# Sarriguren

Sarriguren (lagunartean Sarri izenez ezaguna) Eguesibarreko herria da. 2014ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 13.108 biztanle ditu eta Iruñetik zortzi kilometrora dago.

## Inguru naturala eta kokapena

Sarriguren Zangozako merindadeko Eguesibarreko kontzejua da, Iruñerriko gune metropolitarraren ekialdean kokatua. Sarriguren, Iruñerriko PA-30 ekialdeko-ingurabide autobidearen ekialdean eraikitako auzo berria da. 2008an Eguesibarreko udalan emandako datuen arabera, Sarriguren Gorraizko kontzejuaren biztanleria gainditu eta biztanle gehien dituen herria da guztira 3.560 biztanle zenbatuz.
Kontzejuak, Gorraitz eta Olatz Txipiarekin egiten du muga iparraldean, Ardanatzekin ekialdean, Badoztainekin hegoaldean, eta PA-30 autobidea eta Iruñeko Mendillorri auzoarekin mendebaldean. Mendillorri Eguesibarreko herria izan zen 1990eko hamarkadaren amaierara arte.
NA-2310 errepideak herria zeharkatzen du eta auzoaren iparraldean errekasto bat dago Sarrigurengo etxebizitza, parkea eta bulego eraikinen muga markatuz.
* Sarrigurengo lakua.
* Sarrigurengo bigarren faseko eraikuntza lanak 2007. urtean.
* Sarrigurengo enpresa berrien eraikinak.

## Historia

Sarrigurengo lurretan altzairu eta keramikazko erromatarren garaiko hainbat aztarna aurkitu dira. Elizaren jabetzako jaurerria Erdi Aroan, bertako biztanleek, Iruñeko apezpikuari ordaintzen zizkieten petxak. 1427an 31 gari kahizeko urteroko errenta ordaintzen zuten.
1835-1845eko udalerrien eraberritzea burutu aurretik, kontzejua ibarreko diputatuak eta herritarrek aukeraturiko erregidore batek zuzentzen zuten. XIX. mendeko dokumentuen arabera, garai hartan, Sarrigurengo haurrak Olazko eskolara joaten ziren.

### Azken urteak

Sarrigurengo eko-hiria Nafarroako gobernuak Nasursa elkarte publikoaren bidez aurrera eramandako proiektua da. Egitasmoak, 4.200 etxebizitza eraikitzea aurrikusten zuen, Iruñerriko kanpoaldean, babes-ofizialeko eta tasaturiko etxebizitzak eraikiz. Gobernuaren asmoaren arabera, etxebizitzek irizpide bioklimatikoak jarraituta eraiki ziren, eta auzoak hainbat sari jaso ditu Garapen iraunkorraren alorrean Nazio Batuen baitan.
Etxebizitzak 2004. urtean hasi ziren eraikitzen eta bi fase izan ditu auzo berriak, lehen faseko 2.000 etxebizitzak 2006an hasi ziren jabeei entregatzen, eta bigarren faseko etxebizitzak 2008rako amaitzen hasi ziren.

## Hirigintza

Garapen iraunkorra irizpide harturik, auzo berrian etorbide zabal eta luzeak nagusi dira, eta berdegune handiak. Iruñeko auzo berri askotan egin bezala, Mendillorri edo Barañainen esaterako, auzo berriak laku bat barne du. Etxebizitza eraikuntzen altuera 4-5 solairutakoa da, eta babes-ofizialeko etxebizitza eskaria handitzeko asmoarekin Nafarroako gobernuak 9 solairu arteko eraikinak altxatuko zituela esan zuen 2008ko maiatzean, auzoak duen zerbitzu eta denda gabezia ere agerian utziz.
2009 maiatzean Nafarroako gobernuak eta Eguesibarreko udaletxeak akordioa sinatu eta eraikiko ziren babes-ofizialeko etxebizitzen kopourua gutxitu zuten.

### Trafikoaren arazoa

Auzoa eraiki zenetik, trafikoa da auzotarren arazo nagusia, izan ere Iruñerriko ekialdeko-saihesbidearen eta Mendillorri auzoaren artean Sarrigurenera sartzeko bide bakarra, auzoaren mendebaldean dagoen biribilgunea da.

