OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# The League of Extraordinary Gentlemen (filma)

The League of Extraordinary Gentlemen (euskaraz Jaun Harrigarrien Liga) 2003ko Stephen Norrington britainiar zinema zuzendariaren abenturazko filma bat da. Alan Moore eta Kevin O'Neill komikigileen izenburu berdineko 1999ko The League of Extraordinary Gentlemen komikian oinarritua dago. Sean Connery, Naseeruddin Shah, Peta Wilson, Tony Curran, Stuart Townsend, Shane West, Jason Flemyng eta Richard Roxburgh aktoreek antzeztu zuten.
Literatura Unibertsaleko fikziozko pertsonaia ezagunak superheroi talde baten moduan aurkeztu eta protagonista dituen filma da, tartean Allan Quatermain, Nemo kapitaina, Mina Harker, Rodney Skinner, Dorian Gray, Tom Sawyer, Henry Jekyll doktorea/ Edward Hyde, James Moriarty irakaslea (Fantômas/M) eta Ishmael agertzen dira, bai eta Nautilus itsaspeko ospetsua ere.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
1899, Erresuma Batua, Viktoriar Aroa. Britainiar Gobernua munduaren nagusi bilakatu nahi duen norbaiten egitasmo maltzurra eta haren gaiztakeriak geldituezinik dabil. Proiektu makiaveliko hori deusezteko konponbide bakarra garaiko abenturazale handienak kontratatzea izango da: Allan Quatermain (Sean Connery), Nemo kapitaina (Naseeruddin Shah), Mina Harker (Peta Wilson), Rodney Skinner (Tony Curran), Dorian Gray (Stuart Townsend) eta Henry Jekyll doktorea / Edward Hyde (Jason Flemyng), geroago Tom Sawyer (Shane West) estatubatuar agentea ere batuko zaie.

## Aktoreak

* Sean Connery: Allan Quatermain
* Naseeruddin Shah: Nemo kapitaina
* Peta Wilson: Mina Harker
* Tony Curran: Rodney Skinner
* Stuart Townsend: Dorian Gray
* Shane West: Tom Sawyer
* Jason Flemyng: Henry Jekyll doktorea / Edward Hyde
* Richard Roxburgh: James Moriarty irakaslea, ezizenez Fantômas/M
* Max Ryan: Dante
* Tom Goodman-Hill: Sanderson Reed
* David Hemmings: Nigel
* Terry O'Neill: Ishmael

## Kanpo estekak

* The League of Extraordinary Gentlemen filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* The League of Extraordinary Gentlemen filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q567577
* Multimedia: The League of Extraordinary Gentlemen (film) / Q567577
# The Legend of Bagger Vance

The Legend of Bagger Vance (euskaraz Bagger Vancen Kondaira), 2000ko Robert Redford estatubatuar zinema zuzendariak eta ekoizleak zuzendu eta ekoittzitako kirol drama film bat da. Steven Pressfield idazlearen 1995ko izenburu berdineko eleberrian oinarritua dago. Matt Damon, Will Smith eta Charlize Theron aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Lehen Mundu Gerran (1914-1918) heroi portaera izan ondoren, Rannulph Junuh (Matt Damon) oso ezaguna egin zen. 1931n golf txapelketa batean bi golfari ospetsuekin lehiatzera gonbidatuko dute, txapelketa honen helburua golf-zelai berria inauguratu eta Rannulphen etorrerarekin jendearen harreta erakartzea izango da. Baina Rannulphek ez du bere lehiakideen maila onik, eta bere jokoa hobetzeko caddie oso berezi bat kontratatuko du, Bagger Vance (Will Smith), sekretupean trikimailu ugari ezkutatzen dituela dirudien afroamerikar gaztea.

