# Laure Adler

Laure Adler, sortzez Laure Suzanne Anne Clauzet (Caen, 1950eko martxoaren 11), frantziar kazetari, biografo, saiakeragile, editore, irrati- eta telebista-ekoizlea da.

### Familia eta gaztaroa

Nekazaritza-ingeniari baten alaba izaki, Laure Clauzet Conakryn (Ginea) hazi zen, orduan oraindik Frantziako Mendebaldeko Afrikako parte zena, Ozeano Atlantikoaren ertzean dagoen etxe batean, gero, Gineako independentziaren ostean eta hamazazpi urte bete arte, Abidjan, Boli Kostan. Bere familiarekin 1967an iritsi zen Frantziara, Clermont-Ferrandera.

### Ikasketak

Laure Clauzet Clermont-Ferrandeko Jeanne-d'Arc nesken lizeoan sartu zen, eta 68ko Maiatzaren mugimenduan, Parisko Batxilergoko Ekintza Batzordeko UNCAL (National Union of High Schools Action Committees) ordezkaria izan zen. Orduan deskubritu zituen Jean-Paul Sartre, Simone de Beauvoir eta Marguerite Duras. Oso errebeldea izaki, batxilergoko azterketa baino hiru hilabete lehenago eskolatik kanporatzeko mehatxua egin zioten, baina filosofia irakaslearen laguntza izan zuen.
Filosofian Masterra egin ondoren, 1978an, historiako 3. zikloko tesia defendatu zuen, EHESSen, Jean-Paul Aronen zuzendaritzapean, hau zen gaia: "L'avènement de la parole des femmes: la presse des femmes: 1830-1850".

### Bizitza pertsonala

1968aren ondoren, Laure Clauzetek Alfred Adler etnologoa ezagutu zuen Israelgo kibutz batean, ezkondua eta seme baten aita zena, eta bere lehen senarra bihurtu zen (haien dibortzioaren ostean, bere izena mantendu zuen bere bizitza publikorako).1970ean, bere lehen umeaz erditu zuen. 1985ean, bere bigarren semea, Rémi, gaixotuta hil zen, bederatzi hilabete zituela. Gai horri liburu bat eskaini zion: À ce soir (Gallimard argitaletxea).
Gero, bi alaba izan zituen, Léa eta Paloma, Alain Veinstein idazlearekin (1942an jaioa), France Cultureko ekoizle ohia.

### Ibilbidea

Laure Adler kasualitatez iritsi zen France Culturera 1970eko hamarkadaren hasieran, lagun bat ordezkatzeko; berrogei urtez aritu zen bertan. Lehenik, Jacques Duchateau ekoizlearen Panorama ikuskizunean, laguntzailea izan zen, eta, gero, idazlea. 1974an, ekoizle bihurtu zen. Orduko hartan, Alain Veinsteinek gidatutako Les Nuits magnétiques ikuskizunean parte hartu zuen.
1981 eta 1987 bitartean, Michel Polacek gidatutako Droit de réponse eztabaida-emakizunean (TF1 telebista) hartzen zuen erregularki.
1989an, François Mitterrandek kultur aholkulari gisa deitu zion, kargu hori izan zuen 1993ra arte. Haren bigarren zazpi urteko agintaldiaren amaieran, ez zion presidenteari jarraitu, baina bere pentsamenduak konta ziezaizkiola onartu zuen, eta hortik idatzi zuen L'Année des adieux (Flammarion, 1995).
1993an itzuli zen telebistara, eta lau urtez Michel Fieldek sortutako Le Cercle de minuit gaueko eztabaida-saioa eskaini zuen France 2n.
1995etik aurrera, Prix de l'écrit intime sariaren epaimahaikide izan zen.
1997an, Payot, Denoël eta Plon argitaletxeekin elkarlanean aritu ondoren, Grasset argitaletxean sartu zen saiakera eta dokumentuen arduradun gisa.
1998an, Marguerite Durasen biografia argitaratu zuen. Alain Vircondeletek, orduan, "iruzur intelektualagatik" salatu zuen, eta bere lana "kanibalizatu" izana leporat zion, eta baita Christiane Blot-Labarrère bezalako beste idazle edo kazetari batzuena ere erreferentziarik edo aipamenik gabe. Orduan, Vircondeleten salaketak erabat baztertu baziren ere, erreferentzia eta aipamen horiek Gallimardek berriro ezarri zituen paperezko edizioan.
Urte hartan, Partage du savoir bildumaren zuzendari bihurtu zen, Presses Universitaires de Francen.

