OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Zanzibarko Iraultza

Zanzibarko Iraultza (swahiliz: Mapinduzi ya Zanzibar; arabieraz: ثورة زنجبار‎, Thawrat Zanjibār) 1964an gertatu zen eta elite arabiarraren 200 urteko dominazioaren amaiera suposatu zuen. Jamshid ben Abdullah sultana kendua izan zen eta haren tokia populazioaren multzorik txiroenak hartu zuen, hizkuntzaren aldetik Bantutik gertu zegoena. Gertakari honen ondorioz, Tanzania sortu zen, Tanganyikaren eta Zanzibarren arteko elkarketatik.
Zanzibar etnia askotako uhartedia da, Tanganyikako ekialdeko kostaldean zegoena. Nahiz eta Erresuma Batuak independentzia 1963an eman, herrialdea arabiar gutxiengo baten esku egoten jarraitzen zuen. Arabiarren dominazio hori aspaldikoa zen, Maskat eta Omango Sultanerriaren garaitik zetorrena.. Hauteskundeak bozen %54arekin irabazi arren parlamentuan pareko ordezkaritza ez izateagatik frustraturik, Afroshirazi alderdiak (ASP), muinean afrikarra zena, Umma ezkerreko alderdiarekin bat egin zuen.
1964ko urtarrilaren 12ko goizean, John Okellok, ASP alderdiko kideak, iraultzaren aldeko 600 eta 800 partisano mobilizatu zituen Unguja uharte nagusian. Poliziaren indarren gainetik pasa ondoren eta haien armak hartu ondoren, matxinatuok Zanzibar Cityra joan ziren eta sultana eta haren gobernu arabiarra boteretik kendu zuten. Errepresalia gogorrak gertatu ziren zibil arabiar eta asiarren aurka. Azken hauek, Persia eta India aldekoak ziren gehien bat. Hildakoen kopurua zalantza jartzen da baina estimazioek 20.000 inguru izan zirela diote. Afro-shirazi alderdiko burua, Abeid Karume, Zanzibarko gobernu iraultzailearen presidente bilakatu zen eta joera marxista-leninistako junta bat sortu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Parsons, Timothy. (2003). The 1964 Army Mutinies and the Making of Modern East Africa. Greenwood Publishing Group ISBN 0325070687..
* ↑ (Ingelesez) Speller, Ian. (2007). «An African Cuba? Britain and the Zanzibar Revolution, 1964.» Journal of Imperial and Commonwealth History 352.
* ↑ Robert Conley, « Regime Banishes Sultan », New York Times,‎ 1964-1-14, 4. or. (online irakurri fitxategi)
* ↑ (Ingelesez) Plekhanov, Sergey. (2004). A Reformer on the Throne: Sultan Qaboos Bin Said Al Said. Trident Press Ltd. ISBN 1900724707..
* ↑ (Ingelesez) Okoth, Assa. (2006). A History of Africa: African nationalism and the de-colonisation process. Nairobi: East African Educational éditeurs Ltd. ISBN 9966-25-358-0..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q75844
* Multimedia: Zanzibar Revolutions 1964 / Q75844
# Erresuma Batua-Zanzibar Gerra

Erresuma Batua-Zanzibar Gerra 1896ko abuztuaren 27an Erresuma Batuak eta Zanzibarko Sultanerriak elkarren aurka egindako gerra izan zen. 38 minutu iraun zuen, eta inoizko gerrarik laburrena da.

## Erreferentziak

* ↑ Guinness World Records 2008, Guinness World Records argitaletxea, Londres, 2007. ISBN 978-1-904994-19-0. Ikus 118. orrialdea.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q170850
* Multimedia: Anglo-Zanzibar War / Q170850
# Olgica Bakajin

Olgica Bakajin (AEB, XX. mendea) zientzialaria, fisikaria, kimikaria eta enpresaburua da.

## Bizitza

Fisika eta kimikako lizentziatura osatu zuen Chicagoko Unibertsitatean; fisikako doktoretza, ostera, Princetongo Unibertsitatean.

