OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Paolo Rossi

Paolo Rossi (Prato, Italia, 1956ko irailaren 23a - Erroma, Italia, 2020ko abenduaren 9a) italiar futbolaria izan zen.

## Bizitza

Vicenza taldearekin jokatu zuen lehenengo, eta harekin parte hartu zuen lehen aldiz, 1977an, Italiako futboleko maila nagusian; bigarren lekuan amaitu zuten denboraldia. 1980an, legez kanpoko apustuen eskandalu batean nahastu zen, eta futbola uztera behartu zuten bi urtez, zigor gisa. 1982an itzuli zen futbol profesionalera, eta 1982ko Mundialean parte hartzea lortu zuen. Italiako selekzioarekin Mundiala irabazi zuen, eta bera izan zen, hain zuzen ere, txapelketa hartan gol gehien sartu zuen jokalaria. Urte hartan bertan, Europako jokalaririk onenaren saria eman zioten, eta Turingo Juventus taldeak kontratatu zuen. Talde harekin hainbat garaipen lortu zituen: Europako Kopa (1985), Errekopa (1984), Ligako bi txapelketa (1982 eta 1984) eta Italiako Kopa (1983). AC Milan taldean amaitu zuen bere karrera.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q178628
* Multimedia: Paolo Rossi / Q178628
# Paolo Savoldelli

Paolo Savoldelli (Clusone, 1973ko maiatzaren 7a) italiar txirrindulari ohia da.
Txirrindulari osoa zen, baina bere ezaugarri nagusia jaisteko orduan duen trebezia zen, askotan mendian gora galdutako denbora errekuperatzen laguntzen ziona. Honegatik, "Il Falco" deitzen zioten. Italiarreraz belatza esan nahi du. Azken esprintean ere abiadura bizikoa zen, baita ere. Italiako Giro-ko podiuma hirutan zapaldu zuen; bi aldiz garaile bezala eta behin bigarren postuian.

## Irabazitakoak

* Italiako Giroa: (2002, 2005)
* Romandiako Tourra: (2000)
* Trentinoko Giroa: (1998, 1999)
* Vendeeko Tourra: (1999)

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan

| Itzuli Handia | 1996 | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 |
| Italiako Giroa | — | 13 | 9 | 2 | 24 | 14 | 1 | — | — | 1 | 5 | 12 | 15 |
| Frantziako Tourra | 33 | — | — | UT | 41 | — | — | — | — | 25 | UT | UT | — |
| Espainiako Vuelta | — | — | UT | — | — | UT | UT | — | — | — | — | — | — |
Legenda :
| — | Ez zuen parte hartu |
| DSK | Deskalifikatua |
| UT | Utzi |

## Kanpo estekak

Paolo Savoldelli - ProCyclingStats
* Datuak: Q252922
* Multimedia: Paolo Savoldelli / Q252922
# Paolo Nespoli

Paolo Angelo Nespoli (Milan, 1957ko apirilaren 6an - ) Italiako astronauta eta ingeniari bat da. Europako Espazio Agentzian egiten du lan. 2007an Discoveryn espaziora bidaiatu zuen lehenengoz, STS-120 misioan espezialista gisa. 2010ean berriro bidaiatu zuen espaziora Soyuz TMA-20 espazio-ontzian 26/27 Espedizioan ingeniari gisa. Bere azken misioa VITA deitzen da eta 2017ko uztailaren 28n hasi zen, 52/53 Espedizioaren barruan.
2017ko azaroaren 29an espaziotik Wikipedia editatu zuen lehenengo pertsona izan zen.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Close encounters of the Wikipedia kind: Astronaut is first to specifically contribute to Wikipedia from space – Wikimedia Blog. (Noiz kontsultatua: 2017-11-29).
* Datuak: Q17177
* Multimedia: Paolo Nespoli / Q17177
# Paolo Tura

Paolo Tura (1971ko otsailaren 10a) arkularia da. San Marino ordezkatu zuen 1992ko Udako Olinpiar Jokoetan eta 1996ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Paolo Tura
* ↑ Paolo TURA

## Kanpo estekak

* Datuak: Q11802787
# Pazko bigarren

Pazko bigarrena Pazko egunaren hurrengo eguna da. Hainbat lekutan jaieguna da, tartean Euskal Herrian. Hainbat tradizio ditu lotuta: Austrian eta hegoaldeko Alemanian Emmausgang izeneko erromesaldia egiten dute, Herrialde Katalanetan opilaren eguna egiten dute, poloniarrek Śmigus-dyngus jaia ospatzen dute.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Pazko. in: Euskaltzaindiaren Hiztegia..

