OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Return from Witch Mountain

Return from Witch Mountain (euskaraz Itzulera Sorgin Menditik), 1978ko John Rough britainiar zinema zuzendariaren zientzia fikzio eta abenturazko film bat da. Walt Disney Company ekoiztetxeak ekoitzi zuen. Bette Davis, Christopher Lee, Kim Richards, Ike Eisenmann, Jack Soo eta Anthony James aktoreek antzeztu zuten. Soinu banda Lalo Schifrin musikagileak konposatu zuen.
Escape to Witch Mountain (1975) aurrekaria eta Beyond Witch Mountain (1982) telebistako jarraipena izan zituen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
AEB, Los Angeles. Hiritar guztiak edozein unetan gertatu daitekeen nuklear hondamendiarekin izutua daude. Victor Gannon (Christopher Lee) eta Letha Wedge (Bette Davis) inongo eskrupulurik gabeko gaizkileek naturazgindiko telekinesi ahalmenak dituen Tony Malone (Ike Eisenmann) gaztea manipulatu dute, beren intereseko helburuak lortzeko asmoz. Halere, Tonyren arreba den Tia (Kim Richards) eta haur talde batek gaizkileei aurre egin eta hiria saqlbatzeko beren indarrak batuko dituzte.

## Aktoreak

* Bette Davis: Letha Wedge
* Christopher Lee: Victor Gannon doktorea
* Kim Richards: Izeba Malone
* Ike Eisenmann: Tony Malone
* Jack Soo: "Yo-Yo" Yokomoto jauna
* Anthony James: Sickle
* Richard Bakalyan: Eddie
* Ward Costello: Clearcole jauna
* Christian Juttner: Dazzler
* Brad Savage: Muscles
* Poindexter Yothers: Crusher
* Jeffrey Jacquet: Rocky
* Stu Gilliam: Dolan
* William Bassett: Ekintzen ofiziala
* Tom Scott: Monitorea
* Helene Winston: Dowager
* Albert Able: Ingeniaria
* Denver Pyle: Osaba Bene
* Brian Part, Pierre Daniel: Zamalariak
* Wally Brooks: Taxilaria
* Mel Gold: Segurtasun zaindaria
* Bob Yothers: Polizia
* Casse Jaeger: Eskolazaina
* Larry Mamorstein: Zaindaria
* Bob James: Atezaina
* Ruth Warshawsky: Autoko anderea
* Adam Anderson: Museoko gizona
* Rosemary Lord: Museoko emakumea
* Ted Noose: Polizia
* Wally Berns: Autoko gizona

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala (Ingelesez)
* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q1925695
# Return of the Seven

Return of the Seven (euskaraz Zazpien Itzulera), 1966ko Burt Kennedy estatubatuar zinema uzendariak zuzendutako western film bat da. Yul Brynner, Robert Fuller, Julián Mateos, Warren Oates, Virgilio Teixeira, Claude Akins, Elisa Montés eta Jordan Christopher aktoreek antzeztu zuten.
Soinu banda onenaren Oscar Sariaren (Elmer Bernstein) izendapena jaso zuen.
The Magnificent Seven (1960) aurrekari ospetsua izan zuen eta Guns of the Magnificent Seven (1969) eta The Magnificent Seven Ride (1972) jarraipenak ere. Bai eta The Magnificent Seven (1998-2000) telesaila eta 2016ko The Magnificent Seven berregokitzapena ere.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Herrian lapurreta burut ostean, lapur taldea atzeman eta esklabo gisa erabiliko dituzte. Chris Adamsek (Yul Brynner) sei pistolari bilduko ditu, haiekin erasotutako eremua defedatzeko asmoz, legezkanpoko bidelapurren bizileku bilakatu baita.

## Aktoreak
### Zazpiak

* Yul Brynner: Chris Adams
* Robert Fuller: Vin Tanner
* Julián Mateos: Chico
* Warren Oates: Colbee
* Claude Akins: Frank
* Virgilio Teixeira: Luis Emilio Delgado
* Jordan Christopher: Manuel De Norte

### Bestelakoak

* Elisa Montés: Petra, Chicoren emaztea
* Fernando Rey: Apaiza
* Emilio Fernández: Francisco Lorca
* Rodolfo Acosta: Lopez
* Gracita Sacromonte: Flamenco Dancer
* Carlos Casaravilla: Lehen Peoia
* Ricardo Palacios: Kartzelazaina
* Felisa Jiminez: Emakumezko presoa

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q1215878
# Robinsonita

Robinsonita sulfuro motako minerala da.

