OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Banderaren profanazio

Banderaren profanazioa bandera bat profanatzea da, banderaren protokoloa bortxatzea, edo jendaurrean bandera suntsitu, hondatu edo moztea ekintza gisa. Bandera nazionalaren kasuan, ekintza horren helburua, askotan, herrialde baten edo bere politiken aurkako auzi politiko bat planteatzea da. Herrialde batzuek suntsitze-metodoak debekatzen dituzten legeak dituzte (jendaurrean erretzea, adibidez), edo erabilera partikularrak debekatzen dituzte (helburu komertzialetarako, esaterako); lege horiek bereiz ditzakete herrialdeko bandera nazionala profanatzea eta beste herrialde batzuetako banderak. Herrialde batzuek era guztietako banderak profanatzea ere debekatu dute, baita inguruko herrialdeenak profanatzea ere.

## Azalpena

Bandera baten profanaziotzat har daitezkeen ekintzak hauek dira, besteak beste: erretzea, pixa egitea edo haren gainean kaka egitea, banderaren gainean esloganak jartzea, zapaltzea, harriekin kalte egitea; bala edo beste edozein jaurtigairekin apurtzea, behar ez bezala altxatzea, hitzez iraintzea, lurretik arrastatzea edo jatea, besteak beste.
Banderaren profanazioa hainbat arrazoirengatik egin daiteke. Protesta izan daiteke herrialde baten kanpo-politikaren aurka, norberarena barne, edo boterean dagoen gobernuaren izaeraren aurka. Nazionalismoaren aurkako protesta izan daiteke, edo banderak ordezkatzen duen herrialdeko herriaren kontrako nahita egindako iraina edo ekintza sinbolikoa. Bandera profanatzea debekatzen duten lege berberengatik ere protesta izan daiteke.
Bandera bat erretzea edo suntsitzea delitua da herrialde batzuetan. Hala ez den herrialdeetan, desordena publikoagatik, sute edo, beste pertsona baten jabetzan gauzatzen bada, lapurreta edo bandalismo gisa prozesa daiteke oraindik. Herrialde askotako jurisdikzioek debeku zehatzak dituzte banderen profanazioaren aurka.

## Erreferentziak

* ↑ «South Korea's dramatic protesters are ready for global spotlight» The Los Angeles Times 10 November 2010.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1426793
* Multimedia: Desecrated flags / Q1426793
# Bandera negra

Bandera negra (eusk. Bandera beltz) 1986. urtean eginiko film dramatikoa da.

## Sinopsia

* Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Begoñak, Bilboko klub batean lan egiten duen zerbitzariak, Javier Uriarte ontzi-jabeak Patxi bere aita Urkia itsasontzian sartzea lortzen du. Baina, itsasontziak armaz beterik dago eta bidaia ez zen espero zutena izango.

## Pertsonaiak

* Alfredo Landa: Patxi Barrenetxea
* Imanol Arias: Esteban
* Virginia Mataix: Begoña Barrenetxea
* Carlos Lucena: Javier Uriarte
* José Manuel Gorospe
* Juan Jesús Valverde: Cordomi
* Alito Rodgers Jr.
* Luis Hostalot: Roque
* Ramón Barea
* Iñaki Santolaya
* Raquel Rodrigo
* Eskarne Aroma
* Carlos Silva
* Patxi Ugalde
* Carlos Sánchez
* Álvaro Gurrea
* Nati Ortíz de Zarate
* Jesús María Zabala
* Luis Mgogo
* Miguel Castillo
* Alberto Ngema
* Amelia Gurutxarri
* Julen Arriandiaga
* Santiago Acera
* Txipi Villar
* Rafael E. Uralde
* Julen Jauregi
* Yolanda Martínez
* Ebentzi Ajuria
* Leire Aurrekoetxea
* Herme Zuazo

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20751082
# Bandera goratuz Iwo Jiman

