OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# San Joan Bataiatzailearen Jaiotzaren eliza

San Joan Bataiatzailearen Jaiotzaren eliza edo Kemiko eliza ortodoxoa (finlandieraz, Johannes Kastajan syntymän kirkko eta Kemin ortodoksinen kirkko) Kemi hirian dagoen eliza ortodoxoa da. Biztanle gehien dituen auzoaren bihotzean dago, alegia, Koivuharju auzoan, eta Finlandiako Eliza Ortodoxoak 1962an ireki zuen hiriko komunitate ortodoxoari erlijio-zerbitzua emateko. Arkitektoa Ilmari Ahonen finlandiarra izan zen eta estilo ortodoxoaren aipainduratik urrun, eraikin xume bat eraikitzea erabaki zuen. Aurrealde zuria ezkila-dorretxo batek osatzen du eta dorrearen koroa, aldiz, tipula itxurako beltz bat da. Horma zuria Jesukristoren erlijio-estiloko margo batek apaintzen du eta sarrera nagusiaren zaindari nagusia da. Guztira, 200 fededunentzako eserlekua du tenpluak eta gaur egun Kemiko ortodoxoena komunitate txikia den arren, oso parte-hartzailea da. Eliza hau Ouluko Elizbarruti Ortodoxoan dago eta elizbarruti honen egoitza nagusia Ouluko Hirutasun Santua katedrala da.
Aipatzekoa da XX. mendean eliza ortodoxoak presentzia handia izan zuela azpieskualde honetan. 1920ko hamarkada inguruan, SESBetik etorritako errusiar errefuxiatu ugari Lappiko Kemi-Tornio, Rovaniemi eta Inari udalerrietan egokitu ziren eta bertan, komunitate txikiak eratu zituzten. Industria lan ugari zenez, Kemin beste tokitan baino errusiar gehiago bildu zen eta hasiera batean, Alderdi Komunistak hirian zuen nagusitasuna zela-eta, talde hauek gutxietsiak izan ziren. Dena den, Finlandiako Alderdi Komunistak SESBekin zuen harremana hautsi egin zuenean, errusiar errefuxiatu hauek gogoz parte hartzen hasi ziren hiriko ekintzetan. Azkenean, goian aipatu bezala, 1962an euren erritua praktikatzeko eliza bat eraiki zuten Koivuharjun, tradizionalki errusiar jatorriko biztanle gehien dauden auzoan. Herritar hauek hiriko kulturan bete-betean murgiltzen joan ziren heinean, komunitate bereizi txiki bat izateari utzi zioten eta euren ohiturak galtzen hasi ziren. Gaur egun, herritar gutxi batzuk baino ez dute mantentzen arbasoen erlijioa eta Errusiatik iritsitako etorkinen kopurua nabarmena izaten jarraitzen duen arren, eliza ortodoxoaren tenplu hau ez da oso bisitatua.

## Erreferentziak

* ↑ Oulun ortodoksinen seurakunta Kirkot. 2011.04.13

## Ikus, gainera

* Hirutasun Santua katedrala
* Lappiko elizak

## Kanpo estekak

* Oulun Ortodoksinen Seurakunta (Finlandieraz)
* Datuak: Q11870874
* Multimedia: Kemi Orthodox Church / Q11870874
# San Joan Bataiatzailea eliza (Arizkun)

San Joan Bataiatzailea eliza tenplu barrokoa da, Nafarroa Garaiko Arizkun herrian dagoena. San Joan Bataiatzaileari sagaratua dago.

## Kokalekua

Arizkungo herrigunean dago, Aingeruen Andre Maria monasteriotik hurbil.

