OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ruth Goñi

Ruth Goñi Sarries (Iruñea, 1975eko maiatzaren 25a) Nafarroa Garaiko eskuineko politikaria da, Ciudadanos alderdiaren militante ohia. Navarra Suma koalizioari esker, 2019ko azaroaren 11tik, Espainiako Senatuan senataria da. Urte horren hauteskundeetan zerrenda burua izan zen. 2021eko martxoaren 18an Ciudadanos taldea utzi zuen baina ez aulkia, talde Mistora pasatuz. Dirudienez Inés Arrimadasen joera politikoarekin ez zegoen ados. Nahiz eta dirugatik aulkia ez zuela uzten zabaldua izan, politikariak Espainiako politikarien artean diru gehiago izatea adierazten duten artean dago; inbestimendu funtsetan bakarrik 2.504.732 euro aitortu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.senado.es/web/composicionorganizacion/senadores/composicionsenado/fichasenador/index.html?legis=14&id1=18147
* ↑ https://www.eldiario.es/navarra/unica-senadora-electa-ciudadanos-navarra-ruth-goni-pasa-grupo-mixto-tacha-ines-arrimadas-transfuga_1_7321422.html
* ↑ https://www.noticiasdenavarra.com/actualidad/politica/2021/03/18/goni-patrimonio-declaracion-senado/1130102.html

## Kanpo estekak

* Datuak: Q107295571
# Saint-Malo-2 kantonamendua

Saint-Malo-2 kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Ille eta Vilaine departamenduan dago, Bretainia (eskualdea) eskualdean. Guztira 8 udalerri ditu eta Saint-Malo da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17623185
# Saint-Maixent-l'École kantonamendua

Saint-Maixent-l'École kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Deux-Sèvres departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. Guztira 13 udalerri ditu eta Saint-Maixent-l'École da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17623178
# Saint-Malo-1 kantonamendua

Saint-Malo-1 kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Ille eta Vilaine departamenduan dago, Bretainia (eskualdea) eskualdean. Guztira 5 udalerri ditu eta Saint-Malo da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18413911
# Saint-Malachie (Quebec)

Saint-Malachie Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Chaudière-Appalaches eskualdean kokatuta dago, eta horren barruan dagoen Bellechasse konderriko eskualde udalerria da.. 2011ko zentsoaren arabera 1,489 biztanle zituen 100.61 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q937727
* Multimedia: Saint-Malachie / Q937727
# Saint-Malo-de-Beignon

Saint-Malo-de-Beignon (bretainieraz Sant-Maloù-Benion) Morbihan departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q128095
* Multimedia: Saint-Malo-de-Beignon / Q128095
# Saint-Majorique-de-Grantham (Quebec)

Saint-Majorique-de-Grantham Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Centre-du-Québec eskualdean kokatuta dago, eta horren barruan dagoen Drummond konderriko eskualde udalerria da.. 2011ko zentsoaren arabera 1,251 biztanle zituen 58.01 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3462847
* Multimedia: Saint-Majorique-de-Grantham / Q3462847
# Sam Panopoulos

Sotirios Panopoulos (grezieraz, Σωτήριος Πανοπούλος; 1934ko abuztuaren 20 - 2017ko ekainaren 8), Sam Panopoulos izenaz ezaguna, Kanadako sukaldari eta enpresaburua izan zen, jatorri grekokoa. Pizzan anana kontserban sartzegatik egin zen ezaguna —pizza hawaiiar gisa ezagutzen den errezeta—.

## Biografia

Panopoulos Halifaxera (Kanada) joan zen 1954an, 20 urte zituela. Behin baino gehiagotan aldatu zuen bere bizitokia, Elliot Lake meategian lan egin eta gero. Denborarekin, Chatham-Kentera (Ontàrio) joan zen bizitzera, eta jatetxe bat ireki zuen Elias eta Nikitas anaiekin, Satellite izenekoa. Hanburgesak, patata frijituak eta Ipar Amerikako beste janari tipiko batzuk zerbitzatzen zituen. 1960tik aurrera pizzak zerbitzatzen hasi zen, eta 1962an jarri zuen lehen aldiz ontziratutako anana pizza baten gainean. Ez zen bat-bateko arrakasta izan, baina denborarekin garrantzia hartzen hasi zen; laster, beste jatetxe batzuk ireki zituen, eta bertan ere pizza hori saltzen zuen.
1980. urtean jatetxea saldu eta Londonera (Ontario) joan zen bizitzera. 2017. urteko ekainaren 8an hil zen, bat-batean, 83 urte zituela, Londongo Unibertsitate Ospitalean (Ontario).

