OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Lou Reed

Lewis Allan Lou Reed (1942ko martxoaren 2a, Brooklyn, New York – 2013ko urriaren 27a), estatubatuar rock musikari, konposatzaile eta argazkilaria. 1964an, The Velvet Underground musika-taldea sortu zuen John Calerekin batera, baina utzi egin zuen 1969an. Handik hiru urtera, 1972an, bakarlari gisa Lou Reed izenburuko diskoa aurkeztu zuen eta urte berean, David Bowiek ekoitzitako Transformer diskoa kaleratu, besteak beste, Walk on the Wild Side kanta ezaguna zekarrena. Musikagile oparoa izan zen, eta disko ugari plazaratu zituen harrezkero.
Brooklynen jaio eta New Yorken bizi izan zenez, haren kanten letretan hiri horren alde ilunena ageri da maiz. Sortzaile askorekin izan zuen harremana, besteak beste, Andy Warhol eta David Bowierekin. Itzal handiko musikaria izan zen, eta eragin handia izan zuen bere ondorengo belaunaldietan, bere estiloaren originaltasunarengatik. Hala ere, musikaren zerrenda komertzialetatik aparte egin zuen ibilibide osoa.

## Bakarkako diskografia
### Estudioko diskoak

* Lou Reed (1972)
* Transformer (1972)
* Berlin (1973)
* Sally Can't Dance (1974)
* Metal Machine Music (1975)
* Coney Island Baby (1976)
* Rock 'n' Roll Heart (1976)
* Street Hassle (1978)
* The Bells (1979)
* Growing Up in Public (1980)
* The Blue Mask (1982)
* Legendary Hearts (1983)
* New Sensations (1984)
* Mistrial (1986)
* New York (1989)
* Magic and Loss (1992)
* Set the Twilight Reeling (1996)
* Ecstasy (2000)
* The Raven (2003)
* Hudson River Wind Meditations (2007)

### Zuzeneko diskoak

* Rock n Roll Animal (1974)
* Lou Reed Live (1975)
* Live: Take No Prisoners (1978)
* Live in Italy (1984)
* Live in Concert (1996)
* Perfect Night: Live in London (1998)
* American Poet (2001)
* Animal Serenade (200

## Erreferentziak

* ↑ rollingstone.com, Lou Reed, Velvet Underground Leader and Rock Pioneer, Dead at 71
* ↑ https://web.archive.org/web/20150417030644/http://www.berria.eus/albisteak/85173/lou_reed_hil_da.htm
* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2012/1/9 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo-loturak

* Lou Reed musikariaren webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q189080
* Multimedia: Lou Reed / Q189080
# Louann (Arkansas)

Louann Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Ouachita konderrian dago, Arkansas estatuan. 153 biztanle ditu, 0,648432 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Ouachita konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2515732
* Multimedia: Louann, Arkansas / Q2515732
# Lou Grant

Lou Grant AEBtako kazetaritzari buruzko telesail bat da. 1977ko irailaren 20tik 1982ko irailaren 13ra CBS katean aireratu zen. Los Angeles Tribune fizkiozko egunkariaren eguneroko albiste, istorio eta bizipenak kontatzen ditu.

## Argumentua

Luzaroan laean jardun duen telebista katetik kaleratzen dutenean, eskarmentu handiko Lou Grant (Ed Asner) kazetariak Los Angeles Tribune egunkariko argitaratzaile arduraduna izateko eskeintzari baiezkoa emango dio. Bertan Joe Rossi (Robert Walden), Billie Newman (Linda Kelsey) kazetaria eta Charles Hume (Mason Adams) argitaratzailearekin batera elkarlanean arituko da, bai eta Art Donovan (Jack Bannon) argitaratzailea, Dennis Price (Daryl Anderson) ezohiko argazkilari trebea, ezinenez "Animalia", Margaret Jones Pynchon (Nancy Marchand) iragarkilari alarguna eta Carla Mardigian (Rebecca Balding) kazetariarekin ere.
* Lou Grant (Ed Asner).
* Lou Grant (Ed Asner), Margaret Jones Pynchon (Nancy Marchand) eta Charles Hume (Mason Adams).
* Charles Hume (Mason Adams).
* Dennis Price (Daryl Anderson).

