OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Asiriako neo-arameera

Asiriako neo-arameera (asiriera klasikoz: ܣܘܪܝܬ‎, sūrët) aramera moderno bat da, hizkuntza semitikoen adarrekoa eta afroasiar hizkuntzetako bat. Asiriako neo-arameera ez da nahasi behar akadierarekin edota arameraren dialekto zahar batekin, zeinak Asirian lingua franca funtzioa bete zuen K.a. VII. mendean. Hasiera batean, Asiriako neo-arameera Urmia aintzira (Iran ipar-ekialdean) eta Siirten (Turkia hego-ekialdean) hitz egiten zen, nahiz eta gaur egun diasporako hizkuntza ere baden. Hiztun gehienak Ekialdeko Asiriar Elizaren kide dira.

## Erreferentziak

* ↑ http://www.unesco.org/languages-atlas/index.php?hl=en&page=atlasmap

## Kanpo estekak

* Datuak: Q29440
# Asiriar

Asiriarrak (asirieraz: ܣܘܪܝܝܐ), batzuetan siriakoak edo kaldear katolikoak deituak, antzinako iparraldeko Mesopotamian jatorria duen etnia da. Herri semita da, ekialdeko arameraren dialektoak hitz egiten dituena.
Akadiar eremuen iparraldean dute jatorria, K.a. XXIV eta k. o VII. mendeen artean Asiria izan zen eskualdean. Egun, asiriarren eremua hainbat herrialderen artean banaturik dago: iparraldeko Irak, hego-ekialdeko Turkia, ipar-mendebaldeko Iran eta ipar-ekialdeko Siria. Eskualde horretan indigenak dira. Denak fededunak ez badira ere, gehienak kristauak dira, ekialdeko zenbait errituren jarraitzaileak.
XX. mendean zehar, asiriar asko Ipar Amerikara, Kaukasora, Australiara eta Europa emigratu ziren. Otomandar Inperioak Lehen Mundu Gerran bultzaturiko asiriar genozidioak, Irakeko Simeleko sarraskiak (1933), Irango islamiar iraultzak (1979), Irak eta Siriako Baath Alderdiaren politikak, Saddam Husseinen Al-Anfal kanpainak edo iparraldeko Irakeko kurduen politikak jazarpena eta ondorengo emigrazioa bultzatu zituzten.

## Antzinako asiriarrak eta egungoak

Egungo asiriar askok antzinako Mesopotamiako zibilizazio semita handien ondorengoak direla aldarrikatzen dute, batez ere Asiria baina baita Akad, Babilonia eta Adiabenekoak ere. Egungo asiriologo askok aldekoak badira ere, badaude kontrakoak ere. Geoffrey Khan Cambridgeko Unibertsitateko hizkuntzalaria akadiera eta egungo ekialdeko aramerazko dialektoen arteko jarraitasunaren aldekoa da. Ikerketa genetikoek ere talde homogeneoa direla diote eta baita antzinako asiriarrekin lotura dutela ere.

## Erreferentziak

* ↑ Assyria, Ordezkapenik Gabeko Nazio eta Herrien Erakundearen estimazioa
* ↑ www.jaas.org
* ↑ Christian Official: The Number of Christians in Iraq Has Dropped to Three-Hundred Thousand
* ↑ www.al-monitor.com
* ↑ Iranicaonline. (2011-08-17). Iran: Assyrians in Iran. .
* ↑ Kjeilen, Tore. Lebanon / Religions - LookLex Encyclopaedia. Looklex.com.
* ↑ Euskaltzaindia. (2015-1-30). 174. araua: Antzinateko herriak. Ekialdeko eta Europako herriak. , 3 or..
* ↑ MacDonald, Kevin. (2004-07-29). Socialization for Ingroup Identity among Assyrians in the United States. .
* ↑ Assyrians in Georgia, Joshua Project
* ↑ Certrez, Donabed & Makko. (2012). The Assyrian Heritage: Threads of Continuity and Influence. Uppsalako Unibertsitatea, 44–50 or. ISBN 978-91-554-8303-6..
* ↑ Wilmshurst, David. (2011). The Martyred Church: A History of the Church of the East. Londres, 413–16 or..
* ↑ Ancient and Modern Assyrians: A Scientific Analysis, page 88
* ↑ Elias, Joel J.. The Genetics of Modern Assyrians and their Relationship to Other People of the Middle East. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q377085
* Multimedia: Assyrian people / Q377085
# Arnaud I.a Maitie

Arnauld I.a Maitie (Maule, c. 1565 - Oloroe, 1622ko iraila/urria) apaiz zuberotarra eta 1597tik hil arte Oloroeko apezpiku izandakoa.

