OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Theelia

Theelia Holothuroidearen barruko desagertutako genero bat da, orain dela 312 milioi urtetik 40,4 milioi urtera bizi izan zena (Pensylvaniarretik Luteziarrera).
Theelia eskleritoak aurkitu dira mundu osoan zehar.

## Espezieak

* Theelia alta
* Theelia alveata
* Theelia anguinea
* Theelia conglobata
* Theelia convexa (syn. Chiridota heptalampra)
* Theelia crassidentata
* Theelia dentata
* Theelia doreckae
* Theelia dzhulfaensis
* Theelia fastigata
* Theelia fissa
* Theelia florida
* Theelia guembeli
* Theelia hexacneme
* Theelia immisorbicula (syn. Theelia subcirculata)
* Theelia koeveskalensis
* Theelia kutscheri
* Theelia lata
* Theelia latimarginata
* Theelia liptovskaensis
* Theelia mesopermiana
* Theelia monicae
* Theelia mortenseni
* Theelia multiplex
* Theelia norica
* Theelia petasiformis
* Theelia planata
* Theelia planorbicula
* Theelia praeacuta
* Theelia praenorica
* Theelia praeseniradiata
* Theelia pseudoplanata
* Theelia serta
* Theelia simoni
* Theelia sinaiensis
* Theelia staurolithensis
* Theelia stellifera
* Theelia synapta
* Theelia teneromarginata
* Theelia trammeri
* Theelia undata
* Theelia undulata
* Theelia variabilis
* Theelia wartensis
* Theelia zawidzkae

### Ziurtasun eskaseko espezieak

* Theelia venusta
* Theelia zapfei

## Erreferentziak

* 1 2
* ↑ Triassic holothurian sclerites from Tatra Mountains. in: 4. 16 Institute of Paleobiology, Polish Academy of Sciences, 429 – 450 or. (Noiz kontsultatua: 2011-6-25).
* Datuak: Q7777727
# Thedford (Nebraska)

Thedford Nebraskako herri bat da. Thomas konderrian kokatua dago. 2010ean 188 biztanle zituen, 0,59 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Thomas konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2127994
* Multimedia: Thedford, Nebraska / Q2127994
# Thedinghausen

Thedinghausen Alemaniako udalerria da. Saxonia Beherea estatuan dago, [[Verden barrutia|Verden]] barrutian. 2014an 7.674 biztanle zituen 65,69 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q503404
* Multimedia: Thedinghausen / Q503404
# Theerathon Bunmathan

Theerathon Bunmathan ((thailandieraz: ธีราทร บุญมาทัน, Thirathon Bunmathan, tʰīː.rāː.tʰɔ̄ːn būn.māː.tʰān ahoskatua), normalean Aum (thailandieraz: อุ้ม, Um, ʔûm ahoskatua) deitua, Bangkok, 1990eko otsailaren 6a - ) Thailandiako futbolaria da.

## Selekzio nazionala

Thailandiako selekzioarekin :
| Urtea | Partida | Gol |
| 2010 | 3 | 0 |
| 2011 | 1 | 0 |
| 2012 | 7 | 1 |
| 2013 | 3 | 0 |
| 2014 | 0 | 0 |
| 2015 | 11 | 3 |
| 2016 | 16 | 1 |
| 2017 | 6 | 0 |
| 2018 | 3 | 0 |
| Guztira | 50 | 5 |

## Erreferentziak

* ↑ National Football Teams

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q4274269
* Multimedia: Theerathon Bunmathan / Q4274269
# Theilenhofen

Theilenhofen Alemaniako udalerria da. Bavariako estatuan dago, [[Weißenburg-Gunzenhausen (barrutia)|Weißenburg-Gunzenhausen]] barrutian. 2014an 1.128 biztanle zituen 20,33 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q525850
* Multimedia: Theilenhofen / Q525850
# Theda Bara

    Artikulu hau estatubatuar aktoreari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Bara».
Theda Bara, benetako izena Theodosia Burr Goodman, (Cincinnati, 1885eko uztailaren 29a - Los Angeles, 1955eko apirilaren 7a) zinema aktore estatubatuarra zen. Star system delakoaren aitzindari izan zen, XX. mendeko hasieran.