### Lan ibilbidea

Lawrence Livermore Laborategi Nazionalean lan egin zuen. 2009an Porifera enpresa sortu zuen. Ura gatzgabetzeko karbonozko nanohodien teknologian oinarritzen da bere enpresa, eta Lawrence Livermore Laborategi Nazionalaren lizentzia lortu zuen.
NanoTech Briefs saria eskuratu zuen 2007an. Fisikako Ameriketako Estatu Batuetako Elkarteko kide izendatu zuten 2010ean, "proteinen tolestura aztertzeko eta garraioaren eta selektibitatearen funtsezko ulermenerako eskala nanometrikoan instrumentazio berria garatzeko egindako ekarpenengatik, mintz-kanalak ulertzeko inplikazioekin".

## Argitaratutako lanak

* Deegan, Robert D.; Bakajin, Olgica; Dupont, Todd F.; Huber, Greg; Nagel, Sidney R.; Witten, Thomas A.. (23 de octubre de 1997). «Capillary flow as the cause of ring stains from dried liquid drops» Nature 389 (6653): 827–829. doi:10.1038/39827. Bibcode: 1997Natur.389..827D..
* Holt, Jason K.; Park, Hyung Gyu; Wang, Yinmin; Stadermann, Michael; Artyukhin, Alexander B.; Grigoropoulos, Costas P.; Noy, Aleksandr; Bakajin, Olgica. (19 de mayo de 2006). «Fast Mass Transport Through Sub-2-Nanometer Carbon Nanotubes» Science 312 (5776): 1034–1037. doi:10.1126/science.1126298. PMID 16709781. Bibcode: 2006Sci...312.1034H..
* Deegan, Robert D.; Bakajin, Olgica; Dupont, Todd F.; Huber, Greg; Nagel, Sidney R.; Witten, Thomas A.. (1 de julio de 2000). «Contact line deposits in an evaporating drop» Physical Review E 62 (1): 756–765. doi:10.1103/PhysRevE.62.756. PMID 11088531. Bibcode: 2000PhRvE..62..756D..
* Fornasiero, Francesco; Park, Hyung Gyu; Holt, Jason K.; Stadermann, Michael; Grigoropoulos, Costas P.; Noy, Aleksandr; Bakajin, Olgica. (11 de noviembre de 2008). «Ion exclusion by sub-2-nm carbon nanotube pores» Proceedings of the National Academy of Sciences 105 (45): 17250–17255. doi:10.1073/pnas.0710437105. OCLC .2582302 PMID 18539773..

## Sariak eta aintzatespenak

* 2007an, NanoTech Briefs saria
* 2010ean, Fisikako Ameriketako Estatu Batuetako Elkarteko kide, proteinen tolestura aztertzeko eta garraioaren eta selektibitatearen funtsezko ulermenerako eskala nanometrikoan instrumentazio berria garatzeko egindako ekarpenengatik

## Erreferentziak

* 1 2 Faces of the Recovery Act. Office of the Secretary at the Department of Energy March 2010.
* ↑ «Leadership» Porifera.
* ↑ Profile: Olgica Bakajin, CEO and founder, Porifera. San Francisco Business Times 28 de junio de 2019.
* ↑ «Dr. Olgica Bakajin» www.cmu.edu.
* ↑ «Lawrence Livermore Laboratory Licenses Carbon Nanotube based Membranes for Desailation» www.understandingnano.com October 2010.
* ↑ «APS Fellow Archive» www.aps.org.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q113934538
# Omandar Inperioa

Omandar Inperioa (arabieraz: الْإِمْبَرَاطُورِيَّة الْعُمَانِيَّة‎, Al-Imbaraṭuriat Al-'Omāniyyah) itsas inperio bat izan zen, Persiar golkoan eta Indiako ozeanoan merkataritza eta eraginagatik Portugal eta Britainia Handiarekin lehiatzen zena. XIX. mendean, omandarren eragina edo kontrola Ormuzko itsasartean zehar zabaldu zen, gaur egungo Iran eta Pakistaneraino, eta Delgado lurmuturra bezain hegoaldera. 1856an Said bin Sultan hil ondoren, inperioa bere semeen artean bi sultanerritan banatu zen, Majid bin Saidek gobernatutako sekzio afrikarra (Zanzibarko Sultanerria) eta Thuwaini bin Saidek gobernatutako atal asiarra (Maskat eta Oman).