### Frantziako Kultura Zuzendaritza

1999ko urtarrilean, Laure Adler izendatu zuten France Cultureko zuzendari. Garai hartan, katearen irudia eta programazioa erabat berritu zituen. Bere aukerak eztabaidagai izan ziren entzule-elkarteen, zenbait kazetariren eta katearen ekoizleen artean. 1999-2005 urteetan, eguneroko audientzia oso nabarmen igo zen batez beste, eta, Médiamétrieren arabera, hala ere, entzute-denbora gutxitu egin zen. Era agintzailean kudeatzen zuela iritzi zion askok.

#### Gatazkak

Frantzia Cultureko buru Laure Adlerren jardunari egindako kritikek, halaber, aktualitateari emandako lekua izan zuten hizpide.
2007an, Antoine Lubrina France Cultureko entzule-elkarte bateko arduradunari epaiketa egin zion, iraingarria iruditzen zitzaion lelo batengatik: "Txerriak bezala bizi eta pentsatu". Antoine Lubrinaren ustez, France Culture programak degradatu egin ziren, audientzia handitzeko xedez. Laure Adlerren garaian audientzia hori 400.000tik 600.000ra igo zen, Antoine Lubrinak erantzun hau eman zuen: «Operak Sylvie Vartan eta Johnny Hallyday ekarraraziko balitu, publiko gehiago izango litzateke, baina ez litzateke bere egitekoa izango». Epaiketan, Laure Adlerrek adierazi zuen elkarteko kideek jazarri zutela katearen buru zela. Azkenean, Laure Adlerrek salaketa kendu zuen.
2012an, Journal du dimanche albistegian egindako elkarrizketa batean, urte haiek aipatu zituen Laure Adlerrek berriz: «Autoritarioa izan nintzen, ez dagoelako beste modurik erreformak egiteko. Baina lan handia egin dut kolektiboan. Kolerikoa banintz, ez nuke hainbesteko insomnioa izango. Indarkeria asko jasan dut France Culturen. Fisikoki, sexualki, moralki eraso didate. Iluntzean nire zain egoten ziren, seigarren solairuan, 22:00etan, igogailuaren aurrean. Tipo bat sartzen zen nirekin eta tu egiten zidan aurpegira. Nire autoaren atzeko eserlekuan morroi batzuk pausatzen ziren; Poliziako Informazio Orokorrekoek ohartarazten zidaten kultur ekitaldietan nire zain egoten zirela; Irratiaren Etxearen inguruan aparkatuta zeuden autoen parabrisak panfletoz estalita egon ohi ziren, non puta gisa karikaturizatzen ninduten. [...] Behin kazetari bihurtuta, ekintza juridiko bati ekin nion. France Cultureko entzule-elkarte baten 2005eko panfleto iraingarri bat izan zen ontzia gainezka jarri zuen ur tanta. Jean-Paul Cluzelek nire ondoan egotea onartu zuen. 2007an irabazi genuen epaiketa».
À voix nue saioan beti parte hartu zuen, izaera intelektual, artistiko edo politiko nabarmeneko elkarrizketa zorrotz gisa aurkeztutako saioa. Txandakako ekoizleen sistema batek bermatzen zuen gonbidatu ospetsuen aniztasuna, eta, horri esker, komunikabideetan presentzia txikia zuten pertsona ospetsuei elkarrizketa batzuk egiteko aukera izan zen, besteak beste. Acrimed elkartearen arabera, Laure Adlerrek, 2005ean, France Cultureko zuzendaritzatik irten aurretik, erakunde berri bat jarri zuen martxan, non saioaren ekoizle bakarra bihurtu zen, kateko entzutetsuenetako eta hobekien ordaindutako bat, alegia.

