OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Denboraleak

Denboraleak Klak!son musika taldearen hirugarren diskoa da. 2015-garren urtean, Andoainen, Alvaro Remacharen estudioan grabatua. Nahasketak eta masterizazioa Alvaro Remachak burutu zituen.
Musika: Klak!son
Abestien letrak: Klak!son eta Iñigo Irizar "Pepi" (Hamaika Iratxo)
Disko azalaren diseinua: Aritz Ormazabal

## Abestiak

* 1- Barruko gizona (4:28)
* 2- Hurrengo dama (5:20)
* 3- Hamaika Iratxo (5:36)
* 4- Atalaia (3:31)
* 5- Arerio (4:37)

## Erreferentziak

* ↑ «Klak!son: "Gaur aurkeztuko dugun diskoa naturalagoa da, etorri ahala sortu ditugulako abestiak"» Otamotz (Noiz kontsultatua: 2021-11-28).
* ↑ «Klak!son, harridura-markadun diskoa» El Diario Vasco (Noiz kontsultatua: 2021-11-28).

## Kanpo estekak

* https://www.badok.eus/euskal-musika/klakson/denboraleak
* https://klakson.bandcamp.com/album/denboraleak
# Denboraren Makina

Denboraren Makina (jatorrizko ingelesezko izenburua The Time Machine) Herbert George Wells ingeles idazleak idatzitako zientzia-fikziozko eleberri bat da. Lehenbizikoz, 1895ean William Heinemannek argitaratu izan zuen. Eleberria hamasei kapitulu eta amaierako epilogo batez osatua dago.
Itxura batez zientzia-fikziozko eleberria den honen sustraian XIX. mendearen amaieraldera gizartea hartzen ari zen norabidearen kritika bat dago: Hondamendiaren ondorengo gizateriaren etorkizun desatsegin bat egiten da, etorkizun honetan, bi arraza mota daude, eloitarrak eta morlockarrak, lehenak eguzkipean bizi, itxura osasuntxu eta begetarianoak izan baina izaera eroso eta inozoa dute, bigarrenak lurpean bizi, itxura beldurgarria eta haragijaleak izan, eta izaera ankerra dute.
Halere, amaieraldera idazleak gizateriaren etorkizun beltz horretaz gain nolabaiteko itxaropen izpi batzuk ere irudikatzen ditu.

## Argumentua

XIX. mendearen amaiera, Ingalaterra. Zientzialari batek laugarren dimentsioaren teorian oinarrituz denboran barna atzera-aurrera bidaiatzeko gailu bat asmatu berri du. Gailua bere adiskideei erakusteko asmoz haiekin bere etxean hitzordua egin du.
Lagunak bere etxera joan baina bertan inor ez dagoela ohartuko dira. Denbora batez itxaroten egon ondoren, azkenean zientzialaria itxura guztiz trauskilaz datorrela ikusiko dute. Gonbidatu guztien harridurarako denboran barna nola bidaiatu duen azalduko die: gizateriaren etorkizuna zein izango den jakin asmoz 802.701. urterarte bidaiatu du...

## Zinema

* The Time Machine (1960ko filma)
* The Time Machine (1978ko filma)
* The Time Machine (2002ko filma)

## Kanpo estekak

* Denboraren Makina eleberria ingelesez irakurgai. Guttemberg proiektua (Ingelesez)
* Datuak: Q627333
* Multimedia: The Time Machine / Q627333
# Denboraren Muinoak

