OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# The Hangover Part III

The Hangover Part III edo The Hangover 3: The Rise of Marshall (euskaraz Ajea 3: Marshallen Gailentzea), 2013ko Todd Phillips estatubatuarrak zuzendutako ekintza komedia film bat da. Bradley Cooper, Ed Helms, Zach Galifianakis, Ken Jeong, Jeffrey Tambor, Heather Graham, Mike Epps, Melissa McCarthy, Justin Bartha, John Goodman eta Todd Phillips aktoreek antzeztu zuten.
Ajea Las Vegasen (2009) eta Ajea 2 (2011) filmeen jarraipena da.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Bangkokeko gertaerak jazo eta bi urtera, Alan Gaernerren (Zach Galifianakis) aitaren euzsteko heriotzaren ondoren Phil Wenneck (Bradley Cooper), Stu Price (Ed Helms) eta Doug Billings (Justin Bartha) lagunek Alan mentalki lurjota ikusi eta espezializatutako zentro batera osatu dadin eramango dute. Oraingoan ez dago ez ezkontzik ezta festarik ere, zer irten daiteke gaizki? Ba mutil hauek errepide bidaiari ekitean, eta batez ere Leslie Chow (Ken Jeong) gauzak korapilatu egingo direla.

## Aktoreak

* Bradley Cooper: Phil Wenneck
* Ed Helms: Stuart "Stu" Price doktorea
* Zach Galifianakis: Alan Garner
* Ken Jeong: Leslie Chow
* Jeffrey Tambor: Sid Garner
* Heather Graham: Jade
* Mike Epps: Black Doug
* Justin Bartha: Doug Billings
* John Goodman: Marshall
* Sasha Barrese: Tracy Billings
* Jamie Chung: Lauren Price
* Sondra Currie: Linda Garner
* Gillian Vigman: Stephanie Wenneck

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q2708940
# The Happy Ending

The Happy Ending 1969ko Richard Brooks estatubatuar zinema zuzendariaren filma da.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Mary adin ertaineko etxeko andrea da eta ilusioa galdu du, bai Fredekin daraman ezkon-bizitzarekiko, bai alaba nerabearekin daukan harremanarekiko. Ondorioz, edaten eta pilulak hartzen hasiko da. Azkenean, Maryk etxetik alde egingo du eta Nassaura joango da.

## Aktoreak

* Jean Simmons: Mary Wilson
* John Forsythe: Fred Wilson
* Shirley Jones: Flo Harrigan
* Lloyd Bridges: Sam
* Teresa Wright: Mrs. Spencer
* Dick Shawn: Harry Bricker
* Nanette Fabray: Agnes
* Bobby Darin: Franco
* Tina Louise: Helen Bricker
* Kathy Fields: Marge Wilson
* Karen Steele: Dibortziatua
* Gail Hensley: Betty
* Eve Brent: Ethel
* William O'Connell: ministroa
* Barry Cahill: gizon xarmagarria
* Miriam Blake: Cindy
* John Gallaudet: hegazkin-bidaria
* Erin Moran: Marge Wilson (umetan)
* Nanci Roberts: modeloa

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1545251
# The Harbour Hotel & Residence

The Harbour Hotel & Residence, Arabiar Emirerri Batuetako Dubai hiriko etxe orratz bat da. 256 metro eta 59 solairu dauzka eta 2''7an amaitu zuten.
Eraikinean hotela eta etxebizitzak daude.

## Ikus, gainera

* Dubaiko etxe orratzik garaienen zerrenda

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Egitasmoaren webgune ofiziala.
* Datuak: Q2651937
# The Harbourfront Landmark

The Harbourfront Landmark (txinera tradizionalez: 海名軒), Txinako Herri Errepublikako Hong Kong hirian dagoen etxebizitza etxe orratz bat da. Guztira 233 metro eta 70 solairu dauzka eta 2001ean amaitu zuten eraikitzen.
Etxeorratzean 324 etxebizitza daude.