## Erreferentziak

* ↑ Hawaiian pizza inventor Sam Panopoulos dies aged 83. 2017-06-09.
* ↑ Marlene Habib. (2017-06-17). «Sam Panopoulos, Canadian inventor of Hawaiian pizza, dies at 82» www.cbc.ca.
* ↑ Johnston, Chris. (2017-06-10). Sam Panopoulos, inventor of Hawaiian pizza, dies aged 83. ISSN 0261-3077..
* ↑ «Canadian Inventor Of Hawaiian Pizza Dead At 83» HuffPost 2017-06-09.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q30197020
# Sam Mendes

Samuel Alexander "Sam" Mendes (Reading, Berkshire, 1965eko abuztuaren 1) Ingalaterrako antzerki eta zinema zuzendaria da. Antzerkian, ezaguna da haren 1998ko Cabaret ekoizpenarengatik. Zineman, ezaguna da haren 1999ko American Beauty filmarengatik, zeini esker zuzendari onenaren Oscar Saria lortu zuen.

## Filmografia

| Urtea | Lana | Kreditua | Kreditua | Kreditua | Oscar (izendapen) | Oscar (lortu) | BAFTA (izendapen) | BAFTA (lortu) | Urrezko Globo (izendapen) | Urrezko Globo (lortu) |
| Urtea | Lana | Zuzendaria | Ekoizlea | Ekoizle eragilea | Oscar (izendapen) | Oscar (lortu) | BAFTA (izendapen) | BAFTA (lortu) | Urrezko Globo (izendapen) | Urrezko Globo (lortu) |
| 1999 | American Beauty | Bai | | | 8 | 5 | 14 | 6 | 6 | 3 |
| 2002 | Road to Perdition | Bai | Bai | | 6 | 1 | 3 | 2 | 1 | |
| 2005 | Jarhead | Bai | | | | | | | | |
| 2006 | Starter for 10 | | | Bai | | | | | | |
| 2007 | Stuart: A Life Backwards | | Bai | | | | | | | |
| 2007 | Things We Lost in the Fire | | Bai | | | | | | | |
| 2007 | The Kite Runner | | Bai | | 1 | | | | 2 | |
| 2008 | Revolutionary Road | Bai | Bai | | 3 | | 4 | | 4 | 1 |
| 2009 | Away We Go | Bai | | | | | | | | |
| 2010 | Out of the Ashes | | | Bai | | | | | | |
| 2012 | Call the Midwife | | Bai | | | | | | | |
| 2012 | Richard II | | Bai | | | | | | | |
| 2012 | Henry IV, Part I | | Bai | | | | | | | |
| 2012 | Henry IV, Part II | | Bai | | | | | | | |
| 2012 | Henry V | | Bai | | | | | | | |
| 2012 | Blood | | | Bai | | | | | | |
| 2012 | Skyfall | Bai | | | 5 | 2 | 8 | 2 | 1 | 1 |
| 2014 | Penny Dreadful | | | Bai | | | | | | |
| 2015 | Spectre | Bai | | | 1 | 1 | | | 1 | 1 |
| 2019 | 1917 | Bai | | | 10 | 3 | 9 | 7 | 3 | 2 |
| Guztira | 15 | 8 | 10 | 1 | 33 | 9 | 38 | 10 | 16 | 8 |
* Datuak: Q223233
* Multimedia: Sam Mendes / Q223233
# Sam Raimi

Samuel Marshall Raimi (Royal Oak, Michigan, 1959ko urriaren 23a) estatubatuar zinema zuzendari eta gidoigilea da. The Evil Dead kultuzko frankiziaren sortzaile eta Darkman filma (1990) Spider-Man trilogiaren zuzendaria (2002–07) izanagatik ezaguna da.

