OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Sumner konderria (Kansas)

Sumner konderria (ingelesez: Sumner County) Kansasko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Wellington da. 2010eko zentsuaren arabera 24.132 biztanle zituen, Sumner kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Sumner konderriak 3.069,02 kilometro koadro ditu. Horietatik 7,81 ura dira. Beste 3.061,21 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 7,86 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 24.132 pertsonetatik 23.141 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 1.097 dira. 211 beltzak edo afroamerikarrak. 255 amerikar natiboak ziren eta 4 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 50 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 12 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 459 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q375125
* Multimedia: Sumner County, Kansas / Q375125
# Sumner No. 2 udalerria, Bremer konderria (Iowa)

Sumner No. 2 udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Iowa estatuko udalerri bat da, Bremer konderrian. Azken zentsuaren arabera 310 biztanle zituen, 30.15 milia karratu (78.1 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Sumner No. 2 udalerriak 182 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 36.803 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2221067
# Sumner Welles

Benjamin Sumner Welles (New York, 1892ko urriaren 14a - Bernardsville, 1961eko irailaren 24a) Ameriketako Estatu Batuetako Zerbitzu Diplomatikoko funtzionarioa izan zen. Ameriketako Estatu Batuetako Estatu Departamentuko Estatu Idazkariordea izan zen 1937tik 1943ra bitartean, eta Franklin Delano Roosevelt presidentearen kanpo-politikako aholkulari preziatuenetako bat.
Roosevelt 1932an presidente hautatu zutenean, Welles jarri zuen Latinoamerikako gaien buru Latinoamerikako Gaietarako Estatu Idazkariorde gisa, eta Wellesek asko hartu zuen parte Gerardo Machado presidente kubatarra boteretik kendu zuten negoziazioetan, eta haren ordez Carlos Manuel de Céspedes y Quesada ezartzen. Geroago, Estatuko idazkariorde izendatu zuten, eta kargu horretan jarraitu zuen Latinoamerikako gaiez, baina Europako gaietara ere zabaldu zen 1939an Europan Bigarren Mundu Gerra hasi zenean. 1940an, Welles Deklarazioa eman zuen, estatu baltikoetako sobietar okupazioa gaitzesten zuena, eta sobietarren eta mendebaldeko aliatuen arteko liskar txikiagoa izan zen Estatu Batuak 1941ean gerran sartu zirenean. Wellesek Estatu Batuetako boterea eta goi-kargua erabili zituen beste herrialde batzuetako barne-arazoetan nahasteko, batez ere Estatu Batuetako politikei laguntzen zieten liderrak hautatuz. Frantzia erori ondoren, garrantzia kendu zien Frantziako gaiei, ez baitziren potentzia handia. Rooseveltek askoz konfiantza handiagoa zuen Wellesengan Cordell Hull estatu-idazkari ofizialarengan baino, hura Wellesen etsai bihurtu baitzen.

## Familia

Benjamin J. Welles-en (1857-1935) eta Frances Wyeth Swan-en (1863-1911) semea zen; bigarren izena Sumner aukeratu zuen bere arbaso ospetsu batengatik, Charles Sumner, Estatu Batuetako Sezesio Gerran Massachusettseko senatari ezaguna eta ondorengo berreraikitze-aldian. Berea oso familia aberatsa zen. Caroline Webster Schermerhorn Astor andrearen biloba zen. Astor goi-mailako dama zen. Haren arbasoen artean zeuden Thomas Welles, Connecticuteko gobernadore koloniala, eta Increase Sumner, Massachusettseko gobernadorea, 1797tik 1799ra.
Welles familia ere Roosevelt familiarekin ahaidetuta zegoen: Sumner Wellesen lehengusina bat James "Rosy" Roosevelt, Jr, Franklin Delano Roosevelt presidente izango zenaren senidea.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1234032
* Multimedia: Sumner Welles / Q1234032
# Teletipo

Teletipoa telegrafia tresna da, testuak urrutira igortzen eta urrutitik jasotzen dituena. Igorleak teklatu daktilografiko baten bidez sartzen du testua; zeinu tipografiko inprimituen harrera automatikoa da.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2017/11/22 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66196
* Multimedia: Teleprinters / Q66196
# Televisa

