OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Minarkismo

Minarkismoa filosofia politiko bat da, eta proposatzen du Estatuaren parte hartzea gizarte libre batean ahalik eta eragin gutxienekoa izan behar lukeela, nazio baten lurraldeko, aireko eta itsasoko espazioa babesteko behar bezain handia besterik ez (ikus: Estatu-nazioa). Minarkia estatu baten eredua da, eta bere eginkizun bakarrak herritarrei polizia eta auzitegiak ematea da, erasoetatik eta lapurretatik babestuz eta jabetza-legeak betez. Charles Townshend (1945- ) historialariak XIX. mendeko Britainia Handia Europako herrialdeen arteko gobernu-modu horren aitzindari gisa deskribatu zuen. Ferdinand Lassallek ere erabili zuen terminoa.
Minarkismo terminoa sarriago erabiltzen da, beharbada, askatasun indibiduala bera bortxatu gabe babesten duen Estatua bilatzen eta defendatzen duten libertarioei buruz hitz egiten denean, bai eta alde batetik libertarioak eta bestetik libertario anarkistetatik bereizteko ere, azken hauek Estatua berez gizabanakoaren askatasunaren bortxaketa dela uste baitute. Minarkistek, ordea, diote gutxieneko gobernua beharrezkoa dela askatasun batzuk zaintzeko (legeen neutraltasuna eta minarkistak ez diren kanpoko estatuen armaden inbasioarengandik babesteko). Teoria politiko hau anti-estatismoaren tradizioari lotuta dago, zeinak sustatzen baitu Estatua indargabetzea, estatu-funtzio gehienak indargabetzea.
Samuel Konkin merkatu-anarkistak ere erabili zuen omen terminoa 1971n.

## Filosofia

Minarkistek, oro har, Estatua justifikatzen dute, erasorik ezaren printzipioari atxikitzearen ondorio logikoan oinarrituta. Anarkokapitalismoa ez dela praktikoa argudiatzen dute, ez baita nahikoa erasorik ezaren printzipioa betearazteko, zeren eta legeak anarkismoaren pean aplikatzea lehiari irekita baitago. Beste justifikazio ohiko bat da defentsarako sinadura pribatuek eta auzitegiek behar adina ordainduko luketenen interesak ordezkatzea.
Minarkista batzuek diote egoera bat saihestezina dela eta anarkia alferrikakoa dela. Robert Nozick-ek, Anarchy, State and Utopian (1974) gutxieneko Estatu baten ideia ezagutarazi zuenak, argudiatu zuen gaueko zaintzaile lanak betetzen dituen Estatu batek eta oinarrizko banakako eskubideak errespetatzen dituen Estatu batek zentzua izan dezakeela.

## Erreferentziak

* ↑ Gregory, Anthony. The Minarchist's Dilemma. .
* ↑ What role should certain specific governments play in Objectivist government? - Leonard Peikoff/
* ↑ Interview with Yaron Brook on economic issues in today’s world (Part 1). « Featured Podcast « Peikoff. .
* ↑ Copia archivada. .
* ↑ BlackCrayon.com: Dictionary. .
* ↑ Huerta de Soto. Prólogo del Manifiesto Neolibertario. .
# Megalostrata

Megalostrata (antzinako grezieraz: Μεγαλοστράτα) K.a. VII mendeko Espartako poeta izan zen.

## Aipamena

Ez da askorik ezagutzen berataz. Ateneo Naukratiskoaren Deipnosophistai liburuan Alcman poeta lirikoaren olerki zati bat agertzen da eta bertan aipatzen da Megalostrata. Alcmanek horrela deskribatzen du: "urre koloredun ilea duen emakumezkoa, Musen oparia jaso duena" (τοῦθ᾽ ἁδεᾶν Μωσᾶν ἔδειξε, δῶρον μάκαιρα παρθένων, ἁ ξανθὰ Μεγαλοστράτα).
Ateneoren arabera Alcman Megalostrataz maitemindu zen bere elkarrizketa doaiak zirela eta.
Ez da Megalostrataren lanik iritsi gaur egunera.

