OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Kari Vogt

Kari Vogt (Oslo, 1939ko apirilaren 3a – 2024ko irailaren 19a) norvegiar historialaria izan zen, ikasketa erlijiosoen arloa landu zuena. Islama eta kristautasun koptoa aztertu zituen eta hainbat liburu argitaratu zituen.

## Bizitza

Kari Vogt Oslon jaio zen 1939an. Erik Theodor Vogt medikuaren eta Bodil Therese Tandberg psikologoaren alaba eta Hans Vogt hizkuntzalariaren eta Vebjørn Tandberg ingeniariaren iloba zen.
1965ean ikasketa erlijiosoetan graduatu zen Osloko Unibertsitatean, Urmenneskeskikkelsen i de manikeiske Thomas-salmene tesia defendatuz. Parisen ere ikasi zuen. 1967az geroztik, Osloko Unibertsitatean lan egin zuen.
Norvegiako Literatura eta Adierazpen Askatasunaren Akademiako kide eta PEN Internationaleko Norvegiako adarreko kontseilari izan zen.
1996an Fritt Ord Ohorezko Saria irabazi zuen, eta 2006an Osloko Unibertsitatearen ikerketen zabalkunderako saria.
2024ko irailaren 19an hil zen, 85 urte zituela.

## Lanak

* Den skjulte tradisjon : skapende kvinner i kulturhistorien (1983)
* Islams hus (1993)
* Kommet for å bli (1995)
* Reise i Iran (1997)
* Islam på norsk (2000)
* Bruddet (2002)
* Religionsleksikon (Per Kværnerekin batera, 2002)
* Islam (2004)
* Hva er islam? (2007)

## Erreferentziak

* 1 2 3 (Norvegieraz [bokmål]) Kværne, Per. Helle, Knut ed. «Kari Vogt» Norsk biografisk leksikon (Oslo: Kunnskapsforlaget) 2024-09-24 (Noiz kontsultatua: 2024-09-28).
* ↑ (Norvegieraz [bokmål]) Godal, Anne Marit. «Kari Vogt» Store norske leksikon (Oslo: Norsk nettleksikon).
* ↑ (Norvegieraz [bokmål]) «Fritt Ords Honnør 1996. Kari Vogt» Fritt Ord (Noiz kontsultatua: 2024-09-28).
* ↑ (Norvegieraz [bokmål]) «Kari Vogt holder foredrag i Katolsk Forum» Vår Frue Kirke, Ålesund 2014-03-13 (Noiz kontsultatua: 2024-09-28).
* ↑ (Norvegieraz [bokmål]) Lofstad, Ralf. «Kari Vogt er død» Dagbladet 2024-09-24 (Noiz kontsultatua: 2024-09-28).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12716031
# Kari Wahlgren

Kari K. Wahlgren (Hoisington, Kansas, 1977ko uztailaren 13a), Estatu Batuetako ahots-aktorea da.

## Filmografia hautatua

* Aliens in the Attic – Razor (ahotsa)
* Bolt – Mindy (ahotsa)
* Dead Space: Aftermath Rin
* Galerians: Rion – Lilia (ahotsa)
* Tinker Bell and the Pixie Hollow Games – Ivy (ahotsa)
* Tangled – Queen (ahotsa)
* Tangled Ever After- Queen (ahotsa)
* Wizards of Waverly Place - Helen (2 atal)
* Virtuality – Jean (ahotsa)
* Datuak: Q272919
* Multimedia: Kari Wahlgren / Q272919
# Kariatide