## Ikus, gainera

* Txinako eraikinik garaienen zerrenda

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Dorrearen fitxa skyscraperpage.com webgunean.
* Datuak: Q591683
* Multimedia: Harbourfront Landmark / Q591683
# Tepic

Tepic Mexikoko mendebaleko hiria da, Nayarit estatuko hiriburua eta hiririk handiena. Estatuaren erdialdean dago, Guadalajaratik 225 kilometro ipar-mendebaldera, Mololoa eta Tepic ibaien bazterretan hedaturik. 2010ean 332.863 biztanle zituen hiriak, eta 380.249 biztanle udalerri osoak.

## Geografia
### Klima

Datu klimatikoak (Tepic (batez-bestekoak 1951-1980, muturrekoak 1951-2000)) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) | 33.9 | 34.0 | 35.0 | 37.5 | 38.2 | 37.6 | 37.1 | 35.2 | 39.1 | 34.4 | 33.5 | 37.1 | 39.1 |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 26.0 | 26.8 | 28.1 | 29.2 | 30.9 | 30.0 | 29.3 | 29.1 | 28.9 | 28.9 | 28.0 | 26.4 | 28.5 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | 17.0 | 17.2 | 18.3 | 20.0 | 21.7 | 23.1 | 23.2 | 23.2 | 23.1 | 22.4 | 19.8 | 18.0 | 20.6 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 8.8 | 8.3 | 9.1 | 10.5 | 12.5 | 16.8 | 18.1 | 18.2 | 18.2 | 16.3 | 12.2 | 10.6 | 13.3 |
| Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) | 0.4 | 0.2 | 2.6 | 1.0 | 4.2 | 4.7 | 9.2 | 8.6 | 2.0 | 2.8 | 3.1 | 2.5 | 0.2 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 21.0 | 9.3 | 13.2 | 19.6 | 11.1 | 165.8 | 401.6 | 350.8 | 238.0 | 101.2 | 18.2 | 28.8 | 1378.6 |
| Prezipitazio egunak (≥ 0.1 mm) | 1.70 | 1.20 | 0.44 | 0.60 | 0.55 | 10.17 | 20.58 | 20.79 | 17.13 | 7.03 | 1.64 | 2.57 | 84.40 |
| Eguzki orduak | 216.6 | 224.8 | 256.3 | 275.4 | 289.7 | 207.1 | 181.3 | 175.4 | 149.1 | 217.2 | 209.5 | 179.9 | 2582.3 |
| Hezetasuna (%) | 75 | 74 | 72 | 69 | 70 | 77 | 81 | 82 | 83 | 81 | 78 | 77 | 77 |
| Iturria (1): Colegio de Postgraduados ||||||||||||||
| Iturria (2): Servicio Meteorológico Nacional ||||||||||||||

## Historia

1532. urtean sortu zuten hiria.

## Ekonomia

Nekazaritza (azukre kanabera, tabakoa, bananak, kafea, laboreak) eta industria (janari industria, ehungintza, kimika industria) dira ekonomia jarduera nagusiak. Merkataritza eta zerbitzu gune garrantzitsua da. Apezpikutegia eta aireportua baditu.

## Ondasun nabarmenak

* Santa Cruz eliza, XVIII. mendeko katedrala.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Instituto Nacional de Estadística y Geografía. Tepic: resumen municipal. (Noiz kontsultatua: 2017-11-15).
* ↑ Normales climatológicas para Tepic, Nayarit. Colegio de Postgraduados (Noiz kontsultatua: January 7, 2013).
* ↑ Normales climatológicas 1981-2000. Comision Nacional Del Agua (Noiz kontsultatua: January 7, 2013).

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Tepiceko udalaren webgunea, tepic.gob.mx
* Datuak: Q207972
* Multimedia: Tepic / Q207972
# Tephrocybe atrata

Tephrocybe atrata Lyophyllaceae familiako onddo espezie bat da. Ez da jateko modukoa, baina eginkizun ekologiko ona du basoan.
Sinonimoak: Lyophyllum atratum, Tephrophana atrata, Gymnopus atratus, Collybia atrata, Agaricus atratus.

