OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Simiengo Parke Nazionala

Simiengo Parke Nazionala$^1$ UNESCOren gizateriaren ondarea :
| Simiengo mendien ikuspegia. ||
| Mota | Naturala |
| Irizpideak | vii, x |
| Erreferentzia | 9 |
| Kokalekua | Etiopia (Afrika) |
| Eskualdea$^2$ | Afrika |
| Koordenatuak | 13°11′00″N 38°04′00″E﻿ / ﻿13.18333°N 38.06667°E﻿ / 13.18333; 38.06667 |
| Izen ematea | 1978 (II. bilkura) |
| $^1$ UNESCOk jarritako izen ofiziala (euskaratua) $^2$ UNESCOren sailkapena ||
Simiengo Parke Nazionala Etiopiako Parke nazionaletako bat da, 1969an sortu zen eta 16.500 hektarea ditu. Simien mendietan dago, Etiopiar mendigunean, Simien Gondar zonaldean, Amhara lurraldean. Bertan Ras Dashen mendia dago, Etiopiako gailur altuena eta Afrikako laugarrena: 16.500 hektarea dituena.

## Klima eta begetazioa

Parkea lurralde sasilehorra dago, urtean euriko 600 mm baino gutxiago, urriatik apirila arte. Altitudearen arabera, hiru begetazio mota bereiz daiteke:
* behe mailakoa, 3000 eta 3300 metrorainokoa, garai bateko zedroak eta podocarpusak ditu, zonalde zailenetan salbu, nezakazal lurrekin aldatu izan direnak,
* erdi mailakoa, 4000 metrorainokoa, oso degradatua: bakarrik jatorrizko erica eta salbia basotxo solteak geratzen dira, eta
* goi mailakoa, erica erraldoien basotxoak (batzuk zazpi metrokoak dira), larre sasi-alpetarrak eta arrokak.

## Fauna

* Ugaztunen artean: otso etiopiarra (Canis simensis), Abisiniako ahuntza (Capra walie) eta gelada Theropithecus gelada). Hirurak endemikoak dira eta lehendabiziko biak galtzeko zorian daude.
* Hegaztiak: Torgos tracheliotus saia, ugatza (Gypaetus barbatus), belatz gorria (Falco tinnunculus) eta hego-belatza (Falco biarmicus).

## Babespena

Unescoren Gizateriaren Ondarearen kalifikazioa jaso zuen lehenetariko ingurua izan zen, 1978. Betako espezien egoera pattala ikusita, 1996tik. Parkea oso degradatuta dago: % 80 aldatu da, batez ere nekazal eta abeltzaintza jarduerak sortzeko.

## Erreferentziak

* ↑ http://whc.unesco.org/en/list/9
* ↑ https://web.archive.org/web/20171201033857/http://www.wordtravels.com/Travelguide/Countries/Ethiopia/Activities/Birding

## Kanpo estekak

* UNESCO World Heritage Entry on Simien National park
* UNESCO Natural Site Data Sheet
* The National Parks of Ethiopia: Simien Mountain Adventure - Part I (Addis Tribune)
* The National Parks of Ethiopia: Simien Mountain Adventure - Part II (Addis Tribune)
* The National Parks of Ethiopia: Simien Mountain Adventure - Part III (Addis Tribune)
* Datuak: Q504315
* Multimedia: Simien Mountains National Park / Q504315

## Ikus, baita ere

* Ras Dashen mendia.
# Sexua berresleitzeko ebakuntza

Sexua berresleitzeko ebakuntza pertsona transgenero baten sortzetiko sexu-ezaugarrien itxura eta funtzionamendua aldatzeko prozedura edo prozedura-multzo kirurgikoari deritzo. Horren bitartez norbanakoaren sexu-ezaugarriak bere genero-nortasunarekin bat etortzea lortzen da. Nahiz eta pertsona transgeneroen genero-disforiaren aurkako tratamendua izan, pertsona intersexualei ere antzeko ebakuntza genitalak egin ohi zaizkie, gehienbat haurtzaroan. Hala ere, Nazio Batuen Erakundearen torturaren aurkako kontalari bereziaren 2013. urteko adierazpen batek pertsona intersexualen adostu gabeko normaltze-ebakuntzaren erabilera gaitzesten du.