## Erreferentziak

* ↑ Nikolaev, Alexander. (2012). Showing Praise in Greek Choral Lyric and Beyond. American Journal of Philology 133,, 544 or..
* 1 2 3 Pomeroy, Sarah B.. (2002). Spartan women. Oxford University Press, 10 or. ISBN 9780195130676..
* Datuak: Q16209694
# Megalosphecia

Megalosphecia Sesiidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Megalosphecia gigantipes da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Megalosphecia callosoma | | daturik gabe |
| Megalosphecia gigantipes | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2775897
# Miren Galán

Miren Karmele Galán Marín (Santurtzi, Bizkaia, 1996ko apirilaren 22a) bizkaitar aktore, ikusentzunezko komunikatzaile eta kazetaria da.

## Bizitza

Ikus-entzunezko komunikazioan graduatu zen Euskal Herriko Unibertsitatean (EHU).

## Aurkezle lanak

* 2020, GetxoExpress Zinemaldia

## Filmografia
### Antzerkia

* 2015, Diálogos Imposibles, zuz. Marina Ximanskaja
* 2014, Uda-gau bateko ametsa, zuz. David Valdelvira
* 2013, Los bajos fondos, zuz. David Valdelvira
* 2012, Un día cualquiera en el Moulin Rouge, zuz. David Valdelvira
* 2009, El rey del Merengue, zuz. Fernando Valgañón

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Correo, El. (2014-06-21). «"Sueño de una noche de verano"» agenda.elcorreo.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-22).
* ↑ (Gaztelaniaz) Correo, El. (2013-01-05). «"Un día cualquiera en Moulin Rouge"» agenda.elcorreo.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-22).
* ↑ (Gaztelaniaz) ZUBELDIA, S.. (2009-05-08). «Un grupo de teatro de Santurtzi lleva de gira una ópera rock solidaria» El Correo (Noiz kontsultatua: 2024-08-22).
* ↑ (Gaztelaniaz) Correo, El. (2009-10-12). «"El rey del merengue"» agenda.elcorreo.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-23).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q128235079
* Multimedia: Miren Galán / Q128235079
# Miren Gezala Sagarzazu

Miren Gezala Sagarzazu (Lezo, 1912ko azaroaren 10a - Oiartzun, 2003ko apirilaren 15a) Emakume Abertzale Batzaren kidea izan zen, Euskal Pizkundearen partaidea, irakaslea, dantzaria, antzezlea. Frankismo garaian Euskal Herritik kanpo bizitzera derrigortuta.

## Biografia

Aita Pontxio Lezoko alkatea eta Portuko aduana agentea eta ama Barbara, guztiak EAJren militanteak Miren bezalaxe. Bederatzi anai-arrebetatik bosgarrena zen Miren ( Irene, Regino, Luis, Luke, Miren, Elixabete, Koldobike, Polentzi eta Xabin). Familian musikak garrantzi handia zuen. Hemezortzi urterekin Donostiara joan zen hantxe Irakasletza Ikasketak egiteko. 21 urterekin eskolak emateko baimena jaso zuen eta horixe egin zuen Lezoko herrian bertako plazan ikastola irekiz. Gauez herriko helduei euskarazko klaseak ematen zizkien, lan horretan aitzindari izanik. Emakume Abertzale Batzaren militantea, mitinlari ere aritu zen.
Aldi berean, kultura alorreko ekintzetan parte hartzen zuen, bai dantzetan bai antzerki-lanetan. 18 urterekin Donostiara joan zen irakasle-ikasketak egiteko, eta 21 urterekin eskolak emateko baimena lortu zuen, maistra bezala. Euskaraz irakastea erabaki zuenez, Lezoko plazan ikastola bat zabaldu zuen.
Gerra zibila hasi zenean, familiaren alaba gazteena Salamancan zegoen eta haraxe joan zen aita bere bila. Harekin familia osoa bildu zen ibilbide luze bat hasteko: Frantzia, Madril, Bartzelona. Bolada batean Donibane Garazin egon ziren eta bitarte horretan Miren Zitadelan errefuxiatuei eskolak ematen ibili zen. Gerra bukatu eta gero hamabost urte Gipuzkoara itzultzeko debekua jaso zuen. 1950ean itzuli zen. Bueltan besteak beste Azpeitian lehendabizi, Idiazabalen ondoren ibili zen irakasle gisa, bitartean Lezon bizi zela. Azkenik, Pasai Donibanen irakasle-lanpostua eskuratu zuen eta bertan jardun zuen jubilatu arte. Azkeneko hiru urtetan Oiartzungo Zaharren-egoitzan bizi izan zen 2003an hil arte.

