OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Etnonimo

Etnonimo bat (grekozko ethnos: ‘leinu/talde etnikoa/herria’, + onoma: ‘izen’) talde etniko baten izena da. Izen hori beste talde batek eman dionean "exonimo" bat da, eta taldeak bere buruari esleitu dionean, "autonimoa". Adibidez, Alemaniako talde etniko nagusia alemanena da, latinetik gaztelaniara eramandako exonimoa; alemanak beren buruaz ari direnean "deutsch" autonomoa erabiltzen dute
Gizarteak aldatzen direnez, noizbait onargarriak izan ziren etnonimoak iraingarriak izan daitezke beste garai batean. Historiako etnonimo difamagarrien adibideak hauek dira: bandaloa, barbaroa, feniziar, lapoi, gringo, eta filistiar.
Euskarazko antzinako etnonimoak, 215ean arautu zituen Euskaltzaindiak, 174.- Antzinateko herriak. Ekialdeko eta Europako herriak. deitutako arauan.

## Erreferentziak

* ↑ «174 Araua - Euskaltzaindiaren Arauak» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2023-10-16).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1137656
# Etnozentrismo

Etnozentrismoa kultura ikusmolde bat da, non norberaren gizataldea den guztiaren zentroa eta eredua, beste gizatalde guztiak neurtzeko eta sailkatzeko. Beste modu batera esanda, etnozentrismoa talde bakoitzak duen ohitura bat da, uste izatekoa bere kultura hobea dela besteena baino. Etnozentrismoak norbere kultura bihurtzen du eredu eta horrekin neurtzen dira beste kultura guztiak eta on edo txartzat kalifikatzen dira; aurrerakoi edo atzerakoi, itxurazko edo itxuragabe dira norberaren antzekoak edo desberdinak diren heinean.
Etnozentrismoa fenomeno unibertsala da, gizarte guztietan gertatzen da, baita gizarte baten barruan dauden azpitaldeen artean ere. Hala, badakigu instituzio edo elkarteek (anaidi, eliza, kolegioak...) euren organizazioaren prestigioa soberesten dutela.
Franz Boas eta Bronisław Malinowski antropologoek uste zuten zientziek, zientzialariak gizabanako gisa zuen etnozentrismoa gainditzen lagundu behar ziotela. Boasek kultura-erlatibismoaren kontzeptua garatu zuen, eta Malinowskik funtzionalismoa ezarri zuen kultura desberdinen ikerketa ez etnozentrikoak egiteko jarraibide gisa. Antropologia ez etnozentrikoaren adibide dira Malinowskiren The Sexual Life of Savages, Ruth Benedicten Patterns of Culture eta Margaret Meaden Coming of Age in Samoa liburuak.

## Etnozentrismo motak

* Alderantzizko etnozentrismoa, edo xenozentrismoa: pentsatzea norberaren kultura besteak gutxiago dela eta garapen pertsonalerako oztopo dela pentsatzea.
* Arraza etnozentrismoa: pentsatzea kultura edo etnia bateko kideek ezaugarri genetiko hobeagoak dituztela zibilizazioaren garapenerako.
* Hizkuntza etnozentrismoa: pentsatzea norberaren hizkuntza konplexuena, sotilena eta pentsamendurako egokiena dela gainerako herrien hizkuntzen aldean; horiek, barbaroak, zakarrak, eta zenbait zioetarako eskasak eta zurrunak kontsideratzen dira.
* Erlijio etnozentrismoa: pentsatzea norberaren sinismen erlijiosoa besteen gainetik dagoela benetako bakarra delako, gainerako praktikak eta sinesmenak idolatriatzat jota.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Sumner, William Graham: Folkways: a study of the sociological importance of usages, manners, customs, mores, and morals (Boston: Ginn and Co., 1906)
* ↑ Horton, Paul B., eta Hunt, Chester L. (1994): Soziologia, Leioa: UPV/EHU.80. or.
* ↑ Horton, Paul B., eta Hunt, Chester L. (1994): Soziologia, Leioa: UPV/EHU.81. or.
* ↑ Caplow, Theodore (1964): Principles of organization. 123. or.

