OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# La Chaudière

La Chaudière (frantsesez eta ofizialki: La Chaudière) Frantziako udalerri bat da,Drôme departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 19 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an La Chaudière udalerrian erroldatutako biztanleak 22 ziren. Familiak 12 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak), 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 20 etxebizitza zeuden, 13 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 8 bigarren erresidentzia ziren. 16 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 13 etxebizitza nagusietatik 7 bere jabearen bizilekua ziren, 5 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 9 etxek hitu gela zituzten, 1ek lau zituen eta 3 etxek bost zituzten. 7 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 6 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 7 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
La Chaudière udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 0 | 90-94 | 0 |
| 0 | 85-89 | 0 |
| 0 | 80-84 | 0 |
| 0 | 75-79 | 0 |
| 4 | 70-74 | 4 |
| 0 | 65-69 | 0 |
| 0 | 60-64 | 0 |
| 0 | 55-59 | 0 |
| 0 | 50-54 | 0 |
| 0 | 45-49 | 0 |
| 0 | 40-44 | 0 |
| 4 | 35-39 | 4 |
| 0 | 30-34 | 0 |
| 0 | 25-29 | 0 |
| 0 | 20-24 | 0 |
| 8 | 15-19 | 0 |
| 0 | 10-14 | 0 |
| 0 | 5-9 | 0 |
| 0 | 0tik 4ra | 0 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 19 ziren, horien artean 15 aktiboak ziren eta 4 inaktiboak ziren. 15 pertsona aktiboetatik 13 lanean zeuden (5 gizon eta 8 emakume) eta 2 langabezian zeuden (2 gizon). 4 pertsona inaktiboetatik 3 erretiraturik zeuden eta 1 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.

### Ekonomia jarduerak

2007an zeuden 3 komertzioetatik, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren eta 1 administrazio publikoko enpresa zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra jatetxe zen.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
* ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q236180
* Multimedia: La Chaudière / Q236180
# La Chatte à deux têtes

La Chatte à deux têtes 2002ko Jacques Nolot frantziar zinema zuzendarien filma da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Parisko zinema porno areto batean gertatzen den sarrera saltzailearen, berrogeita hamar urteko gizon baten eta proiekzionista gazteago baten arteko amodio istorioa.

## Aktoreak

* Vittoria Scognamiglio : sarrera saltzailea
* Jacques Nolot : 50 urteko gizon
* Sébastien Viala : proiekzionista
* Olivier Torres : horiz jantzitako gizona
* Lionel Goldstein : beltzez jantzitako gizona
* Frédéric Longbois : gizona
* Fouad Zeraoui : travestia
* Jean-Louis Coquery : bilutsik dagoen gizona

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3207288
# La Chaume (Côte-d'Or)

La Chaume Frantziako udalerria da, Côte-d'Or departamenduan dagoena, Borgoina-Franche-Comté eskualdean. 2013an 112 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an La Chaume udalerrian erroldatutako biztanleak 126 ziren. Familiak 51 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 23 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 83 etxebizitza zeuden, 57 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 21 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. 82 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 57 etxebizitza nagusietatik 50 bere jabearen bizilekua ziren, 2 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 1ek bi gela zituen, 7 etxek hiru zituzten, 18 etxek lau zituzten eta 31 etxek bost zituzten. 40 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 24 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 21 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
La Chaume udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 0 | 90-94 | 0 |
| 0 | 85-89 | 4 |
| 0 | 80-84 | 4 |
| 12 | 75-79 | 0 |
| 4 | 70-74 | 4 |
| 8 | 65-69 | 12 |
| 0 | 60-64 | 8 |
| 0 | 55-59 | 0 |
| 4 | 50-54 | 4 |
| 4 | 45-49 | 0 |
| 16 | 40-44 | 4 |
| 4 | 35-39 | 0 |
| 4 | 30-34 | 8 |
| 4 | 25-29 | 0 |
| 0 | 20-24 | 4 |
| 0 | 15-19 | 4 |
| 8 | 10-14 | 0 |
| 4 | 5-9 | 0 |
| 4 | 0tik 4ra | 0 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 76 ziren, horien artean 47 aktiboak ziren eta 29 inaktiboak ziren. 47 pertsona aktiboetatik 43 lanean zeuden (26 gizon eta 17 emakume) eta 4 langabezian zeuden (1 gizon eta 3 emakume). 29 pertsona inaktiboetatik 14 erretiraturik zeuden, 5 ikasten zeuden eta 10 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.