## Filmografia

* Madame Mystery (1926)
* The Unchastened Woman (1925)
* The Prince of Silence (1921)
* Belle Russe, La (1919)
* Kathleen Mavourneen (1919)
* A Woman There Was (1919)
* When Men Desire (1919)
* The Light (1919)
* The Lure of Ambition (1919)
* The Siren's Song (1919)
* Salome (1918)
* The Soul of Buddha (1918)
* The Forbidden Path (1918)
* The She Devil (1918)
* Under the Yoke (1918)
* When a Woman Sins (1918)
* Madame Du Barry (1917)
* Cleopatra (1917)
* Camille (1917)
* Heart and Soul (1917)
* Her Greatest Love (1917)
* The Tiger Woman (1917)
* The Darling of Paris (1917)
* The Rose of Blood (1917)
* The Vixen (1916)
* Romeo and Juliet (1916)
* Her Double Life (1916)
* Under Two Flags (1916)
* East Lynne (1916)
* The Eternal Sappho (1916)
* Gold and the Woman (1916)
* The Serpent (1916)
* Destruction (1915)
* The Galley Slave (1915)
* Carmen (1915)
* Sin (1915)
* Lady Audley's Secret (1915)
* The Two Orphans (1915)
* The Devil's Daughter (1915)
* The Clemenceau Case (1915)
* The Kreutzer Sonata (1915)
* A Fool There Was (1915)
* Siren of Hell (1915)
* The Stain (1914)
* The Rose of Blood (1917)
* Cleopatra (1917)
* The Soul of Buddha (1918)
* A Woman There Was (1919)
* The Siren's song (1919)

## Bibliografia

* Vamp : The Rise and Fall of Theda Bara Eve Golden, Vestal Press 1997.
* Theda Bara: A Biography of the Silent Screen Vamp, With a Filmography Ronald Genini, McFarland & Company 2001.
* Datuak: Q234615
* Multimedia: Theda Bara / Q234615
# Theganoceras

Theganoceras ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren., hau da, orain dela 145 milioi urtetik 66 milioi urtera gutxi gorabehera.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) Sepkoski, Jack. Sepkoski's Online Genus Database - Cephalopodes. (Noiz kontsultatua: 2010-02-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12267968
# Toblach

Toblach, italieraz Dobbiaco, Italiako udalerri bat da. Bozen-Hego Tirolgo probintzia autonomoan kokatuta dago, Trentino-Adige Garaia eskualdean. 3.363 biztanle ditu, 125,42 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Dobbiaco/Toblachk honako udalerri hauekin egiten du muga:
Braies Cortina d'Ampezzo Sexten Gsies Auronzo di Cadore Innichen Niederdorf Innervillgraten $^{(en)}$

## Klima

Datu klimatikoak (Toblach (1971–2000, muturrekoak 1946–2011)) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) | 15.4 | 14.6 | 18.1 | 23.6 | 28.6 | 32.0 | 32.4 | 31.2 | 28.2 | 24.4 | 17.6 | 12.1 | 32.4 |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 0.1 | 2.8 | 6.6 | 10.3 | 15.4 | 18.9 | 21.7 | 21.2 | 17.4 | 11.6 | 4.8 | 0.4 | 10.9 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | -4.2 | -2.3 | 1.6 | 5.1 | 9.8 | 13.2 | 15.6 | 15.2 | 11.7 | 6.8 | 0.6 | -3.5 | 5.8 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | -8.5 | -7.3 | -3.4 | -0.2 | 4.2 | 7.4 | 9.5 | 9.2 | 6.0 | 1.9 | -3.5 | -7.3 | 0.7 |
| Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) | -30.0 | -27.4 | -23.8 | -15.0 | -12.2 | -4.0 | -1.0 | -1.0 | -5.9 | -12.0 | -18.7 | -24.6 | -30.0 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 22.2 | 28.8 | 33.9 | 43.8 | 78.6 | 103.9 | 120.5 | 97.9 | 75.8 | 72.1 | 44.4 | 29.6 | 751.5 |
| Prezipitazio egunak (≥ 1.0 mm) | 4.2 | 3.7 | 5.0 | 7.3 | 10.6 | 13.0 | 12.7 | 11.7 | 7.9 | 7.1 | 6.1 | 5.2 | 94.5 |
| Hezetasuna (%) | 71 | 67 | 64 | 64 | 65 | 62 | 60 | 63 | 66 | 69 | 72 | 74 | 66 |
| Iturria: Servizio Meteorologico (humidity 1961–1990) ||||||||||||||

