OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Landare biurteroko

Landare biurteroko bat bizitza-ziklo osoa bi urtean osatzen duen landarea da.
Lehenego urtean, landarearen hostoak, zurtoinak eta sustraiak hazten dira (egitura begetatiboa), eta orduan sorgorraldian sartzen da garai hotzean. Normalean, zurtoina laburra mantentzen da eta hostoak lurretik hurbil izaten dira, erroseta bat osatuz. Biurteroko ugarik hotzaldi bat behar dute loratu ahal izateko.
Hurrengo udaberri edo udan, hozitu egiten da, hau da, zurtoina edo gara luzatzen da, loreak emateko. Barazkiak hozitzea ez da komeni izaten, jateko ezegokia bihurtzen baita (gogorra eta zaintsua), hala nola uraza, espinaka eta mihiluaren kasuan. Horregatik landare hauek urteroko bezala landatzen dira. Hozitzean, landarea loretu, fruituak garatu eta haziak ematen ditu, hil baino lehen.
Biurteroko askoz gutxiago dago, urteroko edo bizikor baino.

## Espezieak

Landare biurterokoen adibide batzuk dira tipularen familiako batzuk, porrua barne, azaren familiako batzuk, apo-belarra, perrexila, mihilua, Judas lorea, zerba, Dianthus barbatus, azenarioa eta malba gorriak.
Baratzezainek kultibar urterokoak sortu dituzte biurteroko batzuetatik, ereindako urtean bertan loratzen direnak, hala nola kuku-prakak eta Matthiola incana.

## Ikus, gainera

* Landare urteroko
* Landare bizikor

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 Bolting in vegetables. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q189774
* Multimedia: Biennials / Q189774
# Landare bizikor

Landare bizikorra bi urte baino gehiago bizi den landarea da. Batez ere landare belarkarak sailkatzeko erabiltzen da, hauek urterokoak edo biurterokoak ere izan baitaitezke. Landare zurkara guztiak (zuhaitz eta zuhaixka) bizikorrak dira, nahiz eta kasu hauetan terminoa ez den hainbeste erabiltzen.
Landare bizikor belarkarek hostoak gorde ditzakete neguan, baina ohikoena da lur gaineko zatia zimeldu eta lurpeko organo berezituei esker bakarrik bizirautea negua igaro ahal izateko, hotzetik babestuta eta erreserbaz hornituta (sustraiak, erraboilak, errizomak eta abarrei esker).
Landare batzuk klima jakin batzuetan dira bakarrik bizikorrak. Horrela, klima tropikaleko zenbait landare bizikor, klima epelean landatzean, landare urteroko bezala bizi dira (berotegi edo etxe barnean landatu ezean).
Landare bizikorren ikurra, Lineoren Species Plantarum lanean oinarrituta, da, Jupiter planetaren ikur astronomiko berbera.

## Espezieak
### Loreak

* Delonix regia
* Hibiskoa

### Fruitu-arbolak

* Sagarra
* Arbeletxekoa
* Ahuakata
* Banana
* Andere-mahats beltza
* Ahabia
* Mugurdia
* Andere-mahatsa
* Feijoa
* Mahatsa
* Kiwia
* Madaria
* Kakia
* Anana
* Arana
* Mingrana
* Masusta
* Marrubia
* Gurbitza
* Tomatea

### Belarrak

Sukaldaritzan erabiltzen diren belar batzuk:
* Argi-belarra
* Malba zuria
* Basilikoa, barietate ugari: Afrikar urdina, Eki-indiarra
* Tipulina
* Mihilua
* Baratxuria
* Jengibrea
* Lupulua
* Isipu-belarra
* Errefau mina
* Izpilikua
* Garraiska
* Menda
* Tipula, barietate ugari: tipulatxa, egiptoarra, galestarra
* Oreganoa
* Piperbeltza
* Erromeroa
* Salbia
* Ezkaia
* Belar bedeinkatua
* Lekugia
* Milorria

### Barazkiak

Baratzeko landare ugari urterokoak dira klima bero eta tropikaletan, baina hil egiten dira eguraldi hotzean (neguan). Hauek dira urteroko batzuk:
* Basa-porrua
* Zainzuria
* Brokolia, barietate batzuk
* Tipulina
* Taroa
* Orburua
* Apios americana
* Topinanbua
* Konjaka
* Porrua
* Zeelanda Berriko espinaka
* Patata
* Arabarba
* Mingarratza
* Aza, barietate batzuk
* Arbia
* Batata
* Iturri-belarra

## Erreferentziak

* ↑ Stearn, William T. "Botanical Latin" (four editions, 1966-92)

## Ikus, gainera

* Landare urterokoa
* Landare biurterokoa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q157957
* Multimedia: Perennials / Q157957
# Lasioglossum versatum

Lasioglossum versatum erle espezie bat da, Lasioglossum generoan eta Halictidae familian.

