OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Joe Frazier

Joseph Joe William Frazier (Beaufort, Hego Carolina, 1944ko urtarrilaren 12a - Filadelfia, Pennsylvania, 2011ko azaroaren 7a), ezizenez Smokin' Joe, estatubatuar boxeolaria izan zen.
Pisu astun mailako txapelduna izan zen, NYSAC World Heavyweight Champion txapelketan (1968-1970) zein WBC Heavyweight Champion txapelketan ere (1970-1973). Denboraldi horretan zehar Muhammad Ali boxeolari ospetsuari irabaztea lortu zuen lehenbiziko boxeolaria izan zen. 1964ko Udako Olinpiar Jokoak ere urrezko domina irabazia zuen.

## Bizitza

1960ko hamarkadan hasi zen boxeo lehiaketetan parte hartzen, boxeolari amateur gisa. 1964an, Tokioko Olinpiar Jokoetara deitu zuten, eta lau borrokaldi irabazi ondoren (3 K.O.), urrezko domina eskuratu zuen. Hurrengo urtean, profesionaletan hasi zen.
1967an, Muhammad Ali, pisu astunetako txapeldunari (Boxeoko Mundu Elkartearena, WBA) tituluak kendu zizkioten soldadutzarik egin nahi ez izanagatik. Hurrengo urtean, Jimmy Ellisek irabazi zuen WBAk antolatutako txapelketa. Frazierrek ez zuen lehiaketan parte hartu, baina New Yorkeko estatuko zenbait batzordek bera izendatu zuten pisu astunetako munduko legezko txapeldun, urte hartan bertan Buster Mathis mendean hartzeagatik. 1970ean, Frazierrek Ellis menderatu zuen, eta pisu astunetako txapelketa (WBA bertsioa) lortu zuen, bai eta bi txapelketako tituluak bateratu ere.
1971n, lau urteko zigorra bete ondoren lehiaketetan parte hartzen hasi zen Muhammad Ali txapeldun handiaren aurrean berretsi behar izan zuen Frazierrek bere titulua. Borroka hura boxeoaren historiako desiratuenetako bat izan zen, bi boxeolari handi eta boxeatzeko bi estilo erabat desberdin jarri zirelako aurrez aurre: Frazierren geldotasun kupidagabea, batetik, eta Aliren dotoretasun, arintasun eta indarra, bestetik. Frazier atera zen garaile: hamabost roundetan berak lortu zituen punturik gehienak.
1973an, Kingstonen, George Foremanek kendu zion titulua. Hurrengo urtean, New Yorken, Frazierrek eta Alik indarrak neurtu zituzten berriro, baina orduan Ali atera zen garaile. 1975ean, Manilan, hirugarren aldiz jarri ziren aurrez aurre, eta orduan ere Frazierrek galdu zuen borroka. 1976an, Foremanen aurka galdu ondoren, erretiratu egin zen.
Profesionaletan, 37 borrokaldi egin zituen guztira: 32 irabazi zituen (27 K.O.) eta 4 galdu, eta bat baliogabe geratu zen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2015/09/11 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Joe Frazier munduko txapeldun ohia hil da. berria.eus (Noiz kontsultatua: 2015-09-11).

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Joe Frazier boxeolariaren webgunea
* Datuak: Q102301
* Multimedia: Joe Frazier / Q102301
# Joe Hill

Joe Hill, jaiotza-izenez Joel Emmanuel Hagglun (Gävle, Suedia, 1879ko urriaren 7a - Salt Lake City, AEB, 1915eko azaroaren 19a) Estatu Batuetako langile-buruzagia izan zen.