## Biografia

Joana III.a Nafarroakoaren eraginpean, Oloroe eta Leskarreko elizbarrutiak jabegabeak ziren de facto. Hala ere, semea katoliko bihurtu zenean, kanpaina militar baten ostean berriro katolizismora itzuli ziren. Arnaud Petri Maitieren semea izan zen eta aitak Gérard Rousselen pulpitua aizkoraz apurtu zuenetako bat izan zen.
Bordelen ikasi zuen eta 1585ean apaiz bihurtu zen. 1590ean Urdiñarbeko apaiza izan zen. Saint-Pé-de-Bigorreko abadiaren abadea izandakoa, 1618an elizbarrutiaren jabetza lortu zuen Arnaud II.a Maitie ilobarekin batera..

## Erreferentziak

* ↑ (Frantsesez) Études historiques et religieuses du Diocèse de Bayonne. , 302. or..
* ↑ (Ingelesez) Bergin, Joseph. (1996). The Making of French Episcopate (1589-1661). Yale University Press, 670 or. ISBN 978-0300067514..
* Datuak: Q23816885
# Arnaud II.a Maitie

Arnauld II.a Maitie (Maule, c. 1588 - Oloroe, 1646ko ekainaren 20a) apaiz zuberotarra eta 1622tik hil arte Oloroeko apezpiku izandakoa.

## Biografia

Guilhemto Maitie Lextarreko negoziogizonaren eta Joana Behere Hegoburukoaren semea izan zen.
Saint-Pé-de-Bigorreko abadiaren abadea izandakoa, 1618an elizbarrutiaren jabetza lortu zuen Arnaud I.a Maitie osabarekin batera..

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Bergin, Joseph. (1996). The Making of French Episcopate (1589-1661). Yale University Press, 670 or. ISBN 978-0300067514..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q23816884
# Arnaud Jean Meillan

Arnaud Jean Meillan (Baiona, 1748ko abenduaren 6a - ib., 1809ko ekainaren 26a) lapurtar politikaria izan zen. Frantziar Iraultzaren garaian, Pirinio Apaletako herria ordezkatu zuen. Konbentzio Nazionalean diputatu hautatu zuten eta girondarren alde egin zuen.
* Datuak: Q2863140
* Multimedia: Arnaud Jean Meillan / Q2863140
# Arnaud Hegi

Arnaud Hegi (Baiona, 1985eko urtarrilaren 23a) lapurtar errugbilaria da, orpokatzaile moduan aritzen dena.

## Ibilbidea

* Aviron Bayonnais (2005-2011)
* Biarritz olympique (2011-2014)
* FC Grenoble (2014-2018)
* Datuak: Q2863134
* Multimedia: Arnaud Héguy / Q2863134
# Arnaud I.a Maitia

(Maitia izenez ezaguna) Zuberotar elizgizona (Maule, 1559 - Oloroe, 1623). Zuberoako eta Biarnoko kontrarreformaren aitzindari nagusietako bat izan zen.
Etxe oneko semea zen eta 1585ean apaiz egin eta Urdiñarbeko parrokiara bidali zuten. Bertako monasterioa izan zuen meneko eta han eginiko irabaziei esker eraiki zuen geroago Mauleko jauregia. Ondoren Oloroeko katedraleko kalonje eta bikario nagusi izan zen (1595) eta gatazka latzak izan zituen protestanteekin. 1598an egin zuten Oloroeko apezpiku eta, Henrike III.a Nafarroakoak eta IV.a Frantziakoak gurtza katolikoaren alde bideraturiko neurriez baliaturik kalbinismoaren aurkako borrokari ekin zion, frantziskotarren eta jesuiten laguntzaz. Hamar urtean aurrerapen handia egin zuen katolikotasunak Zuberoan eta Biarnon, eta jauregi bat eraikiarazi zuen Maitiak Mauleko hirian.
Henrike IV.a Frantziako erregea hil zelarik (1610), protestanteak jazarri zitzaizkion eta Parisa jo behar izan zuen, egoera baretu arte. Hurrengo errege Luis XIII.ak katolikoen aldeko neurriak hartu zituen eta Oloroera itzuli zen Maitia. Iloba Arnaud II.a Maitiak (Oloroeko apezpikua 1623-1646 urteetan) eman zion segida haren lanari.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
# Arnaud Desplechin