Kariatidea (grezieraz Καρυάτις, pluralean Καρυάτιδες) zizelkaturiko emakume irudi bat da, zutabe edo pilastra funtzioa duena, bere buruak eusten duen taulamendu batekin. Adibiderik ohikoena, Atenasko Akropoliko eraikinetako bat den Erekteioneko Kariatideen Tribuna da.
Bere izena, Lakoniako Karia (Καρυές) hiriko biztanleak esan nahi duena, esaten zenez, hiri hau pertsiarren aliatua zenez Mediar Gerretan, bertako biztanleak gainontzeko greziarrek hil zituzten, eta hauen emazteak, esklabu bihurtu izanagatik dator, eta zamarik handienak eramatera zigortuak. Emakume horiek zizelkatzen dira, zutabe tipikoki greziarrak beharrean, betierekotasun osoan, tenpluaren pisua eustera zigortuta egon daitezen.
1550ean, Jean Goujonek (Henrike II.a Frantziakoa erregearen arkitekto eta eskulturgilea), Louvren kariatide batzuk zizelkatu zituen, musikarien plataforma esuten dutenak goardia suitzarren gelan (gaur egun Kariatideena deitua). Goujonek, Erekteioneko kariatideak, soilik idazkunen bidez ezagutu zituen, eta ez zituen sekula jatorrizkoak ikusi.
Gregeria deritzon literatura generoaren sortzailea izan zen Ramón Gómez de la Serna idazle espainiarrak, Argentinako hiriburua den Buenos Airesen zenbait urtez bizi izan zena, bere heriotzerako "hiriko kariatide guztiek negar egitea" nahi zuela esan zuen.
Antzinatean irudi hieratikoa, kariatidearen irudia, XIX. mendean zehar, biziki lizuna bihurtu zen, jantzi estuagoekin, postura iradokitzaileagoekin, etab... Wallace iturria da adibide bat.

## Ikus, gainera

* Atlante (gizonezko kariatidea)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q208120
* Multimedia: Caryatids / Q208120
# Kariba (aintzira)

    Artikulu hau Afrikako aintzirari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Kariba».
Kariba munduko aintzira artifizial eta erreserba handiena da. Zambezi ibaian dago kokatuta, ibaiaren sorburuaren eta bukaeraren arteko erdibidean, Indiako ozeanotik 1300 km-ra ibaian gora, Zimbabweren eta Zambiaren arteko mugan. 1958tik 1963ra bitartean bete zen urez, Kariba presari esker.

## Historia

Zimbabweko Kariba herria, presan lanean ari ziren langileentzat sortu zen. Mlibizi herrian (Zimbabwe) eta Siavonga eta Sinazongwe herrietan (Zambia), aldiz, biztanle kopurua nabarmen handitu da, urperatutako lurretatik heldu den jendearengatik.

## Geografia

Kariba aintzirak Zimbabweren eta Zambiaren arteko muga osatzen du. 220 kilometro luze da, eta 40 kilometro zabal. 5.580 km²-ko azalera dauka, eta 185 km³ ur biltzeko edukiera.

## Fauna

Urtegia urez bete zen heinean deskonposatzen ari zen materia organiko ugari askatu zen eta gaur egun arrain espezie ugari kopuru handitan agertzen dira. Sardina itxurako kapenta arrainak sartu zituzten Tanganyika aintziratik ekarrita. Gaur egun arrantza jarduera handia dago urtegiaren ertzetako herrietan.
Ugaztunei dagokionez Nilotar krokodiloak eta hipopotamoak daude aintzirako uretan eta elefanteak, lehoiak, gepardoak, lehoinabarrak, bufaloak eta beste hainbat animalia inguratzen dira ertzera ura edatera.
Arrano arrantzaleak eta ubarroiak ere ugari ikusten dira.

## Iruditegia

* Kariba aintzira.
* Arrantzaleak aintziran.
* Aintzira ertzean hondartzak daude.
* Aintzira ilunabarrean.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. 60. araua: Aintzirak. .

## Ikus, gainera

* Afrikako Aintzira Handiak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1047206
* Multimedia: Lake Kariba / Q1047206
# Kari Alberdi

Kari Alberdi (Azkoitia, Gipuzkoa, 1996) komunikazio zientifikoko aditugaia da.

## Biografia

Kimika ikasi ondoren, komunikazio zientifikoko aditua izateko ikasketak egiten dihardu, Euskal Herriko Unibertsitatearen eta Nafarroako Unibertsitate Publikoaren artekoa, eta horren barruan sare sozialak ikasgaia du. Karik sare sozialekin lotura estua duen irakasgai baterako proiektu berezi bat abiatu du. Zientziaren kontzeptuak euskal musikariek egindako abestien bidez hasi da azaltzen Twitterren eta Instagramen. Euskal kantuetako letrak oinarrian hartuta, zientzia azaltzeko ariketa abiatu du twitter sare sozialean.
Gozamenaren paradisua eta plazeraren infernua obraren egilea ere bada Xabier Barquerorekin batera

## Erreferentziak

* ↑ «Kari Alberdi: "Uste nuena baino askoz ere abesti gehiagotan erabiltzen dira zientziako kontzeptuak" - Azkoitia» Maxixatzen.eus (Noiz kontsultatua: 2021-02-04).
* ↑ «Gozamenaren paradisua eta plazeraren infernua - Azpeitia» uztarria.eus (Noiz kontsultatua: 2021-02-04).