Bandera goratuz Iwo Jiman (ingelesez Raising the Flag on Iwo Jima), 1945eko otsailaren 23an, Japoniako Iwo Jima uhartean Joe Rosenthal estatubatuar argazkilariak egindako argazki ikoniko bat da. Bigarren Mundu Gerrako Pazifikoko Gerran jazotako Iwo Jimako guduan zehar AEBetako Armadako sei marine Suribachi mendian Estatubatuar bandera goratuz agertzen du.
Argazkia oso ezagun egin eta hainbat aldiz berrinprimitua izan zen, gainera bere egileak Pulitzer Saria irabazi zuen.
Agertzen diren sei soldaduetako hiru gerran hil ziren (Franklin Sousley, Harlon Block eta Michael Strank), eta gerra bizirik amaitzea lortu zuten gainontzekoak ospetsu bilakatu (Harold Schultz, Rene Gagnon eta Ira Hayes) eta AEBetako Armadak bere gerra propaganda kanpainarako erabiliak izan zituen.

## Zinema

* Sands of Iwo Jima (1949)
* Flags of Our Fathers (2006)

## Ikus gainera

* Bandera Gorria Reichstagaren gain goratuz

## Kanpo estekak

* Datuak: Q117693
* Multimedia: Raising the Flag on Iwo Jima / Q117693
# Artebakarra mendatea

Artebakarra mendatea (112 metro) Derio eta Mungia artean dagoen mendatea da. Bertatik BI-631 errepidea pasatzen da.
Mendatean bertan Derioko Artebakarra izeneko auzoa dago.

## Derio-Mungia autobidea

1990eko hamarkadan autobidea eraiki zen, antzinako errepide zaharraren ondoan. Lehen fasean Artebakarra auzoraino zabaldu zen autobidea, eta ondoren mendatetik Mungiako biribilgunerainokoa jarri zen martxan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12254200
# Artebi Antzerki Eskola

Artebi Antzerki Eskola Bilbon dagoen ikastetxea da; Artebi, Bilboko Musika, Arte Eszeniko eta Bisualen Eskola) proiektu barruan kokatuta. Irakaskuntza integrala eskaintzen dute. 2002an Bizkaiko Foru Aldundiak Sustatu saria eman zion. Deustun dago kokatuta. Erakundeak bi saila ditu, bata antzerki eta zinemaren ingurukoa, bestea musika era dantzaren ingurukoa.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz):Webgune ofiziala.
* (Gaztelaniaz):Antzerki atalaren webgune ofiziala.
* Datuak: Q61070307
# Arteaztarrak

Arteaztarrak Espainiako Alderdien Legea onartu ondoren Arteagan sorturiko plataforma ezkertiar eta abertzalearen izena da. 2003an sortu zen Udal Hauteskundeetan aurkezteko, baina Espainiako Audientzia Nazionalak legez kanpo utzi eta partehartzea debekatu zion, Batasunaren ondorengoa zela argudiatuz.
Plataformak zenbat boto lortu zituen jakitea ezinezkoa da, baliogabetu zirelako. Dena den, baliogabeko botoak zenbatuta gutxi gora-beherako kalkulua egin liteke; horrela, 2003ko hauteskundeetan 119 izan ziren boto nuluak, emandako botoen %24,19.

## Ikus, gainera

* Espainiako Alderdien Legea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12254198
# Artebakarra

Artebakarra Derioko auzoa da. Auzo honek muga egiten du Mungiarekin. Orain arte, baserri auzoa izan da. Hemendik eta urte batzuetara, izaera hori galduko du, izan ere, auzo honetan golf zelaia eta urbanizazioa eraikiko dute, Mantuliz aldean.
Auzo honetan dago Derioko gasolindegi bakarra eta jatetxe famatu bat.