## Kanpo estekak

* Lou Grant telesailaren sarrera ikusgai eta doinu entzungai. Youtube.com
* Lou Grant telesailaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Lou Grant telesailaren webgune ez ofiziala (Ingelesez)
* Datuak: Q421733
* Multimedia: Lou Grant (TV series) / Q421733
# Lou Olangua

Lourdes Olangua —Lou Olangua izen-deiturez ezagunagoa— (Zarautz, Gipuzkoa, 1960ko abenduaren 15a - 2013ko urtarrilaren 12a) rock abeslaria izan zen, euskal rockean lehenengo emakumetakoa. Los Humedecidos (1982-1985) OK Korral (1985-1989) eta Las Lagartas taldeetan aritu zen. Gainera, Lusty Men taldekoekin "Lusty Men & Lou" izena erabilita single bat argitaratu zuen eta The Covers taldearekin ere egin zituen koroak.
2005eko maiatzaren 20an Zarauzko Putzuzulo gaztetxean OK Korral taldea berriro elkartu zen, Arraio Irratiaren aldeko kontzertu baterako.
2019ko urtarrilaren 9an "LOU. Dantzan jo ta ke, oinak lehertu nahian" dokumentala estreinatu zen Donostiako Dock Of The Bay musika dokumentalaren jaialdian. Lou Olanguaren ibilbide artistikoa errepasatzen da bertan.

## Kanpo estekak

* Gotzon HERMOSILLA: «Lou Olangua: "Berez sorturiko mugimendua zena marketin bihurtu zen RRVren garaian"», Igandea gehigarria, 2012-10-07, 8. orrialdea, in Berria, 2012-10-07.
* Datuak: Q12262619
# Lou Sagastume

Luis "Lou" Sagastume erretiratutako futbolari guatemalar-amerikarra da, hiru denboraldi eman zituen Ipar Amerikako Futbol Ligan eta gazte, unibertsitate eta profesional mailetan entrenatzen duena. Air Force Falcons taldeko entrenatzailea izan zen 28 urtez 2009an erretiratu aurretik

## Jokalaria
### Gaztea

Guatemalan jaio zen bitartean, Sagastume Kalifornia iparraldean hazi zen eta Lincoln High School-en graduatu zen. San Frantziskoko Unibertsitatean egon zen, non erdilaria izan zen gizonezkoen futbol taldean 1964tik 1967ra. Taldeko kapitaina izan zen bere junior eta senior denboraldietan eta 1966ko bigarren talde amerikarra izan zen, Donsek NCAA Gizonezkoen Futbol Txapelketa irabazi zuen urte berean. 1968an graduatu zen eta 1974an Dons Ospearen Aretoan sartu zuten.

### Profesionala

1968an, Ipar Amerikako Futbol Ligako Oakland Clippersek Sagastume fitxatu zuen, baina ez zuen lehen taldeko partidarik ikusi haiekin egin zituen bi denboraldietan. 1975ean, jokalari-entrenatzaile izan zen NASLeko San Antonio Thunder taldearekin.

