OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Batezbesteko aritmetiko haztatu

Batezbesteko aritmetiko haztatua edo batezbesteko haztatua datuei haztapen edo pisu ezberdina ematen dien batez besteko aritmetikoa da, batez besteko aritmetiko sinplean ez bezala, non datu guztiek haztapen, pisu edo garrantzi berdina duten. Datu bakoitzaren haztapena edo pisua datuaren garrantziaren edo adierazgarritasunaren araberakoa da.

## Kalkulua

Datu hauetarako,
    X = { x$_1$, x$_2$, ..., x$_n$}
dagozkien pisuak hauek izanik
    W = { w$_1$, w$_2$, ..., w$_n$},
batez besteko aritmetiko haztatua honela kalkulatzen da:
    ${\bar {x}}_{h}={\frac {\sum _{i=1}^{n}x_{i}w_{i}}{\sum _{i=1}^{n}w_{i}}}$
Era honetan ere kalkula daiteke, $h_{i}={\frac {w_{i}}{\sum _{i}w_{i}}}$ eginez:
    ${\bar {x}}_{h}=\sum _{i}h_{i}x_{i}$
Horrela adierazitako $h_{i}$ haztapen koefizienteen batura 1 da.

## Adibidea

Ikasle batek bi azterketa egin ditu. Lehenengoan 4 puntu eta bigarrenean 7 puntu lortu ditu. Azterketetan ikasgai osoaren %30 eta %70eko edukiak sartzen baziren hurrenez hurren, zenbatekoa da bere batez besteko kalifikazioa?
Batez besteko aritmetiko sinplea erabiltzen bada, batez besteko kalifikazioa (4+7)/2=5.5 puntukoa da, baina horrela bi datuei garrantzi berdina (%50ekoa alegia) ematen diogu. Egokiagoa da batez besteko aritmetiko haztatua erabiltzea, azterketa bakoitza edukiaren arabera haztatuz:
       ${\bar {x}}_{h}={\frac {4\times 30+7\times 70}{30+70}}=6.1$

## Aplikazioak

Batez besteko aritmetiko haztatua maiz erabiltzen prezio indizeak kalkulatzeko orduan, ondasun ezberdinen prezio igoerak ondasun bakoitzaren kontsumoaren arabera haztatu behar baitira. Batez besteko tasak edo ehunekoak kalkulatzeko ere erabiltzen da.
Adibidez, eskualde bateko bi udalerrien langabezi tasak %6 eta %10 badira hurrenez hurren ezin da besterik gabe esan batez besteko langabezi tasa %8koa denik, batez besteko aritmetiko sinplea erabiliz, bi udalerriek biztanleria aktibo ezberdinak dituztelako. Batez bestekoa kalkulatzeko orduan biztanleria aktiboaren arabera haztatu behar da beraz. Biztanleria aktiboak 1000 eta 3000 pertsonakoak badira hurrenez hurren, honela kalkulatzen da batez besteko langabezi tasa, batez besteko aritmetiko haztatua erabiliz:
       ${\bar {x}}_{h}={\frac {6\times 1000+10\times 3000}{4000}}=9$
Beraz, batez besteko langabezia tasa %9koa da.
Batez besteko aritmetiko haztatuaren formula erabili gabe ere eman daiteke batez bestekoa, langabezi tasaren beraren definizioa erabiliz (langabetu kopurua/biztanleria aktiboa, alegia). Bi udalerrietako langabezi tasak kontuan hartuz, langabetu kopuruak 60 eta 300 dira, guztira 360 langabetu. Beraz, langabezi tasa 360/4000=0.09=%9. Batez besteko aritmetiko haztatuaren formularen ordezko prozedura hau ohizkoa da batez besteko ehunekoak kalkulatzeko orduan.

## Ikus, gainera

* Batez besteko geometriko haztatua
* Batez besteko harmoniko haztatua
* Batez besteko aritmetiko sinplea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q729113
# Batezbesteko harmoniko

Batezbesteko koadratikoa honela kalkulatzen den batezbestekoa da, datuak $x_{1},x_{2},\ldots ,x_{n}$ izanik:
          $H={\frac {n}{\sum _{i}{\frac {1}{x_{i}}}}}$
Batez besteko abiadurak eta errendimenduak kalkulatzeko erabili ohi da, arestiko formula erabili gabe intuitibokiago ere kalkula daitezkeela, ondorengo adibidean ikus daitekeen bezala.

