OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Onkologia

Onkologia minbiziaz arduratzen den espezialitate medikoa da.
Bi adar nagusitan banatzen da: Alde batetik onkologia medikoa, kimioterapia erabiltzen duena tratamenduetan, eta bestetik onkologia erradioterapikoa, izenak iradoki moduan erradioterapiaren bidez tratatzen duena.

## Diagnostikoa

Biopsia dute onkologoek proba osagarri nagusi diagnostikoa lortzeko, anatomia patologikoaren espezialistek emandakoa.

## Tratamendua

Sarreran esan bezala, onkologoen bi arma terapeutiko nagusi kimioterapia eta erradioterapia dira.
Hauetaz gain, beste mota batzuetako tratamenduak ohikoak dira aurrekoek sortutako albo-eraginak leuntzeko, bai eta arlo psikologikoa lantzea ere.
Azkenik, kasu aurreratuei zainketa paliatiboak ematen dizkiete, sendabiderik ez dagoenean beti ere mina, arnasestu edo bestelako sintomak tratatzeko.

## Euskal Herrian

Osakidetzan, onkologia zerbitzuak daude Gurutzetako Ospitalean (Barakaldo), Donostiakoan eta Txagorritxun (Gasteiz).
Bestela, arlo pribatuan ezagunak dira Nafarroako Klinika Unibertsitarioaren zerbitzua (Iruñea) eta Donostiako Institutu Onkologikoa.

## Ikus, gainera

* Medikuntza paliatiboa

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz)(Ingelesez) Donostiako Institutu Onkologikoaren webgunea
* Onkologia, Arrate Plazaolaren ikuspegitik (bideoa) Zientzia.net (2012)
* Datuak: Q162555
* Multimedia: Oncology / Q162555
# Online Mendelian Inheritance in Man

Online Mendelian Inheritance in Man (OMIM) (euskaraz: «Online mendeliar herentzia gizakiarengan») genetikarekin loturiko gaixotasunen inguruko informazioa eskaintzen duen katalogoa da. 2015ean 23.000 artikulu inguru zituen, horietatik 8.062 fenotipoei buruzkoak.
Victor McKusick doktorearen Mendelian Inheritance in Man (MIM) datu-basearen jarraipen digitala da.

## Kanpo lotura

* (Ingelesez) OMIM

## Kanpo estekak

* Datuak: Q241953
* Multimedia: OMIM / Q241953
# Online publizitate

Online publizitatea Internetez zabaldutako mezuek osaturiko publizitatea da, hala nola bilatzaileek ematen dituzten zerrendak eta euren ordena, banner direlakoak eta marketing-emailak. Publizitate tradizionalaren aldean, online marketing-mezuek zabaltzeko erraztasuna eta kostu txikiagoek mota guztietako iragarleen aukerak zabaldu dituzte. Aldi berean, mezu horien hedapen potentziala mundu osora zabaldu du, internet sarearen erabilera globalari esker. Beste alde batetik, online publizitateak publizitate tradzionalaren krisia ere ekarri du, publizitate euskarrietan izandako sakabanatze itzela eta interneteko kostu txikiagoak direla eta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q624902
* Multimedia: Online advertising / Q624902
# Nimesko anfiteatroa

Nimesko anfiteatroa (frantsesez Arènes de Nîmes, okzitanieraz Arenas de Nimes) Frantziako Gard departamentuko Nimes hirian dagoen erromatar anfiteatro bat da, Okzitaniako Languedoc-Roussillon eskualdean.

## Historia

I. mendean eraiki zen, 50. eta 100. urte bitartean, Erromako Koliseoa eredutzat hartuz. Erdi Aroan eraikina gotorleku gisa erabili zen, bertan bi eliza, 220 etxe eta gotorleku txiki bat kokatu zirelarik.
Gaur egun ikuskizun ugaritarako erabili ohi da, bereziki zezenketa jardueretarako, baina baita musika emanaldi eta antzerki ikuskizunetarako ere.

