OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Vasilați

Vasilați Errumaniako udalerri bat da, Călărași konderrian. 4.281 biztanle ditu, 73,02 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Vasilați $^{(en)}$ Nuci $^{(en)}$ Popești

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2717064
# Vasili Aksionov

Vasili Pavlovitx Aksionov (Kazan, Sobietar Batasuna, 1932ko abuztuaren 20a - Mosku, Errusia, 2009ko uztailaren 6a) sobietar idazlea izan zen.

## Biografia

Leningraden medikuntza-ikasketak egin, eta medikuntzan jardun zuen hainbat probintziatan eta Moskun.
Irudimen handia eta hizkera arrunta erabiliz, ospe handia lortu zuen bere herrian, 1960 eta 1970eko hamarkadetako Moskuko gizarte-bizitza islatzen duten ipuin eta nobelen egile gisa. Junost aldizkarian argitaratu zuen lehen eleberria, Izarretarako txartela, 1961ean liburu gisa berrargitaratu zena. Kritika zorrotzak jaso zituen kontserbadoreen aldetik, ezinegon politikoa gaitzat hartu eta orduko gazteen erara lagunarteko hizkera erabiltzen zuelako.
Marokoko laranjak (1963) eta Ilargirako bidearen erdian (1966) ipuinetan ere agerian uzten du gizartean nagusitzen ari den atsekabea. Oso ezaguna da Aksionoven Kutxen desfalkua satira ere (1968).
Bere herrialdeko egoera politikoa zela eta, Ameriketara alde egin behar izan zuen, eta hantxe argitaratu zituen Errekuntza (1980) eta Gure urrezko txatarra (1981) nobelak.
2004an, Biarritzen hartu zuen bizilekua. 2006an, Moskva-kva-kva eleberria argitaratu zuen Moskuko Oktyabr aldizkarian. 2009ko uztailean hil zen Moskun, hirurogeita hamasei urte zituela.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q315185
* Multimedia: Vasily Aksyonov / Q315185
# Vasili Alekseiev

Vasili Ivanovitx Alekseiev (errusieraz: Василий Иванович Алексеев; Prokovo-Xixkino, Riazan, Sobietar Batasuna, 1942ko urtarrilaren 7a - Munich, Alemania, 2011ko azaroaren 25a) sobietar pisu-jasotzailea izan zen. Munduko gizonik indartsuena izan zen. Hiru aldiz parte hartu zuen Olinpiar Jokoetan, bi urrezko domina irabazi zituen superastunen kategorian, eta laurogeita hamar munduko marka ezarri zituen 1970etik 1977ra. 1970ean irabazi zuen lehendabiziko aldiz Europako eta munduko txapeldun-titulua, 110 kilo baino gehiagokoen artean, 247 kilo jasoz. 1978ra arte eutsi zien bi tituluei. 1972an parte hartu zuen lehendabiziko aldiz Olinpiar Jokoetan, Munichen, eta errekor olinpiarrak ezarri zituen hiru ariketatan: atxikian, arrankadan eta bi aldikoan, eta baita hiruren guztizkoan ere, 640 kilo jasoz. Lau urte geroago, Montrealen, bere marka olinpikoa hautsi zuen hala arrankadan nola bi aldikoan, eta bigarren urrezko domina irabazi zuen. Atxikia lehiaketatik kendua zuten, eta, beraz, guztizko bateratua ez zen munduko errekor gisa onartu. 1978an, munduko txapeldunaren titulua galdu zuen lesio bat zela medio. 1980an Moskuko Olinpiar Jokoetan porrot egin ondoren, betiko utzi zuen lehiaketa.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q225193
* Multimedia: Vasily Alekseyev / Q225193
# Vasil (filma)

Vasil 2022ko Avelina Prat espainiar zinema zuzendariaren film dramatikoa da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Vasil gizon azkarra da, eta xakera jokatzeko izugarrizko gaitasuna du. Bulgariakoa da, eta Espainiara iritsi zenetik kalean egiten du lo. Alfredo erretiroa hartutako arkitekto bat da, eta, ingurukoen harridurarako, etxean egun batzuk igarotzera gonbidatu du Vasil. Bi gizonek ez dute zerikusirik, baina zaletasun bera partekatzen dute: xakea. Harreman polita sortuko dute bi protagonistek; izan ere, Vasilek betiko aldatzen ditu bere inguruko pertsonak.