## Erreferentziak

* ↑ «Lasioglossum versatum» Encylopedia of Life.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1906692
* Multimedia: Lasioglossum versatum / Q1906692
* Espezieak: Lasioglossum versatum
# Lasioglossum zephyrum

Lasioglossum zephyrum erle espezie bat da, Lasioglossum generoan eta Halictidae familian.

## Erreferentziak

* ↑ «Lasioglossum zephyrum» Encylopedia of Life.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2204234
* Multimedia: Lasioglossum zephyrum / Q2204234
* Espezieak: Lasioglossum zephyrus
# Lasioglossum vagans

Lasioglossum vagans erle espezie bat da, Lasioglossum generoan eta Halictidae familian.

## Erreferentziak

* ↑ «Lasioglossum vagans» Encylopedia of Life.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2184100
* Espezieak: Lasioglossum vagans
# Lasioglossum vierecki

Lasioglossum vierecki erle espezie bat da, Lasioglossum generoan eta Halictidae familian.

## Erreferentziak

* ↑ «Lasioglossum vierecki» Encylopedia of Life.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2295583
* Multimedia: Lasioglossum vierecki / Q2295583
* Espezieak: Lasioglossum vierecki
# Lasioglossum villosulum

Lasioglossum villosulum erle espezie bat da, Lasioglossum generoan eta Halictidae familian.

## Erreferentziak

* ↑ «Lasioglossum villosulum» Encylopedia of Life.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2087277
* Multimedia: Lasioglossum villosulum / Q2087277
* Espezieak: Lasioglossum villosulum
# Lasioglossum zonulum

Lasioglossum zonulum erle espezie bat da, Lasioglossum generoan eta Halictidae familian.

## Erreferentziak

* ↑ «Lasioglossum zonulum» Encylopedia of Life.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4043692
* Multimedia: Lasioglossum zonulum / Q4043692
* Espezieak: Lasioglossum zonulus
# Laurent Martikorena

Laurent Martikorena (Baiona, 1978ko apirilaren 12a) lapurtar errugbilaria da, erdiko moduan aritzen dena.

## Ibilbidea

* -1999 : Stade Français Paris
* 1999-2002 : US Colomiers
* 2002-2008 : Castres Olympique
* 2008-2010 : US Dax
* 2010-2014: Saint-Jean-de-Luz Olympique
* Datuak: Q3219372
# Laurent Pardo

Laurent Pardo (Baiona, 1958ko otsailaren 19a) lapurtar errugbilari ohia da, hegaleko moduan aritzen zena.

## Ibilbidea

* Aviron Bayonnais
* Racing club de France
* AS Montferrand
* Stade hendayais
* Datuak: Q3219425
# Laurent Lefèvre

Laurent Lefèvre (Maubeuge, 1976ko uztailaren 2a) Frantziako txirrindulari ohia da.

## Palmaresa

1995
* 2. Ardenetako Gezian
1997
* Ordiziako Klasika
* Txileko Itzuliko etapa bat
2002
* Villers-Cotteretseko Sari Nagusia
* Plumelec-Morbihango Sari Nagusia
* 2. Frantziako Txirrindularitza Kopan
* 3. Frantziako erlojupeko txirrindularitza txapelketan
2003
* Bavariako Itzuliko etapa bat
* Dauphiné Libéréko etapa bat
* 2. Limousingo Tourrean
* 3. Cholet-Pays de Loiren
2007
* 2. Dunkerqueko Lau Egunetan

## Sailkapen orokorra Itzuli handietan

| Itzulia | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 |
| Italiako Giroa | — | — | — | — | — | — | — | — | 35. | 50. | — | — | — | — |
| Frantziako Tourra | — | — | 88. | UT | — | 34. | 65. | UT | 117. | 37. | 58. | 84. | 42. | — |
| Espainiako Vuelta | — | — | — | — | — | — | — | — | — | — | — | — | UT | — |
—: ez zuen parte hartu UT: utzi, ez zuen amaitu

## Kanpo estekak

Laurent Lefèvre - ProCyclingStats
* Datuak: Q1341358
* Multimedia: Laurent Lefevre / Q1341358
# Laurent Pichon

Laurent Pichon (Quimper, 1986ko uztailaren 19a), Frantziako txirrindulari ohia da.