## Eraikina

Eraikinak 25.000 ikusleentzako edukiera du, eta lau eremu eta hogeitamalau tribunetan banaturik dago. Anfiteatroak 133 metro luze, 101 metro zabal eta 21 metroko garaiera du, barneko hondarguneak berriz 69 metro luze eta 38 metro zabal dituelarik.
Eraikinak 60 arkuz osatutako bi solairuko garaiera zuen, goialdean atiko bat ere bazuelarik. Barnealdean berriz, armailak 34 lerrokada zituen. Berez mundu osoan hobekien kontserbatutako anfiteatroetako bat da.

## Iruditegia

* Arkupeak.
* Barnealdea.
* Aireko ikuspegia.
* Gladiadoreak.

## Kanpo estekak

* Nimesko anfiteatroaren webgunea (Ingelesez) (Frantsesez)
* Datuak: Q179656
* Multimedia: Arènes de Nîmes / Q179656
# Nimishillen udalerria, Stark konderria (Ohio)

Nimishillen udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Ohio estatuko udalerri bat da, Stark konderrian. Azken zentsuaren arabera 9.354 biztanle zituen, 31.7 milia karratu (82 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Nimishillen udalerriak 3602 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 30.982 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7037691
* Multimedia: Nimishillen Township, Stark County, Ohio / Q7037691
# Nimlot II.a

Nimlot II.a, Tebasen Amonen Apaiz Goren izan zen, Tebas eta Herakleopolis Magnako gobernaria, K.a. 855etik K.a. 845 edo K.a. 840 arte, Antzinako Egiptoko XXII. dinastiaren garaian.
Osorkon II.a eta Dyedmutesanjen semea da. Tentsepehrekin ezkondua, zenbait seme-alaba ditu: Takelot, Tebasen Amonen Apaiz Gorena izan zena, Ptahudyanjef (Dyedptahienjaf), Herakleopoliseko erregea, Karoma III Meritmut, bere osaba Takelot II.arekin ezkondu zena, eta, agian, baita ere Shepensopdu eta Sheshonq IV.a
Osorkon oinordeko printzea, Nimlot II.ak izendatua, kontra altxatuko diren tebastarren zati batek inpugnatuko dute. Taniseko errege bezala nahi zuten bere anaia Sheshonq III.aren ordez. Matxinadak, indarrez menderatua, hamabost urte iraungo duen eta herrialdea are gehiago hondoratuko duen gerra zibil bat sortu zuen.
...du/aut... Tebaseko Amonen Apaiz Gorenaren ondorengoa izan zen, eta, Nimlot beraren ondorengoa, Osorkon izan zen, Osorkon II.aren seme bat.
Osorkon II.a eta Takelot II.aren garaikidea zen.
Bere aitak, Tebasen bere omenezko kapera bat eraiki zuen.

## Titulatura

| Amonen Apaiz Gorena: | ḥm nṯr tpi n imn rˁ nsu nṯru ...nmlt (Hem Necher Tepi en Amón Ra Nesu Necheru ...Nimlot) Amon-Raren Apaiz Gorena, ...Nimlot |
* Datuak: Q1690865
# Nimigea

Nimigea Errumaniako udalerri bat da, Bistrița-Năsăud konderrian. 5.434 biztanle ditu, 98,36 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Nimigea de Jos $^{(en)}$ Florești $^{(en)}$ Mintiu $^{(en)}$ Mititei $^{(en)}$ Mocod $^{(en)}$ Mogoșeni $^{(en)}$ Nimigea de Sus $^{(en)}$ Tăure $^{(en)}$

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1188906
# Nimita

Nimita silikato motako minerala da eta chlorita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Nimita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {(Ni,Mg,Al)6((Si,Al)4O10)(OH)8}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Nimite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Nimnica

Nimnica Eslovakiako udalerri bat da, Púchoveko barrutian kokatuta. 7,36 km²ko azalera du eta 715 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1408. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q963629
* Multimedia: Nimnica / Q963629
# Nimis

Nimis Italiako udalerri bat da. Udineko probintzian kokatuta dago, Friuli-Venezia-Julia eskualdean. 2.587 biztanle ditu, 33,9 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Nimisk honako udalerri hauekin egiten du muga:
Attimis Povoletto Reana del Rojale Lusevera Taipana Tarcento

