# María Mercedes Velázquez Salicio

María Mercedes Velázquez Salicio (Salamanca, 1954ko azaroaren 30a) zientzialaria, kimikaria, irakaslea eta ikertzailea izan zen, Kimika Fisikoa saileko katedraduna da Salamancako Unibertsitateko Kimika Zientzien Fakultatean.

## Bizitza

Salamancako Unibertsitatean Kimikan lizentziatu zen, eta 1982an doktoratu zen Unibertsitate horretan bertan, Kimika Fisikoa sailean, tesi honekin: Estudio cinético y mecanismos de catálisis micelar: reacción de hidrólisis ácida de ésteres vinílicos en presencia de sistemas micelares (euskaraz: Azterketa zinetikoa eta mikel-katalisiko mekanismoak: ester binilikoen hidrolisi azidoaren erreakzioa mikel-sistemen presentzian), Miguel Ángel Herráez Zarza eta Licesio Rodríguezek zuzendua. Gero, Lisboako Goi Mailako Institutu Teknikoko Fotokimika Molekularreko zentroan egin zuen doktoretza ondokoa 1987 eta 1990 urteen artean, eta Silvia M. B. Costa Royal Society of Chemistry-ko fellowarekin lan egin zuen.

### Lan ibilbidea
#### Irakasle

Salamancako Unibertsitateko Kimika Fisikoa saileko irakasle titularra izan zen 1991tik 2011ra arte, eta urte horretan Kimika Fisikoko katedra bat lortu zuen Salamancako Unibertsitatean, non irakaskuntza eta ikerketa uztartzen dituen.
Bere ibilbide akademikoan ikasgaiak eman ditu Farmaziako eta Zientzia Kimikoetako lizentziatura titulazioetan, Kimikako, Ingeniaritza Kimikoko eta Bioteknologiako graduetan eta Químicay-ko Kimika Supramolekularreko unibertsitate masterretan. Doktoretza-programetako irakaslea da Biofisikokimikan, Erreaktibotasun Kimikoan eta Ingurumen Teknologian, eta unibertsitate arteko doktoretza-programakoa Colides eta Interfaseen Zientzia eta Teknologia kalitate-aipamenarekin.

#### Ikertzaile

Bere ikerketa-jarduerak nanomaterialen arloko gai ugari jorratzen ditu, batez ere material horien diseinuan, ondoren erreaktore kimiko, katalizatzaile, farmako-askatzaile eta abar gisa erabiltzeko. Era berean, 2D nanomaterialen diseinuan nabarmendu da, hala nola grafenoaren deribatuak, perovskitak eta material hibridoak, gailu optoelektronikoetan eta karbono dioxidoa harrapatzeko materialetan aplikazioak dituztenak. Hain zuzen ere, eremu horretan garatzen du bere egungo ikerketa-jarduera, eta honako hauetan oinarritzen du bere lana: nitrogenoz dopatutako grafeno oxidoaren eta grafenoaren propietateen modulazioan eta fasearteko perovskiten sintesian. Ikerketa-ildo horri esker, berrikuntza-proiektuetan parte hartu ahal izan du Grupo Antolín Ingenieriarekin (Burgos,Espainia), industria automobilgintzan erabiltzen diren materialak diseinatzeko, edo Europako zenbait enpresarekin, hala nola ECOFILTER (Oslo, Norvegia), hondakin-urak iragazteko erabiltzen diren gainazalei atxikitako bakterioak eta onddoak haztea ekiditen duten materialak diseinatzeko.
Gutxienez 28 ikerketa-proiektutan parte hartu du, eta ikertzaile nagusia izan da Ekonomia eta Lehiakortasun Ministerioak, Zientzia eta Berrikuntza Ministerioak, Gaztela eta Leongo Juntak edo Laue-Langevin Institutuak (ILL) finantzatutako 18 proiektutan, besteak beste. 2001etik 2015era aintzatetsitako Ikerketa Taldea zuzendu du, urte horretan Gaztela eta Leongo Nanoteknologia Batzordearen Ikerketa Unitate Bateratuan sartu zen taldea. 2002. urteaz geroztik, Madrilgo Unibertsitate Konplutentseko Sistema konplexuen taldea: koloideak, polimeroak eta fasearteak bikaintasuneko ikerketa-taldeko kidea da, zientzialari laguntzaile gisa.
Zientzia-dibulgazioko hainbat jardueratan parte hartu du, hala nola bigarren hezkuntzako institutuetan emandako hitzaldietan, Clausof Science aldizkariaren hainbat ediziotan eta RTVEren La aventura del saber programan.