## Adibidea: abiadurak

Demagun pertsona batek bi kilometroko osteratxoa egiten duela: lehenengo eta bigarren kilometroa 6 km orduko eta 10 km orduko abiaduran egiten ditu hurrenez hurren. Zenbatekoa da batez besteko abiadura?
Batez besteko aritmetiko sinplea erabiltzen bada, emaitza 8 km orduko batez besteko abiadura da, baina emaitza hau ez da adierazgarria, 8 km orduko batez besteko abiaduran, 2 km-ak egiteko ordu 15 minutu behar direlarik, adibideko pertsonak, 10 minutu, lehenengo kilometroa egiteko, eta 6 minutu, bigarren kilometroa egiteko, guztira 10+6=16 minutu alegia behar izan dituelako osteratxoa egiteko. Batez besteko abiadura adierazgarria eta zuzena izan dadin, 16 minutuko denbora eman behar du osteratxoa egiteko. Emaitza zuzena batez besteko harmonikoak ematen digu:
          $H={\frac {2}{{\frac {1}{6}}+{\frac {1}{10}}}}=7.5$
7.5 km orduko batez besteko abiaduran osteratxoa egiteko ${\frac {2}{7.5}}\times 60=16$ minutu behar dira, osteratxoa egiteko pertsonak behar izan duen denbora alegia.
Batez besteko harmonikoaren formula erabili gabe ere, eman daiteke batez bestekoa, abiaduraren definizioa erabiliz, askoz ere modu azkarrago batez:
          $v={\frac {s}{t}}={\frac {2}{\frac {16}{60}}}=7.5$

## Ikus, gainera

* Batez bestekoen arteko erlazioa
* Batez besteko pitagoratar

## Kanpo estekak

* Datuak: Q188347
# Batezbesteko koadratiko

Batezbesteko koadratikoa honela kalkulatzen den batezbestekoa da, datuak $x_{1},x_{2},\ldots ,x_{n}$ izanik:
          $K={\sqrt {\frac {\sum _{i}x_{i}^{2}}{n}}}$
Batez besteko erroreak kalkulatzeko erabili ohi da, datu negatiboak eta positiboak elkarrekin konpentsa ez daitezen, batez besteko aritmetiko sinplean gertatzen den bezala.

## Adibidea

Marka jakin bateko poteak 100 gramo eztiz bete behar dira, etiketan ezartzen denaren arabera. Pote batzuk zehaztasunez pisatu eta datu hauek bildu dira:
Poteak betetzeko orduan sortzen den batez besteko errorea kalkulatzeko, pisu guztien batez bestekoa kalkulatu eta 100 gramoko balio nominalarekin erkatu. Datu hauetarako, batez besteko aritmetiko sinplea 99.8 gramokoa da eta beraz, esan liteke datu hauen arabera oro har 100-99.8=0.2 gramoko gutxiegizko errorea bakarrik sortzen dela. Emaitza hau ez da, argi denez, adierazgarria, gehienetan errorea askoz handiagoa baita. Emaitzaren adierazgarritasun eza gutxiegizko eta gehiegizko pisuen konpentsazioan datza.
Beste irtenbide bat, $|x_{i}-{\overline {x}}|$ errore absolutuen batez bestekoa kalkulatzea. Adibideko datuetarako:
Batez besteko errore absolutua 3.2 gramokoa da. Emaitza hau bai dela adierazgarria, baina eragozpen gisa, balio absolutuak kalkulu aljebraikoa zaildu egiten duela esan behar da.
Egokiena beraz, batez besteko koadratikoa kalkulatzea da, $x_{i}-100$ erroreen gainean:
$K={\sqrt {\frac {6^{2}+(-5)^{2}+2^{2}+(-1)^{2}+0^{2}+(-2)^{2}+4^{2}+(-3)^{2}+3^{2}+(-6)^{2}}{10}}}=3.74$
Honela, poteak betetzeko orduan batez besteko errorea 3.74 gramokoa izango da oro har.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q223323
# Batezbesteko aritmetiko-geometriko