## Biografia

1902. urtean heldu zen Estatu Batuetara, mendebalera joan zen bizitzera, eta San Pedroko (Kalifornia) langileen sindikatuaren buruzagi nagusi zelarik, bat egin zuen Industrial Workers of the World (IWW, "munduko lantegietako langileak") sindikatu sortu berriarekin. IWW sindikatuak munduko langile guztien elkartasuna eta antolamendua zuen helburu. Joe Hillek, gainera, langileen aldeko kanta ugari idatzi zituen, 1909tik aurrera IWW sindikatuak argitara eman eta urte gutxiren buruan Estatu Batuetako greba guztietan kantatu zirenak.
Agintariek, IWW langile-elkartea gero eta indartsuagoa zela ikusirik, buruzagien aurkako jazarpenari ekin zioten, eta, beste batzuen artean, Joe Hill atxilo hartu zuten. Bi hilketaren egile izatea leporatu zioten, eta alderdikeriaz egindako epaiketa baten ondoren, heriotza-zigorra ezarri zioten. Atxiloketa eta zigor horiek gaitzesteko manifestazio handiak egin ziren, eta Suediako gobernuak ere heriotza-zigorragatik haserrea adierazi zuen. Hala ere, ahaleginak ahalegin, Hill bizirik ateratzeko saioek huts egin zuten, eta 1915. urteko azaroaren 18an, hil egin zuten. Hil bezperan, Big Bill Haywoodi, IWWko buruzagiari, telegrafoz bidali zion mezuan, honela laburbildu zuen Joe Hillek bere borrokabidea: "Adio Bill. Hiltzera noa, benetako iraultzaile bat bezala. Ez doluka ari. Antola zaitezte".

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q346993
* Multimedia: Joe Hill (activist) / Q346993
# Joe Kovacs

Joseph Mathias Kovacs (1989ko ekainaren 28a) pisu jaurtiketan parte hartzen duen atleta estatubatuarra da eta 22,91m-ko marka pertsonala du aire librean eta 22,05 metro pista estalian. 2015 eta 2019ko Munduko Txapelketan urrezko dominak irabazi zituen. Zilarrezko dominak irabazi zituen 2017ko Munduko Txapelketan eta hiru Olinpiar Jokoetan.
Penn State-ra joan aurretik, batxilergoan nabarmendu zen eta PIAA tituluak irabazi zituen diskoan eta pisu jaurtiketan.

## Nazioarteko emaitzak

Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2016 | Rio de Janeiro Brasil | 02 ! | Pisu jaurtiketa |
| 2020 | Tokio Japonia | 02 ! | Pisu jaurtiketa |
| 2024 | Paris Frantzia | 02 ! | Pisu jaurtiketa |
| Munduko txapelketak ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2015 | Pekin Txina | 01 ! | Pisu jaurtiketa |
| 2017 | Londres Erresuma Batua | 02 ! | Pisu jaurtiketa |
| 2019 | Doha Qatar | 01 ! | Pisu jaurtiketa |
| 2022 | Eugene AEB | 02 ! | Pisu jaurtiketa |
| 2023 | Budapest Hungaria | 03 ! | Pisu jaurtiketa |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16210384
* Multimedia: Joe Kovacs / Q16210384
# Joe Engle

Joe Henry Engle (Chapman, Kansas, 1932ko abuztuaren 26a – Houston, Texas, 2024ko uztailaren 10a) estatubatuar hegazkinlari, ingeniari aeronautiko eta astronauta izan zen.
1955ean ingeniaritza aeronautikoan graduatu zen Kansasko Unibertsitatean eta 1957an hegaldi eskolan sartu zen proba pilotu bihurtzeko. X-15 ikerketa-programan parte hartu zuen hamabi pilotuetako bat izan zen.
1966an astronauta hautatu zuen NASAk. Apollo 10 eta Apollo 14 misioetako laguntza taldeko kidea izan zen eta Apollo 17 misioan parte hartzea aurreikusita zegoen, baina Harrison Schmitt geologoak ordezkatu zuen.
Ondoren, bi Shuttle misioetako komandantea izan zen (STS2 1981ean eta STS-51-I 1985ean). X-5 programako pilotuetatik bizirik atera zen azkena izan zen.
* Datuak: Q374034
* Multimedia: Joe Engle / Q374034
# Joe Jonas

Joseph Adam "Joe" Jonas (Casa Grande, Arizona, Ameriketako Estatu Batuak, 1989ko abuztuaren 15a - ) Jonas Brothers musika taldeko kidea eta abeslaria da. 2007an Amanda Michalka (Aly & Aj) abeslari famatuaren mutil-laguna izan zela esaten da. Joek esaten duenez, High School Musical filma asko gustatzen zaio.