## Erreferentziak

* ↑ Dobbiaco (BZ). Servizio Meteorologico, clima.meteoam.it.
* ↑ STAZIONE 033 Dobbiaco: medie mensili periodo 61 - 90. Servizio Meteorologico, clima.meteoam.it.
* ↑ Dobbiaco: Record mensili dal 1946. Servizio Meteorologico dell’Aeronautica Militare, climaintoscana.altervista.org.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q380189
* Multimedia: Toblach / Q380189
# Tobol

Tobol (errusieraz: Тобол; kazakheraz: Тобыл) Kazakhstan eta Errusiako ibaia da, Irtish ibaiaren ezkerraldeko adarra. 1.591 km luze da, eta 426.000 km$^2$-ko ibai-arroa hartzen du.

## Geografia

Turgaiko ordokian du iturburua, Kazakhstanen, eta Mendebaldeko Siberiako ordokia zeharkatu ondoren ondoren Irtish ibaian isurtzen du ura, Tobolsk hirian. Ubagan, Iset, Tura eta Tavda dira Tobolen ibaiadar nagusiak.

## Zeharkatutako hiriak

* Lisakovsk (Kazakhstan)
* Rudni (Kazakhstan)
* Kostanay (Kazakhstan)
* Kurgan (Kurgan oblasta, Errusia)
* Jalutorovsk (Tiumen oblasta, Errusia)
* Tobolsk (Tiumen oblasta, Errusia)

## Hidrometria

Tobol ibaiaren emaria 1936-1984 bitartean neurtua izan da Lipovkan (ahoa baino 104 km lehenago). Gune horretan, drainatutako eremuak 423.000 km² ditu, arro osoaren % 99. Emari handiena maiatzean du (2.493 m³/s), elurra urtzen delarik, eta txikiena martxoan (121 m³/s).
Tobol ibaiaren batezbesteko emariak (m³/s), Lipovkan neurtuak Datuak: 1936 eta 1984 artean

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskaltzaindia. (2012-06-29). 171. araua: Asiako toponimia. (Noiz kontsultatua: 2013-02-11).
* ↑ Tobol River Global.britannica.com
* ↑ Tobol Lipovkan Webworld.unesco.org

## Kanpo estekak

* Datuak: Q124653
* Multimedia: Tobol River / Q124653
# Tobolsk

Tobolsk Errusiako erdialdeko hiri bat da, ibai-portua, Tiumen oblastean (Mendebaleko Siberia) kokatua, Irtyx eta Tobol ibaien bilgunean. 92.880 biztanle zituen 2002an. Burdinbideen gune garrantzitsua da, eta industria (petrokimika, janaria, ontziolak, larrugintza) da ekonomia jarduera nagusia.

## Historia

1587. urtean sortu zuten hiria, eta Siberia konkistatzeko errusiarren abiapuntua izan zen hasieratik. 1708-1824. urteetan Siberiako hiriburua izan zen, eta tsarren garaietan deportaziorako gunea ere izan zen. Nikolas II.a tsarra eta haren familia hara erbesteratu zituzten.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011-12-27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q168782
* Multimedia: Tobolsk / Q168782
# Tobin tasa

Tobin tasa 1972 urtean James Tobin estatubatuar ekonomialariak proposatutako zerga da, nazioarteko finantza fluxuak zergapetuko lituzkeena. Bere helburua finantza espekulazioa mugatzea da. Proposatu zenetik, neoliberalismoaren aurkakoek aldeztu dute Tobin tasa, bereziki 2008-2012ko krisialdi ekonomikoa dela eta, krisi ekonomiko horretan finantza gehiegikeriek izan duten erabateko askatasunaren aurka.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q853044
# Tobold Turuta