## Filmografia

| Urtea | Filma | Oharra(k) |
| 1977 | It's Murder! | Gidoilari eta argazkilaria ere |
| 1978 | Clockwork | Film labur; Gidoigilea ere |
| 1978 | Within the Woods | Film labur; Gidoigilea ere |
| 1981 | The Evil Dead | Gidoigilea ere |
| 1985 | Crimewave | Gidoigilea ere |
| 1987 | Evil Dead II | Gidoigilea ere |
| 1990 | Darkman | Gidoigile eta ekoizlea ere |
| 1992 | Army of Darkness | Gidoigile eta editorea ere |
| 1995 | The Quick and the Dead | |
| 1998 | A Simple Plan | |
| 1999 | For Love of the Game | |
| 2000 | The Gift | |
| 2002 | Spider-Man | |
| 2004 | Spider-Man 2 | |
| 2007 | Spider-Man 3 | Gidoigilea ere |
| 2009 | Drag Me to Hell | Gidoigilea ere |
| 2013 | Oz the Great and Powerful | |
| 2014 | Rake (2 atal) | Ekoizlea ere |
| 2015 | Ash vs Evil Dead ("El Jefe" atala) | Gidoigile eta ekoizlea ere |
* Datuak: Q275402
* Multimedia: Sam Raimi / Q275402
# Sam Rayburn (Texas)

Sam Rayburn Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Jasper konderrian dago, Texas estatuan. 1.273 biztanle ditu, 25,721836 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Jasper konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q970636
# Sam Mewis

Samantha June "Sam" Mewis, (Weymouth, Massachusetts, AEB, 1992ko urriaren 9a), futbolean aritzen den kirolari estatubatuarra da.
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), esku hartu, eta brontzezko domina eskuratu zuen futbolean Ameriketako Estatu Batuak ordezkatuz; Kanadako taldearen (urrezko domina) eta Suediako taldearen (zilarrezko domina) atzetik sailkatu zen AEBko taldea.
Tokion, honako hauek osatzen zuten AEBko taldea: Alyssa Naeher, Crystal Dunn, Sam Mewis, Becky Sauerbrunn, Kelley O'Hara, Kristie Mewis, Tobin Heath, Julie Ertz, Lindsey Horan, Carli Lloyd, Christen Press, Tierna Davidson, Alex Morgan, Emily Sonnett, Megan Rapinoe, Rose Lavelle, Abby Dahlkemper, Adrianna Franch, Catarina Macario, Casey Krueger, Lynn Williams eta Jane Campbellek.

## Nazioarteko emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 03 ! | Futbola, emakumezkoa. |

## Erreferentziak

* ↑ «Samantha June "Sam" Mewis» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ «Samantha June "Sam" Mewis» olympics.com (Gaztelaniaz)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q15905122
* Multimedia: Samantha Mewis / Q15905122
# Sam Ryder

Sam Ryder (Maldon, Essex, Ingalaterra, 1989ko ekainaren 25a) ingeles egile-abeslaria da. TikTok sare sozialean egin zen ospetsu; COVID-19 pandemiaren lehen konfinamendu garaian bertsioak igotzen hasi zen eta britainiar artista jarraituena bilakatu zen plataforma honetan. Erresuma Batua ordezkatu zuen 2022ko Eurovision Abesti Lehiaketan eta bigarren postua lortu zuen "Space Man" kantarekin, epaimahai profesionalen gustokoena izanik. Abesti honekin, bigarren postuan sailkatu zen britainiar single zerrenda ofizialean. Urte berean kaleratu zuen bere lehen albuma, There's Nothing but Space, Man! deiturikoa, eta honekin britainiar album zerrendaren buru sailkatu zen.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Smith, Carl. (2022-03-10). «Sam Ryder to represent UK in Eurovision Song Contest 2022 with SPACE MAN» Official Charts (Noiz kontsultatua: 2022-05-20).
* ↑ (Ingelesez) Griffiths, George. (2022-05-20). «Sam Ryder’s SPACE MAN becomes highest-charting UK Eurovision entry in 26 years after passionate campaign» Official Charts (Noiz kontsultatua: 2022-05-20).
* ↑ (Ingelesez) Ainsley, Helen. (2022-12-16). «Sam Ryder rockets to Number 1 with debut album There's Nothing But Space, Man!» Official Charts (Noiz kontsultatua: 2023-02-07).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q111179156
* Multimedia: Sam Ryder (singer) / Q111179156
# Sampeyre

Sampeyre Italiako udalerri bat da. Cuneoko probintzian kokatuta dago, Piemonte eskualdean. 998 biztanle ditu, 98,91 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Sampeyrek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Brossasco Casteldelfino Elva Frassino Macra Oncino San Damiano Macra Sanfront Stroppo Paesana

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20464
* Multimedia: Sampeyre / Q20464
# Sampi

Sampi gaur egungo alfabeto grekoko letra zaharkitua da. Ͳ (larriz) eta ͳ (xehez) idazten da.