## Deskribapena

Kapela: 3 cm arteko diametrokoa, ganbiletik lau-ganbilera, batzuetan titi txiki batekin eta beste batzuetan pixka bat deprimitua, ertz inkurbatua, ildaskatu samarra, gainerakoa baino argixeagoa. Azal leuna, higrofanoa, kolore arre ilun beltzaxkakoa (batez ere erdian).
Orriak: Ez oso dekurrenteak, estu, desberdinak gris-okre kolorekoak.
Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.
Hanka: Goian lodiagoa eta pruina gehiagorekin, gainerakoan zetaduna (ile motza), kapela baino ilunagoa.
Haragia: Arrexka edo zurixka. Irinaren usain eta zaporearekin.
Etimologia: Tephrocybe terminoa grekotik dator, errauts, esan nahi duen “tefrós” hitzetik eta orri, esan nahi duen ”phyllón” hitzetik.

## Jangarritasuna

Ez du sukaldaritzarako balio.

### Nahasketa arriskua

Beste Tephrocybe batzuen antza du: Tephrocybe anthracophila, Tephrocybe ambusta, Myxomphalia maura. Suaren maitaleak diren antzeko hainbat espezie daude, azterketa mikroskopikoa egin gabe bereizten zailak direnak.

## Sasoia eta lekua

Udazkenean eta neguan ateratzen da. Suaren maitalea da, ikaztegietan eta su hondarretan, erretako egurrean.

### Banaketa eremua

Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Islandia, Europa, Zeelanda Berria.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 168 or. ISBN 84-282-0865-4..
* ↑ (Gaztelaniaz) Ubillos Javier. (2020). Curso de iniciación a la micología, fichas micológicas. Asociacion cultural “Baxauri” Kultur Elkartea Mikologia, Bajauri, Cofradia Vasca de Gastronomia.
* ↑ Tephrocybe atrata: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10547083
* Multimedia: Tephrocybe atrata / Q10547083
# Tepic (udalerria)

Tepic Mexikoko udalerri bat da. Nayarit estatuan kokatua dago. 2010ean 380.249 biztanle zituen 1.657,25 km²ko azaleran. Herriburua [[Tepic (Tepic)|Tepic]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2001115
* Multimedia: Tepic Municipality / Q2001115
# Tepidarium

Tepidariuma bainugela epela zen (tepidus) terma erromatarretan, zorupeko hipokausto sistema baten bidez berotuak.
Adibide interesgarri bat dago Ponpeian. Hau, zirkuluerdi formako kanoi ganga baten bidez estalia izan zen, iztukuz eginiko erliebeekin apaindua, eta, gelaren inguruan, telamonek banandutako ildo karratu batzukin.
Tepidariuma erromatar termetan, gainontzeko guneak biltzen zituen barruti handi borobila zen, eta termen planoentzako gakoa eman zuena. Ziuraski, bainatzera zihoazenak lehenik biltzen ziren harreragela zen, bainu bero edo caldariumetara, edo bainu hotz edo frigidariumetara joan aurretik. Tepidariuma, haitzurdin eta mosaiko aberatsenekin apaindua izan zen, bere argia, klerestorioko leihoen bidez jasotzen zuen, alboetatik, aurretik, eta atzetik, eta artearen altxorrik finenak jarri ziren barrutia izan zela esan liteke. Honela, Karakalaren Termetan, Herkules Farnesioa eta Zezen Farnesioa, bi gladiadoreak, orain Vatikanon dauden basalto berdezko sarkofagoak eta beste altxor ugari, Paulo III.a aita santuak aurkitu zituen 1546ko indusketetan, eta Vatikanora eta Napoliko Arkeologia Museo Nazionalera eramanak izan ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q601970
* Multimedia: Tepidaria / Q601970
# Tephrozosterops stalkeri

