OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Isle of Beauty, Isle of Splendour

Isle of Beauty, Isle of Splendour (euskaraz: «Edertasunaren uhartea, distiraren uhartea») Dominikako ereserkia da. Isle of Beauty lehen hitzengatik ere ezaguna da. Hitzak Wilfred Oscar Morgan Pondenak (1912-1985) dira eta musika Lemuel McPherson Christianek (1913-2000) egina da. Estatu honetako hizkuntza ofizial bakarra den ingelesez dago.

## Historia

1965ean konposatu zuten uharteko kanta nazionala bihurtzeko, lehen Egun Nazionalaren harira. 1967an Erresuma Batuarekiko estatu elkartua bilakatu zenean izendatu zuten formalki "kanta nazionala". 1967-1978 aldian gobernadorea zetorrenean God Save the Queen ereserki britainiarra jotzen zen eta Isle of Beauty, Isle of Splendour uharteko Lehen Ministroaren aurrean.
1978ko independentziarekin ereserki nazionala bihurtu zen.

## Hitzak

    Isle of beauty, isle of splendour,
    Isle to all so sweet and fair,
    All must surely gaze in wonder
    At thy gifts so rich and rare.
    Rivers, valleys, hills and mountains,
    All these gifts we do extol.
    Healthy land, so like all fountains,
    Giving cheer that warms the soul.
    Dominica, God hath blest thee
    With a clime benign and bright,
    Pastures green and flowers of beauty
    Filling all with pure delight,
    And a people strong and healthy,
    Full of godly reverent fear.
    May we ever seek to praise Thee
    For these gifts so rich and rare.
    Come ye forward, sons and daughters
    Of this gem beyond compare.
    Strive for honour, sons and daughters,
    Do the right, be firm, be fair.
    Toil with hearts and hands and voices.
    We must prosper! Sound the call,
    In which ev'ryone rejoices,
    "All for Each and Each for All."

## Iturriak

* Lennox Honychurchen webgunea.
* Dominica Academy of Arts and Sciences.

## Erreferentziak

* ↑ Aldiz, goiburu nazionala herri-hizkuntza den kreoleraz da.
* ↑ Independentziarik gabeko autonomia zabaleko estatusa zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q684643
* Multimedia: National Anthem of Dominica / Q684643
# Isle of Grain

Isle of Grain, Ingalaterralo hego-mendebaldean dagoen udalerri bat da, Kent konderria eta Hoo penintsulan.
2011n 1.648 biztanle zituen.
* Datuak: Q1129199
* Multimedia: Isle of Grain / Q1129199
# Isle of Hope, Isle of Tears

Isle of Hope, Isle of Tears (euskaraz Itxaropenaren Uhartea, Malkoen Uhartea) Brendan Graham eleberregile eta musikagileak eta Ronan Tynan musikari eta abeslariak idatzitako abesti bat da. Irlandar musikari ugarik abesti honen bertsioak argitaratu dituzte, horien artean The Irish Tenors, Celtic Woman, Sean Keane edota Tommy Fleming.

## Gaia

Abesti hau Annie Moore irlandar emigranteari buruzkoa da, hau neskatoa zela XIX. mendearen erdialdera New York hiriko Ellis Island uhartetik iragan zen lehenbiziko emigrantea izan zen, gerora 1892 eta 1954. urte bitartean leku hartatik milaka eta milaka europar emigranteen derrigorrezko iraganleku eta Ameriketako Estatu Baturako sarbide bilakatu zen, haien artean baita euskal emigrante ugari ere.

## Kanpo estekak

* Sean Keane abeslariaren Isle of Hope, Isle of Tears abestiaren bertsioa entzungai (Ingelesez)
* Datuak: Q12259832
# Isle (Minnesota)

Isle Minnesotako hiri bat da. Mille Lacs konderrian kokatua dago. 2010ean 751 biztanle zituen, 5,49 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Mille Lacs konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1875403
# Isle La Motte

Isle La Motte Vermont estatubatuar estatuko Grand Isle konderrian dagoen herria da, eta aldi berean Champlain aintzirako irla bat. 2010. urtean 471 biztanle zituen eta 10,93 pertsona/km²-ko dentsitatea.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1674261
* Multimedia: Isle La Motte, Vermont / Q1674261
# Isle Royale