x eta y bi zenbakien batezbesteko aritmetiko-geometrikoa honela kalkulatzen da:
    ${\begin{aligned}a_{1}&={\tfrac {1}{2}}(x+y)\\g_{1}&={\sqrt {xy}}\end{aligned}}$
* arestian eskuraturiko a$_1$ eta g$_1$ balioen batezbesteko aritmetikoa eta geometrikoa kalkulatu;
* eskuraturiko emaitzekin (a$_2$ eta g$_2$, aurreko pausoa errepikatu behin eta berriz:
    ${\begin{aligned}a_{n+1}&={\tfrac {1}{2}}(a_{n}+g_{n})\\g_{n+1}&={\sqrt {a_{n}g_{n}}}\end{aligned}}$
Bi segida horiek balio berean egiten dute bat, eta balio horrexi deitzen zaio batezbesteko aritmetiko-geometrikoa.
Funtzio transzedentalak ebaluatzeko erabiltzen da, prozesu algoritmiko batez.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q476167
# Batezbesteko herondar

Matematikan, A eta B bi zenbakien He batezbesteko herondarra hau da:
    $H_{e}={\frac {1}{3}}(A+{\sqrt {AB}}+B)\,$
Heron Alexandriakoarengandik jasotzen du izena; eta piramide- edo kono-enborraren bolumena kalkulatzeko erabiltzen da. Bolumena enborraren garaiera bider oinarriak osatzen dituzten bi aurpegi paraleloen azaleren batez besteko herondarra da.
    $V={\frac {h}{3}}(A+{\sqrt {AB}}+B)$
A eta B bi zenbakien batez besteko herondarra haien batez besteko aritmetikoaren eta batez besteko geometrikoaren batez besteko haztatu bat da:
    $H_{e}={\frac {2}{3}}\cdot {\frac {A+B}{2}}+{\frac {1}{3}}\cdot {\sqrt {AB}}\,$

## Ikus, gainera

* Batez bestekoa

## Erreferentziak

* Bullen, P.S.. (2003). Handbook of Means and Their Inequalities. in: Mathematics and Its Applications. (2. argitaraldia) Berlin, New York: Springer Science+Business Media ISBN 978-1-4020-1522-9..
* Eves, Howard Whitley. (1980). Great Moments in Mathematics (Before 1650). Mathematical Association of America ISBN 978-0-88385-310-8..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1187265
# Batezbesteko orokortu

Estatistikan, batezbesteko orokortua batezbestekoak kalkulatzeko formula orokor bat da, kasu berezi moduan batezbesteko aritmetiko sinplea, batezbesteko geometrikoa, batezbesteko koadratikoa eta batezbesteko harmonikoa, batezbesteko pitagoratarrak alegia, biltzen dituena besteak beste. Honela adierazi eta kalkulatzen da, $x_{1},\dots ,x_{n}$ datuetarako:
       $M_{p}(x_{1},\dots ,x_{n})=\left({\frac {1}{n}}\cdot \sum _{i=1}^{n}x_{i}^{p}\right)^{1/p}.$
$p<q$ betetzen bada,
       $M_{p}(x_{1},\dots ,x_{n})\leq M_{q}(x_{1},\dots ,x_{n})$,
eta berdinak izango dira, datu guztiak berdinak direnean bakarrik.
$p$ balio ezberdinak hartuz:
   * $p\rightarrow -\infty$ kasuan, bat dator datu txikienarekin
   * $p=-1\,$ betetzen denean, bat dator batezbesteko harmonikoarekin;
   * $p\rightarrow 0$ denean (p 0rantz doanean), bat dator batezbesteko geometrikoarekin;
   * $p=1\,$ betetzen denean, bat dator batezbesteko aritmetiko sinplearekin;
   * $p=2\,$ denean, bat dator batezbesteko koadratikoarekin;
   * $p\rightarrow \infty$ kasuan, bat dator datu handienarekin.
Horrela, azaldutako batezbesteko guztietan, txikiena batezbesteko harmonikoa da, batezbesteko geometrikoa eta aritmetiko sinplea ondore, eta handiena batezbesteko koadratikoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q855729
# Batezbesteko anomalia

Batezbesteko anomalia iragan den orbita-periodo baten zatikia da, angelu gisa adierazia; elipsearen ardatza baliatuz angelu bat sortzen duen itxurazko planeta bat ere izan daiteke, baldin eta zirkunferentzia baten inguruan mugimendu uniformean badabil aipatutako objektua. Zirkunferentzia honen diametroak elipsearen ardatz nagusiarekin bat etorri behar du. Batez besteko anomalia M letraren bidez adierazten da.
t$_0$ planeta perigeotik igaro zen unea bada, t une bateko batez besteko anomalia hurrena da: $M=n(t-t_{0})$ n batez besteko mugimendua da.