Arnaud Desplechin (Roubaix, 1960ko urriaren 31) frantses zinemagilea da.

## Biografia

1984an hasi zen zinemagintzan lanean, hainbat zuzendariren antzeztokiak prestatzen (Éric Barbier, Pascale Ferran eta Éric Rochant). Bere lehen filmak, La Vie des morts (1990), berrogeita hamar minutu baizik irauten ez duen arren, sekulako ospea eman zion. Film horretan, elkar ezagutzen ez duten zortzi gazte eta zortzi heldu biltzen dira etxe burges batean heriotzari, sentimenduei eta maitasunari buruz hitz egiteko. Beste film batzuk: La Sentinelle (1992), Pascale Ferran, Noémie Lvosky eta Emmanuel Salingerrekin batera idatzita.

## Filmografia
### Film laburrak

* 1983 : Le Polichinelle et la Machine à coder
* 1984 : Le Couronnement du monde
* 2011 : Soixante minutes de paroles pour le Japon

### Film ertainak

* 1991 : La Vie des morts

### Fil luzeak

* 1992 : La Sentinelle
* 1996 : Comment je me suis disputé... (ma vie sexuelle)
* 2000 : Esther Kahn
* 2003 : Léo, en jouant « Dans la compagnie des hommes »
* 2004 : Rois et Reine
* 2007 : L'Aimée (dokumentala)
* 2008 : Un conte de Noël
* 2013 : Jimmy P. (Psychothérapie d'un Indien des plaines)
* 2014 : La Forêt (telefilm)
* 2015 : Trois souvenirs de ma jeunesse

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q691335
* Multimedia: Arnaud Desplechin / Q691335
# Arnaud Etxandi

Arnaud Etxandi (jaiotzez Arnaud Etchandy (Donibane Lohitzune, Lapurdi, 1984 – Pic blanc du Galibier, Frantzia 2022ko abenduaren 7a) Donibane Lohitzuneko eskiatzaile eta marinel euskalduna izan zen. Istripu batean, elur jauzi batean Alpeetako Pic Blanc du Galibier mendian (Frantziako hegoaldea) 38 urte zituela hil egin zen.

## Bizitza

38 urteko lapurtarra abenturazale amorratua zen, eta natura eta aire zabaleko espazioak izugarri maite zituen. Horrez gain, esperientzia eta eskarmentu ikaragarriko eskiatzailea zen donibandarra. Nabigatzaile gisa bere ibilbideak ere egindakoa zen, BPT enpresan lan egiten zuen Arnaud Etchandyk.
Izan ere, itsasontziz espedizio luzeak gauzatutakoa zen Arnaud Etxandi. Horren harira, Ipar Euskal Herriko abenturazale honek 2017. urtean Ozeano Atlantikoa gurutzatu zuen 'Mini Transat' izeneko 6,5 metroko itsasontzi batean. Euskara hizkuntzaren hedapena eta promozioa bultzatzeko espresuki sortutako Euskal Haziak elkartearen egitasmoaren baitan landu zuen espedizio hura. Ekimen hauxe irakaskuntza pribatu katolikoaren barnean, euskararen sustapenaren alde lan eskerga ikaragarria egindakoa da.
Arnaud Etxandi lapurtarra Euskal Museoaren adiskideen elkarteko buru zen, Maritxu Etxandi Ithurralderen semea zen. Bere aita, berriz, Maule-Lextarran (Zuberoa) espartin fabrika zeukan Charles Etxandi zen. Era berean, Arnauden aitite Donibane Lohizuneko (Lapurdi) alkatea izan zen 16 urte luzetan, 1971tik 1987 urtera bitartean.