## Aktoreak

* Matt Damon:Rannulph Junuh
* Will Smith: Bagger Vance
* Charlize Theron: Adele Invergordon
* Bruce McGill: Walter Hagen
* Joel Gretsch: Bobby Jones
* J. Michael Moncrief: Hardy Greaves
* Lane Smith: Grantland Rice
* Peter Gerety: Neskaloosa
* Wilbur Fitzgerald: Roy
* Jack Lemmon (krediturik gabe): Narratzailea / Hardy Greaves zaharra

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q1141877
# The Legend of Korra

The Legend of Korra estatubatuar marrazki biziduneko telesaila da. Michael Dante DiMartinok eta Bryan Konietzkoek sortua, Nickelodeonen 2012 eta 2014 artean aireratu zuten. Avatar, azken aire maisua telesailaren spin-off bat izan zen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Telekinesia gaitasunak dituzten pertsona seinalatu batzuk dira protagonistak. Abilezia horren bidez, ahalmena dute ura, lurra, airea edota sua manipulatu eta arma gisa erabiltzeko. Lau elementuak menderatzeko gai den bakarra, Avatar: nazioarteko harmonia mantendu eta mundu fisiko eta espiritualaren artean zubi lanak egiten dituen norbanakoa.

## Erreferentziak

* ↑ «Uretako kondairak, espirituak eta abenturak» Berria 2022-12-17 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18790
* Multimedia: The Legend of Korra / Q18790
# Tylersburg (Pennsylvania)

Tylersburg Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Clarion konderrian kokatuta dago, Pennsylvania estatuan. 157 biztanle ditu, 1,537877 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Clarion konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5859042
# Tylers Green

Tylers Green, Ingalaterrako erdialdean dagoen herri bat da, Buckinghamshire konderrian.
* Datuak: Q7860202
* Multimedia: Tylers Green, Buckinghamshire / Q7860202
# Tylertown (Mississippi)

Tylertown Mississippiko herri bat da. Walthall konderrian kokatua dago. 2010ean 1.609 biztanle zituen, 8,5 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Walthall konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2107971
* Multimedia: Tylertown, Mississippi / Q2107971
# Untamed (1955eko filma)

Untamed 1955eko Henry King estatubatuar zinema zuzendariaren filma da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Patataren goseteak Irlanda gogor astindu du eta milaka pertsonek emigratu beharko dute, horien artean Hegoafrikarantz abiatuko diren Katie O'Neillek eta honen senar Shawn Kildarek.

## Aktoreak

* Tyrone Power: Paul van Riebeck
* Susan Hayward: Katie O'Neill
* Richard Egan: Kurt Hout
* Agnes Moorehead: Aggie O'Toole
* Henry O'Neill: Squire O'Neill
* John Justin: Shawn Kildare
* Rita Moreno: Julia
* Hope Emerson: Maria DeGroot
* Brad Dexter: Christian tenientea
* Paul Thompson: Tschaka

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3279588
# Unterbreizbach

Unterbreizbach Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, Wartburgkreis barrutian. 2014an 3.538 biztanle zituen 30 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q631418
* Multimedia: Unterbreizbach / Q631418
# Unstruttal

Unstruttal Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, Unstrut-Hainich-Kreis barrutian. 2014an 3.292 biztanle zituen 44,42 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q603658
* Multimedia: Unstruttal / Q603658
# Unterbodnitz

Unterbodnitz Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, Saale-Holzland-Kreis barrutian. 2014an 194 biztanle zituen 5,55 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q568086
* Multimedia: Unterbodnitz / Q568086
# Unst

Unst uhartea Shetlandak uhartediko hirugarren uhartea da eta Eskoziako iparraldeen dagoena. 2013ko erroldaren arabera 632 biztanle ditu eta herrixka handiena Baltasound da.
Izenaren etimologia ezezaguna da.

## Geografia

Yell uhartetik ipar ekialdean kokaturik dago, Norvegiako mendebaldeko kostaldetik 300 km-tara.

## Historia

Vikingoen aztarnak iritsi dira gaur egun arte, Haroldswicken egonda itsasontzi baten hondarrak. Bestela, XII. mendea baino lehenagoko kapera kristauak zutik daude oraindik uhartean: St Olaf's Chapel, Lund eta Our Lady's Kirk Framgord-en (Sandwick), hego-ekialdeko kostaldean. Norse estiloko hilarriak daude Lund eta Framgord-en, gurutzedunak.
James Hepburn sheriffak 1567an borrokatu zuen bere etsaien aurka, ondoren Norvegiara alde egin zuelarik. Laurence Bruce hurrengo sheriffak Muness gaztelua eraiki zuen 1598an. Robert Louis Stevenson idazlearen aita eta osaba izan ziren Muckle Flugga-ko itsasargiaren ingeniari nagusiak, ipar-mendebaldeko kostaldean. Stevensonek Unst bisitatu zuen, eta esaten dutenez bertan "Altxorraren Uhartea" bere liburu famatua idazteko inspiratu zen.
1950eko hamarkadan Erving Goffman soziologo kanadarrak ikerketa etnografikoa egin zuen uhartean bere dokotre tesirako.
2007ko urtarrilaren 7an lurrikara batek uhartea jo zuen.