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz)Pazko bigarren (Soria, 2016).
* Datuak: Q209663
* Multimedia: Easter Monday / Q209663
# Pazko prozesioa Kursk eskualdean

Pazko prozesioa Kursk eskualdean (errusieraz: Крестный ход в Курской губернии) Ilia Repin margolari errealista errusiarraren lana da. 1883ko mihise gaineko olio-pintura da. Beste izen batzuekin ere ezagutzen da: Pazko prozesioa Kursk barrutian edo Prozesio erlijioso bat Kursk Gubernian. Ilya Repinek 1880 eta 1883 artean margotutako margolana da. Moskuko Tretiakov Galerian (738 inbentario-zenbakia) gordetzen da. Margolanaren neurriak 178 × 285,4 zm-koak dira.

## Gaia

Mihisean Kursk oblastako Andra Mariaren ikonoaren omenezko prozesio erlijiosoa ageri da, urtero Kurskeko Jainkoaren Amaren monasteriotik hasi eta hogei bat kilometro hiritik iparraldera dagoen Korennaïa ermitaraino egiten dena. Zeremonia horren barruko kontrasteak eta argi-ilunak azaltzen dira lanean.

## Historia

Margolanaren gaia Repinen irudimenean jaio zen 1876-1877 urteetan, bere jaioterria den Txuhuivera egin zuen bidaian, Kharkov gobernuaren hirira, Errusiar Inperioan. Gai honekin lotutako lehen zirriborroa 1877koa da. Mihisearen gaineko lan zuzena 1880an hasi zen Moskun. Margolana 1883ko martxoan San Petersburgon aurkeztu zen, Margolari Ibiltarien XI. Erakusketan. Kritikarien iritziak banatuta zeuden. Vladimir Stassovek "arte garaikidearen ospakizun onenetako bat" gisa hartu zuen lan hau, eta Dmitri Stakheievek "gure errusiar bizitza gaiztoaren agertoki bat" esan zuen, "gezur inepto bat" eta "desberdintasunen salaketa" irudikatuz. 1883ko urte berean, oihala egileari erosi zion Pavel Tretyakov-ek.

## Margolanaren xehetasun batzuk

* Lur jabe bat ikonoa eramaten.
* Diakonoa intsentsuarekin.
* Nekazariak linterna eramaten.
* Poliziaren ofiziala.
* Erromesak.
* Elbarritu batek makuluarekin beste bati jotzen.
* Polizia erromes bati jotzen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2354033
* Multimedia: Religious Procession in Kursk Governorate (Repin) / Q2354033
# Pazko arrautza

Pazko arrautza, Pazko Eguneko usadio gastronomiko bat da. Honetan, jendeak elkarren artean arrautzak trukatzen dituzte, gaur egun nagusiki txokolatezko arrautzak. Kolore deigarri eta marrazki atseginez apaindutako estalkiez bilduak izaten dira.
Berez, paganismoan jatorria duen usadioa dela uste da, ondoren kristautasunak bereganatua. Zenbait teorien arabera, Historiaurrean, eta zehazkiago Izozte Handiaren garaian jatorria izango luke, negu gorri eta latzaren ondoren, jada aurrez pilatutako jana agortzear zegoela, udaberriaren hasierarekin hegoaldetik hegaztiak hegaz zetozen unekoa, gizakiek beren arrautzak urtean lehenbizikoz jatzen baizituzten. Arrautz jate hau erritual bilakatu eta neguaren amaiera eta udaberriaren hasiera adieraztera igaro zen.
Gaur egun, Europa eta Amerikako herrialde askotan burutzen den ospakizuna da, tartean Erresuma Batua, Irlanda, Frantzia, Alemania, Eskandinavia, Italia, Txekiar Errepublika, Eslovakia, Bulgaria, Polonia, Grezia, Serbia, Ukrania, Lituania, Errusia, AEB, Argentina, Txile eta Uruguai, bai eta Asiako Txipre eta Libanon ere.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q163886
* Multimedia: Easter eggs / Q163886
# Pazko gaierdi ondua

