# Montenegro-Otomandar Gerra (1876-1878)

Montenegro–Otomandar Gerra (serbieraz: Црногорско-турски рат, Crnogorsko-turski rat, "Montenegro-Turkiako gerra"), Montenegron Gerra Handia (serbieraz: Вељи рат, Velji rat) bezala ere ezaguna, Montenegroko Printzerria eta Otomandar Inperioaren artean borrokatu zen 1876 eta 1878 bitartean. Gerra montenegroarren garaipenarekin amaitu zen eta otomandarrek porrot egin zuen 1877-1878ko Errusia-Turkiako Gerra Handian. Sei gudu garrantzitsu eta 27 txikiago egin ziren, horien artean Vučji Doko gudu erabakigarria.
Herzegovina inguruko matxinada batek Europan otomandarren aurkako erreboltak eta matxinadak piztu zituen. Montenegrok eta Serbiak otomandarrei gerra deklaratzea adostu zuten 1876ko ekainaren 18an. Montenegroarrak herzegoviarrekin elkartu ziren. Montenegroko guduan garaipena lortzeko ezinbestekoa izan zen borroka bat Vučji Doko gudua izan zen. 1877an, montenegroarrek borroka gogorrak egin zituen Herzegovina eta Albaniako mugetan. Nikolas printzeak ekimena hartu eta iparraldetik, hegoaldetik eta mendebaldetik zetozen indar otomandarrei aurre egin zien. Nikšić (1877ko irailaren 24a), Bar (1878ko urtarrilaren 10a), Ulcinj (1878ko urtarrilaren 20a), Grmožur (1878ko urtarrilaren 26a) eta Vranjina eta Lesendro (1878ko urtarrilaren 30a) konkistatu zituen.
Gerra ottomandarrek 1878ko urtarrilaren 13an Edirnen montenegroarrekin su-etena sinatu zutenean amaitu zen. Errusiar indarrak otomandarrengana hurbildu izanak, 1878ko martxoaren 3an, Montenegro, Errumania eta Serbiaren independentzia aitortuz, bake akordio bat sinatzera behartu zituen otomandarrak, eta, horrez gain, 4.405 km$^2$-tik 9.475 km$^2$-ra handitu zuen Montenegroko lurraldea. Montenegrok Nikšić, Kolašin, Spuë, Podgorica eta Barko udalerriak ere irabazi zituen, baita itsasorako sarbidea ere.

## Aurrekariak

1874ko urrian, Jusuf-beg Mučin Krnjić estatu-gizon otomandarra Podgorican erail zuten, garai hartan otomandar hiria zena, Montenegrotik gertu. Voivoda Marko Miljanoven ahaide batek hil zuela uste da, jeneral montenegroarrak, zeinak, segur aski, hilketa eragin baitzuen. Ondorioz, otomandarrek atzerapauso bat eman zuten bertako herritarren eta montenegroarren aurka, Podgoricako nekazarien azokan, Montenegroko hiriburu modernoa. Armarik gabeko 17 montenegroar hil zituztela uste da. Gertaera hau Podgoricaren sarraskia (Podgorički pokolj) bezala ezagutzen da. Montenegro eta Otomandar Inperioaren arteko harreman txarrak sortu ziren, Herzegovinako matxinadaren ondorioz (1875). Montenegrok zuzendu zuen altxamendua, matxinoei laguntza militarra eta finantzarioa eman zien eta euren interesak portura eraman zituen. Montenegrok Herzegovinaren zati bat montenegroarren esku uzteko eskatu zuen, baina portuak uko egin zion. Hori zela eta, Montenegrok gerra deklaratu zuen 1876ko ekainaren 18an (ekainak 30), eta, berehala, Serbiako Printzerria izan zen bere lehen aliatua.

## Gerra

Gerra hasieran, Miljanov Kučira iritsi zenean, muga otomandarra, Kuči ibaia matxinatu eta otomandarrei eraso zien. Pashak Medun eta beste gotorleku txiki batzuk bete zituen, Fundina, Kobi, Zatrijebač eta Orahovo soldaduz.
Piperi eta Kuči tribuek, elkarrekin, Koči eraso zuten, zati txiki bat hilez, otomandarrak dorreetan aurkitu zituzten bitartean, hauek zurezko kanoiekin suntsitu nahi baitzituzten. Gerrari buruzko olerki epiko batek dioenez, Abdi Pasha txerkesiarrak 20.000 soldadu Eskutariko sanjakatura bidali zituen sultanak Kuči eta Piperi herriak erasotzera. Olerkiak kontatzen duenez, armadaren zati bat Kottiren aurka joan zen eta, ondoren, Zatrijebač eta Fundinan borrokatu zen.
Montenegro-Otomandar gerran,armada montenegroarrak mugako zenbait eskualde eta kokaleku harrapatzea lortu zuen, albaniarren erresistentzia handia aurkitu zuen Ulcinjen, eta albaniar Otomandar indar konbinatu bat Podgorica-Spueveko eta Gusinje-Plav eskualdeetan. Montenegroko irabaziak txikiagoak ziren. Musulmanak eta Albaniako biztanleak, hegoaldeko mugatik gertu bizi zirenak, Podgorica eta Spuë hirietatik kanporatuak izan ziren. Herri hauek Shkodër hirian bizi ziren.

## Gudu nabarmenak

* Vučji Doko gudua (1876ko uztailaren 18)
* Fundinako gudua (1876ko abuztuaren 2)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4513932
* Multimedia: Montenegrin–Ottoman War (1876–78) / Q4513932