OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Mary Renault

Mary Renault (Forest Gate, Newham, 1905eko irailaren 4a - Lurmutur Hiria, 1983ko abenduaren 13a) ingeles eleberrigilea izan zen. Idazketan hasi aurretik erizain gisa lan egin zuen. 1948an Hegoafrikara emigratu zuen Julie Mullard bikotekidearekin. Antzinako Grezian kokatutako eleberri historikoak idatzi zituen.

## Lanak
### Fikzioa garaikidea

* Purposes of love (1939)
* Kind Are Her Answers (1940)
* The Friendly Young Ladies (1944)
* Return to Night (1947)
* The North Face (1948)
* Charioteer (1953)

### Eleberri historikoak

* The Last of the Wine (1956)
* The King Must Die (1958)
* The Bull from the Sea (1962)
* The Mask of Apollo (1966)
* Fire from Heaven (1969)
* The Persian Boy (1972)
* The Praise Singer (1978)
* Funeral Games (1981)

### Ez-fikziozkoa

* The Lion in the Gateway: The Heroic Battles of the Greeks and Persians at Marathon, Salamis, and Thermopylae (1964)
* The Nature of Alexander (1975)
* Datuak: Q235354
# Mary Reilly (filma)

Mary Reilly, 1996ko Stephen Frears ingeles zinema zuzendariaren beldurrezko film bat da. Valerie Martin estatubatuar idazlearen 1990eko izenburu berdineko eleberrian oinarritua dago, eta era berean hura, Robert Louis Stevenson eskoziar idazlearen Dr. Jekyll eta Mr. Hyde (1886) eleberrian oinarritua. Julia Roberts, John Malkovich, George Cole eta Michael Gambon aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Mary Reilly (Julia Roberts) irlandar neskame leiala da, beti bere nagusia den Henry Jekyll (John Malkovich) doktoreari laguntzeko prest. Neska gazte lasai eta xaloa izan arren, izaera indartsua ezkutatzen du, horri esker oinazea eta bortizkeriaz beteriko iragana gaindutzeko gai izan da. Jekyll esperimentu berri batean buru-belarri dabil, eta Mary neskamea Hyde jaunarekin diskretua izan dadin nahi du. Neska gaztea beti Jekyllen zerbitzupean lan eginez, Hydekiko erakarpena sentituko du. Baina Maryk Hyde indartzen doan heinean, Jekyll ahulduz doala ikusiko du.

## Aktoreak

* Julia Roberts: Mary Reilly
** Sasha Hanau: Mary Reilly gaztea
* John Malkovich: Henry Jekyll doktorea / Edward Hyde jauna
* Michael Sheen: Bradshaw
* George Cole: Poole jauna
* Kathy Staff as Mrs Kent
* Bronagh Gallagher: Annie
* Glenn Close: Farraday andrea
* Michael Gambon: Reilly jauna
* Linda Bassett: Reilly andrea
* Henry Goodman: Haffinger
* Ciarán Hinds: Sir Danvers Carew
* Tim Barlow: Bikarioa
* Stephen Boxer: Inspektorea
* Bob Mason: Polizia
* Isabella Marsh: Neska ohiularia
* Richard Leaf: Wendy Nottingham, Neska ohiulariaren gurasoa
* Ellie Crockett, Robbi Stevens, Kadamba Simmons, Evelyn Doggart, Pui Fan Lee, Mimi Potworowska, Samantha Hones eta Julia Hagen: Farraday neskak

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q953911
# Mary Queen of Scots (2018ko filma)

Mary Queen of Scots 2018ko Josie Rourke ingeles zinema zuzendariren film historiko eta dramatiko bat da. Saoirse Ronan, Margot Robbie, Jack Lowden, Joe Alwyn, David Tennant, eta Guy Pearce aktoreek antzeztu zuten.
2018ko azaroaren 15ean AFI Fest zinemaldian estreinatu zen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Maria I.a Eskoziako erreginak liskar bortitz bat dauka bere lehengusina Elisabet I.a Ingalaterrakoarekin.