## Erreferentziak

* ↑ Ingrams, William H.. (1967). Zanzibar: Its History and Its People. Abingdon: Routledge ISBN 0-7146-1102-6..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q22684779
# Ruvuma

Ruvuma, antzinako izena Rovuma, Ekialdeko Afrikako ibaia da. 760 kilometro luze da.

## Ibilgua

Tanzaniako hego-ekialdeko Matagoro mendietan du iturburua, eta Indiako ozeanoan isurtzen du ura Delgado lurmuturraren iparraldean. Tanzania eta Mozambike estatuen arteko muga eratzen du 650 km-tan zehar.

## Ibaiadarrak

Lugenda, Lucheringo, Likonde, Muhuwesi eta Lumesule dira Ruvuma ibaiaren adar nagusiak.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q746779
* Multimedia: Ruvuma River / Q746779
# Delgado lurmuturra

    Artikulu hau lurmuturrari buruzkoa da; Mozambikeko probintzia gaitzat duena beste hau da: «Cabo Delgado probintzia»
Delgado lurmuturra ekialdeko Afrikan, Indiako ozeanora begira, Mozambike eta Tanzania arteko mugan dagoen kostaldeko muino bat da. Ruvuma ibaiaren arku formako delta da, eta ibaiak Indiako Ozeanora isurtzen denean utzitako sedimentuetatik abiatuta sortu zen. Bere izena Mozambikeko Cabo Delgado probintziari ematen dio, eta bertako iparralderen dagoen tokitik gertu dago.
Batzuetan Prasumekin identifikatzen da,$^,$ Afrikako hegoalderago zegoen puntua, Marino Tirokoa eta Ptolomeo erromatar geografoek ezagutzen zutena. Ptolomeoren geografian, Afrikak ekialderantz biratzen zuen puntua markatzen zuen, ezagutzen ez zen kostalde handi batean zehar, Hego-ekialdeko Asiarekin topo egin eta Indiako ozeanoa inguratzen zuena. Erdi Aroko kartografo islamiarrek alde batera utzi zuten ideia, IX. mendeko Al-Khwarizmik behinik behin, baina Maximus Planudesek 1406 inguruan ptolomeotar testua latinera itzuli ondoren itzuli zen Europara, eta 1488an Bartolome Diazek Afrikaren ingurabidea arrakastaz zeharkatu arte ez zuten alde batera utzi (argi eta garbi).

## Erreferentziak

* ↑ (Portugesez) «Perfil Ambiental e Mapeamento do Uso Actual da Terra nos Distritos da Zona Costeira de Moçambique» Impacto in: Distrito de Palma – Versão Preliminar.: 52. 2012ko ekaina.
* ↑ Playfair, James. (1814). A System of Geography, Ancient and Modern. 6 Edinburgh: Peter Hill, 82 or..
* ↑ (Ingelesez) Smith, LLD, William. (1854). Dictionary of Greek and Roman Geography. Londres: Walton and Maberly.
* ↑ (Ingelesez) Brown, The Story of Maps. (1949). Boston: Little, Brown & Co., 76 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1728307
* Multimedia: Cabo Delgado / Q1728307
# Terra incognita

