OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Fourche (Arkansas)

Fourche Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Perry konderrian kokatuta dago, Arkansas estatuan. 56 biztanle ditu, 0,455016 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Perry konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2489627
# Fourchue uhartea

Fourchue uhartea, Frantzialko itsasoaz haratagoko Saint Barthelemy kolektibitateko uharte bat da, Karibe itsasoan.
* Datuak: Q5643258
* Multimedia: Ile Forchue / Q5643258
# Fourchambault kantonamendua

Fourchambault kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Nièvre departamenduan dago, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. Guztira 4 udalerri ditu eta Fourchambault da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17354609
# Fourcatier-et-Maison-Neuve

Fourcatier-et-Maison-Neuve Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an 97 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an Fourcatier-et-Maison-Neuve udalerrian erroldatutako biztanleak 76 ziren. Familiak 32 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 8 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 48 etxebizitza zeuden, 32 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 32 etxeak ziren eta 16 apartamentuak ziren. 32 etxebizitza nagusietatik 23 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek bi gela zituen, 6 etxek hiru zituzten, 8 etxek lau zituzten eta 17 etxek bost zituzten. 29 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 13 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 17 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Fourcatier-et-Maison-Neuve udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 0 | 90-94 | 0 |
| 0 | 85-89 | 0 |
| 0 | 80-84 | 0 |
| 0 | 75-79 | 0 |
| 0 | 70-74 | 0 |
| 0 | 65-69 | 0 |
| 0 | 60-64 | 4 |
| 0 | 55-59 | 0 |
| 0 | 50-54 | 0 |
| 4 | 45-49 | 0 |
| 4 | 40-44 | 4 |
| 12 | 35-39 | 4 |
| 4 | 30-34 | 12 |
| 4 | 25-29 | 4 |
| 0 | 20-24 | 0 |
| 4 | 15-19 | 0 |
| 8 | 10-14 | 0 |
| 8 | 5-9 | 4 |
| 0 | 0tik 4ra | 0 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 50 ziren, horien artean 40 aktiboak ziren eta 10 inaktiboak ziren. 40 pertsona aktiboak lanean(23 gizon eta 17 emakume) zeuden.. 10 pertsona inaktiboetatik 4 erretiraturik zeuden, 2 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.

### Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 4 komertzioetatik, 3 eraikuntza enpresak ziren eta 1 zerbitzu enpresa zen.
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoak zurgina ziren.
2000. urtean Fourcatier-et-Maison-Neuve udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 234 hektarea erabiltzen.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
* ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers
* ↑ Exploitations agricoles

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q839957
* Multimedia: Fourcatier-et-Maison-Neuve / Q839957
# Pearson (Georgia)

Pearson Georgiako estatuko hiri bat da. Dade konderrian kokatua dago. 2010ean 2.117 biztanle zituen, 8,68 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Dade konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2534070
* Multimedia: Pearson, Georgia / Q2534070
# Peary kanala

Peary kanala Kanadako Uhartedi Artikoan dagoen Ozeano Artikoaren beso bat da, Meighen uhartearen hego-mendebaldetik iparraldean, Axel Heiberg uhartea ekialdean, Amund Ringnes uhartea hego-ekialdean eta Ellef Ringnes uhartearen artean hegoaldean hedatzen dena. Kanalak 193 kilometro inguruko luzera eta 97ko zabalera du.
Administratiboki, Nunavut lurraldearen zati da. Bere izena artikoaren esploratzaile amerikarra izan zen Robert Pearyren omenez jasotzen du, Ipar Poloaren konkistatzaileetako bat izan zena.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3750710
# Pearse Stadium

Pearse Stadium edota Páirc an Phiarsaigh Irlandako Galway hirian dagoen joko gaelikoetako estadio bat da, bertan futbol gaeliko nahiz hurling kiroletako partiduak jokatu ohi direlarik. Galway GAA taldearen egoitza da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3776419
# Pearsonville (Kalifornia)