## Kanpo estekak

* Sampi (Ingelesez)
* Datuak: Q131423
* Multimedia: Sampi (letter) / Q131423
# Samper del Salz

Samper del Salz (aragoieraz San Per de Lagata) Zaragozako probintziako udalerria da, Aragoin, Espainia. 2008an 130 biztanle zituen 11,5 kilometro koadroko azaleran. Campo de Belchite eskualdean dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1640147
* Multimedia: Samper del Salz / Q1640147
# Sampaio (Tocantins)

Sampaio Brasilgo udalerri bat da, Tocantins estatuan kokatua. 4.215 biztanle ditu 222,29 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Tocantins

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1801137
* Multimedia: Sampaio (Tocantins) / Q1801137
# Samper de Calanda

Samper de Calanda Teruelgo udalerria da, Bajo Martín eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 928 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Teruelgo udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Bajo Martín eskualdeko webgunea.
* Datuak: Q1641141
* Multimedia: Samper de Calanda / Q1641141
# Samphrey

Samphrey (antzinako eskandinavieraz: Sandfriðarey Eskoziako Shetland uhartediko uharte bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3105732
* Multimedia: Samphrey / Q3105732
# Saint-Martin-des-Champs (Bretainia)

Saint-Martin-des-Champs (Bretainia) (bretainieraz Sant-Martin-war-ar-Maez) Bretainiako Finistère departamenduko udalerri bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q475514
* Multimedia: Saint-Martin-des-Champs (Finistère) / Q475514
# Samaniar

Samaniar edo amaniar (latinez: Amani) autrigoiak osatzen zuten tribuetako edo populietako bat izan zen. Bere eremua ekialdeko Kantabrian zegoen, ziur asko egungo Castro Urdialesko Sámano haranaren inguruan.
Plinio Zaharraren esanetan, eskualdean Portus Amanus edo Portus Samanum izeneko herrixka zegoen I. mendean, Kantabriar Gerren amaieran, erromatarrek bertan hiri bat eratu zuten: Flaviobriga izenekoa.
Eskualdean bi kastro topatu dituzte: Sámano haitzekoa eta Cueto mendikoa. Hanibat aztarna topatu dituzte eta baita Juliobrigara zihoan erromatar galtzada ere. Beraz, merkatal gune inportantea omen zen.

## Erreferentziak

* ↑ Fortea Pérez, José Ignacio. (2002). Transiciones: Castro Urdiales y las Cuatro Villas de la Costa de la Mar en la historia. Kantabriako Unibertsitatea, 28-30 or. ISBN 978-84-8102-297-1..
* ↑ Los cántabros antes de Roma. Real Academia de la Historia, 294 or. ISBN 8489512590..
* ↑ Solana Sainz, J.M.. (1977). Flaviobriga (Castro Urdiales). Santander: Universidad de Valladolid-Centro de Estudios Montañeses.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5671772
# Samaniego Aurrera

Samaniego Aurrera Espainiako Alderdien Legea onartu ondoren Samaniegon sorturiko plataforma ezkertiar eta abertzalearen izena da. 2003an sortu zen Udal Hauteskundeetan aurkezteko, baina Espainiako Auzitegi Nazionalak legez kanpo utzi eta parte hartzea debekatu zion, Batasunaren ondorengoa zela argudiatuz.
Plataformak zenbat boto lortu zituen jakitea ezinezkoa da, baliogabetu zirelako. Dena den, baliogabeko botoak zenbatuta gutxi gorabeherako kalkulua egin liteke; horrela, 2003ko hauteskundeetan 35 izan ziren boto nuluak, emandako botoen %16,91.