## Palmaresa

2010
* Normandiako Tourreko etapa bat
* 2. Route Adélie
* 2. Boucles de l'Aulnen
2011
* Ardenetako Zirkuituko etapa bat
2012
* Boucles de la Mayenne
* 2. Route Adélien
* 2. Boucles de l'Aulnen
* 3. Frantziako Txirrindularitza Kopan
2013
* 3. Loire-Atlantique Klasikoan
2015
* 3. Boucles de l'Aulnen
2017
* Frantziako Txirrindularitza Kopa
* Route Adélie
* Loire-Atlantique Klasikoa
* Settimana Copi e Bartaliko etapa bat
* 3. Boucles de l'Aulnen
* 3. Polynormanden

## Kanpo estekak

Laurent Pichon - ProCyclingStats
* Datuak: Q458174
* Multimedia: Laurent Pichon / Q458174
# Laurent Gbagbo

Koudou Laurent Gbagbo (Gagnoa, Mendebaldeko Afrika Frantsesa, 1945eko maiatzaren 31) 4. Boli Kostako presidentea izan zen 2000tik 2011ra. Historia ikasi zuen eta irakasle izan zen. Félix Houphouët-Boignyren erregimenaren aurkaria izan zen eta hainbat aldiz espetxeratu zuten, eta ondoren Frantzian erbesteratu zen. 1988ra Boli Kostara itzuli zen eta Boli Kostako Fronte Popularra alderdia sortu zuen. Diputatu hautatua izan zen eta bi hauteskunde presidentzial jokatu zituen arrakastarik gabe. 1999an Robert Guéïk Henri Konan Bédié boteretik bota zuen estatu-kolpe batean eta presidentetzarako hauteskundeak antolatu zituen 2000ko urrian. Guéìk bere burua garailetzat jo zuen, baina Gbagboren garaipen zabala ezagutu ondoren, kaleko protestek ihes egitera behartu zuten. Gbagbok urriaren 26an egin zuen karguaren zina. Berehala hasi zen Alassane Ouattararen aldeko iparraldearen aurkako gerra zibila. 2010ean presidentetzarako hauteskundeak izan ziren eta Gbagbok eta Ouattarak garaipena eskatu zuten. Orduan, indarkeriazko garai bat jarraitu zen, Ouattararen aldekoek, Frantziako eta NBEren tropen laguntzarekin Gbagbo atxilotu zuten arte. 2011n Nazioarteko Zigor Auzitegiak gizateriaren aurkako krimenak egotzi zizkion, eta Hagara eraman zuen. 2019an absolbitu eta askatu egin zuten, apelazioaren zain.

## Lanak

* 1971 : Soundjata, lion du Manding
* 1978 : Réflexions sur la conférence de Brazzaville
* 1982 : Côte d'Ivoire : Économie et société à la veille de l'indépendance (1940-1960)
* 1983 : Côte d'Ivoire : Pour une alternative démocratique
* 1987 : Propositions pour gouverner la Côte d'Ivoire
* 1989 : Côte d'Ivoire : Histoire d'un retour
* 1991 : Agir pour les libertés, L'Harmattan, Paris ISBN 978-2-7384-0769-6
* 1995 : Le Temps de l'espoir
* 2002 : Sur les traces des Bétés
* 2014 : Francois Mattei-rekin Pour la vérité et la justice
* Datuak: Q179242
* Multimedia: Laurent Gbagbo / Q179242
# Laurent Malet

Laurent Marie Guespin-Malet (Baiona, 1955eko irailaren 3a) lapurtar aktorea da, zineman eta telebistan aritutakoa. Pierre Malet anaia bikia aktorea ere bada.
1978an ospetsu bilakatu zen Claude Chabrolen Les Liens de sang filmean egindako lanagatik.

