OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# 2010eko Poloniako Itzulia

2010eko Poloniako Itzulia :
| Datu orokorrak ||
| Lasterketa | 67. Poloniako Itzulia |
| Txapelketa | 2010 UCI ProTour |
| Etapak | 7 |
| Datak | abuztuak 1 – 2010.eko abuztuak 7 |
| Luzera | 1.256,5 km |
| Herrialdea | Polonia |
| Irteera-lekua | Sochaczew |
| Helduera-lekua | Krakovia |
| Taldeak | 23 |
| Bataz besteko abiadura | 40,999 km/o |
| Emaitzak ||
| Txapelduna | Daniel Martin (Garmin-Transitions) |
| Txapeldunordea | Grega Bole (Lampre-Farnese Vini) |
| Hirugarrena | Bauke Mollema (Rabobank) |
| Puntukako sailkapena | Allan Davis (Astana) |
| Eskalatzailerik onena | Johnny Hoogerland (Vacansoleil) |
| Sprinter onena | Johnny Hoogerland (Vacansoleil) |
| Talderik onena | Garmin-Transitions |
| ◀2009 | 2011▶ |
| | Dokumentazioa |
2010eko Poloniako Itzulia txirrindularitza itzuli honen 67. edizioa izan zen. 2010eko abuztuaren 1 eta 7 artean egin zuten, 7 etapatan 1.256,5 kilometroko ibilbidea eginez. Sochaczew hirian hasi eta Krakovian amaitu zen.

## Etapak

| Etapa | Data | Etapako hiriak | type | Luzera (km) | Etapako garailea | Sailkapen orokorreko liderra |
| 1 | Abuk 1 | Sochaczew – Varsovia | etapa laua | 175,1 | Jacopo Guarnieri | Jacopo Guarnieri |
| 2 | Abuk 2 | Rawa Mazowiecka – Dąbrowa Górnicza | etapa laua | 240 | André Greipel | Allan Davis |
| 3 | Abuk 3 | Sosnowiec – Katowice | etapa laua | 122,1 | Yauheni Hutarovich | Allan Davis |
| 4 | Abuk 4 | Tychy – Cieszyn | bitarteko etapa | 177,9 | Mirco Lorenzetto | Mirco Lorenzetto |
| 5 | Abuk 5 | Jastrzębie-Zdrój – Ustroń | mendiko etapa | 149 | Daniel Martin | Daniel Martin |
| 6 | Abuk 6 | Oświęcim – Terma Bukovina | mendiko etapa | 228,5 | Bauke Mollema | Daniel Martin |
| 7 | Abuk 7 | Nowy Targ – Krakovia | bitarteko etapa | 163,9 | André Greipel | Daniel Martin |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q939818
* Multimedia: Tour de Pologne 2010 / Q939818
# 2010eko Nafarroako Bertsolari Txapelketa

2010eko Nafarroako Bertsolari Txapelketa Nafarroako Bertsolari Txapelketaren 39. edizioa izan zen. 2010eko urtarrilaren 23 eta martxoaren 20 bitartean ospatu zen. Bertan, 27 bertsolarik hartu zuten parte eta guztira 8 saio ospatu ziren, horietatik 4 kanporaketa, 3 finalaurreko eta finala. 2010eko edizioaren leloa "bildu" zen. Finala martxoaren 20an ospatu zen Lesakako pilotalekuan 17:00etan.
2009ko txapelketaren txapeldunak, Xabier Silveirak, ez zuen parte hartu txapelketa horretan.

## Parte-hartzaileak

27 bertsolarik hartu zuten parte.

### Bertsolariak

* Iñaki Aleman
* Saioa Alkaiza
* Estitxu Arozena
* Ekaitz Astiz
* Jon Barberena
* Jose Luis Barberia "Zili"
* Bittor Elizagoien
* Jon Elizetxe
* Migel Mari Elosegi "Luze"
* Oskar Estanga
* Ander Fuentes "Itturri"
* Arkaitz Goikoetxea
* Egoitz Gorosterrazu
* Iker Gorosterrazu
* Iñigo Ibarra
* Aimar Karrika
* Oier Lakuntza
* Eneko Lazkoz
* Xabier Legarreta "Arano"
* Iñigo Olaetxea
* Diego Riaño
* Aritz Saragueta
* Julio Soto
* Ioar Tainta
* Xabier Terreros
* Alazne Untxalo
* Julen Zelaieta