## Aktoreak

* Ivan Barnev: Vasil
* Karra Elejalde: Alfredo
* Alexandra Jiménez
* Sue Flack
* Susi Sánchez

## Erreferentziak

* ↑ «Vasil» Berria 2022-10-29 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q114901936
# Vasile Alecsandri

Vasile Alecsandri (Bacău, 1821eko abuztuaren 2a/uztailaren 21a - Mircești, 1890eko irailaren 3a/abuztuaren 22a) errumaniar olerkari, antzerkigile, politikari eta diplomazialaria izan zen.
Paper nagusi bat izan zuen 1848ko iraultzetan Moldavian eta Valakian. Errumaniako Printzerriak batzeko borrokatu zuen eta Hora Unirii idatzi zuen 1856an. Uko egin zion Moldaviako Printze tituluari Alexandro Joan Cuzaren alde. Errumaniako lehen Kanpo Harremanetako ministroa eta Errumaniako Akademiaren sortzaileetako bat izan zen. Idazle oparoa izan zen eta poesia, prosa, antzerki lanak eta erromatar folkloreko bildumak idatzi zituen. Mihai Eminescurekin batera, XIX. mendearen bigarren erdiko idazle errumaniarrik garrantzitsuenetako bat da. 1881ean "Trăiască Regele" (Gora Erregea) idatzi zuen, Errumaniako Erresumako ereserki ofiziala izan zena.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q352004
* Multimedia: Vasile Alecsandri / Q352004
# Vasile Dîba

Vasile Dîba (Jurilovca, 1954ko uztailaren 24a – Bukarest, 2024ko otsailaren 20a) errumaniar kanoalaria izan zen.
Hiru olinpiar jokoetan parte hartu zuen eta lau domina lortu zituen, urrezko bat, zilarrezko bat eta brontzezko bi. Urrezko bost domina eta zilarrezko bi ere irabazi zituen munduko txapelketetan.

## Palmaresa

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 1976 | Montréal Kanada | 01 ! | K-1 500 m, gizonezkoa |
| 1976 | Montréal Kanada | 03 ! | K-1 1000 m, gizonezkoa |
| 1980 | Mosku SESB | 02 ! | K-4 1000 m, gizonezkoa |
| 1980 | Mosku SESB | 03 ! | K-1 500 m, gizonezkoa |
Piraguismo munduko txapelketak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 1974 | Mexiko Hiria Mexiko | 01 ! | K-1 500 m, gizonezkoa |
| 1974 | Mexiko Hiria Mexiko | 01 ! | K-1 4×500 m, gizonezkoa |
| 1975 | Belgrad Jugoslavia | 02 ! | K-1 500 m, gizonezkoa |
| 1975 | Belgrad Jugoslavia | 02 ! | K-1 4×500 m, gizonezkoa |
| 1977 | Sofia Bulgaria | 01 ! | K-1 500 m, gizonezkoa |
| 1977 | Sofia Bulgaria | 01 ! | K-1 4×500 m, gizonezkoa |
| 1978 | Belgrad Jugoslavia | 01 ! | K-1 500 m, gizonezkoa |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q60652
* Multimedia: Vasile Dîba / Q60652
# Vasili Arkhipov (almiranteordea)

Vasili Alexandrovitx Arkhipov (errusieraz: Василий Александрович Архипов, vɐˈsʲilʲɪj ɐlʲɪkˈsandrəvʲɪtɕ arˈxʲipɔːf ahoskatua; 1926ko urtarrilaren 30a - 1998ko abuztuaren 19a) sobietar armadako ofizial bat izan zen, sobietar eraso nuklear bat (eta, ustez, erabateko gerra nuklear bat) saihesteko meritua eman zitzaiona Kubako misilen krisian. Horrelako eraso batek, beharbada, erantzun termonuklear handia eragingo zuen mundu osoan.
Flotillaren komandante bezala eta B-59 diesel propultsioko urpekariaren agindupean, Arkhipovek uko egin zion kapitainak Estatu Batuetako Itsas Armadaren aurka torpedo nuklearrak erabiltzea baimentzeari, erabaki honek itsasontziko goi mailako hiru ofizialen adostasuna eskatzen zuelarik.
2002an, Thomas Blantonek, garai hartan Estatu Batuetako Segurtasun Nazionaleko Artxiboko zuzendaria zenak, Arkhipovek "mundua salbatu" zuela esan zuen.

