OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Gotthold Eisenstein

Ferdinand Gotthold Max Eisenstein (1823-1852) matematikari alemaniarra izan zen, batez ere zenbakien teorian egindako lanengatik ezaguna.

## Bizitza eta obra

Kristautasunera bihurtutako familia judu baten semea zen. Aitak zortzi urtez aritu zen armada prusiarrean, eta, ondoren, negozioetan aritu zen, itxuraz arrakasta handirik izan gabe. Bost anaiak haur txikiak zirela hil ziren, eta berak meningitisa izan zuen. Ondorioz, bere osasuna oso txarra izan zen eta hipokondriako bihurtu zen.
Berlingo eta Charlottenburgeko hainbat eskola eta institututan ikasi zuen 1842ra arte, orduan aitak negozioa Ingalaterrara eta Irlandara eraman zuen. Han ezagutu zuen William Rowan Hamilton. Lagrangeren, Eulerren eta Gaussen lanak aztertzen ari zen beti bere kabuz. Hemezortzi eta hemeretzi urte zituela, Dirichlet-en klaseetara joan zen unibertsitatean.
1843an Berlingo unibertsitatean sartu zen eta hurrengo urtean Journal de Crelle-n argitaratu zituen bere lehen artikuluak. Crellek berak gomendatu zion Alexander von Humboldt-i, bera izango baita haren babesle nagusia.'
1847an, Berlingo unibertsitatean eskolak emateko gaikuntza lortu zuen, baina 1848a denbora laburrean espetxeratu zuten iraultzan jarrera errepublikanoa zuelako. 1851n, gaixorik, irakaskuntza aldi baterako utzi behar izan zuen eta hurrengo urtean hil zen, hogeita bederatzi urterekin, Humboldtek beka garrantzitsu bat lortu zionean.
Eisenstein-en lana, batez ere, hiru eremutan oinarritzen da: forma koadratikoen teoria aritmetikoa, elkarrekikotasun koadratikoaren legea eta funtzio eliptikoen teoria.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 Mathematics in Berlin. Birkhäuser Verlag 1998 ISBN 3-7643-5943-9. PMC 39235605. (Noiz kontsultatua: 2022-07-29).
* 1 2 (Ingelesez) Schmitz, M.. (2004). The life of Gotthold Ferdinand Eisenstein. ISSN 1175-2777. (Noiz kontsultatua: 2022-07-29).

## Bibliografia

* Eisenstein, Gotthold. Mathematische Werke (en (alemany) i (francès)). American Mathematical Society, 1989. ISBN 9780828412803.
* Schappacher, Norbert. «Gotthold Eisenstein». A: Heinrich Begehr, Helmut Koch, Jürg Kramer, Norbert Schappacher, Ernst-Jochen Thiele (eds.). Mathematics in Berlin (en (anglès)). Springer, 1989, p. 55-60. ISBN 978-3-7643-5943-0.
* Schmitz, M.. (2004). «The life of Gotthold Ferdinand Eisenstein» Research Letters in the Information and Mathematical Sciences Vol. 6: 1-13. ISSN 1175-2777..

## Kanpo estekak

* (Katalanez) «Gotthold Eisenstein» L'Enciclopèdia.cat. Bartzelona: Grup Enciclopèdia Catalana http://www.enciclopedia.cat/EC-GEC-0023639.xml.
* O'Connor, John J.; Robertson, Edmund F. «Ferdinand Eisenstein» (en anglès). MacTutor History of Mathematics archive. School of Mathematics and Statistics, University of St Andrews, Scotland. (Ingelesez)
* Biermann, Kurt R.. Eisenstein, Ferdinand Gotthold Max. Complete Dictionary of Scientific Biography.
* Datuak: Q61047
* Multimedia: Ferdinand Eisenstein / Q61047
# Gottlieb Konrad Pfeffel