## Ezaugarriak

Robinsonita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Pb4Sb6S13}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 - 3 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Robinsonite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Robinwood (Maryland)

Robinwood Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Washington konderrian dago, Maryland estatuan. 7.397 biztanle ditu, 9,996077 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Washington konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q756493
# Robiñera

Robiñera, Pirinioetako hirumilako mendi bat da, 3.003 metroko garaiera du. Espainiako Aragoi autonomia erkidegoko Huesca probintzian dago.

## Ikus gainera

* Pirinioetako hirumilakoen zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q15845539
* Multimedia: Pic Robiñera / Q15845539
# Robla

Robla (leonesez) edo La Robla (gaztelaniaz) Leongo Herriko udalerri bat da, Leongo probintzian kokatuta. eskualdean dago, itsas mailatik 955 m metrora, eta km²-ko azalera hartzen du.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 4.625 biztanle zituen eta 2023 urteko erroldaren arabera 3.637 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Leóngo udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q60979
* Multimedia: La Robla / Q60979
# Robladillo

Robladillo Valladolideko udalerria da, Tierra del Vino eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 104 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Valladolideko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Valladolideko udalerrei buruzko webgunea Valladolideko aldundiaren webgunean.
* Datuak: Q1907020
* Multimedia: Robladillo / Q1907020
# Saint-Antonin (Quebec)

Saint-Antonin Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Bas-Saint-Laurent eskualdean kokatuta dago, eta horren barruan dagoen Rivière-du-Loup konderriko eskualde udalerria da.. 2011ko zentsoaren arabera 4,027 biztanle zituen 175.94 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q528471
* Multimedia: Saint-Antonin, Quebec / Q528471
# San Migel Haitza

    Artikulu hau Altzaniako mendiari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «San Migel».
San Migel Haitza mendia Altzania mendilerroan dagoen Arabako mendi bat da.

## Abiapuntuak

* Araiatik: 45 minutu

## Ikus, gainera

* Arabako mendiak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12266915
# San Migel baseliza (Antsoain)

San Migel baseliza Nafarroako Antsoain udalerrian dagoen baseliza bat da. Done Mikeli sagaratua dago.

## Kokalekua

Antsoaingo herrigune historikoaren sarreran dagoen muino batean dago. Gaur egun etxebizitza bat da.

## Historia

Erdi Arokoa da.
1714ko urriaren 13ko memoria baten arabera Iruñeko katedraleko Manuel Agirre priore eta kanonigoak baselizaren eta alboko ukilu baten teilak berritu eta hormak zaharberritze aldera 211 erreal ordaindu zituela badakigu. Garaiko beste agiri batzuen arabera 1726ean Migel Olaitz baseliza honetako ermitau izendatua zuten, eta hura 1737an zendu zenean, Mateo Orobiok ordezkatu zuen.

## Eraikina

Oinplanoak nabe angeluzuzen sinplea marrazten du, lau zatikoa eta horiek kanpoan egituratzen dira, hiru kontrahormak bereizita. Harlanduzko hormen gainean bi aldeko teilatu bat dago. Elizbarrutiko Museoan dauden San Joseren eta Ama Birjinaren soinen bi tailuak baseliza honetakoak dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25479486
# San Migel baseliza (Ereñozar)

San Migel baseliza Bizkaiko Ereñozar mendiaren gailurrean dagoen baseliza bat da, Ereño udalerrian. Garai batean Ereñoko eliza izan zen, 1660. urtean eliza berria eraiki zen arte.

## Iruditegia

* Gautegiz-Arteagako Arteagako gazteluaren oinarrian.

