OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Louis Comfort Tiffany (Sorolla)

Louis Comfort Tiffany Joaquín Sorolla espainiar margolariak 1911n egin zuen erretratu baten izenburua da. Olio-pintura honetan Louis Comfort Tiffany (1848-1933) negozio-gizon estatubatuarra ikus daiteke haren lorategietan. Lana New Yorkeko Hispanic Society of America erakundean ikus daiteke.

## Historia

Sorolla 1905ean eta 1909an joan zen Estatu Batuetara, ikusleen artean arrakasta handia izan zuten bi erakusketa egitera. Badirudi Louis Tiffanyk bere margolaria aukeratu zuela bigarren erakusketan, 1909an, baina Sorolla Estatu Batuetara itzuli zen arte ezin izan zion haren erretratua egiteko bere eskaerari erantzun. 1911n, Hispanic Society of America-ren enkargu baten ondorioz egindako bidaian, Amerikara itzuli zen, eta koadro hau bere modeloaren jabetzako lorategietan margotu zuen. Badirudi Tyffany eta Sorolla aurretik ezagutzen zirela; berez, 1909an amerikarrak Sorollaren lau koadro erosi zituen Parisen. Urteetan, margolana Laurelton Hall lorategitik pauso batzuetara egon zen ikusgai, Tiffany familiak Hispanic Societyri dohaintza egin baino lehen. Sorollak Estatu Batuetan margotutako 54 erretratuetako ikusgarrienetako bat da hau.

## Deskribapena

Margolan handia da: 150.5 × 225.5 zm. Tiffany txakur batekin batera bere lorategian agertzen da, margotzeko tresnekin, lanean harrapatuta gisa. Tiffanyren janzkeraren dotoreziak eta modeloa aurkezteko formaltasunak kontrastatu egiten dute «artista lanean» ideia eta Tiffanyren jarrera lasaiarekin: badirudi pintzelkada baten erdian gelditu dela ikuslearen, hau da, Sorollaren iruzkin bati erantzuteko.
Dena dela, loreak dira margolanaren elementu nagusia, handiak eta koloretsuak; modeloa ia landareen artean kamuflatzen da. Atzean itsasoa ikus daiteke.

## Erreferentziak

* ↑ https://projects.mcah.columbia.edu/hispanic/monographs/sorolla-tiffany.php
* ↑ https://www.abc.es/madrid/gente-estilo/20140924/abci-sorolla-estados-unidos-201409231726.html
* ↑ https://hispanicsociety.org/es/exhibition/exposiciones-y-obras-en-prestamo-actuales/tesoros-en-la-terraza_obras-maestras-de-la-hispanic-society-museum-and-library/tiffany/

## Kanpo estekak

* Datuak: Q59312928
# Wall Lake (Iowa)

Wall Lake Iowako hiri bat da. Sac konderrian kokatua dago. 2010ean 819 biztanle zituen, 3,19 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Sac konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1005695
# Wall Lake udalerria, Wright konderria (Iowa)

Wall Lake udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Iowa estatuko udalerri bat da, Wright konderrian. Azken zentsuaren arabera 107 biztanle zituen.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Wall Lake udalerriak 61 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 22.911 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9045798
# Wall Street

Wall Street New Yorkeko Lower Manhattan auzoan dagoen kalea da. Ekialderantz jotzen du, Broadwayetik South Streetera, East Riverretik gertu. Hiriko finantza gunea da. Bertan New York Stock Exchange izeneko burtsa dago, munduko kapitalizazio handirik dituena. Denboraren poderioz, kalea ez ezik inguruko auzoko izena ere bada.
NYSE egoteaz gain, NASDAQ, AMEX, NYMEX edo NYBOT burtsek ere bertan dute egoitza.