## Kanpo estekak

Euskadi Irratiko faktoria saioan zientzia azaltzeko sortu dituen ariketak azaltzen. 2021
* Datuak: Q105298853
# Kariba (argipena)

Kariba hitzak honako adierak ditu:
* Kariba (Zimbabwe)
* Kariba Lakua
* Kariba (barrutia)
# Konya

Konya (turkieraz ˈkoɲ.ja ahoskatua) Turkiako hiri bat da, Erdialdeko Anatolian dagoena, Konya probintziako hiriburua. 2008. urtean 967.055 biztanle zeuden.
Historian hainbat izen izan ditu: Koniah, Konieh, Konia, Qunia eta Ikonium (grezieraz: Ἰκόνιον). Euskaraz Ikonio zuen izena.
Bibliako Itun Berriaren arabera, Paulo Tartsokoa Konya hirira joan zen. Katolikoen tradizioan Santa Teklaren jaioterria ere bada Konya hiria.

## Historia

1097-1243 bitartean Rûmgo Sultanerriko hiriburua izan zen Konya, Seljuk dinastiaren aroan, gurutzadek hara bultzatuta. Izan ere, Godofredo Bouillongoa gurutzatuak hiria hartu zuen 1097. urteko abuztuan, eta Frederiko I.a Germaniako Erromatar Inperio Santukoa Bizargorriak 1190. urteko maiatzean.
1205-1239 bitartean izan zuen Konyak garapen-maila eta eragin gehiena, bertako sultanek Anatolia osoa, Armenia, Krimea eta Erdialdeko Ekialdearen zati bat euren menpe zutenean. 1212. urtean Mongolen Inperioarengandik ihes zihoazenak hartu zituen Konya herriak, Persiatik ihesi. Edonola ere, mongolek Konya 1243. urtean hartu zuten, eta Möngke ipini zuten agintari.
Rûmeko Sultanerriaren amaieran, Konya emirerri bihurtu zuten 1307. urtean; 1322. urtean Karamanidek eskuratu zuten, eta euren menpe egon zen harik eta 1420. urtean Otomandar Inperioaren esku jausi arte: 1453. urtean Konya Karamanid probintziako hiriburu izendatu zuten otomandarrek.
Meskita ospetsuak daude Konyan, besteak beste Saladin eta Selim II.a sultanek eraikitakoak. Turkian, erlijio-gune garrantzitsua da Konya.

## Klima

Datu klimatikoak (Konya) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 4.6 | 6.7 | 12.0 | 17.4 | 22.3 | 26.9 | 30.3 | 30.3 | 26.3 | 20.0 | 12.5 | 6.2 | 18 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | -4.1 | -3.5 | -0.1 | 4.5 | 8.6 | 13.0 | 16.3 | 15.9 | 11.4 | 6.3 | 0.7 | -2.4 | 5.6 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 34.7 | 24.5 | 25.9 | 38.9 | 41.1 | 20.9 | 8.9 | 7.4 | 13.6 | 33.4 | 37.8 | 43.2 | 330.3 |
| Euri egunak (≥ 1 mm) | 5 | 6 | 5 | 6 | 7 | 5 | 1 | 2 | 2 | 5 | 5 | 7 | 56 |
| Eguzki orduak | 96.1 | 126 | 189.1 | 207 | 266.6 | 312 | 347.2 | 341 | 288 | 220.1 | 150 | 93 | 2636.1 |
| Hezetasuna (%) | 76 | 72 | 62 | 55 | 53 | 48 | 41 | 39 | 47 | 58 | 70 | 78 | 58.3 |
| Iturria (1): Devlet Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü ||||||||||||||
| Iturria (2): Hong Kong Observatory ||||||||||||||

## Erreferentziak

* 1 2 Euskaltzaindia. Anatoliako eta Hego Kaukasoko toponimia. .
* ↑ meteor.gov.tr
* ↑ www.hko.gov.hk

## Kanpo estekak

* Argazkiak
* Datuak: Q79857
* Multimedia: Konya / Q79857
# Konya probintzia

Konya probintzia Turkiako 81 probintzietako bat da. Bere hiruburua Konya da. 40.824 km²ko azalera du eta bertan 2.412.104 biztanle bizi dira.