## Ikus, gainera

* Eurozentrismoa
* Chauvinismoa
* Arrazismoa
* Xenofobia

## Kanpo estekak

* Etnozentrismoa, Gizapedian.
* Datuak: Q189049
* Multimedia: Ethnocentrism / Q189049
# Etologia

Etologia animalien portaera ikertzen duen biologiaren adarra da. Animalien jokaera zientzialari askok aspalditik aztertu badute ere, zientzia berri gisa etologia 1960. hamarkadan jaio zen, Nikolaas Tinbergen holandarra, eta Konrad Lorenz eta Karl von Frisch austriarrak egindako lanekin (hiru zientzialari horiek Medikuntza eta Fisiologiaren Nobel Saria eskuratu zuten 1973an).
Etologian jarduten duten zientzialariak etologoak dira.
Etologiak animaliak beren ingurunean aztertzen ditu, baina baita laborategian ere, naturako eta laborategiko lanak uztartuz. Biologiaren arlo honek lotura estuak ditu zientziaren beste adarrekin: anatomia, fisiologia, ekologia eta psikologiarekin, besteak beste.
Animalien portaera aztertzen duenez, gizakion portaera ere etologiaren lan-arloan sartzen da. Gure senezko portaerak jarraitzen dituen arauek, bereziki, etologoen arreta erakartzen dute.
Bestalde, etologoek animalien jokaeran eragiten duten faktoreak aztertzen dituzte: sena eta ikasketa prozesuak, batik bat. Faktore hauek portaeraren zenbait agerpenen atzean daude: agresibitatea, portaera sexuala, portaera soziala, adimena, nortasun-arazoak, hizkuntza eta komunikazioa, etab.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7155
* Multimedia: Ethology / Q7155
# Etnozidio

Etnozidioa etnia baten kultur-suntsiketari deritzo. Kultur-genozidioaren sinonimoa da. Bartolomé Clavero legelariaren iritziz "genozidioak pertsonak hiltzen dituen bitartean, etnozidioak giza-kulturak hiltzen ditu". Etnozidioak ez dakar nahitaez indarkeria fisikoaren erabilera.
Pierre Clastres antropologo frantsesak (1934-1977) garatu zuen bereziki etnozidioaren kontzeptua. Bere hitzetan, "genozidioak herrien gorputzak erailtzen ditu, etnozidioak haien izaera hiltzen duen bitartean".
Hizkuntz genozidioa edo linguizidioa etnozidio mota bat da.
Etnozidioaren muinean etnozentrismoa dago, hots, kultura batek beste batzuekiko duen nagusitasuna defendatzen duen teoria. Horren ondorioz, etnozentrismoaren sustatzaileek haien kultura -beren ustez maila gorena duena- beste kultura bat duten herriei inposatzen diete.
Mende luzeetan estatu asko haien menpeko Herrien eta etnien kulturak suntsitzen saiatu dira, eta kultur-asimilazioaren politikak garatu dituzte horretarako. Euskal Herriko kasua paradigmatikoa da. Baita Kataluniakoa ere. Honela dio Joan-Lluis Lluis Ipar Kataluniako idazleak: "Mendeak dituk Frantzia saiatzen ari dela hizkuntza horiek (frantsesa ez diren Hexagonoko hizkuntza gutxituak) suntsiarazten eta horrek izen bat dauka, linguizidioa. Linguizidioa ekintza kriminaltzat hartuko balitz, kulturaren eta giza ondarearen aurkako krimena, eta nazioarteko auzitegietan salatuko balitz, Frantziak zortzi aldiz (zortzi hizkuntza gutxitu baitaude Hexagonoan: alsaziera, bretoiera, euskara, flandriera, katalana, korsikera, okzitaniera eta proventzera) azaldu beharko likek zortzi auzitan eta bakoitzean zigortua izango lukek hain segur”.
Gutxi dira ezarri dituzten politika etnozidengatik barkamena eskatu duten estatuak. Esanguratsua izan zen, alde horretatik, Norvegiako erregeak 1997an Sami Herriari egindako barkamen-eskaera, oihartzun zabala izan zuena