## Kanpo estekak

* Datuak: Q53296
* Multimedia: Nimis / Q53296
# Nimodipino

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Nimodipino edo nimodipina dihidropiridina motako kaltzio kanalen blokeagailua da, medikuntzan hasieran hipertentsio arterialerako erabiltzen dutena. Gero, odoljario subaraknoideoaren tratamenduan arazoak ez izateko erabilgarria zela konturatu ziren.
Nimodipinoa 1971n patentatu eta 1988an merkaturatu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Fischer, Janos; Ganellin, C. Robin. (2006). Analogue-based Drug Discovery. John Wiley & Sons, 489 or. ISBN 9783527607495..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q421429
* Multimedia: Nimodipine / Q421429
# Nimmons (Arkansas)

Nimmons Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Clay konderrian dago, Arkansas estatuan. 69 biztanle ditu, 0,64985 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Clay konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2124625
* Multimedia: Nimmons, Arkansas / Q2124625
# Nimona

Nimona ND Stevenson marrazkilari estatubatuarraren zientzia-fikziozko web komikia da, bere pertsonaia nagusiaren izenak izendatua. Istorioak Nimona pertsonaia jarraitzen du, forma-aldaketa egiten duten gizakia, Ballister Blackheart soldaduarekin bat egiten duelarik, Institutua deritzon erakunde agintariaren gehiegizko botere kontrolatzailea suntsitzeko. Blackheart-ek bere kode etikoen arabera jardun nahi duelarik, Nimonaren gogo inpultsiboarekin kontrajartzen da hori.

## Lanaren sorrera eta ibilbidea

Stevenson Nimonarekin lan egiten hasi zen Maryland Institute College of Art-era joaten zen bitartean, institutuan sortu zuen pertsonaia bat berreskuratuz. Stevensonek Nimona argitaratu zuen 2012tik 2014ra web-komiki gisa, hasiera batean Tumblr-en bitartez, denborak aurrera egin ahala istorioa eta arte estiloa garatuz. Amaitutako lana azkenean bere master-tesiaren gai bihurtu zen. Agente bat Stevensonekin harremanetan jarri ondoren, HarperCollinsek Nimona argitaratu zuen paperezko liburuan 2015ean . Gutxienez beste hamasei hizkuntzatara itzuli da eta audio-liburu batera egokitu da.
Nimonak jaso dituen sarien artean, Eisner Award bat, Cybils Award bat eta Cartoonist Studio Prize bat daude. Kritikariek eta analisi akademikoek nabarmendu dute komikiaren eta pertsonairen queer izaera eta identitate malgu/aldakorrak; nola horirek nola kontrajartzen eta iraultzen dituzten aurrekontrol eta bazterketa sistema tradizionalak.
2023an film luzeko bertsioa estreinatu zuen Netflixek, euskarazko bikoizketa eta azpidatziekin aukeran.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Nimona» Zer Non Ikusi (Noiz kontsultatua: 2023-09-18).

## Kanpo estekak

* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, italierazko Wikipediako «Nimona (fumetto)» artikulutik itzuli da; zehazki, 2023-08-31ko bertsio honetatik. Izan ere, artikulu horretan aritu diren wikilariek GFDL edo CC-BY-SA 3.0 lizentziekin argitaratu dute beren lana.
* Datuak: Q7037733
# Nyakim Gatwech

Nyakim Gatwech (Gambela, 1993ko urtarrilaren 27a) etiopiar modelo ezaguna da, Hego Sudango errefuxiatuen alaba, eta gaur egun Estatu Batuetan bizi dena. Instagramen oso ezagun egin da duen azal kolore beltz berezia dela eta.

## Biografia

Gurasoak Maiwut hirian bizi ziren baina Sudango Bigarren Gerra Zibilari ihes eginez Etiopiara joan ziren eta bertan jaio zen Nyakim Gatwech. Handik Kenyako errefuxiatuen eremu batera joan ziren eta azkenik 14 urte zituela Estatu Batuetara iritsi zen. Hasiera batean Buffalo (New York) hirian ezarri ziren eta gero Minneapolisen. Hainbeste tokitan bizi izan bada ere eta Hego Sudanen inoiz ez, hegosudandartzat du bere burua.
St. Cloud Estatu Unibertsitatean moda desfile batean parte hartu zuenean erabaki zuen modelo izatea. 2017ko Jigsaw filmaren posterrean azaldu zen.
Duen azal kolore beltzagatik eskolan bazterketa jasan bazuen ere gaur egun oso ezagun egin da Instagramen eta dagoeneko ia milioi bat jarraitzaile ditu. Instagramen darabilen ezizena Queen of the Dark ("Iluntasunaren erregina") da.