## Ikus gainera

* Ereñozar
* Ereño
* San Pedro Atxarre baseliza
* San Pedro Atxarre

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25478999
# San Migel baseliza (Itzaga)

San Migel baseliza Itzagaondoko Itzaga herri hustuan XI. mendeko kristiau baseliza bat da, erromaniko estiloan.
Itzaga mendiaren gainean dago.

## Eraikina

XI. mendekoa da bere jatorria, Aralarko San Migel santutegiaren mendekoa. Estilistika konplexua du eta hainbat aldi nabarmentzen ditu. Oinplano angeluzuzena da, gurutze latindarra du, beso laburrak ditu kaperetan eta burualde pentagonala kanpoaldean. Hiru habearteak lau atal berdinetan banatuta daude, gurutze-formako pilareetan bermatuta dauden arku parpainez markatuak. Lehenengo bi atalek egurrezko estalkia dute. Gainerako gangan kanoi-ganga dago erdiko habeartean, eta kanoi-gela alboetan. Egitura horrek, okerren kontserbatuta, lehengo Oibarko San Pedro elizakoa eta Muskildako Andre Mariaren santutegikoa errepikatzen ditu. Kanpoaldean, horma-bular sendoek babestutako hagin bat dago, eta kontrahorma horiek, aldi berean, zatituta dagoen tarteak adierazten dituzte. Horma pikoaren hormaren gainean dagoen kanpai-horma batek, bao batean, santutegiko kanpai bakarra hartzen du. Bi azal ditu. Iparraldekoa itsututa dago, arku zorrotzarekin, eta hegoaldekoa sinpleagoa da; zirkuluerdiko arkua eta bi arkibolta ditu, eta elizara sartzen da.

## Erreferentziak

* Nafarroako Entziklopedia Handia | ITZAGA. (Noiz kontsultatua: 2021-12-16).

## Ikus, gainera

* Itzagamendi
* Itzaga
* Itzagaondoa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q110521192
* Multimedia: San Miguel de Izaga / Q110521192
# San Migel baseliza (Motxorro)

San Migel bazeliza, Gipuzkoako Legazpi udalerriko Motxorro auzoan dagoen baseliza bat da. Legazpitik Oñatirako bidean dago, Mirandaolako burdinolaren parean.

## Historia

Usadioaren arabera, Legazpiko antzinako parrokia nagusia zen, gaur egungo Andre Mariaren Jasokundearen eliza eraiki arte. Jada agirietan 1556an bazegoela erregistratua dago
Bere aurrealdeko etxean Domingo Agirre misiolaria bizi izan zela suposatzen da.

## Eraikina

Eskuineko horman puntu erdiko arkua duen sarrerako atea eta hiru gezileiho aurki daitezke. Barruan ezaugarri ezberdinek atentzioa deitzen dute: hala nola zoru artistikoek, adreiluz.

## Ospakizunak

San Migek egunean (irailaren 29an) legazpiarrak baselizara meza entzuteko asmotan hurbiltzen dira.
Meza goizeko hamaiketan gauzatzen da eta beronen ostean, bizilagunek bertaratuei salda, txorizoa, odolkia eta ardoa eskaintzen diete. Festa astean zehar erortzen denean, herriko ikastetxeek haurrak bertara eramaten dituzte.
Bidean behera goazela, bide kontra San Migel, San Markos eta San Sebastiani eskainitako santutxo topa daiteke.

## Erreferentziak

* ↑ Motxorroko San Migel baseliza, Kulturweb.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66818451
# San Migel baseliza (Bergara)

San Migel Bergaran dagoen baseliza da, Aritzeta auzoan kokatua.
1994ko urriaren 21ean, Eusko Jaurlaritzak monumentu izendatu zuen, Sailkatutako Kultura Ondasuna.

## Ezaugarriak

Dokumentuen arabera oso antzinakoa da baseliza hau, nahiz eta historian zehar bere egiturak aldaketa ugari izan dituen. Gaur egun, eraikin honek 22 metro luze eta 9 metro zabal da.
Oinarriak gurutze latindarraren itxura hartzen du, barruko egitura bi zati ezberdinez osatutako egoitza bakarra izanik, abside otxabatu eta transeptuarekin. Gangak konbatu eta tertzeletedun kuzeria itxuraz eginak dira. Zati batean, ordea, ez dago gangarik eta bi isuriko teilatuz estalia dago. Elizaren oineko mentsuloi ilarak antzina izandako koru baten oinarri izango ziren agian. Kanpoaldean, aipatzekoa da harlanduxkoz eginiko espataina edo kanpai-horma. Eraikuntzan erabilitako materialak harlangaitza da, agerian kanpoan eta zarpeatua barruan. Kanpoko estalkia bi isurikoa da.

