirección Eulalia San Agustín; coordinación Arantxa Arzamendi ; realización Arantxa Arzamendi y Eki Servicios Bibliotecarios. - Donostia: Asociación de Bibliotecarios de Gipuzkoa, 1992.
* Unai Belaustegi: II. Errepublika eta Gerra Zibila. Kronika Donostiatik = II República y Guerra Civil. Crónica donostiarra. Donostia Kultura, 2016

## Kanpo estekak

* Frente Popular egunkariaren ale guztiak Donostiako Udal Liburutegien Liburutegi Digitalean.
* Datuak: Q31188904
# Frente de Juventudes

Frente de Juventudes Espainian 1940ko abenduaren 6ko legearen aginduz sortutako erakundea, 7 eta 21 urte bitarteko gazte guztiak biltzen zituena. Gazteen heziketan eta bizitzan (politikan, kiroletan, eta abar) gidari izatea zen erakunde horren helburua. 1961ean berritu zuten; "Espainiako Gazte Erakundea" izena eman zioten, eta Gaztedien Nazio Ordezkaritzaren mendean gelditu zen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3753421
# Frente de Liberación Popular

Frente de Liberación Popular (FLP, hizkera arruntean FELIPE deitua) espainiar alderdi sozialista izan zen, antifrankismoan aritzen zena. 1960ko hamarkadan ezkertiar alderdi tradizionalen porrotak sozialismoaren ikuspegi berria sortu eta FLPek hutsune hori bete zuen.
Kideen artean Julio Cerón sortzaile eta buruzagi nagusia, Manuel Vázquez Montalbán, Miquel Roca, Narcís Serra, Jose Ramon Rekalde, Joaquín Leguina, Pasqual Maragall, Manuel Castells, Nicolás Sartorius edota Eduardo Obregón zeuden.

## Erreferentziak

* ↑ García Rico, Eduardo. (1998). Queríamos la revolución. Crónicas del FELIPE, Frente de Liberación Popular. Bartzelona: Flor del Viento Ediciones.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3326414
# Frenzy

Frenzy (euskaraz Frenesi) 1972ko Alfred Hitchcock ingeles zinema zuzendariaren suspense filma bat da. Arthur La Bern idazlearen Goodbye Piccadilly, Farewell Leicester Square ("Agur Piccadilly, Aio Leicester Square") eleberrian oinarritua dago. Bertan, Jon Finch, Alec McCowen eta Barry Foster aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Londres. Tamesis ibaiko uretan norbaitek marradun gorbata batez itotako emakume baten gorpu biluzia agertu berri da. Gainera, emakumeak bortxaketa arrastoak izateaz gain, hiltzailea maniako sexual izatearen frogak ere badaude, lasterrera prentsak gorbataren hiltzailea ezizena ipiniko diolarik.

## Aktoreak

* Jon Finch: Richard Ian "Dick" Blaney
* Alec McCowen: Oxford inspektore nagusia
* Barry Foster: Robert "Bob" Rusk
* Billie Whitelaw: Hetty Porter
* Anna Massey: Barbara Jane "Babs" Milligan
* Barbara Leigh-Hunt: Brenda Margaret Blaney
* Bernard Cribbins: Felix Forsythe
* Vivien Merchant: Oxford andrea
* Michael Bates: Spearman sarjentua
* Jean Marsh: Monica Barling
* Clive Swift: Johnny Porter
* Madge Ryan: Davison andrea
* Elsie Randolph: Gladys
* Gerald Sim: tabernako bezeroa
* John Boxer: Sir George
* George Tovey: Neville Salt
* Jimmy Gardner: hoteleko langilea
* Noel Johnson: tabernako medikua
* Rita Webb: Rusk jauna
* Michael Sheard: Jim, Rusken tabernako laguna

## Kanpo estekak

* Frenzy filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Frenzy filmaren trailer edo iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* Datuak: Q221587
# Frenkie de Jong

Frenkie de Jong, ezagunagoa De Jong izenez, (Arkel, Herbehereak, 1997ko maiatzaren 12a) futbol jokalari nederlandarra da. Gaur egun Espainiako Ligako Lehen Mailan jokatzen du Bartzelona Futbol Klubean eta Herbehereetako selekzio nazionalean.
Transfermarkt, futboleko merkatuan espezializatutako webgunearen arabera, 90 milioi euroko balioa du.