## Ondasun nabarmenak

* Muness Castle.
* Haroldswickeko hondartza.
* Muckle Fulgako itsasargia.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q754867
* Multimedia: Unst / Q754867
# Unterammergau

Unterammergau Alemaniako udalerria da. Bavariako estatuan kokatuta dago, [[Garmisch-Partenkirchen (barrutia)|Garmisch-Partenkirchen]] barrutian. 2014an 1.519 biztanle zituen 29,93 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q505408
* Multimedia: Unterammergau / Q505408
# Unterdießen

Unterdießen Alemaniako udalerria da. Bavariako estatuan kokatuta dago, [[Landsberg am Lech (barrutia)|Landsberg am Lech]] barrutian. 2014an 1.383 biztanle zituen 12,79 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q503195
* Multimedia: Unterdießen / Q503195
# Unterbäch

Unterbäch Suitzako udalerria da. Valais kantonamenduan dago, Mendebaldeko Raron barrutia barrutian. 2014an 436 biztanle zituen 22 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q68215
* Multimedia: Unterbäch / Q68215
# Unterdietfurt

Unterdietfurt Alemaniako udalerria da. Bavariako estatuan dago, [[Rottal-Inn (barrutia)|Rottal-Inn]] barrutian. 2014an 2.104 biztanle zituen 27,53 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q581527
* Multimedia: Unterdietfurt / Q581527
# Lommiswil

Lommiswil Suitzako udalerria da. Solothurn kantonamenduan dago, Lebern barrutia barrutian. 2014an 1,535 biztanle zituen 5,76 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66971
* Multimedia: Lommiswil / Q66971
# Lommel

Lommel Belgikako ipar-ekialdean dagoen hiria da, Meuse ibaiaren ondoan, Flandriako Linburgo probintzian dagoena. 201eko urtarrilaren 1ean 33.448 biztanle zituen.
Lommel ezaguna da bertan dagoen alemaniar hilerri militarragatik non 20.000 gurutze inguru lerrokatzen diren (gurutze bakoitzak bi hilobi ordezkatzen ditu).

## Bilakaera demografikoa 1816tik

Iturria:INS

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala (Nederlanderaz) (Frantsesez)
* Datuak: Q194366
* Multimedia: Lommel / Q194366
# Lommis

Lommis Suitzako udalerria da. Turgovia kantonamenduan dago, Münchwilen barrutia barrutian. 2014an 1,215 biztanle zituen 8,6 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q65014
* Multimedia: Lommis / Q65014
Affeltrangen Thundorf Tobel-Tägerschen Wängi Bettwiesen Stettfurt
# Villamartín de Campos

Villamartín de Campos Palentziako udalerria da, Tierra de Campos eskualdean dagoena.
2008ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 153 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Palentziako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Herri txikiei buruzko informazioa Gaztela Leongo juntaren webgunean.
* Datuak: Q1919177
* Multimedia: Villamartín de Campos / Q1919177
# Villamanrique de la Condesa

Villamanrique de la Condesa Sevillako udalerria da, Aljarafe eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 4.129 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Sevillako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1601699
* Multimedia: Villamanrique de la Condesa / Q1601699
# Villamanta

Villamanta Madrilgo Erkidegoko udalerria da, Sierra Oeste de Madrid eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 2.441 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Madrilgo udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalari buruzko webgunea.
* Datuak: Q1915133
* Multimedia: Villamanta / Q1915133
# Villamartín

Villamartín Cádizko probintziako iparraldean dagoen udalerria da. 2009 urtean 12.526 biztanle zituen.

## Hiri senidetuak

* Bellegarde (Frantzia)

## Ikus, gainera

* Cádizko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Udalaren webgune ofiziala (Ingelesez)
* Datuak: Q1442451
* Multimedia: Villamartín / Q1442451
# Villamantilla

Villamantilla Madrilgo Erkidegoko udalerria da, Sierra Oeste de Madrid eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 858 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Madrilgo udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1915124
* Multimedia: Villamantilla / Q1915124
# Villamar (udalerria)

Villamar Mexikoko udalerri bat da. Michoacán de Ocampo estatuan kokatua dago. 2010ean 16.991 biztanle zituen 350,79 km²ko azaleran. Herriburua [[Villamar (Villamar)|Villamar]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
# Villamarko geltokia

Villamar Asturiasko Printzerriko tren geltoki bat da, Cuideiru udalerrian kokatuta dagoena.