### Gai-jartzaileak

* Rosita Anakabe
* Fernando Anbustegi
* Jone Arraras
* Miren Bidarte
* Helios del Santo
* Nekane Elu
* Joxema Leitza
* Alaitz Rekondo

### Epaileak

* Jon Abril
* Mikel Altzuart
* Mikel Beamont
* Nerea Bruño
* Josu Etxanobe
* Ekintza Landa
* Saioa Mitxelena
* Gaizka Sarasola

### Aurkezleak

* Fernando Anbustegi
* Helios del Santo
* Alaitz Rekondo

## Saioak
### Kanporaketak
#### Aizarotz

Aizarotzeko kanporaketa Basaburuko kultur etxean izan zen, 2010eko urtarrilaren 23ko 17:30etan.

#### Sunbilla

Sunbillako kanporaketa Ulibeltza Elkartean ospatu zen, 2010eko urtarrilaren 24ko 17:30etan.

#### Agoitz

Agoizko kanporaketa Kultur Etxean ospatu zen, 2010eko urtarrilaren 31ko 17:30etan.

#### Gares

Garesko kanporaketa Udaletxean ospatu zen, 2010eko otsailaren 6ko 17:30etan.

### Finalaurrekoak
#### Etxarri Aranatz

Etxarri Aranatzeko saioa lehenengo finalaurrekoa izan zen. 2010eko otsailaren 20ko 17:30etan ospatu zen Kultur Etxean.

#### Irurita

Iruritako saioa bigarren finalaurrekoa izan zen. 2010eko otsailaren 27ko 17:30etan ospatu zen Gizarte Bilgunean.

#### Atarrabia

Atarrabiako saioa hirugarren finalaurrekoa izan zen. 2010eko martxoaren 7ko 17:30etan ospatu zen Indurain Anaiak Kiroldegian.

### Finala
#### Lesaka

Finala Lesakan ospatu zen, herriko pilotalekuan, 2010eko martxoaren 20ko 17:00etan.

## Kanpo estekak

* 2010eko Nafarroako Bertsolari Txapelketaren webgunea
* Datuak: Q12252634
# 2010eko Ordiziako Klasika

LXXXVII. Ordiziako Klasika- Ordiziako Udala Sari Nagusia 2010eko uztailaren 26an egin zuten. Hasiera eta bukaera Ordizian, Abaltzisketa eta Altzo zeharkatu zituen, 165,7 km ibilbidean. 1.1 maila zuen.
14 taldek eta 122 txirrindularik hartu zuten parte, horietatik 100k bukatu zutenak. Garailea Gorka Izagirre izan zen. Tarteko helmugak Garikoitz Bravok, mendiko sailkapena Romain Sicardek eta taldeen sailkapena Burgos 2016-Castilla y León taldeak irabazi zuten.

## Sailkapen orokorra

2009 << 2010eko Ordiziako Klasika >> 2011 :
| Zbk. | Txirrindularia | Taldea | Denbora |
| 1.a | Gorka Izagirre | Euskaltel-Euskadi | 3o 48' 17" |
| 2.a | Manuel Ortega | Andalucía-CajaSur | d.b. |
| 3.a | Pablo Lastras | Caisse d'Epargne | d.b. |
| 4.a | Romain Hardy | Bretagne-Schuller | d.b. |
| 5.a | Danail Andonov | Madeinox Boavista | d.b. |
| 6.a | Francisco Mancebo | Heraklion Kastro-Murcia | d.b. |
| 7.a | Iván Melero | Burgos 2016-Castilla y León | d.b. |
| 8.a | José Herrada | Caja Rural | d.b. |
| 9.a | Pedro Merino | Footon-Servetto | d.b. |
| 10.a | Sergio Pardilla | Carmiooro-NGC | d.b. |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3755415
# 2399 Terradas

2399 Terradas asteroide baten izena da. 1971ko ekainaren 17an aurkitu zuen C. U. Cesco-ek El Leoncito Behatokitik.

## Izendapena

Hasiera batean asteroideak 1971 MA izena zeraman.

## Orbitaren ezaugarriak

2399 Terradas asteroidearen orbitak batez beste 2,24 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 1,859 distantziara egiten du eta urruntze maximoa 2,62 distantziara. Eszentrikotasuna 0,17 da, eta makurdura orbitala 5,13ºkoa da.