Kartografia historikoan, terra incognita edo terra ignota (euskaraz: «lur ezezaguna») gizakiak oraindik esploratu ez duen lurraldea da.
Inskripzio hori jatorrian mapetan zegoen, batez ere planisferioetan, mendebaldeko zibilizazioak ezagutzen zituen eremuetatik haratago zeuden lurrak izendatzeko. Horrela, barnealdeko Afrika (Kongo ibaiaren arroa nagusiki) denbora luzez terra incognitatzat hartzen zuten, baita Zeelanda Berriaren hegoaldean dauden tokiak ere (Terra australis incognita, euskaraz: «hegoaldeko lur ezezaguna»). Kartografoak mito ugariz elikatzen ziren, eta mito horiek mapetan transkribatzen zituzten. Adibidez, «hic sunt dracones» (euskaraz: «hemen, herensugeak daude») idazten zuten edo izaki fantastikoak marrazten zituzten, itsas suge erraldoiak adibidez. Gaur egun, mapa bakar batean agertzen da «hic sunt dracones» hori, New Yorkeko Liburutegi Publikoaren bilduman dagoen Hunt-Lenox globoan.
1830etik aurrera, esplorazioak ugaritu egin ziren, eta hedapen kolonialak, mendebaldeko gizakiak ezagutzen ez zituen azken lurraldeen aurkikuntza erraztu zuen, David Livingstone bezalako esploratzaileekin, Afrika erdialdea eta ekialdea eta Kongo ibaiaren arroa aurkitu zituena. XIX. mendean zehar, giza-geografikoen garapenarekin batera, terra incognitaren aipamena pixkanaka desagertzen joan zen mapetatik.
Gaur egun, ia ez dago gizakiak esploratu ez duen lurralderik. Ordutik, terminoa gehiago erabiltzen da zentzu figuratuan. Horrela, materia bat terra incognita izan daiteke pertsona batentzat, pertsona horrek bere jakintzaren eremua gainditzen badu.
Terra incognita esamoldea aurkikuntzarekin eta espazio handiekin lotuta dago, sarritan erabiltzen baita merkataritza-esparru batean bi nozio horiek gogoratzeko.

## Erreferentziak

* ↑ Vairo, Carlos Pedro. (2011). Terra Australis. Historia de la Cartografía de Patagonia, Tierra del Fuego y Antártida. Zagier&Urruty Publications ISBN 978-987-1468-18-8..
* ↑ (Ingelesez) Guide to the Research Collections, Resources Elsewhere in the Collections. New York Public Library, 207-208 or..
* ↑ (Ingelesez) «Here Be Dragons on Old Maps» MapHist.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q587153
# Hunt-Lenox globoa

Hunt-Lenox globoa edo Lenox globoa, 1510eko data du eta ezagutzen den hirugarren lur-bira antzinakoena da. 1492ko Erdapfelen eta 1504ko Ostruka Arrautz globoaren ondoren egina baita. Gaur egun AEBetako New Yorkeko Liburutegi Publikoan gordea dago.
Globo hau HC SVNT DRACONES (latinezko «hic sunt dracones», euskaraz: «hemen, herensugeak daude») esaldi mitikoa erakusgai duelako ezaguna da, eremu honek gaur egungo Indotxina adierazten du.
Bere jatorria ezezaguna da, 1855ean Parisen Richard Morris Hunt arkitektoak James Lenox liburu bildumatzaileari eman zion, eta honek New Yorkeko Liburutegi Publikoan bildumatu.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Guide to the Research Collections, Resources Elsewhere in the Collections. New York Public Library, 207-208 or..
* ↑ (Ingelesez) «Here Be Dragons on Old Maps» MapHist.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10747767
* Multimedia: Hunt–Lenox Globe / Q10747767
# Michael Storer

Michael Storer (Perth, 1997ko otsailaren 28a), Australiako txirrindulari profesionala da. Hamargarren sailkatu da Italiako Giroan.

