# Naomi Campbell

Naomi Elaine Campbell (Londres, Erresuma Batua, 1970eko maiatzaren 22a) britainiar aktore, enpresaburu eta top-model ohia da. Bere belaunaldiaren modelorik ospetsuenetariko bat izan zen, 1980ko hamarkadaren amaieraz geroztik ibiltokian nahiz inprimatutako publizitatean. Noizean behin aktore eta abeslari lanetan aritu da. 15 urterekin aurkitu zuten, eta kritikak bere belaunaldiko sei supermodeloetako bat zela esan zuen.

## Ibilbidea

Bere lehen agerpen publikoa Bob Marleyren Is This Love bideoan izan zen. 1989ko abuztuan agertu zen Vogue Pariseko portadan, eta Yves Saint Laurent bere lagun eta aholkulariak argitalpenetik publizitate guztia kentzeko mehatxua egin zuen, Campbell edo beste edozein modelo beltz jartzeari uko egin ondoren. Vogue Parisez gain, Campbell bigarren modelo beltza izan zen, Vogueren edizio britainiarraren azalean agertu zen Donyale Lunaren ondoren. Veronica Webb modelo beltzaren ordez, Vogue Japonian, Time aldizkarian eta, gero, Vogue Txina aldizkariarekin lan egiteari uko egin zion, antza. Campbell Victoria Secret's-en ere agertu zen, "Aingeruetako" bat bezala desfilatzen.
Elle Macpherson eta Claudia Schiffer-ekin batera, Fashion Cafe ireki zuen New Yorken. Playboy aldizkarirako ere posatu zuen, baita Madonna abeslariarekin Sex libururako egindako erotismo lesbiko argazki batzuetan ere.*
Abeslari arrakastatsua da; Baby Woman albumak milioi bat kopia baino gehiagoko salmentak izan zituen (gehienak Japonian), eta Vanilla Ice-ren «Cool as Ice» lan sinplean parte hartu zuen. Lehenago, George Michaelen Freedom '91 musika-bideoan agertu zen, baina beste modelo batzuekin playback eginez baino ez. Beste bideo batzuetan ere agertu da, Michael Jackson eta Jay-Z bezalako artistentzat lan eginda. 2004. urtearen amaieran, Usher abeslariarekin harreman estua izan zuen, nahiz eta 2005ean harremana bukatu zuela zirudien. 1992an, People aldizkariak Munduko 50 Pertsonarik Ederrenetako bat izendatu zuen. Campbellek ere lankidetzan idatzi zuen Swan eleberria. Ondoren, argazki-liburu bat argitaratu zuen, Naomi izenekoa; oso urrun du jatorri txinatarra.
2008an, Naomi-k moda-industriaren aurkako erasoa leporatu zuen arrazista izateagatik German Glamour- aldizkarirako elkarrizketa batean, "Badakizu, AEBko presidentea beltza izan daiteke, baina emakume beltza naizen aldetik, salbuespena naiz oraindik negozio honetan. "Beti lan gehiago egin behar izaten dut berdin tratatzeko, [...] Iraganean, modelo beltzentzat aukera gehiago zeuden, baina emakume ilehorien joera muturrekoa bihurtu da berriro. Aldizkarietan, pasareletan, nonahi modelo ilehoriak eta begi urdinak ikusten ditut."
Naomi industriaren historiako eredurik garrantzitsuenetako bat da, eta mundu osoan ezagunena den modelo beltza izatera iritsi da, 90eko hamarkadako eta 80ko hamarkadaren amaierako ikono osoa. Hainbat argitalpenetan agertu da, Versace eta YSLren lehen musetako bat izan zen, beste diseinatzaile garrantzitsu batzuen artean, industriaren modelo moldakorrenetako bat izan da, eta hainbat lan-mota egin ditzake, ez soilik modakoak eta goi-joskintzakoak, baita argazki erotikoak, egutegikoak eta abar ere.
42 urte zituela, Milanen egin zuen azken desfilean parte hartu zuen. Era berean, Cavalliren publizitate-kanpainarako irudi batzuetan ere agertu zen. Irudi horietan, lehergaiez eta kolore deigarriz betetako animaliak zituen estanpatuak, eta beste batzuetan, berriz, 20ko urre-koloreko flapper estiloko modeloak. Steven Meisel argazkilariak erretratatu zuen Naomi, eta New Yorkeko 59 Digital Studioak aukeratu ditu saiorako agertoki gisa. 2019an, Fashion Icon Award saria jaso zuen Londresko Royal Albert Hall-en.