'Tobold Turuta (Tobold Hornbloweres ingelesezko jatorrizko bertsioan), Tolkienen legendarium ospetsuan agertzen den fikziozko pertsonaia bat da. Bere istorioa, Eraztunen Jauna eleberriaren hitzaurrean kontatzen da. Tobby Zaharra ere deitua, Eskualdeko hobbit bat da, Erdialdeko Lurraldeko pipan erretzeko belarra nola landu deskubritu zuena (esaten denez, Eguzkiaren Hirugarren Aroko 2670. urtean). Aurkikuntza honen ondorioz, Eskualdearen hegoaldeko laurdenean landatzera eraman zuen. Esaten denez, bere lorategian, hiru barietaterik ezagunenak landatu zituen: Haran Luzeko hostoa (Tobold jaio zen tokiagatik), Hegoaldeko Izarra eta Tobby Zaharra.
Produktu hauek, Eskualdetik kanpo ere ospe handia izango zuten, non, bidaiariren batzuk, bereziki nanoek, hain tabako fina erretzearen plazeraz gozatzen zuten. Saruman Istaria bera ere joango zen belar honen bila, Pippin eta Merry, Isengarden suntsipenean ohartuko ziren bezala.
Tolkienek, Eraztunen Jaunaren prologoaren lehenagoko bertsioetan, Tobold, Tobias deitua zen.
# Tobin (Kalifornia)

Tobin Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Plumas konderrian dago, Kalifornia estatuan. 19 biztanle ditu, 13,024733 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Plumas konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2318400
# Tobin Heath

Tobin Powell Heath, (Morristown, New Jersey, AEB, 1988ko maiatzaren 29a), futbolean aritzen den kirolari estatubatuarra da.
2008ko Udako Olinpiar Jokoetan (Londres), esku hartu, eta urrezko domina eskuratu zuen; 2012ko Udako Olinpiar Jokoetan (Londres), berriro urrezko domina lortu zuen; 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, (Tokio), berriz, brontzezkoa eskuratu zuen, hiruretan futbolean eta Ameriketako Estatu Batuak ordezkatuz; Tokion, Kanadako taldearen (urrezko domina) eta Suediako taldearen (zilarrezko domina) atzetik sailkatu zen AEBko taldea, eta honako hauek osatzen zuten AEBko taldea: Alyssa Naeher, Crystal Dunn, Sam Mewis, Becky Sauerbrunn, Kelley O'Hara, Kristie Mewis, Tobin Heath, Julie Ertz, Lindsey Horan, Carli Lloyd, Christen Press, Tierna Davidson, Alex Morgan, Emily Sonnett, Megan Rapinoe, Rose Lavelle, Abby Dahlkemper, Adrianna Franch, Catarina Macario, Casey Krueger, Lynn Williams eta Jane Campbellek.

## Nazioarteko emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2008 | Pekin Txina | 01 ! | Futbola, emakumezkoa. |
| 2012 | Londres Erresuma Batua | 01 ! | Futbola, emakumezkoa. |
| 2020 | Tokio Japonia | 03 ! | Futbola, emakumezkoa. |

## Erreferentziak

* ↑ «Tobin Powell Heath» olympedia.org (Ingelesez)
* ↑ «Tobin Powell Heath» olympics.com (Gaztelaniaz)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q445796
* Multimedia: Tobin Heath / Q445796
# Toblerone

Toblerone suitzar txokolate marka bat da.
1908an Theodor Tobler (1876–1941) suitzar gozogileak Berna hirian sortu zuen eta Emil Baumann lehengusuarekin batera hiruki profileko intxaur, almendra eta eztia zituen esnedun txokolatea ekoiztu eta merkaturatu zuten.
Gaur egun Mondelēz International (Kraft Foods) estatubatuar elikagai eta edari multinazionalaren jabetzakoa da.