## Estatistikak

2021eko maiatzaren 28an eguneratua. :
| Kluba | Herrialdea | Urtea | Partida(k) | Gola(k) | Asistentzia(k) |
| Willem II | Herbehereak | 2014-2016 | 3 | 0 | 0 |
| Jong Ajax | Herbehereak | 2015-2017 | 46 | 8 | 11 |
| Ajax | Herbehereak | 2016-2019 | 89 | 5 | 13 |
| Bartzelona | Katalunia | 2019- | 93 | 9 | 12 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q19898898
* Multimedia: Frenkie de Jong / Q19898898
# Frente Popular (argipena)

Frente Popular hainbat adiera izan ditzake da:
* Fronte Popularra (Espainia): II. Errepublika garaian, 1936ko hauteskundeetan ezkerreko alderdiek osatu zuten koalizioa.
* Frente Popular Galega: Galiziako erakunde politikoa.
* Fronte Popularra (Frantzia): Frantziako koalizioa
* Frente Popular (egunkaria): Donostiako egunkaria
# Eskorpion

Eskorpion 1989ko Ernesto Tellería eibartar zinema zuzendariaren drama filma bat da. Nafarroako Baztan harana eta Zubieta udalerrian filmatu zen.

## Aktoreak

* François Beukelaers: Emilio
* Agnès Château: Marta
* Antonio Resines: Arroniz
* Jean-Claude Bouillaud: Fermin
* Roger Ibanez: On Anselmo
* Klara Badiola: Silvia
* Felipe Barandiaran: Patrizio
* Txema Blasco: Orbea
* Mikel Garmendia: Henrike
* Jordi Dauder: Lorenzo

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16517124
# Eskozia Berria

Eskozia Berria (ingelesez Nova Scotia, frantsesez Nouvelle-Écosse, Eskoziako gaeleraz Alba Nuadh) Kanadako hamar probintzietako bat da. Penintsula Ozeano Atlantikoak inguratzen du leku guztietatik, eta istmoan Brunswick Berriarekin bat egiten du. Urak banatzen du Eduardo Printzearen Uhartetik iparraldean eta Ternua eta Labradorretik ipar-ekialdean.
53.338 km$^2$-ko azalera du eta 2006an, 934.405 biztanle zituen (16.94 bizt./km$^2$). Hiriburua eta hiri nagusia Halifax da (359.111 biztanle). Cape Breton bigarren hiri handiena da (105.968) eta bertan badira gaelikozko hainbat hiztun.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (2012-05-25). 170. araua: Amerikako toponimia. .

## Ikus, gainera

* Gaidhealtachd

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Nova Scotiako webgune ofiziala
* Datuak: Q1952
* Multimedia: Nova Scotia / Q1952
# Eskorpioi

Scorpiones artropodoen Arachnida ordena bat da. Bere baitan eskorpioi edo arrabioak eta lupuak sartzen dira. Euren pedipalpoek pintza itxura dute eta ezten pozoitsu bat dute abdomenaren atzeko muturrean. 1.500 espezie inguru ezagutzen dira eta 100 espezie fosil. Mundu osoan zehar bizi dira, Zeelanda Berria, Groenlandia eta poloetan izan ezik. Espezie batzuk 23 zentimetrorainoko tamainara heltzen dira.
Zefalotoraxa giltzaturik gabeko oskolez estalia izaten du, eta buruan pintza banako bi luzakin sendo. Harripeetan, pareta zuloetan, leku ilunetan egoten dira. Ondoez handiak eragiten ditu eskorpioien pozoiak: Buthus occitanus izeneko espeziearenak hanturak, gorakoak eta zorabioak eragin ditzake, eta baita heriotza ere pertsona argaletan. Mota horretako batzuk badira Iberiar penintsulan. Okerragoa da tropikoetako zenbait motaren pozoia: Mexikoko Centrurusarenak eta Androcotonus mauretanicusarenak hil ere egin dezake, nerbio sistema geldiaraziz.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q19125
* Multimedia: Scorpiones / Q19125
* Espezieak: Scorpiones
# Eskorta

Eskorta abereak gordetzeko esparru hesitua eta sabairik gabea da. Ohikoenak txerri, behi, ardi edo oiloak gordetzeko eta erabileraren arabera hainbat izen ezberdin izan ditzakete (txiten txitategia, ardien artegi, eta abar).
Herri txikietan ohikoa da etxearen ondoan eskorta bat izatea, bertatik arrautzak, esne eta haragia ateratzen dituztelako.