Pearsonville Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Inyo konderrian dago, Kalifornia estatuan. 8 biztanle ditu, 10,934665 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Inyo konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2176340
# Pearson plc

Pearson plc britainiar jatorriko argitaletxe multinazionala da. Munduko hezkuntza-zerbitzuen eta liburu-editoreen konpainia handiena da.
2013ko maiatzean, Pearsonek antolaketa-egitura berri bat iragarri zuen, baliabide digitalen, hezkuntza-zerbitzuen eta suspertzen ari ziren merkatuen bidez ikaskuntzan sartzea bizkortzeko. Aldaketak Penguinen oinarritutako argitalpen-negozioa banantzeko erabakia ere hartu zuen kontuan, Random Houserekin batera banatutako erakunde bat eratuz, Penguin Random House hain zuzen ere.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q1916402
* Multimedia: Pearson plc / Q1916402
# Pearse Jordan

Pearse Jordan (1969ko abenduaren 12a - 1992ko azaroaren 25a) Ulsterko Errege Poliziaren ofizial batek hildako Irlandako Behin-behineko Armada Errepublikanoko (IRA) boluntario bat izan zen. 2001ean, Giza Eskubideen Europako Auzitegiak Gobernu Britainiarrari IRAko hainbat gizonen familiei konpentsazioak ordaintzeko agindua eman zion, Jordanena barne, ikerketa prozedura eskasek gizonen giza eskubideak bortxatu zituztela esan ondoren. Epai horren ondorioz, lege britainiarra aldatu zen ikerketei dagokienez.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q15054218
# Ferreruela de Huerva

Ferreruela de Huerva Teruelgo udalerria da, Jiloca eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 77 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Teruelgo udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalari buruzko webgunea.
* Datuak: Q1768510
* Multimedia: Ferreruela de Huerva / Q1768510
# Ferret

Ferret (gaskoiz: Herret) Frantziako lurmutur bat da. Girondako Lège-Cap-Ferret udalerriko penintsularen hegoaldeko muturrean kokatuta dago, Gaskoiniako Landetan. Ozeano Atlantikoa eta Arcachongo badia artean dago. Itsasargi famatua du.
Bertoko herrixkak Claouey, Les Jacquets, Petit eta Grand Piquey, Piraillan, Le Canon, L'Herbe, La Vigne eta Cap-Ferret dira.
| Ikuspegia | La Vigne portua | Itsasargia |

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Europako toponimia fisikoa. .

## Kanpo estekak

* www.capferret.fr
* Datuak: Q1034149
* Multimedia: Cap Ferret / Q1034149
# Ferretería Unceta S.A.

Ferretería Unceta S.A. Elgoibarko enpresa da, hornigai industrialak garraiatzen duena. 1874an Juan Pedro Unzetabarrenetxea Zendoiak sortu zuen Eibarren, baina 1990ean Elgoibarrera lekualdatu zuten.
Ferretería Unceta S.A.k Unceta Taldearen jatorrikoa da, Portugalgo Unceta Ferramentas de Qualidade, Kubako Unceta Cuba, Metrología Sariki eta Sarikal Laboratorio enpresek osatuta.

## Erreferentziak

* ↑ Auñamendi Eusko Entziklopedia. Unceta. .

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q8961467
# Ferreyres

Ferreyres Suitzako udalerria da. Vaud kantonamenduan dago, Vaud kantonamendua barrutian. 2014an 309 biztanle zituen 3,16 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q68500
* Multimedia: Ferreyres / Q68500
# Ferrertarren etxea

Ferrertarren etxea Gipuzkoako Pasaia udalerriko Pasai San Pedro barrutian dagoen eraikin bat da. Pasai San Pedroko Alde Zaharran dago, San Pedro elizari atxikita.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20493004
# Ferreruela de Tabarako geltokia

Ferreruela de Tabara Espainiako Zamorako probintziako tren geltoki bat da, Ferreruela udalerrian kokatuta dagoena.

