# Trianoko mendiak

Trianoko mendiak edo Grumerango mendigunea Europako burdin meatzerik garrantzitsuenetakoak izan ziren XIX. mendean. Gaur egun, mendi horietan meatzeen ondorioz, oso paisaia berezia sortu da. Erromatarren garaietatik izan dira ustiatuak, bertako burdinaren kalitatea eta ugaritasunaren ondorioz, aurkikuntza arkeologikoek (K.O. III eta IV. mendeetako zeramika) eta Plinio Zaharra bezalako historialarien idazkiek frogatzen dutenez. Azken honek K.o. I. mendean, Iberiar Penintsulako iparraldean "burdinazko mendi handi" bat zegoela esaten zuen.
Meatzaldeko eskualdean daude kokatuta, Bizkaiko mendebaldean. Zehazki, mendi hauek Trapagaran (Larreineta eta Zugaztieta) Abanto-Zierbenako (Triano) eta Galdamesko udalerriak barne hartzen dituzte.

## Mugakideak

Trianoko mendien mugak hauexek dira:
* Iparraldean Trapagarango ibarra.
* Ekialdean Mezpelerreka auzoa eta bere inguruan sortzen den ibarra. Sasiburuko mendilerroa dago hor eta horietan Eretza mendia, Trianoko mendien artean garaiena.
* Hegoaldean Gueñes eta Galdames lotzen dituen errepidea.
* Mendebaldean Barbadun ibarra (Sopuertatik Muskizera doana).