Isle Royale, AEBetako Michigan eststuan dagoen uharte bat da, Aintzira Handietako Superior aintziraren iparraldean eta Kanadako mugan.
535,4 kilometro karratu ditu, 72 kilometro luze eta 14 kilometro zabal. 2000ko erroldaren arabera ez zuen modu iraunkorran bizi zen biztanlerik.
Isle Royale Parke Nazionalaren barnean dago.
* Datuak: Q163503
* Multimedia: Isle Royale National Park / Q163503
# Isle of Dogs

    Artikulu hau uharteari buruzkoa da; filma gaitzat duena beste hau da: «Isle of Dogs (filma)»
Isle of Dogs (euskaraz Txakurren Uhartea) Ingalaterrako Londres hiriburuan dagoen antzinako uharte bat da. Hiru ertzetatik Tamesis ibaiak inguratzen du (mendebaldea, hegoaldea eta ekialdea) eta iparraldean ia osoki South Dock kaiak ditu (behinola West India Docks zirenak). Uhartera zubi edo tunel bidez bakarrik bertaratu daiteke.
Ingalaterra osoko etxebizitza kontzentrazio handiena duen gunea da eta bertan Canary Wharf finantza-eremu ospetsua dago.

## Iruditegia

* 1899ko planoa.

## Ikus gainera

* Canary Wharf

## Kanpo estekak

* Isle of Dogs uhartearen ondare historikoari buruzko webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q124295
* Multimedia: Isle of Dogs / Q124295
# Isle of Dogs (filma)

Isle of Dogs stop motion teknika erabiliz 2018ko Wes Anderson estatubatuar zinema zuzendariaren filma da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Megasakiko herrian txakur gripearen izurritea zabaldu da. Horren ondorioz, agintariek txakur guztiak irla batera eramatea erabakiko dute. Hortik aurrera, txakurrak bakartuta biziko dira.
Atari Kobayashi gaztetxoa, berriz, ez dago prest 'Spots' bere lagun fidela galtzeko. Horregatik, irlara abiatuko da, haren bila. Bertara ailegatzean, espero ez zuen errealitate bat aurkituko du, eta herria arriskuan jartzen duen plan bat ezagutuko du. 'Boss' txakurraren laguntza izango du mehatxuari aurre egiteko.

## Erreferentziak

* ↑ «Estetika japoniarra eta animalien politika» Berria 2018-04-14 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q28065409
* Multimedia: Isle of Dogs (film) / Q28065409
# Ituiutaba

Ituiutaba Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. 102.217 biztanle ditu 2.598,046 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Minas Gerais

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1756328
* Multimedia: Ituiutaba / Q1756328
# Ituiñomendi

Ituiñomendi, Bizkaia probintzian topa dezakegun euskal mendia da. Pinudiak mendean hartutako mendia, interesik gabea, zerrendan egotearena ez bada. Tontorrean haize-errota baten itxurako buzoia eta erpin geodesikoa, pinuz inguratuta. Bide arrasto handirik ere ez da nabaritzen tontorraren inguruan, baina nabarmenena ekialdeko bizkarrean gora dator.

## Kanpo estekak

Ituiñomendi, http://www.euskal-herria.org/.
# Itumirim

Itumirim Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. 6.635 biztanle ditu 234,802 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Minas Gerais

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1791057
* Multimedia: Itumirim / Q1791057
# Itumbiara

Itumbiara Brasilgo udalerri bat da, Goiás estatuan kokatua. 107.970 biztanle ditu 2.464,51 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Goiás

## Kanpo estekak

* Datuak: Q193350
* Multimedia: Itumbiara / Q193350
# Itun-kutxa

Itun-kutxa (hebreeraz: אָרוֹן הַבְּרִית ʾĀrôn Hābərît, egun Aron Habrit ahoskatua), Irteeraren arabera Hamar Aginduak idatzirik zituzten legearen harlauzak barnean zituen kutxa izan zen. Irteera, Zenbakiak, eta Hebrearrei liburuen arabera, Aaronen makila, mana-pitxer bat eta Moisesek idatzitako lehendabiziko Torah-biribilkia ere bazituen; hala ere, Erregeen lehenengo liburuak Salomonen erreinaldian bi harlauzak besterik ez zituela dio.. Irteeraren arabera, Jaungoikoak Moisesi Sinai mendian kutxa egiteko agindua eman zion..
Bibliaren arabera, israeldarrak Egiptotik irten zirenean, apaizek herria eta armadatik 2.000 besabete aurrean itun-kutxa zeramaten. Jordan ibaiatik gertu zeudela, honen urak ireki eta israeldarrak pasatzeko gai izan ziren (Josue. 3:15-16; 4:7-18). Jeriko hiria ere, itun-kutxari esker hartu zuten (Josue. 6:4-20). Ez dago garai haietako iturririk itun-kutxari buruz Biblia baino.