Gottlieb Konrad Pfeffel (Colmar, Alsazia, 1736ko ekainaren 28a - 1809ko maiatzaren 1a) alemanezko idazlea izan zen. 1757an itsu geratu ondoren, literatura-lanetan eta taktika militarrak ikertzen jardun zuen. 1773an, Luis XV.a Frantziakoaren baimenaz, akademia militar bat sortu zuen Colmarren, Errege Akademietan onartzen ez ziren gazte protestanteak hara joan zitezen.
Fabeln alegia bilduma idatzi zuen 1783an (1825ean argitaratu zen). Alegia haietako asko herrian errotu dira.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q77742
* Multimedia: Gottlieb Konrad Pfeffel / Q77742
# Gottlieben

Gottlieben Suitzako udalerria da. Turgovia kantonamenduan dago, Kreuzlingen barrutia barrutian. 2014an 339 biztanle zituen 0,4 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66302
* Multimedia: Gottlieben / Q66302
# Gotthun

Gotthun Alemaniako udalerri bat da, Mecklenburg-Aurrepomerania estatuan. Azken zentsuaren arabera 325 biztanle zituen, 10,02 kilometro koadroko azaleran..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20234
* Multimedia: Gotthun / Q20234
# Gottlieb Daimler

Gottlieb Daimler (Schorndorf, 1834ko martxoaren 17a - Stuttgart, 1900eko martxoaren 6a) alemaniar ingeniaria izan zen. Nikolaus Ottoren motorra hobetu eta petrolioz zebilen motor arina asmatu zuen. Aurrerapauso handia izan zen automobilen industrian.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2017-11-26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q57098
* Multimedia: Gottlieb Daimler / Q57098
# Gottlieb Welté

Christian Gottlieb Welté (1745/49ko abenduaren 3a - 1792ko abenduaren 17a) Alemaniako Mainz-eko akuaforte eta paisaia margolari bat izan zen.
Bere lanek, gehienbat formatu txikian egindakoak, rokokoa eta hasierako klasizismorako trantsizioa irudikatzen dute. Estonian, Põltsamaako paisaia handietan figurazko staffageak margotu zituen eta Estoniar nekazariak irudikatu zituen 1780ko hamarkadan; Mainz-en eta Frankfurt-am-Main- en gehienbat grabatzaile eta paisajista gisa ezagutzen zen. Welté Argien Garaiko artista tipikoa zen: pentsakorra garatzailea eta inkonformista.
XVIII. mendearen amaieran Estonian lan egin zuen Põltsamaa gazteluan eta Põltsamaa portzelana fabrikan (1781-1784), gero Võisiku jaurerrian (1785-1788) etxeko irakasle gisa eta azken urteak Lohu jaurerrian eman zituen. egungo Kohila parrokia, Rapla konderrian, non 1792an hil zen.
Bere lanik garrantzitsuena, 27,6 m$^2$-ko Lohu jaurerriko aretoko fresko ilusionistak, 1960ko hamarkadan aurkitu ziren On Kixoteren gaiari buruzko Grisaille fresko piktorikoen horma-paperen azpian, "Jacquemart & Bénard"-ek inprimatuta Parisen, Frantzian.

## Erreferentziak

* ↑ Exhibition: Rococo in Estonia. Gottlieb Welte. .

## Kanpo estekak

* Anne Untera: Merezi gabeko talentua, Estoniar Art 2/07 (21), ISSN 1406-5711 (Online)
* Gottlieb Welté mundu osoko galerietan eta enkanteetan
* Lohu Jauregia
* Põltsamaa Manor (Gaztelua)
* Datuak: Q477316
* Multimedia: Gottlieb Welté / Q477316
# Gottlob

Gottlob Errumaniako udalerri bat da, Timiș konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1539902
# Gottlob Frege

Gottlob Frege (Wismar, 1848ko azaroaren 8a - Bad Kleinen, 1925eko uztailaren 26a) alemaniar matematikaria eta filosofoa izan zen.

