OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Jean Maximilien Lamarque

Jean Maximilien Lamarque (Saint-Sever (Landak), 1770eko uztailaren 22a - Paris, 1832ko ekainaren 1a) militar eta politikari frantziarra izan zen. Bere ibilbidea Frantziako Iraultzaren eta Lehen Inperioaren armadan egin zun. Bere papera garrantzitsua izan zen Vendéeko gerran eta Iberiar Penintsulako Gerran. Koleraz hil zen.

## Biografia

Jean Maximilien Lamarque familia aberats batean jaio zen. Bere aita, Pierre-Joseph Lamarque (1733-1802), parlamentuko abokatua, erregearen prokuradorea eta Saint-Severreko seneskala izan zen. Jean Maximilienek heziketa bikaina izan zuen. Saint-Severko Jakobinoen Unibertsitatean ikasi zuen. 1791n, zin egiteari uko egin zion, eta horregatik Izu Garaian jazarri egin zuten. Bere aita 1789ko Estatu Orokorretako Hirugarren Estatuko diputatu aukeratua izan zen eta Pilotalekuko Zina hartu zuen. 1790eko martxoan, Jean Maximilien gaztea, 19 urte zituela, bere aitarekin bildu zen Parisen ikasketak osatzeko. Hiriburuko bizitza politikoan nahasten da, eta 1792an enpresa pribatu batekin konpromisoa hartu zuen. Handik gutxira, Vabresko katedrala arpilatu zuen batailoiaren buruan jarri zen; katedraleko aldarearen marmola hautsi zuten monumentu bat eraikitzeko. 1793. urtearen hasieran, granadari-tenientera igo zuten Landesetako boluntarioen laugarren batailoian.
Borboiak boterean berrezarri zirenean (1815), Lamarque antzinako erregimenera itzultzearen aurkari bihurtu zen. Borboiak kargutik kendu zituztenean (1830), erregearen familiaren itzulera babesten zuten legitimismoaren aldekoen altxamenduak erreprimitzeko indarretan parte hartu zuen. Laster, Luis Filipe I.a erregearen ("errege herritarra") monarkia konstituzional berriaren kritiko ere bihurtu zen, giza eskubideekiko eta askatasun politikoekiko errespetu falta argudiatuz. Bere ikuspuntuek herriaren sinpatia indartu zuten. Bere heriotza 1832ko Parisko matxinadarako eragilea izan zen.

## Literaturan

Victor Hugoren Miserableak eleberrian Lamarque jenerala aipatzen da, herriko gizon bat bezala, herriaz benetan arduratzen den bakarra. Bere hiletan iraultzaileek matxinada hasiko dute.

## Erreferentziak

* ↑ https://francearchives.gouv.fr/fr/authorityrecord/FRAN_NP_051605
* ↑ https://www.frenchempire.net/biographies/lamarque/
* ↑ https://www.larousse.fr/encyclopedie/personnage/Jean_Maximilien_comte_Lamarque/128542
* ↑ https://www.herodote.net/almanach-ID-3392.php
* ↑ https://adargantiguahistoria.blogspot.com/2015/01/jean-maximilien-lamarque-y-los.html

## Ikus, gainera

* 1832ko Ekaineko Matxinada

## Kanpo estekak

* Datuak: Q580516
* Multimedia: Jean Maximilien Lamarque / Q580516
# Jean Metzinger

Jean Metzinger (Nantes, Frantzia, 1883ko ekainaren 24a - Paris, Frantzia, 1956ko azaroaren 3a) margolaria eta frantsesezko idazlea izan zen. 1908tik aurrera, kubismoaren bidetik abiatu zen, Picassorekin eta Braquerekin zituen harremanetan oinarriturik, eta mugimendu horren teoriko bikainenetako bat izan zen (Du cubisme, 1912). Haren lanen ezaugarria teknikaren perfekzioa da. 1921etik aurrera, errealismora itzultzeko ahalegina nabaritzen da Metzingerren lanetan.
Haren margolan aipagarrienak hauek dira: Femme, face-profil (1917), The Dancer, La Femme à la guitare.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q313096
* Multimedia: Jean Metzinger / Q313096
# Jean Monribot