## Erreferentziak

* ↑ «Dis African model skin dey shake fashion world» BBC News Pidgin (Noiz kontsultatua: 2023-06-08).
* ↑ (Ingelesez) «Instagram Star Blazes Her Own Trail In Modeling World» www.cbsnews.com 2017-11-14 (Noiz kontsultatua: 2023-06-08).
* ↑ (Ingelesez) «New Saw 8 Posters Unleash Jigsaw's Blood-Starved Nurses» MovieWeb 2017-09-25 (Noiz kontsultatua: 2023-06-08).
* ↑ (Ingelesez) «This Sudanese Model Is The Self-Love Queen You Need To Know» HuffPost 2017-07-06 (Noiz kontsultatua: 2023-06-08).
* ↑ (Ingelesez) Haveford, Christine. (2017-05-27). «Meet The Beautiful Sudanese Model Nicknamed The "Queen Of The Dark"» Scubby (Noiz kontsultatua: 2023-06-08).

## Kanpo estekak

* Instagrameko kontu ofiziala
* Datuak: Q43975330
* Multimedia: Nyakim Gatwech / Q43975330
# Nyamtserengiin Byambasüren

Nyamtserengiin Byambasüren (1954ko urtarrilaren 30a) arkularia da. Mongolia ordezkatu zuen 1976ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 1980ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Nyamtserengiin Byambasüren

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2005870
# Nyamiha (Minskeko metroa)

Nyamiha (zirilikoz: Няміга) Minskeko metroaren geltokia da, Minsk udalerrian kokatuta dagoena.

## Zerbitzuak

> Geltokia :
| Frunzyenskaya → Kamyennaya Horka | Kupalawskaya → Mahilyowskaya |

## Erreferentziak

* ↑ Minskeko metro sarearen mapa

## Ikus, gainera

* Minskeko metroa
* 2. linea (Minskeko metroa)

## Kanpo estekak

* (Errusieraz) Metroaren webgune ofiziala
* Datuak: Q2393960
* Multimedia: Niamiha (Minsk Metro station) / Q2393960
# Nyarlathotep

Nyarlathotep, H. P. Lovecraft estatubatuar idazleak sortutako fikziozko pertsonaia bat da. Idazle honek berak sortutako Cthulhuren Mitoen arabera jainko gaizto bat da, eta Nyarlathotep (1920) kontakizun laburrean lehenbizikoz agertu zen, ondoren beste hainbat kontakizun laburretan agertu edo aipatzen delarik.
Itxuraz, jatorriz masa polipotsu handi bat da, iraizketa gorri luze bat duena, baina nahieran itxura ugari har ditzake. Gainontzeko Cthulhuren Mitoetako jainko eta izakiekin alderatuz gero bere portaera bitxia da, gizakien antzekoa dela ere esan liteke. Gizakiei beharrezko zerbitzua eman lekioken bakarrenetakoa da, bere berezko helburuak dauzka eta horiek lortzeko gizakiak manipulatzen ditu. Gizakien itxura ere har dezake, baita gizakien hizkuntzetan mintzatu ere. Suntsiketa arrunta baino eromena eta sufrimendua lortzea nahiago du.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q621416
# Nyala

    Artikulu hau Sudango hiriari buruzkoa da; ugaztuna gaitzat duena beste hau da: «Niala»
Nyala (arabieraz نيالا, Niyālā) Sudango hiria da, Hegoaldeko Darfurreko hiriburua dena.