#### Ika-mika Miguel Benasayagen harira

2004an, Laure Adlerrek Miguel Benasayag psikoanalistak France Cultureri buruz egindako eguneroko kronika ezabatu zuen, bere azken kronikan Évelyne Sire-Marinen, Magistraturako Sindikatukoa, Police et Justice liburua aurkeztu berritan, zeinaren tesi nagusia baitzen Fronte Nazionalak segurtasunaren arloan egindako proposamenen eta Nicolas Sarkozy Frantziako Barne ministroak eta Dominique Perben Frantziako Justizia ministroak Jean-Pierre Raffarinen gobernuan hartutako lege neurrien arteko antzekotasuna. Laure Adlerren esanetan, Miguel Benasayagek ez zuen jarraitu «aktualitatea ikuspuntu intelektual eta kultural batetik perspektiban jartzea» zen baldintza-agiria. Adlerrek aurpegiratu zion "bere kronika norbere sustapenerako, bere mundu-ikuskerarako" bihurtu zuela, eta hori ez zela "hitzartutakoa".
Miguel Benasayagek uste zuen baldintza-agiria oso lausoa dela, eta honako hau esan zuen: “Nire kontratazioa eragin zuten arrazoi berberengatik kaleratu ninduten: nire ezkerreko uste politiko eta filosofikoengatik. Hori zentsura da". Laure Adlerrek AFPri adierazi zionez, Miguel Benasayagek "alterglobalizazioaren aldeko alegatu bihurtu zuen bere kronika", eta lehenago ere eskatu zion «deriba hori zuzentzeko, eta hori ez zuen kontuan hartu». Laure Adlerren jarrera auzitan jarri zuten zenbait kazetarik, eta uste izan zuten Miguel Benasayagek alde egin izana gobernuari egindako kritikak eragin zuela. Radio Franceko Kazetarien Elkarteak (SDJ) hau esan zuen: “Bere kronikarien kontratazioan kate zuzendaritza baten prerrogatibak ez dira eztabaidatzen. Aldiz, Miguel Benasayag filosofo eta psikoanalistarengandik bereizteko erabiltzen den metodoa onartezina da, SDJaren arabera, bai mamiari dagokionez, bai formari dagokionez. Adierazpen askatasunarekin konprometituta dagoela dio Laure Adler France Cultureko zuzendariak, baina militanteegia, konprometituegia izatea aurpegiratzen dio zutabegile horri, zegokion espaziorako gaitasun desegokiak izatea. Gogora dezagun orain dela urtebete pasatxo kontratatu zutela, eta irailean berriro eraman zutela, analista gisa zituen ezaugarriengatik. Penagarria da pentsatzea bere tonuaren askatasuna zigortuta dagoela politikoki ez-zuzentzat jotzen delako".
SDJak, zeinak errekazionatu baitzuen Alexandre Adler zutabegilearen aurreko kasu batean, bi pisu bi neurri zeudela aipatu zuen, aipatuz, garai hartan, Laure Adlerrek erantzun zuela kronistek adierazpen askatasun osoa zutela.