Tephrozosterops stalkeri Tephrozosterops generoko animalia da. Hegaztien barruko Zosteropidae familian sailkatua dago.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez)BirdLife International (2012) Species factsheet. www.birdlife.org webgunetitik jaitsia 2012/05/07an
* ↑ (Ingelesez) IOC Master List

## Ikus, gainera

* Tephrozosterops
* Zosteropidae

## Kanpo estekak

* World Bird Names
* Datuak: Q960816
* Multimedia: Tephrozosterops stalkeri / Q960816
* Espezieak: Tephrozosterops stalkeri
# Tephrocybe putida

Tephrocybe putida Lyophyllaceae familiako onddo espezie bat da.
Sinonimoa: Lyophyllum putidum.

## Deskribapena

Kapela: 2,5 eta 7 cm bitarteko diametrokoa, lehenengo ganbila, lau-ganbila, titi kamuts handiarekin, ertza laster zuzena, mehea; kapelaren gainazala, leuna, higrofanoa, gardentasunagatik ildaskatua erradioaren 1/3raino, gris-marroi kolorekoa, arre-grisaxka kolorekoa, eguraldi lehorrarekin zurbilduz.
Orriak: Nahiko estu, lamelulekin, emarginatuak, sabeldunak, lehenengo gris kolorekoak, helduaroan gris-marroi kolorekoak.
Hanka: 3 eta 8 cm bitarteko garaierakoa eta 0,4 eta 1,2 cm bitarteko lodierakoa, oinarria lodixeagoa, goialdean pruinaduna, grisaxka, gris zurbila.
Haragia: Urria, grisaxka, irinaren usain eta zaporekoa, apur bat desatsegina.
Etimologia: Tephrocybe terminoa grekotik dator, errauts, esan nahi duen "tefrós" hitzetik eta orri, esan nahi duen "phyllón" hitzetik. Putida epitetoa berriz latinetik dator, kirastu, esan nahi duen "putidus" hitzetik. Bere usainagatik.

## Jangarritasuna

Kalitate gutxiko jangarria.

### Nahasketa arriskua

Oinaren kolore zuri zilarreztatuak onddoa zehazten lagun dezake. Clitocybe generoko vibecina taldekoen itxura du.

## Sasoia eta lekua

Udan eta udazkenean koniferoen basoetan, bereziki Picea-en azpian. Oso urria.

### Banaketa eremua

Ameriketako Estatu Batuak, Europa, Errusia.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 168 or. ISBN 84-282-0865-4..
* ↑ (Gaztelaniaz) Sociedad micológica Barakaldo. Investigación y divulgación de la micologia.
* ↑ (Gaztelaniaz) Cetto, Bruno. (1987). Guia de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 289 or. ISBN 84-282-0541-X (T. 3). ISBN: 84-282-0538-8 (O.C.)..
* ↑ Tephrocybe putida: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10546727
* Multimedia: Tephrocybe putida / Q10546727
# The Million Dollar Hotel

The Million Dollar Hotel (euskaraz Milioi Dolarretako Hotela) 2000ko Wim Wenders alemaniar zinema zuzendariak zuzendutako drama film bat da. Bono eta Nicholas Kleini bururatutako kontakizun batean oinarritutako film bat da. Jeremy Davies, Milla Jovovich, Mel Gibson, Gloria Stuart, Amanda Plummer eta Jimmy Smits aktoreek antzeztu zuten. Bono berak ere antzezpen labur bat burutu zuen. Soinu banda U2 taldea eta Brian Eno, Jon Hassell, Daniel Lanois eta Hal Willner musikarien abestiez osaturik dago.
2000ko Berlingo Zinemaldian Ikuslegoaren Saria eskuratu zuen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Marginatu talde bat Los Angeles hiriko erdipurdiko zulo batean bizi da, "Milioi Dolarretako Hotela" delakoa. Tom (Jeremy Davies), protagonista, Eloise (Milla Jovovich) neska gazteaz maiteminduko da. Hoteleko gela batean jazotako Izziren (Tim Roth) heriotzak telebistako pertsonaia garrantzitsua den haren aitak ikerketa bat martxan jarriz bere ospe ona kaltetu dezaketen semearen suizidioari buruzko esamesak isilduarazi nahiko ditu. Horretarako FBIko agente ikertzaile bat kontratatuko du (Mel Gibson).