### The Daily Mirror-en kasua (pribatutasuna)

2002ko otsailean, Daily Mirror egunkarian argazki batzuk argitaratu ziren, Naomi Campbell Londresko narkotiko anonimoen bilera batetik ateratzen erakusten zutenak. 2002ko martxoan, Campbellek egunkariaren aurkako demanda jarri zuen, konfidentzialtasun-bortxaketa aipatuz, droga-mendekotasunagatiko tratamendua jasotzen ari zela. Mirror-ek adierazi zuen argazkiak interes publikokoak zirela; izan ere, ordura arte, Campbell ez zen ezagutzen, drogazalea zenik. Gorteak Campbellen alde egin zuen, eta Mirror-i agindu zitzaion kalteak ordaintzeko £3500 (nahiz eta uste den legezko kostuak 500.000 inguru izan zirela). 2002ko urrian, Mirror-ek gorterako apelazioa irabazi zuen, argazkiak interes publikokoak zirela argudiatuz. Campbell-i Mirror-en legezko kostuak ordaintzeko agindu zitzaion, gutxi gorabehera 350.000. Hala ere, 2004ko maiatzean, apelazioa berriro jarri zuen Ganbera horrek. Bozketa horrek Gortearen jatorrizko erabakia berrezarri zuen, eta berriz eman zitzaizkion 3500 £350.000 legezko kostuak. Egunkariaren legezko kostua £1.000.000 baino handiagoa dela uste da. Halaber, uste da, kasu hau inflexio-puntu bat izan zela, jende ospetsuak pribatutasuna izan behar zuela kontuan hartzeko.
2011ko abuztuaren 5ean, lekuko izendatu zuen Hagako Nazioarteko Zigor Auzitegian Liberiako presidente ohi Charles Taylor-en aurkako epaiketan, Sierra Leonako Gerra Zibilean odol-diamanteen legez kanpoko salerosteagatik. Diktadorearengandik hurbil zegoen jendearengandik harri txiki eta zikinak jaso zituela adierazi zuen.

## Bizitza pertsonala

2021eko maiatzean alabaren jaiotza iragarri zuen. 2023ko ekainean, bere bigarren semea jaio zela iragarri zuen.

## Lurrinak

1999. urteaz geroztik, Naomik emakumeentzako lurrinen merkatura hamasei lurrin kaleratu ditu lurrin eponimo etxera, Procter & Gamble enpresarekin batera.

### Lurrin-zerrenda, merkaturatze-urtea eta perfumistak

| 1999 | Naomi Campbell | Ursula Wandel |
| 2000 | Naomagic | Dorothee Piot |
| 2001 | Exult | Wandel Ursula |
| 2003 | Mysterya | Olivier Cresp |
| 2004 | Sunseta | Olivier Pescheux |
| 2005 | Paradise Passion | Francoise Caron |
| 2006 | Winter Kiss (argitalpen mugatua) | |
| 2006 | Cat Deluxe | Michael Almairac |
| 2007 | Eternal Beauty (argitalpen mugatua) | |
| 2007 | Cat Deluxe at night | |
| 2008 | Seductive Elixir | |
| 2009 | Cat Deluxe With kisses | |
| 2010 | Naomi | |
| 2011 | Naomi Campbell Wild Pearl | |
| 2012 | Naomi Campbell at Night | |
| 2013 | Queen of Gold | |

## Gai juridikoak
### 2000

2000. urtean, Campbellek errudun deklaratu zen Torontoko auzitegi batean 1998an Georgina Galanisi, bere laguntzaile izan zenari, gertatutako eraso baten errudun. Campbellek, ustez, Georgina Galanisi eraso egin zion, hoteleko gela batean telefono bat zuela, eta Peugeot batetik botako zuela mehatxatu zuen. Akusazioarekin egindako akordio baten arabera, salaketa kendu egin zuten, hark damua adierazten bazuen, Campbellek errebelatu gabeko kopuru bat ordaindu zion Galanisi, eta haserrea kudeatzen ikasteko klaseetara joatea adostu zuen.