### Barrutiak

Probintziaren barnean 33 barruti daude:
| Ahırlı Akören Akşehir Altınekin Beyşehir Bozkır Çeltik Cihanbeyli Çumra Derbent Derebucak Doğanhisar Emirgazi Ereğli Güneysınır Hadım | Halkapınar Hüyük Ilgın Kadınhanı Karapınar Karatay Konya Kulu Meram Sarayönü Selçuklu Seydişehir Taşkent Tuzlukçu Yalıhüyük Yeniceoba Yunak |
Txantiloi:Konya barruti aurkibidea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q81551
* Multimedia: Konya Province / Q81551
# Konyaspor

Konyaspor Turkiako futbol taldea da, Konya hirikoa.

## Historia

Taldea 1922an sortu zen Konya Gençlerbirliği izenarekin baina 1981an berregituratu egin zen gur egungo taldea osatuz.
1988an bigarren mailako txapelduna izan zen eta lehen aldiz Superligara igo zen. Bost urte egin zituen bertan. 1993an Kopako finalerdietara ere iritsi zen baina txapeldun izango zen Beşiktaşek kanporatu zuen. Hurrengo hamar urteak bigarren mailan egin ondoren 2003an itzuli zen lehen mailara eta sei urte egin zituen bertan. Ordutik aurrera igo eta jeitsi ibili da baina emaitzari onena 2016an lortu zuen, hirugarrena izan baitzen.
2017an Kopa irabazi zuen penalti jaurtiketak baliatuta.

## Palmaresa
### Turkian: 7

* Turkiako Liga (0): hirugarrena 2016an
* Turkiako Kopa (1): 2017.
* Turkiako Superkopa (1): 2017.
* TSYD Kopa (5): 1988, 1999, 2000, 2001, 2002

## Kanpo estekak

* (Turkieraz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q513840
* Multimedia: Konyaspor / Q513840
# Konye-Urgench

Konye-Urgench edo Kunya-Urgench (turkmeneraz: Köneürgenç; errusieraz: Куня Ургенч, translit.: Kunya Urgench; persieraz: کهنه گرگانج‎, Kuhna Gurgānj) Turkmenistango hiri bat da, herrialdearen iparraldean dagoena.
Avizena mediku handia eta Al-Biruni zientzialari entziklopedista X. mendearen amaieran bizi izan ziren bertan. 1220an Gengis Khanen mongolek hiria suntsitu zuten, ondoren abandonatua izan zen Amu Daria ibaiaren ibilguaren aldaketa baten ondorioz, Urgench modernoa handik 150 kilometro ingurura berreraiki zen, egungo Uzbekistanen.
Bertako biztanleek hiria utzi zuten 1700eko hamarkadan kokaleku berri bat garatzeko, eta Konye-Urgenchek, ordutik, bere horretan jarraitu du. 2005ean, UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zituen Konye-Urgenchko hondakinak.

## Klima

Datu klimatikoak (Kunya-Urgench) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 0.2 | 2.7 | 10.4 | 20.7 | 28.5 | 33.4 | 35.2 | 32.6 | 26.9 | 17.9 | 10.1 | 3.1 | 18.5 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | -4.0 | -2.3 | 4.8 | 14.1 | 21.3 | 25.9 | 27.9 | 25.3 | 19.3 | 11.1 | 5.0 | 0.1 | 12.4 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | -8.0 | -7.1 | -0.5 | 7.7 | 14.2 | 18.4 | 20.7 | 18.0 | 11.7 | 4.4 | 0.0 | -2.8 | 6.4 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 9 | 8 | 17 | 19 | 13 | 4 | 3 | 2 | 3 | 9 | 10 | 12 | 109 |
| Iturria: Climate-data.org ||||||||||||||

## Erreferentziak

* ↑ Climate data: Konye Urgench
* Datuak: Q48472
* Multimedia: Kunya Urgench / Q48472
# Kontzilio