## Autobidea

1990eko hamarkadan Mungiarainoko autobidea zabaldu zen, horrez gain, gasolindegiaren ondoan Laukarizko auzoko eta bertako etxe dotoreetaraino ailegatzen den errepidea dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12254199
# Arteche

Arteche Mungian egoitza duen enpresa multinazionala da. Artechek transformagailu eta gailu elektrikoak ekoizten ditu, eta 2020an 265 milioi euroko fakturazioa lortu zuen. 2.000 langile ditu munduan dituen 11 plantetan, eta horietatik 600ek Mungiako eta Gasteizko lantegietan dihardute. Artechek 170 herrialdetan saltzen ditu bere produktuak, baina fakturazioaren %35 AEBetan eta Mexikon lortzen du, eta merkatu horietan sendotu nahi du. Burtsara irten ondoren, Artetxe familiak akzioen erdiari eutsi dio —lehen %66 zituen—, eta beste bi akziodun handi ditu: Damaso Casado enpresaria (%24), eta Eusko Jaurlaritza (%7).
2021eko ekainean Arteche taldeak bere hazkunde prozesua sendotu nahian, burtsara jotzea erabaki zuen inbertsore berrien bila. BME Growth indizean irtetea erabaki zuen, Enpresa ertain eta txikien burtsa deritzonean, hain zuzen.

## Erreferentziak

* ↑ «Artechek Turkiako Esitas enpresa erosi du» Berria 2021-07-9 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.
* ↑ «Arteche «hazteko» gihar bila irten da burtsara» Berria 2021-06-12 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q22101796
# Artederretako geltokia

Artederreta Euskal Herriko Nafarroa Garaiko tren geltoki bat da, Untzue udalerrian kokatuta dagoena.
Geltokia 1860ko ekainaren 22an ireki zen eta 2010eko urtarrilaren 1an itxia.

## Egoera

Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Zaragoza — Altsasu: 154,461 kilometro-puntua

## Sarbideak

* Iruñeko errepidea, 1

## Historia

Geltokia 1860eko irailaren 15ean ireki zen, Aragoi eta Nafarroa lotu nahi zituen trenbidearen Iruña-Murelu Konde zatia ireki zuenean, Zaragozatik Iruñerako Burdinbide Konpainia delakoak, Zaragoza-Altsasu burdinbidea. Azken horrek Zaragozatik Bartzelonarako Burdinbide Konpainia bat egin zuen, eta ondorioz, Zaragozatik Iruñea eta Bartzelonarako Burdinbide Konpainia sortu zen.
1878ko apirilaren 1ean, bere egoera ekonomiko txarrak Norteko Konpainiarekin bat egitera behartu zuen, Altsasutik haratagoko trenbideen jabea zena eta burdinbidea Gasteiz, Donostia, Bilbo edo Burgosekin lotuz.
1941ean, Espainiako trenbidearen nazionalizazioak Norteko Konpainia sortu berrian integratzea ekarri zuen, RENFE enpresa publikoa sortu zen.
2004ko abenduaren 31tik Renfe Operadorak linea ustiatzen du, Adif trenbide-instalazioen titularra den bitartean.
Geltokian zerbitzua ematen zuten distantzia ertaineko zerbitzuak 2010eko urtarrilaren 1etik aurrera utzi zioten geltokiari; beraz, estazioa itxita dago teknikoki, nahiz eta sarekoa izan.

## Geltokia

Geltokia Artederreta herrixkaren gainean dago, N-121 errepidearen inguruan. Kanpoaldetik, eraikina granate kolorekoa da, eta ateetan eta leihoetan hori koloreko irtenguneak ditu, Zaragozatik Iruñerako Burdinbide Konpainiatik geltokietan bezala. Lehenengo solairuan leihatila eta itxarongela zeuden, eta bigarrenean, berriz, lineako bidaiarientzat irisgarriak ez ziren gelak. Bi nasa ditu, bat alde bakoitzean, eta bi bide.

## Zerbitzuak

Ez dago zerbitzuak geltokian.

## Etorkizuna

Ez dago etorkizuneko planik geltoki hau oraingoz barne hartzen duenik.