## Egoera

Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Ferrol — Gijon

## Zerbitzuak

Renfe Feve
 Zerbitzua  Hasiera  Ibilbidea  Amaiera ⁠
R1FerrolXubia • San Sadurniño • Cerdido • Ortigueira • O Barqueiro • O Vicedo • Viveiro–Geltokia • Xove–Geltokia • San Cibrao • Burela • Foz • Ribadeo • A Veiga • Viladevelle • Castropol • As Campas • Tol • Tapia de Casariego • A Caridá • Cartavio • Lloza • Medal • Navia • Piñeira–Viyauril • Viḷḷapedre • Outur • Ḷḷuarca • Barcia • Caneiru • San Cristobal • Cadavéu • Tablizo • Vaḷḷouta • Santa Marina • Nuviana • Valdréu • Soutu Lluiña • San Cosme • Samartín de Lluiña • la Madalena • Villamar • Cuideiru • Muros • Pravia • Grau • Trubia • San CloyoOviedo/Uviéu⁠
R1bNaviaPiñeira–Viyauril • Viḷḷapedre • Outur • Ḷḷuarca • Barcia • Caneiru • San Cristobal • Cadavéu • Tablizo • Vaḷḷouta • Santa Marina • Nuviana • Valdréu • Soutu Lluiña • San Cosme • Samartín de Lluiña • la Madalena • Villamar • Cuideiru • el Pitu–Piñera • Muros • los Cabos • Santianes • Pravia • Beifar • San Roman • Aces • Sandiche • Grau • Peñaflor • Veiga d'Anzu • Santa Maria Grau • Trubia • Soutu Udrion • San Pedru • San Cloyo • les Maces • les Campes • Argañosa • VallobinOviedo/Uviéu :

## Ikus, gainera

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Feve

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17631453
# Villamar

Villamar Medio Campidanoko (Sardinia, Italia) udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q288455
* Multimedia: Villamar / Q288455
# Villamartín de Don Sancho

Villamartín de Don Sancho Leongo Herriko udalerri bat da, Leongo probintzian kokatuta. eskualdean dago, itsas mailatik 898 m metrora, eta km²-ko azalera hartzen du.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 153 biztanle zituen. 2023 urteko erroldaren arabera 162 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Leóngo udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q637293
* Multimedia: Villamartín de Don Sancho / Q637293
# Little Falls (Minnesota)

Little Falls Minnesotako hiri bat da. Morrison konderrian kokatua dago. 2010ean 8.343 biztanle zituen, 18,74 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Morrison konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1903165
* Multimedia: Little Falls, Minnesota / Q1903165
# Little Falls (New York)

Little Falls New York estatuko hiri bat da. Herkimer konderrian kokatua dago. 2010ean 4.946 biztanle zituen, 9,94 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Herkimer konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1380663
* Multimedia: Little Falls, New York / Q1380663
# Little Downham

Little Downham, Ingalaterrako erdialdean dagoen udalerri bat da, Cambridgeshire konderrian.
2011n 2.589 biztanle zituen.
* Datuak: Q1994525
* Multimedia: Little Downham / Q1994525
# Little Elm (Texas)

Little Elm Texasko hiri bat da. Denton konderrian kokatua dago. 2010ean 25.898 biztanle zituen, 37,74 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Denton konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q979944
* Multimedia: Little Elm, Texas / Q979944
# Little Falls-South Windham (Maine)

Little Falls-South Windham Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Cumberland konderrian dago, Maine estatuan. 1.792 biztanle ditu, 2,5 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Cumberland konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q920967
# Little Door Gods

Little Door Gods (txinera tradizionalez: 小門神; txinera sinplifikatuz: 小门神; pinyinez: Xiǎo mén shén; eusk. 'Ate Jainko txikiak') 2016ko Gary Wangek idatzi eta zuzendu zuten konputagailu-animaziozko fantasiazko komedia film bat da. Light Chaser Animation Studios ekoiztetxeak ekoitzi zuen eta Alibaba Pictures ekoiztetxea da banatzailea.