## Adibidea

Marte planetaren kasuan, bere urte siderala 686,98 egun direla jakinik, planeta bere periheliotik igaro eta handik 80 egunera izango duen batez besteko anomalia jakin nahi badugu, hurrena egin behar dugu:
Batez besteko mugimendua (n)=0,524033º/egun eta :$M=n(t-t_{0})$=41º,9226

## Ikus, gainera

* Keplerren ekuazioa
* Zeruko mekanika
* Perigeoa eta perihelioa

## Kanpo estekak

* Informazio gehiago lortzeko esteka (ingelesez)
* Datuak: Q216715
* Estatu Batuetako itsas-behatokia (ingelesez)
# Augustus John

Augustus Edwin John (Tenby, Pembrokeshire, 1878ko urtarrilaren 4a - Fordingbridge, Hampshire, 1961eko urriaren 31) galestar margolari, marrazkilari eta grabatzailea izan zen.
Oso gazterik interesatu zitzaion marrazkia, eta bere belaunaldiko marrazkilari trebeenetakotzat jo zuten. Londresen eta Parisen ikasi zuen eta 1901ean arte irakasle postua hartu zuen Liverpoolgo Unibertsitatean.
1910ean bere lagun James Dickson Innesekin Arenig haranean margotu zuten, Arenig Fawr mendia bereziki. 1910etik 1928ra Martigues hirian etxea izan zuen. 1917ko abenduan gerra-margolari izendatu zuten Kanadako armadan.
XX. mendearen hasieran bere marrazki eta grabatuengatik ezaguna bazen ere, bere lan gehienak erretratuak izan ziren.

## Iruditegia

* Grace Westry 1897
* Augustus John eta Tallulah Bankhead (1929)
* Lawrence of Arabia
* Thomas Hardy
* Biluzia
* Marchesa Casati
* Corner
* Joseph E. Widener
* William Orpen
* Ambrose McEvoy

## Kanpo estekak

* Datuak: Q562540
* Multimedia: Augustus John / Q562540
# Augustus Pablo

Augustus Pablo (1954eko ekainaren 21 – 1999ko maiatzaren 18a) roots reggae eta dub musikaren inguruko musikari eta ekoizlea izan zen. Bere benetako izena Horace Swaby da. Melodika musika instrumentu serio bat bezala erabili zuen lehengo pertsona izan zen.

## Diskografia

* 1970-73 - The Red Sea
* 1973 - This Is Augustus Pablo
* 1975 - Dubbing In A Africa
* 1975 - Ital Dub
* 1975 - Thriller
* 1976 - King Tubby Meets Rockers Uptown
* 1977 - East Of The River Nile
* 1979 - Africa Must Be Free by 1983 Dub (with Hugh Mundell)
* 1980 - Eastman Dub
* 1980 - Rockers Meets King Tubby In A Fire House
* 1982 - Earth Rightful Ruler
* 1982 - Rockers Meets King Tubby in a Fire House
* 1986 - Rising Sun
* 1987 - Rockers Come East
* 1988 - Augustus Pablo Presents Eastman Dub (with Tetrack)
* 1990 - Blowing with the Wind
* 1990 - Ragamuffin Dub (with Junior Delgado)
* 1991 - One Step Dub (with Junior Delgado)
* 1991 - Live in Tokyo
* 1993 - Dub Store 90s
* 1993 - Hertical Chant
* 1999 - Valley of Jehosophat
* 2001 - Dubbing with the Don

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) officialaugustuspablomusic.com Webgune ofiziala
* (Ingelesez) elrockers.org Fan webgunea
* Datuak: Q467250
# Augustusburg

Augustusburg Alemaniako hiri-udalerri bat da, Saxonia estatuan. Azken zentsuaren arabera 4.495 biztanle zituen, 23,38 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q71090
* Multimedia: Augustusburg / Q71090
# Augustów