## Erreferentziak

* ↑ Martin Shaw (20 March 2007) What is genocide?
* ↑ Bartolomé Clavero (2008) Genocide or Ethnocide, 1933-2007. How to make, unmake and remake law with words
* ↑ Joan Mari Torrealdai: El libro negro del euskera, Ttarttalo, 1998. ISBN 84-8091-395-9
* ↑ Jean-Louis Davant, Iparraldeko euskagile nekaezinak: "Zertarako nahi dugu Euskadiko errepublika erdaldun bat? Espainia txiki bat sortzeko handiaren ondoan? naziogintza.eus
* ↑ El Jojk: La música que no pudo ser silenciada Vivir en Suecia
* ↑ Sami people | injustice and the king’s apology | Sapmi talknorway.no

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1371470
# Fair Lakes (Virginia)

Fair Lakes Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Fairfax konderrian dago, Virginia estatuan. 8.404 biztanle ditu, 6,26 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Fairfax konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5429843
* Multimedia: Fair Lakes, Virginia / Q5429843
# Fair Oaks (Georgia)

Fair Oaks Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Cobb konderrian kokatuta dago, Georgia (AEB) estatuan. 9.028 biztanle ditu, 5,097539 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Cobb konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2737933
* Multimedia: Fair Oaks, Georgia / Q2737933
# Fair Plain (Michigan)

Fair Plain Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Berrien konderrian dago, Michigan estatuan. 7.402 biztanle ditu, 11,502523 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Berrien konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2188137
* Multimedia: Fair Plain, Michigan / Q2188137
# Fair Lawn (New Jersey)

Fair Lawn New Jerseyko borough bat da. Bergen konderrian kokatua dago. 2010ean 32.457 biztanle zituen, 13,31 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Bergen konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q607666
* Multimedia: Fair Lawn, New Jersey / Q607666
# Fair Oaks Ranch (Texas)

Fair Oaks Ranch Texasko hiri bat da. Bexar konderrian kokatua dago. 2010ean 5.986 biztanle zituen, 21,99 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Bexar konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q979429
# Fair Oaks (Oklahoma)

Fair Oaks Oklahomako herri bat da. Rogers konderrian kokatua dago. 2010ean 103 biztanle zituen, 19,82 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Rogers konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2469351
# Fair Oaks (Oregon)

Fair Oaks Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Douglas konderrian dago, Oregon estatuan. 238 biztanle ditu, 4,765122 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Douglas konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5429870
# Fair Isle

Fair Isle (antzinako eskandinavieraz: Friðarey; Eskoziako gaeleraz: Fara) Eskoziako Shetland uhartediko uharte bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q762752
* Multimedia: Fair Isle / Q762752
# Fair Oaks (Kalifornia)

Fair Oaks Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Sacramento konderrian kokatuta dago, Kalifornia estatuan. 32.514 biztanle ditu, 29,125967 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Sacramento konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1393019
* Multimedia: Fair Oaks, California / Q1393019
# Fair Play (2023ko filma)

Fair Play 2023ko Chloe Domont estatubatuar zinema zuzendariaren thriller erotikoa da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Finantza enpresa gupidagabe baten igoera gertatzean, Emily eta Luke maitaleen arteko harremana okertzen hasiko da. Lehen elkarri laguntzen zioten, baina enpresak gora egin ahala, haien arteko tratuak norabide iluna hartuko du. Arrakastaren benetako prezioari eta anbizioaren muga kezkagarriei aurre egin beharko diete.