## Bibliografia

* Begoña Bilbao, Gurutze Ezkurdia, Karmele Perez Urraza, Josu Chueca: "EMAKUMEAK Hitza eta Bizitza". Euskal Herriko Unibertsitatea, 2012 , 187.or.

## Kanpo estekak

* Miren Gezalarekin egindako grabazioak Lezoko euskara ezagutzeko.
* "Bizitza osoa irakasteko grinaz". Gipuzkoako Hitza, Erik Gartzia, 2012ko otsailaren 3, 7.or.
* Datuak: Q12263699
* Multimedia: Miren Gezala / Q12263699
# Miren Gorrotxategi

Miren Gorrotxategi izan daiteke:
* Miren Gorrotxategi Azurmendi (1967-) bizkaitar politikaria;
* Miren Gorrotxategi Azkune (1981-) gipuzkoar idazlea.
# Miren Garate

Miren Garate Zendoia (Azpeitia, Gipuzkoa, 1985) gipuzkoar kazetaria eta idazlea da.
2012an Rikardo Arregi Kazetaritza Saria jaso zuen kazetari berriaren kategorian.

## Lanak
### Kronika

* Ekaitzaren zipriztinak (2017, Elkar)

## Erreferentziak

* 1 2 Astiz, Iñigo. (2016ko urtarrilaren 14a). «Miren Garatek irabazi du Tene Mujika beka» Berria (Noiz kontsultatua: 2018ko urriaren 30a).
* 1 2 «Miren Garate: "Agertuko dira ekintzaileen kasuak, edota euren egoera berria baikortasunez ikusten dutenenak ere"» Uztarria 2016ko urtarrilaren 15a (Noiz kontsultatua: 2018ko urriaren 30a).
* ↑ «Rikardo Arregi Kazetari Berria saria jaso du Miren Garatek» Uztarria 2012ko uztailaren 2a (Noiz kontsultatua: 2018ko urriaren 30a).
* Datuak: Q57659939
# Miren Gorrotxategi Azurmendi

    Artikulu hau politikariari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Miren Gorrotxategi».
Miren Edurne Gorrotxategi Azurmendi (Abadiño, Bizkaia, 1967ko irailaren 18a) bizkaitar legelari eta politikaria da. EHUn zuzenbidea ikasi ondoren, 1992 eta 2016 artean irakaslea izan zen bertan. Ahal Dugu alderdiaren kidea, 2015ean senatari hautatu zuten.
2020ko EAEko hauteskundeetarako eta 2024koetan lehendakarigai aurkeztu zuen Elkarrekin Podemos alderdiak.

## Biografia

Abadiñon jaio zen, euskal familia tradizional baten barruan (euskalduna), euskara ama-hizkuntza izanik, eta lau senidetako handiena izanik. Zuzenbidean lizentziatu zen Euskal Herriko Unibertsitatean 1991n (1987-1991) eta ondoren Ingurumen Zuzenbidean diplomatu zen Euskal Herriko Unibertsitatean ere.
1992an hasi zen unibertsitateko irakasle Euskal Herriko Unibertsitatean. 1996an, unibertsitate-eskolako irakasle titular bihurtu zen Zuzenbide Konstituzionalaren arloan. Zuzenbide konstituzionaleko unibertsitate-irakasle da, bai Zuzenbide Fakultatean, bai Gizarte eta Politika Zientzien Fakultatean, eta eskolak euskaraz eman zituen. 2016an eszedentzia hartu zuen Madrilen senatari moduan aritzeko.
Legelari gisa, gai hauetan dago espezializatuta: Ingurumen Zuzenbidean, kultur aniztasunaren kudeaketan, gutxiengoetan, kulturartekotasunean eta hizkuntzetan.