## Ezaugarri fisikoak

Magnitude absolutua 13.3 da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q590043
# 23P/Brorsen-Metcalf

23P/Brorsen-Metcalf izenekoa gure Eguzki-sistemako aldikako kometa bat da. Theodor Brorsenek aurkitu zuen Alemaniako Altona herritik, gaur egun Hanburgoko auzoa dena, 1847ko uztailak 20an. Kometa hau aurkitu zuen bigarrena Kaspar Schweizer izan zen Moskutik, 1847ko abuztuak 11n. Bere itzulera 1919 eta 1922 bitarterako iragarri zen.
1919ko abuztuak 21ean kometa Joel Hastings Metcalf astronomo eta apaizak berraurkitu zuen AEBetako Vermont estatuko Camp Idlwild herritik, eta 8. magnitudekoa bezala adierazi zuen. Beste aurkitzaile batzuk Edward Emerson Barnard (Yerkes behatokia, Wisconsin)dik urte horretako abuztuak 22an, Michel Giacobini Paristik, Ostrovlev Krimeako Theodosia herritik eta Selavanov San Petersburgotik izan ziren. 1919ko irailaren amaieran Brorsenen kometa zela baieztatu zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q287356
* Multimedia: 23P/Brorsen–Metcalf / Q287356
# 2396 Kochi

2396 Kochi asteroide baten izena da. 1981eko otsailaren 9an aurkitu zuen T. Seki-ek Geisei Behatokitik.

## Izendapena

Hasiera batean asteroideak 1981 CB izena zeraman.

## Orbitaren ezaugarriak

2396 Kochi asteroidearen orbitak batez beste 2,795 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,597 distantziara egiten du eta urruntze maximoa 2,993 distantziara. Eszentrikotasuna 0,071 da, eta makurdura orbitala 12,59ºkoa da.

## Ezaugarri fisikoak

Magnitude absolutua 11.5 da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q682305
# 2397 Lappajärvi

2397 Lappajärvi asteroide baten izena da. 1938ko otsailaren 22an aurkitu zuen Y. Väisälä-ek Turku Behatokitik.

## Izendapena

Hasiera batean asteroideak 1938 DV izena zeraman.

## Orbitaren ezaugarriak

2397 Lappajärvi asteroidearen orbitak batez beste 3,083 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,53 distantziara egiten du eta urruntze maximoa 3,637 distantziara. Eszentrikotasuna 0,18 da, eta makurdura orbitala 10,31ºkoa da.

## Ezaugarri fisikoak

Magnitude absolutua 11.0 da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q148883
# 2398 Jilin

2398 Jilin asteroide baten izena da. 1965eko urriaren 24an aurkitu zuen Purple Mountain Behatokia-ek Nanking Behatokitik.

## Izendapena

Hasiera batean asteroideak 1965 UD izena zeraman.

## Orbitaren ezaugarriak

2398 Jilin asteroidearen orbitak batez beste 2,392 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 1,829 distantziara egiten du eta urruntze maximoa 2,955 distantziara. Eszentrikotasuna 0,235 da, eta makurdura orbitala 3,73ºkoa da.

## Ezaugarri fisikoak

Magnitude absolutua 13.3 da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q148894
# 23 Marina

23 Marina, Arabiar Emirerri Batuetako Dubai hirian eraikitzen ari den etxebizitza etxe orratz bat da. 395 metro eta 89 solairu dauzka eta 2012an amaitu zuten eraikitzen bi urteko atzerapenarekin.
International Engineering Center arkitekto taldeak diseinatu zuen eta sustatzailea Indiako Hiranandani Group enpresa da.
2012ko urtarriletik urte bereko maiatzera arte munduko etxebizitza eraikinik garaiena izan zen.

## Eraikuntza argazkitan

* 2007ko irailaren 21ean.
* 2007ko azaroaren 23an.
* 2008ko urtarrilaren 18an.
* 2008ko ekainaren 13an.