## Klima

Datu klimatikoak (Nyala) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 31 | 33 | 36 | 38 | 38 | 36 | 32 | 31 | 33 | 35 | 33 | 31 | 33.9 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 15 | 17 | 20 | 22 | 23 | 23 | 22 | 21 | 21 | 21 | 19 | 16 | 20 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 0 | 0 | 0 | 3 | 23 | 51 | 124 | 145 | 76 | 15 | 0 | 0 | 436.9 |
| Iturria: Weatherbase ||||||||||||||

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Ekialde Hurbileko eta Ipar Afrikako toponimia. .
* ↑ Weatherbase. (2011). Historical Weather for Nyala, Sudan. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q851576
* Multimedia: Nyala / Q851576
# Nyanga (Gabon)

Nyanga Gabongo bederatzi probintzietako bat da. Bere hiriburua Tchibanga da. 52.854 biztanle zituen 2013an 21.185 km²-tan banatuta.

## Banaketa administratiboa

Moyen-Ogooué sei departamentutan banaturik dago:
| Departamentua | Chef-lieu | Biztanleria (2013) |
| Mougoutsi | Tchibanga | 31 789 |
| Basse-Banio | Mayumba | 7192 |
| Douigny | Moabi | 5235 |
| Doutsila | Mabanda | 4623 |
| Haute-Banio | Ndindi | 1413 |
| Mongo | Moulengui-Bindza | 2602 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q846017
* Multimedia: Nyanga Province / Q846017
# Nyassa (aintzira)

Nyassa edo Malawi Afrikako Aintzira Handien artean hegoalderen dagoen aintzira da, Malawi, Mozambike eta Tanzania artean kokatua. Nyassa da Afrikako aintzira handienen artetik hirugarrena hedaduraz, eta mundukoen artetik bederatzigarrena. Tokiko bantu hizkuntzetako batean —yaoeran— nyassa izenak «aintzira» esan nahi du.

## Geografia

Aintzira 560 kilometro luze eta 75 kilometro zabal da, hots, 29.600 km²-ko eremua du. Nyassaren kostan Afrikako hiru estatu daude: Mozambike, Malawi eta Tanzania.

## Mugak

Aintziraren zatirik handiena Malawiren barnean dago, baina Malawiren eta Tanzaniaren arteko ur-muga oraindik erabakitzeke dago. Tanzaniak 1914 baino lehenagoko alemaniar eta britainiar kolonien arteko mugak aldarrikatzen ditu.
Malawik, ostera, 1919az geroztiko britainiar Administrazioak zituen mugak aldarrikatzen ditu. Orduko britainiar Nyassalandiak ez zuen Nyassa aintziran beste administraziorik nahi, eta mugak ia Tanzaniako kostetan jarri zituen. Iraganean, auziak gatazkak sortu izan ditu.
Mozambikek ia uren laurdena du. Likoma eta Chizumulu uharteak, Mozambikeko uretan dauden arren, Malawiko barrendegiak dira.

## Europako kolonizazioa

David Livingstone izan zen Nyassara heldu zen lehendabiziko europarra, 1859an. Horrenbestez, Britainiar Inperioak aintzira inguruko eskualdea beretzat aldarrikatu zuen, eta Nyassalandia kolonia sortu. Portugalek ekialdeko kostak kolonizatu zituen arren, gertuko Likoma eta Chizumulu uharteak Nyassalandiatik etorritako eskoziar kolonoek okupatu zituzten, eta britainiar boterearen mende geratu ziren.
1914an Nyassan borroka txiki bat izan zen: britainiar itsasontzi batek, Lehenengo Mundu Gerra hasi zela jakinda, alemaniar itsasontzi bat eraso zuen Tanzaniako uretan, artean Mendebaldeko Alemaniar Afrikako kolonia baitzen Tanzania.

## Uharte nagusiak

Nyassan bi uharte nagusi daude: Likoma eta Chizumulu. Likoman katedral anglikano handia dago, XX. mendearen hasieran misiolariek eraikia. Uharte bietan baobab arbola asko daude.
Uharte bietan milaka pertsona bizi dira. Ekonomia banana, mangondo, tapioka ustiapenetan eta arrantzan datza.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (2012-03-30). 167. araua: Saharaz hegoaldeko Afrikako toponimia. .