## Eraikina

Eraikin barroko soila da, 1568an eraikitzen hasi zena. Zenbait eragozpen zirela-eta, obrak XVIII. mendera arte ez ziren amaitu. XVII. mendean, sakristia, aldare nagusiaren aldea eta bertako kaperak, eta gurutzadura eraiki ziren, eta habeartea, gangak, ezkila-dorrea eta korua, 1722-1724 bitartean.
Latindar gurutzearen oinplanoa du eta lau tarteko habearte bakarra, luneta-gangez estalirik dagoena, gurutzaduraren besoak bezala. Gurutzadura, berriz, ertz ganga batek estaltzen du. Aldare nagusiaren aldea zuzena da. Korua elizaren oinaldean dago, arku apaldu batean gainean. Koruaren azpialdea luneta-gangez estalirik dago. Sakristia ere barrokoa da, eta elizaren burualdeari atxikirik dago epistolaren aldetik.
Kanpoaldean, harlanduz eta harlanduxkoz egindako murruak dauzka, eta arkupe ireki zabal bat, erdi-puntuko zortzi arku dituena ekialdeko saihetsean, eta beste bost hegoaldean. Tenplura sartzeko bi ate zuzen daude, bata hegoaldean eta bestea ekialdean. Hegoaldekoaren gainean nitxo bat dago, eta San Joan Bataiatzailearen harrizko irudi txiki bat haren barnean. Ekialdeko atariaren gainean, habeartearen hirugarren tarteari atxikia, ezkila-dorrea dago, oinplano karratukoa eta hiru gorputzez osatua; ezkilak hirugarren gorputzean daude, eta dorrea piramide-enbor formako beste bi gorputzez erremataturik dago.
Erretaula nagusia barrokoa da, XVII. mendearen amaierakoa. Haren eraikuntza 1693an kontratatu zen Joan Oierena elizondar maisu eskultorearekin. Behealdeko bankuaren gainean, zutabe salomonikoen bidez banaturik dauden bi pisuko hiru kale ditu, eta atikoa goialdean. Lehenbiziko pisuaren erdian Arrosarioko Ama Birjinaren irudi eder bat dago, XVIII. mendekoa, ezker-eskuin San Frantzisko Xabierkoa eta San Fermin dituena. Bigarren pisuan, San Joan Bataiatzailearen (erdian) San Luis Gonzagaren eta San Isidro Nekazariaren imajinak daude. San Joanen irudia Madrildik ekarri zuten 1700 aldean. Ebangelioaren aldean Andre Mariaren sortze garbiari eskainitako erretaula neobarrokoa dago, eta epistolaren aldean beste bat, simetrikoa, Jesusen bihotzarena; biak XX. mendekoak dira.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 Iglesia San Juan Bautista - Arizkun. Atlas del patrimonio histórico cultural navarro, lebrelblanco.com (Noiz kontsultatua: 2020-10-15).
* ↑ Estornés Zubizarreta, Idoia, García Nieto, Fernando. Arizkun. Auñamendi Entziklopedia [on line], 2020, aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus (Noiz kontsultatua: 2020-10-16).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25479657
# San Joan Bataiatzailea eliza (Traibuenas)

San Joan Bataiatzailea eliza Aragoiko Erriberako Murillo el Cuende edo Murelu Konde udalerriko Traibuenas kontzejuan kokatutako XVI. mendeko kristiau eliza bat da. Gotiko-pizkundar estiloa ditu.

## Historia

XVI. mendeko lehen erdiko eraikuntza da, gotiko-pizkundar estilokoa, bi ataleko habearte bakarrekoa, gurutzadura eta burualde pentagonala dituena. Estalki gisa, nerbio molduratuak dituzten izar-ganga konplexuak erabiltzen dira; giltzarriak kerubinez, serafinez eta busto ezberdinez apainduta daude. Goi-korua du oinaldean, eta estalki laua, XVIII. mendeko plakatuekin. Kanpoaldeak adreiluzko hormak ditu, horma-bular prismatikoen bidez artikulatzen diren harlanduzko oinarriaren gainean.
Barruan, erretaula barroko batzuk kontserbatzen dira. Handiena XVIII. mendeko bigarren laurdenekoa da, eta gorputz bakarra du, estipiteak dituena; horien artean, Kristoren Bateoaren mihise bat dago, Lizarrako Errekoleta Kontzepzionisten itxieran dagoenaren oso antzekoa. Halaber, hildako Kristoren kobrezko pintura bat gordetzen da, Van Dycken Mariak eta San Juan kopiarekin batera.

## Erreferentziak

* Nafarroako Entziklopedia Handia | TRAIBUENAS. (Noiz kontsultatua: 2021-09-07).