## Aktoreak

* Phoebe Dynevor: Emily
* Alden Ehrenreich: Luke
* Eddie Marsan: Campbell
* Rich Sommer: Paul
* Sebastian de Souza: Rory
* Geraldine Somerville: Emilyren ama

## Erreferentziak

* ↑ «Fair Play» Berria 2023-09-23 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q116055757
# Eumenes III.a

Eumenes III.a (antzinako grezieraz: Εὐμένης Γʹ), jatorrian Aristoniko (antzinako grezieraz: Ἀριστόνικος) deitua, Pergamoko tronurako erregegai bat izan zen.
Pergamoko azken erregea izan zen Atalo III.a hil zenean, K.a. 133a, bere erresuma Erromatar Errepublikari eman zion. Baina, erromatarrek, Pergamorekiko zituzten eskubideak baliatzen denbora asko eman zutenez, Aristonikok, Pergamoko aurreko errege bat izan zen Eumenes II.aren ezkontzaz kanpoko semea zenak, botere hustasuna, tronua aldarrikatzek probestu zuen, Eumenes izen dinastikoa hartuz.
Hasieran, greziar hirien askatasuna aginduz babesa lortzen saiatu zen. Honek huts egin zuenean, barne laguntza bilatu zuen, esklabo eta mirabeentzako askatasuna aginduz. Ez dago argi ze puntutaraino izan zen iraultzaile sozial bat, edo soilik tronurako arerio dinastiko bat. Blosio Kumasekoa elkartu zitzaion, Tiberio Grakoren alde ere egin zuen estoiko bat, eta Misian, Heliopolis, "eguzkiaren hiria" izeneko estatu bat sortzea agindu zuena, non guztiak askeak izango ziren.
Eumenesek, atalidar errege flotarekin, Itsaso Beltzeko itsasarteetatik Kariarainoko kostaldea okupatu zuen, pirata bezala arituz.
Bere aurka bidali zen lehen armada, K.a. 131n, Publio Lizinio Kraso Dives Muzianoren zuzendaritzapean zegoen, garaitua eta hila izan zena. Orduan garaitu zuten efesoarrek Eumenes lehen aldiz euren flotarekin, barnealderantz atzera egitera behartuz, non heliopolistar tropa bat bildu zuen (Heliopolis estatuko biztanleak.
Baina, Eumenes, K.a. 129an garaitu eta harrapatu zuen K.a. 130ean Asiako kontsul izan zen Marko Perperna zuzendutako erromatar armada batek. Eumenes errenditu ondoren, preso bezala parte hartu zuen Erromako garaipen desfilean, eta, ondoren, exekutatua izan zen.
# Eumesocampa

Eumesocampa Campodeidae familiako generoetako bat da. Rhabdura taldeko hexapodoak dira.

## Ikus, gainera

* Diplura
* Datuak: Q10490444
* Espezieak: Eumesocampa
# Eumenes I.a

Eumenes I.a Pergamokoa (antzinako grezieraz: Εὐμένης Αʹ; K.a. 241ean hila), atalidar dinastiaren sortzailea izan zen Fileteroren anaia Eumenesen semea zen. Eumenes I.a, Fileteroren adopziozko seme eta oinordekoa izan zen, eta hau hil zenean hartu zuen Pergamoko tronua, K.a. 263an, Eumenes bera hil zen arte, K.a. 241ean.
Teorikoki Seleuzidar Inperioaren mende zegoen arren, Pergamok, autonomia handia izan zuen Fileterorekin. Hala eta guztiz ere, tronura iritsi zenean, Eumenes matxinatu egin zen, beharbada Egiptoko faraoia zen Ptolomeo II.aren laguntzarekin, eta Antioko I.a Soter seleukotar erregea garaitu zuen Lidiako hiriburu zen Sardesetik gertu, K.a. 262an. Honela, Pergamo askatu eta bere lurraldeak nabarmen hedatu ahal izan zituen, baita iparraldean garnizioak ezarri ere, Ida mendian, Filetero deitua, bere adopziozko aitagatik, eta ekialdean, Tiatiratik ipar-ekialdera, Lykus ibaiaren iturburutik gertu, bere aitonagatik Atalea deitua. Bere kontrola, Kaiko ibaitik hegoaldera hedatzea ere lortu zuen, Cyme golkoraino.
Seleukotarren aurkako matxinadaren ondoren, Eumenesen garaian Pergamorekin lotutako ondorengo etsaitasunen berririk ez dago, Seleukotar eta Ptolomeotarren arteko gatazka amaitu ez zen arren, galaziarrak, eskualdea etengabe arpilatzen ari ziren arren. Eumenes, Pergamo, galaziarren erasoetatik aske mantentzeko gai izan bazen, ziur asko, zeozer ordaindu zielako izango zen.
"Errege" titulurik sekula erabili ez zuen arren, Eumenesek, boterea, errege bezala erabili zuen. Bere oinordekoa, Atalo I.a Soter izan zen.
* Datuak: Q314341
* Multimedia: Eumenes I / Q314341
# Eumenes II.a