## Ikus, gainera

* Afrikako Aintzira Handiak
* Afrikako geografia

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Nyassari buruzko datu-basea
* (Ingelesez) Nyassako arrainak
* Datuak: Q5532
* Multimedia: Lake Malawi / Q5532
Afrikako Aintzira Handiak :
| Afrikako Aintzira Handien mapa Afrikako Aintzira Handiak | Aintzirak: A – Albert • E – Edward • K – Kivu • T – Tanganyika • Y – Kyoga • V – Victoria • M – Nyassa Eskualdeko estatuak: UG – Uganda • KE – Kenya • CD – Kongoko Errepublika Demokratikoa • RW – Ruanda • BI – Burundi • TZ – Tanzania • ZM – Zambia • MW – Malawi • MZ – Mozambike |
# Norman Hunter

Norman Hunter (Gateshead, 1943ko urriaren 29a - 2020ko apirilaren 17a) ingeles futbolaria izan zen. Leeds United, Bristol City eta Barnsley Football Club taldeetan jolastu zuen. Ingalaterrako futbol selekzio nazionalarekin 1966ko Munduko Futbol Txapelketan parte hartu zuen eta urrezko domina irabazi zuen.
* Datuak: Q430746
* Multimedia: Norman Hunter / Q430746
# Norman Davies

Ivor Norman Richard Davies (Bolton, 1939ko ekainaren 8a) britano-poloniar historialari eta idazlea da, Poloniako, Europako eta Erresuma Batuko historian aditua. Ingalaterran jaio zen, jatorriz galestarra. Grenoblen, Oxforden, Sussexen, Perugian eta Krakovian ikasi zuen. 1971etik aurrera Poloniako historia irakatsi zuen Londresko University College-n. Poloniar batekin ezkonduta, 1994an jaso zuen nazionalitate hori.

## Lanak

* 1972: White Eagle, Red Star: The Polish–Soviet War, 1919–20. (2004ko edizioa: ISBN 0-7126-0694-7)
* 1977: Poland, Past and Present: A Select Bibliography of Works in English. ISBN 0-89250-011-5
* 1981: God's Playground: A History of Poland. Vol. 1: The Origins to 1795, Vol. 2: 1795 to the Present. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-925339-0 / ISBN 0-19-925340-4
* 1984: Heart of Europe: A Short History of Poland. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-285152-7
** 2001: Heart of Europe: The Past in Poland's Present. Oxford University Press, USA; Edizio berria ISBN 0-19-280126-0
* 1991: Jews in Eastern Poland and the USSR, 1939–46. Palgrave Macmillan. ISBN 0-312-06200-1
* 1996: Europe: A History. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-820171-0
* 1997: Auschwitz and the Second World War in Poland: A lecture given at the Representations of Auschwitz international conference at the Jagiellonian University. Universitas. ISBN 83-7052-935-6
* 1999: Red Winds from the North. Able Publishing. ISBN 0-907616-45-3
* 1999: The Isles: A History. Oxford: Oxford University Press. ISBN 0-19-513442-7
* 2002 (Roger Moorhouse-rekin): Microcosm: Portrait of a Central European City London: Jonathan Cape. ISBN 0-224-06243-3
* 2004: Rising '44: The Battle for Warsaw. London: Pan Books. ISBN 0-333-90568-7
* 2006: Europe East and West: A Collection of Essays on European History. Jonathan Cape. ISBN 0-224-06924-1
* 2006: Europe at War 1939–1945: No Simple Victory. Macmillan. ISBN 0-333-69285-3
* 2008: To and From. Modern Poland: A Journey Through Postal History. Rosikon Press. ISBN 978-83-88848-64-3
* 2011: Vanished Kingdoms: The History of Half-Forgotten Europe. Allen Lane. ISBN 978-1-84614-338-0
* 2015: Trail of Hope: The Anders Army, An Odyssey Across Three Continents. Osprey Publishing. ISBN 978-1-47281-603-0
* 2017: Beneath Another Sky: A Global Journey into History. Allen Lane ISBN 978-1-84614-831-6
* Datuak: Q376303
* Multimedia: Norman Davies / Q376303
# Norman Dello Joio