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q858177
* Multimedia: Pens (enclosures) / Q858177
# Eskozia Berriko retriever

Eskozia Berriko retrieverra — ingelesez: Nova Scotia Duck Tolling Retriever —ehizarako erabiltzen diren txakur arraza bat da, harrapakina berreskuratzeko bereziki hezita. Gehienetan, Golden Retriever txikienekin nahasten da. Arraza hau Eskozia Berrian, Kanadan sortu zen, non ahateen ehizarako erabiltzen zituzten. Arraza hau, desagertzeko zorian egon zen, baina, hezitzaile kanadar eta eskandinaviarrei esker, errekuperatu egin zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q38824
* Multimedia: Nova Scotia Duck Tolling Retriever / Q38824
# Eskoziako Alderdi Berdea

Eskoziako Alderdi Berdea (Eskoziako gaeleraz: Pàrtaidh Uaine na h-Alba, eskozieraz: Scots Green Pairtie eta ingelesez: Scottish Green Party edota Scottish Greens) Eskoziako alderdi politiko berde eta ekologista bat da. Eskoziako independentziaren alde dago ere, eta 2014ko erreferendumean baiezkoaren alde egin zuen kanpaina.
Alderdia 1990ean sortu zen, Erresuma Batuko Alderdi Berdea hiru alderdi independentetan banatu zenean: Eskoziako, Ipar Irlandako eta Ingalaterra eta Galesko Alderdi Berdeak. 1999an Eskoziako Legebiltzarrerako lehenengo hauteskundeetan legebiltzarkide bat lortu zuen, Erresuma Batuko historiako lehenengo parlamentari berdea eskuratuz.

## Buruzagiak

Eskoziako Alderdi Berdearen buruzagiak :
| 1990–2002 | Robin Harper | Robin Harper |
| 2002–2004 | Eleanor Scott | Eleanor Scott |
| 2004–2007 | Robin Harper | Shiona Baird |
| 2007–2008 | Robin Harper | Alison Johnstone |
| 2008–2011 | Patrick Harvie | Eleanor Scott |
| 2011–2013 | Patrick Harvie | Martha Wardrop |
| 2013–2019 | Patrick Harvie | Maggie Chapman |
| 2019–Gaur | Patrick Harvie | Lorna Slater |
2004tik aurrera Alderdi Berdeak bi buruzagi izan ditu.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Regional distribution of seats» UK Political Info (Noiz kontsultatua: 2020ko martxoak 30).
* ↑ (Ingelesez) «Political data from 1945 to the present» UK Political Info (Noiz kontsultatua: 2020ko martxoak 30).
* ↑ (Ingelesez) «European Union—political news headlines and media resources» UK Political Info (Noiz kontsultatua: 2020ko martxoak 30).

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala (Ingelesez)
* Datuak: Q1256956
* Multimedia: Scottish Green Party / Q1256956
# Fresnoy (Pas-de-Calais)

Fresnoy Frantziako udalerria da, Pas-de-Calais departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 74 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an Fresnoy udalerrian erroldatutako biztanleak 74 ziren. Familiak 24 ziren, horien artean 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 33 etxebizitza zeuden, 25 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 5 bigarren erresidentzia ziren eta 3 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 33etxeak ziren. 25 etxebizitza nagusietatik 18 bere jabearen bizilekua ziren eta 7 alokairuan okupaturik zeuden; 1ek bi gela zituen, 2 etxek hiru zituzten, 8 etxek lau zituzten eta 14 etxek bost zituzten. 24 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 12 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 11 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Fresnoy udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 0 | 90-94 | 0 |
| 4 | 85-89 | 0 |
| 0 | 80-84 | 0 |
| 0 | 75-79 | 4 |
| 4 | 70-74 | 8 |
| 4 | 65-69 | 0 |
| 0 | 60-64 | 4 |
| 0 | 55-59 | 0 |
| 0 | 50-54 | 0 |
| 4 | 45-49 | 0 |
| 0 | 40-44 | 4 |
| 4 | 35-39 | 0 |
| 4 | 30-34 | 8 |
| 4 | 25-29 | 0 |
| 0 | 20-24 | 0 |
| 4 | 15-19 | 4 |
| 0 | 10-14 | 0 |
| 8 | 5-9 | 0 |
| 12 | 0tik 4ra | 0 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 40 ziren, horien artean 29 aktiboak ziren eta 11 inaktiboak ziren. 29 pertsona aktiboetatik 28 lanean zeuden (16 gizon eta 12 emakume) eta 1 langabezian (1 emakume eta 1 emakume). 11 pertsona inaktiboetatik 2 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.

