OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Polinesia Frantsesa

Polinesia Frantsesa (frantsesez: Polynésie française; tahitieraz: Porinetia Farani) Frantziaren itsasoz haraindiko kolektibitatea da (987), Ozeano Barean kokatua, Australiatik 6.000 kilometro ekialdera. Ez da Europar Batasunaren parte. Aldiz, itsasoz haraindiko herrialdeen markoan EBrekin harremanetan dago.
1946 eta 2003 artean itsasoaz haraindiko lurralde estatusa zuen, baina 2004az geroztik itsasoaz haraindiko kolektibitate estatusa du.

## Banaketa administratiboa

Polinesia Frantsesa 5 banaketa administratibotan banatzen da:
* Markesa uharteak (Îles Marquises)
* Tuamotu (Îles Tuamotu)
* Gambier uharteak (Îles Gambier)
* Sozietate uharteak (Archipel de la Société). Haizebeko uharteak eta Haizealdeko uharteak barne hartzen ditu.
* Uharte Australak (Îles Australes)
Halaber, banaketa administratibo bakoitza hainbat komuna edo udalerritan banatzen da.

## Biztanleria

2022 erroldaren arabera 283 147 biztanle ditu Polinesia Frantsesak

## Azpiegitura
### Telekomunikazioa

Internet domeinua : .pf
2010 baino lehen, Internet konexioak sateliteen bidez egiten zen baina mantsoegi ziren erabilera normalarentzat. Hiru zuntz optiko kablek, Honotua, Manatua eta Natitua, ezarri ziren 2010 eta 2023 artean, artxipelagoa munduko internetarekin konexio azkarraz zuzkituz.
2026 eta 2027 urteetan, Google-ek hiru kable gehiago ezarri nahi ditu: Halaihai, Bulikula et Honomoana.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (2012-03-30). 168. araua: Ozeaniako toponimia. .
* ↑ Euskaltzaindia. (2006-5-26). Frantziako Errepublikako eskualde-, departamendu- eta hiriburu-izenak. .
* ↑ «Institut de la statistique de la Polynésie Française» www.ispf.pf (Noiz kontsultatua: 2025-03-02).
* ↑ (Ingelesez) «Bulikula and Halaihai subsea cables connect central Pacific» Google Cloud Blog (Noiz kontsultatua: 2025-02-27).
* ↑ (Ingelesez) «Honomoana and Tabua subsea cables connect South Pacific» Google Cloud Blog (Noiz kontsultatua: 2025-02-27).

## Kanpo estekak
### Gobernua

* Polinesia Frantseseko Gobernua
* Frantziar Frantseseko Presidentetza

### Informazio orokorra

* (Ingelesez) CIA - World Factbook Geografia, biztanleria, politika eta ekonomia datuak.
* Turismoko webgune ofiziala
ieaFrantziaren itsasoz haraindiko lurraldeak :
# Monakoko zirkuitua

Monakoko zirkuitua (frantsesez: Circuit de Monaco) edota Montecarloko zirkuitua Monakon kokatzen den 1 Formulako zirkuitua da, bertan Monakoko Sari Nagusia ospatzen da. Anthony Noguesek 1920an sortu zuen.
Bihurgune oso itxiz eta zuzen oso laburrez osatutako bere itxura berezia dela eta, bertan motorren potentziaren aurrean irabazi ahal izateko lehentasuna duen ezaugarria nagusia gidarien trebezia izan ohi da.

## Iruditegia

* Bihurgunea
* Lasterketan zehar
* Tunela

## Ikus gainera

* 1 Formulako zirkuituak

## Kanpo estekak

* Monaco Gran Prix (Ingelesez)
* Automobile Club de Monaco (Ingelesez)
* Datuak: Q171400
* Multimedia: Circuit de Monaco / Q171400
# TMC (telebista katea)

TMC (Télé Monte Carloren siglak) Monakoko telebista kate generalista da. Egoitza nagusia Monakon du. 1954an sortua, Europako kate pribaturik zaharrena (baita lehendabizikoa ere) izanik. Groupe TF1 (%80a) eta Monakoko Gobernua (%20a) ditu jabeak.