## Biografia

Matematikarentzat benetako metodo zientifikoa aurkitu nahi izan zuen, eta logika goitik behera eraberritu zuen. Fregek logika matematiko modernoaren oinarriak, zenbaki kardinalaren lehen definizioa eta multzoen teoriaren hastapenak ezarri zituen. Hizkuntza arrunta matematiketarako egokia ez zela ikusirik, hizkuntza sinboliko bat moldatu zuen.
Proposizioen kalkuluak egiteko eta proposizioen barne-egitura aztertzeko aukera eman zion hizkuntza berri horrek, eta sistema deduktiboa erabili zuen horretarako. Haren lan ezagunena matematikaren hizkuntza berritu zuena da: Begriffsschrift, eine der arithmetischen nachgebildete Formelsprache des reinen Denkens (1879, Pentsamendu garbiaren aritmetikako hizkuntza formalaren kontzeptuen bilduma). Funtzioa ez zuen subjektuen eta predikatuen arabera aztertu, proposatutako funtzioen arabera (aldagai bat edo gehiago dituen logikako adierazpena) eta argumentuaren (aldagai batez ordezkatua izan daitekeen funtzio logiko bateko gai mugatua) arabera baizik. Logikari buruzko ikerketen bidez, semantikari ateak ireki zizkion; zentzuaren (Sinn) eta erreferentziaren (Bedeutung) arteko desberdintasuna egin zuen, eta logikaren eta metalogikaren, eta hizkuntzaren eta metahizkuntzaren arteko aldea adierazi zuen. Fregeren lanei ez zitzaien merezi zuten garrantzia eman bere garaian, baina eragin handia izan zuten gerora Russell, Wittgenstein, Carnap, Hilbert eta beste askoren lanetan. Orobat, Fregek idatzitakoak dira: Die Grundlagen der Arithmetik (1884, Aritmetikaren oinarriak) eta Grundgesetze der Arithmetik (1893, Aritmetikaren oinarrizko legeak).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q60028
* Multimedia: Gottlob Frege / Q60028
# Gottlobita

Gottlobita fosfato motako minerala da eta adelite-descloizite taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Gottlobita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {CaMg(VO4,AsO4)(OH)}}$. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4,5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Gottlobite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Gour

Gour (okzitanierazko gorg hitzetik) urteako aragonito edo kaltzita partikulek eraturiko espeleotema da; ibai baten hondoan, gutxinaka-gutxinaka, zerrenda eta horma txikiak eratzen dituzte aragonito/kaltzita partikula horiek.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1816778
* Multimedia: Rimstones / Q1816778
# Goumoëns

Goumoëns Suitzako udalerria da. Vaud kantonamenduan dago, Vaud kantonamendua barrutian. 2014an 1,118 biztanle zituen 10,7 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q70741
* Multimedia: Goumoëns / Q70741
# Goundam

Goundam erdialdeko Maliko udalerria da, Timbuktu eskualdekoa. 101 kilometro koadroko eremua hartzen du, eta 2009an 16.253 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q976923
* Multimedia: Goundam / Q976923
# Goupi Mains Rouges (1943ko filma)

Goupi Mains Rouges 1943ko Jacques Becker frantziar zinema zuzendariaren misteriozko filma da, Pierre Véryren izen bereko eleberrian oinarrituta.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Frantziako herri txiki batean emakume bat erail dute, eta haren dirua lapurtu. Haren senitarteko batzuk, Goupitarrak, dira susmagarri. Horrez gain, hiltzear den kide zaharrenaren urrearen bila ere badabil familia. Egoera horri Parisetik iritsi berri den senide gazte bat gehituko zaio, lehengusinarekin maiteminduko baita.

## Aktoreak

* Fernand Ledoux: Goupi-Mains rouges
* Robert Le Vigan: Goupi-Tonkin
* Georges Rollin: Goupi-Monsieur
* Blanchette Brunoy: Goupi-Muguet
* Arthur Devère: Goupi-Mes sous
* Germaine Kerjean: Goupi-Tisane
* Maurice Schutz: Goupi-L'Empereur
* Guy Favières: Goupi-La Loi
* Marcelle Hainia: Goupi-Cancan
* René Génin: Goupi-Dicton
* Albert Rémy: Jean des Goupis
* Line Noro: Marie des Goupis
* Marcel Pérès: Eusèbe, jendarmea
* Louis Seigner: zuzendaria
* Pierre Labry: Minain
* Maurice Marceau: atezaina

## Erreferentziak

* ↑ Donostiako Zinemaldia. Goupi mains rouges / It Happened at the Inn. .