### Ekonomia jarduerak

2000. urtean Fresnoy udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden, 376 hektarea erabiltzen.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Exploitations agricoles

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q1032029
* Multimedia: Fresnoy (Pas-de-Calais) / Q1032029
# Fresonara

Fresonara Italiako udalerri bat da. Alessandriako probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. 627 biztanle ditu, 6,93 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Fresonarak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Basaluzzo Predosa Bosco Marengo

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17361
* Multimedia: Fresonara / Q17361
# Francisco Gorritxo

Francisco Gorritxo Bilbao (Bilbo, 1906ko azaroaren 5a - Mar del Plata, Argentina, 1993ko azaroaren 24a) bizkaitar politikari abertzalea izan zen. Euzko Alderdi Jeltzaleko kidea. Bizkaigaña konpainiako kapitaina eta Kirikiño batailoiko komandantea izan zen 1936ko Gerran. Bilbon geratu zen frankistak sartu zirenean, eta Lapurdira joan zen hamalau hilabete geroago. 1940. urtean Txileko bidea hartu eta urte batzuk geroago Euzkadi izeneko aldizkaria sortu zuen bertan. 1947. urtean Argentinara joan zen bizitzera, eta besteak beste, Denak Bat-eko idazkari eta FEVAko (Federación de Entidades Vasco-Argentinas) lehendakariordea izan zen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q12257952
# Francisco Giner de los Ríos

Francisco Giner de los Ríos (Ronda, 1839ko urriaren 10a - Madril, 1915eko otsailaren 18a) espainiar pedagogoa eta idazlea izan zen. XIX. mendean, Karl Krause germaniar filosofoaren irakatsietan oinarriturik, Espainian indar handia izan zuen eta heziera liberala aldarrikatzen zuen krausismo higikundearen sustatzaile nagusia izan zen.

## Bizitza

Bartzelonan eta Granadan zuzenbide-ikasketak egin ondoren Madrila joan zen bizitzera. Han, Julián Sanz del Río ezagutu zuen eta hark eman zion Krauseren irakaspenen berri. 1876. urtean Institución Libre de Enseñanza (Heziketa Libreko Erakundea) sortu zuen Madrilen, elizaren eta estatuaren mende zegoen heziketa-moldeak saihestu eta Europako pedagogia-metodo berrienak gauzatu ahal izateko. Espainiako intelektualengan eragin handia izan zuen erakunde hark. Han bildu ziren 1920. urte inguruan, esate baterako, García Lorca eta Rafael Alberti olerkariak, Luis Buñuel zinemagilea eta Salvador Dalí pintorea. Estudios sobre educación (1886, Heziketari buruzko azterketa), Filosofía y sociología (1904) eta Resúmen de filosofía del derecho (1912, Zuzenbide filosofiaren laburpena) dira bere idazlan nagusiak.

## Hezkuntzari buruzko ikerketak

Estudios sobre la educación edo euskaraz, Hezkuntzari buruzko ikerketak liburuan, zera idatzi zuen:
| « | Gure artean, kazetariak, katedradunak, apaizak, merkatariak, ministroak, naturalistak, fabrikatzaileak, sendagileak, militarrak, abokatuak, musikariak, idazleak, kimikariak, arkitektuak eta ez dakit zer gehiago dira talentuko pertsonak... baina nekez dira gizakiak. Horra bada haien espezialismo estuaren arrazioa, haien zerumuga murritzetik harantz dagoen ororen aurrean erakusten duten axolagabekeria izugarria, eta irakaskuntzaren eta heziketaren artean dagoen eten handia, ez soilik bizitza moralari dagokionez, baizik eta adimenaren esparruan berean, pauso bat eman orduko topo egiten baitugu jakintsu loriatsu batekin, artista ezin ospetsuago batekin edo distiraz beteriko politikari batekin, beren lanbideetan gutxi asko badakiten arren, bost axola zaiena besterena. Pertsonaia hauek ez dute gizakia gizaki egiten duten ideia, printzipio, sentimendu, gustu eta moduen arrastorik ia, ez baitu inor gizaki egiten logaritmo taula buruz jaakiteak, re altua txioka borobiltzeak edo erruletan diru-zorro mardula irabazteak. Gure bizitza intelektualaren miseria honen sorburua edo, ez dakit garbi zer esan, ondorioa da gure irakaskuntza . | » |
| —Francisco Giner de los Ríos, Estudios sobre educación |||

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q761732
* Multimedia: Francisco Giner de los Ríos / Q761732
# Francisco Goitia