## Ikus, gainera

* Dubaiko etxe orratzik garaienen zerrenda
* Dubai Marina

## Erreferentziak

* ↑ http://skyscraperpage.com/cities/?buildingID=36289 Skyscraperpage.com webgunea.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Egitasmoaren webgune ofiziala.
* Datuak: Q216264
* Multimedia: 23 Marina / Q216264
# 23 Talia

23 Talia, asteroide gerrikoan aurkitutako 23. asteroidearen izena da. John Russell Hindek aurkitu zuen 1852ko abenduak 12an Londrestik.
Bere izena, greziar mitologiako Talia izeneko pertsonaiagatik jasotzen du, komedia eta olerkaritzaren musa zena.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q148618
* Multimedia: 23 Thalia / Q148618
# 2395 Aho

2395 Aho asteroide baten izena da. 1977ko martxoaren 17an aurkitu zuen Harvardeko Behatokia-ek Harvardeko Behatokia Behatokitik.

## Izendapena

Hasiera batean asteroideak 1977 FA izena zeraman.

## Orbitaren ezaugarriak

2395 Aho asteroidearen orbitak batez beste 3,083 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,948 distantziara egiten du eta urruntze maximoa 3,218 distantziara. Eszentrikotasuna 0,044 da, eta makurdura orbitala 0,3ºkoa da.

## Ezaugarri fisikoak

Magnitude absolutua 12.4 da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q843996
# 239 Adrastea

239 Adrastea, asteroide gerrikoan aurkitutako 239. asteroidearen izena da. 1884ko abuztuak 18an aurkitu zuen Johann Palisak Vienatik. 42 kilometroko diametroa duen asteroide bat da.
Bere izena, greziar mitologiako Adrastea izeneko pertsonaiagatik jasotzen du, Zeus jainkoa hazi zuena, Amaltea ahuntzaren esnea emanda elikatuz.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q148873
* Multimedia: 239 Adrastea / Q148873
# 23 August

23 August Errumaniako udalerri bat da, Constanța konderrian. 5.178 biztanle ditu, 74,94 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
23 August $^{(en)}$ Dulcești $^{(en)}$ Moșneni $^{(en)}$

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q216248
* Multimedia: 23 August, Constanța / Q216248
# Absolutu (argipena)

Absolutu hitzak osoa, beste ezerekin erlazio ez duena eta aldatu gabea den zerbaiti egiten dio erreferentzia eta erabilera zenbait ditu:
* filosofian, Absolutua, osotasun aldaezina adierazten duen terminoa, batzuetan Jainkoaren kidekotzat hartzen dena;
* politikan, monarkia absolutua,;
* fisikan, zero absolutua, hel daitekeen tenperatura txikiena;
* matematika, balio absolutua, zenbaki erreal batek zerora duen distantzia;
* estatistika, maiztasun absolutua, balio edo kategoria bat datu multzo batean agertzen den aldi-kopurua;
* geologia, datazio absolutua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q98282790
# Absolutibo

Absolutiboa hizkuntza ergatiboetan izaten den gramatika kasu bat da. Absolutiboak objektua (aditz iragankorrarekin) eta subjektua (aditz iragangaitzarekin) adierazten ditu. Indoeuropar hizkuntzetan izaten den nominatiboaren antzeko kasua da.

## Euskaraz

Euskaraz, absolutiboa NOR kasua da.
* Singularrean: -a (herria, iturria, ospitalea).
* Pluralean: -ak (autoak, arrantzaleak, aterkiak).
Absolutiboa subjektua da aditz kopulatiboarekin:
* Autoa berdea da.
Gainera, objektua da nor-nork aditzarekin:
* Nik txakurra daukat - Nor daukat nik? Txakurra.

## Ikus, gainera

* Genitibo
* Nominatibo
* Ergatibo
* Akusatibo

## Kanpo estekak

* Datuak: Q332734
# Abstentzio

Abstentzioa hauteskunde edo erreferendum batean botorik ez ematea da. Herrialdeen arabera, abstentzioa eskubidea edo delitua (bozkatzea derrigorrezkoa den estatuetan) izan daiteke.
Bozkatzea derrigorrezkoa ez den herrialdeetan, abstentzio portzentaje bat beti ematen da, abstentzio pasiboari egotzi ohi zaiona. Abstentzio pasiboaren eta aktiboaren artean bereizketa argia egitea zaila bada ere, lehenak ez bozkatzeko erabaki soila islatzen duen bitartean, abstentzio aktiboa erabaki politiko baten isla da. Historikoki, mugimendu anarkistek abstentzio aktiboaren aldeko hautua egin dute, sistema politiko ordezkatzailearen aurkako ekintza politiko gisa. Halaber, abstentzio aktiboa hauteskunde edo erreferendum baten aurkako protesta bitartekoa izan ohi da.