## Egoera

Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Zamora — Coruña

## Zerbitzuak

Renfe Operadora
 Zerbitzua  Hasiera  Ibilbidea  Amaiera ⁠
18Valladolid Campo GrandeMedina del Campo • Nava del Rey • Toro • Zamora • Carbajales de Alba • Ferreruela de Tabara • Abejera • Sarracin de Aliste • Cabañas de Aliste • Linarejos–PedrosoPuebla de Senabria :

## Ikus, gainera

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Operadora

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5846232
* Multimedia: Ferreruela de Tábara train station / Q5846232
# Ferreruela

Ferreruela edo Ferreruela de Tábara Zamorako probintziako udalerria da, Tábara eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 572 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Zamorako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Herri txikiei buruzko informazioa Gaztela Leongo juntaren webgunean.
* Datuak: Q1922162
* Multimedia: Ferreruela de Tábara / Q1922162
# Ferreta

Ferreta edo ur-suila egurrezko edukiontzi bat da ura gorde garraiatzeko eta gordetzeko erabilia Euskal Herrian eta inguruko eskualdeetan, Pirinioetan zein Iberiar penintsulako oparraldean. Oinarria ahoa baino zabalagoa izan ohi du eta burdinazko edo letoizko uztaiak inguruan.

## Erabilpena

Iturritik etxera ura garraiatzeko erabiltzen zen eta tokiaren arabera, beste era batzuetan ere deitzen zitzaion: suil, usula, perrada, edarra, errada... Errementari edo ferratzaileen lana izan ohi zen ontziari burdinak jartzea, hortik erlazionaturiko etimologiak (ferreta, perrada...).
Gaztainondo zurezkoa izaten zen, hamar-hamabost milimetroko lodierako oholtxoz egina goialdean eta hemezortzikoz behealdean. Hogeita hamabi zentimetroko garaiera izaten zuen, beste hainbesteko diametroa, eta hogeita lau zentimetro izaten zituen ahoan. Burdina galbanizaturiko hiru uztaiez errebortxatua egoten zen eta hiru zerrenda horiei errautsez igurtziz ateratzen zitzaien distira.
Emakumeek buru gainean erabiltzen zuten burukote edo kapetxa izeneko bigungarri batean ezarrita; hemezortzi bat zentimetroko diametroa izaten zuen eta erdian zuloa.
Suilaren edukierari ere suil esaten zaio, eta baita suiltara. Ontzitik ura ateratzeko, beste tresna bat erabiltzen zen, katilutxo kirtendun bat, esaten zaiona perradako ontzia, suil-katilua edo zurubita. Ur-suila eta bere katilua bistan egon ohi ziren etxeetan, etxera zetorren edonori harrera egiteko ura eskaintzea gizabidezkoa zenez. Ontziaren metal parteak distiratsu zaintzen ziren, apain erakusteko tresna baitzen. Ur-suilaren uztaiak distiratsua edukitzea etxekoandrearen izen onari zegokion zerbait zen, ozpinez eta gatzez garbitzen ziren (etxean), edo azeri-buztanez eta harea-harriz errekan, edo iturrian bertan.

## Erreferentziak

* 1 2 «Euskaltzaindiaren Hiztegia» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2019-10-02).
* ↑ «suil - Auñamendi Eusko Entziklopedia» aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus (Noiz kontsultatua: 2019-10-01).
* ↑ «Suila, ura garraiatzeko - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (Noiz kontsultatua: 2019-10-02).
* ↑ «Ur-suila» Urola Kostako Hitza (Noiz kontsultatua: 2022-09-23).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12400236
* Multimedia: Sellas / Q12400236
# Pessac-2 kantonamendua

Pessac-2 kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Gironda departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Guztira 2 udalerri ditu eta Peçac da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q27057
# Pessano con Bornago

Pessano con Bornago Italiako udalerri bat da. Milango probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. 8.889 biztanle ditu, 6,66 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Pessano con Bornagok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Cambiago Gessate Bussero Caponago Carugate Gorgonzola

## Kanpo estekak

* Datuak: Q42520
* Multimedia: Pessano con Bornago / Q42520
# Pesquera de Ebroko geltokia

Pesquera de Ebro Espainiako Kantabriako probintziako tren geltoki bat da, Pesquera udalerrian kokatuta dagoena.