## Lehen urteak

Arkhipov nekazari familia batean jaio zen Staraya Kupavna hirian, Moskutik gertu. Ozeano Bareko Goi Mailako Itsas Eskolan hezia izan zen, eta 1945eko abuztuan Sobietar eta Japoniar Gerran parte hartu zuen, dragamina batean zerbitzatuz. Kaspioko Goi Mailako Itsas Eskolara joan zen eta 1947an graduatu zen.

## Ikus, gainera

* Stanislav Petrov

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1395757
* Multimedia: Vasily Arkhipov / Q1395757
# Vasili Grossman

Vasili Semionovitx Grossman (Berditxiv, Errusiar Inperioa, 1905eko abenduaren 12a/azaroaren 29a- Mosku, 1964ko irailaren 14a) judu jatorriko errusiar idazle eta kazetaria izan zen.
Ukrainan jaiota, ingeniaritza kimikoa ikasi zuen Moskun. 1930eko hamarkadan idazten aritu zen eta eleberriak eta ipuinak argitaratu zituen. Bigarren Mundu Gerran izena eman zuen Armada Gorriko Krasnaya Zvezda (Izar Gorria) egunkariko gerra berriemaile bezala. Idatzi zituen hainbat guduko kronikak (Mosku, Stalingrad, Kursk eta Berlin). Bere Treblinkaren gaineko erreportajea lehenetako izan zen sarraski-esparru nazien gainean. Estatu sobietarrak Stalinen neurri antisemitengatik desengainatu zuen. Bere bi eleberri nagusiak (Dena dabil eta Bizitza eta norakoa) zentsuratu ziren eta Sobietar Batasunetik kanpo argitaratu ziren.

## Lanak

* Arrazoi zuzenagatik, 1956
* Bizitza eta norakoa, 1960 (ingelesezko lehen edizioa)
* Herri hilezkorra, 1943
* Koltxuginen gaztetasuna, 1946
* Dena dabil
* Liburu beltza, Ilia Ehrenburgekin
* Errepidea, 2010
* Gerran
* Gerrako idazle bat
* Ohar-liburu armeniarra, 2013
* Datuak: Q313767
* Multimedia: Vasily Grossman / Q313767
# Vasil Ivantxuk

Vasil Mikhailovitx Ivantxuk (Ukraineraz: Василь Михайлович Іванчук; errusieraz: Василий Михайлович Иванчук) (Kopitxintsi, 1969ko martxoaren 18a) ukrainar xake jokalaria da eta Nazioarteko Maisu Handia.
80ko hamarkadaren amaieran hasi zen goi mailako xakean nabarmentzen. 1988an eskuratu zuen Maisu Handi titulua, eta urte berean munduko 10 jokalari onenen artean sartzea lortu zuen. 1989an Linaresko Torneo prestigiotsua irabazi zuen Karpoven aurretik. 1991n berriro irabazi zuen torneo hori, Kasparoven aurretik. Ordu arteko ibilbidea ikusita, askok Kasparov eta Karpoven ondorengotzat jotzen zuten, eta munduko txapelketa irabazteko hautagai sendotzat. Alabaina ordutik bere ibilbidea gorabeheratsua izan da. Gaitasun izugarria duen arren, orain artean ez du munduko txapeldun izaterik lortu eta ez da inoiz jokalari onenen zerrendako lehen postuan egon, nahiz eta hainbat aldiz lortu duen zerrendako 2. postuan egotea. Adituen ustez Ivantxukek partida garrantzitsuetan izaten duen urduritasunari zor zaio hori.
2002an FIDEren Munduko Xake Txapelketako finala jokatu zuen Ruslan Ponomariov herrikidearen aurka, non Ivantxuk zen faborito garbia, baina Ponomariov gailendu zen.
2004an Europako Xake Txapelketa irabazi zuen, 2007an Munduko Blitz Xake Txapelketa eta 2016an Munduko Rapid Xake Txapelketa.
SESBeko xake taldearekin urrezko domina irabazi zuen 1988 eta 1990eko Xake Olinpiadetan, eta Ukrainako xake taldearekin 2004 eta 2010ean (1996an zilarrezkoa eta 1998, 2000 eta 2012an brontzezkoa). Horrez gain, SESBeko Ukrainako xake taldearekin urrezko domina irabazi zuen 1989ko Taldekako Munduko Xake Txapelketan, eta Ukrainako xake taldearekin 2001ean (1993 eta 2015ean zilarrezkoa, eta 2011 eta 2013an brontzezkoa).