## Palmaresa

2016
* Sportivi di Poggiana Sari Nagusia
2017
* An Post Ras-eko etapa bat
* 3. Aostako Haranako Giroan
* 9. Etorkizuneko Tourrean
2018
* 5. Tour de Yorkshiren
* 5. Esloveniako Itzulian
2020
* 7. Herald Sun Tourrean
2021
* Aingo Tourra eta etapa bat
* Espainiako Vueltako bi etapa eta Mendiko Sailkapena
2022
* 2. Alpeetako Tourrean
* 3. Mont Ventoux Dénivelé Challengean
2023
* Aingo Tourra eta etapa bat
* 3. Limousingo Tourrean
2024
* 2. Toscanako Giroan
* 5. Burgosko Itzulian
* 6. UAE Tourrean
* 10. Italiako Giroan
2025
* 3. Laigueglia Sarian

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan eta Munduko txapelketan

| Lasterketa | Lasterketa | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 |
| | Italiako Giroa | — | — | — | — | 31. | — | — | 10. |
| | Frantziako Tourra | — | — | — | — | — | 34. | — | — |
| | Espainiako Vuelta | — | 117. | 99. | 40. | 40. | — | 45. | — |
| Munduko errepideko txapelketa | Munduko errepideko txapelketa | — | — | — | — | — | — | — | UT |
-: Ez zuen parte hartu UT: Utzi, ez zuen amaitu

## Kanpo estekak

* Michael Storer - ProCyclingStats
* Datuak: Q18202455
* Multimedia: Michael Storer / Q18202455
# Neilson Powless

Neilson Powless (Roseville (Kalifornia), 1996ko irailaren 3a), txirrindulari estatubatuarra da, oneida leinukoa (amerindiarra).

## Biografia

2016an hasi zen profesional mailan korritzen Estatu Batuetako Hagens Berman Axeon taldean. Urte hartan hiru etapa irabazi zituen, tartean Etorkizuneko Tourreko bat. 2018an Jumbo taldeak fitxatu zuen eta harekin Espainiako Vuelta eta Munduko errepideko txapelketa jokatu zituen 2019an. 2020an Education First taldeak hartu eta Frantziako Tourrean aritu zen.
2021. urtean ere Frantziako Tourra egin du eta garaipenik handiena Donostia Klasikoan lortu zuen.

## Taldeak

* Hagens Berman Axeon (2016-2017)
* Jumbo (2018-2019)
* EF Education First (2020- )

## Palmaresa

2016
* Redlands Bicycle Classiceko etapa bat
* Joe Martin Stage Race
* Tour de Beauceko etapa bat
* Etorkizuneko Tourreko etapa bat
2017
* Triptyque des Monts et Châteauxeko etapa bat
* Palio del Recioto Sari Nagusia
* Girobioko etapa bat
* 3. Ameriketako Estatu Batuetako erlojupeko txirrindularitzako txapelketan
* 2. Ameriketako Estatu Batuetako errepide txirrindularitzako txapelketan
2019
* 2. Ameriketako Estatu Batuetako erliojupeko txirrindularitzako txapelketan
* 3. Ameriketako Estatu Batuetako errepide txirrindularitzako txapelketan
2021
* Donostia Klasikoa
2022
* Japoniako Kopa
* 4. Suitzako Itzulian
2023
* Marseillesa Sari Nagusia
* Étoile de Bessèges
* 3. Flandrian Zeharrean
* 4. Donostia Klasikoan
* 5. Flandriako Tourrean
* 6. Paris-Nizan
2024
* Piemonteko Giroa
* Japoniako Kopa
* 3. Ameriketako Estatu Batuetako errepide txirrindularitzako txapelketan
* 6. Donostia Klasikoan
* 8. Quebeceko Sari Nagusian
* 8. Lombardiako Giroan
2025
* 4. Laigueglia Sarian

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan

| Lasterketa | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 |
| Italiako Giroa | — | — | — | — | — | — | — | — | — |
| Frantziako Tourra | — | — | — | — | 56. | 43. | 13. | 66. | 59. |
| Espainiako Vuelta | — | — | — | 31. | — | — | — | — | — |
| Munduko Txapelketa | — | — | — | 41. | UT | 5. | 18. | 11. | 39. |
-: ez zuen parte hartu UT: utzi, ez zuen amaitu

## Kanpo estekak

* Datuak: Q21887367
* Multimedia: Neilson Powless / Q21887367
# Guilfordeko tabernetako atentatua

Guilfordeko tabernetako atentatua, ingelesez: Guildford pub bombings, 1974ko urriaren 5ean, Ingalaterrako Surrey konderriko Guildford hiriko bi tabernetan Behin-behineko IRAk burututako stentatu bat izan zen.