## Egoera

Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Palentzia — Santander

## Zerbitzuak

Santanderko Renfe Aldiriak
 Zerbitzua  Hasiera  Ibilbidea  Amaiera ⁠
 C-1SantanderValdecilla • Nueva Montaña • Muriedas–Bahia • Maliaño • Boo • Guarnizo • Parbayon • Renedo • Vioño • Zurita • Sierrapando • Torrelavega • Viernoles • Caldas • Lombera • los Corrales de Buelna • Fraguas • Arenas de Iguña • Santa Cruz • Molledo • Barcena de Pie de Concha • Pujayo • Pesquera de Ebro • Lantueno • rio EbroReinosa :

## Ikus, gainera

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Operadora

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5846916
iea  Santanderko Renfe Aldiriak :
# Pesquera de Duero

Pesquera de Duero Valladolideko udalerria da, Campo de Peñafiel eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 534 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Valladolideko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Valladolideko udalerrei buruzko webgunea Valladolideko aldundiaren webgunean.
* Datuak: Q1767893
* Multimedia: Pesquera de Duero / Q1767893
# Pesquería (udalerria)

Pesquería Mexikoko udalerri bat da. Nuevo León estatuan kokatua dago. 2010ean 20.843 biztanle zituen 308,89 km²ko azaleran. Herriburua [[Pesquería (Pesquería)|Pesquería]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3844518
* Multimedia: Pesquería Municipality / Q3844518
# Pessac-1 kantonamendua

Pessac-1 kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Gironda departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Guztira 3 udalerri ditu eta Peçac da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q27055
# Pessans

Pessans Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an 86 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an Pessans udalerrian erroldatutako biztanleak 72 ziren. Familiak 27 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak), 8 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 11 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 33 etxebizitza zeuden, 27 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 4 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. 31 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 27 etxebizitza nagusietatik 22 bere jabearen bizilekua ziren, 2 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 5 etxek hitu gela zituzten, 6 etxek lau zituzten eta 16 etxek bost zituzten. 23 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 10 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 16 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Pessans udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 4 | 90-94 | 0 |
| 0 | 85-89 | 0 |
| 0 | 80-84 | 0 |
| 0 | 75-79 | 0 |
| 0 | 70-74 | 4 |
| 0 | 65-69 | 0 |
| 0 | 60-64 | 0 |
| 0 | 55-59 | 0 |
| 0 | 50-54 | 0 |
| 0 | 45-49 | 0 |
| 8 | 40-44 | 4 |
| 8 | 35-39 | 4 |
| 4 | 30-34 | 8 |
| 0 | 25-29 | 4 |
| 0 | 20-24 | 0 |
| 0 | 15-19 | 0 |
| 4 | 10-14 | 8 |
| 4 | 5-9 | 0 |
| 4 | 0tik 4ra | 0 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 46 ziren, horien artean 34 aktiboak ziren eta 12 inaktiboak ziren. 34 pertsona aktiboetatik 32 lanean zeuden (14 gizon eta 18 emakume) eta 2 langabezian zeuden (2 gizon). 12 pertsona inaktiboetatik 5 erretiraturik zeuden, 3 ikasten zeuden eta 4 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.

### Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 2 komertzioetatik, 1 finantziazio enpresa zen eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
2000. urtean Pessans udalerrian 3 nekazaritza-ustiategi zeuden, 267 hektarea erabiltzen.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
* ↑ Exploitations agricoles

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q582672
* Multimedia: Pessans / Q582672
# Panorpida

Panorpida edo Mercoptida Endopterygota barruan proposatutako goi-ordena bat da. Panorpidaren monofiletismoa datu morfologikoetan oinarrituta dago, eta ez ebidentzia genomikoan. Obipositorearen desagerpena edo txikiagotzea eta pleura eta lehen esklerito axilarra hegalaren oinarrira lotzen duen gihar bat dira bere ezaugarriak. Datu molekularrek ere monofilia babesten dute.