Denboraren Muinoak, Tolkienen legendariumean eta Eraztunen Jauna eleberrian, Eriadorren kokatutako muino kate bat zen, Ekialdeko Bide Handiaren iparraldean eta Iparraldeko Kebraden hegoaldean. Iparraldetik hegoaldera hedatzen ziren, eta, bertako muino nagusia, aldi berean, hegoalderen zegoena ere bazena, Amon Sûl zen.
Eguzkiaren Hirugarren Aroko lehen mila urteetan, Arthedain eta Rhudaur erresumen arteko ekialdeko muga zen, eta, beraz, Dunedainen lehen erresumak gotortuak zeuden, etengabeko leihan baitzeuden bien artean. Angmarren aurkako gerrak gertatu baino lehen, muino hauen magalean biztanleria handia bizi zen arren, gerraren eta jarraikako negu gorrien ondorioz, Eguzkiaren Hirugarren Aroaren amaieran, muinoak biztanlerik gabe zeuden, eta, gotorlekuak, hondakinak baino ez ziren.
Handik pasa ziren Aragorn, Frodo eta gainontzeko hobbitak Rivendelerako euren bidaian, eta bertako muino nagusian eraso zituzten Nazgûlek.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8347796
# Denboran bidaiatzeko gida osoa

Denboran bidaiatzeko gida osoa euskal websaila da, A Film to Kill For ekoiztetxeko Rose of Dollsek eta Oliver Mendeko sortu eta zuzendua.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Taberna batean daude websaileko hiru mutil protagonistak. Telebistan aurkezle xelebre batek iragarri du pandemia bat datorrela. Konfinamendua tabernan egin beharko dutela ere bai. Ez dira tabernatik mugituko istorio osoan, baina denboran ibiliko dira, aurrera eta atzera. Denboraren makina xelebre bat bilakatuko dute mikrouhin labea.

## Aktoreak

* Iker Ortiz de Zarate: Ander
* Yerai Vázquez: Markines
* Iñaki Torralbo: Josu
* Ane Lindane: Silke
* Irati Herreros: Joxefa
* Irantzu Nuñez: Mirene

## Erreferentziak

* ↑ «Garai guztietan bazterrak nahasten» Berria 2022-04-24 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q111709133
# Denboraren Irlandako Museoa

Denboraren Irlandako Museoa (ingelesez Irish Time Museum) Irlandako Errepublikako Waterford hirian dagoen erlojuen eta denbora-neurketaren museo bat da. Waterfordeko Triangelu Bikingoan dago, hainbat leku historiko eta museo dituen eremuan. 2021eko ekainaren 14an ireki zituen ateak. 600 erloju inguru ditu.

## Historia

Colman Curranek eta haren emazte Elizabeth Clooneyk euren erloju bilduma, 600.000 euro baino gehiagoko balioa zuena, Irlandako Errepublikari ematea erabaki zuten 2015ean. Bi urtez bilduma gordetzeko leku egokia bilatu zuten, eta erabiltzen ez zen eliza metodista bat aurkitu zuten Waterfordeko Greyfriars kalean 2018an, beste erlojuzale batek ere, David Bolesek, bere bilduma proiektu honi dohaintzan ematea erabaki zuen.
2021eko ekainaren 14an inauguratu zen ofizialki Irlandako Denboraren Museoa, eta Malcolm Noonan Irlandako Ondare ministroa irekiera ekitaldian izan zen.
2022ko abenduaren 22an, neguko solstizioaren egunean, erloju eskultoriko handi bat, "Tempus Fugit" izendatua, inaguratu zuten museoaren kanpoaldean. Erloju hori Eithne Ring eta Liam Lavery de Cork artistek diseinatu zuten.

## Bilduma

Dohaintzak egindako erlojuzaleen bildumak daude museoan. 600 erloju inguru ditu, finko, zutikakoak zein eramangarriak, eta bi solairutan erakusgarri, Irlandako hainbat erloju daude bertan, baita mundu osoko erlojuak ere, Estatu Batuak, Erresuma Batua, Austria, Suitza, Frantzia, Japonia eta Errusia barne. Bildumako erlojurik zaharrena 1551n egina da. William Clementen 1663ko erlojua ere badu, aingura jarioz hornitutako zaharrena (gorde direnen artean).
Museoa hartzen duen eraikina 1880ko hamarkadan eraikitako berreraikuntza neogotikoa da. Erloju zahar asko garai hartako altzariekin erakusten dira.

