# Perpetua Barjau Martín

Perpetua Barjau Martín, Peua izenez ezaguna (Valentzia, 1902ko martxoaren 24a – Mexiko, 1991ko urtarrilaren 9a) valentziar jostun eta maistra izan zen. Max Aub idazlearekin ezkonduta, Mexikon erbesteratu zen eta Elena Aub alaba idazlearekin batera haren ondarea gorde zuen hil arte.

## Biografia

María Martín Caruana eta Ignacio Barjauren alaba. Pianoa eta maisutza ikasi zituen, eta denboraldi labur batez jardun zuen. 1926ko azaroaren 3an Max Aubekin ezkondu zen; une horretatik aurrera, Max Auben biografia guztiek 1930eko Valentziako giro intelektual eta artistikoan idazlearen lankide banaezin gisa erretratatzen dute.
Emakumeak gizon handi baten ondoan duen ikusezintasunaren sinboloa. Piano- eta irakasle-ikasketak egin zituen, eta horrek 1920ko hamarkadako aurrerapenen artean kokatzen du. Hasiera batean, bizitza lasaia eta interesgarria izan zuen, Maxek berak bezala, Almirante Cadarso kaleko 13. zenbakiko etxean; izan ere, itxura guztien arabera, 1930eko hamarkadako Valentzian adiskideak, kezkak eta giro intelektual eta artistikoa partekatu zituen harekin.
"Max Aub, testigo del siglo XX" Mendeurreneko Nazioarteko Biltzarrean DoloresFernándezek 2003an Max Aub. Imagen visual y literaria de la mujer vanguardista zela eta, hauxe esan zuen:
   "Cristina eta Pepita Plaren eta Perpetua Barjauren itxura fisikoa, zalantzarik gabe, emakume modernoena da. Eta Peuak Max Auben bizitzan eta obran duen garrantzia eta eragina ez dira behar bezain nabarmenak izan, nire ustez. Valentzierazko emakume ederra, kultua eta dotorea, Valentzian bizitza aberatsa aldatu behar duena. Horrek esan nahi zuen 1939an erbesteko penaltasunengatik, lehenbizi Pariskoa eta gero Mexikokoa... Baina horrek ez zuen inoiz esanahi politikorik izan. Diskrezio pertsonifikatua da, beti senarrari lagunduz eta lagunduz, eta alabatxoak berarekin eramanez, inolako protagonismorik gabe, itxuraz desadostasunik gabe. Ezezagun bat da, eta Max Auben egunkariak argitaratu ondoren hasi da argitzen."

## Lan ibilbidea

1936an, senarra Parisera joan zen Espainiako enbaxadako kultura-agregatu gisa. Peua eta haren alabek hurrengo urtean jarraitu zioten eta harekin bizi izan zuten kausa errepublikanoaren babesa eta haren porrota. Parisen, Peua ekonomikoki defendatzen zen lentzeriako etxe frantses ezagun bat ordezkatuz. Inoiz senarrarekin joan zen eta alabek lagun-etxeetan bizitzen jarraitu zuten. Max 1940an kartzelaratu zuten. Aub preso zegoen bitartean, emakumeak gerraosteko Valentziara itzuli ziren, orduan lasaiago kontzentrazio-esparruetan ez egoteagatik eta beldurrez.
Almirante Cadarso kaleko familia etxea konfiskatu ondoren, Peua eta hiru alabak (Maria Luisa, Elena eta Mari Carmen), amonarekin bizitzera joan ziren Maestro Gozalbo kalera.
1946an, hainbat gorabeheraren ondoren, Max Aubek Mexikora erreklamatu zituen. Mexikoko hiriburuan, familiari laguntzeko Peuak jostun-trebezia berreskuratu zuen, eta Rivas Cherifen La vida es sueño filmaren egokitzapen-jantziak diseinatu zituen, Miguel Prietoren agindupean. Max Aub 1972an hil zen, eta berak eta haren alaba Elenak idazlearen ondarea zaindu zuten. Peua hil ondoren, Auberen paperak, liburutegia eta artxiboa Segorbeko valentziar artxibora itzuli ziren.

## Erreferentziak

* ↑ «Perpetua Barjau Martín» pares.mcu.es.
* 1 2 3 4 Diccionari Biogràfic de Dones: Perpetua Barjau Martí. .
* ↑ «Iberoamerikako Migrazio Mugimenduak» pares.mcu.es (Noiz kontsultatua: 2022-11-21).
* ↑ «Max Aub. Biografía» Liceus.
* ↑ [https://www.uv.es/entresiglos/max/pdf/dolores%20fernandez.pdf Max Aub. Imagen visual y literaria de la mujer vanguardista Dolores Fernández Martínez AEMIC-UNED, Madrid Congreso Internacional del Centenario “Max Aub, testigo del siglo XX” Valencia, 2003ko apirila. ].
* 1 2 «Diccionari Biogràfic de Dones - Biografia 888» dbd.vives.org (Noiz kontsultatua: 2022-11-21).

## Bibliografia

* Mancebo, María Fernanda (1995). Las mujeres valencianas exiliadas (1935-1975), Manuela Ballesterri omenaldia, M. García (koord.). Valentzia: Instituto Valenciá de la Mujer, 37-73 or.

## Kanpo estekak

* «Perpetua Barjauri elkarrizketa» Fundación Max Aub 1979ko irailaren 1ean.
* Datuak: Q20101470