## Erreferentzia

* ↑ (Ingelesez) Nazio Batuen Erakundeko Giza Eskubideen Kontseilua. (2013ko otsailaren 1a). (pdf) Report of the Special Rapporteur on torture and other cruel, inhuman or degrading treatment or punishment, Juan E. Méndez. (Noiz kontsultatua: 2018ko maiatzaren 2a).

## Kanpo-estekak

* Datuak: Q1053501
* Multimedia: Gender-affirming surgery / Q1053501
# Sexukide

Sexukide adostutako sexu harreman bateko partaide bakoitzari deritzo. Sexukideak edozein sexu, genero edo joeratakoak izan daitezke, partaide kopurua edozein dela ere. Horrez gain, sexukideen arteko harremana maitasunezkoa zein aldi baterako topaketa izan daiteke. Beraz, sexukideak pertsona kutunak (esaterako ohaideak) nahiz ezezagunak (esaterako prostitutu zein prostitutak, gau bateko txortalagunak) izan daitezke.
Sexukide hitza adostutako sexu harremanen alorrean besterik ezin da erabili. Hortaz, sexu harremana bortxazkoa bada, derrigorrez bortxatzaile eta biktimen artean bereizi behar da, non bortxatzailea biktimaren sexu-askatasunaren aurkako erasotzailea den.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1611410
# Sexual herria

Sexual herria Itziar Ziga idazle eta kazetariak idatziriko saiakera liburua da. Liburuan Euskal Herriaren birputifikazioa erreibindikatzen du bere hitzetan, sexualitate aske baten berreskurapena alegia, ikuspuntu feminista batetik, bere biografiatik ateratako esperientzietan oinarrituta. Txalapartak argitaratu zuen 2011 urtean; argitalpena polemikoa izan zen liburuko azala azaltzen zuen Facebook orria zentsuratua izan baitzen, han bi emakume besarkatuta agertzen direlako jarrera erotiko batean.

## Erreferentziak

* ↑ «Es momento de travestir al gudari y hacer más la puta, en el sentido más hedonista» Gara 2011-12-28.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25473107
# Sexuari loturiko herentzia

Genetikan, sexuari loturiko herentzia kromosoma sexualetan kokatutako geneek eragiten dutena izaten da. Jakina denez, gizakiarengan eta animalia gehienetan bi kromosoma sexual daude: X eta Y, pertsonaren sexua erabakitzen dutenak (gizakiarengan, XX emea eta XY arra). Aspalditik jakiten da badirela sexu batean azaltzeko joera handiagoa duten karaktere batzuk. Honen zergatia sexuari loturiko herentzia da.
Y kromosoma X kromosoma baino txikiagoa denez, sexuari loturiko geneak ia beti X kromosoman daude, homologorik ez duen zatian. Dakigunez, karaktere guztiak gutxienez bi genek edo alelok mugatzen dituzte, Y kromosoman homologorik ez duten X kromosomaren geneek izan ezik. X kromosoman dauden gene horiek bakarrik agertuko dira beti gizonezkoen genotipoan, gene homologorik ez dutelako Y kromosoman.
Emeen kasuan, aldiz, sexuari loturiko herentziaren geneek bi alelo dituzte, bi kromosoma sexualak berdinak direlako (XX). Azpirakorrak direnean, gene horiek homozigosian besterik ez dira fenotipoan agertuko.
Sexuari loturiko herentziak ez du Mendelen legeak betetzen. Horren arrazoia aipatutakoa izaten da, hots, X kromosoman dauden gene gehienek ez dutela homologorik Y kromosoman.
Hainbat gaixotasunen oinarri genetikoa sexuari loturiko herentzian datza. Esaterako, hemofilia, daltonismoa, gazteen glaukoma edo giharren distrofia, besteak beste. Gizonezkoek gaixotasun horiek pairatuko dituzte beraiei lotutako genea baldin badute. Emakumezkoek, aldiz, gaixotasuna hartzeko probabilitate gutxiago dute, alelo pare bat dutelako eta gene gaiztoa eduki arren -azpirakorra bada- ez dute heterozigosian gaitzarik garatuko.