## Ikus, gainera

* Baliogabeko botoa
* Boto zuria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q345321
* Multimedia: Abstention / Q345321
# Absolute Power (filma)

Absolute Power 1997ko Clint Eastwood estatubatuar zinema zuzendari, ekoizle eta aktoreak zuzendu, ekoiztu eta antzeztutako akziozko thriller filma da, 1996ko David Baldacci estatubatuar idazlearen izenburu berdineko eleberrian oinarritua. Clint Eastwood, Gene Hackman, Ed Harris, Laura Linney, Judy Davis, Scott Glenn, E.G. Marshall eta Dennis Haysbert aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Luther Whitney (Clint Eastwood) lapurreta handiak egiten eskarmentu handia duen ohoina da eta une hartan Kariben negozio-gizon baten etxalde batean ohosteko asmoa du, kanpoan oporretan baitago. Jada barnean dela, AEBetako presidentea (Gene Hackman), haren gabinete burua (Judy Davis) eta zerbitzu sekretuko bi agente (Scott Glenn eta Dennis Haysbert) zipriztintzen dituen hilketa baten ezkutuko lekuko da. Haatik, bere lekukotzaren ondorioz, bizia arrisku larrian duen lapurrak norengana eta zein sinisgarritasunez ote jo dezake Etxe Zuriarekin lotura duen hilketa bat salatzeko?

## Aktoreak

* Clint Eastwood: Luther Whitney, lapur profesionala
* Gene Hackman: Alan Richmond, AEBetako presidentea
* Ed Harris: Seth Frank, detektibea
* Laura Linney: Kate Whitney, abokatua eta barrutiko fiskalaren laguntzailea, Lutherren alaba
* Scott Glenn: Bill Burton, zerbitzu sekretuko agentea
* Dennis Haysbert: Tim Collin, zerbitzu sekretuko agentea
* Judy Davis: Gloria Russell, AEBetako presidentetzako langile burua
* E. G. Marshall: Walter Sullivan, aberats filantropoa
* Melora Hardin: Christy Sullivan, Marshallen emazte gaztea eta AEBetako presidentearen maitalea
* Kenneth Welsh: Sandy Lord
* Penny Johnson: Laura Simon
* Richard Jenkins: Michael McCarty
* Mark Margolis: Red Brandsford
* Elaine Kagan: Valerie

## Kanpo estekak

* Absolute Power filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* Absolute Power filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q332497
* Multimedia: Absolute Power (film) / Q332497
# Absintina

Absintina asentsio-belarraren oinarri mingots pozoitsua da. Zenbait landareri haztea eragozten dio. Alkoholetan eta eterrean urtzen da, eta uretan ere bai zerbait. Medikuntzan sukar-kentzaile eta heste-aringarri bezala erabiltzen da.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2017-01-16 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q332313
* Multimedia: Absinthin / Q332313
# Abstatt

Abstatt Alemaniako udalerria da. Baden-Württemberg estatuan kokatuta dago, [[Heilbronn (barrutia)|Heilbronn]] barrutian. 2014an 4.531 biztanle zituen 9,66 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q333149
* Multimedia: Abstatt / Q333149
# Abside

Absidea eliza baten burualdean dagoen zatia da. Orokorrean oinplano erdi-zirkularrekoa izaten da, baina poligonalak topatzea ez da arraroa. Estalkia gangatua izaten da. Sinpleak izan daitezke edota oso konplexuak Compostelako Donejakueko katedralean bezala.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q170463
* Multimedia: Apses / Q170463
# Absolon Stumme

Absolon Stumme gotiko berantiarreko margolari alemaniar bat izan zen, 1510ean hil zena.

## Biografia

Stumme ziur asko daniar jatorrikoa zen, eta nagusiki Hanburgon lan egin zuen. 1499an bere lantegian Hamburgoko Katedraleko erretaulako San Lukasen aldarea egin zuen, amaitua ikusi ez zuena, eta, beraz, bera hiltzean, lana Wilm Dedekek amaitu zuen.
Erretaula hau 1809an erretiratu eta gorde zuen Philipp Otto Runge margolari erromantikoak, eta beranduago Polonian berraurkitua izan zen. 1834an zatitan zerratua aurkitu zen, eta, beraz, gaur egun zaharberritzen ari dira. Bigarren Mundu Gerraren ondoren Varsoviatik Alemaniara itzuli zen.