## Kanpo estekak

* Filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q3111677
# Gilling

Gilling, eskandinaviar mitologian, Jotun bat zen, Suttungen aita. Bera eta bere emaztea, Fjalar eta Galar nanoek hil zituzten.
Gilling, nahiko erraldoi leloa zen. Fjalar eta Galar nanoek, laku baten erdirantz arraun egin zezan konbentzitu zuten. Ondoren, txalupa urperatu zuten, eta, urperaketaren hondarrekin, kostaldera iritsi ziren, Gilling, halakorik egiteko nahiko traketsa zena, ito egin zen bitartean.
Bere emaztea, bi nanoak bere etxearen sabaira igo eta Gilling hil dela gogor axanpatzen dutenean eraila da. Gillingen emaztea, etxetik, korrika eta atsekabetuta irteten denean, Fjalar eta Galar nanoek erraldoiaren burura errota baten gurpila botatzen dute, hau hilez. Gillingen seme zen Suttungek, mendekatuko zela esan zuen, eta bi nanoak, itsasgorak ia estaltzear zegoen harkaitz batetara lotu zituen. Nanoek, askatzeko erregutu zioten, ezti-ur magikoa eskainiko ziotela eta. Eta Suttungek onartu egin zuen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1505256
# Gillingham (Dorset)

Gillingham, Ingalaterrako hegoaldean dagoen udalerri bat da, Dorset konderrian.
2011n 11.756 biztanle zituen.
* Datuak: Q1234847
* Multimedia: Gillingham, Dorset / Q1234847
# Gillingham (Kent)

Gillimgham, Ingalaterrako hego-ekialdeko kostaldean dagoen udalerri bat da, Kent konderrian.
2020an 108.785 biztanle zituen.
* Datuak: Q610238
* Multimedia: Gillingham, Kent / Q610238
# Gillmoss

Gillmoss, Ingalaterrako Liverpool hirian dagoen auzo bat da, Merseyside konderrian.
* Datuak: Q5562413
* Multimedia: Gillmoss / Q5562413
# Gillock

Gillock, Eskoziako Highland eskualdeko udalerri bat da, Caithness barrutian. Wick eta Thurso udalerrien artean dago. Edinburgh hiriburutik 262 milia iparraldera dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5562412
# Gordon (Texas)

    Artikulu hau Estatu Batuetako herriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Gordon».
Gordon Texasko hiri bat da. Palo Pinto konderrian kokatua dago. 2010ean 478 biztanle zituen, 2,51 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Palo Pinto konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q979165
* Multimedia: Gordon, Texas / Q979165
# Gordon Bunshaft

Gordon Bunshaft (1909ko maiatzaren 9a – 1990eko abuztuaren 6a) arkitekto estatubatuarra izan zen.
Bunshaftek hainbat arkitektoa eta diseinari industrialekin lan egin zuen, New York hiriko Skidmore, Owings and Merrill agentzia sortu berriko bazkide bihurtu zen arte. Mugimendu Modernoaren jarraitzailea zen, Mies van der Rohe eta Le Corbusier arkitektoen eragin handia izan baitzuen hasiera-hasieratik. Bere lanik ezagunena New Yorkeko Lever House delakoa da, Lever Brothers xaboi konpainiaren egoitza nagusia izateko eraiki zena. Proiektatu zuen etxebizitza bakarra Trabertinozko Etxea da, 210 m&sup2 azalera duena, Bunshaft familia berarentzat egina.
1988 urtean Pritzker Saria lortu zuen, Oscar Niemeyer brasildarrarekin ex æquo.

