OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Andre Mariaren Jasokundearen eliza (Arripodas)

Andre Mariaren Jasokundearen eliza Urraulbeitiko Arripodas kontzejuan Erdi Aroko kristau eliza bat da.

## Bataiarria

Barruan, Nafarroako bataiarri ederrenetako bat dago, garai gotikokoa.
Bi elementuk osatzen dute: katilua, forma ia angeluzuzeneko monolitoa, eta oinarri duen euskarria, zutabe bat. Dekorazio ederra eskaintzen digu, pieza honen balio nagusia dena, eta jatorriz hormari atxikitzeko pentsatuta zegoenez, lau alboetatik hiru bakarrik hartzen ditu; alboak eta aurrealdea. Azken horretan dekorazioa narratiboa da, hiru arkupe trilobulaturen azpian bi eszena garatzen dira. Lehena Deikundea da, gotikoan ohikoa den formularen arabera irudikatua: Maria tente, profezien liburua esku batean duela, eta bestea, otoitz egiteko jarreran altxatua, eta aingerua ere zutik, grabatzera iritsi ez ziren agurtasunaren hitzak gordetzeko filakteria bat daramala. Bi irudi horien artean bigarren gaia dago, bizitzaren iturri eta zuhaitzaren sintesi bitxi bat: iturri bat irudikatu da, zeinaren erdigunetik zuhaitz bat sortzen baita, eta bi alboetan bi txori, iturriko uretatik edaten duten aldi berean, bizitzaren zuhaitzaren inguruan aurrez aurre dauden bi animaliak irudikatzen dituztenak, beren derrigorrezko osagarria osatzen dutenak; motibo batek eta besteak ezin hobeto harmonizatzen dute pilaren bataio-izaerarekin.
Alboetako biek, aldiz, apaingarri hutsezko dekorazioa dute. Horietako batean, lobulu askotariko bi resetoi daude, erdian bi arrosa dituztela – Gotikoaren elementu bereizgarria –, eta lerrodun armarri bat eta lis-lore bat osatzen dute dekorazioa. Beste aldean, arrosak errepikatzen dira, baina barrualdea musulmanen zapore argiko elkarlotzeek betetzen dituzte erabat, eta, arrosek libre uzten duten espazioan, musulman eragineko hostoak; horrela, motibo gotikoen eta arte mudejarraren arteko konbinazio interesgarria gertatzen da.

## Erreferentziak

* Nafarroako Entziklopedia Handia | ARRIPODAS. (Noiz kontsultatua: 2021-12-16).
* 1 2 Uranga, José Esteban. (1943). «La pila bautismal de Rípodas» Príncipe de Viana 4 (10): 9–17. ISSN 0032-8472. (Noiz kontsultatua: 2025-01-05).

## Ikus, gainera

* Arripodas
* Urraulbeiti

## Kanpo estekak

* Datuak: Q110278742
* Multimedia: Iglesia de la Purificación de Nuestra Señora (Rípodas) / Q110278742
# Medina de Rioseco

Medina de Rioseco Espainiako iparraldeko udalerri bat da, Gaztela eta Leonen kokatua, Valladolideko probintziako iparraldean, Tierra de Campos eskualdean. 2018an, 4.716 biztanle zituen.
Gaztelako kanala bertan hasten da.
* Santa Maria eliza
* Santa Kruz eliza
* Santiago eliza
* San Frantzisko eliza
* Ajujar atea
* Irin fabrika

## Ikus, gainera

* Valladolideko udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* (Gaztelaniaz) Valladolideko udalerriei buruzko web orriak, Valladolideko Aldundiaren webgunean.
* Datuak: Q1648251
* Multimedia: Medina de Rioseco / Q1648251
# Lathyrus vivantii

Lathyrus vivantii Fabaceae familiako landare belarkara bat da. Piriniotako endemismo bat da eta Euskal Herrian populazio oso gutxi ezagutzen dira.

## Taxonomia

Pedro Monserrat Recoder botanikari kataluniarrak deskribatu zuen zientziarako 1981ean.
Sinonio bat badu, Orobus tournefortii Lapeyr. , baina Lathyrus tournefortii espeziearekin ez da nahastu behar, izan ere Lathyrus vivantii-rekiko desberdina baita, eta hura gainera Frantzian soilik aurkitzen da.