## Erreferentziak

* Edukiaren zati bat monumentu hau sailkatutako kultura-ondasun izendatzen duen lege testutik hartu da. Izan ere, testua jabari publikokoa da eta ez du jabetza intelektualik, Espainiako Jabetza Intelektualaren Legeko 13. artikuluan xedatu denez (Espainiako Aldizkari Ofiziala, 97. zenbakia, 1996-04-22).

## Kanpo estekak

* Kultura Ondasun izendapena EHAAn
* Datuak: Q11681536
* Multimedia: Aritzetako San Migel Ermita / Q11681536
# San Migel baseliza (San Martin Unx)

San Migel baseliza Nafarroa Garaiko Erdialdea eskualdeko San Martin Unx edo Donamartiri Untz udalerrian kokatutako XIII. mendeko kristiau baseliza bat da. Gotiko estiloa ditu.

## Eraikina

San Migel baseliza XIII. mendeko eraikin protogotikoa da, eta gaur egun Donamartiri Untzeko hilerriko kapera da. Ermita harlanduzkoa da. Portada bat du, zutabeen gainean erdi-puntuko arku bat duena. Bertara harrizko bi hormatxoren arteko bide batetik sartzen da. Portadaren gainean bao bat irekitzen da, zutabeetan bermatuta dagoen erdi-puntuko arku baten azpian. Fatxada, bi bao dituen orrazi batekin errematatzen du.

## Erreferentziak

* Nafarroako Entziklopedia Handia | DONAMARTIRI UNTZ. (Noiz kontsultatua: 2022-02-01).

## Ikus gainera

* San Martin Unx/Donamartiri Untz
* Erdialdea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q111894612
# San Migel baseliza (Usparitxa)

San Migel Goiangeruaren baseliza, Muxikako Usparitxa auzoko eliza txikia da. Donejakue bidera lotutako ondare babestutzat du hartua Eusko Jaurlaritzak. Aztarna gotikoak ditu jatorrian eta XV. mendekoa da. Bi sarrera dauzka: hegoaldean eta oinean.
Bertakoen elezaharren arabera, ondoan da Jauregi izeneko baserriko Jauregi jaun delako batek eraiki zuen baseliza bere emaztearentzat. Jauregi andereak egunero errezatzen omen zuen baselizan, baina igande eta jai egunetan berriz, Ziortzara joaten omen zen meza entzutera zaldi zuri baten gainean.
Auzotarren lanari esker mantentzen da baseliza, eta urtean bitan ematen dute meza bertan: San Isidro egunean eta San Migel egunean. Bere parrokia Ugarteko San Bizente eliza da.

## Erreferentziak

* ↑ «Usparitzako San Migel baseliza. Ondarea. Euskal Ondare Kulturalaren Informazio Sistemaren hasiera orria» www.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2021-12-08).
* ↑ Enbeita, Onintza. (2002-11-17). «Armarrien herrian, Muxikan» Argia (Noiz kontsultatua: 2021-12-08).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q65563082
* Multimedia: Usparitxako San Migel baseliza / Q65563082
# San Migel baseliza (Laudio)

San Migel Anuntzibaikoa baseliza Arabako Laudio udalerrian dagoen baseliza bat da. San Migeli saragatua dago.