## Filmografia
### Zinema

* Ce jour-là (2003)
* Le Plus beau pays du monde (1999)
* Arthur Rimbaud, l'homme aux semelles de vent (1995)
* Les Possédés (1988)
* Charlie Dingo (1987)
* La Puritaine (1986)
* Parking (1985)
* Tir à vue (1984)
* Viva la vie (1984)
* A mort l'arbitre ! (1983)
* Querelle (1982)
* Invitation au voyage (1982)
* Le Cœur à l'envers (1980)
* La Légion saute sur Kolwezi (1980)
* Bobo Jacco (1979)
* Haro (1978)
* Les Liens de sang (1978)
* Les Routes du Sud (1978)
* Comme un boomerang (1976)

### Telebista

* 2005 : Galilée ou l'amour de Dieu
* 2004 : Les amants du bagne
* 2001 : Des croix sur la mer
* 2001 : Le Prix de la vérité
* 1997 : Marion du Faouët
* 1995 : L'homme aux semelles de vent
* 1994 : Le feu follet
* 1993 : Monsieur Ripois
* 1991 : The First Circle
* 1986 : Sword of Gideon
* 1985 : La part de l'autre
* 1984 : Cuore
* 1982 : Pleine lune
* 1981 : Les avocats du diable
* 1977 : La foire
* 1976 : Le siècle des lumières

## Kanpo loturak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q535794
* Multimedia: Laurent Malet / Q535794
# Laurent Intxauspe

Laurent Intxauspe (Donibane Garazi, 1969ko irailaren 28a - ) nafar enpresaburu eta politikaria da. 2024tik jelkidea da. Gaur egun, Donibane Garaziko auzapeza da.

## Biografia

Laurent Intxauspe, Mixel Intxausperen semeak, merkataritza ikasi zuen Bordelen eta urte eta erdiz lan egin zuen Herbehereetan. Ondoren, Parisen kokatu zen 19 urtez, ikus-entzunezko domeinuan lan eginez. Gero, Laurentek eta bere emazteak hotel bat dute Parisen.
2013an, bikotea Donibane Garazira joan zen berriro, bere bi seme-alabek «nik izan nuen haurtzaro ia bera izan zezaten, nahiko zoragarria izan zena». Zentro-eskuineko etiketa eraman zuen 2024ra arte Intxauspek, eta Frantziako lehen ministro izaniko Édouard Philippen alderdiko kidea izan zen. 2017an Frantziako Asanblearako bozetan aurkeztu zen, Marc Oxibar Errepublikanoetako hautagaiaren ordezko gisa, Zuberoa, Nafarroa Beherea eta Biarnoko zati bat biltzen dituen laugarren hautesbarrutian. 2020ko hauteskundeetan hautatu zuten Donibane Garaziko auzapez, zerrenda zabal baten buru aurkeztu ondoren, eta Euskal Hirigune Elkargoko hautetsi ere bazen. 2023ko azarotik, Etxelekuk bultzatutako Elkarrekin Herriarentzat talde politikoan parte hartzen du.

## Erreferentziak

* ↑ (Frantsesez) Olhagaray, Anaiz Aguirre. (2021-02-11). «Auzapeza sutsua eta eraikitzailea» www.mediabask.eus (Noiz kontsultatua: 2021-07-15).
* ↑ «Laurent Intxauspe Donibane Garaziko auzapeza EAJn afiliatu da» Berria 2024-05-24 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.
* Datuak: Q98250563
# Laurent Fabius

Laurent Fabius (Paris, Frantzia, 1946ko abuztuaren 20a -) frantses politikaria da.