## Lanak

Stummeri eman zaio Jeseren Zuhaitza, Aieneak eta Eliasen Igokundea lanen egiletza, azken bi hauek St. Annen-Museumean daudenak.

## Ikus, gainera

* Alemaniako margolaritza
* Margolaritza gotikoa

## Bibliografia

* Goldgrund und Himmelslicht. Mittelalter in Hamburg. Hamburger Kunsthalleko katalogoa, Hamburg 1999.
* Helmut R. Leppien: Das Leben und die Aufgaben der Hamburger Maler, in: Die Kunst des Mittelalters in Hamburg. Aufsätze zur Kulturgeschichte. Stiftung Denkmalpflege. Hamburg. ISBN 3-933374-49-9
* Datuak: Q332331
* Multimedia: Absolon Stumme / Q332331
# Absidiolo

Absidiolo absidean edo girolan irekitako kaperek hartzen duten izena da.
Gutxi gorabehera abside baten itxura dute baina txikiagoak dira. Zenbait kasutan, elizaren buruan hiru abside daudenean, erdikoa oro har, handiagoa izango da eta aldare nagusia izango du, eta albokoak, txikiagoak izango dira.

## Irudi galeria

* Bi alboko absidolio eta erdian absidea. Taülleko Sant Climent elizaren irudia. (1: absidioloak; 2: Absidea)
* Absidea eta bi absidiolo Frómistako San Martin elizan (Palentzia, Espainia)
* San Julian Brioudekoaren basilikaren buruaren ikuspegia, lehen planoan absidioloak
* Châtel-Montagneko Andre Mariaren elizako absididoloaren barrualdea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q664303
* Multimedia: Apse chapels / Q664303
# Agnes Hamvas

Agnes Hamvas arkularia da. Hungaria ordezkatu zuen 1972ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Ágnes Hamvas
* ↑ Agnes HAMVAS

## Kanpo estekak

* Datuak: Q75190003
# Agnello mendatea

Agnello mendatea, frantsesez: Col Agnel, italieraz: Colle dell'Agnello eta piemonteraz Còl dl'Agnél, Frantzia eta Italia artean dagoen Alpeetako mendate bat da, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eta Piemonte artean. 2.748 metroko garaiera du.
Frantziako Tourra nahiz Italiako Giroak maiz igaro izan dute.
* Datuak: Q511182
* Multimedia: Colle d'Agnello / Q511182
# Agnes Grey

Agnes Grey 1847an Anne Brontë idazle ingelesak idatzi eta argitaratu zuen eleberri bat da. Eleberria izen bereko etxe-irakasleari buruz doa, eta Anne Brontëk berak gai honetan izan zituen esperientzietan oinarritua dago. Era berean, egile honen lehen eleberria izan zen. Bere ahizpa Charlotte Brontëk idatzitako Jane Eyre lanean bezala, hau etxe irakasle batek aurre egin behar zion egoera prekarioa eta emakume gazte bati nola eragiten dion adierazten duen eleberri bat da.
George Moore eleberrigile irlandarrak Agnes Grey "literatura lan ingelesen artean prosazko narratibarik perfektuena" bezala laudoriotu zuen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Eleberriak Agnes Greyren istorioa kontatzen du, artzai baten alaba, noren familia miserian erortzen den. Bere burua mantendu ahal izateko dirua lortzeko desesperatuta, Viktoriar Aroan dama errespetagarrientzat zegoen lan gutxietako batean hasi zen, klase altuko familien seme-alaben etxe irakasle bezala. Bi familia ezberdinekin lan egitean (Bloomfieldtarrak eta Murraytarrak) emakume gazte batek haur mizkin eta diziplinarik gabeko batzuk hezitzeak dituen arazoetaz ohartzen da soilik bere lanetik bizitzeko. Aberastasunak eta estatusak gizarte balioak suntsitzeko duten ahalmenaz ere ohartzen da. Bere aita hil ondoren, Agnesek eskola txiki bat irekitzen du bere amarekin batera eta zoriontasuna aurkitzen du den bezala maite duen gizon baten ondoan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q517172
* Multimedia: Agnes Grey / Q517172
# Agnes Baltsa

Agnes Baltsa, jaiotzez, Agní Báltsa / ÁγνχΜπάλοω, (Leucas, Grezia, 1944ko azaroaren 19a) mezzosoprano grekoa da.