## Erreferentziak

* ↑ Irteera 25:10-22
* ↑ Irteera 16:33-34
* ↑ Zenbakiak 17:25-26
* ↑ Hebrearrei 9:4
* ↑ Erregeak 1 8:9
* ↑ Irteera 25:10-16
* ↑ Zenbakiak 4:5-6
* ↑ Cline, Eric H.. (2007). From Eden to Exile: Unraveling Mysteries of the Bible. National Geographic, 130 or. ISBN 978-1426200847..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q131316
* Multimedia: Ark of the Covenant / Q131316
# Itun Berria

Itun Berria Bibliaren zati bietako bat da, Jesus Nazaretekoaren jaiotzatik hasten dena, hain zuzen ere. Hau da Bibliaren zati kristaua definizioz, Itun Zaharra juduena ere baita.
Hogeita zazpi atalez edo liburuz osatuta dago eta haien artean lau ebanjelioak garrantzitsuenak dira. Bestalde, hainbat gutun daude, batez ere Paulo apostoluak hainbat erkidego, eliz elkarte eta norbanakori idatzitakoak. Azkenik, beste bi liburu daude: Apostoluen Eginak (Jesukristo hil ondoren apostoluek egindako ibilbidea kontatzen duena) eta Apokalipsia.

## Atalak
### Berri Ona

Ebanjelio sinoptikoak:
* Ebanjelioa Mateoren arabera
* Ebanjelioa Markoren arabera
* Ebanjelioa Lukasen arabera
* Ebanjelioa Joanen arabera

### Gutunak

Pauloren gutunak:
* Erromatarrei Gutuna
* Korintoarrei:
** Korintoarrei Lehen Gutuna
** Korintoarrei Bigarren Gutuna
* Galaziarrei Gutuna
* Efesoarrei Gutuna
* Filipostarrei Gutuna
* Kolosarrei Gutuna
* Tesalonikarrei:
** Tesalonikarrei Lehen Gutuna
** Tesalonikarrei Bigarren Gutuna
* Artzain-gutunak:
** Timoteori:
*** Timoteori Lehen Gutuna
*** Timoteori Bigarren Gutuna
** Titori Gutuna
* Filemoni Gutuna
* Hebrearrei Gutuna
Gutun katolikoak:
* Jakueren Gutuna
* Petriren gutunak:
** Petriren Lehen Gutuna
** Petriren Bigarren Gutuna
* Joanen gutunak:
** Joanen Lehen Gutuna
** Joanen Bigarren Gutuna
** Joanen Hirugarren Gutuna
* Judaren Gutuna

### Apokalipsia
## Euskaraz

* Lehenengo itzulpena Jesus Krist Gure Jaunaren Testamentu Berria da, Joanes Leizarraga kalbindar artzainak egina eta 1571n argitaratua.
* Joanes Haranederrek Itun Berriaren lehen moldaketa katolikoa 1740an prestatu zuen: Jesu Christoren Evangelio saindua.
* Bibliaren lehen itzulpen osoa Joan Piarres Duvoisinek egin zuen: Bible Saindua, edo Testament Zahar eta Berria, Luis Luziano Bonapartek argitara emana (Londres, 1859-1865, 5 liburuki, 1.376 orrialde).