### Bestelako jarduerak

2003ko Veneziako Mostran, Laure Adler zinemagile berriei eskainitako Contre-Courant ataleko epaimahaiburu izan zen.
2004 eta 2006 bitartean, Arte katean, hilero, "Permis de penser" emankizunean elkarrizketak egin zituen.
2005eko abenduan, France Cultureko zuzendaritza utzi eta La Martinière taldean sartu zen, eta Seuil edizioetako Littérature et Documents ataleko zuzendaritza hartu zuen; 2006an, kargu horretatik bota zuten, pertsona ospetsuen arteko gatazka baten ondorioz, Le Temps egunkariaren arabera. Le Monde-ren arabera, ez zegoen ados Denis Jeambar Seuileko zuzendari exekutibo berriarekin, barne berrantolaketari buruz; aste batzuk lehenago, dimisioa ere emana zuen ez zuelako sinesten lau polotan (literatura, giza zientziak, poltsikoak, irudiak) egituratutako funtzionamenduan, baina ukatu zioten. Bestalde, Seuileko editore batzuek jarduera "nahasia eta desordenatua" aurpegiratu zioten Laure Adlerri.
2007an, Ségolène Royalen alde bozka eskatzeko idazki bat sinatu zuen beste 150 lagunekin batera, "eskuin harroaren aurka" eta "esperantzazko ezkerraren alde".
2008an, emakumeen eta feminismoaren historia eskolak eman zituen Parisko Ikasketa Politikoen Institutuan.
France Interren, Studio Théâtre aurkeztu zuen, eta duela zenbait urtetik Tropismes literatura-saioa aurkezten du France Ô-n, eta Hors -Champs France Culturen. En Temps Réel hausnarketa-taldeko orientazio-kontseiluko kidea da, Parisko Théâtre de la Villeko zuzendaritza-batzordeko kidea, baita Avignongo eta Vaucluse herrialdeetako unibertsitatekoa ere, eta Le Monde egunkariko zaintza-kontseiluko kidea.
Bruno Racinekin batera, Le Cercle de la BNF saioa aurkezten du, Le Magazine littéraire-kin lankidetzan, eta, 2009tik aurrera, BnF-ren sariaren epaimahaiko kide da. 2009an, Emmanuel Ethis buru zuen Kultura eta Unibertsitate batzordean parte hartu zuen.
2012ko abuztuaren amaieran, "Millet kasua" hasi zen, Richard Millet idazleak panfleto probokatzaile bat argitaratu baitzuen Éloge littéraire d'Anders Breivik, norvegiar masa-hiltzailea. Laure Adlerrek zioenez, "serieko hiltzaile bat gure garaiko heroi bihurtzea oso larria da", eta "deriba ideologikoa" aipatu zuen. Richard Millet kaleratzeko eskatu zion Gallimardi.

### France Interren

2015eko itzuleran, Laure Adler-ek France Inter irratian Opportunity saioa girotu zuen. Bi intelektualen arteko eztabaida kontraesankorra da, gaurkotasuneko gai bati buruzkoa, eta geopolitika, filosofia, morala eta diplomazia gaiak jorratu daitezke. Téléramaren arabera, emisio horrek eztabaida politikora itzultzea dakar Laure Adlerrentzat, eta «pentsamenduaren berezitasunak» entzunarazteko aukera ematen du, adibidez, Frantziak Siriako erregimenarekiko dituen aldaketa diplomatikoei buruz, edota «migrazio krisiaren eta Kontinente Zaharreko populismoen gorakadaren gaiei» buruzko eztabaida antolatuz.
2016ko abuztuaren 29tik 2023ko ekainaren 29ra bitartean, L'Heure bleue saioa aurkeztu zuen, 20:00etatik 21:00etara, gehienetan zuzenean. Berarekin hitz egitera gonbidatzen zituen "artistak, idazleak, abeslariak edota filosofoak, lehenago telebistan eta France Cultureko Hors-champs emankizunean egin izan duen bezala", Téléramaren arabera.
2023ko apirilean iragarri zuten L'Heure bleue-ren amaituko zela eta Laure Adlerrek France Interretik alde egingo zuela 2022-2023 denboraldiaren amaieran.

### Denetarik

2014az geroztik, Laure Adlerrek zahartzaroa ikertu zuen, Frantzian dauden hainbat kultur eremu eta errealitatetan. Bere aurkikuntzak eta analisiak The Night Traveller saiakeran jasota daude.
2016ko otsailean, telefono-iruzur bat zelakoan, Kultura sailburu izateko François Hollanderen eskaintzari uko egin zion -Robert Zaraderren bidez-. 2021eko urtarrilaren amaieratik, France 5-en C ce soir saioan parte hartzen du.
Léa Salamé France Interreko bere lankideak 2020an argitaratutako Femmes puissantes izeneko liburuan elkarrizketatu zituen hamabi "emakume boteretsuen" artean dago. Laure Adlerrek baieztatu zuenez: "Niretzat, gaurko feminitatea Angela Merkel da". Léa Salaméri hau ere esan zion: "Emakumeek boterea dutela onartzeko unea da".

