OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Aurora konderria (Hego Dakota)

Aurora konderria (ingelesez: Aurora County) Hego Dakotako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Plankinton da. 2010eko zentsuaren arabera 2.710 biztanle zituen, Aurora kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Aurora konderriak 1.846,01 kilometro koadro ditu. Horietatik 11,2 ura dira. Beste 1.834,81 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 1,47 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 2.710 pertsonetatik 2.632 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 101 dira. 9 beltzak edo afroamerikarrak. 38 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 18 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 0 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 13 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q484633
* Multimedia: Aurora County, South Dakota / Q484633
# Aurora zuri

Aurora zuria (Anthocharis cardamines) Pieridae familiako lepidopteroen espezie bat da, Eurasia guztian hedaturik dagoena.

## Deskribapena
### Imagoa

Tximeleta zuria da. Arrek korole laranja dute alboetan eta marroi-berdexka ertzean, emeak aldiz zuriak dira gainaldean eta orbain zuri eta berdeak dituzte azpialdean. Arraren gorputza beltza da eta emearena zuria. Kolore desberdintasun horren arazoia habitat desberdinak populatzea da, arrek baso ertzak eta emeek zelaiak.
* Anthocharis cardamines ♂
* Anthocharis cardamines ♂ △
* Anthocharis cardamines ♀
* Anthocharis cardamines ♀ △

### Beldarra

Beldarra berde-urdina da eta luze eta estua.

## Bizi zikloa

Emeak kruziferoen infloreszentziatan ezartzen ditu arrautzak. Hasiera batean zuriak dira baina egun batzutan laranja eta gero marroi bihurtzen dira. Arrautzak jartzerakoan feromonaz bustitzen ditu gainerako emeak lore hartatik uxatzeko.
Beldarra jaiotzen denean arrautzaren oskola jaten du aurrena eta ondoren landarea jaten hasten da. Hainbat arrautza ezarri badira lore berean lehenengo jaiotzen danak gainerakoak jaten ditu, kanibalismo kasua da, horregatik saiatzen dira emeak lore bakoitzean arrautza bakarra jartzen eta gainerako emeak uxatzen. Larbak bost estadio ditu eta azkenengoetan landare baxuagoetaz elikatzen da.
Ondoren krisalida sortu eta imagoa ateratzen da.

## Harraparitza

Tximeleta askok gorputzaren atzealdea ilunduta agertzen dute. Armiarmen erasoen ondorioa izaten da, hauek baitira aurora zuriaren harrapari nagusiak.

## Iruditegia

* Tximeleta arra.
* Tximeleta emea.
* Beldarra.
* Arrautza.

## Erreferentziak

* ↑ Otakar Kudrna [and others] ; Mapping European Butterflies, MEB ; Helmholtz Centre for Environmental Research UFZ. (2011). Distribution atlas of butterflies in Europe. ([Completely rev. and rewritten ed.]. argitaraldia) Gesellschaft für Schmetterlingsschutz ISBN 978-3-938249-70-3. PMC 795157504. (Noiz kontsultatua: 2021-10-03).
* ↑ Cott, Hugh. (1940). Adaptive Coloration in Animals. , 74-75 or..
* ↑ (Ingelesez) Wiklund, Christer; Forsberg, Johan. (1986-04-01). «Courtship and male discrimination between virgin and mated females in the orange tip butterfly Anthocharis cardamines» Animal Behaviour 34 (2): 328–332. doi:10.1016/S0003-3472(86)80100-2. ISSN 0003-3472. (Noiz kontsultatua: 2021-10-03).
* ↑ (Ingelesez) Dempster, J. P.. (1997-08-01). «The role of larval food resources and adult movement in the population dynamics of the orange-tip butterfly (Anthocharis cardamines)» Oecologia 111 (4): 549–556. doi:10.1007/s004420050270. ISSN 1432-1939. (Noiz kontsultatua: 2021-10-03).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q322180
* Multimedia: Anthocharis cardamines / Q322180
* Espezieak: Anthocharis cardamines
# Aurora do Tocantins

Aurora do Tocantins Brasilgo udalerri bat da, Tocantins estatuan kokatua. 3.342 biztanle ditu 752,83 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Tocantins

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1801726
* Multimedia: Aurora do Tocantins / Q1801726
# Aurora hori

Aurora horia (Anthocharis euphenoides) Pieridae familiako lepidopteroen espezie bat da, Europa hego-mendebaldean aurkitzen dena, Iberiar penintsulan, Frantzian eta Italian batez ere. Itsasmailatik 1.800 metrotako altuerara aurki daiteke.

