OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Epicauta fuliginosa

Epicauta fuliginosa Meloidae familiako kakalardo espeziea da. Kolonbiako intsektua da.

## Erreferentziak

* ↑ Hallan, Joel Kenneth. «Synopsis of the described Coleoptera of the World». Biology Catalog, Texas A&M‎
# Epicauta atropos

Epicauta atropos Meloidae familiako kakalardo espeziea da. Ameriketako Estatu Batuetako, Nebraska estatuko intsektua da.

## Erreferentziak

* ↑ Hallan, Joel Kenneth. «Synopsis of the described Coleoptera of the World». Biology Catalog, Texas A&M‎
# Elgetako gudua (1876)

Elgetako gudua, 1876ko otsailaren 13an gertatu zen Bigarren Karlistaldiaren hondarrean. Alfonso XII.aren armadak Araba eta Bizkaia menperatu ostean, karlistek erresistentzia saio bat egin zuten Elgetan. Historialari militarren arabera, Elgetakoa zentzurik gabeko erresistentzia izan zen, izan ere, indarren arteko desoreka oso handia baitzen liberalen alde.
# Elgetako gudua (1876)

Elgetako gudua, 1876ko otsailaren 13an gertatu zen Bigarren Karlistaldiaren hondarrean. Alfonso XII.aren armadak Araba eta Bizkaia menperatu ostean, karlistek erresistentzia saio bat egin zuten Elgetan. Historialari militarren arabera, Elgetakoa zentzurik gabeko erresistentzia izan zen, izan ere, indarren arteko desoreka oso handia baitzen liberalen alde.

## Erreferentziak

* ↑ malberdi. Elgetako bataila, 1876.go otsailak 13. — Museo Zumalakarregi Museoa. (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
# Elgetako gudua (1876)

Elgetako gudua, 1876ko otsailaren 13an gertatu zen Bigarren Karlistaldiaren hondarrean. Alfonso XII.aren armadak Araba eta Bizkaia menperatu ostean, karlistek erresistentzia saio bat egin zuten Elgetan. Historialari militarren arabera, Elgetakoa zentzurik gabeko erresistentzia izan zen, izan ere, indarren arteko desoreka oso handia baitzen liberalen alde.
Nolanahi ere borroka oso gogorra izan omen zen, eta bi aldeetatik hildako ugari egon zen, tartean Arratiako Bataloi karlistaren buru zen Gorordo koronela.

## Erreferentziak

* ↑ malberdi. Elgetako bataila, 1876.go otsailak 13. — Museo Zumalakarregi Museoa. (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
# Olatz Fernández de Arroyabe

Olatz Fernández de Arroyabe Azkarate (Elorrio, Bizkaia, 1970eko martxoaren 18a) errugbilari ohia da, orpokatzaile postuan jokatu izan zuena.

## Ibilbidea

Hainbat euskal taldetan jokatu zuen, Durangon, Elorrion eta Getxon besteak beste. 1,58 m 62 kg-ko modalitatean aritu zen, Getxo Rugbi klubarentzat hirugarren lerroko hegaleko postua (6 edo 7 zenbakia) bete zuen.
Emakumezkoen Sei Nazioen Torneoan parte hartu zuen.

### Selekzioan

2006ko abuztuaren 31n hasi zen Emakumezkoen Munduko Errugbi Koparako hautatu zuten.
Espainiako selekzioarekin ere aritu zen 42 partidatan eta Emakumezkoen Sei Nazioen Txapelketa eta hiru Munduko Kopa jokatu zituen, 1998koa, 2002koa eta 2006koa.