## Historia

1625ean, Hudson ibaiaren ahoan, Mendebaldeko Indietako Nederlandar Konpainiak Amsterdam Berria sortu zuen, ibaian zehar abiarazitako larru salerosketa kontrolatzeko aukera ematen zien kokalekua. 1653an, bertakoen nahiz ingelesen erasoez babesteko, kolono herbeheretarrek zurezko eta buztinezko hesia eraiki zuten Amsterdam Berriko iparraldeko mugan. Edo zuzen esanda, hesia eraikitzeko agindu zuten, harresia benetan jaso zutenak 1627tik aurrera koloniara eramandako esklabo afrikarrak izan baitziren..
Handik urte batzuetara ingelesek hesia bota arren, Wall Street (harresiaren kalea) izenak oraindik esklaboek eraikitako babes horren ondorio da. Eta hesia eraikitzeaz gain basoak soildu zituzten eta bideak, errotak, etxeak, kaia, espetxea eta holandarren eliza ere jaso zituzten, geroago ingelesen eliza eraikiko zuten bezalaxe.
XVII. mendearen amaieran eta XVIII. mendearen hasieran, hiriak dagoeneko New York zuen izena, ingelesen eskuetan zegoen, eta esklaboen lana oinarri, hazkunde bizia izan zuen. Doako langile haiei are eta probetxu handiagoa ateratzeko aukera zegoela ikusirik, esklaboen salerosketan hastea erabaki zuten hiriko merkatariek. 1711n New Yorkeko udalak hiriko lehen esklabo azokaren sorrera onartu zuen eta, hain zuzen, merkatua Wall Streeten jartzea erabaki zuten. Meal Market (janari azoka) esaten zioten garaua eta haragia ere saltzen zutelako, baina negozio nagusia gizakien salmenta zen, eta berehala Wall Street erabakigarria izango zen esklaboen Atlantikoan zeharreko merkataritzan. Giza salgai gehienek hirian denbora gutxi egin arren, XVIII. mendearen lehen erdian New Yorkeko biztanleen %20 esklaboak ziren.
Esklabo ontziak Afrikatik New Yorkera iristen ziren eskulanez gainezka, nagusiki kotoi sailetan jarduteko. Bide batez, kotoia bera New Yorketik banatzen hasi ziren. Itsasontzien aseguru-etxeek, merkatari handiek eta bidaiak nahiz lurjabeen jarduerak finantzatzen zituzten bankuek ere “inbertsioetatik” hurbil egon nahi zuten eta, hala, geroz eta negozio gehiago bildu ziren giza azokaren inguruan.
1792ko maiatzaren 17an, Wall Streeteko 68. zenbaki pareko platano baten gerizan, 24 artekarik eta merkatarik hitzarmena sinatu eta New Yorkeko Burtsa izango zenaren hazia erein zuten. Horrenbestez, gaur egun Wall Streeten kotizatzen duten enpresa ezagun askok esklaboen salerosketan inbertituz ekin zioten bideari: Bank of America, Aetna Insurance, J.P. Morgan, Lehman Brothers, Wachovia Bank, Royal Bank of Scotland...

## Erreferentziak

* ↑ World-exchanges.org
* ↑ Profile of Manhattan Community Board 1
* 1 2 3 4 5 «Wall Street esklabotzari lotuta» Argia 2015/02/01.CC-BY-SA lizentzia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q11690
* Multimedia: Wall Street / Q11690
# Wall (Northumberland)

Wall, Ingalaterrako ipar-ekialdean dagoen herri bat da, Northumberland konderrian.
2011n 456 biztanle zituen.
* Datuak: Q2801136
* Multimedia: Wall, Northumberland / Q2801136
# Wall Ferraz

Wall Ferraz Brasilgo udalerri bat da, Piauí estatuan kokatua. 4.059 biztanle ditu 269,987 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Piauí

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1935648
* Multimedia: Wall Ferraz / Q1935648
# Wall (Pennsylvania)

Wall Pennsylvaniako borough bat da. Allegheny konderrian kokatua dago. 2010ean 580 biztanle zituen, 1,13 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Allegheny konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1182629
* Multimedia: Wall, Pennsylvania / Q1182629
# Wall Lane (Arizona)

Wall Lane Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Yuma konderrian kokatuta dago, Arizona estatuan. 262 biztanle ditu, 1,128773 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Yuma konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6166132
# Wall Lake udalerria, Sac konderria (Iowa)

Wall Lake udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Iowa estatuko udalerri bat da, Sac konderrian. Azken zentsuaren arabera 1.280 biztanle zituen.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Wall Lake udalerriak 588 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 40.688 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9045796
# Wall Street (filma)