## Ikus, gainera

* Itun Zaharra

## Kanpo estekak

* Leizarragaren Itun Berria
* Biblia osoa euskara batuan
* Datuak: Q18813
* Multimedia: New Testament / Q18813
# Itun Zaharra

Itun Zaharra kristauen Bibliako lehen azpiatala da (bestea Itun Berria da). Nazareteko Jesus jaio aurretik idatzitako liburu sakratuak biltzen ditu. Lau sail nagusitan banatzen da: Pentateukoa edo Moisesen legea, liburu historikoak, olerki eta jakintza liburuak eta profeten liburuak.
Juduen liburu sakratuak, Hebrear Biblia edo Tanakh izenez ezagunak, hebreeraz idatzi ziren, eta kristauek horiexek hartu zituzten oinarri. Hala ere, grezierara itzuli zen bertsioan (Septuaginta) beste liburu batzuk gehitu ziren. Eliza Katolikoak azken bertsio hori sakratutzat hartzen du, latinez idatzitako Vulgata, alegia. Protestanteek nagusiki juduek onartzen dituzten liburuak soilik hartzen dituzte sakratutzat. Protestanteek ez baina katolikoek onartzen dituzten liburuei deuterokanoniko deritze (horrek "bigarren kanonekoak" esan nahi du).

## Literatur generoak

Itun Zaharrean literatur genero ugari nahasten dira, eta horrek, sarritan, zaildu egiten dio ulermen egokia. Genero ohikoenak nagusiki hauek dira:
1- Historikoa: Kontakizunak biltzen dira bertan. Egintza historikoekin batera esanahi metaforikoa duten historiak biltzen dira, eta gehienbat Israelen historia kontatzen dute Munduaren hasieratik Nazareteko Jesus jaio arte.
2- Legea: Gizartea eta erlijioa antolatzeko arauak biltzen dira.
3- Profezia: Jainkoak bidalitako mezulari batek (profeta) esandako mezuak eta igarkizunak.
4- Lirikoa: Poesia eran jarritako otoitzak, maitasun kantuak eta negar kantuak, besteak beste.
5- Jakituriazkoa: Aholku praktikoak, esaera zaharrak...

## Itun Zaharreko liburuak

Pentateukoa
* Hasiera
* Irteera
* Lebitarrena
* Zenbakiak
* Deuteronomioa
Liburu historikoak
* Josue
* Epaileak
* Rut
* Samuelen liburuak (2)
** Samuelen I. Liburua
** Samuelen II. Liburua
* Erregeen liburuak (2)
** Erregeen I. Liburua
** Erregeen II. Liburua
* Kroniketako liburuak (2)
** I Kronikak
** II Kronikak
* Esdras
* Nehemias
* Tobias
* Judit
* Ester
* Makabearren liburuak (2)
** Makabearren I. Liburua
** Makabearren II. Liburua
Profeten idazkiak
* Isaias
* Jeremias
* Negar Kantak
* Baruk
* Ezekiel
* Daniel
* Oseas
* Joel
* Amos
* Abdias
* Jonas
* Mikeas
* Nahun
* Habakuk
* Sofonias
* Ageo
* Zakarias
* Malakias
Olerki eta Jakituriazko liburuak
* Job
* Salmoak
* Esaera Zaharrak
* Kohelet
* Abestirik Ederrena
* Jakinduria
* Ben Sirak

## Erreferentziak

* ↑ EIMA: Eskola-liburuetako onomastikaren, gertaera historikoen eta artelanen izenak. Zerrendak

## Ikus, gainera

* Itun Berria
* Biblia
* Kristautasun

## Kanpo estekak

* Biblia osoa euskara batuan, Elizen Arteko Bibliatik jasoa
* Datuak: Q19786
* Multimedia: Old Testament / Q19786
# Jakinduriaren ozeanoak

Jakinduriaren ozeanoak (千絵の海), baita ere Itsasoa eta kostaldearen mila ikuspegi, Katsushika Hokusai margolari japoniarrak egindako xilografia lan saila da. 1832tik 1834ra argitaratuta, saila ukiyo-e genero artistikoa da. Guztira 10 lan dira. Inprimatutako gaiak arrantza, ozeanoak eta baleen arrantza dira.