## Palmaresa

* 42 selekzio Espainiako selekzioan
* Emakumeen Sei Nazioen Torneoko parte-hartzeak
* Emakumezkoen Munduko Errugbi Kopako (1998) eta Emakumezkoen Munduko Errugbi Kopako (2002) partaidetzak

## Erreferentziak

* ↑ «Bizkaia. Deportes - Auñamendi Eusko Entziklopedia» aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus (Noiz kontsultatua: 2023-01-06).
* ↑ «INEF Barcelona recupera el t�tulo de campe�n femenino - MARCA.com» www.marca.com (Noiz kontsultatua: 2023-01-06).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Olatz Fernandez de Arroyabe» Rugby Femenino (Noiz kontsultatua: 2023-01-06).
* ↑ «World Rugby | world.rugby» web.archive.org 2018-10-16 (Noiz kontsultatua: 2023-01-06).
* ↑ worldrugby.org. «World Rugby» www.world.rugby (Noiz kontsultatua: 2023-01-06).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3350152
# Marc Gomez

Marc Gómez (Rennes, 1954ko irailaren 10a) txirrindulari frantziar ohia da, profesionala 1982tik 1989ra.
Bretainian jaioa, gurasoak etorkin kantabriarrak ziren, Torrelavegakoak
Kirol ibilbideko lorpenik aipagarrienak 1982ko Milan-San Remo klasikoa, 1983ko Frantziako errepideko txapelketa eta Espainiako Vueltako hiru etapa izan ziren.

## Palmaresa

1978 (amateur)
* Boucles de la Mayenne
1982
* Milan-San Remo
* Espainiako Vueltako etapa 1
* Tour d'Armoriqueko etapa 1
* Promotion Pernod
* 3. Paris-Camemberten
* 4. Bordele-Parisen
* 8. Midi Libren
1983
* Frantziako errepideko txirrindularitza txapelketa
* Tour de l'Audeko etapa 1
* 6. Rund um den Henninger Turmen
1984
* Etorkizuneko Tourreko etapa 1
1985
* Suediako Itzulia eta etapa 1
* Limousingo Tourreko etapa 1
* Frantziako Tourreko etapa 1 (taldekako erlojupekoa)
1986
* Espainiako Vueltako 2 etapa
* Tour d'Armoriqueko etapa 1
1987
* Gaztela eta Leongo Itzuliko etapa 1
* 3. Rennesko Sari Nagusian
* 3. Limousingo Tourrean
1988
* Portugalgo Itzuliko etapa 1
* Valentziako Erkidegoko Itzuliko etapa 1

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan eta Munduko txapelketan

| Lasterketa | 1982 | 1983 | 1984 | 1985 | 1986 | 1987 | 1988 | 1989 |
| Italiako Giroa | - | - | - | 76. | - | - | - | - |
| Frantziako Tourra | 71. | UT | - | 99. | 123. | 79. | - | - |
| Espainiako Vuelta | 35. | - | - | - | 74. | UT | 66. | - |
| Munduko errepideko txapelketa | UT | - | - | - | - | UT | 31. | - |
-: Ez zuen parte hartu UT: Utzi, ez zuen amaitu

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «El prólogo, en Santiago, para un galo-español apellidado Gómez» ABC..

## Kanpo estekak

* Marc Gomez - ProCyclingStats
* Marc Gomez - Sitiodecilismo.net
* Datuak: Q592991
# Ruth Wills

Ruth Wills (Leicester, 1826ko abenduaren 22a – ibidem, 1908ko azaroaren 18a) ingeles poeta eta fabrikako langilea izan zen.

## Bizitza

Wills 1826ko abenduaren 22an jaio zen Leicesterren. Bere amak, Susannah Willsen, puntua egiten zuen lanbidez eta aitak, Joseph Willsek, armadan zerbitzatu zuen. Txikitan istripu zerebrobaskular bat jasan zuen, eta horrek bizitza osorako desgaitasun bat eragin zion. Zazpi urte zituela, aita hil zitzaion, eta Ruth lanean hasi behar izan zen amari bizimodua irabazten laguntzeko. 1837an, hamaika urte zituela, Leicesterko Union Streeteko N. Corah & Sons galtzerdi fabrikan hasi zen lanean, eta bertan jarraitu zuen erretiroa hartu arte.
Bi urtez haurtzaindegi (dame school) batera joan zen, eta igandeko eskolan ere ikasi zuen. Bere gurasoak analfabetoak ziren, baina Ruthek irakurtzen ikasi zuen eta liburuzale bihurtu zen. Geroago frantsesez eta alemanez irakurtzen ikasi zuen. Nerabea zela, bere lehen poema argitaratu zuen Children's Magazine aldizkarian.
Willsen poesia Leicesterko egunkari eta aldizkarietan argitaratu zen. 1861ean lehen poesia bilduma argitaratu zuen, Lays of Lowly Life izenekoa, eta 1868an bigarren liburukia, Lays of Lowly Life: Second Series, esklabotzari eta emakumeen zapalkuntzari buruzko hainbat poema jasotzen zituena.
Azken urteetan, fabrikako arduradun eta zuzendari gisa lan egin zuen. Leicesterren hil zen 1908ko azaroaren 18an, 81 urte zituela.