## Biografia

Parisko Goi Mailako Eskolan eta Administrazioaren Eskola Nazionalean ikasi zuen. 1974an, Frantziako Alderdi Sozialistan (PSF) sartu zen.
Frantziako Lehen Ministro izan zen 1984tik 1986ra bitartean, Biltzar Nazionaleko lehendakari 1988tik 1992ra, eta Alderdi Sozialistako lehen idazkari 1992-1993 urteetan. 1997ko Legebiltzarrerako hauteskundeen ondoren, talde sozialistaren lehendakari izan zen Biltzar Nazionalean.
2000. urtean, Ekonomia, Finantza eta Industria ministro izendatu zuen Lionel Jospin sozialistak. 2002ko hauteskundeen ondoren, legebiltzarkide izan zen. 2006an, Frantziako alderdi sozialistako buru izateko primarioetara aurkeztu zen, baina Ségolène Royalek irabazi zion.
HIESaren birusaz kutsatutako odol-transfusioen kasuan erruduntzat hartu zuten 1992an, baina, azkenik, errugabetzat jo zuen Frantziako Justiziak 1999an.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q217070
* Multimedia: Laurent Fabius / Q217070
# Lenape Heights (Pennsylvania)

Lenape Heights Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Armstrong konderrian kokatuta dago, Pennsylvania estatuan. 1.144 biztanle ditu, 0,7 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Armstrong konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1182263
# Lenako zutabeak

Lenako Zutabeen Natura Parkea$^1$ UNESCOren gizateriaren ondarea :
| Mota | Naturala |
| Irizpideak | viii |
| Erreferentzia | 1299 |
| Kokalekua | Errusia |
| Eskualdea$^2$ | Europa/Ipar Amerika |
| Koordenatuak | 60°56′54.4″N 125°59′6.1″E﻿ / ﻿60.948444°N 125.985028°E﻿ / 60.948444; 125.985028 |
| Izen ematea | 2012 (XXXVI. bilkura) |
| $^1$ UNESCOk jarritako izen ofiziala (euskaratua) $^2$ UNESCOren sailkapena ||
Lenako Zutabeak (errusieraz: Ле́нские столбы́, translit.: Lenskiye Stolby; sakheraz: Өлүөнэ туруук хайалара, Ölüöne Turūk Khayalara) Lena ibaiaren (Errusia) ertzean kokaturik dagoen arroken egitura da. Zutabeek 150-300 m arteko garaiera dute eta Kanbriar garaiean osatu ziren. UNESCOk Lenako Zutabeen Natura Parkea Gizateriaren Ondare izendatu zuen 2012an.
Gunea Jakutsketik (Sakhako Errepublikako hiriburua) egun bat baino gutxiagora dago itsasontziz, ibaian gora (hegoaldera).
Zutabeak, kanbriar goiztiar eta ertaineko kareharri, arbel, dolomita eta tupa geruzez daude osaturik, txandaka.

## Ikus, gainera

* Lena ibaia

## Erreferentziak

* ↑ http://whc.unesco.org/en/list/1299/
* ↑ https://web.archive.org/web/20120123032947/http://www.yakutiatravel.com/eng/travdir/lenatrips.htm
* ↑ http://whc.unesco.org/en/tentativelists/5067/

## Kanpo estekak

* Datuak: Q277683
* Multimedia: Lena Pillars / Q277683
# Lenauheim

Lenauheim Errumaniako udalerri bat da, Timiș konderrian. 5.349 biztanle ditu, 112,75 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Lenauheim $^{(en)}$ Bulgăruș $^{(en)}$ Grabaț $^{(en)}$

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5056532
# Lenamore

Lenamore Ipar Irlandako udalerri bat da, Derry konderrian dagoena.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6522230
# Lenard (kraterra)

Lenard kraterra Ilargiko talka-krater bat da. LQ01 lau-angelukoan dago. 47,7 kilometroko diametroa du. Izena Philipp Lenardren omenez darama. Hermite kraterraren paretaren parte da, eta Lovelace kraterraren eta Froelich kraterraren iparraldean dago.