## Taxonomia

* Amphiesmenoptera: Trichoptera eta Lepidoptera
* Antliophora: Diptera, Mecoptera, Boreidae, Siphonaptera

## Erreferentziak

* ↑ A., Grimaldi, David. (2005). Evolution of the insects. Cambridge University Press ISBN 9780521821490..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16987281
* Espezieak: Panorpida
# Panotla (udalerria)

Panotla Mexikoko udalerri bat da. Tlaxcala estatuan kokatua dago. 2010ean 25.128 biztanle zituen 61,29 km²ko azaleran. Herriburua [[Panotla (Panotla)|Panotla]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q173191
* Multimedia: Panotla Municipality / Q173191
# Panotima

Panotima Crambidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Panotima copidosema da.

## Espezieak

| Espeziea | Egoera |
| Panotima angularis | daturik gabe |
| Panotima copidosema | daturik gabe |
| Panotima luculenta | daturik gabe |
| Panotima shafferi | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7131563
# Panpa lehorra

Panpa lehorra edo Mendebaldeko Panpa Argentinako azpieskualde geografiko bat da, Panpa eskualdekoa, Panpa hezeak ere integratua. Bere izenak adierazten duen bezala, eskualde osoarekin partekatzen du lautada handia izatearen ezaugarri orokorra ("panpa" kitxuaz lautada esan nahi du), eta bere klimaren lehortasunagatik bereizten da, Panpa hezearen mendebaldean kokatuta baitago. Panpa lehorra eta Panpa hezearen arteko muga urtean 600 mm-ko isohietaz adierazten da. Buenos Aires probintziako barnealdeko hego-mendebaldeko zati bat hartzen du (beste zatia Patagoniako eskualdeari dagokio), La Pampako probintziaren erdialdea eta San Luis probintziaren hego-hego-ekialdea.
Iparraldean, Panpa lehorrak Panpako mendilerroarekin egiten du muga; mendebaldean Cuyo eskualdearekin; eta hegoaldean Patagoniarekin.

## Ezaugarriak

Ekoeskualde Neotropikala da, 327.000 km azalera hartzen duena.Eremu honen ezaugarriak prezipitazio eskasak zuzenean zehazten ditu, urteko 700 mm inguruko prezipitazioak, mendebalderantz areagotzen den zirkunstantzia hori. Lehortasunak Panpa lehorrean Panpa hezea ezaugarritzen duten larre naturalak desagertzea dakar.
Padurak daude, hala nola "Las Tunas - El Hinojo" Aintzira Multzoa, Lagunas Encadenadas del Oeste Sistema, Paso de las Piedras presa, Chasicó arroa eta Sierra de la Ventana Mendialdea (Canevari et al. 1998), fauna eta florarako habitat paregabeak osatzen dituztenak, baita lehortzen ari diren eta gatzagak eratzeko prozesuan dauden arro edo aintzira ugari ere. Horien artean, Salinas del Bebedero eta Salinas Grandes, herrialdeko handiena eta nazio ekonomiarako gatz arruntaren hornitzaile nagusia.

## Erreferentziak

* ↑ «Southern South America: Southeastern Argentina» World Wildlife Fund (WWF).

## Kanpo estekak

* Argentinako Eskualde Geografikoak, ONI Ikastetxeak.
* Datuak: Q7449280
# Panpa-lezka

Panpa-lezka, panpa-belarra edo muztuka (Cortaderia selloana) jatorriz Hego Amerikakoa den belar altu bat da. Besteak beste, bere izenak adierazten duen bezala, panpan bizi da, bai eta Patagonian ere.
Belar hau multzo dentsoetan hazten den eta 3 metroko altuera eduki dezakeen landarea da. Hosto luze eta estu betiberdeak dauzka, luzeran 1-2 metrokoak eta zabaleran 1 cm ingurukoak direnak eta ertz zorrotza daukatenak. Urdin-berdexkak izan ohi dira, baina gris zilarkarak ere izan daitezke. 20-40 cm luze den panikula trinko batean sortzen ditu loreak, 2-3 metro inguruko zurtoin baten gainean.