## Kanpo estekak

* TMC telebista kateko webgunea (Frantsesez)
* Datuak: Q971163
* Multimedia: TMC (TV channel) / Q971163
# Osvaldo Wenzel

Osvaldo Wenzel (1911ko urriaren 25a - 1991ko urriaren 26a) atleta zen. Txile ordezkatu zuen 1936ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Osvaldo Wenzel
* ↑ Osvaldo WENZEL

## Kanpo estekak

* Datuak: Q47493690
# Enzo Yáñez

Enzo Yáñez (Valdivia, 1985eko irailaren 13a) atleta da. Txile ordezkatu zuen 2016ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Enzo Yáñez
* ↑ Enzo YANEZ

## Kanpo estekak

* Datuak: Q26472795
# Pedro Yoma

Pedro Yoma (1927ko apirilaren 28a - 2009ko abuztuaren 21a) atleta zen. Txile ordezkatu zuen 1952ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Pedro Yoma
* ↑ Pedro YOMA

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17426454
* Multimedia: Pedro Yoma / Q17426454
# Carlos Zbinden

Carlos Zbinden (1976ko abenduaren 2a) atleta da. Txile ordezkatu zuen 2000ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Carlos Zbinden

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17181083
# Edmundo Zúñiga

Edmundo Zúñiga atleta zen. Txile ordezkatu zuen 1948ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Edmundo Zúñiga
# Legally Blonde

Legally Blonde Robert Luketicek 2001ean zuzendutako film komikoa da, Reese Witherspoon eta Selma Blair aktoreak protagonista dituena. Filma izen bereko Amanda Brownen nobelan dago oinarrituta.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Elle Woods Kaliforniako neska ilehori bat da, dena duela dirudiena: oso ederra da, oso ezaguna, bere ermandadeko presidentea, dirua du, bere espezialitateko notarik onenetako bat (diseinua eta jantzigintza), eta Warner izeneko mutil-lagun zoragarri bat, gobernadorearen semea. Hala ere, Warnerrek ezkontzeko proposatuko ziola espero zuen gau batean, Warnerrek, eta, horren ordez, Warnerrek, behar bezain seriotzat ez hartzeagatik, berarekin amaitzen du. Hausturak eragindako depresioan, Ellek ondorioztatzen du Harvardeko Zuzenbide-Eskolara joan behar duela, eta han Warner ikasten ari dela, zein serioa den erakusteko.

## Aktoreak

* Reese Witherspoon: Elle Woods
* Luke Wilson: Emmett Richmond
* Selma Blair: Vivian Thelma Kensington
* Matthew Davis: Warner Huntington III
* Jennifer Coolidge: Paulette Bonafonté
* Victor Garber: Callahan irakaslea
* Holland Taylor: Stromwell irakaslea
* Ali Larter: Brooke Taylor Windham
* Jessica Cauffiel: Margot
* Linda Cardellini: Chutney Windham
* Oz Perkins: Dorky David
* Meredith Scott Lynn: Enid
* Raquel Welch: Marianne Windham
* Bruce Thomas: UPSko langilea
* Alanna Ubach: Serena
* Michael B. Silver: Bobby
* Samantha Lemole: Claire
* Greg Serano: Enrique
* James Read: Elleren aita
* Tané McClure: Elleren ama

## Kanpo estekak

* Datuak: Q500093
* Multimedia: Legally Blonde / Q500093
# Arantxa Arregi

Arantxa Arregi Alberro (Doneztebe, Nafarroa Garaia) gizarte eta ekonomia garapenerako agentea eta politikaria da.
2023ko ekainaren 17an Doneztebeko alkate bilakatu zen 2023ko udal hauteskundeetan, Euskal Herria Bildu koalizioaren hautagaitza gailentzearen ondorioz.