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Chessgames
* Datuak: Q208229
* Multimedia: Vasyl Ivanchuk / Q208229
# Vasil Levski

Vasil Levski bulgarieraz: Васил Левски; Vasil Ivanov Kuntxev bulgarieraz: Васил Иванов Кунчев jaioa; (Karlovo, 1837ko uztailaren 18a - Sofia, 1873ko otsailaren 19a) bulgariar iraultzailea izan zen.
Monje kristau ortodoxo egin zen emigratu eta Serbiako legio bulgariarrekin bat egin aurretik. "Levski" (lehoi baten antzekoa) ezizena jaso zuen. Irakasle lanetan aritu ondoren, Bulgariako barnealdean oinarritutako erakunde iraultzaile baten ideia zabaldu zuen. Errumanian Bulgariako Batzorde Zentral Iraultzailea sortzen lagundu zuen eta Bulgarian matxinada batzordeen sare zabala ezarri zuen. Agintari otomandarrek harrapatu eta urkamendian exekutatu zuten, Bulgariaren askatasunaren eta independentziaren alde egindako borrokagatik.
Bulgariako Errepublika nahi zuen, etnia eta erlijio guztien berdintasunarekin, Frantziako Iraultzaren idealak islatuz. Bulgarian heroi nazionaltzat jotzen dute, eta "Askatasunaren Apostolua" bezala ezagutzen da.
* Datuak: Q318461
* Multimedia: Vasil Levski / Q318461
# Urdanatz

Urdanatz edo Erbilarreta, Nafarroa Garaian dagoen euskal mendia da.
Burdindogi eta Baratxueta mendien arteko bizkar luzean nabarmentzen den tontorra da Urdanatz, irispide errazak eskainiz, H.tik nahiz I.tik, gandorrari jarraituz.
Basoa urriagoa da Urdanatzen inguruan, nahiz eta tontorra pagoak hartuta egon. Abereak ez dira ugari antza denez eta txilarra eta iratzea gailentzen ari dira pixkanaka pixkanaka, larrea estaliz.
Aipatutako mendiekin batera igo daiteke, neke handirik gabe, ibilbide berean lotuz, Iragi edo Egozkuetik abiatuta.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko Mendien Katalogoa 2007ko otsaila, 2009ko apirila, Euskal Mendizale Federazioa. Katalogo horretako toponimoek Euskaltzaindiaren Onomastika Batzordearen oniritzia dute. (EODA) Urdanatz (Mendikat)

## Kanpo estekak

* Urdanatz / Erbilarreta, http://www.euskal-herria.org/.
# Urdaneta kalea (Donostia)

    Artikulu hau Donostiako kaleari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Urdaneta kalea».
Urdaneta kalea :
| Donostia, Erdialdea eta Amara ||
| Urdaneta kalea: Artzain Onaren plazaren atzealdea, eskuinean Artzain Onaren katedrala, eta ezkerrean Posta Bulego Nagusiaren ikuspegia Hondarribia kaletik ikusita. ||
| Herrialdea Lurraldea | Euskal Herria Gipuzkoa |
| Urdaneta kalea Urdaneta kalea Urdaneta kalea ||
| Koordenatuak: | 43°18′58.97″N 1°58′51.95″W﻿ / ﻿43.3163806°N 1.9810972°W﻿ / 43.3163806; -1.9810972 |
Urdaneta kalea Gipuzkoako Donostia hiriburuko kale bat da. Erdialdean dago, Gernikako Arbolaren pasealekuan hasi eta Prim kalea, Hondarribia kalea, Artzain Onaren plaza, Errege Katolikoen kalea eta Urbieta kalea zeharkatuz Easo kalean amaitzen da.
Andres Urdaneta ordiziar kosmografo, esploratzaile, itsasgizon eta apaizaren omenezko izena darama.

