# Ronald Colman

Ronald Colman (Richmond, 1891ko otsailaren 9a - Santa Barbara, 1958ko maiatzaren 19a) aktore ingelesa izan zen.

## Biografia

Richmonden, Surreyn, jaio zen, lau seme-alabetan bigarrena. Eskolako sasoitik ezagun egin zitzaion antzerkirako zaletasuna. Cambridgeko unibertsitatean ingeniaritza ikasteko saioa egin zuen, baina aitaren bat-bateko heriotzak ez zion ikasketak amaitzen utzi, diru kontuak gorabehera.
Antzerki munduan afizionatu ibili zen hainbat urtetan. Londresko British Steamship Company delakoan ikasle aritu eta gutxira, Eskoziar Erregimentuan eman zuen izena, Lehen Mundu Gerran parte hartzeko. Claude Rains, Herbert Marshall edo Basil Rathbone aktoreak ere halatsu ibili ziren eta Colmanen lagun bihurtu ziren. 1914an hanka batean zauritu zuten, eta bi urte geroxeago erretiroa hartu zuen.
1916 eta 1922 bitartean antzerkian jardun zuen, eta aktore ezagun bilakatu zen, bai Ingalaterran, bai Ameriketako Estatu Batuetan. Zineman eginiko lehen lanak ere aldi horretakoak dira. Henry King zinema-zuzendariak New Yorken ikusi zuen taula gainean eta The White Sister 1923ko filmerako deitu zuen, Lillian Gish ezagunaren parean lan egiteko. Arrakasta handiko lana izan zen. Colmanen itxura ederrak, antzezteko moduak eta sasoiko agertzeak (espezialistek gutxitan ordezkatzen zuten arriskua zekarten eszenetan), aktore erakargarri bihurtu zuten. Zinema mututik soinudunerako jauzia inongo trabarik gabe gainditu zuen, izan ere Colmanek ahots dotorea zuen.
1930ean bi izendapen jaso zituen gizonezko aktore onenaren Oscar sarietarako: Condemned eta Bulldog Drummond. Jarraiko urteetan film garrantzitsu askotan aritu zen: Raffles, The Masquerader, Clive of India, A Tale of Two Cities (1935), Under Two Flags, Zendako presoa (1937), Lost Horizon (1937), If I Were King (1938), eta The Talk of the Town (1942), besteak beste. 1947ko Oscar saria jaso zuen A Double Life filmean eginiko lanagatik.
Ronald Colman 1958ko maiatzaren 19an hil egin zen birikietako gaitz batek jota, 67 urte zituela.