### Diru sarrerak

2009an La Chaume udalerrian 54 unitate fiskal zeuden, 114 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.273 euro zen.

### Ekonomia jarduerak

2007an herrian zegoen saltoki bakarra «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa batena zen.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Revenus fiscaux des ménages en 2008
* ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q844691
* Multimedia: La Chaume (Côte-d'Or) / Q844691
# La Motte (Iowa)

La Motte Iowako hiri bat da. Jackson konderrian kokatua dago. 2010ean 260 biztanle zituen, 1,18 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Jackson konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1930181
* Multimedia: La Motte, Iowa / Q1930181
# La Motte (Quebec)

La Motte Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Abitibi-Témiscamingue eskualdean kokatuta dago, eta horren barruan dagoen Abitibi konderriko eskualde udalerria da.. 2011ko zentsoaren arabera 457 biztanle zituen 176.76 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q677206
* Multimedia: La Motte, Quebec / Q677206
# La Mouline

La Mouline Bearnoko toki bat da, Ereta herriaren parte den auzune edo toki populatua, zenbait etxe eta eraikinek osatua, Ereta herritik San Martin Harrira doan errepidean kokatua, Baretos harenean. Mapetan inguruak duen beste izenetako bat, euskal etimologia itxurako Ibarry da. Etxe eta ostatu batzuez gain, 1966. urtean eraikitako frontoi bat da bertan.

## Erreferentziak

* ↑ SAN MARTIN HARRIA Eretatik – RAK. (Noiz kontsultatua: 2020-09-07).
* ↑ «OpenStreetMap Nominatim» nominatim.openstreetmap.org (Noiz kontsultatua: 2020-09-07).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q98931737
# La Mudarra

La Mudarra Valladolideko udalerria da, Montes Torozos eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 197 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Valladolideko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Valladolideko udalerrei buruzko webgunea Valladolideko aldundiaren webgunean.
* Datuak: Q1919502
* Multimedia: La Mudarra / Q1919502
# La Muela

La Muela Zaragozako probintziako udalerria da, Aragoin, Espainia. 2008an 4.419 biztanle zituen 143,17 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1639365
* Multimedia: La Muela / Q1639365
# La Motte (Côtes-d'Armor)

La Motte (bretainieraz Ar Voudenn) Côtes-d'Armor departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q217503
* Multimedia: La Motte (Côtes-d'Armor) / Q217503
# Lannecaube

Lannecaube (okzitanieraz Lanecauva) Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduan dagoen udalerria da.

## Ikus, gainera

* Pirinio Atlantikoak departamenduko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q861796
* Multimedia: Lannecaube / Q861796
# Lannemezango goi-ordokia

Lannemezango goi-ordokia (frantsesez: plateau de Lannemezan; okzitanieraz: Plan de Lanamesa edo Platèu de Lanamsa) Pirinio Garaietako ipar-ekialdean eta Garona Garaiko hego-mendebaldean dagoen goi-ordokia da. Kareharrizko eremu hau landu gabeko lur-zatiez beterik dago. Bataz beste, 510 metrotara dago.
Bere izena bere erdialdean dagoen Lannemezan hiritik datorkio eta bertan Gaskoiniako ibai askoren iturria dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1549241
* Multimedia: Plateau de Lannemezan / Q1549241
# Lanmuchangita

Lanmuchangita sulfato motako minerala da eta alum taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Lanmuchangita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Tl+Al(SO4)2 * 12H2O}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 - 3,5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Lanmuchangite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3826925
* Multimedia: Lanmuchangite / Q3826925
# Lannebert

Lannebert (bretainieraz Lannebeur) Côtes-d'Armor departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1013496
* Multimedia: Lannebert / Q1013496
# Lanmérin

Lanmérin (bretainieraz Lanvilin) Côtes-d'Armor departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1013963
* Multimedia: Lanmérin / Q1013963
# Lanneplaà

Lanneplaà (okzitanieraz Lanaplan) Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduan dagoen udalerria da.