Francisco Cándido Goitia Ostolaza (Olaberria, 1850eko urriaren 3a – Ordizia, 1914ko abuztuaren 25a) industrialaria eta enpresaburua izan zen.
Zuzenbidea ikasi ondoren, ekonomia ikasi zuen Ingalaterran. Bertan anglofilo bilakatu zen. 1882an "Goitia y Compañía" eratu zuen Beasainen eta 1886an Sestaora eraman zuen bere fabrika. Horri esker 1890ean "La Iberia" sortu zen. Burdinzuria ekoizteari ekin zion. Bere Beasaingo lantegia denboraren poderioz egungo CAF bilakatu zen.
Politika arloan, foruzalea izan zen eta Liga Industrial Guipuzcoana sortu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) DB. Francisco Cándido de Goitia Ostolaza. .
* Datuak: Q63891825
# Francisco Grande Covián

Francisco Grande Covián (Colunga, 1909 – Madril, 1995eko ekainaren 28a) espainiar medikua izan zen.
Metabolismoaz eta diabetesaz egindako ikerketa biokimikoengatik ezaguna. Medikuntza-ikasketak egin zituen, Madrilgo Unibertsitatean. Ikasketak amaituta (1932an lortu zuen doktoregoa), Europako zenbait zentrotan lan egin zuen, Danimarkan, Suedian eta Londresen batez ere. 1935ean, Madrilgo Unibertsitateko fisiologia katedraduna izendatu zuten, eta 1950ean, Zaragozako Unibertsitateko fisiologia eta biokimika katedraduna. Estatu Batuetan, Minnesotako Unibertsitatean irakasle izan zen, eta Minneapolisko erietxe baten zuzendari. Bihotzari eta diabetesari buruzko lan jakingarriak asko egin zituen. Gizakiaren elikaduran aditua zen, eta oso gogor egin zuen barazkijaleen, makrobiotikoen eta argaltzeko dieten kontra, bitamina urrikoak izateagatik. Aldiz, Mediterraneoko dietaren eta oliba olioaren defendatzaile sutsua zen, dieta horrek oso ondorio onuragarriak baititu odolaren kolesterol tasetan eta bihotzeko eritasunetan. Idatzi zituen lanen artean, aipagarriak dira Nutrición y salud (Elikadura eta osasuna) eta Reflexiones sobre nutrición humana (Gizakiaren elikadurari buruzko gogoetak).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q3753868
* Multimedia: Francisco Grande Covián / Q3753868
# Francisco Gento

Francisco Gento López (Guarnizo, Espainia, 1933ko urriaren 21a - Madril, 2022ko urtarrilaren 18a) futbolari profesionala izan zen. Ezkerraldean jokatzen zuen, eta dohain fisiko apartak zituen futbolean jokatzeko: abiadura handiko jokalaria zen (12 segundo baino gutxiago behar zituen 100 metro egiteko), baloia kontrolatzeko trebetasun handia zuen, eta berebiziko jaurtiketak eta paseak egiten zituen. Dohain horiei esker, Kantauriko enbata ezizena jarri zioten. Gento izan da Espainiako Futbol Liga gehien jokatu eta irabazi dituen futbolaria, Real Madril taldearekin beti: hamazazpi ligatan jokatu zuen, eta horietatik hamahiru irabazi, 1954tik 1970era bitartekoak. Berea da, orobat, Europako Kopako parte hartzeen eta garaipenen errekorra (sei txapelketa irabazi zituen: 1956, 1957, 1958, 1959, 1960 eta 1966an). 1964an, Europako Nazioen Kopa irabazi zuen Espainiako selekzioarekin.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q493081
* Multimedia: Francisco Gento / Q493081
# Francisco Glaria

Francisco Glaria Jordán edo Glaria II (Alesbes, Nafarroa, 1932ko martxoaren 5a – 2017ko abenduaren 18a) Euskal Herriko futbolaria izan zen. Glariaren familian lau anaia futbolari profesionalak izan ziren; hortik dator "Glaria II" deitzeko beharra. Alesbes jaioterrian urtero bere eta bere anaia Jesusen ("Glaría IV") omenezko harrobiko futbol txapelketa antolatzen da.

## Ibilbidea

| Kluba | Urtea |
| CD Logroñés | 1953-1955 |
| Osasuna | 1955-1960 |
| Mallorca | 1960-1961 |
| Ceuta | 1961-1962 |

## Kanpo loturak

* Datuak: Q46904761