Jean Monribot (Lalinde, 1987ko urriaren 11) hirugarren ilaran jokatzen duen frantziar errugbi jokalari bat da. 2019tik Aviron Bayonnais-en jolasten du

## Erreferentziak

* ↑ https://web.archive.org/web/20201029142416/https://www.abrugby.fr/article/22/09/2020/jean-monribot-2-ans-de-plus-3237
* ↑ http://www.rctoulon.com/joueur/jean-monribot-2/
* ↑ https://www.lequipe.fr/Rugby/RugbyFicheJoueur4554.html

## Kanpo estekak

* Datuak: Q169368
# Jean Malléjac

Jean Malléjac (Dirinon, 1929ko ekainaren 29a-Landerneau, 2000ko irailaren 24a) frantziar txirrindularia izan zen.

## Biografia

1950etik 1958ra izan zen profesionala. Bi aldiz izan zen Frantziako Tourreko lehenengo bosten artean. 1953ko Tourrean bigarren amaitu zuen eta liderra izan zen bost egunez. Gainera, etapa bat irabazi zuen. 1955eko Tourrean Mont Ventouxko etapan anfetaminak erabiltzearen ondorio txarrak izan zituen eta txarto sentitu zen. Bera izan zen dopinagatik lasterketatik kanporatu zuten lehen txirrindularia.

## Palmaresa
### 1950

* Callac.

### 1953

* 2.a Frantziako Tourrean eta etapa bat.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2520808
# Jean Monnet

Jean Omer Marie Gabriel Monnet (ʒɑ̃ mɔnɛ ahoskatua; Cognac, Charente, 1888ko azaroaren 9a – Houjarray, Bazoches-sur-Guyonne, 1979ko martxoaren 16a) frantziar ekonomialari eta diplomatikoa izan zen. Europar Batasunaren arkitekto nagusienetariko bat izan zen eta baita aita sortzaileetako bat ere. Ez zuen inoiz bere burua hauteskundeetara aurkeztu beti itzaletan lan egin zuen. Edonola ere, Europako Ikatz eta Altzairuaren Batzordeko lehen presidente izendatu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ «Mr Jean Monnet» The Times 1979-11-16.
* Datuak: Q159700
* Multimedia: Jean Monnet / Q159700
# Jean Moréas

Jean Moréas (Jaiotza-izena: Jannis Papadiamantopoulos; Atenas, 1856ko apirilaren 15a - Paris, 1910eko apirilaren 30a) frantses olerkaria izan zen, Grezian jaioa. Sinbolista izan zen hasieran. Bide hori utzi ondoren, eskola greziarren eta erromatarren eragin nabarmena izan zuen, 1891n Charles Maurrasekin batera École Romane sortu zuenetik. Eskola horrek izan zuen olerkari nagusia izan zen Moréas. Idazlan aipagarrienak: Les cantilènes (1886) eta Les stances (1899-1901).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q353857
* Multimedia: Jean Moréas / Q353857
# Jeffrey City (Wyoming)

Jeffrey City Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Fremont konderrian kokatuta dago, Wyoming estatuan. 47 biztanle ditu, 73,803493 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Fremont konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q608640
* Multimedia: Jeffrey City, Wyoming / Q608640
# Jeffrey Dahmer

Jeffrey Lionel Dahmer (1960ko maiatzaren 21a, Milwaukee, Wisconsin – 1994ko azaroaren 28a, Portage, Wisconsin), ezizenez Milwaukeeko Gizajalea eta Milwaukeeko Munstroa, estatubatuar serieko hiltzaile bat da.
1978-1991 artean 17 gizon eta mutil bortxatu, erail eta zatikatu zituen, horietako batzuekin nekrofilia eta kanibalismoa egin, eta beren gorputz atalak gorde zituen, nagusiki hezurdura.