## Aktoreak

* Mel Gibson: Skinner inspektorea
* Gloria Stuart: Jessica
* Amanda Plummer: Vivien
* Milla Jovovich: Eloise
* Jeremy Davies: Tom Tom
* Jimmy Smits: Geronimo
* Bono: Hoteleko gizon bat

## Kanpo estekak

* The Million Dollar Hotel filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* The Million Dollar Hotel film osoa ingelesez ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q542492
# The Mirage

The Mirage, AEBetako Nevada estatuko Las Vegas hirian dagoen hotel eta kasino bat da.
1989an irekia izan zen.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala (Ingelesez)
* Datuak: Q900983
* Multimedia: The Mirage / Q900983
# The Missing (2003ko filma)

The Missing (euskaraz Desagerketak), 2003ko Ron Howard estatubatuar zinema zuzendariaren western film bat da. Thomas Eidson idazlearen The Last Ride (1996, Azken Kabalkada) eleberrian oinarritua dago. Tommy Lee Jones, Cate Blanchett, Evan Rachel Wood, Jenna Boyd, Aaron Eckhart eta Val Kilmer aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
1885, Mexiko Berria. Maggie Gilkenson (Cate Blanchett) eta bere alaba Lilly (Evan Rachel Wood) eta Dot (Jenna Boyd) basoz beteriko eremu isolatu batean bizi dira. Ahalmen bitxiak dituen Pesh-Chidin/El Brujo (Eric Schweig) apatxe aztiak eta bere gerlari taldeak Lilly bahitzen dutenean, Maggie amak iraganean berau neskatoa zela abandonatu zuen Samuel Jones (Tommy Lee Jones) aitari laguntza eskatzea beste irtenbiderik ez du izango. Aztiak eta bere gizonek beren buruzagiaren heriotza mendakatzeko beste neska zuri gehiago eta kolonoak erail ere bahitu dituzte, bere bidean izua eta heriotza arrastoa lagaz. Maggie eta Samuelek indiar taldeak Mexikoko muga zeharkatu aurretik Lilly salbatzeko bilaketari ekingo diote.

## Aktoreak

* Tommy Lee Jones: Samuel Jones/Chaa-duu-ba-its-iidan
* Cate Blanchett: Magdalena "Maggie" Gilkeson
* Evan Rachel Wood: Lilly Gilkeson
* Jenna Boyd: Dot Gilkeson
* Aaron Eckhart: Brake Baldwin
* Val Kilmer: Jim Ducharme tenientea
* Sergio Calderón: Emiliano
* Eric Schweig: Pesh-Chidin/El Brujo
* Elisabeth Moss: Anne
* Steve Reevis: Bi Harri
* Jay Tavare: Kayitah
* Simon R. Baker: Honesco
* Deryle J. Lujan: Naazhaao
* David Midthunder: Jim Zoriontsu
* Clint Howard: Purdy sheriffa
* Ray McKinnon: Russell J. Wittick
* Max Perlich: Issac Edgerly

## Kanpo estekak

* fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q1637139
# The Missionary

The Missionary (euskaraz Misiolaria) 1982ko Richard Loncraine britainiar zinema zuzendariak zuzendutako komedia film bat da. Michael Palin, Maggie Smith, Trevor Howard, Denholm Elliott, Michael Hordern, Graham Crowden, David Suchet eta Phoebe Nicholls aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
1906, Afrikan hamar urtez bizitu ondoren, Charles Fortesque (Michael Palin) misiolariak bere eliz agintariengandik Ingalaterrara itzultzeko agindua jaso du, bertan betekizun berri bat eman baitzaio: Londresko emagalduei laguntza ematea.