## Ikus, gainera

* Pirinio Atlantikoak departamenduko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q857656
* Multimedia: Lanneplaà / Q857656
# La imatge permanent

La imatge permanent 2023ko Laura Ferrés kataluniar zinema zuzendariaren film dramatikoa da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Espainia hegoaldeko herri batean, Antonia, ama nerabe bat, gau erdian desagertu egingo da. 50 urteren ondoren, eta kilometro asko iparraldera, Carmenek, casting zuzendari batek, hiriz aldatu ondoren bere oroitzapenak kontatzen dituzten pertsonak aurkitu beharko ditu. Bere bilaketan Carmenek Antonia ezagutuko du, haren bakardadea inbaditzen duen emakume oldarkorra. Nork esan zuen denborak zauri guztiak sendatzen dituela?

## Aktoreak

* María Luengo: Carmen
* Rosario Ortega: Antonia
* Saraida Llamas
* Claudia Fimia
* Mila Collado
* Dolores Martínez

## Erreferentziak

* ↑ «La imatge permanent» Berria 2023-11-11 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q114015456
# La herida

La herida 2013ko Fernando Franco andaluziar zinema zuzendariaren filma da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Anak 30 urte ditu eta anbulantzia-gidaria da. Lanean eraginkorra bada ere, kosta egiten zaio lanetik kanpo erlazionatzea; berak ez daki, baina psikiatrek mugako nortasun-nahasmendu deitzen dioten hori dauka.

## Aktoreak

* Marian Álvarez : Ana
* Rosana Pastor : Anaren ama
* Manolo Solo : Jaime
* Andrés Gertrúdix : Álex
* Ramón Agirre : Anaren aita
* Ramón Barea : Martín
* Patricia López Arnaiz : Sandra

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18517239
# La hija de un ladrón

La hija de un ladrón 2019ko Belén Funes espainiar zinema zuzendariaren film dramatikoa da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Sarak familia bat sortu nahi du. 22 urte ditu, eta haur txiki bat. Baina aita kartzelatik ateratzean, haren mundurako oztopo bat dela ohartuko da. Horregatik erabaki bat hartuko du: aitarengandik urrunduko dira anaia eta biak.

## Aktoreak

* Greta Fernández: Sara
* Eduard Fernández: Manuel
* Àlex Monner: Dani
* Frank Feys: Marcel

## Erreferentziak

* ↑ «La hija de un ladrón» Berria 2019-11-23 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q76285059
# La historia de Mortadelo y Filemón

La historia de Mortadelo y Filemón (gaztelaniaz) Francisco Ibáñez kataluniar komikigileak idatzi eta marraztutako 6 orrialdeko komiki bat da. Bere pertsonaiarik ezagunenak diren Mortadelo eta Filemonen saileko komikia da.

## Argitalpen ibilbidea

Komikia lehen aldiz La verdadera historia de Mortadelo y Filemón izenburuarekin Gran Pulgarcitoren 1970eko Almanakean argitaratu zen. Beranduago, beste istorio labur batzuekin batera Colección Oléren lehen edizioko 107. zenbakian eta Ases del Humor eta Magos del Humor bildumetako liburuki ezberdinetan, hauei izena emanez argitaratu da.
Jatorrian Gran Pulgarcitoren 1970eko Almanakean argitaratu zenean azkeneko biñetak Mortadelok irakurleei eginiko gabon zoriontze bat zuen. Ondorengo errekopilazioetan bokadiloa aldatu zen Mortadelok bere misioen etorkizuneko arrakastagatik opatzeko, eta 1975eko udaberriko Mortadelo Giganten azken biñeta hori ezabatu ere egin zen.