## Deskribapena

Tamaina ertaineko tximeleta da, 30-40 mm-ko hegal-zabalera du. Sexu dimorfismoa agertzen duen tximeleta da. Arrak kolore hori bizia du eta hego puntak laranja kolorekoak ditu. Emea aldiz zuria da eta hegalen puntan kolore laranja eta marroia ditu. Hegal bakoitzean puntu beltz bana ere baditu. Hegalen azpialdea sexu bietan horia da eta oliba koloreko orbainak ditu.
Beldarra gris-urdinxka da eta puntu beltzak ditu. Bizkarraldean lerro hori bat dauka. Beldarraren azpialdea ere horia da. Gorputz guztian ile motzak ditu ez oso sarriak.

## Bizi zikloa

Tximeletak apirila eta uztaila artean ikusten dira hegan. Ondoren arrautzak jarri eta beldarra jaiotzen da. Biscutella laevigata eta Biscutella auriculata landareetaz eliatzen da. Negua pupa eran hibernatuz igarotzen du.

## Iruditegia

* Tximeleta arra.
* Tximeleta emea.
* Hegalen azpialdea (arra).
* Hegalen azpialdea (emea).

## Erreferentziak

* 1 2 (Gaztelaniaz) Magazine, Waste. «Guía de mariposas, Lepidópteros de la península Ibérica, en Waste magazine» Waste Magazine (Noiz kontsultatua: 2023-03-13).
* ↑ (Gaztelaniaz) Anthocharis euphenoides – El medi natural del Bages i del Moianès. (Noiz kontsultatua: 2023-03-13).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1499321
* Multimedia: Anthocharis euphenoides / Q1499321
* Espezieak: Anthocharis euphenoides
# Aurora udalerria, Kane konderria (Illinois)

Aurora udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Illinois estatuko udalerri bat da, Kane konderrian. Azken zentsuaren arabera 126.929 biztanle zituen, 35.31 milia karratu (91.5 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Aurora udalerrian 47924 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 25.549 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4822622
# Aurora do Pará

Aurora do Pará Brasilgo udalerri bat da, Pará estatuan kokatua. 23.632 biztanle ditu 1.811,84 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Pará

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2008798
* Multimedia: Aurora do Pará / Q2008798
# Aurora eraikina (Iruñea)

    Artikulu hau Iruñeko eraikinari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «La Aurora eraikina».
Aurora eraikina Nafarroako Iruñea hiriburuko Bigarren Zabalgunean dagoen eraikin bat da.

## Kokalekua

Francisco Bergamín kalearen 2. zenbakian dago, Francisco Bergamín kalea, San Ignazio etorbidea eta Orreaga etorbidearen arteko elkargunean, Francisco Bergamín kalearen 2. zenbakiko etxea eta Uranga etxearen artean, eta Vasco-Navarra eraikinaren parean.

## Historia

1950ean eraiki zen eta Victor Eusa arkitektoak diseinatu zuen.

## Eraikina

Apainketei dagokionez, itxura sotil eta zurreneko eraikina da, baina eraiki zen garaierako garaiera nabarmenekoa.

## Erreferentziak

* ↑ Edificios de Victor Eusa visibles en la Avenída de San Ignacio. Pampiruna.com (Gaztelaniaz)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25479588
* Multimedia: Edificio La Aurora (Pamplona) / Q25479588
# Aurore Martin

Aurore Martin (Oloroe-Donamaria, Bearno, 1979ko urtarrilaren 3a) euskal herritar politikari abertzalea da, Batasuna alderdiko kidea. Bere aurka egin duten euroagindu batetik ihesi, luzaroan hautetsien etxeetan bizi izan da, Espainiaratu eta kartzelatuko duten beldurrez. 2012ko azaroaren 1ean atxilotu eta Espainiaratu zuten, kartzelan sartuz.