## Ikus, gainera

* Traibuenas
* Murillo el Cuende/Murelu Konde
* Aragoiko Erribera

## Kanpo estekak

* Datuak: Q112129977
# San Joan (Ordizia)

San Joan, Gipuzkoako Goierri eskualdeko Ordizia udalerriaren iparraldean dagoen auzo bat da, eta Itsasondo udalerriarekin muga egiten du.
N-1 autobidean, Donostiatik Altsasurako norantzan, Ordiziako lehenbiziko irteeran dago.

## Izena

Izena, auzo honetan baina Itsasondoko udalerriaren lursailetan dagoen San Joan baselizari zor dio.

## Historia

XXI. mendearen hasiera arte, nagusiki landa ingurunea zen. 2000tik aurrera, auzo honetan etxebizitza multzo ugari eraiki dira (horietako asko, etxebizitza babestuak); beraz, Ordizian izan den azken eraikuntza hazkundea hemen gauzatu da.
* Iriarte etxea.
* San Joan auzoa.

## Kaleak

* Filipineta kalea (hilerriko zatia)
* Floreaga kalea
* Karrillazpi kalea
* Intzauzar kalea
* Otatza
* San Joango bidea
* Zeberionea

## Eraikin nabarmenak

* Ordiziako hilerria
* Iriarte etxea
* San Joan baseliza: Itsasondoko lursailetan egon arren, San Joan auzotik metro eskasetara dago eta izena ematen dio.
* Zabale dorretxea: Erdi Aroko mudejar estiloko dorretxea.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q63648856
* Multimedia: San Joan (Ordizia) / Q63648856
# Rouillac (Côtes-d'Armor)

Rouillac (bretainieraz Rioleg) Côtes-d'Armor departamenduan dagoen Bretainiako udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q678825
* Multimedia: Rouillac (Côtes-d'Armor) / Q678825
# Roujiamo

Roujiamo, batzuetan rou jia mo, Txinan, batez ere Shaanxi probintzian, asko kontsumitzen den kale-janaria da. Txerri haragi erregosiarekin, 20 espezia eta gozagarri mota dituen zopa batean egin daiteke. Espezia gutxi batzuk bakarrik erabil daitezkeen arren (saltzaile askok egiten dute), ateratzen den platera ez da hain zaporetsua. Roujiamo munduko ogitarteko edo hanburgerrik zaharrena dela esan daiteke. Kaleko postu askotan edo meskitetatik gertu aurki daiteke salgai.
Xi'ango inguru musulmanetan, txerrikirik ez erabiltzeko, txahal-haragia erabili ohi da (kebab estiloan prestatua, kumino eta piperbeltzarekin), eta Gansun, sarritan, arkumea.

## Historia

Bere historia Qin dinastiarekin hasten da (k. a. 221–k. a. 206) eta haragiarena Zhou dinastiarekin (K. a. 1046-K. a. 256). Gaur egun musulmanen komunitatean oso ezaguna den arren, Han etniako txinatarrek asmatu zuten, eta musulmanak txerriaren ordez txahala edo arkumea jartzera mugatu dira.

## Errezeta

Haragia mehe mozten da, martorri eta piperbeltz leunarekin nahasten da eta mo batean, hau da, ogi lau mota batean, sartzen da. Benetako moa gari-irinarekin egiten da. Behin eta berriz mugitzen da denbora luzez, eta buztinezko labe batean egiten da. Gaur egun Txinako alde askotan zartagin batean edo presio-eltze batean egiten da; halaber, batzuek, moaren ordez lurrun-opil bat ere erabiltzen dute. Horrelakoetan bertsio tradizionalarekiko zaporea nabarmen aldatzen da. Haragia prestatzeko erabiltzen diren espezien eta ogia egiteko moduaren arabera, roujiamoaren zaporea izugarri aldatzen da.