## Kanpo estekak

* Toblerone txokolatearen webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q215707
* Multimedia: Toblerone (chocolate bar) / Q215707
# Toboliu

Toboliu Errumaniako udalerri bat da, Bihor konderrian. 2.050 biztanle ditu, 38,5 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Toboliu $^{(en)}$ Cheresig $^{(en)}$

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16439308
* Multimedia: Toboliu commune, Bihor / Q16439308
# Tobin udalerria, Perry konderria (Indiana)

Tobin udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Indiana estatuko udalerri bat da, Perry konderrian. Azken zentsuaren arabera 690 biztanle zituen, 65.55 milia karratu (169.8 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Tobin udalerriak 270 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 28.339 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7811703
# Tarja Turunen

Tarja Soile Susanna Turunen-Cabuli (Kitee, Finlandia, 1977ko abuztuaren 17a), ezagunagoa Tarja Turunen edo Tarja izen artistikoez, finlandiar abeslaria da. Ahotsari dagokionez sopranoa da eta hiru zortziduneko ahots-hedadura du.

## Diskografia
### Bakarka
#### Estudioko diskoak
##### Rock diskoak

* My Winter Storm (2007)
* What Lies Beneath (2010)
* Colours in the Dark (2013)
* The Shadow Self (2016)

##### Disko klasikoak

* Ave Maria – En Plein Air (2015)

##### Gabonetako diskoak

* Henkäys ikuisuudesta (2006)
* From Spirits and Ghosts (2017)

##### Zuzeneko diskoak

* In Concert – Live at Sibelius Hall (2011)
* Act I: Live in Rosario (2012)
* Live in Luna Park (2012)
* Luna Park Ride (2015)
* Datuak: Q484540
* Multimedia: Tarja Turunen / Q484540
# Tarkhan

Tarkhan, Kafr Ammar eta Kafr Turkitik gertu, Egiptoko antzinako hilerri baten egungo izena da, Kairotik 50 kilometro hegoaldera eta Menfisetik 35 kilometro hegoaldera kokatua dagoena, Niloren mendebaldeko ibarrean, eta egiptoar inperioaren eraketaren garaiko aztarnategi arkeologikorik garrantzitsuenetako bat du, K.a. 3000 ingurukoa; nekropoliak, Egiptoko aro aurredinastikoa eta Egiptoko Antzinako Inperioaren garaietako bi mila hilobi baino gehiago ditu.

## Nekropolia

Hilerria, 1911 eta 1912an industu zuen Flinders Petriek, garai guztietako hilobiak aurkituz eta, garrantzitsuena dena, horietako asko, egiptoar estatuaren eraketaren garaikoak, K.a. 3000 inguruan. Petriek, bi mila hilobi baino gehiago aurkitu zituen. Horietako gehienak, jende arruntarentzako lurrean eginiko zulo soilak zirelarik, baina badaude, baita ere, Egiptoko I. dinastiako zenbait mastaba ere, jauregi fatxadan apainduak. Badaude, baita ere, Egiptoko lehen tarteko aroko eta Egiptoko hirugarren tarteko aroko lurperaketak. Egiptoko Inperio Ertain eta Egiptoko Inperio Berriko hilobi gutxi aurkitu dira.
Lurperaketa gehienak, lurrean zulatutako putzu soilak baino ez dira. Hil hatuan, itsasontzi batzuk, emakumeentzako bitxiak eta gizonentzako arma eta erremintaren batzuk daude. Material organikoak, ongi kontserbatu dira, zurezko zerraldo asko aurkitu direlarik (gehienak oso xaloak), baita zurezko altzari eta itsasontziak ere. Aurkikuntzarik garrantzitsuenen artean, Narmer faraoiaren zigilu inprimaketak dituen hilobi bat aipatu behar da, baita Egipton aurkituriko arroparik antzinakoenak ere.