## Lanak

* Lays of Lowly Life (1861)
* Lays of Lowly Life: Second Series (1868)

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 (Ingelesez) Boos, Florence S. «Wills, Ruth (1826–1908), poet and factory worker» Oxford Dictionary of National Biography (Oxford University Press) 2022-04-14 (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
* 1 2 (Ingelesez) Armstrong, Isobel; Bristow, Joseph; Sharrock, Cath, eds. Nineteenth-Century Women Poets: An Oxford Anthology. Oxford: Clarendon Press (argitaratze data: 1996), 577 or. ISBN 978-0-19-811290-7. (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
* ↑ (Ingelesez) «Death of Miss Ruth Wills» The Leicester Daily Mercury: 4. 1908-11-19 (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
* ↑ (Ingelesez) Wills, Ruth. (1861). Lays of Lowly Life. London: Simpkin, Marshall, and Co. (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
* ↑ (Ingelesez) Wills, Ruth. (1868). Lays of Lowly Life: Second Series. London: James Nisbet & Company (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
# Constantino Salinas

Constantino Salinas Jaka (Altsasu, 1886ko abenduaren 12a - Buenos Aires, 1966ko urriaren 14a) nafar sendagile eta politikari sozialista izan zen. Nafarroako Foru Diputazioko burua izan zen 1931tik 1934ra.

## Bizitza

Constantino Salinas Jaka Altsasun jaio zen 1886ko abenduaren 12an. Aita arabarra zuen, eta ama gipuzkoarra. Zaragozan medikuntza ikasi ondoren, 1912an Cadreitan hasi zen sendagile. Bi urte geroago, sorterrira aldatu zen. 1914an, Luisa Urtasun Beroztekieta bizkaitarrarekin ezkondu zen.
1931ko apirilean Altsasuko alkateorde izendatu zuten, baita Aldundiko Batzorde Gestorearen buru ere. 1932ko ekainaren 19an, Hegoaldeko lau herrialdeentzako Estatutua onartzeko Iruñeko Gaiarre antzokian egin zen Udalen Batzarreko buru izan zen. 1936an, Francoren estatu-kolpea dela eta, Gipuzkoan aterpetu zen. Geroago, Euskadiko Ospitaleen Zuzendari Nagusi izendatu zuten Bilbon. Frantzian erbesteratu zen eta 1941ean Argentinara joan zen, non hil egin baitzen 1966an.
Sendagile gisa, ume utzitakoak ume abandonatuen etxetik Barañaingo ospitalera eramatea lortu zuen.

## Erreferentziak

* 1 2 3 Constantino Salinas Jaca. Euskonews, 234. zenbakia, euskonews.eus (Noiz kontsultatua: 2025-3-18).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4406239
# Constantino Salinas

Constantino Salinas Jaka (Altsasu, 1886ko abenduaren 12a - Buenos Aires, 1966ko urriaren 14a) nafar sendagile eta politikari sozialista izan zen. Nafarroako Foru Diputazioko burua izan zen 1931tik 1934ra.