Eumenes II.a (antzinako grezieraz: Εὐμένης Βʹ; K.a. 197tik K.a. 160arte errege izan zena), Pergamoko erregea eta atalidar dinastiako partaidea izan zen. Erromatarrekin aliatu zen seleukotarrak Egeo itsasorantz hedatzea eragozteko, eta, azkenik, Antioko III.a Handia seleukotar erregea garaitu zuen Magnesiako guduan K.a. 190ean. K.a. 188an Apameako Bakea sinatu ondoren, bere erromatar aliatuengandik Frigia, Lidia eta Panfilia probintziak jaso zituen, erromatarrek, ez baitzuten lurralde gehiago domeinatzerik nahi, etorkizunean, seleukotar hedapen saiakuntza oro geldiarazi zezakeen estatu indartsu bat baizik Asia Txikian.
* Datuak: Q270678
* Multimedia: Eumenes II / Q270678
# Eumenodora

Eumenodora Cosmopterigidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Eumenodora encrypta da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Eumenodora encrypta | | daturik gabe |
| Eumenodora tetrachorda | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5233659
* Espezieak: Eumenodora
# Epepeotes uncinatus

Epepeotes uncinatus Epepeotes generoko kakalardo Cerambycidae familiakoa da, Lamiinae subfamiliakoa. Gahan ikerlariak 1888an zientifikoki deskribatu zuen. Indian, Lao, Myanmar, Nepalen, Txinan eta Butanen banatzen da. 14-28 milimetroko luzetara neurtzen du. Hegaldia martxotik uztaila arte eta urrian egiten dute.

## Erreferentziak

* ↑ «Epepeotes uncinatus». Base de données Titan sur les Cerambycidés ou Longicornes

## Kanpo estekak

* Datuak: Q14833495
* Multimedia: Epepeotes uncinatus / Q14833495
* Espezieak: Epepeotes uncinatus
# Eper

    Artikulu hau hegaztiari buruzkoa da; abestia gaitzat duena beste hau da: «Eperra (abestia)»
Eperra (Perdicinae) Phasianidae familiako zenbait hegazti-espezieen izena da, Europan, Asian, Afrikan eta Ekialde Ertainean bizi direnak.
Euskal Herrian hiru espezie bizi dira: eper grisa, eper gorria eta eper zuria hain zuzen ere.