## Istorioa

Komiki honetan, Ibáñezek Mortadelo eta Filemonen hasiera kontatzen du, nola ezagutu ziren, nola iritsi ziren ezkutuko agente izatera, baita Mortadeloren burusoiltasunare jatorria ere (Bacterio profesorearen huts egindako asmakizun bat).
Komiki honek zenbait inkoherentzia ditu Su vida privada izenekoarekiko, 1992koa. Esate baterako, Mortadelo, jatorriz, hiri batekoa dela (ondoren herri ñimiño batekoa dela esanez), edo biak Informazio Agentzian lanean hasi zirenean ezagutu zirela (ondoren, ustekabean ezagutu zirela eta euren kontura elkartu zirela esan zen bitartean).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9019335
# La hora incógnita

La hora incógnita (euskaraz Ordu ezezaguna), 1964ko Mariano Ozores espainiarrak zuzendutako zientzia-fikziozko drama film bat da. Emma Penella, José Luis Ozores Puchol, Antonio Ozores Puchol, Carlos Ballesteros, Mabel Karr, Mercedes Muñoz Sampedro, Mari Carmen Prendes, Elisa Montés, Carlos Estrada, Luis Prendes, Fernando Rey, Julia Martínez eta Jesús Puente aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Jaurtiketa gailuen kalkulu hutsegiteen edo matxuraren ondorioz, buru atomikodun misil telegidatu bat bere orbitatik atera eta populatutako eremu batean eroriko dela jakin da. Eremu horretako biztanleak lekualdatzea agindu da, baina zenbait pertsona, arrazoi bat edo besteagatik, bertan gelditzea erabaki dute. Misilaren erorketararte, pertsona horien eguneroko bizimodua ikusgai jarri, eta beren akatsak eta griñak azaleratuko dira.

## Aktoreak

* Emma Penella: Emagaldua
* José Luis Ozores: Mozkorra
* Antonio Ozores: Lapurra
* Carlos Ballesteros: Anaren maitalea
* Mabel Karr: Ana
* Enrique Vilches: Katudun gizona
* Mercedes Muñoz Sampedro: Sofia
* Mari Carmen Prendes: Remedios
* Elisa Montés: Dendako neska
* Rafael Arcos: Dendako zuzendaria
* Carlos Estrada: Iheslaria
* Luis Prendes: Polizia
* Fernando Rey: Apaiza
* Julia Martínez: María
* Jesús Puente: Maríaren senarra
* María Teresa Dressel: Telefonista

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q55241380
# La herida luminosa (filma)

La herida luminosa 1997ko José Luis Garci espainiar zinema zuzendariaren film dramatikoa da, Josep Maria de Sagarraren izen bereko antzezlanean oinarrituta.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
1950eko hamarkadan, Enrique Molinos medikua eta Isabel ezkonduta daude. Enrique Juliaz maiteminduko da eta emaztea traba bat besterik ez da izango.

## Aktoreak

* Fernando Guillén - Enrique Molinos
* Mercedes Sampietro - Isabel
* Julia Gutiérrez Caba - Benedicta ahizpa
* María Massip - Escolástica
* Beatriz Santana - Julia
* Neus Asensi - Jovita
* Cayetana Guillén Cuervo -María ahizpa
* María Elena Flores
* Alicia Rozas

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6466190
# La hija de Juan Simón (1935eko filma)

La hija de Juan Simón 1935eko Nemesio Manuel Sobrevila bilbotar eta José Luis Sáenz de Heredia madrildar zinema zuzendarien film musikala da, Sobrevilaren izen bereko antzelanean oinarrituta. Luis Buñuel ekoizle eragilea izateaz gain, aktorea ere izan zen.

## Aktoreak

* Carmen Amaya: Soledad
* Rafaela Aparicio: Gregoria
* Manuel Arbó: Juan Simón
* Luis Buñuel
* Baby Daniels: Kupletista
* Fernando Freyre de Andrade: Don Paco
* Pablo Hidalgo: Curro
* Emilia Iglesias: Angelen ama
* Cándida Losada: Trini
* Pilar Muñoz: Carmen
* Palanca: Cantaor
* Emilio Portes: Don Severo
* Julián Pérez Ávila: medikua
* Luisa Sala
* Ángel Sampedro 'Angelillo': Ángel

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Woods Peiró, Eva. (2012). White Gypsies: Race and Stardom in Spanish Musical Films. University of Minnesota Press.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25208180
# La influencia

La influencia 2007ko Pedro Aguilera donostiar zinema zuzendariaren filma da. Carlos Reygadasek ko-ekoiztua, urte hartako Cannesko Zinemaldian aurkeztu zuten. Alokatu S.L.-ek ekoiztu zuen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Madrilgo aldiri batean bizi den ama batek bere bi umeei jasaten duen depresio kronikoa kutsatzen die.