## Entrenatzailea

1964an, Sagastume entrenatzaile-ibilbideari ekin zion San Inazioko Unibertsitateko Prestakuntzako mutilen futbol taldeko entrenatzaile gisa. 1967an, Sagastume San Frantziskoko Unibertsitateko gazte mailako futbol taldeko entrenatzaile bihurtu zen. Bi denboralditan, Dons JV taldeak 30-2ko errekorra lortu zuen. 1974an, Cal State Chico-ra joan zen entrenatzaile laguntzaile gisa eta han egon zen lau denboraldiz. 1975ean, Ipar Amerikako Futbol Ligako San Antonio Thunder taldeko jokalari-entrenatzaile izan zen. 1977an, San Inaziora itzuli zen beste bi denboraldiz mutilen taldea entrenatzera. 1978an, San Inazio entrenatzen ari zela, San Frantziskoko Estatuak Sagastume kontratatu zuen gizonezkoen futbol taldeko entrenatzaile gisa. Bi denboralditan, bere taldeek 22-8 lortu zuten. 1980an, Estatu Batuetako Aire Armadako Akademiako gizonezkoen futbol taldeko entrenatzaile izan zen. 303–196–43 bat osatu zuen Falconsekin 2007ko apirilaren 10ean erretiratu baino lehen. 2007ko udazkenean, Santa Maria Lizeoko futbol taldeko entrenatzaile izan zen.
2009an, Sagastume San Frantziskoko State Gators Hall of Fame-n sartu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ 1966 All Americans. .
* ↑ USF Dons Hall of Fame
* ↑ Air Force Men's Soccer Coach Lou Sagastume Announces Retirement
* ↑ Sagastume takes over St. Mary's boys' soccer
* ↑ Gator Sports Hall of Fame Welcomes 2009 Class

## Kanpo estekak

* NASL estatistikak
* Datuak: Q10502695
# Lou Topet

Lou Topet 2012an Zarautzen sorturiko folk eta pop-rock taldea da.

## Ibilbidea

Oier Aranzabal, Oihan Larrañaga, Unai Martínez eta Ander Zulaikak sortu zuten taldea. 2015ean, Martinezek utzi egin zuen taldea eta bere ordez Rafa Rueda sartu zen. Joserra Senperena piano joleak 'Abesti bat gutxiago' eta 'Pete Seeger gogoan' diskoetan parte hartu du.
Abesti bat gutxiago disko-liburua Lout Topet eta Harkaitz Canoren arteko elkarlanetik sortu zen. John Hiatt, Billy Bragg, Will Oldham, Tweddy, Mavis Staples, Pete Seeger, Wilco, Damien Jurado, Cass McCombs-ek eta Rolling Stonesen abestiak euskaratu zituzten eta hauekin osatu zuten disko.

## Diskografia

* Esnatu dira (2013, autoekoiztua)
* Abesti bat gutxiago (2015, Kalaportu Sare Bideak / Garoa Kultur Lab)
* Pete Seeger gogoan (2017, autoekoiztua)

## Kolaborazioak

* Imanol Urbieta, bakarrik eta libre (2013, Elkar)

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Lou Topet & Harkaitz Cano "Abesti bat gutxiago" - Elkarrizketa» MondoSonoro 2015-12-05 (Noiz kontsultatua: 2017-11-01).
* ↑ SL, TAI GABE DIGITALA. (2013-10-21). «Lou Topet taldearen ‘Esnatu dira’ diskoaren aurkezpena» naiz: AGENDA (Noiz kontsultatua: 2017-11-01).
* ↑ Pete Seeger gogoan. (Noiz kontsultatua: 2017-11-01).

## Kanpo estekak

* Lou Topeten webgunea
* Datuak: Q31188239
# Lyophyllum semitale

Lyophyllum semitale Lyophyllaceae familiako onddo espezie bat da. Ez da jangarria.

## Deskribapena

Kapela: 3 eta 7 cm bitarteko diametrokoa, hasieran ganbil-laua, gero deprimitua, arre ilun kolorekoa, igurtziz belzten dena, eta arre grisaxka zurbiletik gris-beltzaxkara doan kolorekoa eguraldi lehorrarekin. Azal leuna du, higrofanoa, hezetasunarekin, gardentasunagatik ikusi egiten dira orriak. Ertz erregularra du eta zahartzean belztua.
Orriak: Itsatsiak edo zertxobait dekurrenteak, nahiko estu, estuak, arre-grisaxka zurbil kolorekoak, igurztean eta zahartzaroan beltzaxkaz zikintzen dira.
Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.
Hanka: Haritsua, kartilaginoso-barnehutsa, erregularra, mehea, kapelarena baino kolore zurbilagoa, igurztean belztu egiten da, eta oinarria tomentuarekin eta zurixka du.
Haragia: Trinkoa, arre-grisaxka zurbil kolorekoa, espermatiko usaina edo irin zaharrarena eta zapore zaharmindua.
Etimologia: Lyophyllum terminoa grekotik dator eta anastomosi gabe esan nahi du.