### 2004

2004ko martxoan, Apelazio Auzitegiaren epai bat baliogabetu zuen Lorden Ganberak, eta Campbelli esleitu zion kalte batzuk egin zizkiotelako (£3500). Daily Mirror-ek pribatutasun-eskubideak urratu zituela zioen aurreko epai baten defentsa egin zuen, haren argazkiak argitaratu eta Narkotiko Anonimoen klinika batetik alde egiten zegoela.

### 2005

2005eko martxoan, Campbellek, ustez, orduan laguntzaile zuen Amanda Brack-i zaplastada eman zion, eta buruan jo zuen BlackBerry telefono batekin. Campbell-en bozeramaile zen Rob Shuter-ek ukatu egin zuen gorabehera gertatu zenik. 2006ko uztailean, Brackek legezko ekintzak hasi zituen Campbellen aurka, argudiatuz Campbellek hiru aldiz abusatu zuela ahoz eta fisikoki. Brack-ek Campbell-i leporatu zion erasoa eta ondoez emozionala eragitea, 2005eko otsailean Campbell-entzat lanean hasi eta hilabetera hasi ziren gertakarietan. Campbellek beste demanda batekin erantzun zuen kopuru ezezagun batengatik. Yvonne Sciòk aktore italiarrak eskatu zuen Campbellek odolez estalita utzi zuela, Erromako hotel batean istilu bat izan ondoren, Campbellen soineko bera erabili zuelako. Sciòk hauxe eskatu zuen: "Emakumeak ukabilkada bat eman zidan aurpegian. Mike Tyson bezalakoa zen."

### 2006

2006ko martxoaren 30ean, New Yorken, Campbell atxilotu egin zuten, ustez Txileko giltzazainari bitxien inkrustazioez estalitako telefono mugikor batekin eraso egiteagatik. Haren burua odoleztatuta geratu zen, eta jostura-puntu batzuk behar izan zituen. Bigarren mailako erasoa leporatu zioten, delitu larria, gutxienez urtebete eta gehienez zazpi urteko espetxealdi-zigorrekoa. 2006ko irailaren 28an, Campbell ez zen agertu New Yorken ordua jarrita zuen auzitegian, eta epaileak atxilotzeko agindua ematea erabaki zuen, hurrengo astean gortera joateari uko egiten bazion.
2006ko urriaren 25ean, Campbell atxilotu egin zuten Londresen, erasogile susmagarritzat eta aske utzi zuten poliziaren fidantzapean. 2006ko azaroaren 14an, Campbell-en beste giltzazain ohi batek, Gaby Gibsonek, Campbell-en aurkako auzi judizial bati ekin zion, zehaztu gabeko kalteengatik, eta enplegu-emaileari "bat-bateko intolerantea" zela leporatu zion. 2006ko azaroaren 15ean, Campbell New Yorken agertu zen, 2006ko martxoko eraso-karguagatik. Bere abokatu defendatzaileak eta fiskalak epaileari esan zioten haiek oraindik ere "kasuaren fiskaltzarekin balizko akordio bat egiteko prozesuan" zeudela.

### 2007

2007ko urtarrilaren 16an, Campbellek Ana Scolavino etxeko atezainaren aurka egindako eraso arduragabe baten erruduntzat jo zuten; bost eguneko gizarte-zerbitzua egitera zigortua izatea eta haserrea kudeatzeko ikastaro batean bi egunetara joateko agindua ezarri zioten. Horrez gain, 363 $ (185 £) mediku fakturak ordaintzeko agindua eman zioten Scolavinori, lau puntu behar izan baitzituen gertakariaren ostean. CNN-ko erreportaje baten arabera, Campbellek "aitarenganako erresumina iraunkorrari egozten dio txikitan abandonatzeagatik". 2007ko martxoaren 19an, Campbell New Yorkeko Sanitazio Departamentuan zoruak garbitzen hasi zen. 2007ko abuztuaren 20an, Michael Stallman New Yorkeko Auzitegi Goreneko epaileak erabaki eta agindu bat eman zuen Campbell-ek Gaby Gibsonen erreferentziak bere historia ezagunetik baztertzeko egindako lege saiakera ukatuz, " "beren langileekiko tratu txar eta bortitza kronikoa." Stallman epaileak arrazoitu zuen "frogatuz gero, Campbell-en jokabideari buruzko txostenek" Campbell-en etxezain ohiak eskatutako zigor-kalteak justifikatzea "zentzugabea edo iraingarria" zela frogatu ahal izango zuela.