## Deskribapena

Errizoma errestaria du, pixka bat lignifikatua.
Zurtoina angelutsua da eta 30-60 cm arteko altuera hartzen du. Azpialdean hostoak ateratzen dira 2-4 foliolo dituztenak, lantzeolatuak eta iletsuak. Gezi itxurako estipulak dituzte.
Infloreszentziatan 4-5 lore multzokatzen dira. Loreak handiak dira, 18-22 mm-koak. Fabazeoen lore tipikoak ditu; estandarte morea, oinarrian zuria, eta karena gorrindola. Kaliza 11 mm-takoa da, konkorduna eta more iluna.
Haziak leka beltz luzeetan garatzen dira. Leka hauek 50-70 mm-ko luzera hartzen dute eta ile finak dituzte. Barnean 10-16 hazi sortzen dira.

## Habitata

Piriniotako espezie endemikoa da. Mendian 1.200 eta 1.700 metro artean bizi da, toki ospel eta hezeetan, hala basoen azpian, nola kantiletan eta harritzetan. Lurzoru basofiloa eta kareduna atsegin du.
Nafarroan hainbat populazio txiki eta isolatu aurkitu dira. Handiena Larrako mendigunean eta beste batzuk Ezkaurre, Kartxela, Beriain eta Aralar mendietan. Gipuzkoan Aralar inguruan aurkitu da populazio bat Amezketako Larraona eremuan eta Aizkorri-Aratz parkean ere bai.

## Ugalketa eta bizi-zikloa

Landare bizikorra da, hemikriptofitoa, neguan zati aereoa galtzen du eta ondoren udaberrian errizomatik zurtoin eta hosto berriak ateratzen ditu. Ekaina eta abuztua artean loratzen da.

## Mehatxua

Populazioen tamaina txikiaren ondorioz eta elkarrengandik isolaturik egoteagatik galtzeko arrisku nabarmena ikusten zaio eta "kaltebera" sailkaturik dago.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Valderrey, Juan Luis Menéndez. «Lathyrus vivantii P. Monts.» Naturaleza y turismo (Noiz kontsultatua: 2025-01-05).
* 1 2 3 Herbario de Jaca - Lathyrus vivantii P. Monts.. .
* 1 2 3 4 5 6 7 Daniel Goñi Martínez. Lathyrus vivantii P. Monts.. Gobierno Abierto de Navarra.
* ↑ (Gaztelaniaz) «Lathyrus vivantii» Flores de los Caminos a Santiago (Noiz kontsultatua: 2025-01-05).
* ↑ «Euskadiko Naturari buruzko Informazio Sistema» www.ingurumena.ejgv.euskadi.eus (Noiz kontsultatua: 2025-01-05).
* ↑ Iñaki Aizpuru, Ibon Tamaio, Pedro Mª Uribe-Echebarría, Joseba Garmendia, Leire Oreja, Javier Balentzia, Santiago Patino, Amador Prieto, Idoia Biurrun, Juan Antonio Campos, Itziar Garcia, Mercedes Herrera. (2010). Lista roja de la flora vascular de la CAPV. Eusko Jaurlaritza - Ingurumen, Lurralde Plangintza, Nekazaritza eta Arrantza Saila, 14 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q50847024
# Glauber Rocha

Glauber Pedro de Andrade Rocha (Bahia, Brasil, 1939ko martxoaren 14a - Rio de Janeiro, Brasil, 1981eko abuztuaren 22a) Brasilgo zinemagilea izan zen.

## Biografia

Zinema-kritikak eta zinema berriaren aldeko manifestuak idatzi zituen. 1960tik aurrera zinema berritzailearen alde eta kolonialismoaren aurka Cinema Novo izenaz sortu zen mugimenduaren sortzaileetakoa izan zen.
Bide berriak urratu zituen, eta gosearen edo indarkeriaren estetika aldarrikatu zuen. Rocharen filmek oso elementu desberdinen eragina dute: Joao Guimarães Rosa idazlea, Eisenstein, Visconti, westerna, dokumentalismoa, herri-kantuak.
Militarrengandik ihesi, erbestean egin zituen azken garaiko lanak. Harenak dira: Deus e o Daibo na terra do sol (1964, Jainkoa eta Deabrua eguzkiaren lurrean); Terra en transe (1967, Lurra ikaraz); Antonio das Mortes (1968); Cabeças cortadas (1970, Buru moztuak); A Idade da Terra (1980, Lurraren adina).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q55426
* Multimedia: Glauber Rocha / Q55426
# Tomiko Itooka

Tomiko Itooka (japonieraz: 糸岡富子; Osaka, Japonia, 1908ko maiatzaren 23a – Ashiya, 2024ko abenduaren 29a) japoniar supermendekoa izan zen. 2024ko abuztuaren 19an Maria Branyas Morera (1907- 2024) estatubatuar-kataluniarra hil ostean, bizirik zegoen munduko pertsona zaharrena izan zen.