## Lan garrantzitsuak

* 1951 : Lever House, New York
* 1953 : Manufacturers Hanover Trust Branch Bank, New York
* 1962 : Albright-Knox Arte Galeria, Buffalo, New York, AEB
* 1963 : Trabertinozko Etxea, Hamptons, AEB
* 1963 : Beinecke liburu arraro eta eskuizkribu liburutegia, Yale Unibertsitatea, New Haven, Connecticut, AEB
* 1965 : Lambert banketxea, Brusela, Belgika
* 1967 : Marine Midland eraikina, New York
* 1971 : Lyndon Baines Johnson Liburutegi eta Museoa, Austin, Texas, AEB
* 1974 : Solow eraikina, New York, New York
* 1974 : Hirshhorn Museoa eta Eskultura Lorategia, Washington, DC
* 1983 : National Commercial Bank, Jeddah, Saudi Arabia

## Kanpo estekak

* Gordon Bunshaft ahozko elkarrizketa
* Trabertinozko Etxeari buruzko polemika
* Gordon Bunshaft Pritzker Sarien gune ofizialean
# Gordon (Turtzioz)

    Artikulu hau Turtziozko auzoari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Gordon».
Gordon Turtzioz udalerriko (Enkarterri, Bizkaia) herri bat da. Herriko zezen-plaza bertan dago.

## Erreferentziak

* ↑ EODA: Turtzioz

## Kanpo estekak

* Datuak: Q48750286
# Gordon Banks

Gordon Banks (Sheffield, Hegoaldeko Yorkshire, 1937ko abenduaren 30a - Stoke-on-Trent, 2019ko otsailaren 12a) futbolari ingelesa izan zen. Stoke City taldean egin zen ospetsu.
IFFHS elkarteak XX. mendeko bigarren atezainik hoberentzat hautatu zuen, Lev Yashinen atzetik Dino Zoffen aurretik.
Ingalaterrako futbol selekzio nazionalarekin 1963tik 1972ra 73 partida jokatu zituen, tartean 1966ko Munduko Futbol Txapelketa lortuz. 1970ean ospetsu egin zen, Mexikon, Pelé-ren jaurtiketa bat gelditu zuelako.

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.

## Ikus, gainera

* FIFA 100
* Datuak: Q213879
* Multimedia: Gordon Banks / Q213879
# Gordon Brown

James Gordon Brown (Giffnock, Ekialdeko Renfrewshire, Eskozia, 1951ko otsailaren 20a) Erresuma Batuko lehen ministro ohia da 2007ko ekainaren 27tik 2010eko maiatzaren 11ra arte. Alderdi Laboristako buruzagia izan zen halaber 2010arte.
Horrez gain, Britainia Handiko Ekonomiaren zuzendaria, Herrizaingo ministroa eta Parlamentuko kidea izan da. Halaber, Ogasuneko ministroa izan zen 1997ko maiatzaren 2tik 2007ko ekainaren 27ra arte.

## Biografia

Glasgowen (Eskozia) jaioa, Kirkcaldy High Schoolen ikasi zuen. 16 urterekin, Edinburgheko Unibertsitatean onartu eta historia ikasi zuen. Han, errugbian jokatzen ari zela izandako ezbeharrean, begi baten ikusmena galdu zuen. 1972an, ohorezko matrikularekin bukatu zuen karrera. Ondoren, filosofia ikasi zuen eta 1982an doktoratu zen The Labour Party and Political Change in Scotland 1918-29 izenburuko tesia aurkeztuz.
Gainera, 1972an, ikasketak amaitu gabe zituela, Edinburgheko Unibertsitateko errektore hautatu zuten eta 1975ra arte egon zen karguan. Gero, 1976tik 1980ra arte lektore izan zen. Hurrena, Scottish Television telebista-katean egin zuen lan, lehendabizi kazetari gisa eta ondoren edizioan, baina 1983an utzi zuen Parlamenturako hautatu zutenean. 1979an ez baitzen hautatua izan.
2010eko Erresuma Batuko hauteskunde orokorretan gehiengoa galdu zuen Komunen Ganberan eta 2010eko maiatzaren 10ean laboristen buru bezala dimisioa aurkeztu zuen, Gobernua eratzeko bidea libre uzteko. Hurrengo egunean, lehen ministro gisa dimisioa aurkeztu zuen. David Cameron lehen ministro bilakatu zen.