## Kokalekua

Areta auzoan dago, Anuntzibai zubia eta Anuntzibai jauregiaren alboan, azken honetan dagoen jatetxeko ezkontzen elizkizun asko baseliza honetan ospazen dira, ondoren ezkontza bazkari edo afariak jatetxean ospatzeko.
* Baseliza.
* Baseliza.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q24037840
* Multimedia: Hermitage of San Miguel de Anuntzibai / Q24037840
# Saint-Saphorin (Lavaux)

Saint-Saphorin Suitzako udalerria da. Vaud kantonamenduan dago, Lavaux-Oron barrutia barrutian. 2014an 392 biztanle zituen 0,9 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q70535
* Multimedia: Saint-Saphorin (Lavaux) / Q70535
# Saint-Samuel (Quebec)

Saint-Samuel Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Centre-du-Québec eskualdean dago, eta horren barruan dagoen Arthabaska konderriko eskualde udalerria da.. 2011ko zentsoaren arabera 743 biztanle zituen 43.36 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3463326
# San Martin baseliza (Ispaster)

San Martin baseliza Ispasterko Soloaran auzoan dagoen ermita gotikoa da.

## Kokapena

Gain alde batean kokatua dago, Etxaburu izeneko parajean, Aixeder haize errotatik hurre.

## Historia

XV. mende bukaeran eraiki zen.
Altzari guztiak, santuaren irudia barne, 1984an jazotako sute baten ondorioz erre ziren.
2019 urtean, San Martin baselizaren inguruko jabetza ez zen publikoa.

## Ezaugarriak

Baseliza xumea da, oin angeluzuzenarekin, bi isurkiz estalirik eta etxe bati atxikita. Harlangaitzez eraikita dago, harlanduekin izkinatan. Puntadun sarrera bat dauka eta bere atezangoetan gurutze batzuk ageri dira grabatuta. Gainera bi leiho eta bentana dintelatu bat dauzka. Gerora gehitutako zementuzko kanpandorre bat du, kanpai batekin.

## Bestelako jakingarriak

Uztailaren 4an San Martin jaiak ospatzen dira, zenbait ekitaldi bertan ere egiten direlarik. Urtero, bestalde, azaroaren 11n auzoan erromeria egiten da baselizaren inguruan, meza emanaldiekin eta gaztaina erre janaldiarekin.

## Erreferentziak

* 1 2 3 https://www.ispaster.net/eu-ES/Turismoa/Ondare-Kulturala/Orriak/PatrimonioenErmitadeSanMartin.aspx%5B%5D
* ↑ «Herri arkitekturaren lekuko» Argia (Noiz kontsultatua: 2022-04-03).
* ↑ EAJ-PNV. «Garbiñe Saenz De Buruaga - ISPASTERko Alkatetzarako Hautagia - EAJ - PNV» Euzkadi Buru Batzarra (Noiz kontsultatua: 2022-04-03).
* ↑ «San Martin jaietako ospakizunak gaur amaituko dira, Amoroton» Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza 2014-07-07 (Noiz kontsultatua: 2022-04-03).
* ↑ «ARGAZKI GALERIA: Ispasterko San Martin jaiak» Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza 2017-07-04 (Noiz kontsultatua: 2022-04-03).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q111472429
* Multimedia: San Martin baseliza (Ispaster) / Q111472429
# San Martin de Tor

San Martin de Tor (izen ofiziala ladineraz, San Martin de Tor; alemanez: St. Martin in Thurn; italieraz: San Martino in Badia) Italiako udalerri bat da. Bozen-Hego Tirolgo probintzia autonomoan kokatuta dago, Trentino-Adige Garaia eskualdean. 1.760 biztanle ditu, 75,94 kilometro koadroko azaleran banatuta.
Kultura eta hizkuntza ladinoko herria da.

## Mugakideak

San Martin de Tor-ek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Badia Brixen Corvara in Badia La Valle Luson Marebbe Santa Cristina Gherdëina Sëlva Villnöß

## Kanpo estekak

* Datuak: Q494793
* Multimedia: San Martin de Tor / Q494793
# San Martin eliza (Apodaka)

San Martin eliza, baita ere Done Martie parrokiako eliza, Apodakako kontzejuan, Zigoitiako udalerrian dagoen eraikuntza da, Arabako probintzian. XV. edo XVI. mendeko eraikina da. Balizko Arkeologia Gunea bezala babestuta dago.