## Deskribapena

Grabatuek, itsaski-bilketa, bale-arrantza eta euli-arrantza barne, arrantza eszenak erakusten dituzte. Honek Hokusairi bere gai gogokoenetako bat aztertzeko aukera ematen dio, hau da, gizakia lanaren bidez adieraztea eta naturaren indarrekin harmoniatsu lan egitearena. Chōshi Shimōsa probintzian lanean nabarmena da bereziki, itsaso ekaiztsu batean borrokan ari diren arrantza-ontziak erakusten dituena, Kanagawako olatu handia bere garaikidearen oihartzunak erakutsiz.
Seriearen kolorearen erabilera garaiko beste paisaia-inprimatuekin konparatuta desberdina da. Grabatuek tonu ugari dituzte eta pigmentu horia, berdea eta gorri ezberdinen paleta ezohikoa erakusten dute. Hokusaik beltza kolorea erabiltzen du baita ere eta ez marra soilik egiteko, kolore gisa baizik; honek Mendebaldeko olio-pinturaren eragina iradokitzen du.

## Bilduma

* Arrantza zuzien argitan Kai probintzian (甲州火振 Kōshū hiburi)
* Balea harrapatzea Gotōn (五島鯨突 Gotō kujira tsugi)
* Arrantza Uragan, Sagami probintzian (相州浦賀 Sōshū Uraga)
* Chōshi Shimōsa probintzian (総州銚子 Sōshū Chōshi)
* Tonegawa ibaia Shimōsa Probintzian (総州利根川 Sōshū Tonegawa)
* Saski-arrantza Kinu ibaian (絹川はちふせ Kinugawa hachifuse)
* Euli-arrantza (蚊針流 Kabari-nagashi)
* Zaintzeko sareak (待チ網 Machi-ami)
* Arrantza Miyato ibaian (宮戸川長縄 Miyatogawa nagawa)
* Noboto, Shimōsa Probintzian (下総登戸 Shimōsa Noboto)

## Erreferentziak

* ↑ Calza, Gian Carlo (2003). Hokusai. Phaidon. ISBN 0714844578.
* ↑ Lane, Richard (1989). Hokusai: Life and Work. E. P. Dutton, New York. ISBN 0-525-24455-7.
* ↑ Izzard, Sebastian (1984). "Hokusai's 'Chie no umi', 'The Oceans of Wisdom'". Impressions (9): 8–12. JSTOR 42598049.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2963437
* Multimedia: Chie no Umi by Katsushika Hokusai / Q2963437
# Jakintza Musika Eskola

Jakintza Musika Eskola :
| Datuak |||
| Sortze-data | 1974 | 1974 |
| Mota | Musika-eskola | Musika-eskola |
| Hiria | Donostia (Gipuzkoa) | Donostia (Gipuzkoa) |
| Helbidea | Mikelete kalea, 10 | Mikelete kalea, 10 |
| Webgunea | https://sites.google.com/a/jakintza.org/jakintza-musika-eskola-euskaraz/home | https://sites.google.com/a/jakintza.org/jakintza-musika-eskola-euskaraz/home |
Jakintza Musika Eskola Gipuzkoako hiriburuko (Donostia) musika eskola bat da. Zehazki, Antigua auzoan du egoitza. Bere musika eskaintza umeei eta helduei zuzendua dago. Bere baitan solfeoa, instrumentuak eta kanta biltzen ditu.

## Historia

1974an sortu zen, eta Donostiako musika eskola zaharrenetako bat da.
Haren fundatzailea Jakintza Kultur Elkartea da. Urte batzuk lehenago, elkarte honek Jakintza Ikastola (Donostian ere kokatua) sortu zuen baita, gaur egun eskola publikoa dena.
Jakintza Musika Eskolak esperientzia zabala du musika-heziketako munduan. Lau urtetatik laurogei urte bitarteko pertsonei eskaintzen die heziketa. Edonork jaso dezake bere aukeren eta bere gustuen araberako musika-heziketa.

## Hezkuntza Eskaintza
### Musika Tailerra

Tailer hau 8 urterekin instrumentu bat ikasten hasteko asmoa duten eta musikarekiko sentsibilitatea eta abestea gustuko duten 5, 6 eta 7 urteko neska-mutilei zuzenduta dago.

### Zortzi urtetik aurrera

Garai hau instrumentu bat aukeratzeko, honekin gozatzeko eta musika instrumentala jarduera aberasgarri eta esker onenetariko bat dela ikusteko momentu egokia kontsideratzen da. Jakintza Musika Eskolak eskaintzen dituen instrumentu ikasketak hauek dira:
* Akordeoia
* Bateria
* Abesbatza
* Bakarkako Kantua
* Saxofoia
* Klarinetea
* Zehar Txirula
* Gitarra
* Gitarra Elektrikoa
* Pianoa
* Trikitia
* Tronboia
* Tronpeta
* Tuba
* Txistua
* Biola
* Biolina
* Biolontxeloa

### Helduentzat

Kurtso hau, musika eta instrumentu bat jotzen ikasi nahi duen edozein adineko pertsonei bideratuta dago, baita esperientzia duen pertsonentzat ere.