## Istripua

Pic Blanc du Galibier mendiaren ipar aurpegian eskiatzen ari zela harrapatu zuen elur-jausiak Arnaud Etxandi marinel eta mendizalea, 2022ko abenduaren 7anan, asteazkenean. Hileta-elizkizuna asteazkenean (hilak 14) egin zen Donibane Lohizuneko San Joan Bataiatzailearen elizan, 10:30ean.
38 urteko ingeniariak abenturazale arima zuen, eta biziki maite zituen natura eta aire zabaleko espazioak, Marcel Bedaxagarrek nabarmendu bezala Sud Ouest egunkarian. Eskarmentu handiko eskiatzailea zen, eta itsas-ontziz ere eginak zituen espedizio luzeak.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.elcorreo.com/zurekin/arnaud-etchandy-donibane-20221217132802-nt.html?ref=https%3A%2F%2Fwww.google.com%2F
* ↑ https://www.argia.eus/albistea/arnaud-etchandy-donibandarra-hil-da-alpeetan-elur-jausiak-harrapatuta

## Kanpo estekak

* Datuak: Q119513685
# Bacteroides

Bacteroides generoa bakterio Gram negatiboz osatuta dago, bazilo itxura dutenak. Genero honen bakterioak anaerobio hertsiak dira, eta ez dute esporarik sortzen. Heste-floraren kide garrantzitsuenetarikoak dira (gizakiaren gorotz gramo batean 10$^{11}$ mota honetako bakterioak baitaude).
Bacteroides-ek esfingolipidoak ditu bere zelula mintzean. Hori ez da ohikoa bakterioen artean, eukariotoengan gauza arrunta bada ere.
Animalia hausnarkarien errumenean funtsezko zeregina burutzen dute bakterio hauek, landare-polisakaridoen zelulosa hidrolizatzen baitute.
Bacteroides-en ezaugarri biokimiko nagusiak honako hauek dira:
* anaerobio hertsiak (O/H: -/+)
* katalasa (-)
* ez dute zitokromorik
* gluzidoak hartziten dituzte azido sukziniko eta azetikoa sortuz.
Bacteroides gehienak ez dira patogenoak, hesteetako saprofito eta jankide arruntak baizik. Bacteroides fragilis espeziea, hala ere, patogeno izan daiteke zenbait kasutan: esaterako, heste-flora normala gorputzaren atal esterilak inbaditzen dituenean, hesi anatomikoren bat puskatutakoan. Honelako kasuetan apendizitis, peritonitis eta septizemia eragiten ditu. Bakterioak erresintentzia handia du penizilina eta beste antibiotikoekiko, eta infekzioaren tratamendua korapilatsua izaten da sarritan.
* Datuak: Q133186
* Multimedia: Bacteroides / Q133186
* Espezieak: Bacteroides
# Bacton (Suffolk)

Bacton, Ingalaterrako ekialdeko kostaldean dagoen udalerri bat da, Suffolk konderrian.
2021ean 1.200 biztanle zituen.
* Datuak: Q2578348
* Multimedia: Bacton, Suffolk / Q2578348
# Bactromantis

Bactromantis Thespidae familiaren Mantodea intsektu generoa da. Amerikako generoa da.

## Espezieak

Hauek dira:
* Bactromantis mexicanus
* Bactromantis parvula
* Bactromantis toltecus
* Bactromantis virga

## Kanpo estekak

* (Ingelesez): Enciclovida webgunean.
* Datuak: Q2836355
# Bactropaltis

Bactropaltis Gelechiidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Bactropaltis lithosema da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Bactropaltis lithosema | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4840084
* Espezieak: Bactropaltis
# Bacterio profesorea