## Geneen transmisioa

Hemofiliaren geneen transmisioak sexuari loturiko herentziaren eredua jarraitzen du. Eredu horrek hemofilia ez ezik, gainonetzeko sexuari loturiko herentziaren bidez hartutako gaitzentzat ere balio du.
Hemofiliaren geneak bi alelo ditu, X kromosoman daudenak: normala (X$^H$) eta hemofilikoa (X$^h$). Alelo normala gainartzailea da, eta hemofilikoa azpirakorra.
Balizko konbinazioak hauek dira:
* X$^H$ X$^H$ : emakume normala, ez hemofilikoa
* X$^H$ X$^h$ : emakume eramailea, ez hemofilikoa
* X$^h$ X$^h$ : emakume hemofilikoa (oso urria)
* X$^H$ Y : gizon normala, ez hemofilikoa
* X$^h$ Y : gizon hemofilikoa
Emakumezko eramaileak azpimarratu behar dira. Hemofilikoak ez izan arren, seme-alabak baldin badituzte gaitza transmititu egingo diete mutilen erdiei:
    X$^H$ X$^h$ x X$^H$ Y = X$^H$ X$^H$ (normala) + X$^H$ Y (normala) + X$^H$ X$^h$ (eramailea) + X$^h$ Y (hemofilikoa)
Gene gaiztoa eramaten duten emakumeak osasuntsuak dira, heterozigotoak direlako, baina gene gaiztoa duten gizonezkoak hemofilikoak dira, gene homologorik ez dutelako.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1142188
# Sexuz bereizitako hezkuntza

Sexuz bereizitako hezkuntza, besterik gabe hezkuntza bereizia ere deitzen dena batzuetan, neskak eta mutilak aparteko ikasgela eta eskoletan izateko hezkuntza-modua da. Hezkuntza bereizia justifikatzen duten arrazoiak bi dira funtsean: erlijio arrazoiak eta neskak eta mutilak hezkuntza eredu desberdinak behar dituztela baieztatzen duten arrazoiak. XX. mendera arte nagusi izan den hezkuntza modua izan da. Egun, herrialde batzuetan sexuz bereizitako hezkuntza debekatuta dago hezkuntza publikoan, baina baimendu egiten da ikastetxe pribatuetan; beste batzuetan, berriz, sexuz bereizitako hezkuntza eskaintzen duten ikastetxe publikoak badaude; azkenik, bereziki erlijio arrazoiengatik eta herrialde musulmanetan, hezkuntza bereizia derrigorrezkoa den egoerak badaude.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1075597
* Multimedia: Single-gender schools / Q1075597
# Spetsnaz

Izendapen Bereziko Unitatea (errusieraz: Войска специального назначения - спецназ, translit.: Voiska spetsialnogo naznatxenia, vɐjˈska spʲɪt͡sɨˈalʲnəvə nəznɐˈt͡ɕenʲɪjə ahoskatua; ; ukraineraz: сили спеціальних операцій, translit.: syly spetsialnykh operatsii edo ukraineraz: спецпризначенці, translit.: spetspryznatxentsi), arruntki Spetsnaz (errusieraz: Спецназ, spʲɪtsˈnas ahoskatua) deituak, Estatu postsobietar askoren operazio berezien unitate nagusia dira. Historikoki, termino honek Sobietar Batasuneko Spetsnaz GRU, GRUko operazio unitate bereziak, inteligentzia militarreko zerbitzu nagusia, izendatzeko erabiltzen zuten. Gaur egun, ministerioen menpeko indar berezien taldeei egiten die erreferentzia, defentsa, barne arazoak edo larrialdi egoerak barne, orain desagertutako segurtasun agentzia sobietarretatik operazio bereziko unitateak heredatu dituzten herrialdeetan.