## Ikus, gainera

* Espainiako Alderdien Legea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12266824
# Samandar

Samandar hitzarekin honakoak izendatzen dira:
* Samandar Inperioa
* Samandar, Khazariako hiriburua.
* Samandar, Irango hiria.
# Samaniego abesbatza

Samaniego Abesbatza :
| Datuak |||
| Jatorria | Gasteiz | Gasteiz |
| Musika mota | Klasikoa | Klasikoa |
| Zuzendaria | Aitor Sáez de Cortázar Arturo Goikoetxea Nagore Alangua | Aitor Sáez de Cortázar Arturo Goikoetxea Nagore Alangua |
| Urteak | 1977tik gaur egun arte | 1977tik gaur egun arte |
| Fundatzailea | Antton Lete | Antton Lete |
| Webgunea | https://samaniego.org/eu/ | https://samaniego.org/eu/ |
Samaniego Abesbatza Antton Leteren ekimenez, 1977an, Gasteizko Samaniego Ikastetxearen ekimen musikalaren barne. Egun, 40 kidek osatzen dute abesbatza, Nagore Alanguaren zuzendaritzapean. Taldea Arabako Abesbatzen Elkarteko kidea da.

## Zuzendariak

* Aitor Sáez de Cortázar: 2009. urte arte.
* Arturo Goikoetxea: 2009tik 2014 arte.
* Nagore Alangua: 2004tik gaur egun arte.

## Ibilbidea

Taldeak bere errepertorioan ia garai eta estilo guztietako obrak abestu ditu, Kantu gregorianotik, XXI. mendeko musikaraino, eremu sinfoniko koralean ere lanak eginez, Carl Orffen Carmina Burana, Mozarten Requiem, Händelen Hallelujah, Beethovenen sinfoniak, Donizettiren L 'elisir d' amore opera, etab. Hainbat musika-talderekin, bestetik, (Gasteizko Udal Musika Banda, Euskadiko Orkestra Sinfonikoa, Gasteizko Camerata Ganbera Orkestra) lankidetza ugari izan ditu abesbatza honek.
Gasteiz hiriko ekitaldirik esanguratsuenetan parte hartu du abesbatzak, hala nola Gasteizko jaietako pregoietan, Gabonetan, Urrezko Zeledonetan, Gasteizko guduaren mendeurrenean … Era berean, folklorea eta, bereziki, Euskal Herrikoa, interes bereziarekin lantzen du abesbatzak.
Asko dira eman dituen kontzertuak, bai Euskal Herrian, bai Estatuko gainerako herrialdeetan, eta emanaldiak egin ditu Frantzian, Belgikan, Suitzan, Italian, Portugalen, Alemanian, Hungarian, Txekiar Errepublikan…

## Erreferentziak

* ↑ https://aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus/es/coro-samaniego/ar-111418/

## Kanpo estekak

* Abesbatzaren webgune ofiziala.
* "Maitia nun zira" abestiaren interpretazioa.
* Abesbatza Youtuben.
* Datuak: Q111627793
# Samandar Inperioa

Samandarra 874-999 bitarteko urteetan Persian agindu zuen dinastia izan zen. Saman Khudak, Samango jaunak, sortu zuen dinastia, eta, Nasr ibn Ahmaden garaian (913-942), Transoxiana, Khorasan, Seistan eta Tabaristan aldera zabaldu zen inperioa. Bukhara izan zuten hiriburu samandar dinastiako erregeek. Samandar agintariek arteak, zientziak eta literatura bultzatu zituzten bereziki.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskaltzaindia. (PDF) 182. arauaː Dinastien izenak. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12150341
* Multimedia: Samanid Empire / Q12150341
# Samanea

Samanea Fabaceaen familiako zuhaitz mota bat da. Deskribatutako 28 espezie biltzen ditu, eta horietatik 5 bakarrik onartu dira. Caesalpinioideae subfamiliako Mimosoideaeari dagokio. Espezie mota Hego Amerikako Samanea saman da.

## Taxonomia

Generoa George Bentham eta Elmer Drew Merrillek deskribatu zuten eta Journal of the Washington Academy of Sciences aldizkarian argitaratu zen, 1916an.