## Aktoreak

* Casilda Aguilera
* Claudia Bertorelli
* Jimena Jiménez
* Romeo Manzanedo
* Álvaro Moltó
* Paloma Morales: Rivero andrea
* Gustavo Prins

## Erreferentziak

* ↑ www.timeout.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q22000349
# La hija

La hija (euskaraz: «alaba») 2021eko Manuel Martín Cuenca espainiar zinema zuzendariaren film dramatikoa da.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Irenek hamabost urte ditu, eta adingabe arau-hausleentzako zentro batean bizi da. Haurdun geratu da eta bizitza aldatu nahi du Javierri, zentroko hezitzaileetako bati, esker. Javierrek berekin eta bere emazte Adelarekin bizitzea proposatuko dio bikoteak mendian isolatuta duen etxean, neskaren haurduntza ongi joan dadin.

## Aktoreak

* Javier Gutiérrez: Javier
* Patricia López Arnaiz: Adela
* Irene Virgüez: Irene
* Sofian El Ben: Osman
* Juan Carlos Villanueva: Miguel
* María Morales: Silvia

## Erreferentziak

* ↑ sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q108133935
# Larraun (argipena)

Larraun Euskal Herriko zenbait lekuren izena da.
* Larraun: Nafarroako udalerria.
* Larraun: Iruñeko merindadeko ibarra, aipatu Larraun eta Lekunberrik osatua.
* Larraun ibaia: Arakilen ibaiadarra.
* Larraun: Urraulgoitiko etxagunea.
# Larraun (ibaia)

    Artikulu hau ibaiari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Larraun (argipena)».
Larraun Nafarroa Garaiko ibai bat da. Ibaiak Larraun udalerriko Iribas herrian iturburua du, hortik bere izena.

## Ibilbidea

Aralar mendilerroaren iparraldeko basoetan, Iribas herriko lursailetan jaiotzen da, ondoren ipar-ekialdeko norantzan Alli eta Lekunberri herrien artean igaro eta hego-ekialderantz biratuz Mugiro herriaren albotik iragaten da. Hortik A-15 autobidearen parera ailegatzen da, izan ere, eremu honetan autobide honek ibaiaren arroaren ibilbidea jarraitzen du.
Imotz udalerriko Urritza, Latasa eta Goldaratz herrien artetik igaro ondoren, hegoalderako norantza hartu eta autobidearekin batera mendiarte estu batean sartzen da. Mendiarte honetatik Bi Haizpeak izeneko pasagunean Sakana eskualdera ateratzen da, Irurtzun udalerriaren albotik igaroz. Behin Irurtzun igarota, Urritzola eta Izurdiaga herrien artean Arakil ibaiarekin bat egiten du.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia: 166. araua: Euskal Herriko ibaiak.

## Ikus, gainera

* Ixkier ur-jauzia

## Kanpo estekak

* Larraun ibaiaren iturburua. Youtube.com
* Datuak: Q26207129
* Multimedia: Larraun River / Q26207129
# Larrauri

    Artikulu hau Mungiako auzoari buruzkoa da; Arabako herri hustua gaitzat duena beste hau da: «Larrauri (Araba)»
Larrauri Mungiako (Bizkaia) auzoa da, Bakiorako errepidean kokatutakoa. Ohiko abiapuntua da Jata mendira igotzeko.
Urte askotan uda pasatzeko lekua izan zen Bilbotik etortzen zirenentzat eta hauek hainbat etxe dotore eta jauregi eraiki zituzten bertan.
Elizak berak ere balio handiko elementuak ditu. Balneario zaharra eta eskola desagertu egin dira eta hau auzoko elkarteek erabiltzen dute euren zereginetarako. Zumetxagan, San Migel baseliza dugu, Bizkaian aztarna erromanikoak dituzten bakarretakoa, antzina-antzinako elementu baliozkoak dituena.