## Bizitza

1908ko maiatzaren 23an Osaka prefekturako Osaka herrian jaio zen. Hiru neba-ahizpetatik bigarrena da. Lehen Hezkuntzan graduatu ostean, nesken eskola batean sartu zen (gero Osaka Jogakuin Junior and Senior High School) eta boleibol klubeko kidea izan zen. Nesken eskolan graduatu ostean, 20 urterekin ezkondu zen, eta alaba nagusia 21 urterekin izan zuen. Bi alaba eta bi seme izan zituen. Gerra garaian, senarrak Hego Koreako oihal fabrika batean egin zuen lan, eta berak bakarrik hazi behar izan zituen seme-alabak.
1979an senarra hil ostean, Nara prefekturako senarraren jaioterrian bizi izan zen bakarrik, 10 bat urtez. Tarte horretan, Nara eta Osaka prefekturan dagoen Nijo mendia eskalatzen zuen sarri, Mt. Ontake ere bai bi aldiz. Mendiko oinetakoen ordez oinetako arruntekin igotzen zen. 80 urte zituela, bi aldiz parte hartu zuen Osaka 33 Kannon erromesaldian (33 tenplura), eta, 100 urte zituela, Ashiya santutegiko harrizko maila luzeak igo zituen, otoitz egiteko makilarik gabe. Yakushiji tenplua askotan bisitatu omen zuen Narako prefekturan, eta idaztea gustatzen zitzaion.

### Bizitza-luzea

2022ko apirilaren 30ean 115 urteko emakume anonimo bat hil zen, Hyogo prefekturako pertsonarik zaharrena zena, Hyogo prefekturako pertsonarik nagusiena bilakatuz. Une horretan Japoniako bigarren pertsonarik zaharrena zen, Fusa Tatsumiren ostean, eta munduko laugarren pertsonarik zaharrena GRGk aitortutua. 2023ko martxotik, 1908an jaiotako azken pertsona japoniarra izan zen.
2024ko abenduaren 29an hil zen, 116 urte eta 220 egun zituela.

## Erreferentziak

* 1 2 3 «Supercentenarian Data -- Table E» grg.org.
* ↑ (Gaztelaniaz) Belloch, Oscar. (2024-08-21). «Estas son las 10 personas más viejas del mundo» El Periódico (Noiz kontsultatua: 2024-09-08).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Tomiko Itooka: La persona más anciana del mundo con 116 años» euronews 2024-08-30 (Noiz kontsultatua: 2024-09-08).
* ↑ «MSN» www.msn.com (Noiz kontsultatua: 2024-09-08).
* ↑ «MSN» www.msn.com (Noiz kontsultatua: 2024-09-08).
* ↑ «Tomiko Itooka, the oldest verified living person who loved mountaineering» Onmanorama (Noiz kontsultatua: 2024-09-08).
* ↑ «兵庫県内の最高齢者が死去 新たに芦屋市在住の１１３歳女性が最高齢に» 神戸新聞NEXT 2022-05-12.
* 1 2 3 4 5 Photo Gallery for Supercentenarians born in the year 1908, as of 2022. ジェロントロジー・リサーチ・グループ

## Ikus, gainera

* Zerrenda: Bizirik dauden pertsonarik zaharrenen zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q113330716
# Zabu

Zabu, kulunka, zealdo, gorgoin, zanbulu, ziburu edo leria, batik bat haurrek erabiltzen duten eserleku eseki bat da, jolas moduan kulunka egiteko erabiltzen dutena. Eserlekua burdinazko kate edo soka batez lotzen da esekitokira. Haur jolastokietan dagoen jolas tresna da, baina etxeetako kanpo aldean ere izaten dira. Kulunka indar gehiegiz mugitzen bada, erori eta min hartzeko arriskua izan daiteke.