## Erreferentziak

* ↑ Urain, Jon O.. «Miren Gorrotxategi izango da Elkarrekin Podemosen lehendakarigaia» Berria (Noiz kontsultatua: 2020-02-27).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Miren Gorrotxategi, la candidata a lehendakari de Pablo Iglesias: vecina de Urkullu y hermana de un famoso tenor» ELMUNDO 2020-07-08 (Noiz kontsultatua: 2024-04-10).
* ↑ «RESOLUCION de 20 de maya de 1996, de la Universidad del País Vasco, por la que se nombran Profesores Titulares de Escuelas Universitarias cuyas plazas fueron convocadas por Resolución de 21 de septiembre de 1994.».
* ↑ «Miren Gorrotxategi | Nueva Economía Fórum | Organizacíon independiente de debate» www.nuevaeconomiaforum.org (Noiz kontsultatua: 2024-04-10).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Miren Gorrotxategi Azurmendi» Dialnet (Noiz kontsultatua: 2024-04-10).

## Kanpo estekak

* Miren Gorrotxategi X-Twitter sare sozialean.
* Datuak: Q28872545
* Multimedia: Miren Gorrotxategi / Q28872545
# Miren Garmendia

Miren Garmendia Moneo (Hernani, 1999ko otsailaren 21a) Hondarribiako traineruko patroia da. 2021ean Euskotren Ligako patroirik onenaren saria jaso zuen.

## Kirol ibilbidea

Hernaniarra izanik herriko traineruan hasi zen arraun egiten eta 2017an Gipuzkoako Ligako estropadetan titularra izan zen. Kontxako Bandera jokatzeko sailkatu zen taldea. Hurrengo bi urtetan atsedena hartu ondoren 2020ko Euskotren Ligaren amaiera aldera Hondarribiak fitxatu zuen. 2021ean Liga guztia jokatu zuen eta patroi onenaren saria jaso zuen. Taldeak ordea play-offak galdu eta ETE Ligara jeisti zen.
2022an ETE Ligako txapeldunak izan dira eta Liga nagusira itzuli dira.

### Taldeak

| Taldea | Urteak |
| Hernani | 2013-2017 |
| Hondarribia | 2020- |

## Palmaresa

* Kontxako Banderak:
** Bosgarren 2020 eta 2021ean
* Emakumezkoen Traineru Liga (0)
** Patroirik onena (1): 2021.
* ETE Liga (1): 2022.

## Erreferentziak

* 1 2 ««Oso pozik nago lortutakoarekin, hala ere, taldeak meritu haundia dauka» - Hernani» Kronika.eus (Noiz kontsultatua: 2022-08-29).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q113642596
# Metahoplites

Metahoplites ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren, Barremiarrean, hau da, orain dela 130 milioi urtetik 125 milioi urtera gutxi gorabehera.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) Sepkoski, Jack. Sepkoski's Online Genus Database - Cephalopodes. (Noiz kontsultatua: 2010-02-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12263494
# Metahamites

Metahamites ongi ezagunak diren ammonite izeneko zefalopodoen artean genero fosil bat da. Kretazeoan bizi ziren., hau da, orain dela 145 milioi urtetik 66 milioi urtera gutxi gorabehera.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) Sepkoski, Jack. Sepkoski's Online Genus Database - Cephalopodes. (Noiz kontsultatua: 2010-02-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12263495
# Metahemoglobinemia

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Metahemoglobinemia odoleko gaixotasuna da, gizabanako batek odolean metahemoglobinaren kontzentrazio altuak dituenean agertzen dena.
Egoera normalean, metahemoglobinaren gehiegizko portzentajea odolean %2 da. Hemoglobina normalaren aldean, metahemoglobinak burdina atomoa egoera oxidatuan du (Fe$^{3+}$). Egoera horretan burdinak ez du oxigenoa behar bezala lotzen, eta metahemoglobinak ez du oxigenoa garraiatzen.
Odoleko eritrozitoek metahemoglobinaren kopurua handia dutenean (eta hemoglobina gutxi) ehunetako hipoxia agertu ohi da, oxigenoa ez delako ehunetara iristen. Hori da metahemoglobinemiaren ondorio kaltegarri nagusia. Odolak kolore marroi-iluna hartzen du.