## Aktoreak

* Saoirse Ronan: Maria, eskoziarren erregina
* Margot Robbie: Elisabet I.a erregina
* Guy Pearce: William Cecil, Burghleyko I. baroia
* David Tennant: John Knox
* Jack Lowden: Henrike Estuardo, Lord Darnley
* Joe Alwyn: Robert Dudley, Leicesterko I. kondea
* Gemma Chan: Elizabeth Hardwick
* Martin Compston: James Hepburn, Bothwellko IV. kondea
* Ismael Cruz Córdova: David Rizzio
* Brendan Coyle: Matthew Stewart, Lennoxeko IV. kondea
* Ian Hart: Lord Maitland
* Adrian Lester: Lord Thomas Randolph
* James McArdle: James Stewart, Morayko I. kondea
* Maria-Victoria Dragus: Mary Fleming
* Eileen O’Higgins: Mary Beaton
* Izuka Hoyle: Mary Seton
* Liah O’Prey: Mary Livingston
* Alex Beckett: Walter Mildmay
* Simon Russell Beale: Robert Beale
* Andrew Rothney: Jakue I.a Ingalaterrakoa

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q37909408
* ↑ «Mary Queen of Scots» AFI Fest.
# Max Jacob

Max Jacob (Quimper, Bretainia, 1876ko uztailak 12 – Drancyko kontzentrazio esparrua, 1944ko martxoak 5) frantziar margolari eta idazlea izan zen, jatorriz judua.

## Bizitza

Zenbait lanbidetan aritu zen literaturan hasi aurretik. Harremanak izan zituen Picasso, André Salmon, Apollinaire Saint Martorell (1905) da berak idatzitako lehen liburu aipagarria. Le cornet à dés hitz lauz idatzitako olerki bilduma argitaratu zuen 1917an; lan horretan surrealismoaren aitzindari izan zen.
1914an katoliko egin zen, komentu batean sartu eta handik aurrera ugaritu ziren haren margo lanak. Saint-Benoît-sur-Loiren atxilotu zuten naziek eta Drancyko kontzentrazio esparruan hil zen.
Beste lan aipagarri batzuk La défense de Tartufe, Le Laboratoire Central, Art Poétique eta Le nom dira.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2015/05/21 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q156214
* Multimedia: Max Jacob / Q156214
# Max Meadows (Virginia)

Max Meadows Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Wythe konderrian dago, Virginia estatuan. 553 biztanle ditu, 11,974739 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Wythe konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1374706
# Max Klinger

Max Klinger (Leipzig, 1857ko otsailaren 18a - Naumburg, 1920ko uztailaren 5a) alemaniar margolari, eskultore, imprimatzaile eta grabatzailea izan zen. Sinbolismoarekin, Vienako Sezesioarekin eta Jugendstilarekin lotuta egon zen.

## Iruditegia

* Elsa Asenijeffen erretratua
* Johannes Brahmsen monumentua
* Beethoven
* Ama eta semea
* Jaunaren erretratua, Österreichische Galerie Belvedere, Viena
* Pissing Death (1880), Museum der bildenden Künste, Leipzig
* A Legation (1882), Museum der bildenden Künste, Leipzig, Germany.
* The Judgment of Paris (1885-87), Österreichische Galerie Belvedere, Viena
* The Blue Hour (1890), Museum der bildenden Künste, Leipzig, Germany.
* Christ in Olympus (1897), Österreichische Galerie Belvedere, Vienna, Austria.
* Landscape on the Unstrut (1912), Lindenau-Museum, Altenburg, Germany.
* The Drama
* Elsa Asenijeff, ca. 1900.
* Athlete, (1901)
* Beethoven (c. 1883-1902), Leipzig
* Beethoven Torso (1902), brontze
* Galatea (1906)
* Cupid, Death, and the Beyond, from the series Intermezzi, Opus IV, no. 12 (1881), etching and aquatint, 15.7 × 40.7 cm., Philadelphia Museum of Art
* Anxieties from the series Paraphrase on the Finding of a Glove Opus VI, no. 7 (1881), etching, Albertina, Viena
* Abduction from the series Paraphrase on the Finding of a Glove Opus VI, no. 9 (1881), Albertina, Viena
* Intermezzo, from the series A Love, Opus X, no. 6 (1887), Museum of Fine Arts, Houston
* First Future, from the series Eva and the Future, Opus III, no, 2 (1879–80), Saint Louis Art Museum
* Third Future, from the series Eve and the Future, Opus III, no, 6 (1880), Art Institute of Chicago
* Sitting Naked Woman with Dancing Phallus (1882)
* Temptation, from the series A Life, Opus VIII, no. 4 (1884), Art Institute of Chicago
* Downfall, from the series A Life, Opus VIII, no. 12 (1884), Art Institute of Chicago
* Back into Nothingness from the series A Life, Opus VIII, no. 15 (1884)
* Kiss in the Park, from the series A Love, Opus X, no. 4 (1887)
* Evocation, from the series Brahmsphantasie, Opus XII, no, 2 (1894) National Gallery of Art, Washington D. C.
* Sisifus (The Faculties) (1914)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q44252
* Multimedia: Max Klinger / Q44252
# Max Lemke

Max Lemke (Hoppenheim (Alemania), 1996eko abenduaren 2a) piraguismoan lehiatzen den kirolari alemaniarra da.