## Tontorrak

* Ganeran, 823 m 43°15′34″N 3°04′03″W﻿ / ﻿43.2593226°N 3.067554°W﻿ / 43.2593226; -3.067554 (Grumeran-Triano)
* Pico de la Cruz, 803 m 43°15′11″N 3°04′29″W﻿ / ﻿43.2529428°N 3.0747414°W﻿ / 43.2529428; -3.0747414 (Grumeran-Triano)
* Gasterantz, 801 m 43°15′08″N 3°03′51″W﻿ / ﻿43.2522559°N 3.0641584°W﻿ / 43.2522559; -3.0641584 (Grumeran-Triano)
* Picomayor, 742 m 43°16′35″N 3°04′46″W﻿ / ﻿43.2763518°N 3.0793792°W﻿ / 43.2763518; -3.0793792 (Grumeran-Triano)
* Picomenor, 728 m 43°16′11″N 3°04′35″W﻿ / ﻿43.2696453°N 3.0764993°W﻿ / 43.2696453; -3.0764993 (Grumeran-Triano)
* Aldape, 716 m 43°14′35″N 3°04′02″W﻿ / ﻿43.2430784°N 3.0671049°W﻿ / 43.2430784; -3.0671049 (Grumeran-Triano)
* El Cuadro, 715 m 43°16′53″N 3°05′04″W﻿ / ﻿43.2813998°N 3.0845254°W﻿ / 43.2813998; -3.0845254 (Grumeran-Triano)
* Mendiola, 693 m 43°16′10″N 3°04′56″W﻿ / ﻿43.2695243°N 3.0822416°W﻿ / 43.2695243; -3.0822416 (Triano)
* Giuruz, 683 m 43°15′34″N 3°04′42″W﻿ / ﻿43.2594418°N 3.0782731°W﻿ / 43.2594418; -3.0782731 (Grumeran)
* Peña Pastores, 673 m 43°16′58″N 3°05′26″W﻿ / ﻿43.2829079°N 3.0905546°W﻿ / 43.2829079; -3.0905546 (Grumeran-Triano)
* Peña San Juan, 669 m 43°16′48″N 3°05′55″W﻿ / ﻿43.2798937°N 3.0985735°W﻿ / 43.2798937; -3.0985735 (Grumeran-Triano)
* El Granzal, 669 m 43°14′55″N 3°04′27″W﻿ / ﻿43.2486299°N 3.0741941°W﻿ / 43.2486299; -3.0741941 (Triano)
* El Gallo, 613 m 43°17′15″N 3°05′36″W﻿ / ﻿43.2874081°N 3.0931991°W﻿ / 43.2874081; -3.0931991 (Grumeran-Triano)
* La Rasa, 606 m 43°17′23″N 3°06′07″W﻿ / ﻿43.2896789°N 3.1019052°W﻿ / 43.2896789; -3.1019052 (Grumeran-Triano)
* Mendibil, 549 m 43°16′38″N 3°02′14″W﻿ / ﻿43.2771117°N 3.0372191°W﻿ / 43.2771117; -3.0372191 (Grumeran-Triano)
* Ventuña, 527 m 43°17′32″N 3°06′16″W﻿ / ﻿43.2922248°N 3.1045105°W﻿ / 43.2922248; -3.1045105 (Grumeran-Triano)
* Arnabal, 526 m 43°16′37″N 3°02′36″W﻿ / ﻿43.2768844°N 3.0433194°W﻿ / 43.2768844; -3.0433194 (Grumeran-Triano)
* Bitarratxu, 521 m 43°16′52″N 3°02′04″W﻿ / ﻿43.2810746°N 3.034547°W﻿ / 43.2810746; -3.034547 (Grumeran-Triano)
* Argalario, 514 m 43°16′25″N 3°01′27″W﻿ / ﻿43.2734863°N 3.0242773°W﻿ / 43.2734863; -3.0242773 (Grumeran-Triano)
* Peña Helada, 477 m 43°17′04″N 3°06′52″W﻿ / ﻿43.2843361°N 3.1145671°W﻿ / 43.2843361; -3.1145671 (Grumeran-Triano)
* Burtzako, 450 m 43°15′58″N 3°02′44″W﻿ / ﻿43.266024°N 3.0454311°W﻿ / 43.266024; -3.0454311 (Grumeran-Triano)
* Orcón, 442 m 43°15′48″N 3°02′21″W﻿ / ﻿43.263469°N 3.039096°W﻿ / 43.263469; -3.039096 (Grumeran)
* Nabiza, 412 m 43°17′18″N 3°03′26″W﻿ / ﻿43.2882602°N 3.0571701°W﻿ / 43.2882602; -3.0571701 (Grumeran)
* Zaitegi, 411 m 43°16′19″N 3°02′09″W﻿ / ﻿43.2719615°N 3.0357988°W﻿ / 43.2719615; -3.0357988 (Grumeran-Triano)
* Goronillo, 274 m 43°16′41″N 3°00′38″W﻿ / ﻿43.2779457°N 3.010562°W﻿ / 43.2779457; -3.010562 (Grumeran-Triano)
* Mota, 202 m 43°16′21″N 3°00′07″W﻿ / ﻿43.2724713°N 3.0020826°W﻿ / 43.2724713; -3.0020826 (Grumeran)

## Peñas Negras

Zugaztieta auzoaren inguruan Peñas Negras Ingurumen Interpretazioko Zentroa dago.

## Erreferentziak

* ↑ https://web.archive.org/web/20131203051604/https://www.euskadi.net/r49-8752/eu/contenidos/informacion/pnegras/eu_hezk/resenas_historicas.html
* ↑ Euskal Herriko Mendien Katalogoa 2007ko otsaila, 2009ko apirila, Euskal Mendizale Federazioa. Katalogo horretako toponimoek Euskaltzaindiaren Onomastika Batzordearen oniritzia dute. (EODA) mendiak Trianoko mendiak (Mendikat)
* ↑ Mendikat, Euskal Herriko Katalogo osoa.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko mendilerroen zerrenda
* Triano (Abanto)
* Triano (Ortuella)
* Bodovalle
* Bizkaiko mendien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Peñas Negras interpretazio gunea
* Datuak: Q5646003
* Multimedia: Trianoko mendiak / Q5646003