## Euroagindua

Batasunako kide gisa Hego Euskal Herrian ekitaldietan parte hartu izana egotzita euroagindu eskaera egin zuen Espainiako Auzitegi Nazionalak. Hainbat tirabiren ostean Pauek erabaki zuen Espainiak egindako eskaria onartzea eta, hori dela eta, 2010eko abenduan publikoki adierazi zuen bere burua gordeko zuela, Frantziako polizia bere bila zebilela uste baitzuen. Denbora horretan Euskal Herria Bai koalizioko hautagai izan zen hauteskundeetan eta hainbat hautetsiren etxeetan egon zen gordeta.
Sei hilabete eman zituen gordeta eta horren ostean itzuliko zela adierazi zuen prentsan, nahiz eta Frantzia Poliziak atxilotuko zuela uste zuen. 2011ko ekainaren 18an Biarritzen eginiko ekitaldi batean berriro agertu zen jendaurrera, itzuliko zela adierazi ondoren. Bertan hainbat ordezkari politiko, sindikal eta sozialen babesa jaso zuen.
2011ko ekainaren 21ean Frantziako Polizia Baionan Aurore Martin atxilotzen saiatu zen. Bere ahizparen etxean zegoen, baina ezin izan zuten atxilotu, poliziaren eskuetatik kendu baitzuten. Poliziak adierazi zuenez "istilurik ez sortzeko" alde egin zuten lekutik. Saint Andre enparantzara eraman zuten eta 200 bat pertsonek inguratu. Poliziak laster utzi zuen lekua.
Azkenean, 2012ko azaroaren 1ean, Maule inguruan prestaturiko errepide-kontrol batean atxilotu eta ordu gutxitara espainiar poliziaren esku utzi zuen. Euroagindua ezarri zenez geroztik, ordea, Aurore Martinek bizitza normala, ezkutatu gabe, egiten zuen. Beraz, atxilotzeko erabakia erabat politikoa izan zen. Pablo Ruz Entzutegi Nazionaleko epailearen aurrean deklaratu ondoren, kartzelatua izan zen, Martinek ihes egiteko asmorik ez zuela adierazi arren.
2012ko abenduaren 22an askatu zuten, 15.000 euroko bermea ordaindu ostean.

## Erreferentziak

* ↑ Aurore Martin Euskal Herria Bairen hautagaia izango da Atharratzen. EiTB (Noiz kontsultatua: 2011-6-21).
* ↑ Manterola, Arantxa. Aurore Martin «beren etxeetan» dutela jakinarazi dute 80 eragilek. Gara (Noiz kontsultatua: 2011-6-21).
* ↑ Aurore Martin bizitza publikora itzuliko da. EiTB (Noiz kontsultatua: 2011-6-21).
* ↑ France: la police confirme avoir échoué à arrêter Aurore Martin. Romandie.com (Noiz kontsultatua: 2011-6-21).
* ↑ Aurore Martin zuzenean Baionatik. Info7 (Noiz kontsultatua: 2011-6-21).
* ↑ CRSak St Andre plazatik erretiratzen ari dira eta hantxe da Aurore Martin, aske eta herritarrez inguraturik. Kazeta.info (Noiz kontsultatua: 2011-6-21).