## Metahemoglobinemiaren motak

Metahemoglobinemia hartutakoa edo sortzetikoa izan daiteke.
* Hartutako metahemoglobinemia: ohikoena da. Botika batzuek eta hainbat konposatu kimikok metahemoglobinemia mota hau eragin dezakete. Esaterako, hainbat antibiotikok (dapsona, trimetropin...), nitratoak, anestesiko batzuk (benzokaina), droga oxidatzaileak, etab. Substantzia horiek guztiek hemoglobinaren burdina oxidatzen dute, metahemoglobina kopuru handietan agertuz.
* Sortzetiko metahemoglobinemia: egoera normal batean odoleko entzima batek, metahemoglobina erreduktasak (zitokromo b5 erreduktasa ere deituak) murriztu egiten du odolean egon daitekeen gehiegizko burdina oxidatua (Fe$^{3+}$), metahemoglobinaren kopurua jaitsiz. Akats genetiko baten ondorioz, hainbat gizabanakok ez dute funtsezko entzima hori, eta horren ezean metahemoglobina odolean pilatzen da.
Aipatutako akats genetikoa Mendelen legeen arabera transmititzen da ondorengoengana. Gene azpirakor batek eragiten du gaitza. Horrek esan nahi du guraso bakar batek gene okerra eramaten baduela ondorengo guztiak osasuntsuak izango direla, baina bi gurasok eramaten badute ondorengoen %25k sortzetiko metahemoglobinemia pairatuko duela (ikusi irudia)

## Sintoma klinikoak

Gaitzaren sintomak anitzak dira, sarritan anemiaren antzekoak, eta ehunetako oxigenoaren gabeziak eragiten ditu: zianosia, arnasa hartzeko zailtasuna, nekea, buruko mina....Metahemoglobinaren kontzentrazioa odolean oso handia denean (>%50) odoleko kolorazio marroi-urdina, muturreko nekea, arritmiak, konorte galerak eta koma ager daitezke, heriotza eragin dezaketeenak.

## Tratamendua

Metileno urdinaren zain-barneko aplikazioa da tratamendurik eraginkorrena metahemoglobinemia larria dagoenean. 1-2 mg. kiloko, %1eko disoluzioan erabiltzen da. Metileno urdinak hemoglobinaren burdina erreduzitzen du, bere egoera normalera aldatuz (Fe$^{2+}$)
Hartutako metahemoglobinemiaren kasuek eta gaitz honen kasu arinek ez dute askotan tratamendu berezirik behar. Nahikoa da gaitza sortu duen botika edo konposatu kimiko gehiago ez hartzea.

## Erreferentziak

* ↑ Medline Plus Metahemoglobinemia
* ↑ Moore TJ, Walsh CS, Cohen MR Reported Adverse Event Cases of Methemoglobinemia Associated With Benzocaine Products Arch Intern Med, 2004;164:1192-1196

## Kanpo estekak

* Datuak: Q748442
* Multimedia: Methemoglobinemia / Q748442
# Metahohmannita

Metahohmannita sulfato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Metahohmannita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Fe^{3+}2(SO4)2O * 4H2O}}$. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Metahohmannite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Metahemoglobina