## Espezieen zerrenda

* Lerwa generoa
** Lerwa lerwa
* Alectoris generoa
** Alectoris melanocephala (Eper burubeltza)
** Alectoris magna
** Alectoris graeca (Greziar eperra)
** Alectoris chukar (Turkiar eperra)
** Alectoris philbyi
** Alectoris barbara (Afrikar eperra)
** Alectoris rufa (Eper gorria)
* Ammoperdix generoa
** Ammoperdix griseogularis
** Ammoperdix heyi
* Perdix generoa
** Perdix perdix (Eper grisa)
** Perdix dauurica (Eper bizarduna)
** Perdix hodgsoniae
* Rhizothera generoa
** Rhizothera longirostris
* Margaroperdix generoa
** Margaroperdix madagascarensis
* Melanoperdix generoa
** Melanoperdix nigra
* Xenoperdix generoa
** Xenoperdix obscuratus
** Xenoperdix udzungwensis
* Arborophila generoa
** Arborophila torqueola
** Arborophila rufipectus
** Arborophila mandellii
** Arborophila gingica
** Arborophila rufogularis
** Arborophila atrogularis
** Arborophila crudigularis
** Arborophila ardens
** Arborophila javanica
** Arborophila orientalis
** Arborophila brunneopectus
** Arborophila davidi
** Arborophila cambodiana
** Arborophila hyperythra
** Arborophila rubrirostris
** Arborophila chloropus
** Arborophila charltonii
** Arborophila sumatrana
** Arborophila merlini
* Caloperdix generoa
** Caloperdix oculea
* Haematortyx generoa
** Haematortyx sanguiniceps
* Rollulus generoa
** Rollulus roulroul
* Ptilopachus generoa
** Ptilopachus petrosus
* Bambusicola generoa
** Bambusicola fytchii
** Bambusicola thoracica

## Ikus, gainera

* Zerrenda:Animalien hotsak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q732775
* Multimedia: Phasianidae / Q732775
# Eper txakur

Eper txakurra eperrak ehizatzen erabiltzen den txakur mota da, ez txakur arraza bat berez, baina bai zenbait txakur arraza zehatz izendatzeko erabiltzen dena, hala nola Burgosko eper txakurra edo Nafarroako eper txakur edo Nafarroako patxoia.
Modu figuratiboan erabili izan da euskaraz eper-txakur terminoa, izendatzeko bere buruarentzako bakarrik lan egiten duen pertsona egoista izendatzeko.
Galeper txakur terminoa ere erabiltzen da antzeko funtzioa (ez bada funtzio bera) egiten duten ehiza txakurrak izendatzeko.

## Erreferentziak

* ↑ «Euskaltzaindiaren Hiztegia» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2022-10-27).
* ↑ Gran Enciclopedia de Navarra | PERDIGUERO NAVARRO. (Noiz kontsultatua: 2022-10-27).
* ↑ «eper-txakur | Eibarko euskara» www.eibarko-euskara.eus (Noiz kontsultatua: 2022-10-27).
* ↑ «OEH - Bilaketa - OEH» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2022-10-27).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q114875365
* Multimedia: Partridge dogs / Q114875365
# Eperra

Eperra hitzak zenbait adiera ditu:
* Eperra: Zuberoako kanta ospetsua.
* Eperra: Niko Etxartek 2004an argitaratu zuen albuma.
* Eperra: Manuel Jose Mitxelena bertsolariaren ezizena.

## Ikus, gainera

* Eper
# Five Points (Ipar Carolina)

Five Points Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Hoke konderrian dago, Ipar Carolina estatuan. 961 biztanle ditu, 21,445406 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Hoke konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2025140
# Five to One

Five to One (euskaraz Bost Batera) The Doors talde estatubatuarrak 1968an Waiting for the Sun diskoaren barnean kaleratu zuen abestia da.

## Kanpo estekak

* The Doors taldeko Five to One abestia entzungai (Ingelesez)
* Datuak: Q2407555
# Five Minutes of Heaven