## Filmografia

Taula honetan ikus daitezke film bakoitzaren zuzendaria, enpresa ekoizlea eta beste izenburuak (gaztelaniaz, frantsesez):
| Urtea | Filma | Zuzendaria | Ekoizlea | Izenburuak (es,fr) |
| 1917 | The Live Wire | George Dewhurst | -- | |
| 1920 | A Son of David | Hay Plumb | -- | |
| 1923 | The White Sister | Henry King | Inspiration Pictures | frantsesez: Dans les laves du Vésuve |
| 1924 | Romola | Henry King | -- | gaztelaniaz: Rómula |
| 1924 | Her Night of Romance | Sidney Franklin | -- | gaztelaniaz: La novela de una noche frantsesez: Mon cœur et mes millions |
| 1924 | The Eternal City | George Fitzmaurice | Samuel Goldwyn Productions | gaztelaniaz: La Ciudad Eterna frantsesez: La Ville éternelle |
| 1925 | A Thief in Paradise | George Fitzmaurice | Samuel Goldwyn Productions | |
| 1925 | Stella Dallas | Henry King | Samuel Goldwyn Productions | frantsesez: Le Sublime Sacrifice de Stella Dallas |
| 1925 | Lady Windermere's Fan | Ernst Lubitsch | Warner Bros. | frantsesez: L'Éventail de Lady Windermere |
| 1925 | His Supreme Moment | George Fitzmaurice | Samuel Goldwyn Productions | frantsesez: La Flamme victorieuse |
| 1925 | The Dark Angel | George Fitzmaurice | Samuel Goldwyn Productions | frantsesez: L'Ange des ténèbres |
| 1925 | The Sporting Venus | Marshall Neilan | -- | |
| 1926 | Kiki | Clarence Brown | -- | |
| 1926 | The Winning of Barbara Worth | Henry King | The Samuel Goldwyn Company | frantsesez: La Conquête de Barbara Worth |
| 1926 | Beau Geste | Herbert Brenon | Famous Players-Lasky Corporation | |
| 1927 | The Night of Love | George Fitzmaurice | Samuel Goldwyn Productions | frantsesez: La Nuit d'amour |
| 1927 | The Magic Flame | Henry King | Samuel Goldwyn Productions | |
| 1928 | Two Lovers | Fred Niblo | Samuel Goldwyn Productions | frantsesez: Le Masque de cuir |
| 1929 | The Rescue | Herbert Brenon | Samuel Goldwyn Productions | |
| 1929 | Condemned | Wesley Ruggles | Samuel Goldwyn Productions | gaztelaniaz: Condenado frantsesez: Condamné |
| 1929 | Bulldog Drummond | F. Richard Jones | Samuel Goldwyn Productions | gaztelaniaz: El capitán Drummond |
| 1930 | Raffles | George Fitzmaurice | Samuel Goldwyn Productions | |
| 1930 | The Devil to Pay! | George Fitzmaurice | Samuel Goldwyn Studio | gaztelaniaz: ¡Que pague el diablo! |
| 1931 | The Unholy Garden | George Fitzmaurice | -- | gaztelaniaz: El paraíso del mal frantsesez: Le Jardin impie |
| 1931 | Arrowsmith | John Ford | Samuel Goldwyn Productions | |
| 1932 | Cynara | King Vidor | -- | gaztelaniaz: Su único pecado |
| 1933 | The Masquerader | Richard Wallace | Samuel Goldwyn Productions | gaztelaniaz: La máscara del otro |
| 1934 | Bulldog Drummond Strikes Back | Roy Del Ruth | 20th Century Studios | gaztelaniaz: Un aventurero audaz frantsesez: Le Retour de Bulldog Drummond |
| 1935 | The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo | Stephen Roberts | 20th Century Studios | gaztelaniaz: El hombre que saltó la banca en Montecarlo frantsesez: L'Homme qui fait sauter la banque |
| 1935 | Clive of India | Ryszard Bolesławski | 20th Century Studios | gaztelaniaz: Clive de la India frantsesez: Le Conquérant des Indes |
| 1935 | A Tale of Two Cities | Jack Conway | Metro-Goldwyn-Mayer | gaztelaniaz: Historia de dos ciudades frantsesez: Le Marquis de Saint-Évremont |
| 1936 | Under Two Flags | Frank Lloyd | 20th Century Studios | gaztelaniaz: Bajo dos banderas frantsesez: Sous deux drapeaux |
| 1937 | Lost Horizon | Frank Capra | Columbia Pictures | gaztelaniaz: Horizontes perdidos frantsesez: Les Horizons perdus |
| 1937 | Cafe Metropole | Edward H. Griffith | -- | gaztelaniaz: Café Metropol frantsesez: Café Métropole |
| 1937 | The Prisoner of Zenda | John Cromwell | Selznick International Pictures | gaztelaniaz: El prisionero de Zenda (película de 1937) frantsesez: Le Prisonnier de Zenda |
| 1938 | If I Were King | Frank Lloyd | Paramount Pictures | gaztelaniaz: Si yo fuera rey frantsesez: Le Roi des gueux |
| 1939 | The Light That Failed | William Augustus Wellman | Paramount Pictures | gaztelaniaz: En tinieblas frantsesez: La Lumière qui s'éteint |
| 1940 | Lucky Partners | Lewis Milestone | RKO Pictures | gaztelaniaz: Unidos por la fortuna frantsesez: Double Chance |
| 1941 | My Life with Caroline | Lewis Milestone | RKO Pictures | |
| 1942 | The Talk of the Town | George Stevens | Columbia Pictures | frantsesez: La Justice des hommes |
| 1942 | Random Harvest | Mervyn LeRoy | Metro-Goldwyn-Mayer | gaztelaniaz: Niebla en el pasado frantsesez: Prisonniers du passé |
| 1944 | Kismet | William Dieterle | Metro-Goldwyn-Mayer | gaztelaniaz: El príncipe mendigo |
| 1947 | A Double Life | George Cukor | Universal Pictures | gaztelaniaz: Doble vida frantsesez: Othello |
| 1947 | The Late George Apley | Joseph L. Mankiewicz | -- | frantsesez: Un mariage à Boston |
| 1950 | Champagne for Caesar | Richard Whorf | -- | gaztelaniaz: Champaña para César |
| 1956 | Around the World in 80 Days | Michael Anderson | -- | gaztelaniaz: La vuelta al mundo en ochenta días frantsesez: Le Tour du monde en quatre-vingts jours |
| 1957 | The Story of Mankind | Irwin Allen | -- | gaztelaniaz: La historia de la humanidad frantsesez: L'Histoire de l'humanité |
| 1964 | MGM's Big Parade of Comedy | Robert Youngson | -- | gaztelaniaz: The Big Parade of Comedy |
| 1988 | The Making of a Legend: Gone with the Wind | David Hinton | -- | gaztelaniaz: La realización de un clásico: 'Lo que el viento se llevó' |

## Erreferentziak

* 1 2 Oxford Dictionary of National Biography. .
* ↑ Famous London Scottish publisher. .
* Parker, John, editor, Who's Who in the Theatre, 10th edition revised, London, 1947, p. 437.

## Kanpo loturak

* Ronald Colmanen argazkiak
* Datuak: Q181786
* Multimedia: Ronald Colman / Q181786