## Zinema eta telebista

Dahmer (2002) filmean Jeremy Renner aktoreak antzeztu zuen.
2022an Dahmerren bizitza eta krimenak narratzen zituen Dahmer – Monster: The Jeffrey Dahmer Story telesaila estreinatu zuen Netflixek, hastapenetik euskarazko azpidatziekin.

## Erreferentzia zerrenda

* ↑ (Ingelesez) «Dahmer» Zer Non Ikusi (Noiz kontsultatua: 2022-10-05).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q298364
* Multimedia: Jeffrey Dahmer / Q298364
# Jeffersonville (Ohio)

Jeffersonville Ohioko herri bat da. Fayette konderrian kokatua dago. 2010ean 1.203 biztanle zituen, 4,40 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Fayette konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2664587
* Multimedia: Jeffersonville, Ohio / Q2664587
# Jeffersonville (Indiana)

Jeffersonville Indianako hiri bat da. Clark konderrian kokatua dago. 2010ean 44.953 biztanle zituen, 88,23 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Clark konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q977206
* Multimedia: Jeffersonville, Indiana / Q977206
# Jeffersonville (Kentucky)

Jeffersonville Kentuckyko hiri bat da. Montgomery konderrian kokatua dago. 2010ean 1.506 biztanle zituen, 6,53 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Montgomery konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3180865
# Jeffersonville (New York)

Jeffersonville New York estatuko herri bat da. Sullivan konderrian kokatua dago. 2010ean 359 biztanle zituen, 1,05 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Sullivan konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3453123
* Multimedia: Jeffersonville, New York / Q3453123
# Jeffrey C. Hall

Jeffrey Connor Hall (New York, 1945eko maiatzaren 3a) estatubatuar genetikalari eta kronobiologoa da. 2017ko Medikuntzako Nobel Saria jaso zuen Michael Rosbash eta Michael W. Youngekin batera erritmo zirkadianoa kontrolatzen duten mekanismo molekularren aurkikuntzagatik.
Drosophila melanogaster euliaren portaera eta segizio erritmoak aztertu zituen. Erloju zirkadiarraren funtsezko mekanismoak eta nerbio-sistemako sexu-bereizketaren oinarriak aurkitu zituen.
* Datuak: Q1686435
* Multimedia: Jeffrey C. Hall / Q1686435
# Jeffersonville (Illinois)

Jeffersonville Illinoiseko herri bat da. Wayne konderrian kokatua dago. 2010ean 367 biztanle zituen, 2,64 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Wayne konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1862423
* Multimedia: Jeffersonville, Illinois / Q1862423
# Jeffersonville udalerria, Clark konderria (Indiana)

Jeffersonville udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Indiana estatuko udalerri bat da, Clark konderrian. Azken zentsuaren arabera 61.469 biztanle zituen, 26.88 milia karratu (69.6 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Jeffersonville udalerriak 25225 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 26.464 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1923198
* Multimedia: Jeffersonville Township, Clark County, Indiana / Q1923198
# Jackson (Wyoming)

Jackson Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Teton konderrian dago, Wyoming estatuan. 10.760 biztanle ditu, 7,627999 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Teton konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q871285
* Multimedia: Jackson, Wyoming / Q871285
# Jackson Browne

Clyde Jackson Browne (Heidelberg, Alemania, 1948ko urriaren 9a) estatubatuar egile-abeslari eta musikaria da. 2015ean, 37. postuan jarri zuen Rolling Stone aldizkariak historiako 100 egile-abeslari hoberenen zerrendan.

## Bizitza

Hainbat talderentzako abestiak egin zituen 1960ko hamarkadan: The Byrds, Velvet Underground, The Eagles. 1978an egin zen ospetsu, Running on empty diskoari eta, bereziki, “Stay” kantuari esker. Gerora, Hold out (1980), Lives in the balance (1986), World in Motion (1989), I'm Alive (1993) Looking East (1996), The Naked Ride Home (2002) eta Time the Conqueror (2008) eta Standing In The Breach (2014) lanak argitaratu ditu.