Saturnino Bacterio profesorea Francisco Ibáñez kataluniar komikigileak bere pertsonaiarik ospetsuenak diren Mortadelo eta Filemonen abenturetarako sortutako pertsonaia bat da. Bere lehen agerpena 1969ko El sulfato atómico abenturan izan zen.
T.I.A.ko zientzialari biologo ospetsua da. Bacteriok bere asmakizun berrietako bakoitza enpresako kideengan probatzen du, lankideak, idazkariak (Ofelia batez ere) eta beste agente batzuengan, desastrezko ondorioekin. Hauek hiru modu ezberdinetan gertatzen dira:
* Batzuetan, jeinua bera da erratzen dena, emaitza bezala espero gabeko gauzak lortuz (batzuetan asmakizuna asmatua izan zen asmoaren aurkakoa).
* Batzuetan ondo funtzionatzen dute, baina agenteek ez dute behar bezala erabiltzen.
* Batzuetan, asmakizunak espero zen bezala funtzionatzen du, baina Mortadelo eta Filemonentzat larriak diren egoeretan, nortzuk kaltea jasaten duten.
Horren ondorioz, Mortadelok eta Filemonek beti ihes egiten dute Superrak Bacterio profesorearen asmakizun bat probarazi nahi dien bakoitzean.
Bizar beltz handi bat du, agenteek, Superrak edo Ofeliak amorruz heltzen dutena bere asmakizunek huts egiten dutenean. Berde koloreko jantzi batekin janzten da.
Bere asmakizunen artean honakoak nabarmentzen dira:
* Trukaketaren makina
* Freskoa bilatzen duen makina
* Jendea kopiatzeko makina
* Elastizina
* Tergibersizina
* Vivimetalillusa
* Eraldatzaile Metabolikoa
* Mimetizagailua
Eta askoz gehiago.
Bacterio profesoreak asmatutako ilehazle "hutsezin" baten ondorioz Mortadelok bere ile luzea galdu zuen eta honek oraindik ezinikusia dio, honen ondorioz Bacteriorekin beti eztabaidan arituz. Filemonek ere ezin du ikusi. Bacterio profesoreari buruz hitzegiten dutenean "zorri zikina"ri buruz hitzegiten dute, edo antzeko gauzak.

## Sorrera

Pertsonaiaren hasierako itxura fisikoa Spirouko Mina eta gorila belgiar komikiko Zwart profesorean oinarritua dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3752468
# Bactromantis mexicanus

Bactromantis mexicanus Thespidae familiaren Mantodea intsektu espeziea da. Guatemalan eta Mexikon aurki daiteke.

## Erreferentziak

* ↑ Texas A&M University.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4840073
# Bactrostoma

Bactrostoma Tortricidae familiako sits genero bat da. Bere espezie tipoa Bactrostoma cinis da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Bactrostoma cinis | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4840088
# Ataujia

Ataujia metalezko azal batean gubilez eginiko ildo batean zilarrezko edo urrezko hariak txertatzearen artisau teknika bat da, damaskinatuaren aurrekaria.

## Izena

Ataujia at-tawsiya hitz arabiarretik dator (adornatzea); Errenazimendu garaian teknika asko hedatu zen, eta horren erakusgarri dira beste hizkuntzetan ere gorde izan diren zenbait arkaismo: tausia (italiarrez), atauxia (katalanez), tauchie (frantsesez), ataujía (espainiarrez), tauschierung (alemanez), tauxia (portugesez), eta tauzóvani (txekiarrez).

## Teknika

Ataujia zurgintzan erabiltzen den tarazea lanaren parekoa da, baina metalean eginik. Hau da: oinarrizko metal batean jangune bat egitea, jangune hori beste metal batez betetzeko.

## Historia

Zelten garaitik erabilia bazen ere, Al Andalus garaian indar handia hartu zuen, batez ere Toledon, arte hispaniar-arabiarraren ezaugarri bihurtzeraino. XVI. mendean oraindik ezaguna zen, baina gerora galdu egin zen. XIX. mendean artisau eibartarrek berreskuratu eta hobetu zuten, teknika berriari damaskinatu izena emanez. Azken honen hedapenarekin, ataujia hitza damaskinatuaren sinonimotzat hartzeko joera zabaldu da, baina espezialistek oraindik teknika biak ongi bereizten dituzte.