## Jangarritasuna

Ez da jangarria.

### Nahasketa arriskua

Beste Lyophyllum batzuekin, hala nola: Lyophyllum fumatofoetens, Lyophyllum immundum eta Lyophyllum infumatum, besteak beste. Esporen formagatik bereizten dira, mikroskopioa behar da.

## Sasoia eta lekua

Udazkenean, batez ere koniferoetan ateratzen da, nahiz eta hostozabalen azpian ere ikusten den.

### Banaketa eremua

Europa, San Laurendi ibaiaren eremu, Japonia.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Mendaza, Ramon, Diaz, Guillermo, .. (1987). Guia fotografica y descriptiva 800 especies a todo color. Iberduero, 210 or. ISBN 84-404-0530-8..
* ↑ (Gaztelaniaz) Lotina, Roberto. (1985). Mil setas ibericas. Diputacion foral de vizcaya, 288 or. ISBN 84-505-1806-7..
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 16 or. ISBN 84-282-0865-4..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10586906
* Multimedia: Lyophyllum semitale / Q10586906
# Lyophyllum loricatum

Lyophyllum loricatum Lyophyllaceae familiako onddo espezie bat da. Kalitateko jangarria, baina Lyophyllum decastes baino zertxobait txikiagokoa. Lyophyllum generoko espezie antzekoak bereiztea zaila da, baita mikroskopio bidez ere.

## Deskribapena

Kapela: 5 eta 10 cm bitarteko diametrokoa. Ez oso haragitsua, kartilaginosoa, ganbila eta irregularra, arre-oliba kolorekoa, ia beltza. Gainazal distiratsua du eta estu dauden pikor beltz txikiz estalia, ondo ikus daitezke luparekin. Azal lodia eta trinkoa du eta ertza biribildua.
Orriak: Estu, itsatsiak, zuri-marfil kolorekoak.
Hanka: Zilindrikoa, zurixka, haritsua, trinkoa. 6 eta 12 cm arteko luzerakoa eta 1 eta 3 arteko lodierakoa.
Haragia: Zuria, zaila, elastikoa eta kartilaginosoa. Espezie hau irin usainik ez dutenen Lyophyllum generoko taldekoa da.
Etimologia: Loricatum epitetoak korazatua esan nahi du.

## Jangarritasuna

Espezie jangarria da, baina Lyophyllum decastes baino kalitate txarragokoa.

### Nahasketa arriskua

Lyophyllum decastes delakoarekin, antzeko espeziea da, sortatan ateratzen da eta kapelaren azalean ez ditu Lyophyllum loricatum-ek dituen pikor beltz bereizgarririk. Lyophyllum fumosum delakoarekin ere bai, hau lignikola da, kapelak gris zurbil errauts kolore pixka bat du, orri gris ilunak, multzokatuta egoten dira, eta batzuetan oin bakar bat adarkatuta izaten dute.

## Sasoia eta lekua

Udazkenean, bakarrik edo talde ez oso handietan agertzen da, lurrean, askotan erretako lurrean. Urria da.