## Biografia

Sei urte zituela piano-eskolak hasi zituen, 1958an Atenasera joan aurretik, kantuan kontzentratzeko. 1965ean hiriko kontserbatorioan graduatu zen eta Munichera joan zen ikasten jarraitzeko Maria Callas beka batekin.

## Ibilbidea

1968an Cherubinoren paperarekin egin zuen debuta Frankfurteko Operan; urtebete geroago, Berlingo Deutsche Oper-era joan zen. 1970ean Vienako Estatu Operan Octavia rolean kantatu zuen. Herbert von Karajanen babespean, nazioarteko onarpena lortu zuen eta Salzburgoko Jaialdian parte hartu zuen, Amneris (Aida) eta Eboliko Printzesa (Don Carlo) bezalako Giuseppe Verdiren rol dramatikoetan. Kammersängerin titulua lortu zuen Vienan 1980an.
Bere paper ezagunena Carmen da, José Carrerasekin hainbat aldiz grabatu eta kantatu zuena. Worfgang Amadeus Mozarten paperak ere kantatu zituen, eta Così fan tutte-n nabarmendu zen. Birtuosoak dira Rossiniren lanetan egindako interpretazioak: Sevillako bizargina, La Cenerentola eta L'italiana in Algeri. Era berean, Mascagniren (Cavalleria Rusticana), Verdiren (Aida, La forza del destino, Il Trovatore, Don Carlos), Belliniren (I Capuleti eta i Montecchi), Donizettiren (Il Campanello, Maria Stuarda) eta Saint-Saénsen (Dalila Samson et Dalila operan)
Agnes Baltsak Mozarten operak grabatu ditu: Mitridate re di Ponto eta Ascanio in Alba, Philips Classics-erako. Era berean, Aria-album bat argitaratu zuen, Municheko Irratiko Orkestrarekin eta Zeddaren zuzendaritzapean. HMV-rako, Donizetti (María Estuardo), Mozart (Così fan tutte), Verdi (Macbeth) eta Berliozen (Les Troyens). Deutsche Grammophonerako: 'Songs my country taught me' ('Nire herriak irakatsi zizkidan abestiak'), Kostas Papadopoulos al buzuki eta Stavros Xarhakos zuzendutako Atenasko Orkestra Esperimentalarekin.
1992an, Duett alemaniar filmean opera-kantari bat izan zen. Bartzelonako Olinpiadetan, 1992an, Mikis Theodorakisen obra bat interpretatu zuen, jokoen inaugurazioan bandera olinpikoaren sarreran.

## Erreferentziak

* ↑ «OPERISSIMO» web.operissimo.com (Noiz kontsultatua: 2022-06-21).
* ↑ (Alemanez) Forschungen, Institut für kunst-und musikhistorische. (2002). «Baltsa, Agnes» ISBN 978-3-7001-3043-7 (Noiz kontsultatua: 2022-06-21).
* ↑ «Agnes Baltsa (Mezzo-soprano) - Short Biography» www.bach-cantatas.com (Noiz kontsultatua: 2022-06-21).

## Kanpo estekak

* Rossiniko Errauskineren finala
* Datuak: Q235679
* Multimedia: Agnes Baltsa / Q235679
# Agnes Browne

Agnes Browne 1999ko Anjelica Huston estatubatuar zinema zuzendariaren filma da.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
1967. urtean gaude. Agnes Browne alargun geratu da eta zazpi aho ditu elikatzeko. Senarrari merezitako hileta emateko, mailegu-emaile maltzur bati dirua eskatu beharko dio. Bere familia aurrera ateratzeko Agnesek fruta eta barazkiak saltzen ditu Dublingo kale-azoka batean.

## Aktoreak

* Anjelica Huston: Agnes Browne
* Marion O'Dwyer: Marion Monks
* Ray Winstone: Mr. Billy
* Arno Chevrier: Pierre
* Niall O'Shea: Mark Browne
* Ciaran Owens: Frankie Browne
* Roxanna Williams: Cathy Browne
* Carl Power: Simon Browne
* Mark Power: Dermot Browne
* Gareth O'Connor: Rory Browne
* James Lappin: Trevor Browne
* Tom Jones: bera
* Gerard McSorley: Mr. Aherne
* Kate O'Toole: Magdalen ahizpa
* Jennifer Gibney: Winnie the Mackerel
* Brendan O'Carroll: Seamus

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q265984