## Diskografia

* Jackson Browne (1972, Asylum)
* For Everyman (1973, Asylum)
* Late For The Sky (1974, Asylum)
* The Pretender (1976, Asylum)
* Running On Empty (1977, Asylum)
* Hold Out (1980, Asylum)
* Lawyers In Love (1983, Asylum)
* Lives In The Balance (1986, Asylum)
* World In Motion (1989, Elektra)
* I'm Alive (1993, Elektra)
* Looking East (1996, Wea)
* Naked Ride Home (2002, Wea)
* Time the Conqueror (2008, Inside Recordings)
* Standing In The Breach (2014, Inside Recordings)

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q355009
* Multimedia: Jackson Browne / Q355009
# Jackson Fear

Jackson Fear (1978ko urtarrilaren 13a - 2006ko uztailaren 21a) arkularia zen. Australia ordezkatu zuen 1996ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Jackson Fear
* ↑ Jackson FEAR

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6117099
# Jackson Stewart

Jackson Rod Stewart Hannah Montana telesailaren pertsonaia nagusi bat da. Jason Earles-ek interpretatzen du.

## Deskribapena

Miley Stewarten anaia nagusia da, eta Robbie Ray Stewartren semea. Beti borrokan ari da Mileyekin. Unibertsitatean dago. Rico gorrotatzen du. Neska askorekin ibili da, baina inorekin ere ez du eduki arrakasta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1186288
* Multimedia: Jackson Stewart / Q1186288
# Jackson ibaia (Virginia)

Jackson ibaia AEBetako Virginia estatuko James ibaiaren ibaiadar garrantzitsu bat da, 96.4 mile (155.1 km). James ibaia Jackson ibaiaren eta Cowpasture ibaiaren elkartzearen ondorioz eratzen da.

## Ibilgua

Jackson ibaia Highland konderrian jaiotzen da, Virginian, Mendebaldeko Virginiako mugatik gertu. Back Creek mendiaren eta Jack mendiaren artean hegoalderantz isurtzen da, Bath konderrian sartuz, eta hegoalderantz jarraitzen du. Jackson ibaia Gathright presak batzen du Alleghany konderrian, Moomaw aintzira sortuz. Presatik, Jackson ibaia hegoaldera eta gero ekialderantz doa Alleghany konderrian zehar, Covington hirian eta Clifton Forge herrian zehar, Cowpasture ibaiarekin bat egin aurretik, James ibaia sortzeko.
Ibaiari bere ertzetako lehen kolono zuriari dagokio izena, William Jackson, 270 acre (1.1 km$^2$) ) diru-laguntza jaso zuena. Jorge II.a erregearengandik 1750ean Jackson beharbada Alexander Dunlap-en, Calfpasture ibaiko lehen kolono zuriaren ezaguna zen.

## Erreferentziak

* ↑ Notes
* ↑ Clan Ewing in America, Chapter XI: John Ewing (1648-1745) if Carnshanaugh. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6117354
* Multimedia: Jackson River (Virginia) / Q6117354
# Jackson Center (Ohio)

Jackson Center Ohioko herri bat da. Shelby konderrian kokatua dago. 2010ean 1.462 biztanle zituen, 4,34 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Shelby konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1677332
* Multimedia: Jackson Center, Ohio / Q1677332
# Jackson Center (Pennsylvania)

Jackson Center Pennsylvaniako borough bat da. Mercer konderrian kokatua dago. 2010ean 224 biztanle zituen, 2,95 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Mercer konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1181792
* Multimedia: Jackson Center, Pennsylvania / Q1181792
# Jackson Heights (Queens)

Jackson Heights, AEBetako New York hiriko auzo bat da, Queens barrutian. 2010eko erroldaren arabera 108.152 biztanle zituen.
* Datuak: Q1145574
* Multimedia: Jackson Heights, Queens / Q1145574
# Jackson Junction (Iowa)

Jackson Junction Iowako hiri bat da. Winneshiek konderrian kokatua dago. 2010ean 58 biztanle zituen, 15,52 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Winneshiek konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1931677
# Joaquin Jarauta kalea

Joaquin Jarauta kalea, iruindar herriz hizkeraz Jarauta kalea izenez ezagunagoa, Nafarroako Iruñea hiriburuko kale bat da.