### Banaketa eremua

Ipar Amerika, Europa, Erdialdeko Amerika, Asiako iparraldea

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Mendaza, Ramon, Diaz, Guillermo. (1987). Guia fotografica y descriptiva 800 especies a todo color. Iberduero, 211 or. ISBN 84-404-0530-8..
* ↑ (Gaztelaniaz) Palacios Quintano Daniel. (2014). Disfrutando con las setas. Leitzaran, Grafikak S.L. Andoain, Gipuzkoa, 240 or. ISBN 978-84-617-0196-4..
* ↑ (Gaztelaniaz) Lotina, Roberto. (1985). Mil setas ibericas. Diputacion foral de vizcaya, 287 or. ISBN 84-505-1806-7..
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 166 or. ISBN 84-282-0865-4..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3841032
* Multimedia: Lyophyllum loricatum / Q3841032
# Lyophyllum paelochroum

Lyophyllum paelochroum Lyophyllaceae familiako onddo espezie bat da.
Sinonimoak: Agaricus immundus, Tricholoma immundum, Gyrophila immunda, Agaricus subimmundus, Agaricus gravabilis, Agaricus enudatus, Tricholoma subimmundum, Tricholoma gravabile, Tricholoma enudatum, Lyophyllum immundum, Lyophyllum enudatum.

## Deskribapena

Kapela: 4 eta 8 cm bitarteko diametrokoa. Nahiko haragitsua, ganbila gero lau deprimitua eta titi pixka batekin, zetaduna, ia higrofanoa; arrexka kolorekoa, eguraldi hezearekin zurbila, zurbiltzeko joerarekin lehorrarekin, ezkatatsua; ertza beherantz biribildua.
Orriak: Pixka bat borobilduak edo ia dekurrenteak, estu samar, zurixkak edo hur argi kolorekoak, ukitzean belztu egiten dira.
Hanka: 5 eta 10 cm bitarteko garaierakoa eta 0,6 eta 1,2 cm bitarteko diametrokoa. Kartilaginosoa, kolore berekoa, fibrilosoa.
Haragia: Zurbila, ukitzean belztu egiten da, usain handikoa eta irinaren zaporekoa.
Etimologia: Tricholoma hitza grekotik dator, ilea, txirikorda, lumatxarekin tolesturan zehar, nahiz eta espezie gutxi batzuek baino ez dituzten iledun kapelak. Immundum epitetoa berriz latinetik dator, zikina esan nahi duen, “immundo” hitzetik. Beltzez zikintzeko joera duelako.

## Jangarritasuna

Ez da jangarria.

### Nahasketa arriskua

Ukitzean belztu egiten diren espezieekin: Lyophyllum leucophaeatum, Lyophyllum transforme …

## Sasoia eta lekua

Udaren amaieran eta udazkenean. Oso soropildua edo bakarrik

### Banaketa eremua

Ameriketako Estatu Batuak, Pirinioak, Alpeak, Austria‎, Danimarka‎, Suedia‎‎, Espainia‎, Frantzia, Erresuma Batua, Herbehereak‎, Alemania‎, Polonia‎.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Cetto, Bruno. (1987). Guia de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 343 or. ISBN 84-282-0540-X (T. 2). ISBN: 84-282-0538-8 (O.C.)..
* ↑ Lyophyllum paelochroum: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q84336629
* Multimedia: Lyophyllum paelochroum / Q84336629
# Lyra McKee

Lyra Catherine McKee (1990eko martxoaren 31 – 2019ko apirilaren 18a) ipar irlandar kazetaria izan zen.
2019ko apirilaren 18an hil zuten tiroz Derry hiriko Creggan auzoan izandako istiluetan. Poliziak IRA Berriko kide bati leporatzen dio hilketa.