## Olinpiar Jokoak

2020ko Udako Olinpiar Jokoetan, Tokio 2020an (Tokio), urrezkoa irabazi zuen K-4 500 m modalitatean, Alemaniako taldearekin, 1.22,219ko denboraz, Espainiako taldearen (zilarrezkoa) eta Eslovakiakoaren (brontzezkoa) aurretik sailkatuz. Hauek osatzen zuten Alemaniako taldea: Max Rendschmidt, Ronald Rauhe, Tom Liebscher eta Max Lemkek.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 01 ! | K-4 500 m, gizonezkoa |

## Erreferentziak

* ↑ «Max Lemke» ICF, 2021-11-08an begiratua (Ingelesez)
* ↑ «Max Lemke» olympedia.org 2021-11-08an begiratua(Ingelesez)
* ↑ «Max Lemke» Olympics.com 2021-11-08an begiratua (Gaztelaniaz)
* ↑ "Piraguismoa, K-4 500 m, emaitzak 2020" olympedia.org (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q54887728
# Max Mosley

Max Rufus Mosley (Londres, 1940ko apirilaren 13a - ibidem, 2021eko maiatzaren 23a) ingeles auto-pilotu eta kirol buruzagia izan zen. Nazioarteko Automobilismo Federazioko presidente izan zen 1993tik 2009ra.
Oswald Mosley politikari faxista britainiarraren eta Diana Mitford idazlearen semea izan zen. Fisika ikasi zuen Oxfordeko Unibertsitatean eta zuzenbidea Londresen. Abokatu gisa lan egin zuen eta patente eta marketan espezializatu zen. Auto lasterketetan pilotu gisa parte hartu zuen afizionatu mailan. 1969tik March Engineering eskuderiaren sortzaile eta jabekide izan zen, eta konpainiaren ordezkaria izan zen 1 Formulako Eraikitzaileen Elkartean (FOCA). Bernie Ecclestonekin batera FOCA ordezkatu zuen Nazioarteko Automobilismo Federazioan (FIA). FIAko buruzagi izan zen amasei urtez.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q173246
* Multimedia: Max Mosley / Q173246
# Max Linder

Max Linder (Jaiotza-izena: Gabriel Leuvielle Linder ; Saint-Loubès, 1883ko abenduaren 16a - Paris, 1925eko urriaren 31) frantses zinema-antzezlea izan zen. Ospe handia izan zuen 1910-1920 bitartean. Parisko zalduntxoaren irudia eman zuen, beti tente eta dotore. Max izen soila erabiltzen zuen. Denborak orduan izan zuten barregarritasuna kendu die haren filmei. Esan beharra dago, ordea, Linderrenganako zordun direla Chaplin, Marx anaiak eta beste antzezle komiko asko.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q152764
* Multimedia: Max Linder / Q152764
# Max Müller (filosofoa)

Max Müller (Offenburg, Baden, Alemania, 1906ko irailaren 6a - Friburgo, Baden-Württemberg, Alemania, 1994ko urriaren 18a) alemaniar filosofoa izan zen.

## Biografia

Filosofiako irakasle izan zen Friburgoko eta Municheko unibertsitateetan. Neokantismoaren kritika egin ondoren, ontologia berri bat sortzea erabaki zuen. Husserlen urratsei jarraituz, Erdi Aroko filosofiaren gaiak aztertzen hasi zen.
Müllerren iritziz, izatea eta esentzia ez dira gizakitik abiatuta sortu behar, alderantziz baizik. Izatea eta esentzia historian zehar gero eta modu desberdinagoan agertzen zaizkio gizakiari, baina izatearen agerpen horrek ez du gizakia mugatzen. Heidegger izan zen filosofia hori abian jarri zuen lehena, eta Müller saiatu zen Heideggerren pentsamenduaren interpretazio zuzena giro kristauetan bilatzen. Friedrich Meinecke historialariaren eta Romano Guardini teologoaren eragina ere izan zuen.
Hauek dira Müllerren lan nagusiak: "Metafisikaren krisia" (1953); Erfahrung und Geschichte (1959, "Esperientzia eta historia").