## Erreferentziak

* ↑ EuroFerroviarios. «Artederreta (geltokia)» www.euroferroviarios.net (Noiz kontsultatua: 2020-06-13).
* ↑ «Zaragozatik Iruñera eta Altsasura» web.archive.org 2011-01-15 (Noiz kontsultatua: 2020-06-13).
* ↑ Herri Lanen Memoria 1884
* ↑ Iberiar Penintsulako Iparraldeko burdinbideak

## Ikus, gainera

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Operadora

## Kanpo estekak

* ADIF enpresako web gunea
* RENFE enpresako web gunea
* Datuak: Q96313565
| | Biurrun–Arrizabalaga | Artederreta | Garinoain | |
| Altsasu | | | | Zaragoza–Delicias |
# Artederreta

    Ez nahasi Artederretarekin, pasabide natural honetan dagoen etxalde bat.
Artederreta Iruñerria hegoaldearekin (Erdialdea, Erribera) lotzen duen pasabide naturala da, eta Iruñerrirako sarrera nagusia da. Historian zehar, garrantzi handia izan du; izan ere, Iruñerria defendatzen oso erraza den eskualde estrategikoa bada ere (mendiz erabat inguratua), sarrera honetan ez da beharrezkoa goragunerik zeharkatzea bertara iristeko. Horregatik, kokagune estrategikoa izan zen Iruñeko Erresuman (hasieran musulmanekiko muga izan zen), eta Nafarroako Erresuman are garrantzi handiagoa hartu zuen, Iruñea hiriburua defendatzeko. Horren garrantziaren adierazgarri, ingurua zaintzen duten defentsa-eraikin ugari daude: Tebasko gaztelua, Gergako gaztelua, Olkozko dorrea, Añorbeko gaztelua...
* Artederretako kokapena Iruñerrian
* Iruñea
* Gares
Gaur egun, pasabide hau Untzue udalerriari dagokio, nahiz eta historikoki Artederretarekin lotzen den herria Muru Artederreta izan, bere izena pasabide honetatik hartzen duena, Muru Asterainengandik bereizteko. Untzueko etxalde bat dago, Artederreta izenekoa pasabide naturalaren goialdean. Pasabide hori hainbat azpiegiturek zeharkatzen dute, AP-15 autobidetik eta N-121 errepidetik, Nafarroako ubidera edo Zaragoza-Altsasu burdinbidera, eta etorkizunean Nafarroako abiadura handiko burdinbideak ere zeharkatuko duela espero da.

## Oharrak

* ↑ /aɾteð̞eréta/ ahoskatua (laguntza) Azentua: zorrotza laugarren silaban

## Erreferentziak

* Jose Maria Jimeno Jurio (zuzendaria), Nafarroako toponimia eta mapagintza. XXXV, Iruñea, 1996. ISBN 84-235-1505-2.
* ↑ Euskaltzaindia: Euskal Onomastikaren Datutegia.

## Ikus, gainera

* Muru Artederreta
* Nafarroa Garaia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q112320415
# Barton (New York)

Barton Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Tioga konderrian kokatuta dago, New York estatuan. 8.609 biztanle ditu, 59,69 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Tioga konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3709589
# Barton (Vermont)

Barton Vermont estatubatuar estatuko Orleans konderrian dagoen herria da. 2010. urtean 2.810 biztanle zituen eta 24 pertsona/km²-ko dentsitatea.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1868852
* Multimedia: Barton, Vermont / Q1868852
# Barton (Maryland)

Barton Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Allegany konderrian dago, Maryland estatuan. 464 biztanle ditu, 0,54455 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Allegany konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q753774
* Multimedia: Barton, Maryland / Q753774
# Barton-under-Needwood

Barton-under-Needwood, Ingalaterrako erdialdean dagoen udalerri bat da, Staffordshire konderrian.
2021ean 4.715 biztanle zituen.
* Datuak: Q4865583
* Multimedia: Barton-under-Needwood / Q4865583
# Barton-upon-Humber

Barton-upon-Humber edo Barton, Ingalaterrako ekialdean dagoen udalerri bat da, Lincolnshire konderrian.
2011n 11.066 biztanle zituen.
* Datuak: Q809550
* Multimedia: Barton-upon-Humber / Q809550
# Barton (Ipar Dakota)