Wall Street 1987ko Oliver Stone estatubatuar zinema zuzendariaren drama filma bat da. Michael Douglas, Charlie Sheen, Daryl Hannah eta Martin Sheen aktoreek antzeztu zuten.
2010ean Wall Street 2: Money Never Sleeps ("Wall Street 2: Diruak Ez Du Inoiz Lorik Egiten") izeneko jarraipena izan zuen.
Filma honekin Oliver Stonek bere aita Lou Stone zena omendu nahi izan zuen, hain zuzen ere, Depresio Handiaren garaian brokera izandakoa. Istorioak New York hiriko eta AEBtako finantza barruti nagusiena den Wall Streeteko mundu gupidagabean girotua dago.

## Argumentua

1980ko hamarkada, New York. Bud Fox (Charlie Sheen) Wall Streeten izen bat egin nahi duen broker gazte bat da. Eguneez enpresa batean lan egin ohi du eta denbora librean asko miresten duen inbertsiogile eta negoziogizon bat ezagutzen saiatzen da: Gordon Gekko (Michael Douglas). Azken honek Bud kontratatzea erabakiko du, honela Budek diru, luxu eta dibertsioz betereiko mundu berri bat ezagutuko du, baina laister Gordon Gekko mirestua inongo eskrupulurik gabeko gizona dela jabetuko da, axola zaion bakarra dirua dela, eta horretarako edozer egiteko gai dela. Une hortan bertan Budek etika araudia apurtzen duen finantza eragiketa erakargarri bat onartu ala ez erabaki beharko du. Azkenean eragiketa ez onartzea erabakiko du, gizalegez jokatzea eta Gordon Gekkok diru ugari lortzeko darabilen iruzurra argitara ematea.

## Aktoreak

| Aktorea | Pertsonaia |
| Michael Douglas | Gordon Gekko |
| Charlie Sheen | Bud Fox |
| Daryl Hannah | Darien Taylor |
| Hal Holbrook | Lou Mannheim |
| Martin Sheen | Carl Fox |
| John C. McGinley | Marvin |
| Terence Stamp | Sir Lawrence Wildman |
| Sean Young | Winnie Gekko |
| James Spader | Roger Barnes |
| Saul Rubinek | Harold Salt |
| James Karen | Lynch |
| Frank Adonis | Charlie |

## Sariak

* 1988: Gizonezko aktore onenaren Oscar Saria (Michael Douglas)
* 1988: Gizonezko aktore onenaren Urrezko Globo Saria - Drama (Michael Douglas)

## Kanpo estekak

* Wall Street filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q332348
# Liu Yang (astronauta)

Liu Yang (txinera tradizionalez: 劉洋; txinera sinplifikatuz: 刘洋; pinyinez: Liú Yáng; Zhengzhou, 1978ko urriaren 6a) hegazkinlari militar eta astronauta txinatarra da. 2012ko ekainaren 16an, espaziora joan zen lehen emakume txinatarra bilakatu zen, Shenzhou 9 misioko tripulazioko kide gisa.

## Biografia

Liu Yang 1978ko urriaren 6an jaio zen, Zhengzhouko Unibertsitateko Ospitalean.Ez zuen anai-arrebarik izan eta Beijing-en bizi zen, gurasoekin. Henan eskualdeko langileak ziren. PLA Air Force Aviation Unibertsitatetik graduatu zen Changchunen.
1997an, Liu EPLko aireko armadan sartu zen, eta pilotu gisa kalifikatu egon zen hegaldi-unitate bateko buru izan aurretik, PLAAFko mailarik handiena okupatuz. 1.680 orduko esperientzia du hegan egiten eta esperientzia askoko emakumea da.
500 milioi emakume txinatarretatik, Liu Yang aukeratu zuten.Liu Shenzhou 9ko tripulaziorako hautatu zuten, Tiangong 1 espazio-estaziora tripulatutako lehen misiorako. Liu espaziora joaten lehen astronauta emauke txinatar bihurtu zen. Misioa 2012ko ekainaren 16an abiatu zen. Tripulatutako espazio-misio horretan, Liuk esperimentuak egin zituen kanpo espazio-medikuntzan.