## Kanpo estekak

* France3 telebistak eginiko elkarrizketa gorde eta 3 astera
* Aurore Martini elkarrizketa atxilotze unea aipatzen EiTBn
* Atxiloketa eguneko hainbat berri Kazeta.infon
* Datuak: Q41031
* Multimedia: Aurore Martin / Q41031
# Atenulfo III.a Beneventokoa

Atenulfo III.a Beneventokoa edo Atenulfo Carinolakoa Capuako eta Beneventoko ko-printzea izan zen 933tik 939 edo 940ra arte. Bere aita Landulfo I.a eta bere osaba Atenulfo II.ak printzearen bazkide izendatu zuten. Bere anaia txikia, Landulfo Gorriak hartu zuen bere postua 939 edo 940an.
Aita Landulfo I.a hil zenean 943ko apirilaren 10ean Landulfo Gorriak bere anaia nagusia zen Atenulfo III.a Beneventora mugitu zuen eta bere osaba Atenulfo II.aren semea zen Landulfo Capuara. Euren bizitzak arriskuan zeudela ikusita, biak joan ziren Guaimar II.a Salernokoaren lurraldean babestera eta Landulfo Gorria bilakatu zen printze bakarra.
Atenulfo III.a Rotildarekin ezkondu zen, Guaimar II.aren alaba. Ezkontza diplomatikoa izan zen.
# Aterpe (argipena)

Aterpe terminoak adiera zenbait ditu:
* Aterpetxea edo aterpea, ostatu modukoa, bereziki diru truke logela kolektiboak eskaintzen dituen etxea;
** mendi-aterpea, mendizaleentzat kokatu eta prestatua;
* Aterpe 1936, Bilbon dagoen eskultura eta oroigarria.
* Aterpe klimatiko
Ikus, halaber:
# Aterki-erakunde

Aterki-erakundea erakundeen elkartea da, formalki jarduerak koordinatzeko eta/edo baliabideak biltzeko elkarrekin lan egiten dutenak. Enpresa, politika eta bestelako inguruneetan, baliabideak eta askotan identitateak eskaintzen dizkie erakunde txikiei. Antolaketa mota honetan, batzuetan, bere ardurapean dauden taldeen ardura da, neurri batean.

## Erreferentziak

* ↑ Inc., US Legal. «Umbrella Organization Law and Legal Definition | USLegal, Inc.» definitions.uslegal.com.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1156831
* Multimedia: Supraorganizations / Q1156831
# Aterno-Pescara

Aterno-Pescara (latinez: Atemus) Italiako erdialdeko ibaia da. Apenino mendietako Monti della Lagan du iturburua eta L'Aquilako eskualdea igaro ondoren, Adriatikoan isurtzen du ura, Pescaratik gertu.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q71530
* Multimedia: Aterno River / Q71530
# Ateroma

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Ateroma arterietako hormetan gantza neurriz kanpo biltzen denean ehunak desegin eta barruan dituzten gaiak protoplasmara botatzen dituztenean sortzen den eritasuna da.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2016-07-07 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1058276
* Multimedia: Atheroma / Q1058276
# Aterosklerosi

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Aterosklerosia sindrome bat da, kalibre ertain eta lodiko arterien hormetako geruza intimoan substantzia lipidikoak gordetzeagatik eta iragazteagatik bereizten dena. Arteriosklerosiaren modurik ohikoena da.
Hanturazko erreakzioa eragiten du, eta hormako muskulu-zelula lisoen ugalketa eta migrazioa, argi arteriala estutuz doazenak. Loditze zehatzei ateroma-plaka esaten zaie.

## Erreferentziak

* ↑ Gipuzkoako Sendagileen Elkargoa. Hiztegia. .
* ↑ Kumar et al.. (2013-5-24). Robbins Patología Humana. Elsevier, 335 or. ISBN 9788480869942..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12252367
* Multimedia: Atherosclerosis / Q12252367
# Aterki-ontzi

Aterki-ontzia edo euritako-ontzia aterkiak eta makilak gordetzeko altzaria da. Eskuarki, korridorean aurkitzen da etxe baten sarreran edo eraikin baten sarreran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2256603
* Multimedia: Umbrella stands / Q2256603
# Aterpe 1936

Aterpe 1936 eskultura oroigarri bat da, Espainiako Gerra Zibilean Bilbo frankistengandik defenditu zutenen omenezkoa, eta Frankismoaren biktimen aldekoa, Artxanda mendian dagoena, Bilbon. Gaztelerazko La Huella izenarekin ere bada ezaguna.
Eskultura 2006ko ekainaren 18an inauguratu zuten. Karbono-altzairuzko obra da. Juanjo Novella artista portugaletetarrak egin zuen; 8.000 kilo baino gehiago ditu eta 6 metro garai da. Gerrako gertaerak eta bereziki Bilboko Burdin Hesiaren gudua gogoratzen duen oroimen-ibilbide baten parte da eskultura, Bilboko udalak antolatu duen ibilbide memorial bat.
Frankismoaren biktimen aldeko ekitaldi askotako tokia izan da inauguratu zenez geroztik.
* Eskultura nagusia.
* Eusko Gudarostea osatu zuten batailoien izenak eta filiziazioa agertzen duen plaka.