## Erreferentziak

* ↑ Carey Schofield, The Russian Elite: Inside Spetsnaz and the Airborne Forces, Greenhill, London, 1993

## Kanpo estekak

* Datuak: Q277188
* Multimedia: Special forces of Russia / Q277188
# Spessa

Spessa Italiako udalerri bat da. Paviako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. 544 biztanle ditu, 12,23 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Spessak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Arena Po Belgioioso Costa de' Nobili Portalbera San Cipriano Po San Zenone al Po Stradella Torre de' Negri

## Kanpo estekak

* Datuak: Q40509
* Multimedia: Spessa / Q40509
# Sperry (Oklahoma)

Sperry Oklahomako herri bat da. Osage konderrian kokatua dago. 2010ean 1.206 biztanle zituen, 4,33 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Osage konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2317317
# Sperry udalerria, Clayton konderria (Iowa)

Sperry udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Iowa estatuko udalerri bat da, Clayton konderrian. Azken zentsuaren arabera 437 biztanle zituen, 36.38 milia karratu (94.2 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Sperry udalerriak 198 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 29.612 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1892941
# Spertiniita

Spertiniita oxido motako minerala da.

## Ezaugarriak

Spertiniita oxido mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Cu(OH)2}}$. Sistema ortoerronbikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Spertiniite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Spes

Spes (ˈspeːs ahoskatua) erromatarren jainkosa izan zen, itxaropena pertsonifikatzen zuena. Gurtza pertsonalaz gain, hainbat tenplu izan zituen.

## Erreferentziak

* ↑ Fears, J. Rufus. (1981). «The Cult of Virtues and Roman Imperial Ideology» Aufstieg und Niedergang der römischen Welt II (17.2): 837..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1482478
* Multimedia: Spes / Q1482478
# Sperrins

Sperrin mendiak edota Sperrins (irlanderaz Speirín edota Na Speiríní, eta ingelesez The Sperrins edota Sperrin Mountains) Ipar Irlandako Tyrone konderria eta Derry konderriaren artean hedatzen den mendikate bat da, bai eta Irlanda osoko goilur eremu handienetakoa ere.
Bere mugak honakoak dira: iparraldean Limavady udalerria, ekialdean Slieve Gallion mendia Desertmartin udalerrian, eta hegoaldean berriz Strabane udalerria.
Bere mendirik garaiena Sawel da (678 m.).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q600408
* Multimedia: Sperrins / Q600408
# Spesenroth

Spesenroth Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Rhein-Hunsrück barrutia|Rhein-Hunsrück]] barrutian. 2014an 150 biztanle zituen 3,51 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q572620
* Multimedia: Spesenroth / Q572620
# Sperrylita

Sperrylita mineral bat da eta pyrita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Sperrylita elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {PtAs2}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6 - 7 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Sperrylite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Spessart (Renania-Palatinatua)

Spessart Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Ahrweiler (barrutia)|Ahrweiler]] barrutian. 2014an 749 biztanle zituen 8,72 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q686740
* Multimedia: Spessart (Brohltal) / Q686740
# Serino

Serino Italiako udalerri bat da. Avellinoko probintzian kokatuta dago, Campania eskualdean. 6.695 biztanle ditu, 52,5 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Serinok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Aiello del Sabato Calvanico Giffoni Valle Piana Montella San Michele di Serino Santa Lucia di Serino Solofra Volturara Irpina Santo Stefano del Sole

## Kanpo estekak

* Datuak: Q55113
* Multimedia: Serino / Q55113
# Serinyà

Serinyà Kataluniako udalerria da, Pla de l'Estany eskualdean eta Gironako probintzian kokatuta dagoena. 17,4 km²-ko azalera du eta 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.095 biztanle zituen.

## Demografia

Biztanleriaren bilakaera :
| 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2001 | 2009 |
| 947 | 977 | 1.060 | 1.024 | 939 | 900 | 837 | 811 | 730 | 763 | 850 | 1.095 |

## Ikus, gainera

* Gironako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Katalanez) Udalaren webgunea
* (Katalanez) Serinyàri buruzko informazioa
* Datuak: Q13621
* Multimedia: Serinyà / Q13621
# Siechnice udalerria

Siechnice Poloniako Silesia Behereko voivoderriko landa-hiri udalerri bat da, Wrocław barrutian kokatuta. 98,71 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 20429 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q286338
* Multimedia: Gmina Siechnice / Q286338
ieaSilesia Behereko voivoderriko udalerriak :
# Sieben Winter in Teheran