Metahemoglobina hemoglobina mota bat da, burdina atomoa oxidatua duena (Fe$^{3+}$), erreduzitua izan beharrean (Fe$^{2+}$, hemoglobina normalekoa).
Hemoglobina normalaren aldean, metahemoglobinak ez du oxigenoa garraiatzen, eta horrek ehunetako hipoxia eragiten du. Gogoratu behar da hemoglobina normalean oxigenoa burdina atomo erreduzituari (Fe$^{2+}$) lotzen zaiola. Burdina atomo oxidatuak (Fe$^{3+}$), aldiz, ezin du oxigenoa lotu.
Metahemoglobina iluna da, eta kopuru handietan odol-zirkulazioan dagoenean larruazalak kolore iluna hartzen du, zianosiren antzekoa. Metahemoglobinaren kontzentrazio altuek metahemoglobinemia izeneko gaitza eragiten dute.
Metahemoglobina kopuru txikitan dago odolean (hemoglobina guztiaren %2, hutxi gorabehera). Konposatu kimiko batzuk hartzeak metahemoglobinaren kopurua odolean areagotu dezake, burdina atomoa oxidatzen dutelako (Fe$^{3+}$). Entzima batek (metahemoglobina erreduktasak) gizabanako guztiengan burdina atomoa erreduzitzen du, eta burdina Fe$^{2+}$ moduan mantentzen du. Entzima horren gabeziak, baina, metahemoglobinaren kontzentrazio altuak odolean eragiten du, sortzetiko metahemoglobinemia agertuz.

## Erreferentziak

* ↑ Ganong, W. F.: Manual de Fisiología Médica Ed. el Mundo Moderno (1980), 456 orr. ISBN: 0-87041-135-7

## Kanpo estekak

* Datuak: Q416833
# Metahewettita

Metahewettita oxido motako minerala da eta hewettita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Metahewettita oxido mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {CaV6O16 * 3H2O}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Metahewettite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Metaheinrichita

Metaheinrichita fosfato motako minerala da eta meta-autunita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Metaheinrichita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Ba(UO2)2(AsO4)2 * 8H2O}}$. Sistema tetragonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Metaheinrichite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Modelatze (geologia)

Geomorfologian, modelatzea forma geografikoetan eta erliebean kanpo eragile geologikoek (ibaiak, haizeak, glaziarrak, itsasoa, haizea), zeinetan klimak faktore garrantzitsua den, eta tokiko litologiak eragiten dituzten prozesuen multzoa da. Modelatze-ezaugarri komunak izaten dira eragile geologiko antzekoak dituzten tokietan, eta hala glaziarretako modelatzea, ibaietako modelatzea, lur azpiko uren modelatze eta abar bereizten dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5645073
# Modelatze (argipena)

Modelatze eta modelaketa hitzek adiera zenbait dituzte:
* artean, modelatzea, buztin edo beste material bigun batez forma bat sortzeko prozesua;
* geologian, modelatzea, kanpoko faktoreek erliebeko formak itxuraldatzea;
* zientzian, modelatze edo ereduak egitea.
# Modelo (Santa Catarina)

Modelo Brasilgo udalerri bat da, Santa Catarina estatuan kokatua. 4.080 biztanle ditu 91,106 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Santa Catarina

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1796806
* Multimedia: Modelo (Santa Catarina) / Q1796806
# Modelo (lanbidea)

    Artikulu hau margolan, marrazki edo argazkiak egiten laguntzeko artistaren aurrean jartzen den pertsonari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Modelo (argipena)».
Modeloa, lanbideari dagokionez, merkataritzako produktuak sustatzeko, bistaratzeko edo iragartzeko zeregina duen, artelanak sortzeko ikusizko laguntza ematen duen edo argazkigintzarako paratzen den pertsona da.
Zenbait kasutan, lan horren eta aktore edo dantzari lanen arteko muga lausoa da, batez ere jantziak erakustean edo telebistarako iragarkietan modelo izatean.
Batzuetan, pertsona ospetsuek (aktoreek, abeslariek eta telebistako izarrek barne), modelo izateko kontratuak sinatzen dituzte, normalean egiten duten lanaz aparte.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4610556
* Multimedia: Models (people) / Q4610556
# Modelo Zinema