Grupo Televisa, S.A.B. mexikar komunikabide talde bat da, gaztelaniadun munduan nagusiena dena.
1955ean Emilio Azcárraga Vidaurreta euskal mexikarrak Telesistema Mexicano sortu zuen Mexikoko hiru telebista-kate nagusiak elkartuz: XHTV-TV (1950), XEW-TV (1951) eta XHGC-TV (1952). 1968an, Televisión Independiente de México (TIM) bere arerio nagusia sortu arren, lau urte geroago biak batu eta Televisa izena hartu zuten.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Televisaren webgunea.
* Datuak: Q47099
* Multimedia: Grupo Televisa / Q47099
# Telesync

Telesync filme baten zuzeneko kopiari deritzo, pantailan proiektatzen den bitartean. Berez, aktibitate ilegala da zeren eta egileen eskubideen aurka baitoa gehienetan.

## Ezaugarriak

Kopia piratak egiteko askotan erabili den sistema da hau nahiz eta bere kalitatea eskasa izan zeren eta normalena ez da baldintza egokietan egiten. Askotan grabazioak zinema aretoetan egiten dira, horretarako oso kamera onak erabiliz, eta horregatik praktika horren aurkako oharrak ikus daitezkeen. Soinua, bestetik, zuzenekoa oso kazkarra denez, proiektagailutik hartzen da edo beste iturri batetik, irudiekin sinkronizatuta; soinua aretotik zuzenean hartzen denean «Screener» deitzen zaio. Ondoren, kopiak, formato digital desberdinetan zabaltzen dira: VCD, SVCD, DVD, edo DivX/Xvid.
Filma bideora eramateko telezine aparagailua erabiltzen da. Horretarako metodu desberdinak daude:
* Pantaila batean proiektatutako irudiak jaso
* Bideo kamera batean zuzenean proiektatzea
Irudien kalitatea ez da oso ona izaten, batez ere beste teknologiekin konparatzen bada, baina prezioa oso merkea izaten da.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.mur3.com/5585/
* ↑ https://www.urbandictionary.com/define.php?term=Telesync

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1755983
# Teletestu

Teletestua da datu-base batean biltegiratutako informazioa erabiltzailearengana transmititu eta hark telebista-pantailan ikusi ahal izateko zerbitzua. Erabiltzaileak menu batetik aukera dezake kontsultatu nahi duen informazioari dagokion orrialde-zenbakia. Ingalaterran hasi zen zerbitzu hau 1974. urtean, handik berehala zabaldu zen Frantzia eta Alemaniara. Gaur egungo telebista hargailu berriek, ia denek dakarte testua etxean hartzeko lotura. Teletestuak eguraldiaz, azken albisteez, burtsaren kotizazioaz eta telebistaren programazioaz, besteak beste, informatzen du. Telebista bidezko azken orduko egunkaria bailitzan dihardu.

## Historia

Zerbitzu hauen aitzindaria British Post Office martxan jarri zuena izan zen. 1972an BBC telebista kateak sartu zuen lehen teletestua. Geroago, Austria, Alemania eta Herbehereak ere sistema berezi hau erabiltzen hasi ziren.
Espainian, TVEk 1988ko maiatzaren 16an hasi zuen teletestuaren etenik gabeko emisioa, 1982ko Munduko Futbol Txapelketan probako emisioak hasi ziren arren. Sistema honen helburu nagusia, informazioa emateaz gain, entzumen-desgaitasuna duten pertsonei zerbitzu bat ematea zen. Horrela, programa nagusietarako azpitituluak sortzen hasi ziren.
Egindako kontsulten artean, ikusleak azken orduko albisteak, kirol emaitzak edota loteriaren edo ONCEren zozketen zenbaki sarituak jaso zitzakeen. Azken finean, edozein egunkariren antzeko zerbitzuak eskaintzen zituen, eta, beraz, teletestuak irakurleak kendu zizkion paperezko prentsari.
Irratian antzeko sistema bat dago, irrati-testua edo RDS izenekoa. Lurreko Telebista Digitalean, teletestuaz gain, kanalei eta haien programazioari buruzko informazioa bidaltzen da EPG (electronic program guide) eta MHP eta HbbTV aplikazioen bidez.