## Aktoreak

* Michael Palin: Charles Fortescue erreberendoa
* Maggie Smith: Lady Isabel Ames
* Trevor Howard: Lord Henry Ames
* Denholm Elliott: Artzapezpikua
* Michael Hordern: Slatterthwaite/Narratzailea
* Graham Crowden: Fitzbanks erreberendoa
* David Suchet: Corbett
* Phoebe Nicholls: Deborah Fitzbanks
* Roland Culver: Lord Fermleigh
* Rosamund Greenwood: Lady Fermleigh
* Timothy Spall: Parswell
* Neil Innes: Gin Palaceko abeslaria

## Kanpo estekak

* The Missionary filmari buruzko iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q3504975
# The Milk Market

The Milk Market (euskaraz Esne Merkatua), Irlandako Limerick hirian dagoen eraikin bat da.
Merkartuaren sorrera data ezezaguna izan arren, dirudienez XIX. mendean legoke. Berez merkatu eraikina Irlada osoko zaharrenetakoa da.
Merkatu egun nagusia larunbata izan arren, ostiral eta igandetan ere saltokiak irekiak daude. Bestalde, zuzeneko ikuskizun eta musika emanaldien kokalekua ere bada.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17103922
* Multimedia: The Milk Market, Limerick / Q17103922
# The Misfits (filma)

The Misfits (euskaraz: Ezegokituak) 1961eko drama filma da, John Huston estatubatuar zinemagileak zuzendu zuena. Gidoia Arthur Millerrek idatzi zuen, eta Clark Gable, Marilyn Monroe, Montgomery Clift, Thelma Ritter eta Eli Wallach izan ziren aktore nagusiak. Clark Gable eta Marilyn Monroe mitikoen azken filma izan zen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Nevada, Reno hiria. Roslyn (Marilyn Monroe) dibortziatu berria den emakume eder eta erakargarria da. Bi lagun ezagutuko ditu, Guido (Eli Wallach) eta Gay (Clark Gable), eta egun batzuk igaroko ditu haiekin Guidoren landetxean. Laister, bi gizonak Roslynez maitemindu eta haren amodioa nork lortuko lehiatuko dira; baina lehia horretan, bi gizonen ezaugarri txarrak azaleratuko dira. Egun batzuren ondoren, hirugarren lagun bat agertuko da, Perce (Montgomery Clift), eta azken hau izanen da Roslynen begikoa. Laukotea zaldi basatiak ehizatzera irtengo da, beren arteko giroa gero eta txarragoa delarik.

## Aktoreak

* Clark Gable: Gay Langland
* Marilyn Monroe: Roslyn Tabor
* Montgomery Clift: Perce Howland
* Thelma Ritter: Isabelle Steers
* Eli Wallach: Guido
* James Barton: Fletcheren aitona
* Kevin McCarthy: Raymond Tabor
* Estelle Winwood: elizako emakumea

## Erreferentziak

* ↑ Muñoz, Ane. Vidas rebeldes. Euskaldunon Egunkaria, 1994ko azaroak 4, berria.eus (Noiz kontsultatua: 2024-10-4).

## Kanpo estekak

* The Misfits, imdb.com (Ingelesez)
* Datuak: Q645574
* Multimedia: The Misfits (film) / Q645574
# The Minstrel Boy

The Minstrel Boy Irlandako abesti herrikoi eta abertzale bat da. Thomas Moore (1779–1852) musikagileak antzinako The Moreen irlandar doinuan oinarriturik sortu zuen.

## Zinema

Zineman John Ford zinema zuzendariaren The Man Who Would Be King filmako soinu bandan ere agertu zen.