## Erreferentziak

* ↑ Kraig, Bruce; Taylor Sen, Colleen (2013). Street food around the world: an encyclopedia of food and culture. Santa Barbara, California: ABC-CLIO. 280.or. ISBN 9781598849554.
* ↑ Spiegel, Alison (2015eko apirilaren 8a). «What Are Chinese Hamburgers And Why Aren't You Eating Them?». The Huffington Post.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez): Julia Moskin (2008ko uztailaren 30a); «Let the Meals Begin: Finding Beijing in Flushing». The New York Times.
* Datuak: Q5690018
* Multimedia: Roujiamo / Q5690018
# Sallins

Sallins (irlanderaz: Na Solláin) Irlandako udalerri bat da, Kildare konderrian dagoena. 2011ko erroldaren arabera 5.283 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2297381
* Multimedia: Sallins / Q2297381
# Sallespisse

Sallespisse (okzitanieraz Salas) Frantziako Pirinio Atlantikoak departamenduan dagoen udalerria da.

## Ikus, gainera

* Pirinio Atlantikoak departamenduko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q859011
* Multimedia: Sallespisse / Q859011
# Salley (Hego Carolina)

Salley Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Aiken konderrian dago, Hego Carolina estatuan. 329 biztanle ditu, 1,969509 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Aiken konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2306082
# Sallgast

Sallgast Alemaniako udalerria da. Brandenburgo estatuan kokatuta dago, [[Elbe-Elster (barrutia)|Elbe-Elster]] barrutian. 2014an 1.491 biztanle zituen 42,22 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q528850
* Multimedia: Sallgast / Q528850
# Sallie Martin

Sallie Martin (Pittfield, Georgia, 1895eko azaroaren 20a - Chicago, Illinois, 1988ko ekainaren 18a) estatubatuar gospel abeslaria izan zen. “Gospelaren Ama” ezizena eman zitzaion, Thomas A. Dorseyren abestiak jendarteratzen egindako lanarengatik. Eragin handia izan zuen beste artista askorengan. Gospel Music Hall of Fame-n sartu zuten 1991n.

## Erreferentziak

* ↑ Ankeny, Jason. Sallie Martin. allmusic.com (Noiz kontsultatua: 2019-10-22).
* Datuak: Q7404992
# San Salbador eliza (Legorreta)

San Salbador eliza edota Salbatore eliza Gipuzkoako Legorreta udalerrian dagoen eliza bat da.

## Kokalekua

Herrigunean dago.
* Kanpandorrea.
* Eliza.

## Historia

XVI. mendean eraiki zen.

## Eraikina

Elizak hiru arkuk eutsitako koru zoragarria du. Eliza El Escorialeko lanetan jardun zen Domingo Ezeiza hargin ospetsuak berreraiki zuen eliza. Elizara sartzerakoan, bertan den urre-kolorezko erretaula ikusiko dugu, margolaritza sakratuaren adibide ederra.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q30003382
* Multimedia: Church of San Salvador, Legorreta / Q30003382
# San Salbador eliza (Sevilla)

Salbador Jankoitiarren eskola-eliza (gaztelaniaz: iglesia colegial del Divino Salvador) Sevillako Alfalfa auzoan dagoen eliza barrokoa da. Hiriko handiena zen Ibn Adabbas meskitaren gainean eraikia, egungo eraikina XVIII. mendean amaitu zuten.
Espainiako Gobernuak 1985ean kultura ondasun izendatu zuen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5912858
* Multimedia: Iglesia Colegial del Divino Salvador (Sevilla) / Q5912858
# San Salbatore eliza (Zarrakaztelu)

San Salbatore eliza Nafarroa Garaiko Aragoiko Erriberako Zarrakaztelu udalerrian kokatutako XIII. mendeko kristiau eliza bat da. Erromaniko estiloa ditu.

## Historia

1237. urtean emana, argi dago data hori baino lehenagokoa dela. 1093an zein 1099an hitz egin zen horretaz, baita ondoren 1166 aldera ere, Bertrand abate eta Montaragoeko kanonigoen arteko akordioarekin. Jatorrizko eraikuntzatik aldare nagusiko ara nabarmentzen da oraindik, estilo erromanikoa.
1166. urteaz geroztik, Montaragoekoak lagata, Olibako monasterioarekin lotuta daudela jakin da.