Norman Dello Joio (New York, 1913ko urtarrilaren 24a - ibidem, 2008ko uztailaren 24a) estatubatuar musikagilea izan zen. Alemaniar musikagile Paul Hindemithen seme eta ikaslea, harekin egin zituen lehen ikasketak. Geroago, konposizio-eskolak eman zituen Sarah Lawrence Collegen. Musikagile oparoa izan zen, eta joera neoklasikoari jarraitu zion formaren erabilerari dagokionez. Haren obran, oroz gain, abesbatzarako obrak gailentzen dira. Lan nagusiak: harmonika eta ganbera-orkestrarako kontzertua (1942); Song of Affirmation (1992, Lekukoasun-kanta), abesbatza eta orkestrarako; Meditations on Ecclesiastes (1956), harizko orkestrarako (1957ko Pulitzer sariaren irabazlea); eta Evocations (1970, Oroitzapenak), abesbatza eta orkestrarako. Opera-lan batzuk ere idatzi ditu —Blood Moon (1961, Odolezko Ilargia), The Triumph of Joan (Joanen garaipena)—, eta zenbait pieza instrumental ere bai —Diversions (1975), pianorako—. Italiar jatorria agerian uzten duten erreferentziak nabari dira Dello Joioren zenbait lanetan, eta baita maisu izan zuen Paul Hindemith musikagilearen eragina ere.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q724145
# Norman Fell

Norman Noah Feld (Filadelfia, 1924ko martxoaren 24a - Los Angeles, 1998ko abenduaren 14a) estatubatuar umorista eta aktorea izan zen, Three's Company eta The Ropers telesailetan Mr. Roper antzezteagatik ezaguna.

## Filmografia

| Urtea | Filma | Pertsonaia | Oharra(k) |
| 1957 | The Violators | Ray | |
| 1959 | Pork Chop Hill | Sgt. Coleman | |
| 1960 | Inherit the Wind | WGN Radio Technician | |
| 1960 | The Rat Race | Telephone Repairman | |
| 1960 | Ocean's 11 | Peter Rheimer | |
| 1963 | PT 109 | Edmund Drewitch | |
| 1963 | It's a Mad, Mad, Mad, Mad World | Detective |
| 1964 | The Killers | Mickey Farmer | |
| 1964 | Quick, Before it Melts | George Snell | |
| 1967 | The Young Warriors | Sergeant Wadley | |
| 1967 | Fitzwilly | Oberblatz | |
| 1967 | The Graduate | Mr. McCleery | |
| 1968 | Sergeant Ryker | Sgt. Max Winkler | |
| 1968 | The Secret War of Harry Frigg | Capt. Stanley | |
| 1968 | The Young Runaways | Mr. Donford | |
| 1968 | Bullitt | Captain Baker | |
| 1969 | If It's Tuesday, This Must Be Belgium | Harve Blakely | |
| 1970 | Catch-22 | First Sgt. Towser | |
| 1970 | The Boatniks | Max | |
| 1973 | The Stone Killer | Lt. Les Daniels Captain of Detectives LAPD | |
| 1973 | Charley Varrick | Mr. Garfinkle | |
| 1974 | Airport 1975 | Bill | |
| 1976 | Guardian of the Wilderness | | |
| 1977 | The Life And Times Of Grizzly Adams- The Redemption of Ben | Mitch Morgan |
| 1978 | Rabbit Test | Segoynia's Father | |
| 1978 | The End | Dr. Samuel Krugman | |
| 1981 | On the Right Track | The Mayor | |
| 1981 | Heartbreak High | Jack McGuire | |
| 1981 | Crunch | ? | |
| 1981 | Paternity | Larry | |
| 1985 | Transylvania 6-5000 | Mac Turner | |
| 1989 | C.H.U.D. II: Bud the C.H.U.D. | Tyler | |
| 1990 | You're Driving Me Crazy | Doctor 'F' | |
| 1991 | The Boneyard | Shepard | Zuzenean bideora |
| 1991 | With Friends Like These... | Narratzailea | Zuzenean bideora |
| 1991 | For the Boys | Sam Schiff | |
| 1992 | The Naked Truth | The Dentist | |
| 1993 | Hexed | Herschel Levine | |
| 1995 | Beach House | The Landlord | |
| 1996 | The Destiny of Marty Fine | Daryl | |
* Datuak: Q714728
* Multimedia: Norman Fell / Q714728