## Erreferentziak

* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, ingelesezko wikipediako «Irish Museum of Time» artikulutik itzulia izan da, 2024-09-30 data duen 1248536787 bertsioa oinarritzat hartuta. Sartze-datarik ez duten erreferentziak, edo 2024-09-30 baino lehenago datatuak, jatorrizko artikulutik ekarri dira itzulpenarekin batera.
* ↑ Jordan, Sandra. (2022-03-08). The Irish Museum of Time Tells the Country’s History. The New York Times.
* 1 2 3 (Ingelesez) «Museum of Time opens in - Ima» Irish Museums Association (Noiz kontsultatua: 2024-09-30).
* 1 2 (Ingelesez) «Gigantic ‘flying’ clock unveiled at Waterford museum» www.waterfordlive.ie 2022-12-22.
* ↑ (Ingelesez) «Museum of Time faces ‘exercise in patience’ putting 200 clocks forward this weekend» Irish Independent 2024-03-28.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q130371452
* Multimedia: Irish Museum of Time / Q130371452
# Denboraren araberako pleitatze

Denboraren araberako pleitatzea (ingelesez: time charter) denbora-bitarte jakin baterako pleitatzea da; bidaia bat baino gehiago egin daitezke denboraldi horretan. Pleitariaren kontrolpean geratzen da itsasontziaren merkataritza-kudeaketa, eta hark erabakitzen du jarraitu beharreko ibilbidea; itsasontzi-jabearen esku geratzen da, berriz, tripulazioaren kudeaketa eta ontziaren segurtasuna eta mantentzea. Formalki, poliza baten bidez egiten dute, ezagunenak baltime, liner-time (Deep Sea Time Charter), NYPE (New York Produce Exchange), Shelltime edo Texacotime... petroliontzientzat edo intertanktime direlarik.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Itsas Zuzenbidea Hiztegia] [2004]
* ↑ Euskalterm: [Garraioa eta Logistika Hiztegia] [2019]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7805278
# Denboraren gibelean

Denboraren gibelean 1993. urtean Mirentxu Purroyk zuzendutako film dramatikoa da.

## Edukia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Ikerri irudiak kolpatzen zaizkio eta soinu, musika eta diskurtsoen artean gaztaroko lagunak berreskuratu eta Klararen inguruan bilduko ditu (pentsamendu askeko irakaslea). Alaitasunez, musikaz eta askatasunez josi zituen ume talde baten bideak, bizilagunen semeak, Frankoren mandatuak 20 urte bete zituen 1956eko Iruñean.

## Aktoreak

* Patxi Biskert
* Miren Aranburu
* Anabel Arraiza

## Erreferentziak

* ↑ Euskadiko Filmategia. Detrás del tiempo. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q21923335
# Denboraren historia laburra

Denboraren historia laburra: Big bang-etik zulo beltzetara (jatorrizko izenburua ingelesez: A Brief History of Time: From the Big Bang to Black Holes) Stephen Hawking astrofisikariak idatzitako zientzia-liburua da.
Liburua euskaratua dago, 1995ean Juan Ignacio Abrisketak itzulia.

## Ikus gainera

* Erantzun laburrak galdera handientzat (2018)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q471726
# Dlhé nad Cirochou

Dlhé nad Cirochou Eslovakiako udalerri bat da, Sninako barrutian kokatuta. 26,30 km²ko azalera du eta 1958 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q867625
* Multimedia: Dlhé nad Cirochou / Q867625
# Dlhá nad Váhom

Dlhá nad Váhom Eslovakiako udalerri bat da, Šaľako barrutian kokatuta. 9,07 km²ko azalera du eta 880 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1113. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q165342
* Multimedia: Dlhá nad Váhom / Q165342
# Dlhé Klčovo