## Iruditegia

* Sokaz eta zurez egindako ziburua.
* Gurpil batez eta metalezko kateekin egindako kulunka bat.
* Atseden hartzeko kulunka bat.
* Ezkerretan, Bangkokeko Zabu Erraldoia.

## Erreferentziak

* ↑ «ADOREZ Bilaketa: zabu» www.bostakbat.org (Noiz kontsultatua: 2022-03-30).
* ↑ «ziburu - OEH - Orotariko Euskal Hiztegia» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2022-03-30).
* ↑ «Leria - OEH - Bilaketa» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2022-03-30).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q188688
* Multimedia: Swings / Q188688
# Tripropileno

Tripropilenoa konposatu organikoa da, C$_9$H$_{18}$ formula duena, hidrokarburoen familiako eta alkenoen klasekoa. Nonenoaren isomeroetako bat da. Likido kolorge sukoia da. Uretan disolbaezina da, baina disolbagarria alkoholetan. Narritagarria da.
Propilenoaren trimerizazioz lortzen da, azido fosforikoak katalizatutako erreakzio baten bidez.
Tripropileno komertziala poprenoaren isomeroen nahastea da usuki.
Tripropilenoak fenolarekin erreakzionatzen du nonilfenolak emateko, zeintzuk surfaktante gisa usatzen den nonilfenol etoxilatoak prestatzeko baliatzen diren.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «1-Propene, trimer» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2025-01-03).
* ↑ (Ingelesez) Lorenc, John F.; Lambeth, Gregory; Scheffer, William. (2003). «Alkylphenols» Kirk-Othmer Encyclopedia of Chemical Technology (John Wiley & Sons, Ltd) doi:10.1002/0471238961.0112112512151805.a01.pub2. ISBN 978-0-471-23896-6. (Noiz kontsultatua: 2025-01-03).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7843768
# Gonçalo Guedes

Gonçalo Manuel Ganchinho Guedes (Benavente, Portugal, 1996ko azaroaren 29a), Guedes deiturik bakarrik ezagunagoa, bi hegaletatik jokatzen duen futbolari profesional bat da. Gaur egun, Espainiako Ligako Valentzia taldean jokatzen du.

## Ibilbidea

Bere ibilbidea Benfica-ren harrobian hasi zuen, eta 2014-2016ra talde honen bigarren taldean jokatu zuen. Denbora horretan, 38 partidu jokatu eta 11 gol sartu zituen. Denbora horretan lehen taldearekin ere partiduak jokatu zituen eta 2014tik 2017ra 39 partidutan 5 gol sartu zituen. Bere denboraldi onengatik, PSG-ren interesa piztu zuen eta honek erosi egin zuen. 8 partidu jokatzera iritsi zen, baina denboraldi horretan bertan, Valentziara utzi zuten. Oso denboraldi ona egin zuen, batez ere lehen zatia (guztira, 5 gol 33 partidutan). Denboraldi bukaeran, saiakera asko eta gero, 40 milioiengatik erosi zuten.
* Datuak: Q16729477
* Multimedia: Gonçalo Guedes / Q16729477
# Helhesten

Helhesten (euskaraz: «Infernuko zaldia») aldizkari artistiko eta literario daniarra izan zen, eta 1941 eta 1944 artean argitaratu zen Kopenhagen.
Danimarkan. Bigarren Mundu Gerran eskualdeko argitalpen nagusietako bat izan zen. Bere izenburua eskandinaviar mitologiako irudi baten erreferentzia zen.

## Historia eta profila

Helhesten aldizkaria 1941eko apirilean argitaratu zen lehen aldiz Kopenhagen, naziek hiria okupatu zutenean. Danimarkako bi aldizkari zaharretan inspiratu zen aldizkaria: Klingen eta Linien. Helhestenen sortzaileak Asger Jorn margolaria eta Robert Dahlmann arkitektoa izan ziren. «Danimarkako uzta» taldeko kideak ziren.
Aldizkariak abangoardiako ikuspegia hartu zuen, eta nazien propagandaren aurka agertu zen. Alemaniar espresionismoaren, dadaren eta surrealismoaren aldekoak ziren egile nagusiak, Ejler Bille, Henry Heerup, Egill Jacobsen eta Carl-Henning Pedersen barne. Banalaren arteaz ere interesatuta zeuden. Gehienbat, artearen teoriari, Mendebaldekoa ez den lanari, literaturari, poesiari, zinemari, arkitekturari eta argazkigintzari buruzko artikuluak biltzen zituen, Danimarkako artisten arte erakusketen eta biografien aipamenez gain. Franz Kafkaren lanaren Asger Jornen itzulpena aldizkarian seriatua izan zen, danierara egin zen lehen itzulpenean. Aldizkaria itxi baino lehen, 1944ko azaroan, bederatzi ale argitaratu zituen. Ixteko arrazoia finantza arazoak izan ziren. Cobra izeneko beste aldizkari batek eman zion segida.