## Liburuak

* Angels with Blue Faces (2018, Faber and Faber)
* The Lost Boys (2019, Faber and Faber)

## Erreferentziak

* ↑ Elizegi Egilegor, Arantxa. (2019-04-19). «Kazetari bat hil dute tiroz Derryn izandako istiluetan» Berria (Noiz kontsultatua: 2019-04-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q63219332
* Multimedia: Lyra McKee / Q63219332
# Lyre (Cork konderria)

Lyre (irlanderaz An Ladhar) Irlandako hego-mendebaldeko Cork konderriaren iparraldean dagoen udalerri txiki bat da. Nad udalerritik 3 kilometrora dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3782415
# Lyophyllum transforme

Lyophyllum transforme Agaricaceae familiako onddo espezie bat da. Normalean ez da biltzen, biltzaileen ezjakintasunagatik.
Sinonimoak: Clitocybe semitalis, Collybia semitalis var. trigonospora, Tricholoma transforme (Basionimoa), Collybia trigonospora, Clitocybe transformis, Tricholoma trigonosporum, Clitocybe trigonospora, Caesposus trigonosporus, Lyophyllum trigonosporum.

## Deskribapena

Kapela: 4 eta 6 cm bitarteko diametrokoa, hasieran erdiesferikoa, gero ganbila titi txiki batekin eta amaieran laua; ertza biribildua gaztetan, gero inkurbatua eta pixka bat uhindua ale zaharretan. Kapelaren azala hezea, matea, leuna fibrila erradialekin, marroi-grisaxka ilun kolorekoa eguraldi hezean. Erdian ilunagoa.
Orriak: Estu, lamelulekin, itsatsiak, zuri-grisaxkak, atzamarraz ukitzean beltzez zikintzen dira.
Hanka: Zilindrikoa, fibrilosoa, oinarrian loditua gaztetan, soropildua jaiotzen denean bata besteari soldatuta, zurixkatik gris-arrexkara doan kolorekoa.
Haragia: Biguna, zurixka, ebakitzean poliki-poliki belztu egiten da, usain eta zapore nabarmenik gabea.
Etimologia: Lyophyllum terminoa grekotik dator eta anastomosi gabe esan nahi du. Trigonosporum epitetoa ere grekotik dator, triangeluarra esan nahi duen “trigonos” hitzetik. Esporen formagatik.

## Jangarritasuna

Jangarria.

### Nahasketa arriskua

Lyophyllum decastes delakoak, kapelaren azala zertxobait argiagoa du, orriak ez dira belzten igurtziz gero. Lyophyllum infumatum espeziari ere haragia belztu egiten zaio ebakitzean.

## Sasoia eta lekua

Udazkenean eta neguaren hasieran. Ugaria Extremaduran. Soropildua hazten da, oinak elkartuak. Sastraketan eta baso mediterraneoan (estrepa, txilarra, otabera, artelatza, koniferoak)

### Banaketa eremua

Europa.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Lotina, Roberto. (1985). Mil setas ibericas. Diputacion foral de vizcaya, 288 or. ISBN 84-505-1806-7..
* ↑ (Gaztelaniaz) Morales Pulido Juan, Carmona Perate José Julián. (1981). Sociedad Micologica Extremeña, Medalla de Extremadura 2019.
* ↑ (Gaztelaniaz) Ubillos Javier. (2020). Curso de iniciación a la micología, fichas micológicas. Asociacion cultural “Baxauri” Kultur Elkartea Mikologia, Bajauri, Cofradia Vasca de Gastronomia.
* ↑ (Gaztelaniaz) Cetto, Bruno. (1987). Guia de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 283 or. ISBN 84-282-0253-6 (T.I). ISBN: 84-282-0538-8 (O.C.)..
* ↑ Lyophyllum transforme: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10571603
# Lyra (filma)