## Ibilbidea

Berak argi zuen aktore izan nahi zuela, baina bere aitarengatik izan ez balitz ez zen egongo orain dagoen taldean. Bere anaia Kevin eta Nick-ekin batera osatzen duen Jonas Brothers taldea. Ahots polita zuela eta ea zergatik ez zen bere anaiekin taldekoa izaten aholkatu zion bere aitak eta horren ondorioz gaur egun, Jonas Brothers taldeko ahots nagusia da (nahiz eta gitarra, pandereta eta pianoa jo).

## Jonas Brothers

2006. urtean beraien lehenengo diskoa grabatu zuten It's about time. Urte bat geroago Jonas Brothers izeneko diskoa atera zuten, 2007ko abuztuaren 7an kaleratu zen. 2008ko abuztuaren 12an beren hirugarren diskoa A little bit longer kaleratu zuten.
2008ko ekainaren 20an Camp Rock estreinatu zen, beraien lehenengo pelikula. 2009ko ekainaren 16an beren azkenengo diska atera zuten Lines, Vines and Trying Times. Azkenengo honek arrakasta handia izan du eta munduko leku askotan salmentetan lehenengo postua lortu du.
2009ko maiatzaren 2an beraien seriea J.O.N.A.S. estreinatu zuten. Disney Channelen dago ikusgai.
* Datuak: Q191088
* Multimedia: Joe Jonas / Q191088
# Joe Kidd

Joe Kidd 1972ko John Sturges estatubatuar zinema zuzendariak zuzendutako western filma bat da. Clint Eastwood, Robert Duvall eta John Saxon aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Frank Harlam (Robert Duvall) izeneko estatubatuar jauntxo aberatsak Joe Kidd (Clint Eastwood) pistolari ibiltaria kontratau du, hark eskualdea erasotu eta izuarazten ari den mexikar bidelapur taldeko kideak akatu ditzan.

## Aktoreak

* Clint Eastwood: Joe Kidd
* Robert Duvall: Frank Harlan
* John Saxon: Luis Chama
* Don Stroud: Lamarr Simms
* Stella Garcia: Helen Sanchez
* James Wainwright: Olin Mingo
* Paul Koslo: Roy Gannon
* Gregory Walcott: Bob Mitchell, Sinola konderriko sheriffa
* Dick Van Patten: Hoteleko nagusia
* Lynne Marta: Elma
* John Carter: Epailea
* Pepe Hern: Apaiza
* Joaquín Martínez: Manolo
* Ron Soble: Ramon
* Pepe Callahan: Naco
* Clint Ritchie: Calvin, zaindaria

## Kanpo estekak

* Joe Kidd filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* Joe Kidd filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q582978
# Javako itsas hobia

Javako itsas hobia Indiako ozeanoaan dagoen itsas hobi bat da. Sonda uharteetatik hegoaldera dago, Indonesian, horregatik, Sondako itsas hobia izenaz ere ezaguna da. 4500 kilometrotan hedatzen da ipar-mendebaldetik hego-ekialderako noranzkoan, eta 7125 metroko sakonerara iristen da, Indiako ozeanoko handiena.
Indiako ozeanoko plaka Indonesiako uharteen azpian subduzitzeak, lurrikara ugari eragiten ditu, Javako itsas hobia, ertz geologiko aktiboenetako bat eta sumendi gehien dituenetako bat delarik.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q118394
* Multimedia: Sunda Trench / Q118394
# Javarus

Javarus Finlandiako Kemijärvi udalerrian dagoen herrixka bat da. Iparraldean dago, Javarusjärvi eta Suopankijärvi aintziren artean eta Pyhä-Luosto Parke Nazionalaren ondoan dago.