Barton Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Pierce konderrian dago, Ipar Dakota estatuan. 13 biztanle ditu, 1,131766 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Pierce konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4138204
* Multimedia: Barton, North Dakota / Q4138204
# Bartolomé uhartea (Galapagoak)

Bartolomé uhartea, Ekuadorko Galapagoak uhartediko uharte bat da, Ozeano Barean.
* Datuak: Q408206
* Multimedia: Bartolomé Island / Q408206
# Barton-le-Clay

Barton-le-Clay, Ingalaterrako erdialdean dagoen udalerri bat da, Bedfordshire konderrian.
2011n 4.992 biztanle zituen.
* Datuak: Q790951
* Multimedia: Barton-le-Clay / Q790951
# Barichara

Barichara Kolonbiako udalerri bat da, Santander departamenduan dagoena. Guanentá probintziaren parte da. XVIII. mendearen amaierako eraikuntzengatik ezaguna da; herriaren alde zaharra 1978ko 1654ko dekretuaren bidez herrialdeko kultura ondare izendatu zuten. Udalerri hau "Kolonbiako herririk ederrena" izateagatik da ezaguna, eta horregatik Monumentu Nazionalaren titulua merezi izan du. Kolonbiako Ondare Hirien Sarearen parte da.
Gaur egun Baricharak “gastronomia, hotelak, muturreko kirolekiko lotura, ekoturismoarekiko lotura eta paisaian hemen ikusten dugun edertasun hori, garapen arkitektonikoa naturaren babesarekin batera daraman udalerri bat da”.

## Erreferentziak

* ↑ Sistema Nacional de Información Cultural. Conjuntos Urbanos Históricos - Centro Histórico de Barichara. Consultado el 20 de abril de 2011
* ↑ «Historia y piedra en Barichara, "el pueblo más lindo de Colombia"» ELESPECTADOR.COM 11 de julio de 2013.
* ↑ Barichara, ejemplo turístico nacional. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1576773
* Multimedia: Barichara / Q1576773
# Barietate (matematika)

Matematikan, barietate bat topologia-espazio bat da, puntu bakoitzetik hurbil dagoen espazio euklidearraren antzekoa. Zehatzago, n-dimentsio-barietate bat, edo n n-barietate laburtzeko, topologia-espazio bat da, non puntu bakoitzak auzotasun bat baitu, n n-dimentsioko espazio euklidianoaren azpimultzo ireki bati homeomorfoa dena. Dimentsio bakarreko kolektoreek lineak eta zirkuluak dituzte, baina ez lemniskatak. Bi dimentsioko barietateei ere azalera esaten zaie. Hona hemen adibide batzuk: planoa, esfera eta toroidea, Kleinen botila eta benetako plano proiektiboa.
Anizkoitzaren kontzeptua funtsezkoa da geometriaren eta fisika matematiko modernoaren alderdi askotan, espazio sinpleagoen propietate topologiko aski ezagunetatik abiatuta egitura konplexuak deskribatzeko aukera ematen baitu. Barietateak modu naturalean sortzen dira ekuazio-sistemen ebazpen-multzo gisa eta funtzioen grafiko gisa. Kontzeptuak aplikazioak ditu informatika grafikoan, irudiak koordenatuekin lotu behar baitira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q203920
* Multimedia: Manifolds / Q203920
# Bariko probintzia

Bariko probintzia Italiako bosgarren populatuena da, herrialdeko hego-ekialdean eta Apuliako eskualdean kokatutatakoa.
Bari hiri nagusia eta hiriburua da.