Dlhé Klčovo Eslovakiako udalerri bat da, Vranov nad Topľouko barrutian kokatuta. 10,34 km²ko azalera du eta 1400 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1270. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q1045376
* Multimedia: Dlhé Klčovo / Q1045376
# Dlhé Pole

Dlhé Pole Eslovakiako udalerri bat da, Žilinako barrutian kokatuta. 41,03 km²ko azalera du eta 1900 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1320. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q1184611
* Multimedia: Dlhé Pole, Žilina District / Q1184611
# Dlhé Stráže

Dlhé Stráže Eslovakiako udalerri bat da, Levočako barrutian kokatuta. 3,37 km²ko azalera du eta 580 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1278. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q637098
* Multimedia: Dlhé Stráže / Q637098
# Cupra Marittima

Cupra Marittima Italiako udalerri bat da. Ascoli Picenoko probintzian kokatuta dago, Markak eskualdean. 5.441 biztanle ditu, 17,34 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Cupra Marittimak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Grottammare Massignano Ripatransone

## Kanpo estekak

* Datuak: Q56055
* Multimedia: Cupra Marittima / Q56055
# Cuphophyllus subviolaceus

Cuphophyllus subviolaceus Hygrophoraceae familiako onddo espezie bat da. Ez du sukaldaritzarako balio.
Sinonimoak: Hygrocybe subviolacea, Camarophyllus subviolaceus, Hygrophorus colemannianus.

## Deskribapena

Cuphophyllus flavipes bezalakoa edo handixeagoa.
Kapela: 6 eta 7 cm bitarteko diametrokoa, pixka bat likatsuagoa, zertxobait gelatinakara, arre ilun koloretik arbel kolorera doana titi batekin eta ertz ildaskatuarekin, lila kolore arin batekin.
Orriak: More-gris kolorekoak.
Hanka: 5 cm inguruko garaierarekin eta 0,7 cm inguruko lodierarekin.
Haragia: Gris-lila zurbil kolorekoa, zuriagoa oinarrirantz. Batzuetan lurraren usain pixka batekin.
Etimologia: Cuphophyllus terminoa grekozko, kurbatura, konkorra esan nahi duen "cúphos" hitzetik, orritxoak, orritxo okertuekin, esan nahi duen "phyllon" hitzetik eta latin berantiarretik, "lacmus" hitzetik, gris-more kolorekoa, alegia.

## Jangarritasuna

Ez da jangarria.

## Sasoia eta lekua

Udazkenean. Txilardietan eta larre azidoetan.

### Banaketa eremua

Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Frantzia, Suedia.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 102 or. ISBN 84-282-0865-4..
* ↑ Cuphophyllus subviolaceus: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q84335133
# Cupira

Cupira Brasilgo udalerri bat da, Pernambuco estatuan kokatua. 23.518 biztanle ditu 95,156 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Pernambuco

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1916653
* Multimedia: Cupira / Q1916653
# Cupido argiades

Cupido argiades Lycaenidae familiako lepidopteroen espezie bat da. Eurasia guztian aurkitzen da, Iberiar penintsulatik hasi eta Japonia eta Indiaraino.

## Deskribapena

Tximeleta txikia da, 20 eta 30 mm arteko hegal-zabalera du. Tximeleta arra urdina da eta distira moreak ditu. Lerro ilun batek inguratzen ditu hegalak eta ertzak zuriak dira. Emeek kolore apalagoak dituzte, hegal urdin-marroixkak eta ertz zurikoak. Sexu biek atzeko hegaletan kolore zuriko luzakin txiki bana dituzte.
Hegalen azpialdeak urdin oso argiak dira, ia zuriak. Puntu beltzezko lerro bat dute eta atzeko hegaletan orbain laranja txiki batzuk.
Animaliaren gorputza ia zuria da, oso iletsua eta eraztun zuri ugariko antenak ditu.
Beldarra grisa edo berde argia da eta lerro ilun eta argiak ditu.