Augustów ( (Audio·info)) Poloniako Podlasiako voivoderriko hiri-udalerri bat da, Augustów barrutian kokatuta. 80,9 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 30.373 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q464763
* Multimedia: Augustów / Q464763
ieaPodlasiako voivoderriko udalerriak :
# Augustus FitzRoy (Graftongo III. dukea)

Augustus Henry FitzRoy, Graftongo III. dukea (Londres, Suffolk, 1735eko irailaren 28a - Euston, Suffolk, 1811ko martxoaren 14a) ingeles politikaria izan zen. Britainia Handiko lehen ministroa izan zen 1768tik 1770era.
1756an Parlamentuan sartu zen. Hala ere, urte batean Graftongo duke titulua jaso zuen bere aitona hil zenean, eta Lorden Ganberan sartu zen. Newcastleko dukearekin elkartu zen Buteko kondearen aurka.
1765ean gobernuan sartu zen eta 1768an lehen ministro izendatu zuten. Frantziari Korsika anexionatzen uzteagatik jaso zituen kritikek dimisioa ematera behartu zuten 1770ean.
Geroago, Cambridgeko Unibertsitateko kantziler eta Zigilu Pribatuko Lord izan zen.
* Datuak: Q312583
* Multimedia: Augustus FitzRoy, 3rd Duke of Grafton / Q312583
# Augustus Pugin

Augustus Welby Northmore Pugin (Bloomsbury, Londres, 1812ko martxoaren 1a - Ramsgate, Kent, 1852ko irailaren 14a) ingeles arkitekto, diseinatzaile, artista eta kritikaria izan zen. Estilo neogotikoan aitzindaria izan zen. Bere lan nagusia Westminster jauregiaren barnealdearen diseinua eta dorrea Big Benekin izan zen.
Auguste Pugin marrazkilari frantziarraren eta Catherine Welby ingelesaren semea izan zen. Bere aitarekin marrazten ikasi zuen. Gaztetan katolizismora bihurtu zen. Estilo neogotikoari buruzko tratatu teorikoak idatzi zituen eta eliza ugari diseinatu zituen Ingalaterran, eta batzuk Irlandan eta Australian.

## Iruditegia

* The Grange, Ramsgate, Kent, Puginen etxea
* St. Chad Katedrala, Birmingham
* St Giles Eliza katolikoa
* Teilak (c.1845–51)
* Puginen hilobia, St Augustin eliza, Ramsgate
* Westminster jauregia
* St Francis Xavier eluza, Berrima, Hegoaldeko Gales Berria
* "Big Ben"
* St. Aidan katedrala, Enniscorthy, Wexford

## Kanpo estekak

* Datuak: Q313288
* Multimedia: Augustus Welby Northmore Pugin / Q313288
# Augustów landa-udalerria

Augustów ( (Audio·info)) Poloniako Podlasiako voivoderriko landa-udalerri bat da, Augustów barrutian kokatuta. 266,61 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 6.834 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q615326
* Multimedia: Gmina Augustów / Q615326
ieaPodlasiako voivoderriko udalerriak :
# Augustóweko ubidea