## Ikus, gainera

* Surrealismo
* Dadaismo
* Internazional Situazionista

## Erreferentziak

* 1 2 Aubert, Nathalie. (2006-03-01). : From Revolutionary Avant‐Garde to Situationist Experiment. doi:10.1080/09528820600590959. ISSN 0952-8822. (Noiz kontsultatua: 2025-01-04).
* 1 2 3 4 (Ingelesez) Greaves, Kerry. (2015). «Mobilizing the collective: Helhesten and the Danish avant-garde, 1934-1946 - ProQuest» www.proquest.com (Noiz kontsultatua: 2025-01-04).
* 1 2 Greaves, K.. (2014-02-16). «Hell-Horse: Radical Art and Resistance in Nazi-Occupied Denmark» Oxford Art Journal 37 (1): 47–63. doi:10.1093/oxartj/kct043. ISSN 0142-6540. (Noiz kontsultatua: 2025-01-04).
* ↑ (Ingelesez) Hawkins, Philip. (2006). A Cultural History of the Avant-Garde in the Nordic Countries 1925-1950. BRILL ISBN 978-90-04-38829-1. (Noiz kontsultatua: 2025-01-04).
* 1 2 3 Hawkins, Philip. (2006-01-01). «An Enquiry into Fully Lived Moments» Other Faculty of Arts, Humanities and Business Theses (Noiz kontsultatua: 2025-01-04).
* ↑ Jorn, Asger. (2012-07-01). «The Human Animal» October (141): 53–58. doi:10.1162/OCTO_a_00097. ISSN 0162-2870. (Noiz kontsultatua: 2025-01-04).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2443415
# Gilbert Van Binst

Gilbert Van Binst (Mechelen, 1951ko uztailaren 5a – Zaventem, 2025eko urtarrilaren 3a) flandriar futbolaria izan zen.
1968an debuta egin zuenetik hamarkada bat baino gehiago jokatu zuen RSC Anderlecht taldean. Ondoren Toulouse FC talde frantziarrean jokatzera joan zen denboraldi batez eta Belgikara itzuli zen bere ibilbidea Club Brugge KVn bukatzera.
Belgikako futbol selekzio nazionalarekin 15 partida jokatu zituen 1972 eta 1977 artean eta brontzezko domina irabazi zuen 1972ko Europako Futbol Txapelketan.

## Palmaresa

Anderlecht
* Belgikako futbol liga: 1971–72, 1973–74
* Belgikako futbol kopa: 1971–72, 1972–73, 1974–75, 1975–76
* Belgikako futbol ligako kopa: 1973, 1974
* Europako Futbol Errekopa: 1975–76, 1977–78
* UEFAren Europako Superkopa: 1976, 1978
* Amsterdam Txapelketa: 1976
* Parisko Txapelketa: 1977
* Jules Pappaert Kopa: 1977
Belgika
* Europako Futbol Txapelketa brontzezko domina: 1972

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2309038
* Multimedia: Gilbert Van Binst / Q2309038
# Ralph Mann

Ralph Mann (Long Beach, Kalifornia, 1949ko ekainaren 16a – 2025eko urtarrilaren 2a) estatubatuar atleta izan zen.
1969an NCAAko bere lehen txapelketa irabazi zuen 400 metro hesiduneko proban. Hurrengo urtean bigarren aldiz irabazi zuen txapelketa eta munduko errekor berria ezarri zuen.
1972ko Udako Olinpiar Jokoetan zilarrezko domina lortu zuen 400 metro hesiduneko proban, John Akii-Bua ugandarraren atzetik.
Biomekanikan graduatu zen Washingtongo Estatu Unibertsitatean eta irakasle eta ikertzaile izan zen Kentuckyko Unibertsitatean.