## Bizi zikloa

Tximeletek belaunaldi bat baino gehiago izaten dute eta martxotik urriraino ikusi daitezke. Emeak arrautzak banan bana jartzen ditu hostoen azpialdean. Haietatik beldarrak jaiotzen dira eta inurriekin harremanak eratzen ditu. Landare lekadunak jaten ditu baina kanibalismoa ere egiten dute. Beldarrak hibernatzen du eta udaberrian pupa eratzen du.

## Habitata

Itsas mailatik 1.500 metrotako altuera artean bizi da. Basoen ertzak atsegin ditu eta putzuetan ura edaten ikustea ohikoa izaten da.

## Iruditegia

* Tximeleta arra.
* Tximeleta emea.
* Hegalen azpialdea.
* Kopula.

## Erreferentziak

* ↑ «Cupido» www.nic.funet.fi (Noiz kontsultatua: 2023-03-14).
* 1 2 3 (Gaztelaniaz) Valderrey, Juan Luis Menéndez. «Naranjitas rabicorta. Cupido argiades (Pallas, 1771)» Naturaleza y turismo (Noiz kontsultatua: 2023-03-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q286921
* Multimedia: Cupido argiades / Q286921
* Espezieak: Cupido argiades
# Cupramontana

Cupramontana Italiako udalerri bat da. Anconako probintzian kokatuta dago, Markak eskualdean. 4.364 biztanle ditu, 27,4 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Cupramontanak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Apiro Maiolati Spontini Mergo Rosora San Paolo di Jesi Serra San Quirico Staffolo Monte Roberto

## Kanpo estekak

* Datuak: Q123981
* Multimedia: Cupramontana / Q123981
# Domingo Martínez de Irala (Paraguai)

Domingo Martínez de Irala Paraguaiko udalerri bat da, Paraná Garaiko departamenduan kokatua. 2017ko estimazioen arabera 5956 biztanle zituen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Dirección General de Estadística, Encuestas y Censos. (2015). (pdf) Paraguay. Proyección de la Población por Sexo y Edad, según Distrito, 2000-2025. jatorrizkotik artxibatua (artxibatze data: 2015eko urriaren 16a) (Noiz kontsultatua: 2018ko irailaren 30a).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1987175
* Multimedia: Domingo Martínez de Irala (Alto Paraná) / Q1987175
# Domingo Moriones Larraga

    Artikulu hau ilobari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Domingo Moriones».
Domingo Moriones Larraga (1883-1964), Orokietako markesa, nafar militar eta aristokrata izan zen.

## Biografia

Espainiako Lehor Armadan sartu eta, Gijóngo gobernadorea zela, 1934ko Iraultzaren aurka egin zuen. 1936ko uztaileko Espainiako estatu-kolpean Errepublikaren alde egin zuen eta 1938an jeneral bilakatu zen. Madrilgo defentsan parte hartu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Auñamendi Eusko Entziklopedia. Domingo Moriones Larraga. .
* Datuak: Q5290394
# Domingo Pérez

Domingo Pérez Toledoko udalerria da, Torrijos eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 542 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Toledoko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1769400
* Multimedia: Domingo Pérez (Toledo) / Q1769400
# Domingo Pérez de Granada

Domingo Pérez de Granada Espainiako udalerria da, Granadako probintziakoa. 2019an 890 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Domingo Pérez de Granadako Udala
* Datuak: Q2740305
* Multimedia: Domingo Pérez de Granada / Q2740305
# Domingo Moriones

Domingo Moriones bi nafar jeneral izan daiteke:
* Domingo Moriones Murillo (1823-1881), aitona.
* Domingo Moriones Larraga (1883-1964), iloba.
# Domingo Olite