## Atentatua

Honetan, IRAk 2,7 kilo gelignitadun lehergailu bana bi tabernetan lehertarazi zituen. Taberna hauek Pirbright udalerriko Britainiar Armadako barrakoietako militarren ohiko aisirako tokiak izateagatik jomugatzat aukeratuak izan ziren.
Atentatuaren ondorioz lau militar ta zibil bat hilak izan ziren, eta hirurogeita bost lagun zaurituak.

## Irlandar errugabeen atxilotzeak

Atentatuaren ondoren britainiar poliziak ikerketa ireki eta Ingalaterran bizi ziren irlandar jatorriko jendea atxilotu, torturatu, errudundu eta espetxeratu zituen, laisterrera Guilfordeko Lauak eta Zazpi Maguiretarrak ezizenez ezagunak egin ziren. Urteen poderioz, IRArekin nahiz atentatuekin batere zer ikustekorik ez zutela eta britainiar poliziak errugabeak zirela jakin srren haiekin budegabeki jikatu zutela frogatu ahal uzan zen.

## Zinema

* In the Name of the Father (1992)

## Ikus gainera

* Guilfordeko Lauak eta Zazpi Maguiretarrak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q891879
# Brightongo Grand Hoteleko atentatua

Brightongo Grand Hoteleko atentatua, 1984ko urriaren 12an, Ingalaterra hegoaldeko Brighton hiriko Grand Brighton Hotelean Behin-behineko IRAk burututako lehergailu bidezko atentatu bat izan zen, bere helburua bertan ostatu hartutako Britainiar Gobernuaren kideak hiltzea izan zen, tartean Margaret Thatcher lehen ministroa, Erresuma Batuko Alderdi Kontserbadoreak bere urte horretako biltzarra hotel horretan egin baitzuen.

## Atentatua

1981eko Irlandako gose greban zehar IRAk Thatcher erailtzea erabaki zuen eta hura amaitzean atentatua prestatzen hasi zen, irlandar preso errepublikarrei aurrez izan baina Britainiar Gobernuak kendutako Kategori Berezidun Estatusa itzultzearen aurka baitzegoen.
1984ko irailaren 14 eta 17 artean Patrick Magee IRAkideak hotelean Roy Walsh gezurrezko izenaz ostatu hartu zuen. Bere egonaldian zehar bere gelako(629 zbk.) bainuontziaren azpian iraupen luzeko denbora-zenbatzailedun lehegailua ezarria izan zen.
Lehergailuak urriaren 12ko goizeko 2:54etan eztanda egin zuen. Thatcher eta Denis senarra bizirik atera ziren. Halere, leherketak 4 pertsona hil eta 32 zauritu zituen, tartean Anthony Berry politikari kontserbadorea eraila izan zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q891856
* Multimedia: Brighton hotel bombing / Q891856
# Guildford Four eta Maguire Seven

Guildford Four and Maguire Seven (euskaraz Guilfordeko Lauak eta Zazpi Maguiretarrak) Erresuma Batuko justiziak modu ustelean kaltetu eta preso sartutako irlandar jatorriko bi jende talde dira, 1974ko urriaren 5ean Behin-behineko Irlandako Armada Errepublikarrak Ingalaterrako Guildford hirian burututako atentuaren egileak izatea eta IRAkideak izatea leporatu baitzien, nahiz eta guzti hori gezurra zela eta hiritar arruntak zirela jakin. Espetxeratzeko behar zituzten gezurrezko lekukotasun asko tortura fisiko eta presio psikologikoen bidez lortu ziren.
Beren kasuak mundu osoan ohiartzun handia izan zuen, batez ere Guilfordeko Lauena, Jim Sheridan zuzendariaren 1993ko In the Name of the Father filman ikus liteke.