## Udako Olinpiar Jokoetako emaitzak

Udako Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 1972 | Munich Alemania | 02 ! | 400 metro hesidunak |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q594695
* Multimedia: Ralph Mann / Q594695
# Javi Murua

Javier Murua Alzueta (Bilbo, Bizkaia, 1997ko apirilaren 23a) bizkaitar futbolaria da, erdiko atzelari moduan aritzen dena.

## Ibilbidea

2024ko Ekainaren 8an eguneratua. Datu ofizialak.
| Taldea | Maila | Denboraldia | Liga | Liga | Kopa | Kopa | Champions League | Champions League | Europa League | Europa League | Conference League | Conference League | Superkopa | Superkopa | Denera | Denera |
| Taldea | Maila | Denboraldia | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G |
| Arenas | 3. | 2014/15 | 1 | 1 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 1 | 1 |
| Arenas | 2.B | 2015/16 | 0 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 0 | 0 |
| Arenas | Denera | Denera | 1 | 1 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 1 | 1 |
| Baskonia | 3. | 2015/16 | 0 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 0 | 0 |
| Baskonia | 3. | 2016/17 | 30 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 30 | 0 |
| Baskonia | 3. | 2017/18 | 30 | 1 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 30 | 1 |
| Baskonia | Denera | Denera | 60 | 1 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 60 | 1 |
| Bilbao Athletic | 2.B | 2016/17 | 1 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 1 | 0 |
| Bilbao Athletic | 2.B | 2017/18 | 0 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 0 | 0 |
| Bilbao Athletic | 2.B | 2018/19 | 24 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 24 | 0 |
| Bilbao Athletic | 2.B | 2019/20 | 6 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 6 | 0 |
| Bilbao Athletic | Denera | Denera | 31 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 31 | 0 |
| Portugalete | 2.B | 2020/21 | 27 | 1 | 2 | 0 | - | - | - | - | | | - | - | 29 | 1 |
| Portugalete | Denera | Denera | 27 | 1 | 2 | 0 | - | - | - | - | | | - | - | 29 | 1 |
| Salamanca UDS | 2.F | 2021/22 | 32 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 32 | 0 |
| Salamanca UDS | Denera | Denera | 32 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 32 | 0 |
| Amorebieta | 1.F | 2022/23 | 21 | 0 | 0 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 21 | 0 |
| Amorebieta | Denera | Denera | 21 | 0 | 0 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 21 | 0 |
| SD Logroñés | 1.F | 2023/24 | 31 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 31 | 0 |
| SD Logroñés | Denera | Denera | 31 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 31 | 0 |
| Salamanca UDS | 2.F | 2024/25 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Salamanca UDS | Denera | Denera | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | 203 | 3 | 2 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 205 | 3 |

## Kanpo estekak

* Fitxa - www.athletic-club.eus
* Datuak: Q113483736
# Abelon

Abelón herri bat da, Moral de Sayago udalerrian dagoena (Zamora, Espainia).
2013. urtean 114 biztanle zituen.
* Eliza
* Elizaren atzealdea
* Harrizko hormak eta artadiak
* San Bizente ermita, atzean Duero eta Esla ibaiak dituela
# Barravento

Barravento 1962ko film brasildarra da, Glauber Rochak zuzendutakoa. Cinema Novo mugimenduaren film garrantzitsuenetako bat da. Salvador da Bahian grabatu zuten 1959 eta 1960 urteen artean.

## Sinopsia

Urte askoan kanpoan egon ondoren, arrantzale ohi bat bere herrira itzuliko da. Herrian Afrikako esklaboen ondorengoak bizi dira, candomblean oinarritutako erlijioa jarraitzen dutenak. Arrantzale ohiak erlijio hori kritikatuko du.

## Erreferentziak

* ↑ Canby, Vincent. (February 20, 1987). «Film: Brazil's 'Barravento'» The New York Times.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2885509
# O Pagador de Promessas

O Pagador de Promessas Brasilgo filma da, Anselmo Duartek idatzia eta zuzendua, 1962an ekoiztu eta estreinatu zena.
Dias Gomes antzerkigilearen izen bereko antzezlanean oinarrituta dago. Urrezko Palma irabazi duen Brasilgo film bakarra da. Gainera, atzerriko film onenaren Oscar Sarirako hautagai izan zen Hego Amerikako lehen filma izan zen, nahiz eta ez zuen irabazi.
Salvador da Bahia hirian grabatu zuten.