Domingo Olite (Arano, 1930eko urriaren 27a), pilota munduan El vasco Olite bezala ezaguna, argentinar pilotari ohia da, palan ari izandakoa. Aita Domingo Olite iruindarra zuen.
Munduko Pilota Txapelketan hiru aldiz parte hartu zuen: 1970ean zilarrezko domina, 1974an urrezko domina eta 1978an, dominarik lortu gabe.
# Domingo Patrizio Meagher

Domingo Patrizio Meagher (Donostia, Gipuzkoa, 1703ko martxoaren 17a - Florentzia, Italia, 1772ko irailaren 21a) euskal idazlea. Irlandar etorkinen semea zen. Hamalau urte zituela Jesusen Lagundian sartu zen.
1736an apaiz egin zen. Filosofia katedradun izan zen Santiago de Compostelan eta teologiakoa Valladolideko eta Salamancako unibertsitateetan. Olerkiak idatzi zituen euskaraz eta gaztelaniaz. Euskaraz idatzi zituenetatik ospe handikoak dira Ardoari eta Matsaren ura izenekoak, gipuzkeraz eginak. Florentzian hil zen erbesteraturik.
| « | Ni naiz chit gauza gozoa eta pozquida osoa belza naiz ta zuria illuna ta arguia indarra naiz ta garboa eta icena det ardoa | » |
| Domingo Patrizio Meagher ||

## Lanak
### Poesia

* Ardoari
* Ni naiz txit gauza goxoa

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo loturak

* Domingo Patrizio Meagher literaturaren zubitegian
| Euskal idazleak | Artikulu hau euskal idazle bati buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |
* Datuak: Q5290397
* Jatorrizko testuak: Egilea:Domingo Patrizio Meagher
# Domingo Moriones Murillo

    Artikulu hau aitonari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Domingo Moriones».
Domingo Moriones Murillo (Leatxe, 1823ko abenduaren 20a - Madril, 1881eko urtarrilaren 4a) euskal militar eta politikaria izan zen.

## Biografia

Espainiako Lehor Armadan sartu eta bertan karrera egin zuen Karlistaldietan parte hartuz. Esparteroren agindupean Lehen Karlistaldian debuta egin zuen. Errepublikazalea, 1848an matxinotu zen eta, liberalen alde egin zuenez, Nafarroako komandante bilakatu zen. 1872an, Orokietako guduan karlistak menderatu zituenez, teniente-jeneral eta Orokietako markes izendatua izan zen. Hurrengo urtean, Gaztela-Berriko kapitain -jeneral eta Iparraldeko Armadaren buruzagi gorena hautatu zuten.
Gerra ondoren, 1877an Filipinetako kapitain-jeneral eta gobernadore ordezkatu zuen José Malcampo cadiztarra.1880an Rafael Rodríguez Ariasek ordezkatua izan zen. Madrilen 1881ean hila, Ejea de los Caballerosen lurperatu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ Auñamendi Eusko Entziklopedia. Domingo Moriones Murillo. .
* Datuak: Q3543936
* Multimedia: Domingo Moriones y Murillo / Q3543936
# Domingo Mitxelena

Domingo Mitxelena Eizagirre (Orio, 1894ko martxoak 9 – Orio, 1959ko maiatzak 9) euskal arraunlari onenetako bat izan zen Kontxako 8 Bandera irabazi baitzituen, lehenengo lauak arraunlari gisa eta beste lauak patroi lanetan.