## Erreferentziak

* 1 2 Eusko Jaurlaritza, Albisteak.. «Eusko Jaurlaritza Gerra Zibileko gudari, miliziano eta emakumeei Artxandako 'Aterpe 1936. La Huella' eskulturan eginiko omenaldian izan da» www.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2019-07-26).
* ↑ (Ingelesez) «Artxanda -Ruta Memorial / Oroimen Ibilbidea» Issuu (Noiz kontsultatua: 2019-07-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q65946497
* Multimedia: Aterpe 1936 (La Huella) / Q65946497
# Aterkings

Aterkings 2000. urtean Markinan (Bizkaia) sortutako euskal musika taldea da, baina Markina eta Elgoibarko kideak dauzka.

## Taldekideak

* Iñigo Goikoetxea (Abeslaria)
* Mikel Txurruka (Gitarra eta koroak)
* Iker Etxebarria (Baxua eta koroak)
* Martxelo Mendizabal (Bateria)
* Alberto Gonzalez (Gitarra eta Hammond organoa)

## Diskografia

* Alboroto (2002, autoprodukzioa)
* Rock'n'Roll (2005, Gaztelupeko Hotsak)
* Aterqueens (2006, Gaztelupeko Hotsak)

## Kolaborazioak

* Markina Shots (2014)

## Kanpo estekak

* Aterkingsen webgune ofiziala
* Aterkings - GAZTELUPEKO HOTSAK
* Datuak: Q12254360
# Aspasia Medikua

Aspasia Medikua (K.a. IV. mende inguruan bizi izan zen) Antzinako Greziako atenastar medikua izan zen, obstretizian eta ginekologian berezitua. Antzinako Greziako gizarte maila sisteman emakumeek hezkuntzarako sarbidea debekatuta zeukaten garaian, Aspasia salbuespenetako bat izan zen. Hainbat ekarpen egin zizkion medikuntzari. Ekarpenok bizantziar medikuntza garaiko medikuengan eta kirurgialariengan eragina izan zuten, esaterako Amidako Aeziorengan eta Eginako Paulorengan. Aspasiak bere teknika kirurgikoak garatu zituen umetokiko hemorroideak, barikozeleak eta hidrozeleak tratatzeko, gaur egungo metodoen antzekoak. Gainera, hankak aurretik jaiotzear diren umeak mugitzeko teknika garatu zuen erditzea errazteko. Horrez gain, medikuntza prebentiboa egin zuen emakume haurdunekin.

## Erreferentziak

* ↑ Tsoucalas, Gregory; Sgantzos, Markos. (2016). «Aspasia and Cleopatra Metrodora, Two Majestic Female Physician-Surgeones in the Early Byzantine Era» Journal of Universal Surgery 4: 1–5. doi:10.21767/2254-6758.100055. ISSN 2254-6758..
* ↑ Tsoucalas, Gregory; Kousoulis, Antonis A.; Androutsos, George. «Innovative Surgical Techniques of Aspasia, the Early Greek Gynecologist» SurgicalInnovation 19: 337–338. doi:10.1177/1553350611423933..
* ↑ Ogilvie, Marilyn Bailey. (1986). Women in science : antiquity through the nineteenth century : a biographical dictionary with annotated bibliography. (3. argitaraldia) Cambridge, Massachussets: MIT Press ISBN 0-262-15031-X..
# Aspasia Miletokoa

    Artikulu hau Miletoko emakume eraginkorrari buruzkoa da; satelitea gaitzat duena beste hau da: «409 Aspasia»
Aspasia (Mileto, Grezia, K.a. 470 inguru - Atenas, Grezia, K.a. 400 inguru) Antzinako Greziako emakume ospetsua izan zen. Periklesen emaztea izan zen.