### 2008

2008ko apirilaren 3an, Campbell atxilotu egin zuten Heathroweko 5. terminalean, polizia-ofizial bati eraso egin zion susmoa hartuta, maletetako bat galdu egin baitzitzaion. Campbell-ek, gero, debekatua izan zuen mundu mailan hegan egitea British Airways konpainiarekin, airelinean barrena. Poliziari eraso egiteagatik hiru kargu leporatu zizkioten, eta horrek sei hilabeteko gehienezko espetxealdi-epaia eta 5000£ arteko isuna, jokabide desordenatuko kargu bat, 2500£ arteko isunarekin zigortzen dena, eta hitz mehatxagarriak, abusuzkoak edo kabinako tripulazioarekiko portaera erabiltzeagatiko kargua, gehienez 1000 £ko zigorrarekin. 2008ko ekainaren 20an, Campbellek bere aurkako bost karguetatik lautan erruduna zela esan zuen, eta Crown Prosecution Service-k, berriz, polizia bati eraso egiteko karguetako bat murriztu zuen. Campbell 200 orduko zerbitzu komunitarioa egitera behartu zuten. Campbellek alegatu zuen British Airways konpainiako langileek "golliwogg (es) supermodelo" deitu ziotela gertakarian.

### 2012

Urte amaieran eraso egin zioten, lapurtzen saiatzeko eta lotailu bat urratu zitzaion.

## Filmografia

| Izena | Urtea | Pertsonaia | Oharrak |
| The Chiffy Kids | 1978 | Snow White | Telesaila |
| Kids | 1979 | April | Telesaila |
| The Cosby Show | 1988 | Julia | Telesaila |
| The Fresh Prince of Bel-Air | 1990 | Helen | Telesaila |
| Cool as Ice | 1991 | Kantaria | |
| Models: The Film | 1991 | Bera | Dokumentala |
| The Night We Never Met | 1993 | Erosle | |
| Harry Enfield and Chums | 1994 | Bera | Telesaila |
| Prêt-à-Porter | 1994 | Bera | Dokumentala |
| Miami Rhapsody | 1995 | Kaia | |
| To Wong Foo, Thanks for Everything! Julie Newmar | 1995 | Neska | |
| New York Undercover | 1995 | Simone | Telesaila |
| Absolutely Fabulous | 1995 | Bera | Telesaila |
| Unzipped | 1995 | Bera | Dokumentala |
| Girl 6 | 1996 | Neska #75 | |
| Invasion of Privacy | 1996 | Cindy Carmichael | |
| Catwalk | 1996 | Bera | Dokumentala |
| Burn Hollywood Burn | 1997 | Attendant #2 | |
| For Your Love | 1998 | Bera | Telesaila |
| FashionKingdom | 1998 | Bera | Dokumentala |
| Trippin | 1999 | Naomi Shaffer | |
| Prisoner of Love | 1999 | Tracy | |
| Ali G Indahouse | 2002 | Bera | |
| Fastlane | 2003 | Lena Savage | Telesaila |
| The Fat Slags | 2004 | Saltzaile | |
| The Call | 2006 | Dark Angel – The Evil | Filmlaburra |
| Ugly Betty | 2008 | Bera | Telesaila |
| Karma, Confessions and Holi | 2009 | Jennifer | |
| Rose, c'est Paris | 2010 | Bera | Telefilma |
| Por el Camino | 2010 | Bera | |
| "Girl Panic!" | 2011 | Duran Duran | |
| "Empire" | 2015 | Camilla | |
| American Horror Story: Hotela | 2015 | Claudia | |
| "Drone Bomb Me" | 2016 | Anohni | |
| Kevyn Aucoin. Izarretako makillatzailea | 2017 | Bera | |
| I. Feel Pretty | 2018 | Helen | |
| Very Ralph | 2019 | Bera | |
| Brown skin girl (2020) | 2020 | Beyoncé | |