Kontzilioa (latinez concilium, "kontseilua"), sinodoa (grezieraz σύνοδος, synodos, "batzarra") edo elizbatzarra kristau-elizgizon eta beste erlijio-ordezkariren batzarra da, doktrinari buruz eztabaidatu eta erabakiak hartzeko biltzen dena.
Bost kontzilio mota daude, bi kategoria nagusitan banatuak:
* Kontzilio ekumenikoak edo orokorrak: Elizaren apezpiku guztiek parte hartzen duten biltzarra
* Kontzilio partikularrak: apezpiku batzuk baizik parte hartzen ez dutenak. Hauek lau motakoak izan daitezke:
** Nazio kontzilioak edo osokoak: estatu/nazio bateko apezpikuek osatua
** Eskualdeko kontzilioak (hauek ere osokoak): eskualde eklesiastiko bateko probintzietako apezpikuek osatua
** Probintziako kontzilioak: probintzia eklesiastiko bateko apezpikuek osatua, metropolitar apezpiku batek deitua
** Elizbarrutiko sinodoa: apezpiku batek deitua

## Ikus, gainera

* Toledoko kontzilioak

## Kanpo-estekak

* Datuak: Q10551516
* Multimedia: Christian councils / Q10551516
# Kontzilio Demokratiko Iraultzailea

Kontzilio Demokratiko Iraultzailea (frantzesez: Conseil Démocratique Révolutionnaire edo CDR) FROLINATen barne zatiketa bat izan zen. Ahmat Acylek sortu zuen eta beranduago Acheikh ibn Oumarren zuzendaritza izan zuen. Sumendi Armadarekin alderatuz Sumendi Armada Berria izena ematen zitzaion.
Toyoten gerran Libiarekin batera lerrokatu zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5255813
# Konurbazio

Konurbazioa hiri handiak eta bestelako biztanleria-nukleoak biltzen dituen eremu geografikoa da. Hiri nagusi bateko eraginetik hedatzen den metropoli eremuan ez bezala, konurbazioa zentrorik gabeko eremua da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q245260
# Konversation

Konversation KDE mahaigainarentzako IRC bezeroa da. Konversation software librea da eta GPL lizentziarekin banatzen da.

## Ikus, gainera

* Internet Relay Chat

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Konversation proiektuaren orria.
* Datuak: Q379066
* Multimedia: Konversation / Q379066
# Konyaita

Konyaita sulfato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Konyaita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Na2Mg(SO4)2 * 5H2O}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Konyaite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Aloe juddii

Aloe juddii Aloe generoko landare loreduna da, Xanthorrhoeaceae familiakoa.

## Ikus, gainera

* Aloe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q29764
* Multimedia: Aloiampelos juddii / Q29764
* Espezieak: Aloiampelos juddii
# Aloe khamiesensis

Aloe khamiesensis Aloe generoko landare loreduna da, Xanthorrhoeaceae familiakoa.

## Ikus, gainera

* Aloe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q143287
* Multimedia: Aloe khamiesensis / Q143287
* Espezieak: Aloe khamiesensis
# Aloe kilifiensis

Aloe kilifiensis Aloe generoko landare loreduna da, Xanthorrhoeaceae familiakoa.

## Ikus, gainera

* Aloe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q310682
# Aloe marlothii

Aloe marlothii Aloe generoko landare loreduna da, Xanthorrhoeaceae familiakoa.

## Ikus, gainera

* Aloe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q138252
* Multimedia: Aloe marlothii / Q138252
* Espezieak: Aloe marlothii
# Aloe inyangensis

Aloe inyangensis Aloe generoko landare loreduna da, Xanthorrhoeaceae familiakoa.

## Ikus, gainera

* Aloe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q143248
* Multimedia: Aloe inyangensis / Q143248
* Espezieak: Aloe inyangensis
# Aloe jawiyon

Aloe jawiyon Aloe generoko landare loreduna da, Xanthorrhoeaceae familiakoa.

## Ikus, gainera

* Aloe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q24326
# Aloe jucunda

Aloe jucunda Aloe generoko landare loreduna da, Xanthorrhoeaceae familiakoa.