## Tarkhan aro historiko bezala

Flinders Petriek, 1913an, aztarnategiko indusketei buruzko bere lehen argitalpenean, antzinako aro honentzako izen bereizgarri bat behar zela azaldu zuen, garrantzitsuena dena, eta, beraz, gertuen zegoen herrixkaren izena eman zitzaion, Tarkhan.
Petriek, Kafr Ammar izena erabili zuen nekropoli berean zeuden beranduagoko lurperaketentzako.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q115314
* Multimedia: Tarkhan / Q115314
# Tarkianita

Tarkianita sulfuro motako minerala da.

## Ezaugarriak

Tarkianita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {(Cu,Fe)(Re,Mo)4S8}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5,5 - 6 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Tarkianite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Tarjei Vesaas

Tarjei Vesaas (Vinje, 1897ko abuztuaren 20a - Oslo, 1970eko martxoaren 15a) norvegiar olerkari eta eleberrigilea izan zen.
Telemark eskualdean jaio zen baserritar familia batean. Ez zuen familiaren baserriaz arduratu nahi izan, eta errudun sentiarazi zuen. Bere gaztaroaren zati handi bat bakarrik igaro zuen, naturan babestuta.
Ia berrogeita hamar urtez literaturan aritu zen. Bere istorioak drama psikologiko sakonak dituzten landa-giroko jende xumeari buruzkoak izaten dira. Norvegiako paisaian beldurra, erruduntasuna eta larritasuna bezalako gaiak agertzen dira.

## Lan hautatuak

* Dei svarte hestane, eleberria 1928
* Det store spelet, eleberria 1934
* Kvinnor ropar heim, eleberria 1935
* Kimen, eleberria 1940
* Huset i mørkret, eleberria 1945
* Vindane, ipuinak 1952
* Løynde eldars land, olerkiak 1953
* Vårnatt, eleberria 1954
* Fuglane, eleberria 1957
* Is-slottet, eleberria 1963
* Bruene, eleberria 1966
* Båten om Kvelden, eleberria 1968

## Kanpo estekak

* Datuak: Q381443
* Multimedia: Tarjei Vesaas / Q381443
# Tarkinio Prisko

Luzio Tarkinio Prisko (K.a. 616-K.a. 578), Tarkinio Zaharra edo Tarkinio I.a ere deitua, Erromako bosgarren erregea izan zen tradizioaren arabera, eta, gaur egungo historialarien arabera, lehena eta hiriaren sortzailea.
Tarkinia etruriar hirian bizitzen jarri zen Demaratos izeneko errefuxiatu korintoar baten semea, autoritarioa eta gerlaria izan zen, eta, aldi berean, planifikatzaile eta urbanista handia. Jauregi etruriar bat eraikiarazi zuen, jendearen bizitokiak txabolak ziren garai batean. Tronu arranditsu bat eraikitzea agindu zuen, non, beti, eskuan aginte makila eta buruan, lumez apainduriko kasko bat zuela esertzen zen. Aberatsa eta xahutzailea zen, jende pobre eta ohitura umilekoaren artean. Greziar baten seme bezala, heziketa nahiko oso bat jaso zuen; filosofia, geografia, matematikak eta beste gai batzuk ulertzen zituen. Tito Livio historialari erromatarrak (K.a. 59-K.a. 17) dioenez, Tarkinio Prisko, errege bezala aukeratua izateko azpijokoak erabili zituen lehena izan zen, eta herriaren babesa ziurtatzeko hitzaldi bat eman zuen.
Lazioa mendeko izatea lortu zuen, eta, beranduago, sabinarren aurka borrokatu eta lur gehiagoz jabetzea lortu zuen. Bere borroketarako, industria astunak eman zizkion arma ugari behar izan zituen. Tarkinio Prisko, Erromako industriaren sustatzaile handia izan zen. Garaipenaren ohitura etruriarra sartu zuen, gerra garaipenaren ondoren.
Bere eraikitze grinaren ondorioz, Erromak, jauzi handia eman zuen monumentu gehiketa eta hiri planifikazioan. Estolda Nagusia edo cloaca maxima deituriko estolden eraikuntza ematen zaio. Kale berriak, auzoak, foro edo erdiko enparantza bat eta, ohiko txabolen ordez, benetako etxeak, Zirku Nagusia eta Jupiterren Tenplua Kapitolioan eraikitzea agindu zuen.
Hil egin zuten, eta agintea, bere emazteak hartu zuen, Tanaquil izenekoa, hau ere etruriarra.