Five Minutes of Heaven (euskaraz Bost Minutuz Zeruan) 2009ko Oliver Hirschbiegel alemaniar zinema zuzendariak zuzendutako drama film bat da. Guy Hibbert britainiar gidoigileak idatzi zuen. Liam Neeson eta James Nesbitt aktoreek antzeztu zuten.
2009ko urtarrilaren 19an Sundanceko Zinemaldian estreinatu zen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
1975, Ipar Irlanda, Lurgan hiria. Ipar Irlandako gatazka puri-purian da, alde batetik IRA eta bestetik talde unionistak elkar borrokatzen direlarik. Ulstergo Bolountario Talde loialistak katoliko guztiak errepublikartzat jotzen ditu eta haiek hil asmoz dabil.
Alistair Little (Mark Davison), UVF loialista erakunde armatuaren talde bateko 17 urteko kideak odol isuria jazo dadin ezinegonean dago. Berak eta bere lagun taldeak beren buruzagiengandik James Griffin katoliko gaztea hiltzeko onarpena jaso berri dute. Erailketa gertatzean, biktimaren anaia den 11 urteko Joe Griffin (Kevin O' Neill) mutikoak bere anaia nola hiltzen duten ikusi eta betirako traumatizatua geldituko da, hori gutxi balitz, bere amak (Paula McFetridge) etsipenaren-etsipenez anaiaren hilketa ez eragotzi izana aurpegiratuko dio eta handik gutxira aita semearen heriotzaren atsekabearewn ondorioz bihotzeko batez hilko da.
Hogeitamar urte beranduago, Ipar Irlandan bizi den Bake Prozesua eta Elkarbizitzaren harira, Joe (James Nesbitt) eta Alistair (Liam Neeson) kameren aurrean elkar topatuko dira. Alistairrek jada bere gartzela zigorra betea du, baina Joe Griffinek beste asmo batzuk dauzka gogoan.

## Aktoreak

(agerpenaren arabera)
* Alistair gaztea - Mark Davison
* Andy - Diarmuid Noyes
* Alistairren ama - Niamh Cusack
* Stuart - Matthew McElhinney
* Dave - Conor MacNeill
* Alistairren aita - Paul Garret
* Joe gaztea - Kevin O' Neill
* Jim - Gerard Jordan
* Joeren ama - Paula McFetridge
* Joe heldua - James Nesbitt
* Joeren txoferra - Barry McEvoy
* Alistair heldua - Liam Neeson
* Alistairren txoferra - Richard Orr
* Michael - Richard Dormer
* Vika - Anamaria Marinca
* David - Jonathan Harden

## Kanpo estekak

* Five Minutes of Heaven filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* Webgunea {en}
* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Film osoa ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* Datuak: Q635352
# Five Points

Five Points honakoa izan daiteke:

## Geografia

* Five Points (Manhattan) auzoa.
* Five Points (Alabama)
* Five Points (Florida)
* Five Points (Ipar Carolina)
# Five Roads

Five Roads, galesez: Pum Heol, Galesko herrixka bat da, Carmarthenshire konderrian. Llanelli udalerriaren iparraldean dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5456119
* Multimedia: Five Roads / Q5456119
# Five Points (Alabama)

Five Points Alabamako herri bat da. Chambers konderrian kokatua dago. 2010ean 141 biztanle zituen, 52,9 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Chambers konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66091
* Multimedia: Five Points, Alabama / Q66091
# Five Points (Florida)

Five Points Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Columbia konderrian dago, Florida estatuan. 1.076 biztanle ditu, 6,481788 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Columbia konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1421867
# Five Star uhartea (Bermuda)

Five Star uhartea, Itsasoaz haraindiko britainiar lurralde den Bermudako uharte bat da, Ozeano Atlantikoan.
# Five Forks (Hego Carolina)

Five Forks Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Greenville konderrian dago, Hego Carolina estatuan. 17.737 biztanle ditu, 19,716399 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Greenville konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2178804
# Five Points (Manhattan)

Five Points New Yorkeko auzo bat zian zen, Lower Manhattanen. Collect Pond izeneko lakuaren gainean eraiki zen batez ere. Centre Street zuen mendebaldean, Bowery ekialdean, Canal Street iparraldean eta Park Row hegoaldean. Famatua izan zen mundu osoan bere populazio dentsitatearengatik, gaixotasun kopuru handiagatik, kriminalitateagatik eta slum izaeragatik, 70 urtez mantendu zen egoera.
XX. mendean zehar, gutxinaka hasi zen garatzen eta hainbat kale itxi eta aldatu ziren. Gaur egun Chinatown auzoaren ekialdea eta iparraldea hartzen du, bertan baitaude eraikin zibiko gehienak.

## Ikus, gainera

* Gangs of New York

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1144561
* Multimedia: Five Points, Manhattan / Q1144561