## Jaiak

Irailaren 24an, Mesedeetako Amabirjina; izen handiko jaiak dira, kontzertuak eta erromeriak ez dira falta izaten.

## Ikus, gainera

* Erromanikoa Euskal Herrian

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz)Auzoaz udal webgunean
* Datuak: Q12261924
* Multimedia: Larrauri, Mungia / Q12261924
# Larratze

Larratzea edo alhatzea elikadura metodo bat da, zeinetan herbiboro batek landare belarkara txikien zurtoinak eta hostoak jaten dituen, hala nola gramineoenak. Animalia espezie anitz larratzen dira, bai handiak (hipopotamoak, adibidez), bai txikiak (algak jaten dituzten ur barraskiloak, esate baterako).

## Larratzea eta ekosistemen funtzionamendua

Larratzeak eragina du lurreko mikroorganismoen (bakterioak eta onddoak) jardueran, elikagaien zikloan eta elikagaien eskuragarritasunean. Batetik, herbiboroek larrea ongarritzen dute gorotzekin, eta belarra jatean egiten duten defoliazioarekin, landareen birsortzea sustatzen dute. Birsortze horrek gazte mantentzen ditu landare-ehunak, eta, ondorioz, bazka errazago digeritzen da. Bestetik, herbiboroek eragin sakona dute lurzoruko tenperaturan eta ur-edukian eta, beraz, lurzoruko prozesuetan.

## Larratzea eta biodibertsitatea

Larratzearen eredu orokorraren arabera, larre emankorretan dibertsitate biologikoa baxua izaten da larratze-intentsitate baxuetan, altuena intentsitate ertainetan eta berriz ere jaisten da intentsitate altuetan. Herbibororik gabe, landareek ez dute gorantz hazteko mugarik, eta argiagatiko lehia oso gogorra izaten da. Ondorioz, oso lehiakorrak diren espezie gutxi batzuk gainerakoak baztertzen dituzte apurka, eta dibertsitateak behera egiten du. Intentsitatea oso altua denean, aldiz, lurraren degradazioa gertatzen da eta higadura-arazoak sortzen dira. Kasu horretan ere, baldintza gogor horietara moldatutako espezieek soilik bizirauten dute, eta dibertsitatea galtzen da. Intentsitate ertainetan lortzen dira dibertsitate altuenak: batetik, argiagatiko lehia leuntzen delako eta, bestetik, asaldura-maila ertainetara egokituta daudelako espezie gehienak.

## Erreferentziak

* ↑ Bardgett, Richard D., Wardle, David A.. Herbivore-Mediated Linkages between Aboveground and Belowground Communities. Ecology 84 (2003): 2258-2268, jstor.org (Noiz kontsultatua: 2021-3-18).
* ↑ Schrama M., Veen, G.F.C., Bakker, E.S.L., Ruifrok, J.L., Bakker, J.P., Olff, H.. An integrated perspective to explain nitrogen mineralization in grazed ecosystems. Perspectives in Plant Ecology, Evolution and Systematics 15 (2013): 32-44, sciencedirect.com (Noiz kontsultatua: 2021-3-18).
* 1 2 Odriozola, Iñaki. CAF-Elhuyar 2018: Euskal Herriko mendiak: herbiboro handiek zizelkatutako paisaia. Elhuyar, 330. zenbakia, 2018/05/16, CC-BY-SA-3.0, aldizkaria.elhuyar.eus (Noiz kontsultatua: 2021-3-18).
* ↑ Milchunas, D.G., Sala, O.E., Lauenroth, W.K.. A generalized model of the effects of grazing by large herbivores on grassland community structure. The American Naturalist 132 (1988): 87-106, researchgate.net (Noiz kontsultatua: 2021-3-18).

## Ikus, gainera

* Gainlarratzea
* Murrizte (jokaera)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q85764397
* Multimedia: Grazing / Q85764397