## Bizitza

Constantino Salinas Jaka Altsasun jaio zen 1886ko abenduaren 12an. Aita arabarra zuen, eta ama gipuzkoarra. Zaragozan medikuntza ikasi ondoren, 1912an Cadreitan hasi zen sendagile. Bi urte geroago, sorterrira aldatu zen. 1914an, Luisa Urtasun Beroztekieta bizkaitarrarekin ezkondu zen.
1931ko apirilean Altsasuko alkateorde izendatu zuten, baita Aldundiko Batzorde Gestorearen buru ere. 1932ko ekainaren 19an, Hegoaldeko lau herrialdeentzako Estatutua onartzeko Iruñeko Gaiarre antzokian egin zen Udalen Batzarreko buru izan zen. 1936an, Francoren estatu-kolpea dela eta, Gipuzkoan aterpetu zen. Geroago, Euskadiko Ospitaleen Zuzendari Nagusi izendatu zuten Bilbon. Frantzian erbesteratu zen eta 1941ean Argentinara joan zen, non hil egin baitzen 1966an.
Sendagile gisa, ume utzitakoak ume abandonatuen etxetik Barañaingo ospitalera eramatea lortu zuen.

## Erreferentziak

* 1 2 Constantino Salinas Jaca. Euskonews, 234. zenbakia, euskonews.eus (Noiz kontsultatua: 2025-3-18).
* ↑ Constantino Salinas Jaca. altsasumemoria.wordpress.com (Noiz kontsultatua: 2025-3-18).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4406239
# 2024ko Milan-San Remo

2024ko Milan-San Remo txirrindularitzako lasterketa klasiko honen 115. edizioa izan zen. 2024ko martxoaren 16an egin zuten Pavia eta San Remo artean, 288 kilometroko ibilbidearekin. Lasterketa hau, UCI World Tour 2024ko 8. proba izan zen.
Garailea Jasper Philpsen belgikarra izan zen.

## Sailkapena

Iturria : ProCyclingStats :

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q122750178
# 2024ko Milan-San Remo

2024ko Milan-San Remo txirrindularitzako lasterketa klasiko honen 115. edizioa izan zen. 2024ko martxoaren 16an egin zuten Pavia eta San Remo artean, 288 kilometroko ibilbidearekin. Lasterketa hau, UCI World Tour 2024ko 8. proba izan zen.
Garailea Jasper Philipsen belgikarra izan zen.

## Sailkapena

Iturria : ProCyclingStats :

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q122750178
# Asunción Menendez Fernandez

Asunción Menendez Fernandez (1871-09-15 Oviedo, Asturias-1945-01-29, Sestao, Bizkaia). Sestaoko zenbait eskola publikoko maistra eta zuzendaria izan zen, 30 urte baino gehiago eman zituen irakaskuntzan. Egun, bertako kale batek bere izena darama.

## Bizitza

1871ko abuztuaren 15ean Oviedon jaio zen, gurasoak Luciano Menendez eta Teresa Fernandez ziren. Urte batzuk geroago Sestaora bizitzera joan zen, eta bertan egin zuen lan erretiratu zen arte.
Asunción Menendezek 30 urte baino gehiago eman zituen Sestaon irakaskuntzan; 1945ean, erretiroan egonda, 74 urterekin, hil zen bertan. Bere azken urteetan, Sestaoko Kale Nagusian bizi izan zen, Rebonzako egoitzan, hain zuzen ere.

### Ibilbidea

Sestaora bizitzera joan zenean, bertako Urbinagako nesken eskola publikoan irakasle laguntzaile aritu zen, eta 1894an Atilana de la Encina irakaslea zendu zenean, Asunción Menendezi eman zitzaion azken honen ardura.
Geroago, 1906an, El Puente eskola publikoa sortu zen Sestaon eta bertan hasi zen irakasten Modesto López de Harorekin batera. 1907an, ordea, Rebonza nesken eskolako irakasle eta zuzendaria izatera pasa zen.
* ↑ (Gaztelaniaz) «Asuncion Menendez Kalea, 2 - Callejero de Sestao - Callejero.net» sestao.callejero.net (Noiz kontsultatua: 2025-03-17).
* ↑ Heriotza agiria: Sestaoko erregistro zibila. Liburukia: 00042- 220.orrialdea, 3.sekzioa (Secretaria de Estado de Justicia)
* ↑ , https://sestao.wordpress.com/wp-content/uploads/2011/11/muerte-de-dc2aa-asuncic3b3n-menendez-1-1945.jpg or..
* ↑ Archivo Foral de Bizkaia: Archivo Municipal de Sestao, Signatura: SESTAO 0252/163
* ↑ Archivo Foral de Bizkaia: Archivo Municipal de Sestao, signatura: SESTAO 0246/004
* ↑ Archivo Foral de Bizkaia: Archivo municipal de Sestao, 1917. Signatura: SESTAO 0252/318
# Asunción Menendez Fernandez