## Teletestua Euskal Herrian

Euskal Herrian, teletestua XX. mendeko 90. hamarkadaren bukaeran zabaldu zen.
Teletestu zerbitzua dituzten telebistek:
* ETB1
* ETB2
* GoiTB - Goiena Telebista
* TeleBilbao

## Kanpo estekak

* Teletext Online International
* Datuak: Q203659
* Multimedia: Teletext / Q203659
# Teletskoje aintzira

Teletskoje edo Teletskoie aintzira (errusieraz: Телецкое озеро, euskaraz: «Tioliosko aintzira»; altaieraz: Алтын Кӧл, Altyn Köl, euskaraz: «urrezko aintzira») Errusiako aintzira da, Altaiko Errepublikan dagoena. UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zuen, Altaiko Urrezko Mendiak izeneko multzoan. 325 metroko sakonera du, munduko 25 aintzirarik sakonenetako bat izanda.

## Ezaugarriak

Itsasoaren mailatik 434 metroko altitudean dago, eta aintzirak 78 kilometroko luzera eta 5-20 kilometroko zabalera ditu. Korbou eta Al-tyntou dortsalen artean dago, non Saian eta Sailughem mendiak elkartzen diren. Bere azalera 233 km²-koa da, baina bere ezohiko sakonera dela eta, 40 km³-ko ur geza dauka. Ura nahiko gardena denez, ikuspena sei metrotik hamalaura bitartekoa da.
Lakuan, 70 ibai eta 150 erreka inguru isurtzen dira. Garrantzitsuena Txulixman ibaia da, uraren ia erdia hartzen duena. Lakuak, ibai bakar baten bidez urak husten ditu, Biya ibaia, Katun ibaiarekin bat egin ondoren, Errusiako ibai garrantzitsuenetako bat sortzen duena, Ob ibaia hain zuzen ere.
Aintzira 600 eta 1.300 metro bitarteko mendiz inguratuta dago iparraldean, eta 1.700 eta 2.400 metro bitarteko mendiz hegoaldean.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) UNESCO. Golden Mountains of Altai. .
* ↑ (Ingelesez) «Altai Reserve» altai-republic.ru.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q217109
* Multimedia: Teletskoye Lake / Q217109
# Teletengailu

Teletengailua edo urratsez urratseko errelea bulkada elektrikoen bidez urrutitik agintzen den etengailu elektromekaniko bat da. Gailu honek sarrerako seinalea irteera posibletako batera bideatzen du haien arteko konexioa ezarriz.
Teletengailuak oso erabiliak izan ziren hasierako telefonogune automatikoetan telefono deiak bideratzeko. Gainera, Bletchley Parkeko kode-hausleek etengabe bira egiten zuen motor batera konektatutako teletengailuak erabili zituzten Hirugarren Reicharen Enigma zifragailuak kriptoanalizatzeko.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1713498
* Multimedia: Stepping switches / Q1713498
# Teletubbiak

Teletubbiak (jatorrizko izenburua, ingelesez: Teletubbies) BBC britainiar telebista katearen emankizun bat da, haurtxoentzako eta eskolaurreko haurrentzako edukiak dituena, 1997tik 2001 arte Ragdoll Productions konpainiak ekoitzia. Sortzaileak bi izan ziren: Anne Wood (Ragdoll konpainiako Sorkuntzako zuzendaria) Andrew Davenport (serieko 365 episodioak idatzi zituena). Narratzailea Tim Whitnall zen, eta emankizunak laster lortu zuen arrakasta merkatuan eta kritikarien artean, hala Britainia Handian nola atzerrian. Euskaraz eman ditu EITBk.

## Ezaugarriak

Teletubbiek panpina handien itxura dute: biribilak, belarri handikoak, eta buru gainean hainbat forma geometrikozko antenaz hornituak. Teletubbi bakoitzak bere kolorea du, eta gorputz osoa du kolore bakarrekoa, aurpegia eta sabeleko laukitxo bat izan ezik. Teletubbi guztiek antzeko aurpegia dute: haur aurpegia, begi handiak, eta, sudurraren ordez, katuen itxurako muturra. Beraz, teletubbi bat besteetatik bereizten duten ezaugarriak kolorea, antenaren itxura eta tamaina dira. Tinky Winky (morea), Dipsy (berdea), Laa-Laa (horia) eta Po (gorria) dira teletubbi ezagunenak.