Sieben Winter in Teheran (euskaraz: «zazpi negu Teheranen») 2023ko Steffi Niederzoll alemaniar zinema zuzendariaren film dokumentala da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Teheranen, 2007an, 19 urteko Reyhaneh Jabbarik labankada bat eman zion bera bortxatzear zegoen gizonari. Hilketa leporatu zioten, eta heriotza zigorra ezarri. Indultu baterako bere testigantza aldatu beharko luke. Reyhaneh Irango emakumeen eskubideen aldeko borrokaren ikur bihurtu da; klandestinitatean filmatutako irudiak erabiliz, filmak haren familiaren borroka erakusten du, gaztea salbatzeko ahaleginean.

## Erreferentziak

* ↑ «Sieben winter in Teheran» Berria 2023-03-25 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q116458519
# Siebenrockiella

Siebenrockiella Geoemydidae familiako narrasti genero bat da. Asiako hego-ekialdean bizi dira.

## Espezieak

* Siebenrockiella crassicollis (Gray, 1830)
* Siebenrockiella leytensis (Taylor, 1920)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2252752
* Multimedia: Siebenrockiella / Q2252752
* Espezieak: Siebenrockiella
# Siebeldingen

Siebeldingen Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Südliche Weinstraße (barrutia)|Südliche Weinstraße]] barrutian. 2014an 1.004 biztanle zituen 6,07 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q23033
* Multimedia: Siebeldingen / Q23033
# Siebenbäumen

Siebenbäumen Alemaniako udalerria da. Schleswig-Holstein estatuan kokatuta dago, [[Herzogtum Lauenburg (barrutia)|Herzogtum Lauenburg]] barrutian. 2014an 633 biztanle zituen 8,82 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q667394
* Multimedia: Siebenbäumen / Q667394
# Sieciechów udalerria

Sieciechów Poloniako Mazoviako voivoderriko landa-udalerri bat da, Kozienice barrutian kokatuta. 62,52 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 3978 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q1890673
* Multimedia: Gmina Sieciechów / Q1890673
ieaMazoviako voivoderriko udalerriak :
# Siebenbach

Siebenbach Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Mayen-Koblentza (barrutia)|Mayen-Koblentza]] barrutian. 2014an 201 biztanle zituen 3,41 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q647021
* Multimedia: Siebenbach / Q647021
# Siebeneichen

Siebeneichen Alemaniako udalerria da. Schleswig-Holstein estatuan kokatuta dago, [[Herzogtum Lauenburg (barrutia)|Herzogtum Lauenburg]] barrutian. 2014an 265 biztanle zituen 4,68 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q818747
* Multimedia: Siebeneichen / Q818747
# Spaniocampa

Spaniocampa Campodeidae familiako generoetako bat da. Rhabdura taldeko hexapodoak dira.

## Ikus, gainera

* Diplura
* Datuak: Q12267562
* Multimedia: Spaniocampa / Q12267562
# Spanglish

Spanglish, ingañol, espanglish, espanglés, espangleis edo espanglisa ingelesaren eta espaineraren elkartasun morfosintaktiko eta semantikoa da.
Estatu Batuetan hispanoek erabiltzen duten hizkuntza da, gaztelania ingelesarekin nahastua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q56418
* Multimedia: Spanglish / Q56418
# Spaniophylla

Spaniophylla Yponomeutidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Spaniophylla epiclithra da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Spaniophylla epiclithra | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7573122
# Spanioptila

Spanioptila Gracillariidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Spanioptila spinosum da.