## Biografia

Bi seme-alaba eta Elgorriagako senarra duen Oteiza auzoko doneztebarra» da Arantxa Arregi. 23 urtez Malerrekan Bortzirietan eta Bertizaranan garapen agentea izan da, eta Lursarean lurralde garapen iraunkorreko atalaren arduraduna da orain. «Saltsa aunitzetako perrexila» da, «herriarentzat lan egiteko eta jendea aditzeko prest dagoena».

## Doneztebeko alkatea

2023ko apirilaren 27an Doneztebeko EH Bilduk aurkeztu zuen bere taldea maiatzaren 28an eginen diren udal hauteskundeetarako. Zerrenda eraberritua Arantxa Arregi izanik zerrendaburua. 2019ko hauteskundeak irabazi zituen EH Bilduk Donezteben eta alkatetza eta sei zinegotzi lortu zituen.
Arantxaren adierazpena:
   Prest gaude bide berri hau hasteko eta gure konpromisoak betetzeko
2023ko ekainaren 17an Doneztebeko alkate bilakatu zen Arantxa Arregi . EH Bilduk bederatzi zinegotzietatik zortzi eskuratu zituen maiatzaren 28ko udal hauteskundetan eta zortzien boza lortu zuen kargu-hartze ekitaldian. Hasieratik zerrendaburu eta alkategai izan den lehen emakumea da Arantxa Arregi. Halere, lehendik bi emakume izan dira alkate: azken agintaldian Xanti Utergaren lekukoa hartu zuen Leire Ortuoste eta lehenago, Joxe Irigoienen ordez sartu zen Teresa Gaspar, epe labur batez. Donezteberen alde lan egiteko erronkari «ilusioz eta gogoz» lotuko zaiola adierazi zuen Arregik. UPNko zerrendako bi lehenbizikoek uko egin ziotenez, zerrendan hirugarren zen Iñaki Iriartek bere buruari eman zion botoa.
Leire Ortuoste EH Bilduko aurreko alkateak pasatu zion aginte makila Arantxa Arregiri.

## Erreferentziak

* ↑ NOTICIAS, DIARIO DE. (2023-06-17). «Arantxa Arregi (EH Bildu) se estrena en Doneztebe - Santesteban» Diario de Noticias de Navarra (Noiz kontsultatua: 2023-06-26).
* ↑ ««Prest gaude bide berri hau hasteko eta gure konpromisoak betetzeko» - Malerreka» Erran.eus (Noiz kontsultatua: 2023-06-26).
* ↑ «Arantxa Arregi da Doneztebeko EH Bilduren alkategaia - Malerreka» Erran.eus (Noiz kontsultatua: 2023-06-26).
* ↑ «Arantxa Arregi da Doneztebeko alkate berria - Malerreka» Erran.eus (Noiz kontsultatua: 2023-06-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q119976246
# Tullyvallengo sarraskia

Tullyvallengo sarraskia, 1975eko irailaren 1ean, Ipar Irlandako Newtownhamilton udalerritik hurbil dagoen Tullyvallen herrian jazotako South Armaghekl Errepublikar Ekintza Indarrak burututako atentatua izan zen.
Nahiz eta Behin-behineko IRA une horretantxe su etenean egon, bere kide batzuk atentatu honetan parte hartu zutela uste da.

## Atentatua

Gaueko 22:00 aldera, 2 irlandar errepublikar eraso fusiekin Tullyvallen herriko Orange Ordenaren kaperan sartu eta bertan zegoen jendea tirokatu zuten, 5 pertsona hil eta 7 zaurituz.
* Datuak: Q30323874
# François Bordes

Henri Louis François Bordes (Rives, 1919ko abenduaren 30a - Tucson, Arizona, 1981eko apirilaren 30a) historiaurreko frantziar ikerlaria izan zen, Paleolitoa ezagutzeko ekarpen handia egin zuena eta artefaktu arkeologiko multzoen azterketarako hurbilketa berri bat definitu zuena.
Eleberriak eta zientzia fikziozko eleberriak ere idatzi ditu Francis Carsac ezizenarekin.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q666795
* Multimedia: François Bordes / Q666795
# John Lapli

John Ini Lapli (1955eko ekainaren 12a – Honiara, 2025eko urtarrilaren 18a) Salomon uharteetako gobernadore orokorra izan zen 1999tik 2004ra.
Apaiz anglikanoa eta Temotu probintziako gobernadorea izan zen. Matxinoek bahitu zuten 2000. urtean etnien arteko indarkerian, eta egun batzuk geroago askatu zuten, gobernuaren dimisioaren ondoren. Ez zuen lortu berriro kargurako hautatua izatea 2004ko Legebiltzarreko bozketa batean..