## Zazpi Maguiretarrak

Zazpi Maguiretarrak edo Maguire Seven jende taldeari britainiar justiziak euren lehergailuak egiteko IRAk nitroglizerina emana leporatzen zien, hau dena 1974ko abenduaren 3an britainiar poliziak Anne Maguiren West Kilburngo bere etxea mihatu ostean.
1976ko martxoaren 4ean epaitu eta ondorengo zigorrak jaso zituzten:
* Anne Maguire, adina 40 urte, zigorra: 14 urteko espetxea
* Bere senarra zen Patrick Maguire, adina 42 urte, zigorra: 14 urteko espetxea
* Beren semea zen Patrick Maguire, adina 14 urte, zigorra: 4 urteko espetxea
* Beren semea zen Vincent Maguire, adina 17 urte, zigorra: 5 urteko espetxea
* William Smyth, Anne Maguiren anaia, adina 37 urte, zigorra: 12 urteko espetxea
* Patrick O'Neill, sendiaren laguna, adina 35 urte, zigorra: 12 urteko espetxea
* Patrick "Giuseppe" Conlon, Anne Maguiren koinatua, adina 52 urte, zigorra: 12 urteko espetxea. Conlonek Belfastik bere semea zen Guilfordeko Lauen taldeko Gerry Conlon laguntzera joana zen.
Giuseppe Conlon, bere birikekin urte askoz arazoak izan zituen, 1980ko urtarrilen espetxean hil zen, bitartean beste seiak beren zigorrak oso-osorik bete eta aske utzi zituzten.

## Guildfordeko Lauak

Guilfordeko Lauak edo Guildford Four taldea IRAren bonba erasoen arduradun zuzenak izatea leporatu zieten. Hauek izan ziren talde hau osatu zutenak:
* Paul Michael Hill, gertaera hauen garaian 21 urteko adina zuen, Guilfordeko Leherketen eta Brian Shaw britainiar soldaduaren heriotzak leporatu zizkioten, ustez berari egindako galdeketan "aitortu" omen zituen.
* Gerard "Gerry" Conlon, adina 21 urte, Guilfordeko Leherketen arduradun izatea leporatu zioten.
* Patrick "Paddy" Armstrong, Woolwichen leherketa baten eta Guildfordeko bi leherketen arduradun izatea leporatu zioten.
* Carole Richardson, adina 18 urte, Guildfordeko leherketen arduradun izatea leporatu zioten.

## Ikus gainera

* Birminghamgo Seiak

## Kanpo estekak

* Life for a life sentences to warn the IRA - Setentziaren inguruko esaldien dokumentala, The Guardian, October 23, 1975
* Justiziaren kalteak
* Kasuen sumarioak, BBCren txostena
* Justizia:In the Name of the Father liburua eta filma egiteko ukatutako txostenak
* Irlandar kasuen alderdi ezkutua
* Datuak: Q1148834
* Multimedia: Guildford Four and Maguire Seven / Q1148834
# Armen krisia (Irlanda)

Armen krisia 1970eko hamarkadaren hasieran Irlandako Errepublikan piztu zen eskandalu politiko bat izan zen. Honetan, orduko Irlandako Errepublikako Gobernuko Charles Haughey eta Neil Blaney ministroek ustez Ipar Irlandara Behin-behineko IRArentzako ezkutuko arma kontrabando konspirazio batean partu izanagatik euren karguetatik dimititu beharra izan zuten.
Eskandaluari jarraitu zion epaiketan, Blaneyren aurkako karguak erratiratu egin ziren, aldiz Haughey eta beste ustezko konspiratzaile batzuk errugabetuak izan ziren. Blaneyren arabera, orduko Irlandako Errepublikako Gobernua egitasmo horren jakinaren gainera omen zegoen, aldiz Haughey bere partehartzea erabat ukatu zuen.
Krisia gorabehera, 1987an Charles Haughey Irlandako Errepublikako Taoiseach edo Gobernuburua aukeratua izan zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1726693