## Leku interesgarriak

Urdaneta kalearen inguruan honako leku interesgarri hauek daude:
* Artzain Onaren plaza.
* Artzain Onaren katedrala.
* Posta Bulego Nagusia
* Koldo Mitxelena Kulturunea
* Artzain Onaren katedrala eta Artzain Onaren plaza.
* Posta Bulego Nagusia.
* Koldo Mitxelena Kulturunea.

## Kaleak

Urdaneta kalearen kalearen inguruan honako kale hauek daude:
* Gernikako Arbolaren pasealekuan
* Prim kalea
* Hondarribia kalea
* Errege Katolikoen kalea
* Urbieta kalea
* Easo kalea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25478899
* Multimedia: Calle Urdaneta, Donostia-San Sebastián / Q25478899
# Urdanga (argipena)

Urdanga hitzak adiera zenbait ditu:
* txerri emea;
* urdanga edo puta, emakume bati egindako iraina.
# Urdalurko urtegia

Urdalur Ziordia eta Gipuzkoa artean kokatzen den urtegia da. Altzania ibaiak ureztatzen du eta Sakanako hainbat herrirentzat ematen du ura. Bere azaleraren zati gehiena, Gipuzkoan dago, Aizkorri-Aratz natur parkearen barnean, natur parke honen barnean dagoen urtegi bakarra izaki.
1996an estreinatu zuten, zazpi urtetako lanak eta gero.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12268624
# Urdangarin (argipena)

Urdangarin pertsonaia zenbaiten abizena da:
* Iñaki Urdangarin, eskubaloi jokalari ohia eta Espainiako Cristina Infantaren senarra;
** Urdangarin afera, Iñaki Urdangarini leporatu zitzaion ustelkeria afera;
* Mikel Urdangarin, euskal abeslaria.
# Urdaneta (argipena)

Urdaneta izenak esanahi asko ditu:
* Leku-izenak:
** Urdaneta, Aiako auzoa (Gipuzkoa)
** Urdaneta, Filipinetako udalerria
** Urdaneta, Venezuelako udalerri ugari
* Pertsona-izenak:
** Andres Urdaneta (1508-1568), kosmografoa, apaiza, esploratzailea eta marinela. Ordizian (Gipuzkoa) jaioa, Espainiako koroaren zerbitzura jardun zuen.
** Rafael Urdaneta (1788-1845), Venezuelako independentziaren aitzindaria eta Kolonbia Handiko presidentea.
# Urdaneta kalea (Ordizia)

    Artikulu hau Ordiziako kaleari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Urdaneta kalea».
Urdaneta kalea, Gipuzkoako Ordizia udalerrian dagoen kale bat da. Herriko kale ezagun eta herrikoienetako bat da, eta izena Andres Urdaneta ordiziar esploratzailearen omenez darama.

## Kokalekua

Ordiziako Alde Zaharra eta Malkasko auzoaren artean maldan behera hedatzen da, Beasain eta Lazkaora doan bidean.

## Historia

Ordiziako mendebalderako lehen zabalgune bezala sortu zen, XIX. mendearen erdialdera harresietatik kanpo hedatu zen aurreneko auzoa.
1866an jada kale berri hau Urdaneta bezala izendatzen zen. 1875ean hiru etxebizitaza besterik ez zituen galtzadaren eskuinean. Horiez gain, Lazkaibarreko zubiaren aldamenean Benta zuri kokatzen zen, eta Gurutze baserria apur bat gorago. Donostia izan zen “gerriko” harresitua alde batera uztea erabaki zuen Gipuzkoako lehen hiribildua, 1864. urtean. Beranduago gauza bera egin zuten beste batzuek, esate baterako, Ordiziak. Urdaneta kalea mendebalderako zabalgune handi modura sortu zen. Zati handi bat bizkortasun handiz sortu zen S.E.C.M. sozietateak ekarritako oparotasun industrialaren babesean. Herriko lehen argiteria publikoa (ez elektrikoa) 1826ko abenduaren 3koa da. Argiteria publikorako lehen zerbitzu elektrikoa 1894ko martxoaren 1ean jarri zen martxan. Eskuineko geziak Ordizia kaletik Garagartza “Plazatxorako” sarbidea adierazten du. Sarbide hura Tomas Zubizarreta jaunak 1907. urtean “cercas” modura ezagutzen zen zonaldea 10.000 pezetaren truke saldu ostean hasi ziren egiten.
XXI. mendearen hasieratik kale honetan bertako betiko biztanleez gain, munduko herrialde askotatik etorritako etorkinak ere bizi dira.