Asunción Menendez Fernandez (1871-09-15 Oviedo, Asturias-1945-01-29, Sestao, Bizkaia). Sestaoko zenbait eskola publikoko maistra eta zuzendaria izan zen, 30 urte baino gehiago eman zituen irakaskuntzan. Egun, bertako kale batek bere izena darama.

## Bizitza

1871ko abuztuaren 15ean Oviedon jaio zen, gurasoak Luciano Menendez eta Teresa Fernandez ziren. Urte batzuk geroago Sestaora bizitzera joan zen, eta bertan egin zuen lan erretiratu zen arte.
Asunción Menendezek 30 urte baino gehiago eman zituen Sestaon irakaskuntzan; 1945ean, erretiroan egonda, 74 urterekin, hil zen bertan. Bere azken urteetan, Sestaoko Kale Nagusian bizi izan zen, Rebonzako egoitzan, hain zuzen ere.
Sestaoko Udalak maistra zendu aurretik jarri zion herriko kale bati bere izena, 1930ean zegoeneko antzinako Alameda E kaleak Asunción Menendez izena zeraman.

### Ibilbidea

Sestaora bizitzera joan zenean, bertako Urbinagako nesken eskola publikoan irakasle laguntzaile aritu zen, eta 1894an Atilana de la Encina irakaslea zendu zenean, Asunción Menendezi eman zitzaion azken honen ardura.
Geroago, 1906an, El Puente eskola publikoa sortu zen Sestaon eta bertan hasi zen irakasten Modesto López de Harorekin batera. 1907an, ordea, Rebonza nesken eskolako irakasle eta zuzendaria izatera pasa zen.
* ↑ (Gaztelaniaz) «Asuncion Menendez Kalea, 2 - Callejero de Sestao - Callejero.net» sestao.callejero.net (Noiz kontsultatua: 2025-03-17).
* ↑ Heriotza agiria: Sestaoko erregistro zibila. Liburukia: 00042- 220.orrialdea, 3.sekzioa (Secretaria de Estado de Justicia)
* ↑ , https://sestao.wordpress.com/wp-content/uploads/2011/11/muerte-de-dc2aa-asuncic3b3n-menendez-1-1945.jpg or..
* ↑ Archivo Foral de Bizkaia: ARCHIVO MUNICIPAL DE SESTAO (1930) Signatura: SESTAO 0288/004
* ↑ Archivo Foral de Bizkaia: Archivo Municipal de Sestao, Signatura: SESTAO 0252/163
* ↑ Archivo Foral de Bizkaia: Archivo Municipal de Sestao, signatura: SESTAO 0246/004
* ↑ Archivo Foral de Bizkaia: Archivo municipal de Sestao, 1917. Signatura: SESTAO 0252/318
# 2023ko Milan-San Remo

2023ko Milan-San Remo txirrindularitzako lasterketa klasiko honen 114. edizioa izan zen. 2023ko martxoaren 18an egin zuten Abbiategrasso eta San Remo artean, 294 kilometroko ibilbidearekin. Lasterketa hau, UCI World Tour 2023ko 8. proba izan zen.
Garailea Mathieu van der Poel nederlandarra izan zen, San Remoko helmugara bakarrik heldu zelarik.