## Izena

Izena Joaquin Jarauta Arizaleta (18??-1911), 1881ean Iruñeko alkate eta ongilea zenari zor dio.

## Kokalekua

San Saturnino kalea, Campana kalea eta Kale Nagusiaren elkargunean hasi, San Zernin eliza eta Kondestablearen jauregiaren parean, eta Oinutsen kalea, San Lorentzo kalea eta Sanduandia kalea arteko elkargunean amaitzen da, Fraide Karmeldar Oinutsen komentua dagoen gunean.
Ibilbidearen hasieran Santo Domingoko aldaparekiko paraleloki doa, aldiz, gainontzeko ibilbidearen zatirik handienean Kale Nagusia eta Oinutsen kalearekiko paraleloki doa.
Bestalde, bere ibilbidearen hasieran ere, Nafarroako Museoaren aurretik igarotzen den kalexka baten bidez, Jarauta kalea eta Santo Domingoko aldapa elkarlotzen dira.

## Kalea

Bere ibilbidean zehar Santa Ana plazaren sarbide-irtenbidea eta Hilarion Eslaba kalea igarotzen ditu.
Kale honetan Iruñeko Peña gehienen egoitzak bertan daude, bai eta taberna abertzale ugari ere. Sanfermin jaietan berebiziko jai giroa egon ohi da. Bestalde, Jarauta kaletik Santa ana plazara iritsi daiteke, kale hau plaza horretarako sarbide bakarra delarik.
Kale hau eta Kale Nagusiaren arteko elkargunean Kondestablearen jauregia dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16517774
# Joaquim Vives i Tutó

Joaquim Vives i Tutó, erlijio-izena Joaquim Maria de Llavaneres (Sant Andreu de Llavaneres, Maresme, 1852ko apirilaren 14a – Bartzelona, 1923ko ekainaren 13a) kataluniar fraide kaputxinoa eta misiolaria izan zen.

## Bizitza

Guatemalan eta Ekuadorren ibili zen misiolari. 1881ean, Kaputxinoen Ordena Espainian berrezartzeko ardura eman zioten. 1885ean Espainiako probintzial izendatu zuten. 1888an, Lekarozko ikastetxea sortu zuen. 1908an Erromara deitu zuten, eta zenbait lan egin zituen kurian.

## Erreferentziak

* ↑ Vives i Tutó, Joaquim. dadescat.com (Noiz kontsultatua: 2024-3-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q55838173
# Joaquin Francisco Barroeta Aldamar

Joaquin Francisco Baldomero Barroeta Aldamar Hurtado de Mendoza (Getaria, Gipuzkoa, 1796ko otsailaren 27a - Madril, Espainia, 1866ko urriaren 30a) gipuzkoar foruzalea izan zen. Joaquín María Barroetaren semea zen.

## Biografia

1815ean Getariako alkate, 1816an Batzar Nagusietako kide, 1828an, Gipuzkoako diputatu, eta 1844an senatari izendatu zuten. 1864an, Madrilgo Senatuan euskal foruen defentsa sutsua egin ondoren, Gipuzkoako Diputatu Nagusi izendatu zuten.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Ikus, gainera

* Foruen amaiera Hego Euskal Herrian
* Eustasio Amilibia
* Fermin Lasala Urbieta
* Francisco Javier Castaños
* Datuak: Q11069084
* Multimedia: Joaquín Barroeta y Aldamar / Q11069084
# Joaquin Gurrutxaga