## Eraikin eta eskultura interesgarriak

Urdaneta kalean honako eraikin nabarmenak daude:
* Torresol eraikinaren iparraldeak Urdaneta kalera ematen du.
* Urdaneta kaleko zenbait eraikinek balio historiko handia dute herriaren momentu historiko baten isla direlako, lehen zabalkundearena. Tamalez eraikin hauek desagertzen ari dira. Udalaren jarrera ez da esku hartzekoa beraz kalearen etorkizuna zoriaren baitan dago. Balio handikoak ziren Urdaneta kaleko 3-5a, 4a, 8a,13a, 20a edo 26a. Guztiak hondeamakinak suntsituak. Hala ere balio historiko-arkitektonikoko eraikinik badago, esaterako Urdaneta kaleko 2a, 28a edo 50a.
* Torresol eraikina.

## Iruditegia

* Urdaneta kalea.

## Erreferentziak

* ↑ Ordiziako Album familiarra. Iturria: Marti Garcia Garmendia “Bagoi fabrika eta haren eragina Beasainen eta Ordizian (1910/1925)” liburuan
* Datuak: Q84993131
# Urdaneta kalea (argipena)

Urdaneta kalea hau izan daiteke:
* Urdaneta kalea (Donostia), Donostiako kalea.
* Urdaneta kalea (Ordizia), Ordiziako kalea.
# Viperești

Viperești Errumaniako udalerri bat da, Buzau konderrian. 3.242 biztanle ditu, 66,06 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Viperești $^{(en)}$ Muscel $^{(en)}$ Pălici $^{(en)}$ Rușavăț $^{(en)}$ Tronari $^{(en)}$ Ursoaia $^{(en)}$

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2716854
* Multimedia: Viperești, Buzău / Q2716854
# Vippachedelhausen

Vippachedelhausen Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan dago, [[Weimarer Land (barrutia)|Weimarer Land]] barrutian. 2014an 577 biztanle zituen 10,31 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q651484
* Multimedia: Vippachedelhausen / Q651484
# Veigako uhartea

Veigako uhartea, Espainiako Asturias autonomia erkidegoko Navia udalerriko Veiga parrokian dagoen uhartetxo bat da. 2 hektarea dauzka.
# Veii

Veii (latinez Veii edo Veius; italieraz: Veio), antzinaroan, hiri etrusko garrantzitsu bat izan zen, Erromatik 16 kilometro inguru ipar-iparmendebalderantz zegoena, Italian. Egungo Formello herrian dago, Erromako probintzian.

## Historia
### Garai etruriar eta erromatarra

Veii, Etruriar Ligako hiririk aberatsena izan zen, Etruriako hegoaldeko mugan zuen kokapen pribilegiatuaren ondorioz. Erromatik gertuen zegoen hiri etruskoa zenez, ia etengabe egon zen erromatarrekin gerran ia 300 urtez. Azkenik, Marko Furio Kamilo erromatar jeneralaren armadak konkistatu zuen K. a. 396an, hamar urte iraun zuen Veiiko Gerran zehar. Une horretatik aurrera, Veii, Erromatar Errepublikaren zati izatera pasa zen.
Livia Drusilak, Augusto enperadorearen emazteak, Veiien hazienda bat izan zuen, Suetoniok, Hamabi Zesarren bizitzak izeneko bere lanean dioenez. Veii, antzinaroan oso ezaguna izan zen bertako estatuen kalitateagatik. Horien artean, gaur egun Vatikanon dagoen Tiberio enperadorearen estatua bat eta Veiiko Apoloren estatua, gaur egun Museo Etrusko Nazionalean dagoena nabarmen daitezke.

### Ahaztea eta berraurkitzea

Hiria, Erromatar Inperioaren garaian utzi egin zen, eta XVII. mendean Raphael Fabrettik berraurkitu zuen arte ahaztua izan zen. Veiien hondakinak Isola Farnese herri txikitik gertu daude.
Hiriaren hondakinen kanpoaldean, tenplu baten hondarrak aurkitu dira. Tumuluak eta harkaitzean zulatutako zenbait hilobi ere aurkitu dira. Ospetsuena, Grotta Campana bezala ezagutzen dena da, 1843an industua, kontserbatutako fresko etruriar antzinakoenak dituen kamerazko hilobi bat. Gainera, hirira daroaten tunel luzeak ere badaude, Tito Liviok Veiiko gerran erromatarrek lortutako garaipenari buruz idatzi zuen istorioa berretsiko lukeena.