## Txinako bikoiztaileak

* Gao Xiaosong: Shen Tu
* Show Joy: Laohu
* White. K: Yu Lei
* Ji Guanlin: Huaxia (Bloom)
* Cindy Yu: Raindrop
* Bi Xiaolan: Ying
* Quangdu Bingba (向杜炳巴): Tu
* Seth I

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Amidi, Amid. (2015-09-25). «Watch the First Trailer for China's 'Little Door Gods'» Cartoon Brew (Noiz kontsultatua: 2023-05-20).
* ↑ (Ingelesez) Tartaglione, Nancy. (2016-01-04). «Offshore Biz Dips, Local Pics Dominate Ahead Of China ‘Star Wars’ Debut; ‘Sherlock’ Hot In Korea – Intl B.O. Update» Deadline (Noiz kontsultatua: 2023-05-20).

## Kanpo estekak

* Little Door Gods Internet Movie Databaseren webgunean (Ingelesez)
* Datuak: Q21095442
# Little Eagle (Hego Dakota)

Little Eagle Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Corson konderrian dago, Hego Dakota estatuan. 367 biztanle ditu, 3,686782 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Corson konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q958981
# Little Falls (Maine)

Little Falls Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Cumberland konderrian kokatuta dago, Maine estatuan. 863 biztanle ditu, 3,2 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Cumberland konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6649952
* Multimedia: Little Falls, Maine / Q6649952
# Little Falls (New Yorkeko herria)

Little Falls (town), New York Ameriketako Estatu Batuetako herri bat da. Herkimer konderrian kokatuta dago, New York estatuan. 1.497 biztanle ditu, 22,5 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Worcester konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1428674
* Multimedia: Little Falls, New York / Q1428674
# Leongo Erresuma

Leongo Erresuma Iberiar penintsulako ipar-mendebaldeko Erdi Aroko erresumetako bat izan zen, Asturiasko Erresumaren ondorengoa.
909-1230 urteetan Asturiasko errege Gartzia I.ak (909-914) Leongo hirira eraman zuen gortea, Alfontso III.a haren aitak egin zuen bezala, eta hala sortu zen gero Leongo erreinua izan zena, berez Asturiasko erreinuaren jarraipena baizik izan ez zena. Leongo erreinuaren eraginpean zeuden garai hartan gaur egungo Galizia, Asturias, Kantabria, Euskal Herriko mendebaldea, Gaztela, Leon, Duero ibaiaren aldeko lurrak eta Portugal (Braga eta Oporto), nahiz lurralde horietako askotan ez zen inoiz erabat nagusitu.
X. mendean, arazo ugari izan zituzten leondarrek musulmanekin, Duero ibaitik gora erraz igarotzen baitziren Kordobako kalifaren osteak. Antso III.a Gartzeitz Nafarroako erregearen garaian (1000-1035), Leongo erreinua Nafarroako koroaren mendean egon zen; ondoko urteetan hasi zen gorpuzten Gaztelako konderria. Tradizio bisigodoari jarraiki, Hispaniako errege eta enperadoretzat zeukaten beren burua Leongo erregeek, baina musulmanen aurkako borrokan (Reconquista) halako arrakastarik ez baitzuten izan, begi gaiztoz ikusi zuten Gaztelako erreinuaren sorrera.
1157an Fernando II.a Gaztelakoa Leongo errege ere izan zen, eta handik aurrera koroa bakar batera bildu ziren Leon eta Gaztelako erreinuak, bakoitzak bere erakundeak gorde bazituen ere. XII. mendean sortu zen Portugalgo erreinua, eta mende horren bukaeran bizkortu zuten musulmanen aurkako borroka kristau-estatuek; Extremadura aldeko lurraldeetan barrena zabaldu zen Leongo erreinua. Leongo eta Gaztelako erakundeen arteko harremanak ez ziren onak izan.
1230ean desagertu zen Leongo erreinua (baina XIV. mendearen hasiera arte iraun zuten Leongo administrazio-erakundeek). Handik aurrera, Gaztelako probintzia gisa iraun zuten luzaroan Leongo lurrek, reino de León (Leongo erreinua) izena ematen zitzaien arren.
Salamanca izan zen XIV. mendetik aurrera Leongo hiri ospetsuena, unibertsitateari esker. 1833an bereizi ziren Leon, Zamora eta Salamancako herrialdeak eta, 1979an, Gaztela eta Leon autonomia-erkidegoaren barnean utzi zituzten hirurak.