Joaquin Gurrutxaga (Donostia, 1910 - ib., 2000ko urtarrilaren 22a) gipuzkoar olerkari eta artista izan zen. 1930eko hamarkadan abangoardia artistikoaren aldeko apustua egin zuen artisten belaunaldiko kidea izan zen. Jorge Oteiza, Narkis Balentziaga, Nikolas Lekuona eta Gabriel Celayaren adiskide eta lankide izan arren, ez zuen jendaurrean haiek lortutako oihartzunik izan. Gaztetatik idazten zuen, nahiz eta bere zaletasun nagusia musika izan eta ogibidea, berriz, pintura. Madrilgo (Espainia) San Fernando Arte Ederren Eskolan irakasle izan zen gerra zibilaren amaieratik erretiroa hartu zuen arte. Gaztetan hasi zen idazten, baina ez zituen zahartzarora arte bere poemak argitaratu. Izan ere, 1995ean argitaratu zen haren lehen poema liburua, Últimos poemas, eta 1996an bigarrena eta azkena, El tiempo, el humo, el pasado.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ (Gaztelaniaz) Biografia

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) El Paíseko hileta-oharra
* Datuak: Q12260442
# Joaquin Laria

Joaquin Laria, ezizenez Kin Laria (1932ko azaroaren 17a, Bergara, Gipuzkoa – 2011ko azaroaren 13a, Madril) euskal herritar abeslaria izan zen.
Lehenbizi Zumarragako Musika Bandan tronpeta joz hasi zen. Ondoren Los Quando’s eta Los 4 brujos orkestretan aritu zelarik.
1970eko hamarkadan Ricardo Sabadiek konposatutako Errealaren Txuri-urdin ereserkia abestu zuen. Bestalde, 1980ko hamarkadan Radio Topolino Orquestako abeslari gisa egin zen ezagun. Haren kanta ezagunenetako batzuk: La vaca lechera, Mi casita de papel, Tiro-liro edota Qué bonita es Barcelona.
Gainera antzerkian musikalak eginez ere jardun zuen, adibide gisa El diluvio que viene (1977) edo Evita (1980), biak ere Paloma San Basilio abeslariak antzezle eta abeslari nagusi gisa zituztela.

## Erreferentziak

* ↑ Realaren ereserkiaren ahotsa isildu da. Berria.info
* ↑ Joaquín Laría, vocalista de la Radio Topolino Orquesta. El Pais.es (Gaztelaniaz)
* ↑ Fallece a los 78 años Joaquín Laría, el vocalista de la Topolino Radio Orquesta. Republica.com (Gaztelaniaz)

## Kanpo estekak

* Joaquin Laria abeslaria Txuri-urdin ereserkia abestuz entzungai
* Joaquin Laria eta Radio Topolino Orquestra La vaca lechera abestia joz eta abestuz ikusgai (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q12260444
# Joaquin (Texas)

Joaquin Texasko hiri bat da. Shelby konderrian kokatua dago. 2010ean 824 biztanle zituen, 6,05 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Shelby konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q981703
# Joaquin Gaztanbide

Joaquin Romualdo Gaztanbide Garbaio (Tutera, Nafarroa, 1822ko otsailaren 7a - Madril, Espainia, 1870eko martxoaren 18a) Erromantizismo garaiko musikagilea izan zen, zartzuela egilea izateagatik batez ere ezaguna. Guztira 44 zartzuela idatzi zituen.

## Biografia

Solfeo ikasketak jaioterrian hasi zituen, bertako katedralaren musikaria zen Pablo Rublarekin.
1834an, 12 urte baino ez zituela, osabak Iruñera bidali zuen, Jose Gelbenzu eta Mariano Garciarekin piano eta konposatzea ikastera.
1842an Madrila joan zen, eta Maria Cristina kontserbatorioan ikasi zuen. 6 urte geroago Teatro Español de Madrid delakoaren orkestraren zuzendari izendatu zuten.
1856an Teatro de la Zarzuelako bazkide sartu zen, eta hango konpositore eta zuzendari ere izan zen.