"Pazko gaierdi ondua" Benito Lertxundik (BL) argitaratutako diskoa da.

## Abestiak

* Mayi (Herrikoia - BL)
* Primaderako liliak (Mixel Labeguerie - Donovan Leitch - BL)
* Biribilketa-Ahuena (O'Carolan - BL)
* Goizian goizik (Herrikoia - BL)
* Amerikara noa (Herrikoia)
* Ursuako kantua (Herrikoia - BL)
* Oi laborari gaixua (Herrikoia - Olatz Zugasti)
* Imotzetik Ziordiara (Herrikoia)
* Dame (Teobaldo)
* Belatsarena - Bereterretxe (Herrikoia - Herrikoia)

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz)(Frantsesez)Diskoaren aipamena
* Datuak: Q12265642
# Pazko gaubeila

Pazko gaubeila kristau erlijioan, Pazko egunaren aurreko gauean egiten den liturgia-ospakizuna da. Larunbat santuko gauean egiten dute eta urteko kristau ospakizunik nagusiena, bertan Jesusen Piztuera ospatzen baitute. Liturgian pazko-aldarria abesten dute.
Gaubeila suaren erritual batekin hasten da, Kristo berpiztuaren sinbolo den munduko argiarekin. Apaizak sua bedeinkatzen du, eta gurutzeari atxikitzen dizkion intsentsuzko garau ale, Kristoren bost zauriak irudikatzen dituztenak (eskuetan, oinetan eta alboan). Gero, Pazkozko xirioa sutan piztuko du apaizak eta elizan sartzen da, oraindik ilunpean, eta ondoren jendea sartzen da, ospakizunarekin jarraitzeko.

## Pazko gaubeilako irakurketa liturgiko katolikoak

* Munduaren eta gizadiaren jatorria (Hasiera 1, 1 - 2, 2)
* Isaak opari eskainia (Hasiera 22, 1-18)
* Jainkoak israeldarrak salbatu (Irteera 14, 15 - 15, 1)
* Jerusalem berria (Isaias 54, 5-14)
* Azken deia: Jaunaren hitzetik bizi (Isaias 55, 1-11)
* Jakinduriaz gogoeta (Baruk 3, 9-15.32 - 4, 4)
* Bihotz berria eta espiritu berria (Ezekiel 36, 16-17a.18-28)
* Kristauen biziera berria (Erromatarrei 6, 3-11)
* Jesusen Piztuera (Lukas 24, 1-12)

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Pazko. in: Euskaltzaindiaren Hiztegia..
* ↑ Mahrenholz, Christhard. (1960). Agende II für evangelisch-lutherische Kirchen und Gemeinden. Berlin: Lutherisches Verlagshaus, 304-306 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q686500
* Multimedia: Easter Vigil / Q686500
# Pazko hirugarren

Pazko hirugarrena Pazko egunaren hurrengo asteartea da. Hainbat lekuetan jaieguna da, tartean Australian edo Zipren.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Pazko. in: Euskaltzaindiaren Hiztegia..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12299916
# Pazko lorea

Pazko lorea (Euphorbia pulcherrima), Poinsetia gisa ere ezaguna, Euphorbiaceae familiako landare bat da. Bere jatorria Mexikon eta Erdialdeko Amerikan dago. Zuhaixka gisa erabiltzen da lorezaintzan, baina oso ohikoa da Gabonekin lotuta oparitzea.
Gaur egun espezie honen 100 barietate baino gehiago landatzen dira.