Augustóweko ubidea (polonieraz: Kanał Augustowski, 'kanaU-aUgus'tofski ahoskatua; bielorrusieraz: Аўгустоўскі канал) Batzarreko Poloniak XIX. mendean eraikitako mugaz gaindiko ubidea da, Poloniako ipar-ekialdeko Podlasiako voivoderria eta Bielorrusiako ipar-mendebaldeko Hrodnako oblasta (garai hartan, Poloniako Augustóweko voivoderria) lotzen dituena. Kanala eraiki zenetik, adituek teknologia-miraritzat hartu zuten, bere erakargarritasun estetikoari laguntzen zioten uhate ugariei esker.
Erdialdeko Europako lehen ubidea izan zen, bi ibai nagusien arteko lotura zuzena eman zuena: Vistula ibaia Biebrza ibaiaren bidez - Narew ibaiaren ibaiadarra dena, eta Niemen ibaia bere ibaiadarren bidez-, Czarna Hańcza ibaia, eta Itsaso Beltzarekiko lotura bat zuen hegoaldean, Oginski ubidea, Daugava ibaia, Berezina eta Dnieper ibaia zeharkatuz. Glaziazio-ondoko kanalaren sakonune bat erabiltzen du, Augustóweko aintzira-katea eta Biebrza, Netta, Czarna Hańcza eta Niemen ibai-haranak osatzen dituena. Horri esker, kanala ingurune naturalaren inguruko elementuekin ezin hobeto integratu ahal izan zen.
Augustóweko ubidea eraikitzeko arrazoiak politikoak eta ekonomikoak izan ziren. 1821ean, Prusiako Erresumak, Errusiar Inperioko merkantziak bere lurraldetik igarotzeko aduana-eskubide oso altuak sartu zituen, merkatarientzat Vistula ibaian zehar Baltikoko itsas-portuetara iristea zailtzen zutenak. 1822an, Errusiar Inperioak Batzarreko Poloniari aduana arloan merkataritza-autonomia eman zion. 1823-1839 urteetan, Prusiako lurraldetik igarotzen zen ibai-bide bat eraiki zuten, Windawski ubidearen bidez, Batzarreko Poloniaren erdialdea egungo Letonian dagoen Ventspilseko itsas-portu baltikoarekin lotzeko asmoz. 1830-1831ko Azaroko Altxamenduak Errusiaren aurka eragindako istiluen eta Prusiarekin egindako merkataritza akordioen berrikuspenaren ondorioz helburua bertan behera utzi zen.
Augustóweko ubidearen zati amaituak tokiko garrantzia zuen eta barneko bide nabigagarria izaten jarraitu zuen, itsas garraio komertzialerako eta egurra Vistula eta Niemen ibaietara eta ibaietatik garraiatzeko erabiltzen zutena, eskualdeko trenbide-sareak zaharkitu zuen arte.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) von Treitschke, Heinrich. (1916). Treitschke's History of Germany in the Nineteenth Century. New York: McBride Nast & Company, 497 or..
* ↑ (Ingelesez) Cohn, Gustav. (1895). The Science of Finance. Chicago: University of Chicago Press, 397 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q770907
* Multimedia: Augustów Canal / Q770907
# Banku txar

Banku txarra beste banku batek dauzkan zalantzazko eta arrisku handiko aktiboak (gehiegizko balorazioa dutenak edo likidezia eskasa dutenak) eskuratu eta kudeatzen dituen finantza erakunde bat da, gehienetan estatu baten diru laguntzaz eratu eta kudeatutakoa. Bere helburua banku batean dauden aktibo toxiko horiek isolatu eta baztertzea da, bankuak izan dezakeen porrot arriskuari eta honek finantza sistema osoan ekar dezakeen ondorio global edo sistemiko kaltegarriei aurre egiteko. Historian zehar, banku txarrak maiz eratu badira ere, terminoa maiz erabili zen XXI. mendeko Atzerakada Handian, orduko finantza krisiaren irtenbide moduan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q798630
# Banloc

Banloc Errumaniako udalerri bat da, Timiș konderrian. 2.821 biztanle ditu, 125 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Banloc $^{(en)}$ Ofsenița $^{(en)}$ Partoș $^{(en)}$ Soca

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q806854
* Multimedia: Banloc, Timiș / Q806854
# Banlieue

Frantzian, banlieue (bɑ̃ljø ahoskatua) hiri handien aldiri bat da. Banlieue hauek barruti administratibotan banaturik daude baina berez ez dira hiriaren barnean. Adibidez, Parisko Metropoliaren biztanleriaren %80a Paristik at bizi da. Aldiri hauek klase askotakoak izan daitezke: Versailles, Le Vésinet, Maisons-Laffitte edo Neuilly-sur-Seine goi mailako klasekoak dira; Clichy-sous-Bois, Bondy edo Corbeil-Essonnes, berriz, langile-klasekoak. 1970eko hamarkadatik aurrera, banlieue hitza HLMren baliokide bilakatu da, etorkinen auzoak txirotasun-tranpa bilakaturik.