## Onartutako espezieak

Hauek dira 2012ko abuzuta arte onartuak zeudenak:
* Samanea dinklagei (Harms) Keay
* Samanea guineensis (G.C.C.Gilbert & Boutique) Bren
* Samanea inopinata (Harms) Barneby & J.W.Grimes
* Samanea leptophylla (Harms) Brenan & Brummitt
* Samanea tubulosa (Benth.) Barneby & J.W.Grimes

## Erreferentziak

* ↑ https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.12705/661.3
* ↑ http://legacy.tropicos.org/Name/40029116

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5232879
* Multimedia: Samanea / Q5232879
* Espezieak: Samanea
# Samangan probintzia

Samangan (Paxtueraz: سمنگان ) Afganistango 34 probintzietako bat da, herrialdearen iparraldean dagoena. 11.262 km²-ko azalera du eta 2009ko estimazioaren arabera 350.400 biztanle zituen. Hiriburua Samangan hiria da, Aibak ere deitua.

## Erreferentziak

* ↑ World Gazetteer: Afghanistan: Administrative Divisions (population and area)
* ↑ Islamic Republic of Afghanistan Central Statistics Organization (CSO)

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) NPS: Samangan Province
* Datuak: Q183015
* Multimedia: Samangan Province / Q183015
# Samaniego (argipena)

Samaniego hitzak adiera zenbait ditu:

## Toponimia

* Samaniego, Arabako hegoaldeko herria, udalerria.

## Antroponimia

* Félix María Samaniego Arabako hegoaldeko XVIII. mendeko gaztelaniazko idazlea.

## Beste

* Samaniego ikastetxea, Gasteizko ikastetxe publikoa.
* Samaniego abesbatza
* Samaniego Aurrera 2003ko hauteskundeetara aurkeztu zen alderdi politikoa.
# Samaniego ikastetxea

Samaniego ikastetxea, gaur egun Samaniego IPI edo Samaniego Eskola taldea, Gasteizen kokatuta dagoen Eusko Jaurlaritzaren Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kultura Sailaren barneko Ikastetxe Publiko Integrala da. Ikastetxe honetan Haur Hezkuntza, Lehen Hezkuntza eta Derrigorrezko Bigarren Hezkuntza ikas daiteke, B eta D eredutan.
Ikastetxearen izenak ohore egiten dio Felix Maria Samaniegori, XVIII. mendeko alegia-idazle arabarrari.

## Historia

1857. urteko Moyano Legearen bidez, 6 urtetik 9 urterainoko hezkuntza derrigorrezkoa izatea agindu zen. Eta 1901. urtean Romanonesko kondeak denbora tarte hori 12 urteraino luzatu zuen. Hala ere, lege horiek eraginkorrak bihurtzeko ahaleginak geroxeago etorri ziren. Samaniego ikastetxea XX. mendeko 30. hamarkadan jaio zen, bere lehendabiziko ikasturtea eskola graduatua bezala 1931-32koa izanda. Monsinore Estenaga kaleko eraikuntza 1935.eko apirilaren 28an inauguratu zen. Hau da ziur aski Gasteizko zaharrena.
Gerra zibilaren garaian, beste askorekin gertatu zen bezala, odol ospitale izateko prestatu zuten.
Gerra bukatutakoan, kolegio bezala funtzionatzen segitu zuen, 1949. urtera arte. Orduan, Jesus Obrero eskoletan sartu zen, Samaniego Eskola-Taldea bezala. Garai hartan neska eta mutilentzako hezkuntza eta zuzendaritza banatuak ziren. 1960-61 ikasturtean 734 mutil eta 324 neska zituen.
1966. urtean Jesus Obrerotik banatu zen berriro, eta Aurrezki Kutxek, Diputazioak eta Udalak osatutako patronatu batek gidatzen zuen. Consejo Escolar Primario Samaniego zuen izena patronatu horrek, zuzendaritza bakarrekoa. Hala ere, neskak eta mutilak banatutako klaseetan jarraitu zuten, 1975. urte arte.
1968. Samaniego eskolak eta Adurtzako ikastetxe batek babesa eman ziteon Izaskun Arruek gidatzen zuen proiektu pedagogikoari, Olabide Ikastolari.
70 eta 80. hamarkadetan, Villar Palasíren Hezkutzaren Lege Orokorrarekin, derrigorrezko hezkuntza 14 urte arte luzatu zen, eta ikastetxea itunpekoa bihurtu zen. Garai horretan OHOko 32 talde eta haur-hezkuntzako 8 talde zituen.
1990. urtean LOGSEk 16 urte arte luzatu zuen derrigorrezko hezkuntza, eta gaur egun, Euskal Eskola Publikoaren Legearen bidez Samaniego Eslola Taldean eraldatu da, bi zentro berezituez osatuta: haur-hezkuntza eta lehen hezkuntzakoa bata eta bigarren hezkuntzakoa bestea.