## Erreferentziak

* ↑ Late Sir John Ini Lapli laid to rest

## Kanpo estekak

* Datuak: Q969479
# Bromoprida

Bromoprida konposatu organiko aromatikoa da C$_{14}$H$_{22}$BrN$_3$O$_2$ formula duena, amiden klasekoa, bentzamiden taldekoa. Narritagarria da.
Dopaminaren antagonista da eta ezaugarri hori medio goragalea eta okadak tratatzeko sendagai gisa balia daiteke. Ez du erabilera zabalik.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «Bromopride» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2025-03-08).
* ↑ (Portugesez) Araujo, JR. (1981). Evaluation of bromopride in nausea and vomiting of pregnancy. J Bras Ginecol, 91 (4):, 283–5 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1958189
* Multimedia: Bromopride / Q1958189
# Zinitaprida

Zinitaprida konposatu organiko aromatikoa da C$_{21}$H$_{30}$N$_4$O$_4$ formula duena, amiden klasekoa bentzamiden taldekoa. Solidoa da. Narritagarria da.
Zinitapridaren ezaugarriak medio sendagai gisa usatzen da arazo gastrointestinalak tratatzeko, adibidez, errefluxu gastroesofagikoa, dispesia eta gastroparesia. Espainian Blaston, Cidine, Gapulsid markekin eta generiko gisa merkaturatzen da.
Albo-ondorio nagusia logalea da.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «Cinitapride» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2025-03-08).
* 1 2 «★ Cinitaprida 🥇» www.vademecum.es (Noiz kontsultatua: 2025-03-08).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5121012
* Multimedia: Cinitapride / Q5121012
# Piperidina

Piperidina konposatu organiko heteroziklikoa da, (CH$_2$)$_5$NH formula duena aminen familiakoa. Likido kolorge usain txarrekoa da.
Disolbatzaile gisa baliatzen da eta sintesi organikoan base moduan. Halaber hainbat botikek eta alkaloidek piridinaren eraztuna duten beraien egituretan, adibidez piper beltzari zaporea ematen dion piperina.

## Sintesia

Industrian piperidina piridina hidrogenatuz sintetizatzen da, molibdeno(IV) sulfuroa katalizatzaile gisa usatuz.
C$_5$H$_5$N + 3 H$_2$ → C$_5$H$_{10}$NH

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «Piperidine» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2024-08-19).
* ↑ (Ingelesez) Wiley-VCH, ed. (2003-03-11). Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry. (1. argitaraldia) Wiley doi:10.1002/14356007.a02_001. ISBN 978-3-527-30385-4. (Noiz kontsultatua: 2024-08-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q410234
* Multimedia: Piperidine / Q410234
# Fazies (arkeologia)

Arkeologian, faziesa kultura-arkeologiko baten alderdi jakin bat da, eta ezaugarriak partekatzen dituzte aztarnen multzo batek definitzen du. Multzo horretan, gizakiek egindako materialak (artefaktuak) daude, eta lur sedimentu bateko geruza berean edo elkarrekin dauden geruza multzo batean agertuko dira indusketa egiten denean. Tradizionalki, Historiaurreko kultura baten aldaera jakin bat definitzen duten ezaugarri industrialen multzoa izan da, aldaera hori kronologikoa edo geografikoa izan daiteke. Askotan, Mousteriar aldiko kulturei aplikatzen zaie, baina izenaren erabilera beste garaitara zabaldu da. Adibidez, zeramikan aplakatzen da, izan historiaurrekoa edo izan garai historikoetakoa.
Hemen deskribatzen den sentsu honekin, ez da mundu anglosaxoian beste herrialdeetan bezainbat erabiltzen, hala nola Italian, Frantzian eta Espainian.