## Emakumeak espazioan

Valentina Terexkova espaziora bidaiatu zuen lehen emakumea izan zen. 1963ko ekainaren 16an bidali zuten Vostok 6 misioan 26 urterekin. Espaziora joan zen lehen estatubatuarra Sally Ride izan zen, 1983an, 32 urte zituela. Sobietar Batasunak espaziora bidali zuen 1963an lehen astronauta. Berrogeita bederatzi urte geroago, emakume txinatar batek antzeko bidaia bat egitea lortu zuen.

## Shenzhou 9 misioa

Txinako Shenzhou programak antolatutako hegaldi espaziala izan zen, eta 2012ko ekainaren 16an jaurti zuten, 10:30etan (GMT). Misioaren helburua, Tiangong 1 espazio-estazioarekin akoplamendua egitea izan zen eta ibilaldi eta esperimentuak egitea, misioak irauten zuen 14 egunetan.

## Erreferentziak

* 1 2 (Gaztelaniaz) «Biografía de Liu Yang astronauta china» Mujeres Notables 2018-08-20.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q235266
* Multimedia: Liu Yang (astronaut) / Q235266
# Liu Yuchen

Liu Yuchen (txinera sinplifikatuz: 刘雨辰; pinyinez: Liú Yǔchén; Pekin, 1995eko uztailaren 25a), badmintonen, bikotekako modalitatean, lehiatzen den txinatarra da. 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, esku hartu zuen: Tokio 2020an (Tokio), eta zilarrezko domina lortu zuen Li Junhui lagun zuela.

## Nazioarteko emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 01 ! | Bikoteka, gizonezkoa |
| Munduko Badminton Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2018 | Nanjing Txina | 01 ! | Bikoteka, gizonezkoa |
| 2019 | Basel Suitza | 03 ! | Bikoteka, gizonezkoa |
| Asiako Badminton Jokoak ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2018 | Jakarta Indonesia | 03 ! | Bikoteka, gizonezkoa |
| 2018 | Jakarta Indonesia | 01 ! | Taldeka, gizonezkoa |
| Asiako Txapelketa, gizonezkoa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2014 | Gimcheon Hego Korea | 02 ! | Bikoteka, gizonezkoa |
| 2016 | Wuhan Txina | 02 ! | Bikoteka, gizonezkoa |
| 2017 | Wuhan Txina | 01 ! | Bikoteka, gizonezkoa |
| 2018 | Wuhan Txina | 01 ! | Bikoteka, gizonezkoa |

## Erreferentziak

* Datuak: Q13461780
* Multimedia: Liu Yuchen / Q13461780
# Liu Zhaowu

Liu Zhaowu (1988ko urriaren 12a) arkularia da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 2012ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Liu Zhaowu

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1705400
# Liu Yifei

Liu Yifei (Feng An jaiotzaz, Crystal Liu izenarekin ere ezaguna - txinera sinplifikatuz: 刘亦菲; pinyinez: Liú Yìfēi; Wuhan, 1987) Txinan jaiotako aktore eta abeslari estatubatuarra da.
Ospea lortu zuen nazioartean bereziki Walt Disney Pictures-en Mulan filman rol nagusia jokatu zuelako, 2020. urteko remake horren estreinaldiarekin.
2019ko abuztuan, Hong Kongeko protesten kontestuan Txinako poliziari emandako babesagatik ere nabarmendu zen eta horrek boikot eskaerak eragin zituen Mulan filmaren kontra.

## Filmak

* 2002: The Story of a Noble Family (TV)
* 2003: Demi-Gods and Semi-Devils (TV)
* 2004: Love of May
* 2004: The Love Winner
* 2005: Chinese Paladin (TV)
* 2006: The Return of the Condor Heroes (TV)
* 2006: Abao's Story
* 2008: The Forbidden Kingdom
* 2010: Love In Disguise
* 2011: White Vengeance
* 2011: A Chinese Ghost Story
* 2012: The Four
* 2012: Assassins
* 2013: The Four II
* 2014: The Four III
* 2014: Outcast
* 2015: The Third Way of Love
* 2015: Night Peacock
* 2016: So Young 2: Never Gone
* 2017:The Chinese Widow
* 2017: Hanson and the Beast
* 2017: Once Upon a Time
* 2020: Mulan