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q77749
* Multimedia: Max Müller (philosopher) / Q77749
# Mañe i Flaquer

Mañe i Flaquer Hernaniko (Gipuzkoa) auzoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12263293
# Mañex Etxamendi (argipena)

Mañex Etxamendi senideak ziren bi bertsolariren izena da:
* Mañex Etxamendi Etxebarne (1873 - 1960): Ezterenzubikoa.
* Mañex Etxamendi Ofizialdegi (1934 - 1971): Buztintzekoa, aurrekoaren iloba.

## Ikus, gainera

* Etxamendi
* Joan Etxamendi, Borddel. Iturriren batek Manex Etxamendi deitzen du. Aipatu bien urruneko senidea.

## Erreferentziak

* ↑ Frantsesez Jean Etchamendy, iturriek batzuetan nahasmena sortzen dute pertsona desberdinen artean; adibidez Auñamendi Entziklopedian edota Lur Entziklopedian artikulu berean osaba eta ilobaren datuak agertzen dira.
* ↑ Borddel Auñamendin.
# Mañarierreka

Mañarierreka —goialdean Urkioleta edo Urkuleta, Mañariako auzoaren izen bera duena— Bizkaiko hegoaldean dagoen ibaia da, Durangaldean kokatutakoa eta Ibaizabalen ibaiadarra dena.

## Ibilbidea

Eskuagatxeko mendilerroaren oinetan sortu ondoren, Mañariako udalerrian, Izurtzara abiatzen da iparralderantz, eta Durango zeharkatu ondoren Ibaizabalen amaitzen du bere ibilbidea.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko ibaien zerrenda. Euskaltzaindia (Noiz kontsultatua: 2012-04-28).

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko ibaiak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12263292
* Multimedia: Mañaria River / Q12263292
# Mañex Etxamendi

    Artikulu hau bertsolari ezterenzubitarrari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Mañex Etxamendi (argipena)».
Mañex Etxamendi Etxebarne (Ezterenzubi, Nafarroa Beherea, 1873ko maiatzaren 20a - 1960ko apirilaren 28a) euskal idazle eta bertsolaria izan zen.

## Biografia

Ezterenzubi Xaldainia etxean jaio zen. Joan Etxamendi Borddel bertsolari ospetsuaren urruneko sendia zen. Hogeita bat urterekin lehen Wyomingera eta gero Nevadara artzain joan zen. 1899an herrira itzuli zen; 1900ko apirilaren 26an Mari Ampo ezterenzubitarrarekin ezkondu zen. 1905 eta 1909 artean ere Nevadan ibili zen lanean. Hamar seme-alaba izan zituzten: Mañex, Joanes, Beñat, Jan Battitt, Mari, Piarres, Mari, Graxiana, Jan Piarre eta Eñaut; Gilenttoinea baserrian bizi izan ziren.
Ezterenzubin laborantzan aritu zen eta 1920tik aurrera elizako giltzain. 1929an Herriko Etxean kontseilari hasi zen eta 1922an auzapez aukeratu zuten. Kargu horretan 1944 arte iraun zuen. 1958ko apirilaren 27an omenaldia egin zioten Donibane Garazin; bertan Mañex Etxamendi iloba izenkideak bertsoak bota izan zituen.
Ez zen jendaurrean nabarmendu zalea eta bertso-idatziak jartzen aritu zen. Hainbat argitalpen zein liburutan geratu dira bilduta.

## Lanak

Etxamendik bertso jarriak idatzi zituen; 1921 eta 1923 artean Gure Herria, Eskualduna, Euskal-Erria, Eskualdun Ona eta Herria aldizkarietan argitaratu zituen bere olerki eta bertso gehienak; beste batzuk Eskualdun kantaria, Gure Almanaka, Errepikan, Milla euskal olerki eder eta beste zenbait liburutan argitaratu ziren.