## Erreferentziak

* 1 2 «Teletubbies», Betizu telebista saioaren web atala, EiTB.com webgunea.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q41403
* Multimedia: Teletubbies / Q41403
# Søndre Land

Søndre Land Norvegiako udalerria da. Oppland konderrian kokatua dago. 728.39 km² ditu eta 5.853 biztanle ditu.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Nordre Land Gjøvik Vestre Toten Gran (Norvegia) Ringerike Sør-Aurdal

## Kanpo estekak

* Datuak: Q484093
* Multimedia: Søndre Land / Q484093
# Sør-Aurdal

Sør-Aurdal Norvegiako udalerria da. Oppland konderrian kokatua dago. 1108.99 km² ditu eta 3.176 biztanle ditu.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Nord-Aurdal Etnedal Nordre Land Søndre Land Ringerike Flå Nesbyen Gol

## Kanpo estekak

* Datuak: Q48414
* Multimedia: Sør-Aurdal / Q48414
# Sörup

Sörup Alemaniako udalerria da. Schleswig-Holstein estatuan kokatuta dago, [[Schleswig-Flensburg barrutia|Schleswig-Flensburg]] barrutian. 2014an 4.289 biztanle zituen 44,32 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q638417
* Multimedia: Sörup / Q638417
# Sømna

Sømna Norvegiako udalerria da. Nordland konderrian kokatua dago. 193.74 km² ditu eta 2.056 biztanle ditu.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Brønnøy Bindal

## Kanpo estekak

* Datuak: Q48610
* Multimedia: Sømna / Q48610
# Sønderborg gaztelua

Sønderborg gaztelua (danieraz Sønderborg Slot) Danimarkako Sønderborg herrian dagoen gaztelua da. Inguruko kultura eta historiari buruzko museo bat ere badu barnean.

## Historia

Valdemar I.ak 1158an Als uhartean eraiki zuen gotorlekuan du jatorria. Wendoen aurkako gotorleku multzo baten parte gisa eraiki zen. Erregeak eta Schloneswig dukearen artean hainbat istilu izan ziren uhartearen jabetzaren inguruan eta erregeak dorre nagusia gotortzea erabaki zuen. Hala ere hasierako urteetan sarritan aldatu zuen gazteluak jabez.
1350 inguruan Valdemar IV.a dukearen alabarekin ezkondu zenean gaztelua zabaldu egin zen dorre urdina (Blåtårn) eraikiz eta harresiak sendotuz. 1490an Danimarkako gotorleku indartsuenetakoa bihurtu zen. Erreforma Protestantearen garaian, 1532an, Frederik II.ak Kristian II.a bahitu eta 17 urtez gazteluan izan zuen preso.
XVI mendearen erdialdera Kristian III.ak gotorlekua gaztelu bihurtu zuen. 1571ean Schleswig-Holstein-Sonderburg-eko dukeak eskuratu zuen. 1718-1726 artean estilo barrokoan berreraiki zen.

## Eraikina

Bereziki aipagarria da 34 metroko luzerako Gela Handia (Riddersal), bertan dantzaldiak eta festak antolatzen dira. Besteak beste Alexandra printzesaren ezkontza bertan ospatu zen 1998an.
Dorothea Erreginaren kapera 1568 eta 1570 artean Hercules von Oberberg-ek eraiki zuen. Europa mailan ondo kontserbaturik dagoen Errege kapera luterano zaharrena da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q473434
* Multimedia: Sønderborg Slot / Q473434
# Søgne

Søgne Norvegiako udalerria da. Vest-Agder konderrian kokatua dago. 150.75 km² ditu eta 1.005 biztanle ditu.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Mandal Kristiansand Marnardal Songdalen

## Kanpo estekak

* Datuak: Q501401
* Multimedia: Søgne / Q501401
# Sønner

Sønner 2006ko Erik Richter Strand norvegiar zinema zuzendariaren filma da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Lars hogeita bost urteko gazteak Osloko auzo bateko igerilekuan lanean dihardu eta bere izaerak arazoak dakarzkio beti. Gizon edadetu bat bere auzoko nerabeekin lizunkeriatan dabilela jakiten duenean, Lars sutu egingo da eta ustezko perbertitua atxilotzeko kanpaina bati ekingo dio.