## Erreferentziak

* ↑ David Cameron, Erresuma Batuko lehen ministro berria. eitb.eus (Noiz kontsultatua: 2010-05-12).
* ↑ James Gordon Brownen profila. eitb (Noiz kontsultatua: 2010-05-12).
* Datuak: Q10648
* Multimedia: Gordon Brown / Q10648
# Gordon Allport

Gordon Willard Allport (Montezuma, 1897ko azaroaren 11– Cambridge, 1967ko urriaren 9a) psikologo estatubatuarra izan zen. Allport pertsonalitatea aztertzen zuen lehen psikologoetakoa izan zen, «pertsonalitatearen psikologia»ren aita bezala ezaguna.

## Erreferentziak

* ↑ Mental health and mental disorders : an encyclopedia of conditions, treatments, and well-being. 2016 ISBN 978-1-4408-0382-6. PMC 915943054. (Noiz kontsultatua: 2022-07-14).
* ↑ (Ingelesez) Haggbloom, Steven J.; Warnick, Renee; Warnick, Jason E.; Jones, Vinessa K.; Yarbrough, Gary L.; Russell, Tenea M.; Borecky, Chris M.; McGahhey, Reagan et al.. (2002-06). «The 100 Most Eminent Psychologists of the 20th Century» Review of General Psychology 6 (2): 139–152. doi:10.1037/1089-2680.6.2.139. ISSN 1089-2680. (Noiz kontsultatua: 2022-07-14).
* ↑ «Why should we care about Gordon Allport?» web.archive.org 2012-02-18 (Noiz kontsultatua: 2022-07-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q310741
* Multimedia: Gordon Allport / Q310741
# Gordon Gould

Gordon Gould (1920ko uztailaren 17a – 2005eko irailaren 16a) fisikari estatubatuarra izan zen, laserra asmatzea egozten zaiona.
Ezaguna da Estatu Batuetako Patente eta Marken Bulegoarekin izandako gatazkagatik, laserrako eta erlazionatutako beste teknologia batzuen patenteak lortzeko, auzi horrek 30 urte inguru iraun zuen. Modu berean, laser fabrikatzaileak auzitara eraman zituen gero lortu zituen patenteak betearazteko.

## Biografia

New Yorken jaioa, Gould hiru anaietatik zaharrena zen. Gurasoak metodista aktiboak ziren elizan, baina bere burua ateo gisa aitortu zuen. Aita editorea zen, New Yorkeko Scholastic Review aldizkariaren sortzailea. Zientzietako lizentzia lortu zuen Union College-n, fisikan, non Sigma Chi kofradiako kide gisa ezarri zen, eta Yale Unibertsitateko masterra, optika eta espektroskopia espezialitateetan. 1944ko martxoa eta 1945eko urtarrila bitartean Manhattan proiektuan lan egin zuen, baina Alderdi Komunistako kide gisa egindako jardueragatik kaleratu zuten. 1949an, Gould Columbia Unibertsitatera joan zen optikan eta errotazio-espektroskopian doktoretza lortzeko. Bere gainbegiraleak, Polykarp Kusch Nobel saridunak, orduko ponpaketa optikoaren teknika hobetzen gidatu zuen. 1956an Gould-ek maser bat estimulatzeko ponpaketa optikoa erabiltzea proposatu zuen, eta haren ideia Charles Townes Nobel saridunarekin, Columbiako irakaslearekin, deliberatu zuten.. Townesek patente bat lortzeko aholkua eman zion Gouldri, eta bere lekuko izatea onartu zuen.