## Erreferentziak

* (Ingelesez) (WGPSN), IAU Working Group for Planetary System Nomenclature. (2013ko otsailaren 13a). Gazetteer of Planetary Nomenclature. 1:1 Million-Scale Maps of the Moon. Nazioarteko Astronomia Elkartea / USGS.
* (Ingelesez) Andersson, L. E.; Whitaker, E. A.,. (1982). NASA Catalogue of Lunar Nomenclature. NASA RP-1097.
* (Ingelesez) Blue, Jennifer. (25 de julio de 2007). Gazetteer of Planetary Nomenclature. USGS.
* (Ingelesez) Bussey, B.; Spudis, P.. (2004). The Clementine Atlas of the Moon. Cambridge University Press ISBN 0-521-81528-2.
* (Ingelesez) Cocks, Elijah E.; Cocks, Josiah C.. (1995). Who's Who on the Moon: A Biographical Dictionary of Lunar Nomenclature. Tudor Publishers ISBN 0-936389-27-3..
* (Ingelesez) McDowell, Jonathan. (15 de julio de 2007). Lunar Nomenclature. Jonathan's Space Report.
* (Ingelesez) Menzel, D. H.; Minnaert, M.; Levin, B.; Dollfus, A.; Bell, B.. (1971). Report on Lunar Nomenclature by The Working Group of Commission 17 of the IAU. , 136 or..
* (Ingelesez) Moore, Patrick. (2001). On the Moon. Sterling Publishing Co ISBN 0-304-35469-4.
* (Ingelesez) Price, Fred W.. (1988). The Moon Observer's Handbook. Cambridge University Press ISBN 0521335000..
* (Ingelesez) Rükl, Antonín. (1990). Atlas of the Moon. Kalmbach Books ISBN 0-913135-17-8.
* (Ingelesez) Webb, Rev. T. W.. (1962). Celestial Objects for Common Telescopes, 6ª edición revisada. Dover ISBN 0-486-20917-2.
* (Ingelesez) Whitaker, Ewen A.. (2003). Mapping and Naming the Moon. Cambridge University Press 978-0-521-54414-6.
* (Ingelesez) Wlasuk, Peter T.. (2000). Observing the Moon. Springer ISBN 1-85233-193-3.
* (Ingelesez) Lunar Impact Crater Database. Lunar and Planetary Institute (USRA).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q653516
* Multimedia: Lenard (crater) / Q653516
# Lenartovce

Lenartovce Eslovakiako udalerri bat da, Rimavská Sobotako barrutian kokatuta. 6,83 km²ko azalera du eta 557 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1364. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q947673
* Multimedia: Lenartovce / Q947673
# Lenartov

Lenartov Eslovakiako udalerri bat da, Bardejoveko barrutian kokatuta. 14,78 km²ko azalera du eta 1124 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1427. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q733729
* Multimedia: Lenartov / Q733729
Bardejoveko barrutiko udalerriak :
HiriakBardejovHerriakAbrahámovce • Andrejová • Bartošovce • Becherov • Beloveža • Bogliarka • Brezov • Brezovka • Buclovany • Chmeľová • Cigeľka • Dubinné • Frička • Fričkovce • Gaboltov • Gerlachov • Hankovce • Harhaj • Hažlín • Hertník • Hervartov • Hrabovec • Hrabské • Hutka • Janovce • Jedlinka • Kobyly • Kochanovce • Komárov • Koprivnica • Kožany • Krivé • Kružlov • Kríže • Kurima • Kurov • Kučín • Kľušov • Lascov • Lenartov • Lipová • Livov • Livovská Huta • Lopúchov • Lukavica • Lukov • Malcov • Marhaň • Mikulášová • Mokroluh • Nemcovce • Nižná Polianka • Nižná Voľa • Nižný Tvarožec • Ondavka • Ortuťová • Osikov • Oľšavce • Petrová • Poliakovce • Porúbka • Raslavice • Regetovka • Rešov • Richvald • Rokytov • Smilno • Snakov • Stebnícka Huta • Stebník • Stuľany • Sveržov • Tarnov • Tročany • Vaniškovce • Varadka • Vyšná Polianka • Vyšná Voľa • Vyšný Kručov • Vyšný Tvarožec • Zborov • Zlaté • Šarišské Čierne • Šašová • Šiba :
# Lenao

Lenao 2012. urtean Oñatin sortutako musika taldea da.

## Ibilbidea

Beste talde batzutan aritu ondoren Joxeba Aranburuk, Ander Etxanizek, Iker Martinez de Zuazok eta Egoitz Olaldek Lenao taldea sortu zuten. The Band, Wilco eta Neil Young erreferentzia gisa hartuta Kalifornia aldeko rock klasikoa jotzen dute, tarteka pop doinuak erantsiz. Lehenengo diska Andoaingo Garate estudioan grabatu zuten Kaki Arkarazoren gidaritzapean, eta bigarrena Almehuna disketxeak argitaratu du.