## Sinopsia

Zé do Burro gizon apalak promesa bat egingo du candomblé tenplu batean: bere astoa osatzen bada, bere lurra pobreen artean banatuko du eta gurutze astun bat eramango du Salvador da Bahiako Santa Barbara elizara. Astoa osatzean, esandakoa betetzen du. Baina Santa Barbara elizako apaizak ez dio onartuko gurutzea, erritu pagano batean egindako promesa delako.

## Erreferentziak

* ↑ Cannes: All the Palme d'Or Winners, Ranked. The Hollywood Reporter 5 de outubro de 2016.
* ↑ Todas as Palmes d'or. Festival de Cannes.
* ↑ AdoroCinema. O Pagador de Promessas. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1482269
# Ramona Aparicio Rodríguez

Ramona Aparicio Rodríguez (Madril, 1808 - Ibidem, 1881eko martxoaren 15a) madrildar maistra eta pedagogoa izan zen.

## Bizitza

Aparicio Madrilen jaio zen 1808an, Madrilgo Nesken Eskola Lancasterianoko ikaslea izan zen; han elkarrekiko sistema aplikatzen zen (neskarik aurreratuenak atzeratuenen heziketaz arduratzen ziren),.

### Lan ibilbidea

Ikasi zuen eskolako zuzendaria izan zen hogeita hamar urtez. 1858 urtean, Madrilgo Maistren Eskola Normal Zentraleko lehen zuzendaria bihurtu zen, eta, 1869an, Institutrizen Eskolako zuzendaria. Eskola horretako eskolak 1870etik 1881era eman ziren Eskola Normalean. Emakumearen Irakaskuntzarako Elkartearen barruan zegoen, Américo Castrok 1870ean sortua.
Ramona Aparicio bere Zuzendaritza Batzordeko kidea izan zen.
Izaera isil eta justukoa, jakin-min humanistiko nabarmenaz eta irakasteko bokazio goiztiarraz hornitua, bere garaiko neurri oldarkorretara jo beharrik gabe jakin zuen irakasle aginpidearen printzipioa praktikan jartzen; Madrilen hil zen 1881eko martxoaren 15ean, berrogeita hemeretzi urtez emakumeen irakaskuntzaren zerbitzura egon ondoren.

## Erreferentziak

* ↑ Sánchez de Madariaga Flecha. (2012). Las maestras de la República. Catarata ISBN 978-84-8319-698-4..

## Bibliografia

* ANADÓN, Juana-FERNÁNDEZ, Aurora: "El profesor femenino de la Escuela Normal Central de Maestras de Madrid, 1858-1900", en MATILLA, M.Jesús ORTEGA, Margarita (editoreak): Emakumeari buruzko diziplina arteko VI. Ikerketa Jardunaldiak: emakumeen lana (XVI-XX. mendeak), Madril: Madrilgo Unibertsitate Autonomoa, 1996.
* BALLARÍN DOMINGO, Pilar: «Aparicio Rodríguez, Ramona.» En Diccionario Biográfico Español vol. IV, Madril: Historiako Errege Akademia, 2009
* COLMENAR ORZÁES, Carmen: Madrilgo Maistren Eskola Normal Zentralaren historia (1858-1914), Madril: Universidad Complutense, 1988.
* RIVIÈRE GÓMEZ, Aurora: «Aparicio Rodríguez, Ramona.» En MARTÍNEZ, Cánada-PASTOR, Reyna-PASCUA, Mª José de la-TAVERA, Susana (zuzendariak): Mujeres en la Historia de España, Madril: Planeta, 2000, pp. 400-401.
* SAIZ DE OTERO, Concepcion: Perez Galdosek idatzi ez zuen pasarte nazional bat. La revolución del 68 y la cultura femenina, Madril: Librería General de Victoriano Suárez, 1929.

## Kanpo estekak

* Aparicioren biografia Real Academia de la Historiaren erakundearen web orrialdean
* Aparicioren bizialdia MCN Groupen web orrian
* Ramona Aparicio Emakume singular bezala ikusita Rivas Vaciamadrid argitalpen elektronikoan.
* Datuak: Q29021233