## Espezieak

| Espeziea | Egoera |
| Spanioptila codicaria | daturik gabe |
| Spanioptila eucnemis | daturik gabe |
| Spanioptila nemeseta | daturik gabe |
| Spanioptila spinosum | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7573123
* Espezieak: Spanioptila
# Spangolita

Spangolita sulfato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Spangolita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Cu6Al(SO4)(OH)12Cl * 3H2O}}$. Sistema trigonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Spangolite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Spaniel bretainiarra

Bretainiar spaniel ala Spaniel bretainiarra (frantsesez Épagneul Breton), spaniel familiako txakur arraza bat da. XVII. eta XIX. mendeen artean Bretainian ehiza txakur gisa sortua izan zen, bereziki tiroz botatako hegaztiak atzemateko helburuz.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q38156
* Multimedia: Brittany (dog) / Q38156
# Spanish Affair

Spanish Affair 1957ko Don Siegel eta Luis Marquina zinema zuzendarien filma da.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Merritt Blake arkitekto estatubatuarra Madrilera joango da hotel berri baten eraikuntza-lanak gainbegiratzera. Iristean, proiektuaren zuzendariak jakinaraziko dio bere diseinua baztertu egin dutela ez datorrelako bat hiriko arkitekturarekin.

## Aktoreak

* Richard Kiley: Merritt Blake
* Carmen Sevilla: Mari Zarubia
* José Guardiola: Antonio
* Jesus Tordesillas: Sotelo
* Jose Manuel Martin: Fernando
* Francisco Bernal: waiter
* Purita Vargas: Purita
* Antonio S. Amaya: Miguel
* Rafael Farina: flamenko abeslaria

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7573136
# Stefano Casagranda

Stefano Casagranda (Borgo Valsugana, 1973ko martxoaren 23a-), Italiako txirrindulari ohia da.

## Palmaresa

1995
* Mario Zanchi Saria
1996
* Paris-Nizako etapa bat
1998
* Trentoko Giroko etapa bat
2000
* Gaztela eta Leongo Itzuliko etapa bat
2001
* Danimarkako Itzuliko etapa bat
* 3. Sabiñanigoko Klasikoan
2002
* Regio-Tourreko etapa bat
* 3. Pratoko Industria eta Merkataritza Sari Nagusian
2003
* 2. Pino Cerami Sari Nagusian
* 3. Marseillesa Sari Nagusian

## Kanpo estekak

* Stefano Casagranda - ProCyclingStats
* Datuak: Q2477745
# Sinkronia eta diakronia

Hizkuntzalaritzan sinkronia eta diakronia ikuspegiak erabili izan dira hizkuntzei buruzko analisiak eta ikerketak egiteko Saussureren garaietatik. Analisi sinkroniko batek hizkuntza bat une jakin batean aztertzen du; analisi diakroniko batek, ordea, hizkuntzaren bilakaera historikoa aztertzen du. Edo hizkuntzaren atal baten bilakaera historikoa.
Une jakin bateko hizkuntzaren deskripzioak edo analisiak sinkroniaren ikuspegitik egiten dira, esate baterako: Euskaltzaindiaren Euskara Baturaren Eskuliburua. Gramatika horrek, bere garaiko hizkuntzari buruzko argibideak ematen dituen heinean, batez ere ikuspegi sinkronikoa erakusten du.
Analisi diakronikoak, ordea, hizkuntzaren bilakaera historikoren analisiak egiten ditu. Analisi diakroniko ezagun bat, esate baterako, Mitxelenaren Fonética histórica vasca doktore tesia da.
Analisi diakroniko batzuek historiatik harago joaten dira, hau da lehen dokumentuak baino lehenagora, eta hizkuntzaren atalen bat berreraikitzeraino iristen dira, hizkuntzaren historiaurreko garaietako atalen bat berreraikitzeraino. Berreraikitako hizkuntzei proto-hizkuntza edo aitzin-hizkuntza esaten zaie. Horrela, esate baterako, berreraiki egin dira proto-euskara, aitzineuskararen, atal batzuk.

## Ikus, gainera

* Eugen Coseriu

## Erreferentziak

* ↑ «Sarrera - Euskara Batuaren Eskuliburua» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2019-06-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1208048
# Sinkronoskopio

Sinkroniskopioa korronte alternoko bi sistema (sorgailuak edo sare elektrikoak) zenbateraino dauden sinkronizatuta adierazten duen gailu elektrikoa da.
Bi sistema elektriko sinkronizatuta daude biek maiztasun bera daukatenean eta bien arteko fase angelua zero denean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1298796
* Multimedia: Synchronoscopes / Q1298796