## Erreferentziak

* ↑ «Mulan zaharra, Mulan berria, ura bere bidean» sustatu.eus (Noiz kontsultatua: 2020-09-15).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q242676
* Multimedia: Liu Yifei / Q242676
# Liu Ying (futbolaria)

Liu Ying (Txina, 1974ko ekainaren 11- ) futbolari profesionala izan zen, gaur egun erretiratua.
Udako olinpiar jokoetara bi aldiz joateko aukera izan zuen, 1996. eta 2000. urteetan, Txinako emakumezkoen taldearekin. 1996an zilarrezko domina irabazi zuten, berak hiru partidetan hartu zuen parte, finala barne. 1999an FIFAko emakumeen taldearekin munduko txapelketa jokatu zuen, eta kaleratuak izan ziren Ameriketako Estatu Batuen aurka. Partida penaltietan erabaki zen, zehazki, berak jaurti zuena. Izan ere, aurkako taldeko atezaina zen Briana Scurryk, gelditu egin zion. Horrela, 5-4 galdu zuten.
Hurrengo urtean, bosgarren gelditu zen, Txinako taldearekin udako olinpiar jokoetan. Hiru partidatan jokatu zuen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4963213
# Liu Yuxi

Liu Yuxi (Wade-Giles: Liu Yu-hsi; mandarinera tradizionalez: 劉禹錫, mandarinera sinplifikatuaz: 刘禹锡, pinyin: Liú Yǔxī) (772–842) Tang dinastiako poeta, filosofo eta saiakeragile txinatarra. Bai Juyirekin elkartura, haren poesien estilo herrikoari esker oso ezaguna izan zen.
* Estatua de Liu Yuxi Baidichengen.
* Liu Yuxiren poema Sun Xinde kaligrafo txinatarrak idatzita.

## Tang dinastiaren beste poetak

* Bai Juyi
* Li Po
* Wang Wei
* Du Fu
* Liu Zongyuan
* Xue Tao
* Yu Xuanji
* Meng Jiao
* He Zhizhang
* Meng Haoran

## Kanpo loturak

* (Ingelesez) Liu Yuxi page
* (Ingelesez)Selected poems by Liu Yuxi
* Datuak: Q706837
* Multimedia: Liu Yuxi / Q706837
# Liu Yang (gimnasta)

Liu Yang, txineraz 刘 洋, (Anshan, Txina, 1994ko irailaren 10a) gimnastikan aritzen den kirolari txinatarra da. Eraztunetan bi aldiz izan da txapeldun olinpikoa.
2016ko Udako Olinpiar Jokoetan (Rio de Janeiro), brontzezko domina eskuratu zuen Taldeka, gizonezko kategorian. 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan (Tokio), berriz, urrezkoa lortu zuen Eraztunak gizonezko kategorian. Biak Txina ordezkatuz. Tokion, You Hao herrikidearen (zilarrezko domina) eta Eleftherios Petrounias greziararen (brontzezko domina) aurretik sailkatu zen.
2024ko Udako Olinpiar Jokoetan (Paris) bi domina lortu zituen, eraztunetan urrezkoa eta taldeka zilarrezkoa.

## Nazioarteko emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2016 | Rio de Janeiro Brasil | 03 ! | Taldeka |
| 2020 | Tokio Japonia | 01 ! | Eraztunak |
| 2024 | Paris Frantzia | 01 ! | Eraztunak |
| 2024 | Paris Frantzia | 02 ! | Taldeka |

## Erreferentziak

* ↑ «Liu Yang» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ «Liu Yang» olympics.com (Gaztelaniaz)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18411179
# Voltaita

Voltaita sulfato motako minerala da eta voltaita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Voltaita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {K2Fe^{2+}5Fe^{3+}3Al(SO4)12 * 18H2O}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 - 3,5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Voltaite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Volterra

Volterra Italiako udalerri bat da. Pisako probintzian kokatuta dago, Toscana eskualdean. 9.537 biztanle ditu, 252,85 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Historia