## Azken urteak

Gould-ek laserra asmatzearen benetakotasunari buruzko eztabaida, Townes eta Schawlowren aldarrikapenek areagotua, bere bizitza osoan zehar jazarri zitzaion. 1991n National Inventors Foundation Hall of Fame-n sartu zuten. Onarpen hitzaldian honakoa adierazi zuen: “ Autokritika egitea garrantzitsua dela uste dut. Funtzionatuko ez den ideia baten ezaugarri guztiak baztertu behar dituzte, edo ideia oso bat beste baten alde utzi. Gogotsu egon behar dute gauzak bizitzeko, funtzionatzen ez badute ere ”
Gould 2005eko irailaren 16an hil zen.

## Erreferentziak

* ↑ Taylor (2000), page 62
* ↑ «Gordon Gould, 85, Figure In Invention of the Laser» New York Times 20 de septiembre de 2005.

## Bibliografia

* Taylor, Nick (2000). LASER: The inventor, the Nobel laureate, and the thirty-year patent war. New York: Simon & Schuster. ISBN 0-684-83515-0. OCLC 122973716.
* Brown, Kenneth (1987). Inventors at Work: Interviews with 16 Notable American Inventors. Redmond, Wash.: Tempus Books of Microsoft Press. ISBN 1-556-15042-3. OCLC 16714685.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q546175
* Multimedia: Gordon Gould / Q546175
# Gordon (Wisconsin)

Gordon Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Douglas konderrian dago, Wisconsin estatuan. 145 biztanle ditu, 4,801525 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Douglas konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5584778
# Gordon Coates

Joseph Gordon Coates (Hukatere, 1878ko otsailaren 3a - Wellington, 1943ko maiatzaren 27a) zeelandaberritar politikaria izan zen. Zeelanda Berriko lehen ministroa izan zen 1925etik 1928ra.
Etxalde batean hazi zen eta haren kargu egin zen 1911n parlamentuan sartu zen arte. Lehen Mundu Gerran borrokatu ondoren, Justizia ministro izan zen William Massey buru zuen Erreformaren Alderdiaren gobernuan. 1925ean lehen ministro bihurtu zen Massey hil ondoren. 1928an hauteskundeak galdu zituen, baina 1931n gobernura itzuli zen George Forbesen gobernuan ministro gisa. Peter Fraserren gerrako gobernuko kide ere izan zen 1940tik 1943an hil zen arte.
* Datuak: Q731342
* Multimedia: Joseph Gordon Coates / Q731342
# Gordon Freeman

Gordon Freeman Gabe Newellek sortu eta Valveko Newell eta Marc Laidlaw-ek diseinatutako Half-Life bideo-joko serieko protagonista isila da. Bere lehen agerraldia Half-Life-n da. Gordon Freeman Seattleko betaurrekodun gizon zuri bat bezala irudikatuta dago, ile marroia eta sinadura ahuntz batekin, MIT-n graduatu zena fisika teorikoan doktoretzarekin. Fikziozko Black Mesa Research Facility-ko langilea zen. Jokalariak kontrolatuta, Gordonek arma eta tresna sorta zabala erabiltzeaz arduratzen da, hala nola headcrabs bezalako izaki estralurtarrei aurre egiteko, baita Combine makinak eta soldaduak ere. Gordon Freemanen pertsonaia kritikariek eta jokalariek harrera ona izan dute, eta hainbat joko-webgunek sarritan jotzen dute garai guztietako bideo-jokoetako pertsonaia handienetako bat dela, UGO eta GameSpot barne.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q907
* Multimedia: Gordon Freeman / Q907
# Goragale

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Goragalea, goralarria, botagalea, botagura edo botalarria ondoeza egoera batean azaltzen de sentsazioa da, oka edo botaka egin aurretik edo egin beharrarekin loturik.

## Kontrola eta tratamendua

Goragalea sarritan jasan ezkero bere jatorrian ikertzea beharrezkoa da, honela egokia den tratamendua ezartzeko. Azkenean oka egiten bada, gaixoa berrhidratatu eta bere elektrolito maila kontrolatzea beharrezkoa izango da. Goragalea jaki solidoak ekidinez eta farmakologikoki antiemetikoak erabiliaz hobetu daiteke.

## Ikus, gainera

* Ad nauseam

## Kanpo estekak

* Datuak: Q186889
* Multimedia: Nausea in humans / Q186889