## Herriak

Acquaviva delle Fonti Adelfia Alberobello Altamura Bari Binetto Bitetto Bitonto Bitritto Capurso Casamassima Cassano delle Murge Castellana Grotte Cellamare Conversano Corato Gioia del Colle Giovinazzo Gravina in Puglia Grumo Appula Locorotondo Modugno Mola di Bari Molfetta Monopoli Noci Noicattaro Palo del Colle Poggiorsini Polignano a Mare Putignano Rutigliano Ruvo di Puglia Sammichele di Bari Sannicandro di Bari Santeramo in Colle Terlizzi Toritto Triggiano Turi Valenzano
| Hiria | Biztanleria | Azalera (km$^2$) |
| Bari | 320.677 | 116 |
| Altamura | 70.314 | 427 |
| Molfetta | 60.119 | 58 |
| Bitonto | 56 323 | 173 |
| Monopoli | 49.603 | 156 |
| Corato | 47.695 | 167 |
| Gravina in Puglia | 44.313 | 381 |
| Modugno | 38.231 | 32 |
| Gioia del Colle | 27.949 | 206 |
| Santeramo in Colle | 27.529 | 145 |

## Ikus, gainera

* Italiaren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak

* (Italieraz) Probintziako gobernuaren webgunea.
* Datuak: Q16123
* Multimedia: Province of Bari / Q16123
# Barile

Barile Italiako udalerri bat da. Potenzako probintzian kokatuta dago, Basilicata eskualdean. 2.555 biztanle ditu, 24,13 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Barilek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ginestra Rapolla Rionero in Vulture Atella Ripacandida Venosa Atella

## Kanpo estekak

* Datuak: Q52530
* Multimedia: Barile / Q52530
# Barietate aljebraiko

Barietate aljebraikoak geometria aljebraikoa aztertzeko objektu nagusiak dira, matematikaren azpieremu bat. Oro har, aldaera aljebraiko bat zenbaki errealen edo konplexuen gainean ekuazio polinomikoen sistema batek dituen ebazpen-multzoa da. Definizio modernoek kontzeptu hori hainbat modutan orokortzen dute, eta, aldi berean, jatorrizko definizioaren azpian dagoen intuizio geometrikoa zaintzen saiatzen dira.
Barietate aljebraikoa definitzeko konbentzioak zertxobait ezberdinak dira. Adibidez, definizio batzuek barietate aljebraiko bat murriztezina izatea eskatzen dute, eta horrek esan nahi du ez dela Zariskiren topologian itxitako bi multzo txikiagoren batura. Definizio horren arabera, murriztu ezin diren barietate algebraikoak multzo aljebraikoak dira. Beste konbentzio batzuek ez dute murrizketarik eskatzen.
Aljebraren oinarrizko teoremak lotura bat ezartzen du aljebraren eta geometriaren artean, frogatzen baitu zenbaki konplexuen koefizienteak dituen aldagai batean polinomio moniko bat (objektu aljebraiko bat) plano konplexuko erroen multzoak zehazten duela (objektu geometriko bat). Emaitza hori orokortuz, Hilberten Nullstellensatzek funtsezko korrespondentzia ematen du eraztun polinomikoen idealen eta multzo aljebraikoen artean. Nullstellensatz eta antzeko emaitzei esker, matematikariek elkarrekikotasun estua ezarri dute multzo aljebraikoei buruzko gaien eta eraztunen teoriaren artean. Korrespondentzia hori geometria aljebraikoaren ezaugarri bereizgarria da.

## Erreferentziak

* ↑ Hartshorne, Robin. (1977). Algebraic geometry. ISBN 0-387-90244-9. PMC 2798099. (Noiz kontsultatua: 2022-12-23).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q648995
# Barikaita

Barikaita mineral bat da eta sartorite taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Barikaita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Ag3Pb10(Sb8As11)S40}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Barikaite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Barilita

Barilita silikato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Barilita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Be2Ba(Si2O7)}}$. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 7 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Barylite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Baricella

Baricella Italiako udalerri bat da. Boloniako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. 7.068 biztanle ditu, 45,48 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Baricellak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Argenta Ferrara Minerbio Poggio Renatico Budrio Malalbergo Molinella

## Kanpo estekak

* Datuak: Q94540
* Multimedia: Baricella / Q94540
# Barietate

Barietatea (latinez varietas, laburtuta var.) espeziea eta azpiespeziea baino maila taxonomiko txikiagoa da, baina forma baino handiagoa, batez ere botanikan erabiltzen dena. Espezie barnean bereizgarri berak dituzten banakoek osatzen duten multzoa da.
Ez da nahastu behar kultibar terminoarekin, barietatea “naturala” baita eta sailkapen zientifikoan erabilia, eta kultibarra “artifiziala” baita, lorezaintzan eta baratzezaintzan erabilia. Hala ere, hainbat sektoretan ohitura dago barietate erabiltzea kultibar baino, nahiz eta okerra izan, adibidez mahastizaintzako mahats barietateak.