## Ikus, gainera

| Javarusjärvi aintzira | Kemijärvi | Kemijärviko herrixkak | Pyhä-Luosto PN | Suopankijärvi aintzira |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12260226
# Javarusjärvi

Javarusjärvi aintzira Finlandiako Kemijärvi udalerriko Javarus herrixkako aintzira bat da, Enijärvi eta Suopankijärvi aintziretatik eta Pelkosenniemi udalerritik hurbil. Kemijärvi aintziraren bihotzetik ateratzen diren aintzira txikitxoetako bat dugu hau, bizilagun dituen aintzirekin batera. Arrainen oparotasunagatik eta ur gardenengatik da ezaguna; izan ere, arrantzaren paradisua da eta hala nola, izokin eta perka antzeko arrain-mota ugari aurkitu daiteke bertan. Aintzaratik sortzen den ibaia dugu Javarusjoki ibaia, Siurunjoki ibaiarekin batu ostean indartsuagoa bihurtu eta Kemijoki ibairaino iristen dena.
Inguruko landaredia basoen Lappi lurraldean aurkitzen diren landare ohikoak da; hala nola, azaleak, azeri-mahatsak eta urki zilarkarak.
Faunari dagokionez, igarabak edo urtxakurrak dira nagusi bertako uretan eta lehen aipaturiko izokin eta perka antzeko arrainez elikatzen dira. Altzeak, elur-oreinak eta hartz arreak dira inguruetan agertu daitezkeen ugaztun handi eta esanguratsuenak. Hegaztiei dagokienez, eskinoso abeslariak eta zapelatzak dira nagusi.
Aintzirak uharte ñimiño bat baino ez du, aintzira izoztua gelditzen denean mendixkatxoa dirudiena.

## Ikus, gainera

| Enijärvi aintzira Javarus herrixka | Javarusjoki ibaia Kemijärvi | Kemijärvi aintzira Suopankijärvi aintzira |

## Erreferentziak

* ↑ Pyhä-Luoston kansallispuisto

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12260230
# Javarusjoki

Javarusjoki ibaia Finlandiako Kemijärvi udalerriko ibai bat da. Javarusjärvi aintziran sortzen da eta Suopankijärvi aintziratik igaro ondoren Kemijoki ibaira isuritzen da.

## Ikus, gainera

* Kemijärvi

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12260227
# Javatar herria

Javatar herria (ngoko javeraz: ꦮꦺꦴꦁꦗꦮ, wòng Jåwå; krama javeraz: ꦠꦶꦪꦁꦗꦮꦶ, tiyang Jawi; indonesieraz: suku Jawa) hego-ekialdeko Asiako talde etnolinguistikoa da, jatorria Indonesiako Java uhartean duena. 100 bat milioi pertsona dira, gehienak Javako erdialde eta ekialdean bizi direnak; javatar jatorriko komunitate nabarmenak daude Indonesiako beste probintzietan, Malaysia, Singapur, Surinam, Hego Afrika eta Herbehereetan. Haien hizkuntza javera da.

## Erreferentziak

* ↑ Kewarganegaraan, Suku Bangsa, Agama dan Bahasa Sehari-hari Penduduk Indonesia - Hasil Sensus Penduduk 2010. Badan Pusat Statistik ISBN 978-979-064417-5..
* ↑ Javanese, Orang Jawa in Malaysia. joshuaproject.net (Noiz kontsultatua: 2016-08-28).
* ↑ Javanese in Singapore. joshuaproject.net (Noiz kontsultatua: 2016-08-28).
* ↑ Javanese, Caribbean in Suriname. joshuaproject.net (Noiz kontsultatua: 2016-08-28).
* ↑ Javanese in Netherlands. joshuaproject.net (Noiz kontsultatua: 2016-08-28).
* ↑ Javanese, Caribbean in Netherlands. joshuaproject.net (Noiz kontsultatua: 2016-08-28).
* ↑ Javanese in Saudi Arabia. joshuaproject.net (Noiz kontsultatua: 2016-08-28).
* ↑ Zehazki hiztegia: javanes, ehu.eus

## Kanpo estekak

* Datuak: Q49209
* Multimedia: Javanese people / Q49209
# Javako itsasoa

Javako itsasoa Ozeano Bareko hegoaldean dagoen itsasoa da. Indonesiako uhartediaren erdian dago: iparraldean Borneo du, hegoaldean Java, mendebaldean Sumatra eta ekialdean Sulawesi. Hego Txinako itsasoarekin lotzen du Karimata itsasarteak, Celebeskoarekin Makassar itsasarteak eta Indiako ozeanoarekin Sondako itsasarteak.
310.000 kilometro koadroko hedadura du, baina ez da oso sakona, 46 metro batez beste. Arrantzarekin batera, turismoa da eskualdetako ekonomi ituru nagusia, batez ere Bali inguruan.

