# Chopper (motozikleta)

    Artikulu hau motozikletari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Chopper».
Chopper motozikleta-mota eraldatua (chopped) da, jaurtiketa-angelu handiagoa izateko, urkila luzeagoa duena, eta horrek beste motozikleta motek baino borroka eta aurrerapen handiagoak ematen dizkio. Normalean eskuleku luzeagoa izaten du goian, eta horrek pilotuaren sorbaldak baino posizio altuagoa ematen die eskuei. Motozikleta modelo batean oinarrituta egon daiteke edo zerotik sortua izan daiteke. Motozikleta tradizionalei dagokienez, chopper-rak arinagoak izaten dira, erregai-tanga txikiagoak izaten dituzte, eta haizetakoak, argiak, lohi-babesak eta eserlekuak txikiagoak izaten dira edo zuzenean kendu egin zituzten.

## Historia

Bigarren Mundu Gerraren ondoren, Europan borrokatu zuten Estatu Batuetako motoziklista batzuk ez zeuden pozik beren herrialdeko motorrekin (batez ere Harley-Davidson eta Indian), europarrak gidatzeko arinagoak eta dibertigarriagoak baitziren. Beren gaitasunak hobetzeko, eta motorra indartzeko edozein kit mota ezean, soldadu ohiek oinarrizkoa aukeratu zuten: motorraren funtzionamendu egokirako beharrezkoa ez den guztia moztu eta kentzea (to chop edo to bob" ingelesez), horrela pisua galdu eta abiadura irabazteko. Horrela sortu ziren "Bobbers" ak, motorra biluziak, haizetakorik gabe, bizkarraldeak, argi osagarriak, defentsak, eserleku minimalistak, lohi-babesak ebakita eta askotan aurrealdeko frenorik gabe. Harleys eta Indians astun eta ahulak motor arin eta dibertigarri bihurtu ziren, eta lasterketetan erabili zituzten. Indian batzuk 200 km/h-ra iristen ziren, eta hori errekorra zen garai hartarako. (Burt Munrok 1,000 cc baino gutxiagorako errekorra mantentzen du: Indian Scout 1939 batekin 300 km/h).
1960ko hamarkadaren amaieran, "Choppers" direlakoak agertzen dira, "Bobbers" direlakoetatik bereizten direnak, batez ere urkilaren jaurtiketa neurrigabe baten ondorioz, eta eserleku txikiagoak eta alferrikako elementu gutxiago dituzten bobberrak. Eskulekurik altuena, ape hangers izenekoa, agertu zen. Txasis zurrunari finkatutako altzairuzko barra soil bat osatzen zuten bizkarralde luzeak "Choppers" en beste ezaugarri bat ziren. Aurreko pneumatikoa finagoa egin zen eta atzekoa zabalagoa, autoko pneumatikoak egokituz. Honek motozikleta estilo bakarra eta pilotu bakoitzari egokitua egin zuen, bakoitzak bere motorra sortzeko egin behar zuena erabakitzen baitzuen, denbora gehiena garajeetan lankideekin esperimentatzen. Garai hartako "Bobbers" eta "Choppers" gehienek ez zuten bateriarik; piztea magneto batekin egiten zuten, eta enbragea oinean zegoen, abiadurak eskuarekin pasatzen ziren bitartean. Sistema honi enbrage suizida (Suicide Shift) deitzen zitzaion. Aurreko galgarik ez izatearekin batera, gidatzea arriskutsua zen gutxienez, baina dibertigarria, eta hori zen funtsezkoena.
Harleysen eraikuntzaren eta aldaketaren negozioa 1980ko hamarkadaren amaieran agertu zen. Diseinatzaile talentudunak Choppers eraikitzen hasi ziren eta bere lana bilatuagoa izaten hasi zen. Pertsona batek jada ez zuen lana bere kabuz egin behar, diseinatzaile bati nahi ziona eta berak gainerakoei adierazi besterik ez. Arlen Ness izan zen lehenetarikoa eta ezagunenetakoa, gaur egun eraldaketa eta pertsonalizazioaren nazioarteko agertokia osatzen duten enpresen multzoarekin bat eginez. Telebistako saioetan agertzen dira aldizka, eta izar ultramediatizatuak dira. Jesse James eta "West Coast Choppers" enpresa aurki ditzakegu, eta Orange County Choppers familiarenak. Gaur egun "Chopper" baten ideia erabat aldatu da. «Zuk zeuk egin» esaldiak bide eman die milaka enpresari, eta beren piezak eta zerbitzuak eskaini dituzte jabearen ametsa gauzatzeko. Motorra indartzeko kit oldearen aurrean (Harley Davidson motor prestatua edo industria osagarriaren motor bat, forma eta funtzionamendu aldetik berdina, baina ez potentzian, 180 cv-ko zifrak lor daitezke 250 cc-raino doazen zilindradetarako), pisua arintzeko piezak moztu eta kentzea arau estetiko bat da, abiadura irabazteko erabilgarritasun bat baino gehiago.

## Erreferentziak

* ↑ Hunter S. Thompson: Hell's Angels, S. 91ff:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1416553
* Multimedia: Chopper (motorcycle) / Q1416553