## Sailkapena

Iturria : ProCyclingStats :

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q116149827
# Kupula triangeluar

Kupula triangeluarra :
| Taldea | Johnsonen solidoak J$_2$ – J$_3$ – J$_4$ |
| Aurpegi kopurua | 1+3 hiruki 3 karratu hexagono bat |
| Ertz kopurua | 15 |
| Erpin kopurua | 9 |
| Erpin-konfigurazioa | 6(3.4.6) 3(3.4.3.4) |
| Simetria-taldea | C$_{3v}$ |
| Propietateak | Ganbila |
| Poliedro duala | - |
| Garapena ||
Geometrian, kupula triangeluarra Johnsonen solidoetako bat da (J$_3$), kuboktaedro bat erditik moztuz eraiki daitekeena.
Johnsonen solidoak 92 dira; eta Norman Johnson-ek izendatu eta deskribatu zituen, 1966an.

## Formulak

Kupula triangeluarraren aurpegi guztiak erregularrak badira, eta ertzaren luzera $a$, gainazalaren azalera ($A$) eta bolumena ($V$) formula hauen bidez kalkula daitezke:
$A=\left(3+{\frac {5{\sqrt {3}}}{2}}\right)a^{2}\approx 7,33013a^{2}$
$V=\left({\frac {5}{3{\sqrt {2}}}}\right)a^{3}\approx 1,17851a^{3}$

### Poliedro duala

Kupula trangeluarraren dualak 12 aurpegi triangeluar ditu.
| Kupula triangeluar duala | dualaren garapena |

## Ikus, gainera

Kupulen familia :
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| Kupula bigonala | Kupula triangeluarra | Kupula karratua | Kupula pentagonala | Kupula hexagonala (Laua) |

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Weisstein, Eric W.: "Triangular cupola" MathWorld-en.
* Datuak: Q61562
# Kupula karratu

Kupula karratua :
| Taldea | Johnsonen solidoak J$_3$ – J$_4$ – J$_5$ |
| Aurpegi kopurua | 4 hiruki 1+4 karratu oktogono bat |
| Ertz kopurua | 20 |
| Erpin kopurua | 12 |
| Erpin-konfigurazioa | 8(3.4.8) 4(3.4$^3$) |
| Simetria-taldea | C$_{4v}$, [4], (*44) |
| Propietateak | Ganbila |
| Poliedro duala | - |
| Garapena ||
Geometrian, kupula karratua Johnsonen solidoetako bat da (J$_4$), erronbikuboktaedro bat moztuz eraiki daitekeena.
Johnsonen solidoak 92 dira; eta Norman Johnson-ek izendatu eta deskribatu zituen, 1966an.

## Formulak

Kupula karratuaren aurpegi guztiak erregularrak badira, eta ertzaren luzera $a$, gainazalaren azalera ($A$), bolumena ($V$) eta esfera zirkunskribatuaren erradioa ($R$) formula hauen bidez kalkula daitezke:
$A=\left(7+2{\sqrt {2}}+{\sqrt {3}}\right)a^{2}\approx 11,5605a^{2}$
$V=\left(1+{\frac {2{\sqrt {2}}}{3}}\right)a^{3}\approx 1,94281a^{3}$
$R=\left({\frac {1}{2}}{\sqrt {5+2{\sqrt {2}}}}\right)a\approx 1,39897a$

## Poliedro duala

Kupula karratuaren dualak 16 aurpegi triangeluar ditu.
| Kupula karratu duala | dualaren garapena |

## Ikus, gainera

Kupulen familia :
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| Kupula bigonala | Kupula triangeluarra | Kupula karratua | Kupula pentagonala | Kupula hexagonala (Laua) |

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Weisstein, Eric W.: "Square cupola" MathWorld-en.
* Datuak: Q76068
# Kupula pentagonal

Kupula pentagonala :
| Taldea | Johnsonen solidoak J$_4$ – J$_5$ – J$_6$ |
| Aurpegi kopurua | 5 hiruki 5 karratu pentagono bat dekagono bat |
| Ertz kopurua | 25 |
| Erpin kopurua | 15 |
| Erpin-konfigurazioa | 10(3.4.10) 5(3.4.5.4) |
| Simetria-taldea | C$_{5v}$, [5], (*55) |
| Propietateak | Ganbila |
| Poliedro duala | - |
| Garapena ||
Geometrian, kupula pentagonala Johnsonen solidoetako bat da (J$_5$), erronbikosidodekaedro bat moztuz eraiki daitekeena.
Johnsonen solidoak 92 dira; eta Norman Johnson-ek izendatu eta deskribatu zituen, 1966an.