## Historia

1883ko abuztuaren 26an, Krakatoa sumendiaren erupzioa bertan izan zen.
Javako itsasoko gudua, 1942ko otsailean eta martxoan, Bigarren Mundu Gerrako batailarik latzenetako bat izan zen. Japoniar erasoak ia osorik txikitu zuen Herbehereak, Erresuma Batua, Australia eta Estatu Batuetako ontzidia.
2014ko abenduaren 28an, Indonesia AirAsia konpainiako hegazkin bat erori zen Javako itsasora, Surabayatik Singapurrera bidean; hegazkinean zihoazen 162 lagunak hil ziren.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2016/9/13 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskaltzaindia. (2012-06-29). 171. araua: Asiako toponimia. (Noiz kontsultatua: 2013-02-11).
* ↑ «Eroritako hegazkinean zihoazen 40 bat bidaiariren gorpuak erreskatatu dituzte», Berria, 2014-12-30

## Kanpo estekak

* Datuak: Q49364
* Multimedia: Java Sea / Q49364
# Javako poni

Javako ponia, Kumingan ponia da bere beste izenetariko bat, Java uhartearen bertako zaldi arraza bat da. Indonesiako zaldi arraza hau bere tamaina zein beste hainbat ezaugarriengatik ponien sailkapen taldean kokatzen da.
Indonesiako beste hainbat poni arraza bezala, Baliko zaldia, Batak ponia, Deli ponia, Sandalwood ponia, Sumba eta Sumbawa ponia edo Timordar ponia, garai batean ekarritako mongoliar zaldien ondorengoa da. Indonesiako giro tropikalari ondo moldatutako aberea da.
XVII.en mendean garatu zen arraza Javan.

## Arrazaren historia

Ekialdeko Indiako Holandar Konpainiak eragin handia izan zen Indonesia aldeko zaldi arrazen garapenan ekialdeko zaldiak ekartzerakoan. Konpainia honen tailerra 1500. urtea ezarri zuten Java uhartean eta handik aurrera zaldiak ekartzeari ekin zioten beraien beharretarako. Haren ondorioz Javako bertako poniak (Mongoliar zaldien ondorengoak) arabiar zaldi zein berberiar zaldiekin gurutzatu zituzten arraza moldatu arte.

## Indonesiako beste hainbat poni arraza

Indonesian badira zortzi bertako poni arraza. Zalantzarik gabe uhartedian haibeste uharte izateak, irlen artean poni arraza ezberdinen garapena bultzatu du. Indonesiako poni arrazak honakoak dira: Batak ponia, Gayoe, Sandalwood ponia, Deli ponia, Baliko zaldia, Javako ponia, Timordar ponia, eta Sumba eta Sumbawa poniak.

## Kanpo estekak

(Ingelesez) Arrazari buruzko artikuloa
* Datuak: Q1684157
* Multimedia: Java pony / Q1684157

## Erreferentziak

* ↑ https://web.archive.org/web/20141022012511/http://www.equinekingdom.com/breeds/ponies/java.htm
* ↑ http://www.lexiqueducheval.net/lexique_races_b.html
# Javalambreko Behatoki Astrofisikoa

Javalambreko Behatoki Astrofisikoa (gaztelaniaz: Observatorio Astrofísico de Javalambre) Aragoiko Gobernuak kudeatzen duen behatoki astronomiko bat da. Eraikina Arcos de las Salinas udalerrian dago, Javalambre mendiguneko Buitre Haitzeko (1957 m.) tontorretik gertu.