## Aktoreak

* Nils Jørgen Kaalstad : Lars
* Mikkel Bratt Silset : Tim
* Edward Schultheiss : Jørgen
* Henrik Mestad : Hans
* Joachim Rafaelsen : Joakim
* Anna Bache-Wiig : Heidi

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1162380
# Sønderborg

Sønderborg Danimarkako Hegoaldeko Danimarkako eskualdean kokaturik dagoen herria da, Alssund itsasartearen bi ertzetan, alde zaharra Als uhartean eta berria Jutlandiako penintsulan.

## Historia

Valdemar I.ak vendoen erasoetatik babesteko 1158an Als uhartean Sønderborg gaztelua eraiki zuen, Sønderborg Slot. Hurrengo urteetan hainbat zabalkunde ezagutu zituen, baita hainbat jabe ere. 1571ean Schleswigeko Dukeak eskuratu zuen.
Gazteluaren inguruan herria eratuz joan zen. 1256an dokumentu batean aipatzen da dagoeneko eta 1461ean Kristian I.ak hiri eskubideak eman zizkion.
Schleswigeko bi gerretan Daniar armadaren egoitzetako bat izan zen baina 1864ean Prusia jabetu zen dukerri osoaz. 1920an eginiko botazioan Ipar Schleswigek Danimarkan sartzea erabaki zuen, Sønderborgen %56ak Alemanian jarraitzearen alde bozkatu bazuen ere.

## Iruditegia

* Sønderborg gaztelua.
* Augustenborg jauregia.
* Sønderborg hiriaren planoa.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q21179
* Multimedia: Sønderborg / Q21179
# SønderjyskE Fodbold

SønderjyskE Fodbold Danimarkako futbol talde bat da, Haderslev hirikoa.
2004an sortu zen eta dagoeneko Kopa bat irabazi du.

## Palmaresa

* Liga (0): bigarren 2015-16 denboraldian
* Kopa (1): 2020

## Kanpo estekak

* (Danieraz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q3511548
* Multimedia: SønderjyskE Fodbold / Q3511548
# Testaccio (Erroma)

Testaccio Erroma hiriko alde historikoa (I municipioa) osatzen duten hogeita bi rionietan hogeigarrena da.

## Geografia

Hiriaren hegoaldean kokaturik dago, Testaccio muinoaren magaletan eta Tiber ibaiaren ekialdeko ertzean.

## Historia

Antzinako Erroman Emporium kaia kokatzen zen eremua hartzen du. Kostaldean dagoen Ostia kaiera iristen ziren merkantziek (batez ere marmola, zekaleak eta ardoa) Tiberren gora egiten zuten bufaloek tiratutako baltsetan. Merkantziak anforatan etortzen ziren eta hauen hondar ugari pilatu ziren Testaccio muinoa eratuz (euskaraz "zatien muinoa"). Diotenez 25 milioi anforen hondarrak daude bertan.
1870 urtean Italia bateratu eta Erroma hiriburu izendatu zutenean nekazari behartsu eta artzaiek populatzen zuteneremua, izan ere Tiberren uholdeen menpe baitzegoen malaria izurriteek jota. 1873an Erromaren industrializazioa bertan abiatu zen. 1921ean Ripa rionetik banatu zen.

## Ondasun nabarmenak

* San Paoloren atea
* Cestia piramidea
* Maria Liberatrice a Monte Testaccio eliza

## Iruditegia

* Maria Liberatrice a Monte Testaccio eliza.
* Cestia piramidea.
* San Paoloren atea.
* Anforen iturria.
* Protestanteen hilerria.
* Sublicio zubia.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1751443
* Multimedia: Rione XX - Testaccio / Q1751443
# Testa jauregia

Testa jauregia (Palazzo Testa) Veneziako eraikin garrantzitsua da. Cannaregio auzoan dago kokatuta. Fatxada nagusia, Cannaregio ubidera ematen du, Due Corti kalearen gainean. Eraikina XV. mendekoa da baina XVIan eta XIX. mendean aldaketa handiak egin ziren.