## Ikus, gainera

* Gaztelako Koroa
* Leongo eskualdea

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q175276
* Multimedia: Kingdom of León / Q175276
# Leongo departamendua

    Artikulu hau Nikaraguako departamentuari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Leon».
Leon ipar-mendebaldeko Nikaraguako departamendua da. 5.107 km²ko eremua du eta 2012an 404.471 biztanle zituen. Hiriburua Leon da.

## Udalerriak

* El Jicaral
* El Sauce
* La Paz Centro
* Larreynaga
* León
* Nagarote
* Quezalguaque
* San Jose de Achuapa
* Santa Rosa del Peñon
* Telica

## Erreferentziak

* ↑ Población Total, estimada al 30 de Junio del año 2012 Inide.gob.ni

## Kanpo estekak

* Datuak: Q586818
* Multimedia: León Department / Q586818
# Leones

Leonesa (asturllionés, llionés, llengua llionesa) astur-leonesaren mendebaldeko aldaera edo hizkuntza da. Ia hiztun guztiak elebidunak dira. Estimazioen arabera, 25.000 bat lagunek mintzatzen dute.
Sektore batzuek, Asturiasen batez ere, leonesa asturieraren aldaeratzat hartzen dute, berezko hizkuntzatzat jo beharrean, eta asturlleonés occidental deritzote. Leonen, berriz, Conceyu Xoven ('Bilera gaztea' euskaraz) inguruko elkarteek moduko talde batzuek leonesa hizkuntza beregaintzat jotzen dute eta, horrela, asturieraren idaztarau estandarra erabili beharrean, leoneserako arau propioa defendatzen dute.
Bestalde, Leongo idazleek eta hizkuntzaren alorrean lan egiten duten elkarte kulturalek Academia de la Llingua Asturianaren idaztarau estandarra erabiltzen dute, oro har.
Leonesa mintzatzen zen balizko lurraldeari Leongo Herria deitzen diote zenbait sektore erregionalistak.

## Hiztunen geografia

Hiztunak Leongo iparralde, hegoalde eta mendebaldean, eta Zamorako mendebaldean (Sanabria, Benavente, Aliste, Sayago, eta Los Arribes) dira. Hala ere, gehienak adinekoak dira. Salamancako Arribes eta Sierra de Gatako toponimian eta berbategian ere leonesaren arrastoak daude.
Portugalgo Bragantza barrutian mintzatzen den mirandesak leonesarekin harreman estua du, nahiz eta bere idaztaraua duen eta portugesaren eragin handia izan.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindiaren 38. arauan, 204. orrian, astur-leonesa aipatzen da. Eskuratze data: 2010-12-23
* ↑ leonesaretzat idaztarau propioa defendatzen dutenentzat: llïonés, llingua llïonesa
* ↑ Facendera pola Llengua-ren aldizkaria
* ↑ Conceyu Xoven
* ↑ El Toralín eta El Fueyu.
* ↑ Furmientu, Facendera pola Llengua, La Caleya, Faceira eta El Teixu.

## Ikus, gainera

* Astur-leonesa
* Asturiera
* Mirandesa
* Extremadurera
* Llionpedia

## Kanpo estekak

* Héctor García Gil. El asturiano-leonés: aspectos lingüísticos, sociolingüísticos y legislación
* Asturiar Hizkuntzaren Akademia
* Asturleonesaren mapa linguistikoa.
* La Caleya, Astorgako elkarte kulturala (leonesez)
* Furmientu, Zamorako elkarte kulturala (leonesez)
* Faceira, Leongo elkarte kulturala (leonesez)
* El Teixu, Astorgako elkarte kulturala (leonesez)
* Datuak: Q34108
* Multimedia: Leonese language / Q34108
# Leonforte

Leonforte Italiako udalerri bat da. Ennako probintzian kokatuta dago, Sizilia eskualdean. 12.331 biztanle ditu, 84,39 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Leonfortek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Assoro Calascibetta Enna Nissoria Nicosia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q56205
* Multimedia: Leonforte / Q56205