## Formulak

Kupula pentagonalaren aurpegi guztiak erregularrak badira, eta ertzaren luzera $a$, gainazalaren azalera ($A$), bolumena ($V$) eta esfera zirkunskribatuaren erradioa ($R$) formula hauen bidez kalkula daitezke:
$A\approx 16{,}5797a^{2}$
$V=\left({\frac {1}{6}}\left(5+4{\sqrt {5}}\right)\right)a^{3}\approx 2{,}32405a^{3}$
$R=\left({\frac {1}{2}}{\sqrt {11+4{\sqrt {5}}}}\right)a\approx 2{,}23295a$

## Poliedro duala

Kupula pentagonalaren dualak 20 aurpegi triangeluar ditu.
| Kupula pentagonal duala | dualaren garapena |

## Ikus, gainera

Kupulen familia :
| 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| Kupula bigonala | Kupula triangeluarra | Kupula karratua | Kupula pentagonala | Kupula hexagonala (Laua) |

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Weisstein, Eric W.: "Pentagonal cupola" MathWorld-en.
* Datuak: Q76054
* Multimedia: Pentagonal cupola / Q76054
# 2020ko Milan-San Remo

2020ko Milan-San Remo txirrindularitzako lasterketa klasiko honen 111. edizioa izan zen. 2020ko abuztuaren 8an egin zuten Milan eta San Remo artean, 305 kilometroko ibilbidearekin. Lasterketa hau, UCI World Tour 2020ko 8. proba izan zen.
Urte honetako proba martxotik abuztura atzeratu behar izan zuten COVID-19 pandemia zela eta. Garailea Wout van Aert belgikarra izan zen.
Lehenbiziko euskalduna Alex Aranburu gipuzkoarra izan zen, zazpigarren amaitu zelarik.

## Sailkapena

Iturria : ProCyclingStats :

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q81625380
# Ruth Wills

Ruth Wills (Leicester, 1826ko abenduaren 22a – ibidem, 1908ko azaroaren 18a) ingeles poeta eta fabrikako langilea izan zen.

## Bizitza

Wills 1826ko abenduaren 22an jaio zen Leicesterren. Bere amak, Susannah Willsek, puntua egiten zuen lanbidez eta aitak, Joseph Willsek, armadan zerbitzatzen zuen. Txikitan istripu zerebrobaskular bat jasan zuen, eta horrek bizitza osorako desgaitasun bat eragin zion. Zazpi urte zituela, aita hil zitzaion, eta Ruth lanean hasi behar izan zen amari bizimodua irabazten laguntzeko. 1837an, hamaika urte zituela, Leicesterko Union Streeteko N. Corah & Sons galtzerdi fabrikan hasi zen lanean, eta bertan jarraitu zuen erretiroa hartu arte.
Bi urtez haurtzaindegi (dame school) batera joan zen, eta igandeko eskolan ere ikasi zuen. Bere gurasoak analfabetoak ziren, baina Ruthek irakurtzen ikasi zuen eta liburuzale bihurtu zen. Geroago frantsesez eta alemanez irakurtzen ikasi zuen. Nerabea zela, bere lehen poema argitaratu zuen Children's Magazine aldizkarian.
Willsen poesia Leicesterko egunkari eta aldizkarietan argitaratu zen. 1861ean lehen poesia bilduma argitaratu zuen, Lays of Lowly Life izenekoa, eta 1868an bigarren liburukia, Lays of Lowly Life: Second Series, esklabotzari eta emakumeen zapalkuntzari buruzko hainbat poema jasotzen zituena.
Azken urteetan, fabrikako arduradun eta zuzendari gisa lan egin zuen. Leicesterren hil zen 1908ko azaroaren 18an, 81 urte zituela.

