# Thaddée Nsengiyumva

Thaddée Nsengiyumva (Bungwe, 1949ko martxoaren 17a – Gakurazo, 1994ko ekainaren 5a) ruandar elizgizon katolikoa izan zen, 1989tik 1994ra Kabgayiko apezpikua izan zena. Ruandako genozidioan hil zen.

## Bizitza

Thaddée Nsengiyumva Bungwen jaio zen 1949ko martxoaren 17an. 1975eko uztailaren 20an apaiztu zen. 1987ko azaroaren 18an Kabgayiko apezpiku lagunkide izendatu zuten, eta 1988ko urtarrilaren 31n apezpiku ordenatu zuten. 1989ko urriaren 8an Kabgayiko ordinario bilakatu zen André Perraudinen ordez. 1991ko abenduan Nsengiyumvak Convertissons-nous pour vivre ensemble dans la paix gutun pastorala plazaratu zuen, eta bertan idatzi zuen ez zela ahalegin seriorik egiten hutu eta tutsien arteko borroka konpontzeko, eta hilketa politikoak ohiko bihurtu zirela. Dokumentu horretan bere burua kritikatu zuen, elizak ez zuela herriari laguntzeko nahikoa egin esanez.
1994an genozidioa hasi zenean, Nsengiyumvak, Ruandako apezpiku-konferentziako presidentea zenak, behin eta berriz dei egin zuen hilketak geldiarazteko. Gurutze Gorriaren Nazioarteko Batzordearekin elkarlanean, jendeari laguntzen saiatu zen Kabgayin. Hala ere, apirilaren 16an, hutuen gobernuaren aldeko eta tutsien matxinadaren aurkako gutun bat plazaratu zuen.
1994ko ekainaren 5ean Ruandako Armada Abertzaleko militarrek Thaddée Nsengiyumva hil zuten Gakurazon. Vincent Nsengiyumva Kigaliko artzapezpikua eta Joseph Ruzindana Byumbako apezpikua berarekin batera hil ziren, eta hamar apaiz ere bai.

## Ondorengotza apostolikoa

* Scipione Rebiba kardinala
* Giulio Antonio Santorio kardinala (1566)
* Girolamo Bernerio kardinala (1586)
* Galeazzo Sanvitale artzapezpikua (1604)
* Ludovico Ludovisi kardinala (1621)
* Luigi Caetani kardinala (1622)
* Ulderico Carpegna kardinala (1630)
* Paluzzo Paluzzi Altieri degli Albertoni kardinala (1666)
* Benedikto XIII.a aita santua (1675)
* Benedikto XIV.a aita santua (1675)
* Klemente XIII.a aita santua (1743)
* Marcantonio Colonna kardinala (1762)
* Hyacinthe Sigismond Gerdil kardinala (1777)
* Giulio Maria della Somaglia kardinala (1788)
* Carlo Odescalchi kardinala (1823)
* Costantino Patrizi Naro kardinala (1828)
* Lucido Maria Parocchi kardinala (1871)
* Pio X.a aita santua (1884)
* Benedikto XV.a aita santua (1907)
* Willem Marinus van Rossum kardinala (1918)
* Giovanni Battista Dellepiane artzapezpikua (1929)
* Laurent-François Déprimoz apezpikua (1943)
* Aloys Bigirumwami apezpikua (1952)
* André Perraudin artzapezpikua (1956)
* Thaddée Nsengiyumva apezpikua

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Bishop Thaddée Nsengiyumva †» Catholic Hierarchy (Noiz kontsultatua: 2024-07-27).
* ↑ (Frantsesez) Perraudin, André. (2003). "Par-dessus tout la charité": un évêque au Rwanda : les six premières années de mon épiscopat (1956-1962). Editions Saint-Augustin, 69 or. ISBN 978-2-88011-295-0. (Noiz kontsultatua: 2024-07-27).
* ↑ (Ingelesez) Peterson, Scott. (2001). Me Against My Brother: At War in Somalia, Sudan, and Rwanda : a Journalist Reports from the Battlefields of Africa. Routledge, 274 or. ISBN 978-0-415-93063-5. (Noiz kontsultatua: 2024-07-27).
* ↑ (Frantsesez) Desouter, Serge. (2007). Rwanda le procès du FPR: Mise au point historique. Harmattan, 81 or. ISBN 978-2-296-16303-4..
* 1 2 (Frantsesez) Desouter, Serge. (2007). Rwanda le procès du FPR: Mise au point historique. Harmattan, 89 or. ISBN 978-2-296-16303-4..
* ↑ (Frantsesez) Coret, Laure; Verschave, Francois-Xavier. (2005). L'horreur qui nous prend au visage - L'Etat français et le génocide au Rwanda. Karthala Editions, 291 or. ISBN 978-2-8111-3925-4..
* 1 2 (Frantsesez) Sibomana, André; Guilbert, Laure. (2008). Gardons espoir pour le Rwanda: suivi de enquête sur la mort d'André Sibomana, par Hervé Deguine. Harmattan, 103 or. ISBN 978-2-296-04164-6..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16013271