## Aipamenak

Tokiko parrokia-eliza gisa aipatzen da Pascual Madozek zuzendu zuen Diccionario geográfico-estadístico-histórico de España y sus posesiones de Ultramar entziklopedian, bigarren liburukian, 1845ean plazaratuta. Vicente Vera y Lópezek Geografía general del País Vasco-Navarro lanean Arabari buruz idatzitako liburukian ere aipatua agertzen da.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.euskadi.eus/app/ondarea/arkeologia-ondarea/done-martie-parrokiako-eliza-san-martin-/eliza/zigoitia/apodaka/fichaconsulta/64325
* ↑ II. Madril. 366.or.
* ↑ III. liburuki, 411. or.

## Kanpo estekak

* Kultura Ondarea webgunea.
* Datuak: Q122766891
* Multimedia: Church of San Martín, Apodaka / Q122766891
# San Martin baseliza (Añorbe)

San Martin baseliza Izarbeibarrako Añorbe udalerrian kokatutako XVI. mendeko kristau baseliza bat da. Barroko estiloa ditu.
San Martin mendiak, 715 metroko garaierarekin, kokapen estrategikoagatik, herrixka gotortu bat izan zuen Burdin Aroan, K.a. VI. mende inguruan, eta gaztelu bat Erdi Aroan.
Bigarren karlistaldian ermita karlisten gotorleku bihurtu zen, eta handik Iruñerako, Gareserako eta Tafallarako bideak menderatzen ziren. Horretarako, bi solairu egokitu ziren. Behealdean, troparen eta ofizialen zati bat, munizioen eta janarien biltegiak eta uraska bat jarri zituzten. Goiko solairuan ostatu gehiago jarri ziren militarrentzat, sukaldea eta aginte-postua. Eulogio Después y Dusay landa-mariskalaren agindupean zeuden liberalek hartu zuten 1875eko martxoaren 2an.
San Martin baseliza XVI. mendetik dago, nahiz eta gaur egungo eraikina barrokoa izan. Oinplano angeluzuzena du eta bost ataleko gangaz estalita dago. Eraikuntza-elementuak pobreak dira, harlanduxkaz eta harlangaitzez eginak. Ez dago apaindura-motiborik. Ate dinteldua hegoaldeko horman irekitzen da. Ekialdeko horman, ermitaren burualdean, kanpai-horma handi bat dago, Jesusen Bihotz Sakratuaren eskulturaz errematatua. 1947an eraiki zuten, Victor Eusaren proiektuaren arabera, eta herriko pertsona batek ordaindu zuen.

## Erreferentziak

* Nafarroako Entziklopedia Handia | AÑORBE. (Noiz kontsultatua: 2022-12-28).

## Ikus gainera

* Añorbe
* Izarbeibar
* Izarbeibar-Novenera

## Kanpo estekak

* Datuak: Q115912910
# San Martin baseliza (Orio)

    Artikulu hau Orioko baselizari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «San Martin».
San Martin Tourskoaren baseliza Gipuzkoako Urola Kosta eskualdean dagoen Orio udalerrian dagoen baseliza da, San Martin Tourskoari eskainia. Eraikin hau herrigune edo alde zaharretik goruntz joan eta 800 metrotara dago, baserri giroko San Martin auzoan. Toki honetatik itsasoa eta Oria ibaia itsasoratzen den lekuaren ikuspegi ezin hobeak daude.

## Historia

XV. mendeko baseliza hau Kostaldeko Done Jakue bideari estuki loturik dago, toki honetxetik igarotzen baitzen kostaldeko bidea. Erromesek Tourseko San Martini debozio handia zioten, horregatik baseliza honetan otoi egitera gelditu ohi ziren. Bere garairik onenean eraikin honek berari atxikirik erromesen aterpetxe bat izatera ere ailegatu izan zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12266902
* Multimedia: Hermitage of San Martín de Tours, Orio / Q12266902
# San Martin eliza (Ahetze)

    Artikulu hau Ahetzeko elizari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «San Martin».
San Martin Ahetzeko eliza da. XVI. mendeko eraikin hau 1973an monumentu historiko izendatu zuten.