## Lanak

* Lays of Lowly Life (1861)
* Lays of Lowly Life: Second Series (1868)

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 (Ingelesez) Boos, Florence S. «Wills, Ruth (1826–1908), poet and factory worker» Oxford Dictionary of National Biography (Oxford University Press) 2022-04-14 (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
* 1 2 (Ingelesez) Armstrong, Isobel; Bristow, Joseph; Sharrock, Cath, eds. Nineteenth-Century Women Poets: An Oxford Anthology. Oxford: Clarendon Press (argitaratze data: 1996), 577 or. ISBN 978-0-19-811290-7. (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
* ↑ (Ingelesez) «Death of Miss Ruth Wills» The Leicester Daily Mercury: 4. 1908-11-19 (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
* ↑ (Ingelesez) Wills, Ruth. (1861). Lays of Lowly Life. London: Simpkin, Marshall, and Co. (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).
* ↑ (Ingelesez) Wills, Ruth. (1868). Lays of Lowly Life: Second Series. London: James Nisbet & Company (Noiz kontsultatua: 2025-03-18).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q121554469
* Multimedia: Ruth Wills / Q121554469
# Akinori Nakayama

Akinori Nakayama (japonieraz: 中山 彰規, ; Nagoya, 1943ko martxoaren 1a – 2025eko martxoaren 9a) japoniar gimnasta artistikoa izan zen.
Hamar domina irabazi zituen Olinpiar Jokoetan, sei urrezko, bi zilarrezko eta bi brontzezko. Munduko Gimnastika Txapelketan ere hamabi domina irabazi zituen. Txapeldun olinpikoa izan zen bi aldiz eraztun proban. Erretiroa hartu ondoren, Japoniar Gimnastika Federazioko presidenteordea izan zen.
# 2019ko Milan-San Remo

2019ko Milan-San Remo txirrindularitzako lasterketa klasiko honen 110. edizioa izan zen. 2019ko martxoaren 23an egin zuten Milan eta San Remo artean, 291 kilometroko ibilbidearekin. Lasterketa hau, UCI World Tour 2019ko 8. proba izan zen.
Garailea Julian Alaphilippe frantziarra izan zen, San Remoko helmugako esprintean Oliver Naesen belgikarrari eta Michał Kwiatkowski poloniarrari gailendu zitzaielarik.

## Sailkapena

Iturria : ProCyclingStats :

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
# Akinori Nakayama

Akinori Nakayama (japonieraz: 中山 彰規, ; Nagoya, 1943ko martxoaren 1a – 2025eko martxoaren 9a) japoniar gimnasta artistikoa izan zen.
Hamar domina irabazi zituen Olinpiar Jokoetan, sei urrezko, bi zilarrezko eta bi brontzezko. Munduko Gimnastika Txapelketan ere hamabi domina irabazi zituen. Txapeldun olinpikoa izan zen bi aldiz eraztun proban. Erretiroa hartu ondoren, Japoniar Gimnastika Federazioko presidenteordea izan zen.
* Datuak: Q360661
* Multimedia: Akinori Nakayama / Q360661
# Akinori Nakayama

Akinori Nakayama (japonieraz: 中山 彰規, Nagoya, 1943ko martxoaren 1a – 2025eko martxoaren 9a) japoniar gimnasta artistikoa izan zen.
Hamar domina irabazi zituen Olinpiar Jokoetan, sei urrezko, bi zilarrezko eta bi brontzezko. Munduko Gimnastika Txapelketan ere hamabi domina irabazi zituen. Txapeldun olinpikoa izan zen bi aldiz eraztun proban. Erretiroa hartu ondoren, Japoniar Gimnastika Federazioko presidenteordea izan zen.
* Datuak: Q360661
* Multimedia: Akinori Nakayama / Q360661