## Eraikina

Jatorrizko fabrikatik, habeartea kontserbatzen da, zortzi ataletan zatitua arku fajoiez, kanoi-ganga zorrotzez estalia, eta 1863 eta 1905 artean gurutzadura handi bat, burualde poligonala, oinaldeko dorrea eta bataio-kapera gehituko zaizkio; hori guztia gurutze-gangaz estalita dago, Meitiako estilo neogotikoarekin bat etorriz, meaxa arkitektoak birsortu baitzuen. Portadak, eraikinaren oinaldean dagoenak, krismoiari eusten dio.
Rococo estilokoa, zaindariari eskainitako erretaula bat dago, Arrosarioko Ama Birjina, XVIII. mendearen bigarren erdialdean egina. Erdiko horma-hobian, aipatutako zaindariaren tailua ageri da, haurra besoetan duela: obra erromanista, XVII. mendeko lehen laurdenekoa, XVIII. mendeko koroa barrokoekin. Irudia Joan Semenoitz Altsasukoak egindako erretaula Manieristarena da, eta haren alargunak 1628an ordainketa eskatu zuen. San Joakin eta Santa Anaren irudiak alboetan daude, erretaularen garaikoak, baina polikromia modernokoak, erropaje mugituak eta erdirantz bihurdura handia dituztenak, konposizioa orekatzeko.

## Erreferentziak

* Nafarroako Entziklopedia Handia | ZARRAKAZTELU. (Noiz kontsultatua: 2022-05-08).

## Ikus gainera

* Zarrakaztelu
* Erdialdea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q42912668
* Multimedia: Iglesia de El Salvador (Carcastillo) / Q42912668
# San Salbador eliza (Iruñea)

San Salbador eliza Nafarroako Iruñea hiriburuan dagoen eliza bat da.

## Kokalekua

Arrotxapea auzoko Marcelo Zelaieta etorbidearen hasieran dago, Cuatro Vientos zubia eta bidegurutzetik hurbil.

## Historia

1916an eraiki zen.

## Eraikina

XX. mendearen hasierako eraikina izan zerren Erdi Aroko itxura duen eliza da, duena baina antzinakotasun handiagoa emanez.
* Ataria
* Aldarea
* Dorrea
* Barnealdea

## Kanpo estekak

* San Salbador elizaren webgunea (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q19690478
* Multimedia: Church of El Salvador, Pamplona / Q19690478
# San Salbador eliza (Vilar de Donas)

San Salvador eliza Vilar de Donasen dagoen tenplua da (Palas de Rei, Lugo, Galizia). 1931n monumentu historiko-artistiko izendatu zuten.
Jatorrian eliza monastikoa izan zen. Haren sortzailea Arias Pérez de Monterroso izan zen, XII. mendearen erdialdean.

## Deskribapena
### Kanpoaldea

Gurutze latindar formako oinplanoa du, eta burualdean hiru abside erdizirkular. Portada nagusia xake-formako arkuz apainduta dago (1230. urtearen inguruan datatuak). Portada kontrahormen eta teilatu-hegal baten artean kokatzen da. Teilatu-hegalak harburuak ditu. Erlaitzean hiru irudi daude: Birjina gotikoa Haurrarekin, San Migel eta San Bartolome.

### Barrualdea

Nabe nagusiak bi isuriko egurrezko teilatua dauka, gurutzaduraren iparraldeko besoak bezala; hegoaldeko besoak kanoi-ganga dauka, eta gurutzadurak gurutze-ganga.
Kapera nagusira arku hirukoitz baten bidez iristen da. Joan II.aren garaiko pintura gotikoekin apainduta dago. Gurutzaduraren iparraldeko besoan harrizko baldakin bat eta San Gregorioren meza irudikatzen duen harrizko erretaula bat nabarmentzen dira.
Barruan hilobi hauek daude: Fernán Ares Noguerolena, 1378koa, eta Santiago Pérez de Ulloarena, 1410. urtean hildako Santiagoko Ordenako zaldunarena.