## Erreferentziak

* ↑ «Voguepedia – Christy Turlington» Vogue.
* ↑ Stein, Joel. (9 de nov 1998). «The Fall of the Supermodel» Time (Time, Inc.) ISSN 0040-781X..
* ↑ Naomi Campbell Dubs Fashion Industry As Racist. .
* ↑ Pool, Hannah. (22 de agosto de 2007). «Naomi Campbell fights racism in fashion» The Guardian (Guardian News and Media) ISSN 0261-3077..
* ↑ «People.com – Naomi Campbell Biography» People.
* ↑ «Naomi Campbell to be honoured with Fashion Icon Award - Entertainment News from Xposé - Virgin Media Television» Virgin Media Television | Xposé Entertainment.
* ↑ «People.com – Naomi Campbell Biography» People.
* 1 2 Naomi Campbell wins privacy case. BBC News 6 de mayo de 2004.
* ↑ Naomi Campbell, testigo en el tribunal de La Haya. .
* ↑ Naomi Campbell emociona al anunciar que ha sido madre por primera vez a los 50 años. .
* ↑ «Naomi Campbell es madre de su segundo bebé a los 53 años» La Razón 2023-06-30.
* ↑ Brands & Innovation: All Brands. .
* ↑ Naomi Campbell for women. .
* ↑ Naomagic Naomi Campbell for women. .
* ↑ Exult Naomi Campbell for women. .
* ↑ Mystery Naomi Campbell for women. .
* ↑ Sunset Naomi Campbell for women. .
* ↑ Paradise Passion Naomi Campbell for women. .
* ↑ Winter Kiss Naomi Campbell for women. .
* ↑ Cat Deluxe by Naomi Campbell. .
* ↑ Eternal Beauty Naomi Campbell for women. .
* ↑ Cat Deluxe At Night Naomi Campbell for women. .
* ↑ Seductive Elixir Naomi Campbell for women. .
* ↑ Cat Deluxe With Kisses Naomi Campbell for women. .
* ↑ Naomi Naomi Campbell for women. .
* ↑ Naomi Campbell Wild Pearl. .
* ↑ Naomi Campbell At Night. .
* ↑ Queen of Gold Naomi Campbell for women. .
* ↑ New York Times story
* ↑ Naomi Campbell wins privacy case. BBC News 6 de mayo de 2004.
* ↑ Judy Faber. (14 de julio de 2006). Naomi Cambell Sued Again. CBS News.
* ↑ Supermodel Naomi Campbell arrested for alleged assault. Londres 26 de octubre de 2006.
* ↑ Andy Lines. (15 de septiembre de 2005). Mad Naomi bashed me about like Mike Tyson. Daily Mirror.
* ↑ FindLaw: N.Y. v. Naomi Campbell
* ↑ BBC News story
* ↑ Judge threatens 'no-show' Naomi with arrest. The Sydney Morning Herald 28 de septiembre de 2006.
* ↑ Model bailed again over 'assault'. BBC News 26 de octubre de 2006.
* ↑ «People.com – Naomi Campbell Biography» People.
* ↑ Hartocollis, Anemona. (15 de noviembre de 2006). Supermodel, ‘Despotized,’ Seeks Community Service in Assault Case. The New York Times.
* ↑ Supermodel Naomi admits assault. BBC News 16 de enero de 2007.
* ↑ Naomi Campbell's Punishment: Mopping Floors. CNN 8 de marzo de 2007.
* ↑ Campbell begins community service in NYC. Yahoo! News 19 de marzo de 2007.
* ↑ Judicial Directory: Judge Michael Stallman
* 1 2 FindLaw: Gaby Gibson v. Naomi Campbell, et al.. Find Law 20 de agosto de 2007.
* ↑ Pete Norman. (3 de abril de 2008). Naomi Campbell Arrested At London Airport!. People.
* ↑ Naomi arrested after row on plane. BBC News 3 de abril de 2008.
* ↑ Campbell banned from BA flights. BBC News 8 de abril de 2008.
* ↑ Campbell charged over 'assaults'. BBC News 29 de mayo de 2008.
* ↑ Pete Norman. (20 de junio de 2008). Naomi Campbell Pleads Guilty to Air Rage Assault. People.
* ↑ Stephen McGinty. (21 de junio de 2008). Abuse, kicks to groin – Campbell a model of temper tantrums over lost airline luggage. The Scotsman.
* ↑ Copia archivada. .
* ↑ Copia archivada. .
* ↑ Naomi Campbell, agredida en un robo

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q199369
* Multimedia: Naomi Campbell / Q199369