## Erreferentziak

* 1 2 «Poinsettia Facts - The Poinsettia Pages - University of Illinois Extension» web.extension.illinois.edu (Noiz kontsultatua: 2020-12-11).
* ↑ «Fun Facts about Poinsettias» pss.uvm.edu (Noiz kontsultatua: 2020-12-11).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q208253
* Multimedia: Euphorbia pulcherrima / Q208253
* Espezieak: Euphorbia pulcherrima
# Pazko zutargi

Pazko zutargia elizetan aurki daitekeen argimutil edo zutargi garaia da, normalean artistikoki landua, Pazkozko xirioa bertan ezartzeko xedea duena.
Pazkozko xirioaren esanahi liturgikoaren arabera, Kristoren irudikapen gisa eta Pazko garaipenaren seinale gisa, argizari kalutatezkoarekin egiten dira eta irudi eta apaingarriz egon izan dira antzinatik.

## Ale nabarmenak

Euskal Herriko elizetan daudenen artean, Mugerreko elizakoak (Lapurdi) ondare babestuaren kategoria dauka. Mundu katolikoan nabarmentzen diren aleak dira Erronako San Paulo Harresiz Kanpoko elizan dagoen bat, haitzurdinezko zutoin handi bat (12 edo 13 mendekoa) eta Toledoko Katedralekoa, eskulturaz apainduriko zutoin bat 19. mendekoa, xirioa aldatzeko mekanismo eta guzti duena.
* Mugerreko elizakoa (Lapurdi), ondare babestua.
* Toledoko Katedraleko Pazko zutargia.
* Zutabe itxurako bat San Paulo Harresiz Kanpokoan, Erromako elizan.
* Mülheim-Kärlich (Alemania) herriko elizakoa.
* Pazkozko xirioa jarria duela Bad Wilsnacken (Alemania).

## Erreferentziak

* ↑ «Objets protégés de Mouguerre · Collectif Objets» collectif-objets.beta.gouv.fr (Noiz kontsultatua: 2023-01-19).
* ↑ (Ingelesez) stanleyhirsch, Author. (2016-03-23). «Easter Candlestick | Art for Easter Sunday» Hear what the Spirit is saying (Noiz kontsultatua: 2023-01-19).
* ↑ (Gaztelaniaz) Catedral de Toledo, Revista. (2019). El Porta Cirio. Revista Catedral de Toledo, 48-55 or..
* ↑ (Gaztelaniaz) «Visita de la catedral de Toledo: 10 detalles que no puedes perderte | EM» Etheria Magazine 2022-01-19 (Noiz kontsultatua: 2023-01-19).

## Kanpo estekak

* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, alemanezko Wikipediako «Osterleuchter» artikulutik itzuli da; zehazki, 2020-09-21eko bertsio honetatik. Izan ere, artikulu horretan aritu diren wikilariek GFDL edo CC-BY-SA 3.0 lizentziekin argitaratu dute beren lana.
* Datuak: Q73763085
* Multimedia: Easter candlesticks / Q73763085
# Plancoët

Plancoët (bretainieraz Plangoed) Côtes-d'Armor departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q868439
* Multimedia: Plancoët / Q868439
# Planck luzera

Planck luzera, ℓP, distantzia edo luzera eskala bat da, honen azpitik espazioak bere geometria klasikoa izatetik uzten du. Ustez, bataz besteko baxuago bat ezin daiteke gaur egungo fisika ereduekin egoki tratatu, grabitate kuantikoaren eraginen agerpena dela eta.
Planck luzera unitate natural sistemaren zati da, eta funtsezko hiru konstanteen bidez kalkulatzen da: argiaren abiadura, Planck konstantea eta grabitate konstantea. Fotoi batek, Planck denboran, argiaren abiaduran bidaiatzen duen distantziaren parekidea da.
Plancken luzera honela definitzen da:
    $\ell _{P}={\sqrt {\frac {\hbar G}{c^{3}}}}\approx 1.616199(97)\times 10^{-35}{\mbox{metro}}$