## Kirol ibilbidea

Arrantzalea zen eta 1916an hartu zuen parte lehenengo aldiz Orioko traineruan, eta urte hartan Manuel Olaizola patroi zuen ontziak Kontxako Bandera irabazi zuen. Berriz ere Olaizolaren esanetan 1919an Kontxa irabazi zuen eta hurrengo bietan, 1923 eta 1925ean Antonio Maria Uranga izan zen patroia.
Urte batzutan trainerurik atera gabe egon ondoren 1933an Orion Emen Gatoxtik arraun elkartea sortu zen eta Domingo Mitxelena, ordurarte arraunlari aritu zena patroi ezarri zuten eta lehenengo urte bietan Kontxako Banderan garaipena lortu zuten. 1935eko Banderan ere faborito argiak ziren, batez ere traineru iraultzailea ekarri zutelako, baina itsaso txarra tokatu zen eta trainerua uharte parean urez bete eta erretiratu beharra izan zuen. Urte haietan Bilbo aldean ere hainbat estropada irabazi zituen Oriok.
Gerra Zibilaren ondoren 1942an itzuli zen Domingo Mitxelena patroi lanetara eta 1942 eta 1944ean bere azkenengo Kontxako Banderak irabazi zituen. 1943an ere denborarik onena egin zuen Oriok baina garai hartan ohorezko txandakoek bakarrik irabazi ahal zuten Bandera, beraz esku hutsik gelditu ziren. Aipatzekoa da 1943an Kantauriko Txapelketa antolatu zela eta bertan Santander, Bilbo eta Donostiako estropadetako denborak gehituz sailkapena osatu zen. Oriok irabazi zuen Pedreñaren aurretik.
Domingo Mitxelenaren azkenengo garaipena 1946ko Espainiako Txapelketa izan zen. Azkenengo denboraldia aldiz 1947koa, 53 urte zituela, eta kontxan zein Espainiako txapelketan bigarren egin zuen.

## Palmaresa

* Kontxako Banderak (8): 1916, 1919, 1923, 1925, 1933, 1934, 1942, 1944.
* Kantauriko Traineru Txapelketa (1): 1943.
* Espainiako Traineru Txapelketak (1): 1946.
* Bilboko estropada zaharrak (5):
** Portugalete: 1934, 1935, 1943.
** Bizkaiko Foru Aldundia: 1935, 1942.

## Ikus, gainera

* Orio Arraunketa Elkartea
* Kontxako Bandera

## Bibliografia

* Orio en el Remo, 75 años de historia, Luis Azcue Aldaz

## Kanpo loturak

* (Gaztelaniaz) Auñamendi Eusko Entziklopedia.
* Datuak: Q16516883
# Domingo Rey d'Harcourt

Domingo Rey d'Harcourt (Iruñea, 1885 – Pont de Molins, 1939ko otsailaren 7a) nafar militarra izan zen. Artillerian koronel izandakoa, Gerra Zibila piztu zenean matxinoen alde egin zuen.
Teruelgo guduan atxilotua, frankistek traitoretzat hartu zuten. Errepublikanoek epaitu eta Kataluniako Ofentsibaren hasieran fusilatu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ Fernández Clemente, Eloy. (1992). El Coronel Rey d'Harcourt y la rendición de Teruel. Historia y fin de una leyenda negra. , 30-46 or..
* Datuak: Q355875
# Cándido Muatetema Rivas

Cándido Muatetema Rivas (Batete, Fernando Poo, 1960ko otsailaren 20a - Berlin, 2014ko ekainaren 16a) Ekuatore Gineako politikaria izan zen, 2001 eta 2004 artean bere herrialdeko lehen ministroa izan zena. 2001eko martxoaren 4an izendatu zuten Angel Serafin Seriche Dougan-i jarraituz, eta 2004ko ekainaren 15ean kargutik kendu zuten, Teodoro Obiang presidenteak Miguel Abia Biteo Boricó gobernu burua izendatu zuenean, 50 ministerioko kabinetea biltzen zuena, egungo garaiko gobernuek ez bezala. 2005ean bere herrialdeko enbaxadore politikoa izendatu zuten Alemanian.
# Cámaraita

Cámaraita mineral bat da eta bafertisite taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Cámaraita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Ba3Na(Fe^{2+},Mn)8Ti4(Si2O7)4O4(OH,F)7}}$. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Cámaraite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).