# Sandra Pascoe Ortiz

Sandra Pascoe Ortiz (Mexiko, XX. mendea) zientzilaria, ingeniari kimikoa, irakaslea eta ikertzailea da. Atenajac Haraneko Unibertsitateko irakaslea da Zapopan udalerrian. Kaktusen zukuaz egindako alternatiba plastiko ez toxiko, berriztagarri eta biodegradagarria garatzeagatik da ezaguna.

## Bizitza

1995eko Pascoe Ortizek Ingeniaritza Kimikoa amaitu zuen Guadalajarako Unibertsitatean abuztuan. Prozesu Bioteknologikoetako Zientzietako Maistratza gradua lortu zuen unibertsitate berean 1999ko abuztuan. 2020ko abenduan Biosistematika, Ekologia eta Natur eta Nekazaritza Baliabideen Maneiuko Zientzietako Doktore gradua lortu zuen unibertsitate berean.

### Lan ibilbidea

2002ko urtarrilean hasi zen irakasten Atemajac Haraneko Unibertsitatean. 2011ko urtarrilean, irakasle ikertzaile lanetan hasi zen, eta, handik aurrera, garapen jasangarriko eta berrikuntzako proiektuetan lan egin du.

## Ikerketa-ildoak

2013an, Pascoe Ortiz indipikondoa (nopala) plastikorako oinarri gisa erabiltzearen inguruan ikertzen hasi zen ikasle batzuekin. Nazioarteko komunitatearen laguntza falta izan zen, eta, hortaz, beste zientzialari batzuen ekipo, material eta interes falta; ondorioz, azterketa bertan behera utzi zen azkenean. Gero, ikasle talde berri batekin jarraitu zuen proiektuan.
Pascoe Ortizek zera aurkitu zuen, kaktusak substantzia biopolimerikoen sorkuntza osatzen duten azukre eta goma berdinez osatuta daudela, eta horiek direla, hain zuzen, plastikoaren beraren oinarrizko osagaiak. Hasieran, Mexikoko sukaldaritzan ohikoena den kaktus mota erabili zuten: opuntia ficus indica delakoa, eta, gero, opuntia megacantha. Kaktusen zukua erauzi eta glizerinarekin, proteinekin, argizari naturalekin eta koloratzaileekin nahastu ondoren, xaflatu eta lehortzen uzten da. Amaituta dagoenean, produktua oso moldakorra da, eta horrek Pascoe Ortiz uzten du ikerketa produktu sorta zabalago baten fabrikaziora zabaltzeko.
Plastikoaren fabrikazioan ez bezala, prozesuak ez du petrolio gordinik behar, hura erauzteak kritika asko eragin baititu ingurumenzaleen aldetik. Karbono neutrala ere bada, degradatzean igorritako karbonoa eta haztean xurgatutakoa kopuru berdina baita.
Tuna-kaktusaren bidez egindako bioplastikoa berriztagarria da, landaretik hosto gutxi hartzen baitira. Horri esker birsortzen da eta ez da beharrezkoa hazitik helduarora arte garatzea. Toxikoa ere ez da eta segurua da animalientzat zein gizakientzat irenstea. Bioplastikoa 2-3 hilabete eta 7 egun pasatu ostean degradatzen da uretan murgilduz gero.
Prozesua Pascoe Ortizen laborategian baino ez da egiten. Mexikoko hainbat nopal-landare espezierekin esperimentuak egiten ari da, eta jostailuetan, poltsetan eta eskala handiko erabilera komertzialerako beste produktu plastiko batzuetan kaktusa zelan erabil daitekeen aztertzen jarraitzen du.

## Erreferentziak

* ↑ How to make biodegradable 'plastic' from cactus juice. .
* ↑ «Cactus juice is the new plastic? Female scientist discovers biodegradable plastic alternative» Daily Dodge 2020-04-19.
* ↑ Renew, I. am. (2019-06-19). «Mexican Researcher Makes Biodegradable Plastic from Cactus» Renewable Energy and Environmental Sustainability in India.
* ↑ «Women in Green: Fantastic plastic» www3.wipo.int.
* ↑ «Researcher creates bioplastic derived from cactus leaves» insights.globalspec.com.
* ↑ «A Mexican Engineer Is Turning Prickly Pear Cactus Into Biodegradable Plastic» Fronteras 2019-03-29.
* ↑ Liberman, Dr Esther. (2019-08-15). «Biodegradable Plastic Out of Cactus Juice?» BeLatina.
* ↑ agrimag. (2019-08-08). «Mexican scientist turns cactus juice into biodegradable plastic» Agriculture Monthly.
* ↑ Peters, Adele. (2019-06-20). «This new biodegradable plastic is made from cactus» Fast Company.
* ↑ «Scientists make fake, biodegradable plastic from cactus juice» Futurism.
* ↑ «Cactus juice is the new...plastic? Female scientist discovers biodegradable plastic alternative» www.yahoo.com.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q99198844