## Kanpo estekak

* Datuak: Q207387
# Plancken denbora

Planck-en denbora da fotoi batek hutsean argiaren abiaduran Plancken distantzia egiteko behar duen denbora.
Plancken distantzia denez luzera neurgarririk txikiena eta argiaren abiadura dagoen abiadura lasterrena, Plancken denbora da gaur egun onartzen diren teorien esparruan esanahi fisikoa duen denbora-neurririk txikiena. Beste definizio bat da Planck-en denbora dela, fisikan, Plancken unitate sisteman erabiltzen den denbora-unitatea.
Termino horiek Max Planck-en izenetik eratortzen dira.

## Definizioa

Planck-en denbora idatzi ohi da t$_P$, latinezko t minuskulaz osatutako sinboloa (tempus, "denbora") eta p subindizea batetik, Max Plancken izenekoa.
Plancken denbora honela definitzen da:
    $t_{\mathrm {P} }={\sqrt {\frac {hG}{2\pi {c^{5}}}}}={\sqrt {\frac {\hbar {G}}{c^{5}}}}={\frac {\ell _{\mathrm {P} }}{c}}$
* non $\hbar$ den Plancken konstante murriztua;
* $G$ grabitazio-konstantea;
* $c$ argiaren abiadura hutseab;
* eta $\ell _{P}$ Plancken luzera

## Balioa

Nazioarteko Unitate Sisteman, Planck-en denboraren balio gomendatua hau da:
    $t_{\mathrm {P} }=5{,}391\ 247(60)\times 10^{-44}$ s
non s segunduak diren, eta 10$^{−4}$ errore erlatibo bat egon daitekeen. Biribilduta, 10$^{−43}$ segundu dira.

## Erreferentziak

* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, frantsesezko wikipediako «Temps de Planck» artikulutik itzulia izan da, 2022-07-01 data duen 194982286 bertsioa oinarritzat hartuta. Sartze-datarik ez duten erreferentziak, edo 2022-07-01 baino lehenago datatuak, jatorrizko artikulutik ekarri dira itzulpenarekin batera.
* ↑ «ZT Hiztegi Berria» zthiztegia.elhuyar.eus (Noiz kontsultatua: 2022-12-04).
* ↑ https://fr.wikiversity.org/wiki/Mur_de_Planck/Introduction
* ↑ Planck time. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q202642
# Plancoët kantonamendua

Plancoët kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Côtes-d'Armor departamenduan dago, Bretainia (eskualdea) eskualdean. Guztira 18 udalerri ditu eta Plancoët da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q520371
# Planctogystia

Planctogystia Cossidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Cossus breviculus da.

## Espezieak

| Espeziea | Egoera |
| Planctogystia albiplagiata | daturik gabe |
| Planctogystia brevicula | daturik gabe |
| Planctogystia breviculus | daturik gabe |
| Planctogystia brunneofasciatus | daturik gabe |
| Planctogystia crassilineata | daturik gabe |
| Planctogystia crassilineatus | daturik gabe |
| Planctogystia fulvosparsus | daturik gabe |
| Planctogystia gaedei | daturik gabe |
| Planctogystia legraini | daturik gabe |
| Planctogystia lemur | daturik gabe |
| Planctogystia olsoufieffae | daturik gabe |
| Planctogystia parvulus | daturik gabe |
| Planctogystia pavidus | daturik gabe |
| Planctogystia sakalava | daturik gabe |
| Planctogystia senex | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16988187
* Espezieak: Planctogystia
# Parton (Dumfries eta Galloway)

Parton, Eskoziako herri bat da, Dumfries eta Galloway eremu administratiboan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7140800
* Multimedia: Parton, Dumfries and Galloway / Q7140800
# Partridge udalerria, Woodford konderria (Illinois)

Partridge udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Illinois estatuko udalerri bat da, Woodford konderrian. Azken zentsuaren arabera 565 biztanle zituen, 33.71 milia karratu (87.3 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Partridge udalerrian 169 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 39.131 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7140847
# Partrishow