## Demografia

Sarrigurengo biztanleria :
| 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2014 |
| 10 | 10 | 10 | 10 | 8 | 5 | 78 | 1.627 | 3.584 | 5.088 | 8.556 | 10.389 | 11.524 | 13.108 |

## Garraioa

Kontzeju honetan Eskualdeko Hiri Garraioaren 4 linea daude:
Eskualdeko Hiri Garraioa Sarriguren :
Eguneko Zerbitzua :
iea  18  Zizur Nagusia ↔ Sarrigureniea 18  Zizur Nagusia → SarrigurenZIZUR NAGUSIASan Kristobal /120 • San Kristobal /36 • San Kristobal (Biribilgunea) • Yanguas Miranda (Autobus Geltokia)IRUÑA (Etxabakoitz)Arostegi /34 • Arostegi 7IRUÑA (Ermitagaña)Pio XII (Unibertsitateko Klinika) • Pio XII 41 • Pio XII 15-17IRUÑA (Donibane)Pio XII 7IRUÑA (1. Zabalgunea)Armada (Zitadela) • Bianako Printzea/ZangozaIRUÑA (2. Zabalgunea)Bianako Printzea/Zangoza • Bexe Nafarroa 14 • Bexe Nafarroa 34 • Bexe Nafarroa (Apaizgaitegia)IRUÑA (Mendillorri)Sarriguren/Teilako Iturria • Sarriguren /11 • Sarriguren/MendillorriEGUESIBAR (Erripagaña)Sarriguren/AretaEGUESIBAR (Sarriguren)Nafarroako Erresuma 4-6 • Nafarroako Erresuma 8 • Nafarroako Erresuma 18-20 • Nafarroako Erresuma /33 • Nafarroako Erresuma/BadoztainIkus artikulua: 18. linea (Eskualdeko Hiri Garraioa)iea 18  Sarriguren → Zizur NagusiaEGUESIBAR (Sarriguren)Nafarroako Erresuma/Badoztain • Nafarroako Erresuma /16 • Nafarroako Erresuma/Urederra • Nafarroako Erresuma /2EGUESIBAR (Erripagaña)Sarasate (Parlamentua)IRUÑA (Mendillorri)Sarriguren/Erripagaña • Sarriguren 11 • Sarriguren/Teilako IturriaIRUÑA (2. Zabalgunea)Bexe Nafarroa (Apaizgaitegia) • Bexe Nafarroa /28 • Bexe Nafarroa 9bisIRUÑA (1. Zabalgunea)Oliveto Kontea 4 • Armada 30IRUÑA (Donibane)Pio XII/UrdazubiIRUÑA (Ermitagaña)Pio XII 18 • Pio XII 28 • Pio XII (Unibertsitateko Klinika)IRUÑA (Etxabakoitz)Arostegi (Etxabakoitz) • Arostegi 34ZIZUR NAGUSIABidearen Autobia • San Kristobal /49 • San Kristobal /75 • San Kristobal 155 • San Kristobal 219 • San Kristobal 250 • San Kristobal /120Ikus artikulua: 18. linea (Eskualdeko Hiri Garraioa)iea  20  Bianako Printzea ↔ Gorraitziea 20  Bianako Printzea → GorraitzIRUÑA (2. Zabalgunea)Bianako Printzea 2 • Bexe Nafarroa 14 • Bexe Nafarroa 34 • Bexe Nafarroa (Apaizgaitegia)IRUÑA (Mendillorri)Sarriguren/Teilako Iturria • Sarriguren /11 • Sarriguren/MendillorriBURLATA (Erripagaña)Erripagaña/Berlin • Erripagaña/La ValetaEGUESIBAR (Erripagaña)Sarriguren/AretaEGUESIBAR (Sarriguren)Berrikuntzaren HiriaEGUESIBAR (Olatz Txipia)Uharte (Kiroldegia)EGUESIBAR (Gorraitz)Gorraitz (Merkataritza-gunea) • Egues 28 • Egues 48 • Egues 62 • Egues 70 / Ardanatz/Gurimendi • Ardanatz 26 • Lezaun /7UHARTEItaroa 177 • Itaroa /66Ikus artikulua: 20. linea (Eskualdeko Hiri Garraioa)iea 20  Gorraitz → Bianako PrintzeaUHARTEItaroa /66 • Itaroa 55EGUESIBAR (Gorraitz)Lezaun /7 • Ardanatz/Zaldoko • Ardanatz/Gurimendi / Egues 70 • Itaroa /190 • Itaroa /96-98 • Egues 13 • Gorraitz/UrbikainEGUESIBAR (Olatz Txipia)Uharte (Kiroldegia)EGUESIBAR (Sarriguren)Berrikuntzaren HiriaEGUESIBAR (Erripagaña)Sarriguren/ErromaBURLATA (Erripagaña)Erripagaña/Lisboa • Erripagaña/BerlinIRUÑA (Mendillorri)Sarriguren/Erripagaña • Sarriguren 11 • Madril /6IRUÑA (2. Zabalgunea)Bexe Nafarroa (Apaizgaitegia) • Bexe Nafarroa /28 • Merindadeen 1-2 • Bianako Printzea 2Ikus artikulua: 20. linea (Eskualdeko Hiri Garraioa)iea  23  Kordobila — Bianako Printzea ↔ Itaroa — Ollokiiea 23  Kordobila — Bianako Printzea → Itaroa — OllokiGALAR (Kordobila)Ezkirotz (El Centro)IRUÑA (Iturrama)Nafarroako Unibertstiatea (Mendaur Ikastetxe Nagusia) • Ezkirotz 31 • Antso Azkarra 25 • Abejeras /12IRUÑA (2. Zabalgunea)Zaragoza 13 • Bianako Printzea 2 • Bexe Nafarroa 14 • Bexe Nafarroa 34 • Bexe Nafarroa (Apaizgaitegia)IRUÑA (Mendillorri)Sarriguren/Teilako Iturria • Sarriguren /11 • Sarriguren/MendillorriEGUESIBAR (Erripagaña)Sarriguren/AretaEGUESIBAR (Sarriguren)Olatz (Salesianos)EGUESIBAR (Olatz Txipia)Uharte (Kiroldegia)UHARTEIntxaurdia/Itaroa • Intxaurdia 1ESTERIBAR (Olloki)Zubiri (Olloki) • Asketa 3 • Esteribar 273 • Esteribar 105Ikus artikulua: 23. linea (Eskualdeko Hiri Garraioa)iea 23  Olloki — Itaroa → Bianako Printzea — KordobilaESTERIBAR (Olloki)Esteribar 105 • Esteribar/Asketa • Zubiri (Olloki)UHARTEIntxaurdia 2-4EGUESIBAR (Olatz Txipia)Uharte (Kiroldegia)EGUESIBAR (Sarriguren)Olatz (Salesianos)EGUESIBAR (Erripagaña)Sarriguren/ErromaIRUÑA (Mendillorri)Sarriguren/Erripagaña • Sarriguren 11 • Sarriguren/Teilako IturriaIRUÑA (2. Zabalgunea)Bexe Nafarroa (Apaizgaitegia) • Bexe Nafarroa /28 • Merindadeen 1-2 • Zaragoza 6-8 • Zaragoza /13IRUÑA (Iturrama)Antso Azkarra /1 • Antso Azkarra /21 • Ezkirotz 6 • Ezkirotz/Iturrama • Nafarroako Unibertstiatea (Mendaur Ikastetxe Nagusia)GALAR (Kordobila)Ezkirotz (El Centro)Ikus artikulua: 23. linea (Eskualdeko Hiri Garraioa) :
Gaueko Zerbitzua :
iea  N10  Nafarroako Gorteak ↔ Sarrigureniea N10 Nafarroako Gorteak → SarrigurenIRUÑA (Alde Zaharra)Nafarroako Gorteen 1IRUÑA (2. Zabalgunea)Merindadeen 3 • Bexe Nafarroa 34 • Bexe Nafarroa (Apaizgaitegia)IRUÑA (Mendillorri)Sarriguren/Teilako Iturria • Sarriguren /11 • Sarriguren/MendillorriEGUESIBAR (Erripagaña)Sarriguren/AretaEGUESIBAR (Sarriguren)Nafarroako Erresuma 4-6 • Nafarroako Erresuma 8 • Nafarroako Erresuma 18-20 • Nafarroako Erresuma /33 • Nafarroako Erresuma/BadoztainIkus artikulua: N10 linea (Eskualdeko Hiri Garraioa)iea N10 Sarriguren → Nafarroako GorteakEGUESIBAR (Sarriguren)Nafarroako Erresuma/Badoztain • Nafarroako Erresuma /16 • Nafarroako Erresuma/Urederra • Nafarroako Erresuma /2EGUESIBAR (Erripagaña)Sarasate (Parlamentua)IRUÑA (Mendillorri)Sarriguren/Erripagaña • Sarriguren 11 • Sarriguren/Teilako IturriaIRUÑA (2. Zabalgunea)Bexe Nafarroa (Apaizgaitegia) • Bexe Nafarroa /28 • Bexe Nafarroa 9bisIRUÑA (Alde Zaharra)Nafarroako Gorteen 1Ikus artikulua: N10 linea (Eskualdeko Hiri Garraioa) :