### Bertso bilduma

* Piarres Lafitte: Mañex Etchamendi bertsularia (1873-1960) (1972, Auspoa)

## Erreferentziak

* ↑ Frantsesez Jean Etchamendy.
* ↑ https://www.argia.eus/efemerideen-kanala/manex-etxamendi-jaio-zen-ezterenzubin-bertsolari-eta-idazle-baxenabartarra

## Kanpo loturak

* Etxamendi bertsulari.comen.
* Mañex Etxamendi literaturaren zubitegian.
* Datuak: Q12263296
# Mañariarrok

Mañariarrok Espainiako Alderdien Legea onartu ondoren Mañarian sorturiko plataforma ezkertiar eta abertzalearen izena da. 2003an sortu zen Udal Hauteskundeetan aurkezteko, baina Espainiako Audientzia Nazionalak legez kanpo utzi eta partehartzea debekatu zion, Batasunaren ondorengoa zela argudiatuz.
Plataformak zenbat boto lortu zituen jakitea ezinezkoa da, baliogabetu zirelako. Dena den, baliogabeko botoak zenbatuta gutxi gora-beherako kalkulua egin liteke; horrela, 2003ko hauteskundeetan 119 izan ziren boto nuluak, emandako botoen %36,73.

## Ikus, gainera

* Espainiako Alderdien Legea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12263291
# McMinnville (Tennessee)

McMinnville Ameriketako Estatu Batuetako hiri bat da. Warren konderrian kokatuta dago, Tennessee estatuan. 13.788 biztanle ditu, 28,66151 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Warren konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1208413
* Multimedia: McMinnville, Tennessee / Q1208413
# McMullin (Virginia)

McMullin Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Smyth konderrian dago, Virginia estatuan. 455 biztanle ditu, 2,559986 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Smyth konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6007990
# McNab (Arkansas)

McNab Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Hempstead konderrian kokatuta dago, Arkansas estatuan. 30 biztanle ditu, 0,929172 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Hempstead konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1811805
# McMinnville (Oregon)

McMinnville Oregongo hiri bat da. Yamhill konderrian kokatua dago. 2010ean 32.187 biztanle zituen, 27,39 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Yamhill konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q852693
* Multimedia: McMinnville, Oregon / Q852693
# McMullen konderria (Texas)

McMullen konderria (ingelesez: McMullen County) Texasko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Tilden da. 2010eko zentsuaren arabera 707 biztanle zituen, McMullen kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

McMullen konderriak 2.996,06 kilometro koadro ditu. Horietatik 44,96 ura dira. Beste 2.951,1 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 0,24 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 707 pertsonetatik 693 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 261 dira. 8 beltzak edo afroamerikarrak. 0 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 3 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 0 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 3 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q26735
* Multimedia: McMullen County, Texas / Q26735
# McNabb (Illinois)

McNabb Illinoiseko herri bat da. Putnam konderrian kokatua dago. 2010ean 285 biztanle zituen, 0,52 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Putnam konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2463766
# McMullen (Alabama)

McMullen Alabamako herri bat da. Pickens konderrian kokatua dago. 2010ean 10 biztanle zituen, 35,1 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Pickens konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66792
# McMurdo basea

McMurdo basea (ingelesez McMurdo Station) Antartikako Ross uhartearen magalean dago, McMurdo itsasartearen ertzean, Zeelanda Berritik 3.500 kilometro hegoaldera. Gune logistiko bezala balio du antartikar kontinente erdiarentzat eta gaur egun Raytheon Polar Servicesek kudeatzen du (Raytheon konpainiaren filialetako bat). Hego Poloaren beraren inguruan dagoen Amundsen-Scott basetik abiatzen diren edo bertara doazen pertsona eta hornigai guztiak beti igarotzen dira McMurdo basetik. Estazioa Ross Dependentzian dago, Zelanda Berriak aldarrikatzen duena.
Estazioa 1956an sortu zuen, McMurdo Itsaso eta Aireko Instalakuntza izenarekin, oraingo tokian, Robert Falcon Scott britainiar esploratzaileak, eta orain Antartikako komunitaterik handiena da. Scotten txabola oraindik zutik dago, McMurdoren kanpoaldeko zatian, Hut Point portuaren ondoan. Instalakuntzen artean portu bat, hiru abiazio zelai (horietako 2 estazionalak), heliportu bat eta 100 eraikin inguru daude. Egiten den lanaren lehen interesa zientifikoa da, baina bertan bizi den jendea, udan 1000 pertsonara iristen dena, neguan 200era jaisten da, kanpamendua mantentzeko erabili beharko diren hornigaiak tramitatzera dedikatzen direnak.
McMurdo basea Zeelanda Berriaren jabetzakoa den Scott basetik gutxi gora-behera 3 kilometrora dago.