## Historia

Gutxienez 1531tik eta 1748 arte Testa familia noblearen jabegoa izan zen. Uberto Testaren heriotza ondoren, Alessandro di Marsciano kondearen eskuetara pasa zen zeren eta Testaren seme nagusiaren kargu hartu baitzuen. Familia horren eskuetan egon zen 1808 arte.

## Ezaugarriak

Jauregiaren fatxada nagusia ez da oso handia. Estilo aldetik gotiko beranta barruan sailka daiteke. Bi solairu solairuarte batekin ditu. Apaingarri nobleak dituen leiho bakarra du, goiko solairuan. Goitegian quadrifora bat (hiru zutabe dituen leiho mota) zuen baina XIX. mendean kendu zuten, haren ordez bi leiho lauikizuzen jarriz.

## Iruditegia

* Jauregiaren fatxada nagusia.
* Jauregia kanalaren gainean.
* Cannaregio auzoko jauregiak.

## Kanpo loturak

* (Italieraz):Palazzo Testa.
* Datuak: Q2887077
* Multimedia: Palazzo Testa (Venice) / Q2887077
# Test (argipena)

Test terminoak esanahi eta erabilera zenbait:
* test edo azterketa, gehienetan aukera mugatuko galderez osatua;
* test, proba edo saiakuntza, zientzietan substantzia baten presentzia hauteman edo neurketarako erabiltzen dena;
* .test, Interneteko goi mailako domeinua.
# Test ibaia

Test ibaia Hampshiren (Ingalaterra) dagoen ibai bat da. 64 kilometroko luzera du, eta bere iturburutik, Ashetik gertu, beheko lurretatik Southamptongo itsasadarreraino dabil, non Itchen ibaiakin bat egiten duen Southampton Water osatzeko. Goiko zatian, klerazko erreka da, eta amuarrainaren euli-arrantzarako erabiltzen da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2677000
* Multimedia: River Test / Q2677000
# Test kulturalen isuri

Test kulturalen isuria gizaki orok daukan joera bat da, isuri kognitibo bat. Test kulturalen isuria norberaren kulturaren berezko estandarren arabera interpretatzeko eta epaitzeko fenomenoa da. Fenomenoa, batzuetan, arazo nagusitzat hartzen da gizarte eta giza zientzietarako, hala nola ekonomia, psikologia, antropologia, historia eta soziologiarako. Aipatutako eremuetako praktikatzaile batzuk kulturaren isuria konpentsatzeko edo ezabatzeko metodoak eta teoriak garatzen saiatu dira.
Kultura bateko kideek konbentzioei buruzko suposizioak egiten dituztenean test kulturalen isuria gertatzen da, hizkuntzaren, notazioaren, frogaren eta ebidentziaren konbentzioak barne. Gero, kasu horiek logika edo lege naturalekin nahastea leporatzen zaie. Mota honetako joera ugari daude, arrazaren arau kulturalekin, bikote-hautaketarekin, justiziaren kontzeptuekin, baliozkotasun linguistiko eta logikoarekin, ebidentziaren onargarritasunarekin eta tabuekin lotuta.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hiztegi terminologikoa] [2008]
* ↑ Matute, Helena.. (D.L. 2018). Nuestra mente nos engaña : sesgos y errores cognitivos que todos cometemos. EMSE EDAPP ISBN 9788417177690. PMC 1054981886. (Noiz kontsultatua: 2019-09-10).
* ↑ (Ingelesez) Barrett, Kimberly Holt. Race, Culture, Psychology, & Law. SAGE Publications, Inc., 19–30 or. ISBN 9780761926634..
# Tessy Ebosele

Tessy Ebosele (Maroko, 2002ko uztailaren 28a) nigeriar jatorriko atleta euskalduna da, jauzi hirukoitzean 20 urtez azpiko Munduko txapeldunordea izan dena.
2024ko Udako Olinpiar Jokoetan parte hartuko du.