## Historia

Buitre Haitza munduko lekurik onenetakoa da espazioa behatzeko, argi-kutsadura txikia baitu. Helburu horretarako lehen instalazioa 1992an hasi zen, baina bertan behera geratu zen finantziazio faltagatik. 2007an proiektuari berriro ekin zioten, eta 2008an Aragoiko Kosmosaren Fisika Ikasketen Zentroa sortu zen, Javalambreko Behatoki Astrofisikoa garatzeko.
Behtokiaren hasierako helburua, energia iluna eta astrofisika aztertzeko espazio ikusgarri guztia kartografiatzea izan zen. Gainera, behatokiak behaketa-orduen ehuneko bat ematen zien beste ikerketa-proiektu batzuei, lehiarako sarbide-deialdien bidez.
Proiektuaren aurrekontu osoa, Galáctica izeneko zentroa barne, 34 milioi eurokoa da, eta Espainiako Gobernuak eta Aragoiko Gobernuak zati berdinetan partaidetutako Teruelgo Inbertsio Funtsak %70 finantzatzen du. Gainerakoa EEGF Funtsek, Rio de Janeiroko Behatoki Nazionalak eta São Pauloko Unibertsitateak eman dute (hauek proiektu honetan interes berezia baitute).

## Teleskopioak

Javalambreko Behatoki Astrofisikoak eremu osoan irudi-kalitatea duten ikuseremu handiko (FoV) bi teleskopio profesional ditu nagusiki: JST250 teleskopioa- Javalambre Survey Telescope izenekoa- 3 graduko ikuseremua duen 2,55 metroko étendue handiko teleskopioa, eta JAST80 teleskopioa- Javalambre Auxiliary Survey Telescope izenekoa- 2 graduko ikuseremua duen 80 zentimetroko teleskopioa. Bi teleskopioek formatu handiko CCDak dituzten azken belaunaldiko kamera panoramikoak dituzte, bai eta unibertsoaren kartografiatze bat egiteko bereziki diseinatutako iragazki optikoen multzo bakar bat ere, nazioarteko astrofisikan aurrekaririk ez duen espektro optikoaren maila osoan.
2020an JPCam instalatu zuten, 1.200 milioi pixel baino gehiagoko kamera astronomikoa. 9 milioi euro baino gehiagoko inbertsioaren ondoren, unibertsoa kartografiatzea ahalbidetuko zuen. Munduko bigarren kamerarik handiena da Hawaiiko Pan-STARRS teleskopioarenaren atzetik.
Behatokiko eraikin guztiak lurpeko bideen bidez konektatuta daude, eta, horiei esker, instalazio guztiak erabil daitezke Buitre Haitzeko meteorologia kontrakoa denean.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «El Observatorio Astronómico de Javalambre será un referente para el estudio de la Astrofísica y la Energía Oscura» aragondigital.es 2007-5-10.
* ↑ (Gaztelaniaz) «Teruel cartografiará el cosmos» El periódico de Aragón 2014-8-1.
* ↑ (Gaztelaniaz) «El observatorio de Javalambre descubre una supernova a más de 600 millones años luz» El Periódico de Aragón 2020-12-25.
* ↑ cefca.es
* ↑ (Gaztelaniaz) «La segunda cámara astronómica más potente del mundo se instala en Javalambre» Heraldo de Aragón 2020-6-16.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q21482490
* Multimedia: Astrophysical Observatory of Javalambre / Q21482490
# Javalambre

Javalambre (aragoieraz: Chabalambre) Aragoiko mendigunea da. Teruelgo probintziaren hegoaldean dago, Gúdar-Javalambre eskualdearen barruan. Iberiar sistemako goragune garrantzitsuenetako bat da, gailurretako batzuk 2.000 metrotik gorakoak baitira. Latitudea 40 º-koa da iparraldean eta luzera 1 ° -koa Greenwicheko meridianotik mendebaldera dago, Mediterraneo itsasotik gertu, Iberiar penintsulako erdialde-ekialdean. Turiako eta Mijaresko sakonuneen gainean dagoenez, talaia pribilegiatua da lurralde zabal baten gainean, eta Teruel, Cuenca, Castelló eta Valentzia probintzietako toki askotatik ikus daiteke. Inguruetako batzuk Valentzia eta Castelló probintzietan sartzen dira. Bere alde valentziarrean, Rincón de Ademuz izeneko eskualdean, komunitate honen goreneko lekua dago, Cerro Calderón edo Alto de Barracas, 1838 m n.