## Erreferentziak

* ↑ Lepoutre, David. (1997). Coeur de banlieue: codes, rites, et langages. Odile Jacob.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1940624
# Bann (Alemania)

Bann Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Kaiserslautern (barrutia)|Kaiserslautern]] barrutian. 2014an 2.176 biztanle zituen 12,94 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q631166
* Multimedia: Bann (Pfalz) / Q631166
# Bankuen jauregia

Bankuen jauregia, italieraz Palazzo dei Banchi, Italiako Bolonia hirian dagoen jauregi bat da, Piazza Maggioren.
1412 eta 1568 artean eraiki zen.
* Datuak: Q1478440
* Multimedia: Palazzo dei Banchi (Bologna) / Q1478440
# Bankura barrutia

Bankura barrutia Indiako barruti bat da, Medinipur dibisioan, Mendebaldeko Bengala estatuan. 3.596.674 biztanle ditu 6.882 kilometro koadrotan.

## Mugakideak

Honako barrutiekin egiten du muga:
Purulia barrutia Paschim Bardhaman district $^{(en)}$ Purba Bardhaman district $^{(en)}$ Jhargram district $^{(en)}$ Paschim Medinipur barrutia Hooghly barrutia

## Ikus, gainera

* Mendebaldeko Bengala

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2088458
* Multimedia: Bankura district / Q2088458
# Banlieue 13

Banlieue 13 edo B13 (euskara 13 Barrutia), 2004ko Pierre Morel frantziarrak zuzendutako ekintza film bat da. David Belle, Cyril Raffaelli, Tony D'Amario, Dany Verissimo eta Bibi Naceri aktoreek antzeztu zuten.
Banlieue 13 : Ultimatum (2009) jarraipena eta Brick Mansions (2014, Adreilu Etxaldeak) berregokitzapena ditu.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
2013, Paris. Hirietako ghettoak harresiez inguratuak daude. Haien barnean ez dago ez arau, ez eskubide, ez legerik, gaizkile kale taldeak jaun eta jabe baidira. Damien (Cyril Raffaelli) poliziaren elite unitetateko kidea, arte borroketan aditua da, infiltrazio tekniketaz gain. Honela bada, bere ibilbide profesionaleko misioarik arriskutsuenaren ardura jasoko du: 13 Barrutiko talde boteretsuenak suntsipen masiboko arma ahaltsu bat lapurtzea lortu du, eta Damien Parisko eremu arriskutsuenean infiltratu beharko da, arma hori suntsitu eta mehatxua desegiteko.

## Aktoreak

* David Belle: Leïto
* Cyril Raffaelli: Damien Tomaso
* Tony D'Amario as K2
* Dany Verissimo: Lola
* Larbi Naceri: Taha (edota Bibi Naceri)
* François Chattot: Krüger
* Nicolas Woirion: Corsini
* Patrick Olivier: Kolonela
* Samir Guesmi: Jamel
* Jeff Rudom: Yeti

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q70069
# Banlieue 13 : Ultimatum

Banlieue 13 : Ultimatum (euskaraz 13 Barrutia: Ultimatuma), 2009ko Patrick Alessandrin frantziarrak zuzendutako ekintza film bat da. Cyril Raffaelli, David Belle, Philippe Torreton, Daniel Duval eta Élodie Yung aktoreek antzeztu zuten. Luc Bessonek ekoitzi zuen.
District 13 (2004) filmaren jarraipena da eta Brick Mansions (2014) berregokitzapena uzan zuen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
2010. urtea, Parisko auzuneetan gaizkile taldeak eta kaosa nagusi dira. Leïto (David Belle) poliziaren agentea misio zail ta arriskutsu bat argitzeko helburuz talde horietako talde arriskutsu eta gogorrenean infiltratu beharko da.

## Aktoreak

* David Belle: Leïto
* Cyril Raffaelli: Damien Tomaso
* Philippe Torreton: Frantziako presidentea
* Daniel Duval: Walter Gassman
* Élodie Yung: Tao, Asiar gaizkile taldearen burua
* MC Jean Gab'1: Molko, African gaizkile taldearen burua
* Fabrice Feltzinger: Montana Txiki, Ijito haizkile taldearen burua
* James Deano: Karl, Skinhead gaizkile taldearen burua
* La Fouine: Ali-K, Arabiar gaizkile taldearen burua
* Pierre-Marie Mosconi: Roland
* Sophie Ducasse: Sonya
* Jean-François Lénogue: Jeff
* Lannick Gautry: Lagun moloia
* Lise Lamétrie: Idazkari mutua
* Emilien De Falco: Polizia ofiziala (krediturik gabe)

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q1144055