Etruskoen hiri inportantea izan zen Velathri izenarekin, eta K.A. 8 mendetik da gune populatua. Garai etruskokoak dira harresiak, eta horietan bereziki Porta all'Arco hegoaldera ematen duen portalea, Europako puntu erdiko arku zaharrenetarikoa. Akropoli etruskoaren hondakinak ere ikus daitezke hirian.
Kristo aurreko 3. mendean Erromarekin aliatu zen hiria, eta harrezkero bertako etruskoak erromatartzen hasi ziren. Garai erromatarreko aztarna bikainena teatroa da.
5. mendean, elizbarruti baten buru izan zen, eta Erdi Aroan hiri independente gisa izan zuen garapenik, 13. eta 14. mendeen artean Florentziaren kontrolpera igaro zen arte.

## Eraikin nabarmenak

Piazza dei Priori eta Palazzo dei Priori herriaren erdigune historiko eta administratiboa dira, Toscanako beste hiri batzuetako palazzo eta plaza publikoen parekoak dira.
Hiriko duomo eta katedralaz gain (13. mendekoa), bataiotegi bat ere badu garai berekoa.
Fortezza Medicea delako gaztelu eta gotorleku handia, Florentziaren eta Medicitarren agintepeko ernazimenduko garaiaren aztarna da.
Erdi Aroko dorretxe urbano bikainak ere baditu, hala nola Casa-torre Toscano edo Casa-torre Buonparenti izenekoak.

## Mugakideak

Volterrak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Casole d'Elsa Lajatico Montaione Montecatini Val di Cecina Peccioli Pomarance San Gimignano Colle di Val d'Elsa Gambassi Terme

## Kanpo estekak

* Datuak: Q103305
* Multimedia: Volterra / Q103305
# Volterrako bataiotegia

San Giovanni bataiotegia Volterra hiriko XIII. mendeko bataiotegi oktogonala da, Volterriko Duomoaren aurrean dago, hiriaren erdialdean. Eraikin honen aurretik, beste bat zaharragoa zegoen 7. mendetik, eta horrek ere eguzkiaren gurtzari eskainitako tenplu erromatarra ordezkatu zuen. Toscanako bataoitegi ikusgarrien tradizioan sartzen da (ikus Pisakoa, Florentziakoa...).

## Ezaugarriak

Kanpoaldetik, alboetako bakarra du marmol berdez eta zuriz hornituta. Atari erromanikoa Nicola Pisanoren jarraitzaile bati egotzi zaio.
Barruan XVI. mendeko aldarea dago, agian Balsimelli da Settignanirena, Mino da Fiesolek egindako diseinua erabiliz.
Ur bedeinkatuaren hargunea antzinako erromatar sarkofagoa da, Giovanni Vaccàk gehitutako iturri batez dotoretua 1759. urtean.

## Erreferentziak

* ↑ (Italieraz) «Battistero di San Giovanni Battista» Volterracity (Noiz kontsultatua: 2020-09-01).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3502899
* Multimedia: Baptistry (Volterra) / Q3502899
# Voltaire (Ipar Dakota)

Voltaire Ipar Dakotako hiri bat da. McHenry konderrian kokatua dago. 2010ean 40 biztanle zituen, 1,04 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* McHenry konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q939195
* Multimedia: Voltaire, North Dakota / Q939195
# Volterrako erromatar antzokia

Volterrako erromatar antzokia Volterran dago (Toscana, Italia); K.A. I mendearen eta II. mendearen arteko antzokia da, eta hondakinak kontserbatzen dira. Volterra hiri etruskoa Erromaren orbitan integratu ondoren, bertako Cecina familiak eraiki zuen antzokia.

## Ezaugarriak

Eserlekuak bi grada multzotan daude antolatuta, behekoak mendi magalaren forman eginak, eta goikoak propio eraikiak, tartean vomitorium irteerak zeudelarik. 3.500 ikusle arte sar zitezkeen. Eszenategi frontala 36 metro zabal da, eta bi plano zutabedun ditu fondoan, 16 metroko altuera arte.
Kontserbazio partzialak eta gehitutako eserleku berri batzuek ikuskizun antokakuntza posible egiten dute 21. mendean ere.