## Erreferentziak

* ↑ Gutiérrez Elorza, Mateo. (1990). «Las formas del relieve de la provincia de Teruel» Cartillas Turolenses (Instituto de Estudios Turolenses).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3500432
* Multimedia: Sierra de Javalambre / Q3500432
# Jesús Urteaga

Jesús Urteaga Loidi (Donostia, 1921eko abenduaren 7a - Madril, 2009ko abuztuaren 30a) gipuzkoar kazetari eta apaiza izan zen.
Valladolid, Valentzia eta Madrilgo Unibertsitateetan zuzenbidea ikasi zuen. José María Escrivá ezagutu ondoren, Opus Dein sartu zen. Katekesiari ekin eta Mundo Cristiano aldizkari sortu zuen. 1960an Televisión Españolan sartu eta El día del Señor saioa aurkeztu zuen.

## Lanak

* 24 preguntas sobre el Opus Dei, Madril, 1971.
* ¡Ahora comienzo, Madril, Palabra, 1986.
* Cartas a los hombres, Madril, Rialp, 1975.
* Los defectos de los santos, Madril, Rialp, 1978.
* Dios y familia, Madril, Palabra, 1992.
* Dios y los hijos, Madril, Rialp, 1976.
* La educación sexual, Madril, Palabra, 1984.
* Josemaría Escrivá de Balaguer: itinerario de la causa de canonización, Madril, Palabra, 1992.
* Sí, Madril, Palabra, 2003.
* Siempre alegres: para hacer felices a los demás, Madril, Rialp, 1967.
* El valor divino de lo humano, Madril, Rialp, 1948.
* Datuak: Q11844494
# Jesús de Tavarangüé

Jesús de Tavarangüé edo Jesús Paraguaiko udalerri bat da, Itapúako departamenduan kokatua. 2017ko estimazioen arabera 6363 biztanle zituen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Dirección General de Estadística, Encuestas y Censos. (2015). (pdf) Paraguay. Proyección de la Población por Sexo y Edad, según Distrito, 2000-2025. jatorrizkotik artxibatua (artxibatze data: 2015eko urriaren 16a) (Noiz kontsultatua: 2018ko irailaren 30a).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1688403
* Multimedia: Jesús, Paraguay / Q1688403
# Jesús Valdés

Jesús Valdés Orotz (Zangoza, 1896ko otsailaren 17a - Iruñea, 1963ko abuztuaren 13a) nafar militarra izan zen, Espainiako Lehor Armadako teniente-koronel izandakoa.
Toledoko Infanteria Akademian ikasi zuen. 1922an Al-Hoceimako lehorreratzean parte hartu zuen. Gerra Zibila piztu zenean, Errepublikaren alde egin zuen. 1939an teniente-koronel zela, Camarena de la Sierran errenditu zen.
Gerra-kontseilu batean heriotza zigorra jazo arren, zigorra kommutatu zuten. 1947an barkamena jazo zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Salas Larrazábal, Ramón. (2006). Historia del Ejército Popular de la República. Madril: La Esfera de los libros, 343 or. ISBN 84-9734-465-0..
* Datuak: Q5930752
# Jesús Vallejo

Jesús Vallejo Lázaro, (Zaragoza (Espainia), 1997ko urtarrilaren 5a), futbolean aritzen den kirolari espainiarra da.
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu, eta zilarrezko domina eskuratu zuen futbolean Espainia ordezkatuz; Brasilgo taldearen (urrezko domina) atzetik, eta Mexikoko taldearen (brontzezko domina) aurretik sailkatu zen Espainiako taldea.
Tokion, honako hauek osatzen zuten Espainiako taldea: Unai Simón, Óscar Mingueza, Marc Cucurella, Pau Torres, Jesús Vallejo, Martín Zubimendi, Marco Asensio, Mikel Merino, Rafa Mir, Dani Ceballos, Mikel Oyarzabal, Eric García, Álvaro Fernández, Carlos Soler Jon Moncayola, Pedri, Javi Puado, Óscar Gil, Dani Olmo, Juan Miranda, Bryan Gil eta Iván Villarrek.
Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 02 ! | Futbola, gizonezkoa. |

## Erreferentziak

* ↑ «Jesús Vallejo» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ «Jesús Vallejo» olympics.com (Gaztelaniaz)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17987582
* Multimedia: Jesús Vallejo / Q17987582