## Bibliografia osagarria

* Michel Lenoir Michel. (1974). «Faciès et culture.» Bulletin de la Société préhistorique française - Comptes rendus des séances mensuelles 71 (2): 58-64. doi:https://doi.org/10.3406/bspf.1974.8298...
* M. Fondrillon; D. Germinet; A. Laurent. (2005). «Aborder la question de l'identité en archéologie» Les petits cahiers d'Anatole (Centre national de la recherche scientifique (CNRS) - Université de Tours|Université François-Rabelais de Tours) (18)..
* (Gaztelaniaz) González Echegaray, Joaquín. (1979). «l concepto de «facies» aplicado al Paleolítico Superior» Zephyrus (Salamanca) 30 ISSN 514-7336..
* Etimología de Facies DECEl. Diccionario etimológico Castellnao en Línea.

## Erreferentziak

* ↑ [www.euskadi.eus/euskalterm Arkeologia Hiztegia. ] Gasteiz: Eusko Jaurlaritza ISBN 9788445734780..
* ↑ Prieto, Mar Zarzalejos; Ochoa, Carmen Fernández; Borrajo, Germán Esteban; Gómez, Patricia Hevia. (2018-05-31). «Producciones cerámicas de Isturgi en la antigua Sisapo (La Bienvenida, Almodóvar del Campo-Ciudad Real).» Estudios para la configuración de las facies cerámicas altoimperiales en el Sur de la Península Ibérica (Archaeopress Publishing Ltd): 180–209. (Noiz kontsultatua: 2025-03-09).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3064136
# Kleboprida

Kleboprida konposatu organiko aromatikoa da C$_{20}$H$_{24}$ClN$_3$O$_2$ formula duena, amiden klasekoa bentzamiden taldekoa. Solidoa da. Narritagarria da.
Kleboprida dopamina-antagonista da eta botika gisa usatzen botagura eta okadak tratatzeko. Espainian merkaturatu egiten da Clerobil markarekin. Pilula gisa hartzen da.
Klebopridaren albo-ondorio nagusia logura da.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «Clebopride» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2025-03-09).
* 1 2 «★ Cleboprida 🥇» www.vademecum.es (Noiz kontsultatua: 2025-03-09).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5131021
# Paroxetina

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Paroxetina serotoninaren birkaptazioaren inhibitzaile selektiboen klaseko antidepresiboa da, neurotransmisorearen kontzentrazio sinaptikoa areagotzen duen ekintza duena. Depresio nagusia, nahasmendu obsesibo-konpultsiboa, antsietate-nahasmendu soziala, izu-nahasmendua, trauma osteko estresaren nahasmendua, antsietate-nahasmendu orokortua eta menstruazioaren aurreko disforia-nahasmendua tratatzeko erabiltzen dute.
Albo-ondorio arrunten artean daude zefalea, bertigoa, logura, ahoaren lehortasuna, apetitu-galera, gehiegizko izerdia, insomnioa, goragalea, ahuleria neuromuskularra, idorreria eta beherakoa. Oso ohikoak ez diren kontrako erreakzioen artean daude urduritasuna, antsietatea, dardara, parestesiak, mialgiak, palpitazioak, basodilatazioa, jarrera-hipotentsioa, libidoaren murrizketa, inpotentzia eta hematomak. Sortzetiko eritasun bat izateko arrisku txikiekin ere lotu daiteke. Abstinentzia-sindromea ohikoagoa izan daiteke paroxetinarekin klase bereko beste antidepresibo batzuekin baino. Ikerketa batzuek haur eta nerabeen pentsamendu eta joera suizidekin lotu dute paroxetina.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Farmakoak Hiztegia] [2022]
* ↑ (Gaztelaniaz) Rodriguez Carranza, Rodolfo. (2013). Vademécum Académico de Medicamentos. Mexiko Hiria: McGraw-Hill, 509 or..
* ↑ (Ingelesez) «Committee Opinion No. 354: Treatment With Selective Serotonin Reuptake Inhibitors During Pregnancy» Obstetrics & Gynecology 108 (6): 1601–1604. doi:10.1097/00006250-200612000-00058..
* ↑ (Ingelesez) Yonkers, Kimberly A.; Blackwell, Katherine A.; Forray, Ariadna. (2014). «Antidepressant Use in Pregnant and Postpartum Women» Annual review of clinical psychology 10: 369–392. doi:10.1146/annurev-clinpsy-032813-153626. ISSN 1548-5943. PMID 24313569. PMC 4138492..
* ↑ (Ingelesez) Hosenbocus, Sheik; Chahal, Raj. (2017-3-6). «SSRIs and SNRIs: A review of the Discontinuation Syndrome in Children and Adolescents» Journal of the Canadian Academy of Child and Adolescent Psychiatry 20 (1): 60–67. ISSN 1719-8429. PMID 21286371. PMC 3024727..
* ↑ (Ingelesez) Apter, Alan; Lipschitz, Alan; Fong, Regan; Carpenter, David J.; Krulewicz, Stan; Davies, John T.; Wilkinson, Christel; Perera, Philip et al.. (2006). «Evaluation of Suicidal Thoughts and Behaviors in Children and Adolescents Taking Paroxetine» Journal of Child and Adolescent Psychopharmacology 16 (1-2): 77–90. doi:10.1089/cap.2006.16.77. ISSN 1044-5463..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q408471
* Multimedia: Paroxetine / Q408471
# Piperina