## Diskografia

* Lenao (2016, autoekoiztua)
* Iparraldeko argiak (2018, Almehuna)

## Erreferentziak

* ↑ «Oñatiko Lenao taldeak lehen diskoa atera du» https://goiena.eus (Noiz kontsultatua: 2018-09-09).
* ↑ Lenao. (Noiz kontsultatua: 2018-09-09).
* ↑ Iparraldeko argiak. (Noiz kontsultatua: 2018-09-09).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q31188080
# Lenapah (Oklahoma)

Lenapah Oklahomako herri bat da. Nowata konderrian kokatua dago. 2010ean 293 biztanle zituen, 0,99 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Nowata konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2109803
# Lenar

Lenarrak (lapiaz, karren) forma karstikoen multzoa dira, gailur zorrotzez bereizitako ildaxka sakon eta zulo irregularrez osatua. CO2tan aberastutako urak kareharriko zirrikituetan sartzean, arroka disolbatzen du formazio hau sortuz. Krioklastismo bidez ere sortzen dira. Bi lapiaz mota daude:
* Biluziak: Kareharria agerian dago.
* Estaliak: Batzuetan, deskaltzifikazioa ematen denean, kareharriak barnean zituen buztin partikulak askatu eta lenarra estaltzen duen geruza bat sortzen da. Buztingorri hauei deskaltzifikaziozko buztin deritze.
Batzuetan, karrenak leizeen barnean ikus ditzazkegu; galerien zapaian hain zuzen ere. Galeria aktiboa zenean (maila freatikoaren azpitik zegoenean; hau da, ura igarotzen zenean) sortutako formazioak dira. Lurrazpiko ibai honek, denboraren poderioz eramandako buztin, harri, etb-ak metatzen ditu. Gogora dezagun ur azidoak kareharria baino ez duela higatzen; horregatik, ibaiak ekarritako materiale hauek galeriaren ia osotasuna bete arte metetuko dira. Ibaia zapaitik geroz eta hurbilago pasatuko da kareharrian lapiaza eratuz.

## Ikus, gainera

* Karstiko
* Kareharri
* Higadura
* Karbonatazio
* Kaltzita
* Euskal Herriko Geologia
* Deskaltzifikazio
* Terra rossa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q729136
* Multimedia: Limestone pavements / Q729136
# Leukotomia prefrontal

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Leukotomia edo Leukotomia prefrontal kortex prefrontalaren eta burmuinaren arteko konexioa banatzen duen prozedura da. Gizakietan burutako lehen ebakuntza Antonio Egas Monizek egin zuen 1936an. Ebakuntza hori dela eta Nobel Saria irabazi zuen 1949.
1950eko hamarkadan kloropromazinaren asmakuntzarekin batera, leukotomia, kontzientzia deusezten zuen tortura mota zela esan zuten mediku askok. Bestalde, leukotomiaren alde sutsuki egin zuen Freeman doktoreak, medikuntzan aritzeko baimena galdu zuen, ebakuntza egiten ari zitzaion paziente bat hil eta gero.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9021991
# Leun

Leun Alemaniako hiri-udalerri bat da, Hessen estatuan. Azken zentsuaren arabera 5.813 biztanle zituen, 28,66 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q571778
* Multimedia: Leun / Q571778
# Leukozidina

Leukozidinak bakterio batzuek ekoizten dituzten toxinak dira, leukozitoak suntsitzen dituztenak. Leukozidinek mikrobioaren birulentzia areagotzen dute, ostalariaren immunitate-sistemaren defentsa batzuk deusestatzen dituztelako.
Staphylococcus aureus eta Streptococcus pyogenes bakterioek leukozidinak ekoizten dituzte. Leukozidina horiek bakterioen aurkako fagozitoak hiltzen dituzte. Hildako fagozito horiek zornea osatzen dute, beste zelula batzuekin batera. Horregatik, leukozidinak ekoizten dituzten organismoei piogeniko deritze (hots, zorne-sortzaileak).
Egitura kimikoari dagokionez, leukozidinak proteinak dira.
Van de Velde Staphylococcus aureusek leukozitoak hiltzeko gaitasuna zuela deskribatu zuen estreinakoz 1894an. Bakterio horren leukozidinari Panton-Valentine leukozidina deritzo.

## Erreferentziak

* ↑ Madigan M.T., Martinko J.M., Parker J. Brock Mikroorganismoen biologia (2007) E.H.U-ak euskaratua:810 orr.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16889545