## Ezaugarriak

Maila horrek, "azpiespezie" eta "forma" artean tartekatuta, aukera ematen du banako multzo bat (populazio bat) finkiago mugatzeko eta taldekatzeko, apur bat desberdinak diren beste banako espeziekide batzuengandik, bigarren mailako ezaugarri bat edo batzuk kontuan hartuta. Hau da, desberdintasunek ez dute justifikatzen espezie berri bat sortzea, espezie horren definizioan sartzen diren diagnostiko-ezaugarri guztiak ere badituztelako.
Gehienetan, ezaugarri morfologikoak (anatomikoak), kimikoak edo organoleptikoak (kolorea, usaina) edo ekologikoak (habitata, lurzorua) dira, horiek guztiak barietate “tipo”aren jarraipen genetikotik kanpo eboluzionatzen dutela jotzen baita.

## Adibidea

Escobaria vivipara kaktusa hedapen zabaleko espezie aldagarria da, Kanadatik Mexikora iristen dena, eta esaterako Mexiko Berrian 2.600 metrotik behera bizi dena. Bederatzi barietate deskribatu dira. Auzo-barietateak elkartzen direnean, intergradatu egiten dira. Escobaria vivipara var. arizonica barietatea Arizonakoa da, Escobaria vivipara var. neo-mexicana barietatea, berriz, Mexiko Berrikoa.

## Erreferentziak

* ↑ Barietate Euskaltzaindiaren hiztegian.

## Ikus, gainera

* Kultibar

## Kanpo estekak

* Datuak: Q767728
# Augusta (Italia)

Augusta Italiako udalerri bat da. Sirakusako probintzian kokatuta dago, Sizilia eskualdean. 34.658 biztanle ditu, 111,16 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Augustak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Carlentini Melilli

## Kanpo estekak

* Datuak: Q194005
* Multimedia: Augusta (Italy) / Q194005
# Augusta (Michigan)

Augusta Michigango herri bat da. Kalamazoo konderrian kokatua dago. 2010ean 885 biztanle zituen, 2,63 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Kalamazoo konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3211130
* Multimedia: Augusta, Michigan / Q3211130
# Augusta (Missouri)

Augusta Missourieko herri bat da. St. Charles konderrian kokatua dago. 2010ean 253 biztanle zituen, 2,37 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* St. Charles konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q961881
* Multimedia: Augusta / Q961881
# Augusta (New York)

Augusta Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Oneida konderrian kokatuta dago, New York estatuan. 2.021 biztanle ditu, 27,68 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Oneida konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q765508
# Augusta Britainia Handikoa

Augusta Frederika Britainia Handikoa (1737ko uztailaren 31 – 1813ko martxoaren 23a) britainiar printzesa izan zen, Jurgi II.a Erresuma Batukoaren biloba eta Jurgi III.aren ahizpa zaharra. Brunswick-Lüneburgeko dukerrian ezkondu zen, nahiz eta bera jada leinu horretako kidea zen. Bere alaba Karolina Brunswickekoa Jurgi IV.arekin ezkondu zen.
Guztira zazpi seme-alaba izan zituzten.
* Datuak: Q238458
* Multimedia: Princess Augusta Frederika of Wales / Q238458
# Augusta (Illinois)

Augusta Illinoiseko herri bat da. Hancock konderrian kokatua dago. 2010ean 587 biztanle zituen, 1,85 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Hancock konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1873355
# Augusta (Kansas)

Augusta Kansasko hiri bat da. Butler konderrian kokatua dago. 2010ean 9.274 biztanle zituen, 10,96 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Butler konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q765463
* Multimedia: Augusta, Kansas / Q765463