### Karguak

Salamancako Unibertsitateko Kimika Masterreko zuzendaria 2011. urtetik 2014ko irailera, eta Unibertsitate arteko Doktoretza Programako zuzendaria Kalitate aipamenarekin: Koloideen eta Interfazeen Zientzia eta Teknologia 2001-2003 tartean. Era berean, programa horren koordinatzailea izan zen Salamancako Unibertsitatean 2001. urtetik 2011. urtera. Kimikako Espainiako Errege Elkarteko (RSEQ) eta Fisikako Espainiako Errege Elkarteko (RSEF) Koloideen eta Interfaseen Talde Espezializatuko presidenteordea izan zen 2005. urtetik 2009. urtera. 2017. urtetik, sortu zen urtetik, 2024. urtera arte, USAL-NANOLAB Nanoelektronika eta Nanomaterialen Bikaintasun Unitatea zuzendu zuen, Salamancako Unibertsitateko NUCLEUS Plataformaren ikerketari laguntzeko zerbitzuari lotua.

## Argitalpenak

Eragin handiko 80 argitalpen baino gehiago ditu, gehienak JCRn (Journal Citation Reports) indexatuak, eta hainbat liburutan ere kolaboratzen du.

## Sariak eta aitorpenak

* 2019an, María de Maeztu Ikerketa Bikaintasunaren Saria jaso zuen, Salamancako Unibertsitateak irakasle eta ikertzaile funtzionarioei ematen diena, ikerketa-lana aitortzeko.

## Erreferentziak

* ↑ «María Mercedes Velázquez Salicio.Catedrática de Universidad» Universidad de Salamanca.Producción científica..
* ↑ Velázquez Salicio, María Mercedes. (1983). «“Estudio cinético y mecanismos de catálisis micelar: reacción de hidrolis ácida de éteres vinílicos en presencia de sistemas micelares"» dialnet.unirioja.es.
* ↑ «“Estudio cinético y mecanismos de catálisis micelar: reacción de hidrolis ácida de éteres vinílicos en presencia de sistemas micelares" VELÁZQUEZ SALICIO, MARÍA MERCEDES» Universidad de Salamanca. Producción científica.
* ↑ «Licesio Jesús Rodríguez Hernández. Publicaciones en las que colabora con María Mercedes Velázquez Salicio» Portal de la investigación. Universidad de Salamanca.
* 1 2 3 «María Mercedes Velázquez Salicio» Nanotechnology group.Universidad de Salamanca.
* ↑ «BOE-A-1991-18508 Resolución de 2 de julio de 1991, de la Universidad de Salamanca, por la que se nombra Profesora titular de Universidad, en el área de conocimiento de «Química Física», Departamento de Química Física, a doña María de las Mercedes Velázquez Salicio» Agencia Estatal Boletín Oficial del Estado.
* ↑ «BOE-A-2011-18568 Resolución de 9 de noviembre de 2011, de la Universidad de Salamanca, por la que se nombra Catedrática de Universidad a doña María Mercedes Velázquez Salicio» Agencia Estatal Boletín Oficial del Estado.
* ↑ «Máster Universitario en Química.Curso 2012-2013.Universidad de Salamanca» Universidad de Salamanca.
* 1 2 3 Velázquez Salicio, María Mercedes. (2021). «La Nanotecnología» Universidad de Salamanca.
* ↑ «#Pint19ZAM - Del material del futuro. Ponente: Mª Mercedes Velázquez Salicio» @PintofscienceES.Youtube.
* ↑ «La Aventura del Saber.Universo sostenible 1:¿Cómo nos cambiará la vida la nanotecnología?» La Aventura del Saber.RTVE 2022-04-20.
* ↑ «RSEQ.Memoria de actividades 2016.» Real Sociedad Española de Química. Grupo Especializado de Coloides e Interfases.
* ↑ «Memoria_Departamento-de-Quimica-Fisica-curso-academico-21-22.Directora de la Unidad de Excelencia de Nanoelectrónica y Nanomateriales: USAL-NANOLAB desde 1 de Junio de 2017. Mª Mercedes Velázquez Salicio.» Universidad de Salamanca.
* ↑ «María Mercedes Velázquez Salicio.Professor of Physical Chemistry, Universidad de Salamanca» Google Académico.
* ↑ «Concesión del PREMIO “MARÍA DE MAEZTU” de la UNIVERSIDAD DE SALAMANCA A LA EXCELENCIA CIENTÍFICA a Mercedes Velázquez Salicio.» Universidad de Salamanca.
* ↑ «La Universidad de Salamanca rinde homenaje al Personal Docente e Investigador jubilado y entrega los premios ‘María de Maeztu’ y ‘Beatriz Galindo’.» Universidad de Salamanca 2010-03-20.
* ↑ «La USAL homenajea a sus jubilados y entrega los premios ‘María de Maeztu’ y ‘Beatriz...» salamancartvaldia.es 2019-03-20.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q126414573