## Ikus, gainera

* Aloe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2650036
* Multimedia: Aloe jucunda / Q2650036
* Espezieak: Aloe jucunda
# Aloe maculata

Aloe maculata Aloe generoko landare loreduna da, Xanthorrhoeaceae familiakoa.

## Ikus, gainera

* Aloe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q135018
* Multimedia: Aloe maculata / Q135018
* Espezieak: Aloe maculata
# Aloe namibensis

Aloe namibensis Aloe generoko landare loreduna da, Xanthorrhoeaceae familiakoa.

## Ikus, gainera

* Aloe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q143308
# Aloe nyeriensis

Aloe nyeriensis Aloe generoko landare loreduna da, Xanthorrhoeaceae familiakoa.

## Ikus, gainera

* Aloe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q145485
* Multimedia: Aloe nyeriensis / Q145485
* Espezieak: Aloe nyeriensis
# Kapellendorf

Kapellendorf Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan dago, [[Weimarer Land (barrutia)|Weimarer Land]] barrutian. 2014an 402 biztanle zituen 5,36 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q566043
* Multimedia: Kapellendorf / Q566043
# Kapera

Kapera aldare bakarreko otoitz leku mota bat da, independentea izan daitekeena edo eraikin nagusi baten zati izan daitekeena.
Horrela, kapera izenarekin eraikin eta instituzio ezberdinak biltzen dira:
Alde batetik, elizatan aurkitzen diren departamendu ezberdinak, aldare nagusiaz apartekoak. Kapera hauek, oro har, deanbulatorioa eta gurutzaduraren arteko muturrean dago, gainera, basilika oinplanoko ohiko elizan alboko nabeek eskaintzen duten espazioa hartuz, sarrera independenteko gela txikiak bezala ere egon daitezkeen arren. Historikoki, kaperak, izen ezberdinekin eta patronimikoekin bataiatuak izan dira, bereziki santuenak eta Mariaren gurtzatik datozen izenekin. Kaperara, nagusiki, gizarte bateko gremioetako partaideak joaten dira otoitz egitera.
Kapera, funtsean, erretaula, aldarea eta zutabe txikiekin osatua dago, sabaia sekula ez da kupula edo ganga batean amaitzen, tamaina handiagoko kaperetan, amaiera hori badagoen arren, bere omenez kapera eraiki den santu patroiaren irudia, pertsona garrantzitsuren bat lurperatua izan den erdiko hilobi bat eta bertara otoitz egitera doazen fededunentzako aulki gutxi batzuk. Kaperak, Katedral Handia edo Basilikaren alaba txikiak bezala agertzen dira.
Historiara pasa diren kaperak existitzen dira, euren barnean, mirari ugari gertatu direla uste baita.

## Kapera motak

* Hil kapera: pertsonaiaren baten hileta elizkizuna egiteko altxatzen den tumulu antzeko bat.
* Kapera nagusia: Presbiterioa eta aldare nagusia aurkitzen diren elizaren zati nagusia.
* Errege kapera: Euren zerbitzua, errege jauregi batean eta honekin lotutako eraikinetan ematen duten apaiz taldea.

## Ikus, gainera

* Otoiztegia
* Sainte-Chapelle (Paris)
* Kapera Sixtinoa (Vatikanoa)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q108325
* Multimedia: Chapels / Q108325
# Kapera Palatinoa (Palermo)

Kapera Palatinoa (italieraz: 'Cappella Palatina') errege normandiarrek Palermon (Sizilia) zuten kapera zen. Palazzo dei Normanniren beheko solairuaren erdialdean dago. 1140 urtearen inguruan eraiki zen, arabo-normandiar bizantziar estiloko gailurretariko bat izanik. 2015eko ekainan, kapera, Arabo-normandiar Palermo eta Cefalú eta Monrealeko katedralak multzoaren barruan, Gizateriaren Ondarea izendatu zuen UNESCOk.

## Historia

1132an, Roger II.a Siziliakoa kapera enkargatzea agindu zuen. 1080. urte inguruan eraikitako aurreko kaperaren (gaur egun kripta) ordezkoa izan zen. Bere eraikuntzak zortzi urte behar izan zituen eta beste batzuk mosaikoekin eta artelanekin dekoratzeko. Petri apostoluari eskainitako santutegiak basilikako kupula du. Bizantziar arkitekturan ohikoak diren hiru abside ditu eta sei arku zorrotz (hiru erdiko nabearen alde banatan), birziklatutako zutabe klasikoen gainean.