Partrishow, baita Patricio edota Patrishow izenez ere ezaguna, Galesko udalerri bat da, Powys konderrian. Grwyne Fawr haranean dago, Black Mountains eta Brecon Beacons mendikateetan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7140836
* Multimedia: Partrishow / Q7140836
# Partschins

Partschins, italieraz Parcines, Italiako udalerri bat da. Bozen-Hego Tirolgo probintzia autonomoan dago, Trentino-Adige Garaia eskualdean. 3.876 biztanle ditu, 55,4 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Partschins-ek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Lana Marling Naturns Schnals Lagundo Moos in Passeier Plaus Tirol

## Kanpo estekak

* Datuak: Q266982
* Multimedia: Partschins / Q266982
# Parturient montes, nascetur ridiculus mus

Parturient montes, nascetur ridiculus mus latinezko esapidea da. Adierazten du badirela iragarpen handiak dituzten gertakariak, baina hurbildu edo ezagutu ahala ez direnak hain garrantzitsuak. Hitzez hitz "Mendiak erdituko dira, sagu irrigarri bat jaioko da" esan nahi du. Euskaraz badira antzeko esanahia duten esaldiak, hala nola, "Min gutxi eta trapu asko", "Urrutiko intxaurrak hamalau, gerturatuta lau" edo "Zarata asko ta gauz on gutxi".
Jatorriz, Esoporen alegia baten bertso-lerroetako bat da, Fedrok gerora latinera eraman zuena, Mons parturiens. Ondoren, Horaziok bere Epistulae ad Pisones (Ars Poetica bezala ezagunagoa) lanean jaso zuenean zabaldu zen (Epistula ad Pisones 139. bertso-lerroa) .

## Erreferentziak

* ↑ «Gotzon Garate - Atsotitzak - Online Kontsulta zerbitzua» www.ametza.com (Noiz kontsultatua: 2019-01-16).
* ↑ (Latinez) Aesopus. (1889). Fabulae Aesopicae collectae. in aedibus B.G. Teubneri (Noiz kontsultatua: 2019-01-17).
* ↑ (Latinez) «Phaedrus, Fabulae Aesopiae, Liber Quartus, Mons parturiens.» www.perseus.tufts.edu (Noiz kontsultatua: 2019-01-16).
* ↑ (Latinez) «Horace: Ars Poetica» www.thelatinlibrary.com (Noiz kontsultatua: 2019-01-16).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3896874
# Partridge (Kansas)

Partridge Kansasko hiri bat da. Reno konderrian kokatua dago. 2010ean 248 biztanle zituen, 0,78 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Reno konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2444021
# Partridge Green

Partridge Green, Ingalaterrako hegoaldean dagoen udalerri bat da, Mendebaldeko Sussex konderrian.
2021ean 1.913 biztanle zituen.
* Datuak: Q7140820
* Multimedia: Partridge Green / Q7140820
# Partry

Partry, formalki Ballyovey deitua (irlanderaz Pártraí) Irlandako udalerri bat da, Mayo konderrian dagoena. 2011ko erroldaren arabera 563 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2275864
# Partulina

Partulina tropikoko barraskilo generoa da, Achatinellidae familiakoa. 1854an Pfeifferrek generoa deskribatu zuen.

## Espeziak

Partulina generoak espezie hauek ditu:
* Partulina confusa
* Partulina crassa
* Partulina dolei
* Partulina dubia
* Partulina dwightii
* Partulina fusoidea
* Partulina kaaeana
* Partulina mighelsiana
* Partulina montagui
* Partulina nattii
* Partulina perdix
* Partulina physa
* Partulina porcellana
* Partulina proxima
* Partulina redfieldi
* Partulina semicarinata
* Partulina splendida
* Partulina talpina
* Partulina tappaniana
* Partulina terebra
* Partulina tessellata
* Partulina ustulata
* Partulina variabilis
* Partulina virgulata

## Erreferentziak

* ↑ https://eol.org/pages/4887695

## Bibliografia

* Thacker R. W. & Hadfield M. G. (August 2000) "Mitochondrial Phylogeny of Extant Hawaiian Tree Snails (Achatinellinae)". Molecular Phylogenetics and Evolution 16(2): 263-270. doi:10.1006/mpev.2000.0793

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7140867
* Multimedia: Partulina / Q7140867
# Peter Norvig

Peter Norvig (1956ko abenduaren 14a) Estatu Batuetako informatikari eta hezkuntza-bekadun ospetsua da, Stanford-eko Institute for Human-Centered AI-n. Aurrez, ikerketaren eta bilaketaren kalitatearen zuzendari izan zen Googlen.

