# LBRY

LBRY blockchain edo block-kate teknologian oinarritutako ordainketak egiteko eta informazioa edo fitxategiak partekatzeko sarea da, eta plataforma deszentralizatuak bultzatzen ditu, batez ere sare sozialak eta bideo-plataformak. LBRYren sortzaileek Odysee ere exekutatzen dute, Interneteko hainbat sarek erabiltzen dituen bideoak partekatzeko webgunea, YouTuberen alternatiba. LBRY, Inc. AEBko enpresa da honen guztiaren jabea.
LBRYn eraikitako bideo-plataformak, Odysee bezala, YouTube-ren alternatiba deszentralizatu gisa deskribatu izan dira. LBRY, Inc. enpresak Odysee eta LBRY protokoloa erabiliz eraiki dituen beste plataforma batzuk deskribatu ditu adierazpen-askatasunerako plataforma gisa, eta pixka bat moderatzen du edukia, pornografia ezabatzeko edo indarkeria eta terrorismoa ez sustatzeko.

## Teknologia

LBRY protokoloa luzapenen eta ordainketen informazio-sare deszentralizatua da, blockchain eta BitTorrent teknologia erabiliz eraikia. Edonori ematen dio aukera erregistratzeko, kontu bat sortzeko, eta konpainiak ezabatu ezin duen edukia ezabatzeko edo eduki berriak kargatzeko . LBRYk BitTorrent-en teknologia erabiltzen du edukia zerbitzarien mende egon gabe zerbitzatzeko, pareka identifikatzeko luzapenen informazioa partekatuz. Sortzaileek bideo-edukia graba dezakete LBRY bloke-katean, baita beste eduki digital batzuk ere, musika, irudiak, podcast-ak eta e-book-ak barne. LBRY proiektuak kode irekikoak dira.
2017. urteko urrian, LBRY, Inc.-ek spee.ch protokoloaren gainean eraikitako baliabideen ostatatze-gunea merkaturatu zuen. 2019ko abenduan laguntzeari utzi zioten, LBRY, Inc. LBRYtv-ko webgunearen alde. Odysee, LBRY, Inc.-ek bere LBRY protokoloa erabiliz eraikitako beste bideo webgune bat, beta batean sartu zen 2020ko irailean eta ofizialki atera zuen abendua.
LBRY, Inc.-ek ere bere kriptomoneda propioari eusten dio, "LBRY kredituak" (LBC), LBRY bloke-katearen gainean eraiki duten denda digital baten zati gisa erabiltzen baitituzte. Diru hori erabiliz, sortzaileek ikusleei kobratzeko aukera dute, edukia transmititzeko edo aholkuak irabazteko. Plataformaren erabiltzaileek LBC irabazten dute plataforma erabiliz eta beste batzuk bertara gonbidatuz. 2021eko martxoaren 29an, U.S. Securities and Exchange Commission-ek (SEC) erregistratu gabeko aktibo digitalen salmenta kobratu zion LBRY, Inc.-i. SECek alegatu zuen LBRY, Inc.-ek LBRY (LBC) kredituak saldu zituela lana finantzatzeko, SECen berme gisa erregistratu gabe, balioei buruzko legeak urratuta. Horri erantzunez, LBRYko CEOak harreman publikoen kanpaina bati ekin zion blockchain eta kriptomoneta zaleen arteko laguntza biltzeko, eta SECek segurtasun gisa kalifikatu zuela oker argudiatzeko.

## Moderazioa

LBRY sarea bloke-kate baten gainean eraikita dagoenez, ezin du LBRY, Inc.-ek bloke-katearen mailan bere erabiltzaileak edo erabiltzaileek igotzen duten edukia aldatu. LBRY, Inc. protokoloaren azalean, protokoloaren gailurrean eraikitzen diren webguneetako edukia moderatzeko gai da. LBRYren Odysee plataforman, jarraibideek eduki mota batzuk debekatzen dituzte, pornografia eta indarkeriaren edo terrorismoaren sustapena esaterako. Arau-hausturaren edukia Odysee-tik ezaba daiteke. Izan ere, Odysee-k kanala eta edukia bere lekuan uzten ditu, eta partekatzen uzten du, baina ez du erakusten bilaketa- edo nabigazio-kanalen bidez. Pertsona gehienak LBRY plataformaren bidez sartzen dira protokolora: LBRY bloke-katearen gainean eraikitzen diren web guneak, Odysee eta LBRYtv barne.
Todd Bookman, New Hampshire Public Radioarentzat idazten ari zela, Odyseek edukiaren moderazioari buruz duen ikuspegia honela laburbildu zuen: "zentsurarik gabe, deformaziorik gabe, erabiltzaileek esaten dutena kontuan hartu gabe". 2019ko uztailean LBRY, Inc.-ek 3D inpresorarekin inprimatutzeko moduko arma-planoak ostatatzeko erabiltzen dituen guneei buruz galdetu zitzaionean, Kauffman-ek LBRY Inc. enpresako CEO edo zuzendari nagusiak esan zuen epaimahaiek legez kanpokotzat jotzen bazituzte soilik ezabatuko dituela fitxategi horiek. Kauffman-ek kritikatu egin zituen YouTube-ren eduki-politikak 2020ko abenduan "zorrotzegiak, extuegiak" zirela esanez, eta plataformak Scott Atlasekin elkarrizketa bat kentzeko erabakia hartu zuela adierazi zuen. Scott Atlasek Trump administrazioaren osasun-politiken aholkularia izan zen, eta, ustez, elkarrizketa horretan COVID-19ri buruzko desinformazioa hedatu nahi zuen. 2021eko maiatzaren 14an, The Guardianek jakinarazi zuen LBRY Julian Chandra-k, Odyseeren guneko exekutibo batek, marketing buruak, moderatzaileei idatzi ziela "arraza zuriaren nagusitasunari buruzko bideoak egiten dituen nazi bat izatea" ez zela Odyseetik erretiratzeko nahikoa arrazoi. Posta elektroniko mezua, nahi gabe, plataforman eduki neonaziez kexatu zen erabiltzaile bati bidali zitzaion.