## Irudi-galeria

* Ataria
* Absideak
* Ikuspegi orokorra
* Hilobiak
* Margoak
* Barrualdeko ikuspegia

## Erreferentziak

* ↑ 1931ko ekainaren 3ko dekretua. Gaceta de Madrid

## Kanpo estekak

* https://www.turismo.gal/recurso/-/detalle/5396/igrexa-monacal-de-san-salvador-de-vilar-de-donas?langId=es_ES
* Datuak: Q5410477
* Multimedia: Church of San Salvador de Vilar de Donas / Q5410477
# San Salbador katedrala (Brujas)

San Salbador katedrala (nederlanderaz: Sint Salvatorskathedraal) Belgikako katedral katolikoa da, Brujasko elizbarrutiaren egoitza dena. Kristo Salbatzailearen omenezko eliza XIX. mendean bihurtu zuten katedral, antzinakoa 1799an frantziarrek eraitsia izan baitzen.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q1378149
* Multimedia: Sint-Salvatorskathedraal (Brugge) / Q1378149
# San Salbatore eliza (Azagra)

San Salbatore eliza Ebroko Erriberako Azagra udalerrian kokatutako XVI. mendeko kristiau eliza bat da. Gotiko-pizkundar estiloa ditu.

## Eraikina

Eliza estilo gotiko-pizkundarrean eraiki zen, habearte bakarrarekin, burualde pentagonalarekin eta kontrahormen arteko kaperekin. Hori guztia, altuera berean, izar-gangez estalita dago. 1530a baino lehen, Joan Ilarregi Azkoiengo maisuaren parte-hartzea dokumentatu zen, eta, geroago, bertan lan egin zuten Paskoal Izaguirre eta Domingo Igarzabal harginek ere. Haien oinordekoak, Domingo Sagastizabalek, ordainketak eskatzen zituen 1658. urtean. 1718koa da José de Raónek, Kalagorriko bizilagunak, eraiki zuen sakristia berria, eta 1734an Isidro Sanchezek adreiluzko elizpea eraiki zuen. Erretaula nagusiak, San Frantzisko Xabierkoaren eta San Gregorio Ostiakoaren alboekin batera, Nafarroako barrokoaren multzorik onenetako bat osatzen dute, bere trazagatik eta Tuterako obra garaikideekin duen dekorazioagatik lotuta dagoena. Zehazki, erretaula nagusia Francisco de San Juan y Velascok eta bere seme Josek, Tuterako eskultoreek, dokumentatu zuten 1700. urtean. Alboetako erretauletako teilatupeko pinturak, bai Desposorioen mihisea, bai San Pedroren Predikazioarena, Kalagorriko José de la Fuente Santa Mariako margolariak egin zituen 1730ean. Jesusen Bihotzaren eta San Joseren bikien aldeko erretaulak dira, 1680. urtean.

## Erreferentziak

* Nafarroako Entziklopedia Handia | AZAGRA. (Noiz kontsultatua: 2021-09-07).

## Ikus, gainera

* Azagra
* Ebroko Erribera
* Erriberagoiena

## Kanpo estekak

* Datuak: Q112861984
# San Salbatore eliza (Galipentzu)

San Salbatore eliza Galipentzu udalerrian XIII. mendeko kristiau eliza bat da, gotiko estiloan.

## Historia

Hasieran kripta izan zen eta gero, XII. mendearen amaieran, eliza eraiki zuten. XIV., XV. eta XVI. mendeetan amaitu zuten eraikina. Herriko parrokia izan zen, San Pedro elizak ordezkatua izan zen arte.
1994ko azaroaren 21ean, Nafarroako Gobernuak monumentu izendatu zuen, Sailkatutako Kultura Ondasuna.