## Instalazioak

Estazioaren instalakuntzak
* National Science Foundation amerikarraren instalakuntzen egoitza McMurdon.
* Albert P. Crary Ingeniaritza eta Zientzia Gunea
* Observation Hill
* Scotten txabola
* Williams Field aireportua
* 1946an lurraldea esploratzen ari ziren bitartean hil ziren hiru hegazkin piloturen omenezko plaka.

## Kritikak

Berriki kritika ugari sortu dira tratatu gabeko bere hondakinen igortzeari buruz, estatubatuar nazionalitatekoak ez diren pertsonei emandako tratuari buruz eta euren eraikuntza proiektuei buruz: bereziki McMurdo-Hego Poloa autopista. Hala eta guztiz ere, McMurdok (bertan bizi direnek "Mac-Town" deitzen dutena) antartikar kontinenteko estatubatuar aktibitateen gune bezala funtzionatzen jarraitzen du.

## Klima

Datu klimatikoak (McMurdo basea) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | -0.2 | -6.3 | -14 | -17.4 | -19.0 | -19.1 | -21.7 | -22.8 | -20.8 | -15.5 | -6.7 | -0.8 | -13.7 |
| Batez besteko tenperatura (ºC) | -2.9 | -9.5 | -18.2 | -20.7 | -21.7 | -23.0 | -25.7 | -26.1 | -24.6 | -18.9 | -9.7 | -3.4 | -17 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | -5.5 | -11.6 | -21.1 | -24.9 | -27.1 | -27.3 | -30.1 | -31.8 | -29.4 | -23.4 | -12.7 | -6.0 | -20.9 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 15.0 | 21.2 | 24.1 | 18.4 | 23.7 | 24.9 | 15.6 | 11.3 | 11.8 | 9.7 | 9.5 | 15.7 | 202.5 |
| Iturria: Cool Antarctica ||||||||||||||

## Herri kulturan

Werner Herzogek 2006an eginiko "Encounters at the end of the world" film dokumentalaren zati handi bat McMurdo basean gertatzen da.

## Erreferentziak

* ↑ Antarctica Climate data and graphs, South Pole, McMurdo and Vostok. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q498627
* Multimedia: McMurdo Station / Q498627
# McMurdo itsasartea

McMurdo itsasartea Antartikan, Ozeano Antartikoko Ross itsasoan dagoen itsasartea da. Bertako urak McMurdo izotz hesiak oztopatuak daude. Bere neurriak 55 kilometroko zabalera eta beste horrenbesteko luzera dira.
McMurdo itsasarteak 4.000 kilometroko kostalde hartzen du, iparraldean Ross itsasorantz irekitzen dena. Royal Society mendilerroa mendebaldeko kostaldean altxatzen da, 4.205 metroko altuerara. McMurdo izotz hesia da bere hegoaldeko muga, eta Ross uhartea ekialdekoa. Hau da esploratzaile polarrek Hego Polora iristeko euren saiakerak hasteko gogokoen duten tokia.
3.794 metroko altuera duen Erebus mendia sumendi aktiboak Ross uhartea domeinatzen du, non AEBetako base zientifikorik garrantzitsuena den McMurdo basea dagoen, baita Zeelanda Berriko Scott basea ere, uhartearen hegoaldeko kostaldean. Itsasarteko kostaldearen %10 baino gutxiago dago izotzetik libre.
James Clark Ross kapitainak aurkitu zuen itsasarte hau, gutxi gora-behera Hego Polotik 1.300 kilometrora dagoena, 1841eko otsailean eta HMS Terror itsasontziko tenientea zen Archibald McMurdoren omenez eman zion izena. Itsasarte hau, gaur egun, McMurdo estaziotik gertu dagoen izotzeko lurreratze pista flotatzaileetan lurreratzen diren kargaontzi eta hegazkinentzat berrornitze ibilbide bezala erabiltzen da. 1957tik zientzialari eta hauen laguntzaileen aldetik izan duen jarraikako erabilera honen ondorioz, Winter Quarters badia biziki kutsatutako portu bihurtu da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1056751
* Multimedia: McMurdo Sound / Q1056751
# Metathénardita

Metathénardita sulfato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Metathénardita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Na2SO4}}$. Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Metathénardite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Metatorbernita

Metatorbernita fosfato motako minerala da eta meta-autunita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Metatorbernita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Cu(UO2)2(PO4)2 * 8H2O}}$. Sistema tetragonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Metatorbernite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).