Piperina konposatu organiko heteroziklikoa da, piridinaren deribatua, C$_{17}$H$_{19}$NO$_3$ formula duena., alkaloideen familiakoa. Solido kristalino kolorgea da. Kloroformotan, etanoletan, dietil eterretan eta piridinan disolbagarria da. Zapore mina du eta piper beltzaren fruituaren azalean kontzentratzen da.
Txinako eta Indiako medikuntza tradizionalek piperina usatu izan dute digestio-arazoak, gangrena eta giltzaduren mina tratatzeko.

## Prestakuntza

Piperina uretan disolbagaitza denez, piper beltzetik erauzteko diklorometanoaren moduko disolbatzaile organikoak baliatzen dira.

## Historia

Hans Chirstian Orsted kimikari eta fisikari suediarrak isolatu zuen piperina Piper nigrum landarearen fruituetatik 1819an.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «Piperine» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2024-08-19).
* ↑ (Ingelesez) Srinivasan, K.. (2007-10-25). «Black Pepper and its Pungent Principle-Piperine: A Review of Diverse Physiological Effects» Critical Reviews in Food Science and Nutrition 47 (8): 735–748. doi:10.1080/10408390601062054. ISSN 1040-8398. (Noiz kontsultatua: 2024-08-19).
* ↑ (Ingelesez) Epstein, William W.; Netz, David F.; Seidel, Jimmy L.. (1993-07). «Isolation of piperine from black pepper» Journal of Chemical Education 70 (7): 598. doi:10.1021/ed070p598. ISSN 0021-9584. (Noiz kontsultatua: 2024-08-19).
* ↑ (Alemanez) Ørsted,, Hans Christian. (1820). Über das Piperin, ein neues Pflanzenalkaloid. Journal für Chemie und Physik, 29, 80–82. or..
* Datuak: Q414501
* Multimedia: Piperine / Q414501
# Erremifentanilo

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Erremifentaniloa morfinaren μ hartzaileen opioide agonista hutsa da. Indartsua da, eragin ultramontzekoa eta metaezina, ebakuntza kirurgikoetan eta prozedura mingarrietan analgesia eta sedazioa emateko erabiltzen dutena.

## Metabolismoa

Esterasa ez-espezifikoen, tisularren eta plasmatikoen bidezko ester lotura hidrolisiaren bidez kanporatzen da. Esterasa horren presentzia handia dela eta, sistema ez da saturagarria, eta, infusio oso luzeen ondoren (10 ordu arte), testuinguruarekiko sentikorra den batez besteko bizitza 5 minutu ingurukoa da. Metabolitoak birtualki inaktiboak dira. Ondorioak azkar desagertzen direnez, profil horrek dosi altuak edo oso altuak erabiltzea ahalbidetzen du eta horrela egonkortasun hemodinamiko handiagoa lortzen da.