## Erreferentziak

* 1 2 «ARMAS DE CAZA - HUNTING GUNS: Página 1 - EL GRABADO, sus diferentes técnicas artesanales» ARMAS DE CAZA - HUNTING GUNS (Noiz kontsultatua: 2019-06-29).
* 1 2 Larrañaga, Ramiro. El damasquinado de Eibar. .
* ↑ (Gaztelaniaz) «ATAUJÍA» Etimologías de Chile - Diccionario que explica el origen de las palabras (Noiz kontsultatua: 2019-06-29).
* ↑ Salin, Édouard. (1951). «Les techniques de la damasquinure en Gaule mérovingienne» Gallia 9 (1): 31–52. doi:10.3406/galia.1951.1292. (Noiz kontsultatua: 2019-07-04).
* ↑ (Gaztelaniaz) AGUIRRE SORONDO, Antxon. (2008-07-18). «María Asunción Nogués. Damasquinado: Historia» www.euskonews.eus (Noiz kontsultatua: 2019-06-29).
* ↑ «Ve stopách předků - Keltoi - Boiohaemum - Boios Jak žili Keltové, Germáni, Slované, archeologie a archeoparky - 3.27 Kovotepectví - techniky - Tauzování» www.keltoi.cz (Noiz kontsultatua: 2019-07-04).
* ↑ (Gaztelaniaz) Alonso, Juan Luis. (2009-03-15). «El damasquinado o damasquino de Toledo» Leyendas de Toledo (Noiz kontsultatua: 2019-06-29).
* ↑ «ataujia | Eibarko euskara» www.eibarko-euskara.eus (Noiz kontsultatua: 2019-06-29).
* ↑ Laffineur, Robert. (1974). «L'incrustation à l'époque mycénienne» L'Antiquité Classique 43 (1): 5–37. doi:10.3406/antiq.1974.1729. (Noiz kontsultatua: 2019-07-04).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q65037578
# Ataulfo

Ataulfo (gotikoz: Aþawulfs, "otso noble"; latinez: Ataulphus; ? – 415) errege bisigodoa izan zen.
Proventza hartu eta Akitaniari eraso ondoren, Iberiar Penintsulara igaro zen bandaloen eta erromatarren aurkako jardunean. Erromarekin bakea egin zuela eta, bere laguntzaile godoek berek hil zuten Bartzelonan.
410ean Erroman sartu zirenean, bisigodoek Gala Plazidia enperadorearen arreba bahitu zuten eta 414an Ataulforekin ezkondu zen Narbonan.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 180. arauaː Goi Erdi Aroko pertsona-izenak. Germaniar jatorriko pertsona-izenak. .
* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
* Datuak: Q159716
* Multimedia: Ataúlfo / Q159716
# Ataun of the dead

Ataun of the dead Beñat Iturriozek eta Xabier Padinek zuzendutako film laburra da, 2011ko urtarrila eta ekaina bitartean grabatua eta urte bereko irailaren 8an estreinatua. Zonbiak protagonista dituen lehenengo euskarazko film laburra da.
Padin eta Iturriotz arkeologoak dira lanbidez, eta indusketa arkeologikoan ari zirela, filmaren ideia bururatu zitzaien. Zuzendariek beraiek eta haien lagunek bertan antzeztu zuten.

## Ezaugarri teknikoak

| Zuzendaritza | Beñat Iturrioz eta Xabier Padin |
| Gidoia | Beñat Iturrioz eta Xabier Padin |
| Musika | David Larrañaga, Harri Iturrioz, Beñat Iturrioz |
| Zuzeneko soinua | David Larrañaga |

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Ekintza Patxi Lopezen agintaldiaren hasieran gertatzen da. Abertzalea ez zen lehendakaria kargua lortu zuenean, Jon Tomas eta Josu Jon Tomas zientzialari karlistak Tomas Zumalakarregi berpizten saiatu ziren Ataunen. Zerbait gaizki ateratzen da, Idiazabal gazta kutsatzen da, eta ondorioz ataundar guztiak zonbi bihurtzen dira.

## Aktoreak eta pertsonaiak

* Jaione Irazu: emakume beganoa
* Xabier Padin: Jon Tomas
* Beñat Iturrioz: Josu Jon Tomas
* Xabier Kueto: Andoni
* Etxahun Galparsoro: Tomas Zumalakarregi
* Gorka Bereziartua: kazetaria
* Etor Telleria: Segurako gizona
* David Lopez: dendaria

## Trilogia

Ataun of the dead izen bereko trilogia baten lehen filma da eta bi jarraipen izan ditu: Joxean's Hil Eben (2014) eta Napardeath (2019). Trilogia osoa «zuk zeuk egin» filosofiaren barnean sortu eta auzolanean garatu zen.