## Deskribapena

Eliza muino baten goialdean eraikita dago eta herriko eraikin nagusia da. Haren estilo nagusia gotikoa da baina elizaren azpian kripta erromanikoa gordetzen da. Kripta, Santa Margaritari eskainita, arrokaren gainean eraikita dago, elizaren azpian eta Leiren, Donamartiri Untzen eta Orisoainen bakarrik aurki daiteke mota honetako kripta erromanikoak. San Salbadorren kripta nahiko misteriotsua da eta haren erdian dagoen aldarean giza-hezurrak aurkitu dira. Harginen marka ugari ikus daitezke, bestetik.
Absidearen altuera handia eta hormen zabaltasunak, gotorleku itxura ematen diote eraikinari. Jatorriz eraikuntza aurregotikoa da, XIII. mendearen lehen erdikoa. Kripta, arrokaren gainean eraikita dago, elizaren azpian eta Leire, San Martin Unx eta Irisoainen bakarrik aurki daiteke mota honetako kripta erromanikoak. Eliza, XIV. mendearen hasieran handitu zuten.
Eraikinak, nabe zabala dauka eta estutzen den poligono itxurako aurrealdea. Kapera nagusia, Epistolaren alde batean dago, kriptaren gainean. Kriptarako sarbidea, erdi puntu laueko ate batean dago, gangez eginiko sabai batez babesturik. Eliza barruan, harlanduzko horma leun handiak eta estilo gotikoko margoak ageri dira. Presbiterioan XV. mendeko polikromia ikus daiteke oraindik. Margoetako batzuk, Nafarroako museora eraman zituzten.

## Erreferentziak

* Nafarroako Entziklopedia Handia | GALIPENTZU. (Noiz kontsultatua: 2021-12-16).

## Ikus, gainera

* Galipentzu

## Kanpo estekak

* Datuak: Q19948119
* Multimedia: Gallipienzo / Q19948119
# San Salbatore eliza (Zangoza)

San Salbatore eliza Nafarroa Garaiko Zangoza udalerriko Alde Zaharran kokatutako XIII. mendeko kristiau eliza bat da. Gotiko estiloa ditu.

## Historia

Zangozako hamabi zaldunek sortu zuten, eta XIII. mendearen amaieran eraiki zuten estilo gotikoan, Zangoza Hiribildua burguko bizilagunentzat. Harresiaren ondoan dago eta, kanpoaldean, harrizko horma sendoak ditu, kontrahorma sendoak eta leihate zorrotzak. Elizpea XVI. mendean eraiki zuten fatxada babesteko.
Bere portadak Azken Judizioaren gaia irudikatzen du, Kristok erdian zauriak erakusten dituelarik, aingeruen artean, Ama Birjina eta San Joan Bataiatzailea; aingeru tronpetariak arkiboltetan eta ateburuan, hildakoen berpiztea dago ikusgai, gizonak epaituak izateko zain eta, deabruaren ahoen barruko galdara batean infernuan kondenatuak.
Barrualdean, habearte bakarreko oinplanoa eta burualde poligonala ditu. XVII. mendeko erretaula erromanista bat dago, Joan Berroeta, Joan Ali eta Joan Etxenagusiaren tailerreko maisuena, XIV. mendeko harrizko aldare eder batean bermatuta. Koruan, isolatuta, XVI. mendeko organoaren kutxa ederra ikusten da.

## Irudiak

* Ataria
* Atzealdea
* Ikuspegia

## Erreferentziak

* Nafarroako Entziklopedia Handia | ZANGOZA. (Noiz kontsultatua: 2022-02-01).

## Ikus gainera

* Alde Zaharra
* Zangoza

## Kanpo estekak

* Datuak: Q111318002
* Multimedia: Church of San Salvador, Sangüesa / Q111318002
# San Salbatore eliza (Altzieta)

Altzietako San Salbatore eliza Nafarroa Behereko Ahatsa-Altzieta-Bazkazane udalerriko Altzieta herrian kokatzen den eliza da. 1987ko apirilaren 28tik monumentu historiko sailkatu izendapena da. Eliza lehenengoz XII. mendean eraiki zuten eta ondoren, XVII. mendean berreraiki zen.

## Historia

San Salbatore eliza Altzietako parrokia izan zen 1892ra arte. 1892ko ekainaren 11n Ahatsako parrokiarekin bateratu zuten. Salbatore eliza XII. mendeko eliza erromanikoa da. Badirudi XVII. mendean eliza berreraiki zutela. Frantziako Iraultzaren garaian eliza arpilatua izan zen. Ondorengo mendeetan ere hainbat eraberritze-lan eta konponketa eman ziren.

## Erreferentziak

* ↑ Mérimée, Frantziako Kultura Ministerioa. Eglise Saint-Sauveur-d'Alciette. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12253263
* Multimedia: Église Saint-Sauveur d'Alciette / Q12253263