Modelo Zinema Zarauzko zinema da. 1948an eraiki zen, Félix Llanos Goiburuaren diseinuarekin. Ekimen pribatutik sortu zen zinema, 2012an itxi zen publiko eskasia dela eta. Hurrengo urtean Zarauzko udalak erosi zuen, zinema publiko bilakatuz. 2017an eraberritze lanak egin ziren, 2019ra arte iraun zutenak.
Arkitektura estilo ezberdinak batzen ditu, baina orokorrean itxura arrazionalista du.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Este lunes arrancan las obras para renovar el Cine Modelo» El Diario Vasco 2017-12-09 (Noiz kontsultatua: 2019-09-04).
* ↑ (Gaztelaniaz) «El cierre del Cine Modelo deja Zarautz sin salas de cine» El Diario Vasco 2012-04-20 (Noiz kontsultatua: 2019-09-04).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Este año arrancará la rehabilitación del cine Modelo. Noticias de Gipuzkoa» Noticias de Gipuzkoa (Noiz kontsultatua: 2019-09-04).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q65684020
* Multimedia: Cine Modelo / Q65684020
# Modeloaren aurkezpena

Modeloaren aurkezpena edo Modeloaren hasiera (frantsesez: Les Débuts du modèle) Jean-Honoré Fragonard margolari frantsesak 1769an margotu zuen mihise txiki bat da (50 x 63 zm.). Margolana Parisko Jacquemart-André museoan erakusten da. Rokoko estiloan kokatzen da.

## Ezaugarriak

Bildumagintza eta kontenplazio pribaturako kabineteko koadro bat da, formatu txikikoa. Horrelako lanak ohikoak ziren Frantziako Rokokon, hau da, eszena intimo edo erotikoak jasotzen zituen lan txikiak. Eszena ingurune garaikide batean kokatzen zen.

## Gaia

Marolanean neska gazte bat ikusten dugu. Nekak bere burua modelo gisa posatzeko aurkeztu da; bere amak lagundu dio eta azken honek ez du lotsarik neskaren bularrak margolariari erakusteko. Amak margolari begira dago bere iritzia ezagutzeko. Halaber, margolariak irrifarrez neskaren gorputza baloratzen ari eta, aldi berean, haren gonak altxatzen ari da hobeto ikusteko.

## Erreferentziak

* ↑ https://utpictura18.univ-amu.fr/notice/7954-debuts-modele-fragonard
* ↑ https://musee-jacquemart-andre.com/fr/oeuvres/debuts-modele

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3232204
# Modelo (argipena)

Modelo hitzak adiera zenbait ditu:
* modeloa, serie ekoizpenean egitekoa den produktu zehatzetako bakoitza;
* modeloa, jantziak, osagarriak, orrazkerak eta, oro har, arte lanak, bere soinean erakusten dituen pertsona;
* artean, modeloa, margolan, marrazki edo argazkiak egiten laguntzeko artistaren aurrean jartzen den pertsona;
* modelizatu aditzak eredu zientifiko bat osatzeko egin beharreko laburpen eta sintesi-lana egitea adierazten du;
* Modelo espetxea.
# Modelo 77

Modelo 77 2022ko Alberto Rodríguez Librero espainiar zinema zuzendariaren thrillerra da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Model kartzela. Bartzelona, 1977. Manuel izeneko kontulari gazte bat desfalkoagatiko epaiketa baten zain dago kartzelan, eta 6-8 urteko zigor bati aurre egin behar dio, zigorra neurriz kanpokoa bada ere egin duen deliturako. Bere zeldakide Pinorekin batera, bat egingo du preso arrunten eskubideen eta amnistiaren alde borrokatzen ari den kolektibo batekin, COPEL izenekoarekin.

## Aktoreak

* Miguel Herrán: Manuel Gómez
* Javier Gutiérrez : Pino
* Fernando Tejero : El Marbella
* Jesús Carroza: el Negro
* Marc Pujol
* Catalina Sopelana: Lucía
* Xavi Sáez : Boni
* Alfonso Lara: El Demócrata
* Polo Camino : Rubí
* Víctor Castilla: Rompetechos
* Iñigo Aranburu: Andrés
* Javier Lago: Domingo
* Edgar Prates: Horóscopo
* Iñigo de la Iglesia: Agustín
* Javier Beltrán : Arnau Solsona
* Daniel Mantero: El Duesoko medikua

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q108284163
* Multimedia: Modelo 77 / Q108284163