## Zartzuela nagusiak

Idatzi zituen 44 zartzueletatik, hauek dira ezagunenak:
* La Mensajera, 1849.
* El valle de Andorra, 1851.
* Catalina, 1854.
* Los magiares, 1857.
* El juramento, 1858.
* La conquista de Madrid, 1863.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko musika klasikoa
* Erriberar ezagunak

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q3177239
* Multimedia: Joaquín Gaztambide / Q3177239
# Joan Alcover

Joan Alcover i Maspons (Palma, Mallorca, 1854ko maiatzaren 3a - 1926ko otsailaren 25a) poeta, idazle eta politikari mallorcarra zen.
Josep Lluís Pons i Gallarzaren ikasle eta Miquel Costa i Llobera, Antoni Maura eta Escola Mallorquina literatura-mugimenduko beste idazle batzuen ikaskidea izan zen.
1909an Mestre en Gai Saber saria jaso zuen eta 1919an Fastenrath Saria irabazi zuen.
Bere olerkietako batzuk beste hizkuntzetara itzuli dituzte. Gainera, Maria del Mar Bonet, Els Ocults, Ximbomba Atòmica eta Chenoa musikari eta taldeek bere olerkiei musika jarri diote. Horrez gain, La Balanguera olerkia, Amadeu Vives musikagilearen musikarekin Mallorcako ereserkia da.

## Lanak
### Gaztelaniaz

* Poesías, 1887
* Nuevas Poesías, 1892
* Poemas y armonías, 1894
* Meteoros, 1901

### Katalanez

* La Balanguera (Mallorcako ereserki ofiziala)
* La serra (olerkia), Costa i Lloberaren omenez
* La relíquia (olerkia), Rusiñolek eskatua
* Cap al tard, 1909
* Poemes bíblics, 1918

## Kanpo loturak

* (Katalanez)(Gaztelaniaz)(Ingelesez) Joan Alcover
* Datuak: Q980768
* Multimedia: Joan Alcover i Maspons / Q980768
# Joan Alfontso Harokoa

Joan Alfontso Harokoa (?- Agoncillo, 1334) gaztelar noblea izan zen, Camerosko jauna izandakoa.
Fernando IV.a Gaztelakoa eta Alfontso XI.a Gaztelakoa erregeen agintaldietan, erresumako handiki nagusienetariko bat izan zen. Bere senidea zen Diego V.a Lopez Harokoaren aldekoa izan zen. Honen heriotzean, Don Juan Manuel eta Joanes III.a Nuñez Larakoaren alde egin zuen eta 1334an erregearen aurka matxinatu zen. Erregeak berria jakin zuenean, Errioxa aldera joan zen eta Agoncillon Joan Alfontso topatu zuen. Bertan exekutatu zuen. Erregeak bere ondasunak konfiskatu zituen.

## Erreferentziak

* ↑ Salazar y Castro, Luis de; Válgoma y Díaz-Varela, Dalmiro de la. (1959). Historia genealógica de la Casa de Haro (Señores de Llodio, Mendoza, Orozco y Ayala). Madril: Real Academia de la Historia OCLC .1399799.
* ↑ Núñez de Villaizán, Juan; Cerdá y Rico, Francisco. (1787). Crónica de D. Alfonso el Onceno de este nombre. Madril: Imprenta de D. Antonio de Sancha OCLC .18433480.
* Datuak: Q5947095
# Joan Areitzaga

Joan, Joanes edo Johanes Areitzaga Gebara (Urretxu edo Zumaia, Gipuzkoa, 1500 – 1535) euskaldun esploratzaile eta apaiza izan zen. García Jofre de Loaísa itsasgizonaren espedizioan parte hartu eta bertan paper nabarmena izan zuen.
Bere jaioterria zein den zehazki jakin ez denez, batzuek Urretxun eta beste batzuk Zumaian jaio zela aipatu ohi dute, baita Zestoako Arroa auzoan ere.
Iturri batzuen arabera, 1535. urtean zendu zen.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) «Juan de Areizaga», Auñamendi Eusko Entziklopedia.
* Datuak: Q9016061
* Multimedia: Juan de Aréizaga / Q9016061