## Kontzertuak

Jakintza Musika Eskolak urtero bi kontzertu antolatzen ditu Lugaritz kultur etxean, abenduan eta ekainean. Bertan, ikasle guztiek parte hartzen dute. Horrez gain, instrumentu bakoitzak bere kontzertuak ere eskaintzen ditu.
Pianoko ikasleek urtero ospatzen den Andoaingo Piano Jaialdian parte hartu dezakete.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Jakintza Musika Eskola - Donostia-San Sebastián, España» Yellow.Place (Noiz kontsultatua: 2018-05-02).
* ↑ (Ingelesez) «Jakintza - Musika Eskola :: Donostia » EDUCATECA» www.educateca.com (Noiz kontsultatua: 2018-05-02).
* ↑ «Jakintza Musika Eskola euskaraz» sites.google.com (Noiz kontsultatua: 2018-05-02).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q61364763
# Jakintza ikastola

Jakintza hainbat ikastolak duten izena da:
* Jakintza ikastola (Donostia): Donostiako Antigua auzoko ikastola da.
* Jakintza ikastola (Ordizia): Ordiziako ikastola.
# Jakintza (argipena)

Jakintza hitzak adiera eta erabilera zenbait ditu:
* jakintza edo zientzia
* jakintza edo jakinduria, ezagueraren bertutea;
Eta kontzeptu hauekin lotutakoak:
* Jakintza ikastola, Ordizian;
* Jakintza ikastola, Donostian;
* Jakintzaren arbola, Pio Barojaren eleberria;
* Jakintzaren Etxea, musulman jakintza bilduma.

## Ikus, gainera

* Ezagutza, ezagutzeko ahalmena eta horrekin eskuraturiko informazio, ulermen eta trebezien multzoa
# Jakin (argipena)

Jakin honakoa izan daiteke:
* Jakin, Euskal Herriko aldizkaria.
* Boaz eta Jakin, Salomonen tenpluaren kanpoan zeuden bi zutabeak.
* Jakin, AEBko Georgia estatuko herria.
# Jakin eta jolas

Jakin eta jolas Gasteizen 2006an sortutako haurrentzako euskarazko antzerki taldea da. Besteak beste, klown, ipuin-kontalaritza eta dantza ikuskizunak eskaintzen ditu. Ameztu produkzioak taldeak ekoizten ditu antzezlanak.
Taldea sortu ondorengo bost urteetan zehar, 300 antzezpen eta ekintza baino gehiago egin zituen. Egun, Mikel Hernandez eta David Gutierrez dira proiektu hau kudeatzen duten aktoreak.

## Antzezlanak

* Munduan entzun nuen
* Jolas asmakuntzak salgai
* Jolas eta zilarrezko txartela
* Antzokiko istorioak
* Ipar poloan bero dantzatuz gero
* Dantza kasting
* Skratx
* Rock-eroak

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko antzerki taldeen zerrenda

## Kanpo estekak

* Jakin eta Jolas web orrialdea
* Datuak: Q12260158
# Jakinduriaren Izokina

Jakinduriaren Izokina edo Ezagutzaren Izokina (irlanderaz Bradán Feasa) Irlandar mitologiaren arabera Fenian zikloan agertzen den izaki bat da, zehazkiago Fionn mac Cumhaill gudari-ehiztariaren balentriak aipatzen dituen Fionnen Haurzatroko Balentriak izeneko kondaira bilduman agertzen da.