## Iruditegia

* Kapera kanpotik ikusita.
* Barruko ikuspegia.
* Barruko ikuspegia argiztuta.
* Pantokrator.
* Mosaikoen adibidea.

## Erreferentziak

* ↑ https://es.unesco.org/news/24-nuevos-sitios-inscritos-lista-del-patrimonio-mundial-unesco-2015/

## Kanpo estekak

* (Italieraz):Bisita birtuala Youtuben.
* Datuak: Q1034853
* Multimedia: Palatine chapel (Palermo) / Q1034853
# Kaperich

Kaperich Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, [[Vulkaneifel (barrutia)|Vulkaneifel]] barrutian. 2014an 182 biztanle zituen 2,69 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q563706
* Multimedia: Kaperich / Q563706
# Kaph

Kaph edo Kaf alfabeto semitiko askotako 11. hizkia da, tartean feniziarrean, hebrearrean (Kaf כ), alfabeto siriakoan (ܟܟ) eta arabiar alfabetoan (Kāf ك).
Bere ahoskera kontsonantea da. Feniziar hizkia greziar Kappa (Κ) latindar K eta К ziriliko bilakatu zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17525365
* Multimedia: Kaph (letter) / Q17525365
# Kapera-maisu

Kapera-maisua 1500-1800 urte bitartean abesbatza zuzendu nahiz musikari-talde bat zuzentzen zuen musikari bat izan zen, bereziki eta jatorrian eliza eta kapera giroan. Aurrerago, musikari bati ospea ematen zion titulu bilakatu zen, musikariak zuzentzeko aparteko musika-jakituria behar baitzen.

## Kapera-maisu ospetsuak

* Antonio Vivaldi
* Johann Sebastian Bach
* Joseph Haydn
* Claudio Monteverdi
* Francesco Cavalli
* Christoph Willibald Gluck
* Gaetano Donizetti

## Euskal kapera-maisuak

* Pedro Aizpurua
* Pedro Ardanatz
* Norberto Almandoz
* Jose Antonio Pikasarri

## Kanpo estekak

* Datuak: Q215793
* Multimedia: Choirmasters / Q215793
# Kapera inperiala (Biarritz)

Kapera inperiala Lapurdiko Biarritz udalerriko eliza katolikoa da. 1981ean monumentu historiko izendatu zuten.
Émile Boeswillwaldek eraiki zuen 1864 eta 1866 artean, justu Eugenia de Montijo enperatriza udako oporrak Biarritzen pasatzen zen garaietan.

## Erreferentziak

* ↑ Mérimée, Frantziako Kultura Ministerioa. Chapelle impériale de Biarritz. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2957492
* Multimedia: Chapelle impériale de Biarritz / Q2957492
# Kapet etxea

Kapet etxea (frantsesez: Les Capétiens, la Maison capétienne), baita Frantzia etxea ere deitua (la maison de France), edo laburtuz the Capets Frantziako hirugarren dinastiako erregeak izan ziren.

## Izenaren jatorria

Frantziako hirugarren errege dinastiaren sortzaile izan zen Hugo I.ari, abade titulua zuela eta, eman zioten izena. Gero hala deitu zieten dinastia honetako erregeei. Frantziako Iraultzaren garaian, honela deitu zieten Luis XVI.ari eta haren ahaide guztiei.

## Historia

Karolingioen ondokoak ziren (Hugo Kapet, lehen kapetarra, 987), eta 1328ra arte egon ziren agintean (Karlos IV.a Frantziakoa, azken kapetarra). 987an Paris inguruko lurralde txiki batean agintari zirelarik, arian-arian bereganatu zituzten eremu feudal nagusiak, ezkontzaz edo bestelako hitzarmenen bidez (Artois, Vermandois, Valois, Xanpaina, Lyon), herentziaz (Tolosako konderria), konkisten bidez (Normandia, Maine, Anjou, Touraine, Poitou, Auvernia eta Languedoc) edo erosita (Mâcongo konderria). 1328. urtean Flandes, Bretainia, Akitania eta Burgundia ez zeuden oraindik Frantziako koroaren mendean.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2016-09-15 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2937731
* Multimedia: House of Capet / Q2937731