## Biografia

Mileton jaioa, Atenasen nabarmendu zen bere edertasun eta adimenagatik.
Periklesek bere emaztea gaitzetsi zuen Aspasiarekin bizi ahal izateko. Beraien etxean Sokrates, Altzibiades, Fidias eta beste hainbat artista, filosofo eta politikari bildu ohi ziren.
Aspasiaren bizitza pribatua eta Periklesengan zuen eragina maiz aski poeta komikoen eta komedia atikoaren gaia izan bazen, haren ereduak emakumearen askapena bultzatu zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Aspasiaren biografia feministezine.com webgunean
* Datuak: Q228564
* Multimedia: Aspasia / Q228564
# Asparukh

Asparukh (bulgarieraz: Аспарух, Asparuh; 640 aldean - Dnieper ibaia, 701) protobulgariar agintaria izan zen. Bizantziar Inperioaren armada Ongalgo Guduan garaiturik, Bulgariako Lehen Inperioa sortu zuen 681ean.

## Erreferentzia

* ↑ Lang, D.M.. Asparukh. iranicaonline.org (Noiz kontsultatua: 2017-9-1).
* Datuak: Q189450
* Multimedia: Asparuh of Bulgaria / Q189450
# Bakearen Jauregia

Bakearen Jauregia (nederlanderaz: Vredespaleis) Hagan dagoen eraikin administratiboa da, Nazioarteko Justizia Auzitegiaren, Nazioarteko Zuzenbidearen Akademiaren eta Bakearen Jauregiaren Liburutegiaren egoitza dena.
Eraikitze lanak 1913ko abuztuaren 28an amaitu ziren eta egungo jabea NBE da.

## Erreferentziak

* ↑ Stenvert, R. et al.. (2004). Monumenten in Nederland: Zuid-Holland. Zwolle: Waanders Uitgevers, 227–228 or. ISBN 90-400-9034-3..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q834448
* Multimedia: Peace Palace / Q834448
# Bakean dagoena, bakean utzi

Bakean dagoena, bakean utzi ( edo Pakian donai, pakian utzi) Idoia Torregaraik eta Mirari Martiarenak sortutako ikuskizuna da, LANKU ekoizpen-etxearekin zabaltzen dutena.
Mirari Martiarena eta Idoia Torregarai artistek eurek elkarrekin jositako sei bakarrizketa aurkezten dituzte. Euskara eta generoa umoregai hartuta, euskalkiak, onomatopeiak, amatasuna, gorpuztasuna eta kristalezko sabaia dituzte hizpide, besteak beste, ordubete inguruko emankizunean. Kritika eginez, deseraikiz eta barre eginez, bazterrak zirikatzen dituzte.
2018an plazaratu zuten eta harrezkero gutxienez 150 herritan zabaldu dute. Ikuskizunean emakume baten eguneroko bizitzan gertatzen direnak islatzen dituzte ikuspuntu umoretsu batetik. Euskarazko umoregintzan eta generoko gaiak lantzen aitzindariak izan dira.

## Erreferentziak

* ↑ Lazkaoko udala. (2019-11-15). "BAKEAN DAGOENA BAKEAN UTZI". .
* ↑ Hamaika Telebista. (2018-03-16). Pakian donai, pakian utzi. Hamaika Telebista (Noiz kontsultatua: 2019-10-06).
* ↑ Mujika, Amagoia. (2018-03-10). «IDOIA TORREGARAI ETA MIRARI MARTIARENA» GAUR8 (gaur8.info) (Noiz kontsultatua: 2019-10-06).
* ↑ Irureta, Maialen Unanue. ««Ahalduntzeko balio izan digu umoreak»» Berria (Noiz kontsultatua: 2019-10-06).
* ↑ Arguiñano, Joseba. (2020-09-30). «Umorea ez da unibertsala, leku batean grazia egiten duenak min eman dezake bestean Joseba Arguiñano sukalerrian.» EITB Euskal Irrati Telebista (EITB) (Noiz kontsultatua: 2021-06-02).