## Bibliografia

* Urbs Roma. Vida y costumbres de los romanos. José Guillén. Ediciones Sígueme S.A., Salamanca, 1994. ISBN 84-301-0801-7
* Historia de Roma. Indro Montanelli. Random House Mondadori S.A. Barcelona 1994. ISBN 84-9759-315-4
* Datuak: Q212671
* Multimedia: Lucius Tarquinius Priscus / Q212671
# Tarkio (Missouri)

Tarkio Missourieko hiri bat da. Atchison konderrian kokatua dago. 2010ean 1.583 biztanle zituen, 3,59 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Atchison konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q777750
* Multimedia: Tarkio, Missouri / Q777750
# Txinparta (sua)

Txinparta edo pindarra gori dagoen partikula da. Igurzketaz eta sua dagoenean sortzen da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q911679
* Multimedia: Sparks / Q911679
# Txintxiketa

Txintxiketa trebezia erakusteko haur-jolasa da. Juan Garmendia Larrañaga etnografoak Orexan, Gipuzkoan jaso zuen jokoaren inguruko informazioa.

## Arauak

Neska-mutilen joko hau lurrean laukia edo zirkulua eginez hasten zen, eta zozketan egokitutakoak tarte jakin bat uzten zuen marrarekiko. Orduan, makila mutur-zorrotza bota eta marra barruko gunean sartzen ahalegindu behar zuen. Tanto-kopuru jakinera jokatzen zen; makila marra barruan lurrean sartuta uzten zuenak tantoa bereganatzen zuen, eta tanto horiek aurrena eskuratzen zituena bere txandaren barruan irabazle gertatzen zen.

## Erreferentziak

* ↑ Juan Garmendia Larrañaga - Xabier Mendiguren Bereziartu: Juan Garmendia Larrañagaren hiztegi etnografikoa. Donostia: Ikastolen Elkartea, 2003. 187.or.
* ↑ https://aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus/fr/txintxiketa/ar-151737/

## Kanpo estekak

* Juan Garmendia Larrañaga: Ume jolasak, Eusko Ikaskuntza, 2007, 64.or.
# Txintxarri (argipena)

Txintxarri izenak hainbat adiera ditu:
* Txintxarri: zintzarri izenaren txikigarria.
* Txintxarri: alegiarren ezizena.
* Txintxarri: Lasarte-Oriako herri aldizkaria.
* Txintxarri: Alegiako abesbatza, 1960an sortua.
* Txintxarri: Alegiako jatetxea.
* Txintxarri: Bilboko konpartsa, dagoeneko desagertua.
* Txintxarri: Errenteriako elkartea
# Txintxeta

Txintxeta edo tatxeta paperak edo posterrak finkatzeko erabiltzen den pieza da. Eskuarki zirkulu formadunak dira, eta erdialdean eztena dute.

## Txintxeta-motak

* Ohiko txintxeta: Punta metalikoak dauka eta normalean kolorezkoak izaten da. Bi atal dauzka muturrean, funda eta funda doan zati laua.
* Amerikar txintxeta: Ohiko txintxeta bezalakoa da, muturrean salbu. Honek plastikozko mutur zilindrikoa dauka errazago jartzeko edo kentzeko.

## Ikus, gainera

* Tatxet

## Kanpo-estekak

* Datuak: Q406839
* Multimedia: Pushpins / Q406839
# Txintxarrisfera

Txintxarrisfera, Alegialdeko blog komunitatea da. 2006ko neguan sortu ziren Alegian lehenengo blogak, eta ondoren, 2007ko udaberrian Txintxarrisfera blog komunitatea jaio zen.
2010eko urtarrilaren hasieran 18 blogek osatzen zuten komunitate hau.

## Kanpo estekak

* Txintxarrisfera osatzen duten blog guztien zerrenda.
* TxintxarriMEDIA
* Datuak: Q12268390