## Biografia

Nigeria hegoaldeko Benin City hiritik alde egin eta Europara bidean zihoan familia batean jaio zen Tessy Ebosele Marokon. Urtebete zuela amarekin patera batean sartu eta Iberiar penintsulara iritsi zen. Familia Gasteizen finkatu zen.
Gasteizko La Blanca klubean hasi zen atletismoa praktikatzen. 2018an bere adineko markak hautsi zituen baina nazionalitaterik ez zuen oraindik eta ez dira baliozkoak. 2020an Donostiako Real Sociedad taldeak fitxatu zuen. 2021eko martxoan Espainiako txapelketan bi domina eskuratu zituen, luzera jauzian zilarrezkoa (6'31m) eta jauzi hirukoitzean brontzezkoa (13'54m), biak ala biak Euskadiko 20 urtez azpiko errekorrak. Urte bereko abuztuaren 20an Nairobin jokatu ziren 20 urtez azpiko Munduko txapelketak eta Tessy Eboselek zilarrezko domina eskuratu zuen jauzi hirukoitzean.

## Palmaresa
### Txapelketak

Munduko txapelketak (Sub20) :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba | Marka |
| 2021 | Nairobi ( Kenya) | 02 ! | jauzi hirukoitza | 13,63 metro |
| 2021 | Nairobi ( Kenya) | 5.a | luzera jauzia | 6'46 metro |
| Europako txapelketak (Sub23) |||||
| Urtea | Lekua | Domina | Proba | Marka |
| 2023 | Espoo ( Finlandia) | 03 ! | luzera jauzia | 6'63 metro |
| Europako txapelketak (Sub20) |||||
| Urtea | Lekua | Domina | Proba | Marka |
| 2021 | Tallinn ( Estonia) | 02 ! | luzera jauzia | 6'63 metro |
| Espainiako txapelketak (Sub20) |||||
| Urtea | Lekua | Domina | Proba | Marka |
| 2021 | Madril ( Espainia) | 02 ! | luzera jauzia | 6'31 metro |
| 2021 | Madril ( Espainia) | 03 ! | jauzi hirukoitza | 13,54 metro |

### Markak

Honako hauek dira Tessy Eboseleren marka aipagarrienak:
* jauzi hirukoitza - 13'63 metro (Nairobi, 2021)
* luzera jauzia - 6'63 metro (Tallinn, 2021)
* 100 metroko lasterketa - 12.07 segundu (Donostia, 2021)

## Erreferentziak

* ↑ «Olinpiar Jokoetan 43 euskal herritarrek parte hartuko dute» Berria 2024-07-24 (Noiz kontsultatua: 2024-07-24).
* ↑ (Gaztelaniaz) «La atleta Tessy Ebosele y su 'no récord'» El Correo 2019-02-06 (Noiz kontsultatua: 2021-08-22).
* ↑ Tessy Ebosele, topikoak hautsiz. (Noiz kontsultatua: 2021-08-22).
* ↑ «Real Federaci�n Espa�ola de Atletismo» www.rfea.es (Noiz kontsultatua: 2021-08-22).
* ↑ «Tessy EBOSELE | Profile | World Athletics» worldathletics.org (Noiz kontsultatua: 2021-08-22).
* Datuak: Q108179381
# The Apthorp

The Apthorp, AEBetako New York hirian dagoen apartamentu eraikin bat da, Manhattan barrutian. Upper West Side auzoko Broadway etorbidearen 2201-2219 zenbakietan dago.
1906-1908 artean eraikia izan zen eta Clinton & Russell arkitektur estudioak diseinatu zuen.
* Datuak: Q7714100
* Multimedia: The Apthorp / Q7714100
# The Arch (Hong Kong)

The Arch edo Arkua (txinera tradizionalez: 凱旋門) Txinako Herri Errepublikako Hong Kong hirian dagoen etxebizitza etxe orratz bat da. Guztira 231 metro eta 65 solairu dauzka eta 2005ean amaitu zuten eraikitzen.

## Ikus, gainera

* Union Square
* Txinako eraikinik garaienen zerrenda

## Kanpo estekak

* (Txineraz) Eraikuntzaren webgune ofiziala.
* (Ingelesez) Dorrearen fitxa skyscraperpage.com webgunean.
* Datuak: Q2743773
* Multimedia: The Arch / Q2743773