## Hitzak

The minstrel boy to the war is gone, In the ranks of death ye will find him; His father's sword he hath girded on, And his wild harp slung behind him; "Land of Song!" said the warrior bard, "Tho' all the world betray thee, One sword, at least, thy rights shall guard, One faithful harp shall praise thee!"
The Minstrel fell! But the foeman's chain Could not bring his proud soul under; The harp he lov'd ne'er spoke again, For he tore its chords asunder; And said "No chains shall sully thee, Thou soul of love and bravery! Thy songs were made for the pure and free They shall never sound in slavery!"
A concentrated, single verse version exists:
The minstrel boy to the war is gone, In the ranks of death ye may find him; His father's sword he hath girded on, With his wild harp slung along behind him; Land of Song, the lays of the warrior bard, May some day sound for thee, But his harp belongs to the brave and free And shall never sound in slavery!"
Ameriketako Estatu Batuetako Gerra Zibilaren garaian egile ezezaguna duen hirugarren bertso bat idatzi zen:
The Minstrel Boy will return we pray When we hear the news we all will cheer it, The minstrel boy will return one day, Torn perhaps in body, not in spirit. Then may he play on his harp in peace, In a world such as heaven intended, For all the bitterness of man must cease, And ev'ry battle must be ended.

## Kanpo estekak

* The Corrs musika taldearen The Minstrel Boy abestiaren bertsioa entzungai (Ingelesez)
* The Minstrel Boy abestiaren tin wistle txirulaz gauzatutako bertsioa entzungai (Ingelesez)
* Errege nahi zuen gizona filmako soinu banda, The Minstrel Boy abestian oinarrituta, entzungai
* Datuak: Q1052799
# The Miracle Worker

The Miracle Worker (euskaraz 'Mirakuluen Egilea') 1962an Ameriketako Estatu Batuetan egindako filma ezaguna da. Filma William Gibsonk idatzitako antzerki-lanean oinarrituta zegoen; antzokietan lehen aldiz 1959an eman zen. Halaber, antzerki obra Gibsonek berak 1957an telebistarako prestatu zuen gidoian oinarritu zen. Filma Helen Keller eta Anne Sullivanen biografietan oinarrituta dago, bereziki Kellerrek idatzitako The Story of My Life autobiografian (1903). Filmazioa Arthur Penn zuzendariak egin zuen eta beste aktore artean hauek hartu zuten parte: Anne Bancroft, Patty Duke, Victor Jory, Inga Swenson eta Andrew Prine.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Filmak Helen Kellerren lehenengo urteak jasotzen ditu. Helen itsua eta gorra gelditu zen hilabete gutxi batzuk zituenean. Ondorioz, urtetan, isolaturik, komunikatu gabe bizi izan zen. Familiak, azkenean, Perkins Institutuari laguntza eskatu zion eta haiek Anne Sullivan irakaslea bidali zuten Helleni komunikatzen irakasteko. Anne Sullivanek esku alfabetoa erabiliz, haurrarekin komunikazio bide bat lortu zuen eta prozesu hori da, alegia, filmaren gai nagusia. Argumentu osoa Helen Kellerren benetako biografian oinarritu zen.

## Sariak

The Miracle Workerrek bi Oscar lortu zituen:
* Emakumezko aktore onena: Anne Bancroft
* Errepartoko emakume aktore onena: Patty Duke
Beste hiru Oscarretan kandidatoa izan zen baina ez zituen lortu: Egokitutako gidoi onena, Zuzendari onena eta zuri-beltzeko filmetako Jantzi-diseinu onena.

## Izenburu desberdinak

Filma herrialdeen arabera izenburu desberdinak izan zituen:
* Espainian: El milagro de Ana Sullivan;
* Argentinan: Ana de los milagros;
* Mexikon, Un milagro para Helen;
* Hispanoamerikako beste herrialdetan: La maestra milagrosa

## Beste bertsioak

1979an telebistarako beste bertsioa filmatu zen. Disney etxeak, bestetik, remake bat egin zuen koloretan.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.biography.com/news/anne-sullivan-the-miracle-worker-20761491

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):Filmaren gidoia.
* (Ingelesez):The Miracle Worker DataBasean.
* (Ingelesez):Traillerra.
* (Gaztelaniaz):Soinu bandari buruzko komentarioa.
* Datuak: Q287536
* Multimedia: The Miracle Worker (1962 film) / Q287536