Lyra 2022ko Alison Millar zinema zuzendariaren film dokumentala da, Lyra McKee kazetariari buruzkoa.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
2019ko apirilaren 18an, Ostiral Santuaren bezpera gauean, Derryko Mulroy Park eta Galliagh auzo errepublikanoetan (Ipar Irlanda) hainbat miaketa egin zituen Poliziak, su armen bila. Gazte talde batek molotov koktelak jaurti zizkien poliziei, 50 inguru, eta su eman zien bi polizia autori. Liskarrak hasi ziren, eta tiroketa bat egon zen. Benetako IRAk handik egun gutxira aldarrikatu zuenez, tiroketan Lyra Mckee kazetari eta LGTBIQ+ aktibista hil zuen.
Ikerketa kazetaritza egiten zuen McKeek. 29 urte zituen hil zutenean. 16 urte baino ez zituela Ipar Irlandako gatazkaren ostean gazteen suizidio kopurua nola hazi zen aztertu zuen lan batean. BuzzFeed News, Private Eye, The Belfast Telegraph eta The Atlantic hedabideetan idatzi zituen artikuluak. Hil zutenean, liburu batean ari zen lanean: bi haurren desagerketa ari zen ikertzen. McKeek grabazio batean aipatzen du apaiz batek kontatu ziola IRAko militante batek eraman zituela haur haiek; egun batzuk lehenago, haurretako batek IRAko kideari esan omen zion Polizian salatuko zuela.

## Erreferentziak

* 1 2 «'Lyra', 2019an Benetako IRAk hil zuen kazetariari buruzko filma» Berria 2023-05-27 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q115217305
# Magheralin

Magheralin (irlanderaz: Machaire Lainne) Ipar Irlandako udalerri bat da, Down konderrian dagoena. Moira eta Lurgan udalerrien arteko errepidean dago, Lagan ibaiaren alboan.
2001eko erroldaren arabera 1.144 biztanle zituen.

## Pertsona ezagunak

* Daniel Wiffen (2001- ), igerilaria, txapeldun olinpikoa.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q84103
* Multimedia: Magheralin / Q84103
# Magheramorne

Magheramorne (irlanderaz Machaire Morna) Ipar Irlandako Antrim konderrian dagoen herrixka bat da, Ulster probintzian. 2001ean 75 biztanle zituen.
Lisburn hiritik 5 kilometro hegoaldera dago, Larne aintziraren hegoaldeko ertzean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2022159
* Multimedia: Magheramorne / Q2022159
# Magharina

Magharina ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Jurasikoan bizi ziren., hau da, orain dela 200 milioi urtetik 145 milioi urtera gutxi gorabehera.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) Sepkoski, Jack. Sepkoski's Online Genus Database - Cephalopodes. (Noiz kontsultatua: 2010-02-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6730391
# Maghemita

Maghemita oxido motako minerala da eta spinel subtaldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Maghemita oxido mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Fe^{3+}2O3}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Maghemite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Magheraconluce

Magheraconluce (irlanderaz: Machaire Cluana Lios) Ipar Irlandako udalerri txiki bat da, Down konderrian dagoena. Annahilt udalerritik hurbil dago.
20011ko erroldaren arabera 282 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q116615
* Multimedia: Magheraconluce / Q116615
# Magherafelt

Magherafelt (irlanderaz: Machaire Fíolta; Ulsterko eskozieraz: Macherafelt) Ipar Irlandako udalerri bat da, Derry konderrian dagoena. 2011ko erroldaren arabera 8.372 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1854188
* Multimedia: Magherafelt / Q1854188
# Magheramason

Magheramason (irlanderaz: Machaire Measáin) Ipar Irlandako udalerri bat da, Tyrone konderrian dagoena. Tyrone konderria eta Derry konderriaren arteko mugan dago, Derry hiritik 5 miliatara eta Strabane hiritik 9 miliatara.
2001eko erroldaren arabera 393 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6730414
* Multimedia: Magheramason / Q6730414
# Magheraveely

Magheraveely (irlanderaz: Machaire Mhílic) Ipar Irlandako udalerri bat da, Fermanagh konderrian dagoena. 2001eko erroldaren arabera 254 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3986304
* Multimedia: Magheraveely / Q3986304
# Maghera

Maghera (irlanderaz: Machaire Rátha) Ipar Irlandako udalerri bat da, Derry konderrian dagoena. 2001ko erroldaren arabera 3.711 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1025604
* Multimedia: Maghera, County Londonderry / Q1025604