## Ondarea
### Antzinako eliza

Santa Engrazia eliza zaharra, XIII. mendeko eraikin erlijiosoen ezaugarriak ditu. Dena den, eraikinak estilo desberdinak nahastearen ondorio da, beharbada, elizaren eraikuntza XIV. mendera arte burutu ez zelako. Eliza estilo gotiko berantiarrean dago eraikia. Ebangelioaren aldean, egurrean margozturiko XVIII. mendeko armarria ageri da, eta bertan Erronkariko ibarraren armarriaren ezaugarriak ageri dira, Erronkarik duela mende askok Eguesibarrean izandako eraginaren adierazgarri.
Elizaren aurrealdeko erretaula Ramon Oskaritz, Pedro Altzo, eta Juan Landan eginiko jatorrizko erretaula pizkundetar baten ordezkoa da. Jatorrizko artelan hortatik Agate Deunaren egurrezko irudi margotua, eta eskultura txiki batzuk baino ez dira kontserbatzen. Eskultura horiek, erretaula nagusian ageri dira gaur egun, Ama Birjina haurrarekin, eta Santa Engraziaren irudien kasuan. Gainontzekoak sakristian daude.
* Santa Engrazia eliza zaharra.
* Santa Engrazia eliza zaharra eta Sarrigurengo antzinako herrigunearen ikuspegia.

### Eliza berria

2009ko irailaren 27an, urte eta erdiko lanen ondoren, Sarrigurengo Santa Engrazia eliza berria inauguratu zen. Bertan 350 bat pertsonek entzun zuten meza.
* Sarrigurengo Santa Engrazia eliza berria.

### Aintzira

* Sarrigurengo aintzira
* Sarrigurengo aintzira.

## Udaletxea

* Eguesibarko udaletxea: Eguesibarko Udalaren egoitza da eta Sarrigurenen dago.
* Eguesibarko udaletxea.
* Sarrera.
* Eraikina.

## Hauteskundeak
### 2011ko udal hauteskundeetako emaitzak

Sarriguren kontzejua :
| Alderdia | Botoak | Botoen %a | Desb. |
| Nafarroa Bai | 1.333 | %28,56 | ▼4,88 |
| UPN | 931 | %19,94 | ▼5,17 |
| Bildu | 811 | %17,37 | ▲9,26 |
| Izquierda-Ezkerra | 690 | %14,78 | ▲0,67 |
| PSN | 632 | %13,54 | ▼3,35 |
| PP | 271 | %5,81 | - |

### 2007ko udal hauteskundeetako emaitzak

Sarriguren kontzejua :
| Alderdia | Botoak | Botoen %a |
| Nafarroa Bai | 301 | %33,44 |
| UPN | 226 | %25,11 |
| PSN | 152 | %16,89 |
| NEB | 127 | %14,11 |
| EAE | 73 | %8,11 |
| CDN | 21 | %2,33 |

## Jaiak eta ospakizunak

Sarrigurengo kontzejuan etxebizitzak eraikitzen hasi aurretik herri erdi hustua zela eta, ez zen jairik ospatzen, baina biztanle berrien etorrerarekin batera, jaiak antolatzen hasi ziren 2005. urtean. Horrela, 2005ean jaiak irailean ospatu ziren. Ondorengo urteetan, jaiak aurreratu egin ziren, 2008an ekaineko bigarren hamabostaldian ospatuz.

## Ikus, gainera

* Iruñerria
* Garapen iraunkor

## Erreferentziak

* ↑ Diario de Noticias egunkaria.
* ↑ (Gaztelaniaz) INEren webgunea. (Noiz kontsultatua: 2013-08-11).

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Sarrigureni buruzko webgunea.
* (Gaztelaniaz) (Ingelesez) Nasursa, Nafarroako Etxebizitza Zoruaren Kudeatzailearen webgunea.
* Sarrigurengo Nafarroako Erreinua kalearen ikuspegia Google Street View-n.
* "Nafar Away" saioan (11TB).
* Datuak: Q9074708
* Multimedia: Sarriguren / Q9074708