## Enpresa

LBRY, Inc., LBRY protokoloa eta horretan oinarritutako plataforma eraikitzen dituena, Jeremy Kauffman eta Jimmy Kiselak-ek sortu zuten 2015eko maiatzean. New Hampshire Manchesterren du egoitza enpresak. Hala enpresaren izenak nola LBRY proiektuak library, "liburutegia", adierazten dute.
2015. eta 2016. urteetan, Kauffman eta Kiselak Mike Vine, Josh Finer eta Alex Grintsvayg-ekin elkartu ziren. Haiek ere sortzailetzat jo zituzten. Kauffman, Kiselak eta Grintsvayg Rensselaerko Institutu Politeknikoan izan ziren, eta elkarrekin jokatu zuten azken frisbeea. Kauffman LBRYko zuzendari exekutiboa da oraindik, Grintsvayg teknologia-zuzendaria, eta Finer, berriz, eragiketen eta analisien zuzendaria. Julian Chandra konpainiako marketin-burua da.

## Erreferentziak

* ↑ Ha, Anthony. (December 7, 2020). «Odysee aims to build a more independent video platform» TechCrunch.
* 1 2 Popper, Nathaniel. (January 28, 2021). «They found a way to limit Big Tech's power: Using the design of Bitcoin» The New York Times.
* ↑ Prakash, Abhishek. (April 5, 2020). «LBRY: A Blockchain-based Decentralized YouTube Alternative» It's FOSS.
* ↑ Ovide, Shira. (January 26, 2021). «What is a Blockchain? Is It Hype?» The New York Times ISSN 0362-4331..
* ↑ Hackett, Robert; Morris, David Z.. (January 27, 2021). «Tesla, GameStop, and the power of 'meme stocks'» Fortune.
* ↑ Slattery, Brinck. (October 30, 2017). «Always GIF Responsibly: Introducing Spee.ch» LBRY.
* 1 2 Hanrahan, Jake. (May 20, 2019). «3D-printed guns are back, and this time they are unstoppable» Wired UK ISSN 1357-0978..
* ↑ Zarebczan, Thomas. (December 8, 2019). «lbryio/spee.ch@ad87e2b» GitHub.
* 1 2 Matthews, Chris. (April 7, 2021). «Blockchain firm LBRY tries to rally sector against SEC; critics allege a 'cryptocurrency suppression program'» MarketWatch.
* ↑ SEC Charges New Hampshire Issuer of Digital Asset Securities with Registration Violations. U.S. Securities and Exchange Commission March 29, 2021.
* ↑ O'Sullivan, Andrea. (February 23, 2021). «The Best Way for Florida to 'Take on Big Tech' Is to Keep Welcoming the Crypto Community» Reason.
* ↑ Brown, Eileen. (April 8, 2021). «Blockchain-based Odysee keeps your social media content online» ZDNet.
* ↑ Bookman, Todd. (April 19, 2021). «From Cooking Videos to QAnon, N.H.-Based Video Platform Attracts Users Banned Elsewhere» New Hampshire Public Radio.
* ↑ Wilson, Jason. (May 14, 2021). «Video platform chief says Nazi posts on white superiority do not merit removal» The Guardian.
* ↑ Kauffman, Jeremy. (May 24, 2015). «The LBRY Opens» LBRY.
* ↑ Vine, Mike. (October 22, 2015). «Mike Vine Joins LBRY as Technology Evangelist» LBRY.
* ↑ Bryan, Samuel. (January 6, 2016). «LBRY Means Business With Addition of Josh Finer, MBA» LBRY.
* 1 2 Bryan, Samuel. (June 7, 2016). «New Core Teammate Is An Ultimate Wizard: Meet Grin» LBRY.
* ↑ «The Team» LBRY.
* ↑ Romaine, Jenna. (May 14, 2021). «Social media executive says Nazi posts on white superiority should not be removed» The Hill.

## Kanpo estekak

* LBRY webgune ofiziala: https://lbry.com
* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, ingelesezko Wikipediako «LBRY» artikulutik itzuli da; zehazki, 2021ko azaroaren 13ko bertsio honetatik. Izan ere, artikulu horretan aritu diren wikilariek GFDL edo CC-BY-SA 3.0 lizentziekin argitaratu dute beren lana.
* Datuak: Q105104818