## Erreferentziak

* 1 2 Bereziartua, Gorka. «‘Ataun of the Dead’: zonbiak protagonista dituen lehen euskal film laburra» Argia Blogak 2011-09-06 (Noiz kontsultatua: 2024-09-15).
* ↑ «'Joxean’s hil eben' filma emango dute Astran domekan» Busturialdeko Hitza 2014-04-11 (Noiz kontsultatua: 2024-09-15).
* ↑ «`Ataun Of The Dead´ filma estreinatuko dute gaur, Uru tabernan» Kronika.eus (Dobera Euskara Elkartea) 2011-09-08 (Noiz kontsultatua: 2024-09-15).
* 1 2 3 Maiz, Aimar. «Ataun, zonbien hiriburu ‘Ataun of the dead’ film laburrean» Goierriko Hitza 2011-09-30 (Noiz kontsultatua: 2024-09-15).
* 1 2 Matxain, Kepa. «“Errealitatea baino gehiago interesatzen zaizkigu mitoak”» Argia 2019-06-20 (Noiz kontsultatua: 2024-09-15).
* ↑ «Ataun of the Dead» ZerNonIkusi (Noiz kontsultatua: 2024-09-15).
* ↑ «Ataun of the Dead» Ganbara (Noiz kontsultatua: 2024-09-15).
* 1 2 «Napardeath» Donostia Kultura (Noiz kontsultatua: 2024-09-17).
* ↑ «Herri zinemagintza eta euskal mitoak aztergai, Zumalakarregi Museoan» Zinea 2022-02-15 (Noiz kontsultatua: 2024-09-15).
* ↑ (Ingelesez) «Ataun of the Dead» Esan.tv (Noiz kontsultatua: 2024-09-16).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q130303518
# Atascocita (Texas)

Atascocita Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Harris konderrian dago, Texas estatuan. 88.174 biztanle ditu, 63,00175 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Harris konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q982138
* Multimedia: Atascocita, Texas / Q982138
# Atascadero (Kalifornia)

Atascadero Kaliforniako hiri bat da. San Luis Obispo konderrian kokatua dago. 2010ean 28.310 biztanle zituen, 66,4 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* San Luis Obispo konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q653827
* Multimedia: Atascadero, California / Q653827
# Atatürk nazioarteko aireportua

Atatürk nazioarteko aireportua Istanbulgo hiria zerbitzatzen duen aireportua da. 2000ko hamarkadan munduan gehien hazi diren aireportuen artean dago, batez ere Turkish Airlines airelinea turkiarraren hazkundeagatik.
2012an 45.124.831 bidaiarik erabili zuten.

## Argazkiak

* Nazioarteko terminalerako sarrera.
* Turkish Airlines airelineako hegazkiank aireportuan.
* Aeroflot airelineako hegazkina.

## Ikus, gainera

* Munduko aireporturik erabilienak bidaiari kopuruaren arabera
* Sabiha Gökçen nazioarteko aireportua

## Erreferentziak

* ↑ (Turkieraz) Turkiako Hegazkintza Zibileko Agintaritza. (Noiz kontsultatua: 2014-01-31).

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Aireportuaren webgune ofiziala
* Datuak: Q86473
* Multimedia: Istanbul Atatürk Airport / Q86473
# Atascosa konderria (Texas)

Atascosa konderria (ingelesez: Atascosa County) Texasko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Jourdanton da. 2010eko zentsuaren arabera 44.911 biztanle zituen, Atascosa kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Atascosa konderriak 3.163,6 kilometro koadro ditu. Horietatik 5 ura dira. Beste 3.158,6 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 14,2 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 44.911 pertsonetatik 44.080 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 27.785 dira. 256 beltzak edo afroamerikarrak. 143 amerikar natiboak ziren eta 14 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 130 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 43 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 245 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q108372
* Multimedia: Atascosa County, Texas / Q108372
# Arona (Pennsylvania)

Arona Pennsylvaniako borough bat da. Westmoreland konderrian kokatua dago. 2010ean 370 biztanle zituen, 1,35 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Westmoreland konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1131132
* Multimedia: Arona, Pennsylvania / Q1131132