## Ezaugarriak

Eliza Done Jakue bidean dago eta XVI. mendeko hasieran ekin zioten eraikitzeari. Done Jakueren estatua, XVIII. mendeko erromes batena, Jasokundearen estatua, XVIII. mendeko erretaula eta XV. mendeko gurutzea ditu. Besoetan txintxarriak dituen gurutze honek 1609an Pierre de Lancreren sumindura eta ondorengo sorginkeriaren aurkako prozesua eragin zituen.
Gertuko hilerrian disko itxurako hilarri zaharra topatu eta Baionako Euskal Museora eraman zuten.

## Iruditegia

* Elizaren ikuspegia.
* Kanpandegia.
* Aurrealdea.
* Sarrera.
* Jesukristo eta bi erromes.
* Erretaula
* Beiratea
* Hilerria

## Erreferentziak

* ↑ Mérimée datu basea
* ↑ Palissy datu-basea
* ↑ Palissy datu-basea
* ↑ Palissy datu-basea
* ↑ Palissy datu-basea
* ↑ Veyrin, Philippe. (1975). Les Basques. Arthaud, 303 or. ISBN 2 7003 0038 6..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3582588
* Multimedia: Saint-Martin (Ahetze) / Q3582588
# San Martin baseliza (Viana)

San Martin baseliza Nafarroa Garaiko Viana herrian dagoen XII. mendeko baseliza katolikoa da. Erromaniko estilokoa da. San Martin Tourskoari eskainita dago. Donejakueko frantses bidean dago.

## Kokapena

Valdebarón eta Longar erreken arteko terraza batean dago eraikia. Jatorriz egun desagertuta dagoen San Martin Tidon herrixkaren eliza izan zen. Vianatik kilometro eta erdira dago.

## Historia

Kronologikoki, elizaren eraikitzea erromanizazio garaian kokatu da. Espezialista batzuen ustez, aurretik erromatar tenplu bat egon zitekeen inguruan. 1027an Antso III.a Garzeitz Nagusiak eliza Iruñeko katedralari eman zion. 1044an, beste errege batek, Gartzea III.a Santxitz Naiarakoa, Errioxako San Julian monasterioari Tidon, Aras eta Arat itzultzeko hitza eman zuen. Dena dela, nahiz eta zaharragoa izan, elizaren datazioa 1134an kokatu izan da, bertan ikus daitekeen idazkunaren ondorioz: "S MARTI..N / ORA PRO N…IS /.134", egungo idazkeraz "Sancte Martine ora pro nobis 1134".
1219an Vianaren menpe gelditu zen eta, ondorioz, herrixkaren jendea herriko kale batera joan zen; toponimo hori gaur egun arte heldu da (Vianako Tidon kalea).
Eliza bi garaietan eraiki zen: XII. mendean lehenengoa, XIII. mendean bigarrena. Harri batzuek erromatar jatorria dute. XX. mendearen erdialdean baseliza erabat hondatua zegoen. Horregatik, 2010. urtean baselizan zenbait konpoketa egin ziren eta orduan ere erromatar aztarna batzuk agertu ziren: zeramikak, III. mendeko Gordiano enperadorearen garaiko zilarrezko txanpon bat, teselak...

## Baselizaren ezaugarriak

Erromaniko estiloko baseliza txiki hau harri zizelkatuaz egina dago. Bere oinplanoa bi zati laukidunez antolatua dago. Erromaniko garaiko aztarna bakarra absidea da; bertan erdi puntuko arkua ikus daiteke.

## Gizateriaren ondarea

2015ean, Unescok Donejakue Bidea zabaltzea onartu zuen, Frantses Bidea eta Iparraldeko Bidea onartuz. Espainiako gobernuan, orduan, Retrospective Inventory - Associated Components dokumentua prestatu eta bidali zuen; bertan San Martin baseliza 424 zebakiarekin agertzen da.

## Erreferentziak

* ↑ https://viana-digital-archive.blogspot.com/2016/08/san-martin-ora-pro-novis.html
* ↑ https://www.guiarepsol.com/es/fichas/monumento/ermita-de-san-martin-de-viana-182524/
* ↑ http://whc.unesco.org/es/list/669/documents/

## Kanpo estekak

* Iñaki Antoñanaren argazkia.
* (Gaztelaniaz):Vianako Udalaren webguneko informazioa.
* (Gaztelaniaz):Baseliza dron batez filmatuta.