## Albo-ondorioak

Opioide guztiek dituzte: goragaleak, gorakoak, azkura, zorabioa, hipotentsioa, bradikardia, muskulu-zurruntasuna eta arnas-depresioa.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Farmakoak Hiztegia] [2022]
* ↑ Hoke JF, Cunningham F, James MK, Muir KT, Hoffman WE. Comparative pharmacokinetics and pharmacodynamics of remifentanil, its principle metabolite (GR90291) and alfentanil in dogs. J Pharmacol Exp Ther. 1997 Apr;281(1):226-32

## Kanpo estekak

* Datuak: Q417902
* Multimedia: Remifentanil / Q417902
# Zisaprida

Zisaprida konposatu organiko aromatikoa da C$_{23}$H$_{29}$ClFN$_3$O$_4$ formula duena, amiden klasekoa bentzamiden taldekoa. Solidoa da. Azetonatan disolbagarria da, baina ia disolbaezina uretan Korrosiboa da.
Zisapridaren ezaugarriak medio sendagai gisa usatzen da arazo gastrointestinalak tratatzeko, adibidez, errefluxu gastroesofagikoa. Espainian merkaturatu egiten da. Pilula moduan hartzen da.
Zisapridak bi enantiomero ditu eta sendagaiek bien nahaste errazemikoak izaten dira.
Zisapridaren albo-ondorioen artean beherakoak, buruko minak eta bihotz-arritmiak daude.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «Cisapride» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2025-03-08).
* 1 2 «★ Cisaprida 🥇» www.vademecum.es (Noiz kontsultatua: 2025-03-08).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q425295
* Multimedia: Cisapride / Q425295
# Hul (Nové Zámkyko barrutia)

    Artikulu hau edariari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Hul (argipena)».
Hul Eslovakiako udalerri bat da, Nové Zámkyko barrutian kokatuta. 12,68 km²ko azalera du eta 1182 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1290. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q1044173
* Multimedia: Hul / Q1044173
# Hul (argipena)

Hul izenak hainbat adiera du:
* Hul, Herbehereetako kofia edo emakumezkoen buruko tradizionala.
* Hul, Eslovakiako udalerria.
# Pentobarbital

Pentobarbital edo pentobarbitona efektu laburreko barbituriko bat da normalean lasaigarri gisa, preanestesiko gisa eta larrialdietan konbultsioak kontrolatzeko erabiltzen dena. Epe laburreko insomnioaren tratamendurako ere erabil daiteke. Neurri handi batean benzodiazepinen familiak ordezkatu du Pentobarbital.
Dosi handietan, pentobarbitalak bihotz-biriketako geldialdi ondorioz heriotza eragiten du. Abereen eutanasiarako erabiltzen da eta AEBetako estatu batzuek eta injekzio hilgarri bidez zigortutako gaizkileen exekuzioak egiteko erabiltzen dute. Zenbait herrialde eta estatutan, medikuak lagundutako suizidiorako ere erabiltzen da.

## Erreferentziak

* ↑ «Nembutal sodium- pentobarbital sodium injection» DailyMed 31 December 2016.
* ↑ Ohio says it will switch to new drugs for executions. Reuters 28 October 2013.
* ↑ «Euthanasia drugs: What is needed from medications for assisted deaths?» abc.net.au (Australian Broadcasting Corporation) 20 October 2017.
* ↑ «Euthanasia referendum: What drugs are used in assisted dying, and how do they work?» Stuff 13 August 2020.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q409632
* Multimedia: Pentobarbital / Q409632
# Alatan Gadasu

Alatan Gadasu (Hure Banner, 1984ko urtarrilaren 27a) atleta da. Txinako Herri Errepublika ordezkatu zuen 2004ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ Alatan Gadasu

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4657642