## Erreferentziak

* ↑ «Gure historia - CPI Samaniego IPI» cpisamaniegoipi.hezkuntza.net (Noiz kontsultatua: 2023-04-16).
* ↑ «Jesus Obrero Campusa» egibide.org (Noiz kontsultatua: 2023-04-16).
* ↑ «Arrue, Izaskun - Auñamendi Eusko Entziklopedia» aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus (Noiz kontsultatua: 2023-04-17).

## Kanpo estekak

* Samaniego IPI - webgune ofiziala
* Datuak: Q117751484
# San Joan Bataiatzailearen eliza (Abaltzisketa)

San Joan Bataiatzailearen eliza Gipuzkoako Abaltzisketa udalerrian dagoen eliza bat da.

## Kokalekua

Herrigunean dago, Larraitz, Orendain eta Amezketatik datozen errepideak elkartzen diren bidegurutzean.

## Historia

Gaur egungo eliza XVI. mendean eraiki zen.

## Eraikina

XIII. mendeko aurrealde erromanikoa du.
Kanpandorrea aipagarria da, 1493. urtean Abaltzisketan egindako kanpai ikusgarria daukalako.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q31188944
* Multimedia: Church of San Juan Bautista, Abaltzisketa / Q31188944
# Santa Teresa komentua (Donostia)

Santa Teresa komentua Donostiako Parte Zaharrean dago. Eraikinak garai desberdinetakoak dira: komentua 1662an hasi zen eraikitzen, eliza 1686an; patioa eta klaustroa XVIII. mendekoak dira. Bere kokapen estrategikoaren ondorioz, Urgull mendiaren magalean, sarritan erantsia eta berreraikia izan da. 1813ko sutean, komentuaren zati bat eta Santa Ana baseliza suntsitu ziren. 1990an bertako mojak, karmeldar oinutsak, goi partean eta elizan bizi dira; gainontzeko espazioak erabilera publikorako utzi dute.

## Indusketak

Santa Teresa komentuan egin diren indusketei esker erromatar garaiko aztarnak (K.o. 50-200 urte bitartekoak) , Erdi Aroko nekropoliak, harresiak eta dorreak aurkitu dira. Lekuaren balio kultural, arkeologiko eta historikoa pare gabekoa da batez ere estratifikatuta Gipuzkoako historia osoa aztertu daitekeelako. Nekropolia, bestetik, Donostiaren sorreraren berarena da, X. mendekoa, eta XVI. mende arte erabilia izan zen. Aurkitutako harresiak XIV. mendekoak dira gutxi gorabehera. Harresiari erantsirik, «sagramenteroen» (zaintzaile) edo kontzejuko dorrearen hondakinak aurkitu dira; bertan omen zuen egoitza kontzejuaren bilerak. Bertako aretoren batean egon behar zen Santa Anaren Otoiztegia, Santa Teresa komentuaren lehen biltokia.

## Erreferentziak

* ↑ http://www.santelmomuseoa.com/index.php?option=com_flexicontent&view=items&cid=3&id=54&Itemid=57&lang=eu
* ↑ UNSAIN (2008): 164-7. or.
* ↑ http://www.gipuzkoamuseobirtuala.net/teselasbb3b.html?id_teselas=185
* ↑ http://www.gipuzkoakultura.eus/index.php/eu/museoak-eta-ondareak/51-museos-y-patrimonio-2/515-santa-teresa-historia-y-futuro.html

## Bibliografia

UNSAIN, Jose Mª. (2008). San Sebastián, ciudad marítima. Donostia: Untzi Museoa ISBN ISBN 978-84-930344-8-1..

## Kanpo estekak

* Egin diren indusketeei eta komentuarentzat planteatzen den proiektuari buruzko informazioa.
* Datuak: Q25479162
# Santa Teresa di Riva

Santa Teresa di Riva Italiako udalerri bat da. Messinako probintzian kokatuta dago, Sizilia eskualdean. 9.335 biztanle ditu, 8,12 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Santa Teresa di Rivak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Casalvecchio Siculo Furci Siculo Sant'Alessio Siculo Savoca

## Kanpo estekak

* Datuak: Q498938
* Multimedia: Santa Teresa di Riva / Q498938