## Heziketa

Norvigek Brown Unibertsitateko matematika aplikatuetako lizentzia eta Kaliforniako Unibertsitateko (Berkeley) informatikako doktoretza jaso zituen.

## Karrera profesionala eta ikerketa

Norvig, Association for the Advancement of Artificial Intelligence Elkarteko kontseilaria da eta Stuart J. Russellekin batera Artificial Intelligence: A Modern Approach testuliburuaren egilekide, testuliburu nagusia bere arloan. NASAren Ames Research Center ikerketa zentroko konputazio zientzien dibisioko burua izan zen (orain Sistema Adimendunen Dibisioa), non bertan
200 zientzialariz osatutako taldea gainbegiratu zuen. Talde honek, NASAren autonomia eta robotikako ikerketa eta garapena, software automatizatuaren ingeniaritza eta datu-analisia, neuroingeniaritza, lankidetza-sistemen ikerketa eta irizpideetan oinarritutako erabakiak egiten zituzten.
Junglee-n zientzialari nagusia izan baino lehen, Interneteko erosketen lehen zerbitzuetako bat garatzen lagundu zuen; Harlequin Inc-en diseinatzaile nagusia. Baita ere, Sun Microsystems Laboratories-en zientzialari seniorra izan zen.
University of Southern California unibertsitatean irakasle laguntzaile gisa zerbitzatu zuen eta Berkeley-ko ikerketa-fakultateko kide izan da Norvig. Berrogeita hamar argitalpen baino gehiago ditu informatikaren hainbat arlotan: adimen artifiziala, lengoaia naturalaren prozesamendua, informazioaren berreskurapena, softwarearen ingeniaritza, ... Aipatzekoak diren liburu hauekin: Artificial Intelligence: A Modern Approach, Paradigms of AI Programming: Case Studies in Common Lisp, Verbmobil: A Translation System for Face-to-Face Dialog eta Intelligent Help Systems for UNIX.
Norvig JScheme-ren sortzaileetako bat da. Norvig "Academic Faculty & Advisors" izenpean agertzen da Singularity University unibertsitaterako. 2011an, Norvigek Sebastian Thrunekin lan egin zuen Adimen Artifizialeko lineako ikastaro bat garatzeko eta160.000 ikasle baino gehiago matrikulatutzea lortu zuten. Udacity plataformaren bidez, lineako ikastaro bat ere irakasten du.

## Hautatutako argitalpenak eta aurkezpenak

Artificial Intelligence: A Modern Approach (1995) Norvig, Stuart J. Russell-ekin batera egilekide da.
2001ean, Norvigek artikulu labur bat argitaratu zuen, Teach Yourself Programming in Ten Years, non programazioa astetan irakatsi nahi zuten modako programazioko testuliburuen kontra eztabaidatzen zuen. Artikulua zabal partekatu eta eztabaidatu zen, eta 20 hizkuntza baino gehiagotara egindako itzulpenak ditu.
Norvig ere ezaguna da 2003an Gettysburg Powerpoint Presentation, aurkezpen praktika txarrei buruzko satirarengatik, Abraham Lincoln-en Gettysburg Address ospetsua erabiliz.

## Erreferentziak

* ↑ Lynch, Shana. (2021). «Peter Norvig: Today's Most Pressing Questions in AI Are Human-Centered» stanford.edu (Stanford University).
* ↑ Peter Norvig's home page. Norvig.com.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q92832
* Multimedia: Peter Norvig / Q92832