## Ikus, gainera

* Emakume umoregileak

## Kanpo estekak

* Pakian donai, pakian utzi Hamaika Telebista, (2018-03-16)
* Mirari Martiarena Linked-in sare-sozial profesionalean
* «Mirari Martiarena Iraola» Berria-ko kolaboratzailea
* @bootxo, Idoia Torregarairen kontua Twitterren.
* Idoia Torregarai Linked-in sare-sozial profesionalean
* «Idoia Torregarai: 'Mendizale utopikoa naiz ni, gustatzen zait baina ez naiz joaten'» www.eitb.eus 2019/09/09
* Idoia Torregarai 89 emaitza Usurbilgo Noaua! aldizkarian 'Idoia Torregarai' bilatuta.
* Datuak: Q107102691
# Bakea Orain

Bakea Orain indarkeriaren aurkako higikundea da, euskal gatazkari irtenbide politikoa ematearen alde agertu izan dena beti. Besteak beste, Lizarrako Itunaren sinatzaileetako bat da.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2013/3/3 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12254702
# Bakea Irudikatu dorrea

Bakea Irudikatu dorrea (islandieraz: Friðarsúlan, euskaraz Bakearen Dorrea) Kollafjörður badian dagoen Viðey uhartean, Reykjaviken barrutian, Islandiako hiriburuan dagoen monumentua da. Yoko Onok John Lennoni eskaini zion. 2007ko urriaren 9an inauguratu zuten, Lennonek 67 urte bete behar zituenean.

## Ezaugarriak

Monumentua John Lennonen Imagine kanta hartzen du erreferentzia nagusia bezala. Argiaren dorre bat da, urtean zehar urriaren 9tik abenduaren 8 arte pizten dena. Oinarrian harri zuriaren monumentua dago non "Bakea irudikatu" esaldia 24 hizkuntzetan irakur daitekeen; beraz, bakeari eskainitako monumentua da.
Dorrean 15 erreflektore daude; prismekin daude jarrita eta horri esker ispilu moduan eragiten dute, bertikalki zeruruntz argi-zutabeak sortuz. Gau argi batean 4.000 metroko altura lor dezakete.

## Dorrearen hizkuntzak

Munduko 24 hizkuntzetan mezu bera irakur daiteke:
| ingelesez: IMAGINE PEACE | swahiliz: TUFIKIRIENI AMANI |
| japonieraz: 平和な世界を想像してごらん | islandieraz: HUGSA SÉR FRIÐ |
| koreeraz: 평화를 꿈꾸자 | turkieraz: BARIŞI DÜŞLE |
| txinera tradizionalez: 想像世界有了和平 | persieraz: به صلح بیندیش‎ |
| arabieraz: احلم سلام‎ | filipineraz: ILARAWAN ANG MUNDONG MAPAYAPA |
| portugesez: IMAGINE A PAZ | tamileraz: சமாதானத்தை நினையுங்கள் |
| errusieraz: ПРЕДСТАВЬТЕ СЕБЕ МИР | hungarieraz: KÉPZELD EL A BÉKÉT |
| hindiz: शान्ति की कल्पना करें | finlandieraz: KUVITTELE RAUHA |
| alemanez: STELL DIR VOR ES IST FRIEDEN | georgieraz: წარმოიდგინეთ მშვიდობა |
| italieraz: IMMAGINA LA PACE | tibeteraz: ཞི་བ་སྒོམས་ |
| frantsesez: IMAGINEZ LA PAIX | hebreeraz: חלום שלום‎ |
| gaztelaniaz: IMAGINA LA PAZ | Inuktitutera: ᓴᐃᒪᖃᑎᒌᑦᑕ |
Beste kartel batean irakur daiteke:

### October 9th 2007"
## Erreferentziak
## Kanpo loturak

* (Ingelesez):Wired.com.
* Datuak: Q116484
* Multimedia: Imagine Peace Tower / Q116484