## Kondaira

Kondairan aipatutakoaren arabera, bederatzi hurritzez inguratua zegoen Jakinduriaren Iturbura erori ziren bederatzi hur jan omen zituen izokin arrunt bat zen. Jakinduriaren Iturburutik bost ibaien sortzaileak ziren urak jariatzen omen ziren, haien artean Boyne eta Shannon ibaiak. Izokinak hur haiek jatean mundu osoko jakinduriaren jabe egin zen. Gainera, izokin haren haragitik jaten zuen hark, era berean jakinduria guztia bereganatuko luke.
Finn Eces edo Finnegas olerkariak izokin hura arrantzatzeko saiakeran zazpi urtez egon omen zen. Azkenik izokina arrantzatu eta bere ikaslea zen Fionn-i sukaldatu zezan agindu zion. Fionnek izokina sukaldatzen ari zen unean bere hatz potoloa izokinetik jario zen koipe beroz erre omen zuen, eta zer egin ez zekiela, bere mina moteltzeko asmoz hatz lodia izokinaren ahoan sartu omen zuen.
Fionnek bere maisu zen Finnegasi sukaldatutako izokian eramatean, Finnegasek bere ikasle gaztearen begiradak jada lehen ez zuen distirat zeukala ohartu zen. Finnegasek galdekatzean, Fionnek xalotasunez izokina ez zuela jan erantzun zion, baina bere maisuaren presiopean azkenik istripuz izokinaren koipea dastatu izana onartu zuen. Honela bada, Jakinduriaren Izokinaren eskutik lortutako jakintza eta ezagupenari esker Fionn gaztea Fianna gerlari taldeko buruzagi bialaktu zen, hauek irlandar mitologiako gerlari ospetsuez osatutako talde bat zen.

## Ikus gainera

* Fenian zikloa

## Kanpo estekak

* Jakinduriaren Izokinari buruzko kondaira irakurgai (Ingelesez)
* Jakinduriaren Izokina (Ingelesez)
* Datuak: Q2447830
# Itzulpen (argipena)

Itzulpenak esanahi ezberdinak ditu:
* Itzulpen (genetika), proteinen sintesia osatzen duen prozesua
* Itzulpen (Itzulpengintza), hizkuntza batean idatzitako testua bigarren hizkuntza batera pasatzen duen prozesua

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12259939
# Itzuli handi

Itzuli handiak hiru astez jokatzen diren etapez osatutako hiru txirrindularitza itzuli hauek dira:
* Frantziako Tourra
* Italiako Giroa
* Espainiako Vuelta

## Hiru Itzuliak irabazi dituzten txirrindulariak

Gaur egun, zazpi txirrindulari hauek lortu dute sailkapen orokorreko garaipena hiru Itzuli handietan:
Bernard Hinault eta Alberto Contador dira hiru Itzulietan garaipena errepikatu duten bakarrak.
Gimondik, Merckxek eta Hinaultek hiru Itzuliez gain, Munduko Errepideko txapelketa ere eskuratu zuten.
Inork ez du lortu hirurak urte berean irabazterik.

## Garaipen gehien lortu duten txirrindulariak

Honako hau da, lau garaipen baino gehiago lortu duten txirrindularien zerrenda:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q866427
* Multimedia: Grand Tours / Q866427
# Itzulezintasun

Itzulezintasuna, termodinamikan, denboran itzulezinak diren prozesuei ezartzen zaien kontzeptua da, tartean entropia. Termodinamika ikuspuntu honetatik natura prozesu guztiak itzulezinak dira. Itzulezintasunaren fenomenoa molekula interaktiboen sistema termodinamikoa egoera termodinamiko batetik beste batera aldatzetik dator, ondorioz sistema horretako atomo eta molekulen konfigurazioa edo banaketa ere aldatu egingo da.
"Aldaketa energia" kopuru jakin bat "lan-gorputzek" egoera batetik bestera aldatzerakoan beraien artean elkar eragiten dutenean aktibatuko da. Eraldaketa honetan zehar, energia kalorikoaren nolabaiteko galera bat emango da, molekulen eta talken ondorioz jazotakoa.
Garrantzitsuena da prozesu hori itzularaziz gero berreskuratu ezina dela.
* Datuak: Q632388
* Multimedia: Entropy / Q632388
# Ivan Efremov

Ivan Antonovitx (Antipovitx) Jefremov, (errusieraz: Ива́н Анто́нович Ефре́мов; 1907ko apirilaren 22a - 1972ko urriaren 5a) sobietar paleontologo eta zientzia fikzio idazlea izan zen.
Tafonomiaren ikerketa abiatu zuen.
* Datuak: Q54828
* Multimedia: Ivan Yefremov / Q54828
* Espezieak: Ivan Antonovich Efremov