## Ekologia

Panpa-lezka oso moldakorra da eta askotariko ingurune eta klimatan haz daiteke. Hazi asko ekoizten ditu: ale bakoitza milioi bat hazi ekoiztera irits daiteke bere bizitzan zehar. Leku batzuetan, esaterako Euskal Herrian, landare inbaditzailetzat hartu da. Kalifornian eta Hawaiin ere inbaditzaile gisa tratatzen da, eta Zeelanda Berrian eta Australian debekatuta dago saltzea eta landatzea. Landarea erre arren, berriro sortzen da. Hura hiltzeko produktu kimikoak erabiltzen dira.

## Erreferentziak

* ↑ Ana, Galarraga Aiestaran. (2008-02-01). «Panpa-lezka: mapan jarri, gero kentzeko» Zientzia.eus (Noiz kontsultatua: 2020-09-23).

## Ikus, gainera

* Espezie inbaditzaile.

## Kanpo estekak

* Panpa-lezkari buruzko artikulua Zientzia.net-en
* Datuak: Q470109
* Multimedia: Cortaderia selloana / Q470109
* Espezieak: Cortaderia selloana
# Panpa eskualdea

Panpa eskualdea Argentinako erdialdean dagoen eremu geografikoa da, INDECek eskaintzen duen banaketa administratiboaren arabera. Honako jurisdikzio hauek osatzen dute: Santa Fe, Entre Ríos, La Pampa, Córdoba, Buenos Aires Probintzia eta Buenos Aires Hiri Autonomoa (CABA) probintziak; iparraldetik Corrientes, Chaco eta Santiago del Estero probintziek mugatzen dute; Mendebaldetik Catamarca, Errioxa, San Luis eta Mendoza probintziek; hegoaldetik Neuquén eta Río Negro probintziek; eta ekialdetik Ozeano Atlantikoak eta Uruguaik. Bere kokapena, pribilegiatutzat eta estrategikotzat hartuta, eskualdea herrialdearen erdiko nukleo bihurtzen du, bai politikoki, bai ekonomikoki eta demografikoki.
1.200.000 kilometro koadroko hedadura du eta gehienbat larre zabala da —sabanako iparraldeko sektoreekin eta estepako hegoaldekoekin—; hego-ekialdeko zatia (Kordoba probintziaren erdialdetik Ozeano Atlantikoraino), klima epelaren eta hezetasun altu samarra dela eta, El Niño eta La Niñaren ondoriozko lehorteek aldiro eten egiten dute, gero uholdeek konpentsatu ohi dituztenak. hau da, uholdeek ekialdeko Panpan belardia ekartzen dute. Bere hegoaldeko sektorean duna paleoklimatiko zaharrak daude, eta erliebe pixka bat mailakatua erakusten du mendebalderantz. Uruguain eta Rio Grande do Sulen paisaia ondulatuagoa aurkezten du, 500 m baino apur bat altuera gehiago duten mendiekin munduko eskualde emankorrenetako bat da.
Onbua, jatorriz Paranako oihanekoa, antzina bakartia zen Pampeako lautadan, basorik eratu gabe, eta 2-3 metroko altuera eta ehunka kilometroko hedadura zuen belarrezko paisaia monotono baten eten bakarra zen. Bidaiari batek ia 800 km zeharkatu ditzake Buenos Aires eta Kordoba hirien artean, eta ikusiko du erliebea muino bigunetan mugitzen dela, zerumuga leunean duela, ehunka kilometrotan ia guztiz zuzena dirudiela esan gabe, lur ondulatu baten eten logikoekin. Hego-mendebaldean, berriz, ehunka metrotan horizontaltasun horren alderik ez duzu ikusiko.

## Erreferentziak

* ↑ Definición de "jurisdicción de primer orden" en Argentina.

## Kanpo estekak

* Panpa eskualdearen satelite-irudia Google Maps-en
* Datuak: Q111795835