## Ikus, gainera

* Erromatar Errepublika
* Etruria
* Lehoi orrokarien hilobia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q677935
* Multimedia: Veii / Q677935
# Veikka Gustafsson

Eero Veikka Juhani Gustafsson, Veikka Gustafsson izenarekin ezaguna (Espoo, 1968ko urtarrilaren 14a) alpinista finlandiar bat da, oxigeno osagarririk erabili gabe munduko 14 zortzimilako guztiak igo dituena. Finlandiako telebistan bidaia saio bat aurkezteagatik ere ezaguna da. Gustafsson Everest mendiaren gailurrera iritsi zen lehen finlandiarra izan zen. 1997ko udaberrian, gailurrera botilako oxigenorik gabe iritsi zen lehen finlandiarra ere izan zen.
* Datuak: Q726292
* Multimedia: Veikka Gustafsson / Q726292
# Veiiko Apoloren estatua

Veiiko Apoloren estatua naturalak baino tamaina handiagoa duen terrakotaz eginiko etruriar estatua bat da, Apolo irudikatzen duena. K.a. 550 eta K.a. 520 artean datatua dago. Etruriar estilo arkaiko berantiar edo "nazioarteko" joniar estiloan egina dago. Erromako Villa Giuliako Etruriar Museo Nazionalean erakutsia dago.

## Aurkikuntzaren tokia

1916an aurkitu zen Portonaccioko tenpluan, arteen eta jakinduriaren jainkosa zen Minervarentzat eraikitako santutegia, Etruriako garrantzitsuenetako bat zena, antzinako etruriar hiria den Veii edo Veyesen zegoena, gaur egun Lazio Garaia eskualdea.

## Egilea

Estatua honen egiletza Vulcari ematen zaio, bere izena ezagutzen den etruriar artista bakarra.

## Estiloa eta ezaugarri teknikoak

Eskultura hau etruriar arteari dagokio, greziar eskultura artearen eragin handiarekin. 1,80 metroko altuera du eta terrakotaz egina dago, etruriarrek euren eskulturak egiteko gehien erabili zuten lehengaia.
Apolo eta Herkules Zeriniako oreinaren aurka borrokan ari ziren eskena baten zati zen, lurretik hamabi metroko altuerara, izpien gainean, Portonaccioko Minervaren santutegiko akroteran, Veiitik gertu. Apolok, tunika eta kapa labur batekin jantzia, bere ezkerrerantz aurrera egiten du, bere eskuineko besoa luzatuta eta tolestuta duela (ezkerrekoa lurrerantz begira du, beharbada eskuan arku bat duela), Herkules oreina bere hanken inguruan lotuta duela eskuinerantz luzatzen da, bere makila eta bere gorputzeko enborrarekin kurba bortitz batean erasotzeko okertuz.

## Bitxikeriak

Estatua zutik aurkitu zen, Veiiren aurkako erromatarren erasoei eutsiz, Erromak konkistatu zuen lehen etruriar hiria izan zena.

## Ikus, gainera

* Tarkiniako hegodun zaldiak
* Etruriar arte
* Talamoneko frontoia
* Etruria
* Triklinioko hilobia
* Lehoi orrokarien hilobia
* Todiko Marte

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2294371
* Multimedia: Apollo from Veii / Q2294371
# Veikko Antero Koskenniemi

Veikko Antero Koskenniemi (1885eko uztailaren 8a - 1962ko abuztuaren 4a) Finlandiako Oulu hirian jaio zen idazle bat izan zen. 1921ean, Turkuko Unibertsitateko Literaturaren Historiako Irakasle titulua lortu zuen. 1948an Finlandiar Akademiako kide bihurtu zen. Turkun hil zen.
V. A. Koskenniemi finlandiar idazlerik ezagunenetako bat da, bere olerki, bidaia liburu eta saiakerengatik, non Johann Wolfgang von Goethe, Johan Ludvig Runeberg, frantziar parnassansen eta sinbolisten eragin handia ikus daitekeen.
* Datuak: Q1229802
* Multimedia: V.A. Koskenniemi / Q1229802