## Erreferentziak

* ↑ Furiesi, Alessandro.. (2008). Volterra romana : storia, genti e civiltà. Pacini ISBN 978-88-6315-026-1. PMC 317453593. (Noiz kontsultatua: 2020-08-30).
* ↑ «Festival Internazionale Teatro Romano Volterra» www.teatroromanovolterra.it (Noiz kontsultatua: 2020-08-30).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1825356
* Multimedia: Ancient Roman theatre (Volterra) / Q1825356
# Voltaia

Voltaia 2014 urtean Zumaian sortutako rock taldea da.

## Diskografia

* Voltaia (2014, autoekoiztua)
* Medusa (2015, autoekoiztua)

## Kolaborazioak

* Mauka Vol.1 (2015, Mauka)

## Erreferentziak

* ↑ Voltaia. (Noiz kontsultatua: 2018-01-26).
* ↑ Medusa. (Noiz kontsultatua: 2018-01-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q31188030
# Voltaire (Parisko metroa)

    Beste esanahietarako, ikus «Voltaire».
Voltaire —Léon Blum azpititulua duena— Parisko metroaren geltokia da, Paris udalerriko 11. barrutian kokatuta dagoena.

## Ikus, gainera

* Parisko metroa
* Parisko metroaren geltokiak
* 9. linea (Parisko metroa)
* Voltaire
* Léon Blum

## Kanpo estekak

* (Frantsesez) RATPko web gunea
* (Frantsesez) Île-de-France Mobilitésko web gunea
* Datuak: Q1789126
* Multimedia: Voltaire (Paris Metro) / Q1789126
# Lomita (Kalifornia)

Lomita Kaliforniako hiri bat da. Los Angeles konderrian kokatua dago. 2010ean 20.256 biztanle zituen, 4,9 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Los Angeles konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q984162
* Multimedia: Lomita, California / Q984162
# Lomeko egurrezko eliza

Lomeko egurrezko eliza, norvegieraz: Lom stavkyrkje, Norvegiako Fossbergom herriko Lom parrokian dagoen stavkirke eliza bat da, Innlandet konderriko Lom udalerrian.
Enborren azterketa dendrokronologikoen arabera, 1157-1158 artean eraikia izan zen.
* Datuak: Q2007206
* Multimedia: Lom stavkirke / Q2007206
# Lomello

Lomello Italiako udalerri bat da. Paviako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. 2.029 biztanle ditu, 22,36 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Lomellok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ferrera Erbognone Mede Ottobiano San Giorgio di Lomellina Velezzo Lomellina Villa Biscossi Galliavola Semiana

## Kanpo estekak

* Datuak: Q40039
* Multimedia: Lomello / Q40039
# Lometa (Texas)

Lometa Texasko hiri bat da. Lampasas konderrian kokatua dago. 2010ean 856 biztanle zituen, 2,28 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Lampasas konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q975258
* Multimedia: Lometa, Texas / Q975258
# Lommatzsch

Lommatzsch Alemaniako hiri-udalerri bat da, Saxonia estatuan. Azken zentsuaren arabera 4.805 biztanle zituen, 66,63 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8734
* Multimedia: Lommatzsch / Q8734
# Lomeko Hitzarmena

Lomeko Hitzarmena Europar Batasunak Afrikako, Karibeko eta Ozeano Bareko herrialdeekin sinatutako hitzarmen berezia da, Europako merkatuetarako sarrera lehenetsia eskainiz herrialde haien garapena sustatzea helburu duena. Yaundeko Hitzarmena ordezkatu zuen. Herrialde hauek, bere interesak defendatzeko, Afrikako, Karibeko eta Ozeano Bareko Herrialdeak izeneko erakundea sortu zuten.
Berez bost bertsio edo hitzarmen ezberdinak dira:
* Lome I (1975-1979) – 45 herrialde
* Lome II (1979-1985) – 57 herrialde
* Lome III (1985-1990) – 66 herrialde
* Lome IV (1990-1995) – 68 herrialde
* Lome IV berrikusia (1995-2000) – 71 herrialde

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Europako Tratatuak Hiztegia] [2014]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q980770