## Argitalpenak
### Biografiak

* 1986 : L'Amour à l'arsenic : histoire de Marie Lafarge, Denoël.
* 1998 : Marguerite Duras, Gallimard.
* 2005 : Dans les pas de Hannah Arendt, Gallimard, 645 pages
* 2008 : L'insoumise, Simone Weil, Actes sud.
* 2011 : Françoise, Grasset (sur Françoise Giroud).
* 2015 : François Mitterrand, journées particulières, Flammarion.
* 2019 : Charlotte Perriand, Gallimard ISBN 978-2-0728-4765-3
* 2022 : Françoise Héritier, le goût des autres, Albin Michel ISBN 978-2-226-44161-4
* 2023 : Agnès Varda, Gallimard ISBN 978-2-07-301322-4

### Saiakerak

* 1979 : À l'aube du féminisme : les premières journalistes, Payot.
* 1981 : Misérable et glorieuse. La femme au Txantiloi:S-, sous la direction de Jean-Paul Aron, Fayard.
* 1983 : Secrets d'alcôve : une histoire du couple de 1830 à 1930, Hachette Littératures.
* 1987 : Avignon : 40 ans de festival, avec Alain Veinstein, Hachette.
* 1990 : La Vie quotidienne dans les maisons closes de 1830 à 1930, Hachette.
* 1994 : Les Femmes politiques, Le Seuil.
* 2006 : Les Femmes qui lisent sont dangereuses, avec Stefan Bollmann, Flammarion.
* 2007 : Les Femmes qui écrivent vivent dangereusement, avec Stefan Bollmann, Flammarion.
* 2008 : Femmes hors du voile, photographies d'Isabelle Eshraghi, éditions du Chêne.
* 2009 : Les Femmes qui aiment sont dangereuses, avec Elisa Lécosse, Flammarion.
* 2010 : La Beauté des nuits du monde de Marguerite Duras, textes choisis et présentés par Laure Adler, éditions La Quinzaine littéraire, coll. « Voyager avec ».
* 2011 : Les Femmes qui lisent sont de plus en plus dangereuses, avec Stefan Bollmann, Flammarion.
* 2011 : Manifeste féministe, éd. Autrement.
* 2011 : Les Maisons closes, éditions Fayard.
* 2012 : Le Bruit du monde, éditions Universitaires d'Avignon.
* 2016 : Tous les soirs, éditions Actes Sud.
* 2018 : Les Femmes artistes sont dangereuses, avec Camille Viéville, Flammarion.
* 2020 : La voyageuse de nuit, Éditions Grasset.
* 2022 : Les Femmes artistes sont de plus en plus dangereuses, avec Camille Viéville, Flammarion.

### Hiztegia

* 2017 : Dictionnaire intime des femmes, éditions Stock.

### Ipuinak

* 1995: The Year of Farewells, Flammarion (2011n berrargitaratua, hitzaurrea gehituta).
* 2001: À ce soir, (autobiografia) Gallimard.

### Eleberria

* 2013 : Immortelles, Grasset.

### Elkarrizketak

* 2002 : Avant que la nuit ne vienne, avec Pierre de Bénouville, Grasset.
* 2006 : Jean-Pierre Chevènement : entretiens, éditions Michel de Maule.
* 2007 : Starck, Philippe : entretiens, Flammarion.
* 2007 : J. Attali : entretiens, éditions Michel de Maule.
* 2009 : Le Théâtre, oui quand même, avec Jacques Lassalle, Éditions Universitaires d'Avignon
* 2009 : Histoire de notre collection de tableaux - Pierre Bergé Yves Saint Laurent, avec Pierre Bergé, Actes Sud.
* 2009 : La Passion de l'absolu, avec George Steiner, éditions de l'Aube.
* 2010 : Roland Dumas : entretiens, éditions Michel de Maule.
* 2011 : Le Chemin de la vie, avec Maurice Nadeau, éditions Verdier.
* 2013 : Qui sommes-nous ? Fragments d'identité, avec Wajdi Mouawad, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2013 : Nouveau Romantique, avec Éric Vigner et Christophe Honoré, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2014 : Le théâtre, sensation du monde, avec Claude Régy, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2016 : La philosophie, le théâtre, la vraie vie, avec Alain Badiou, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2016 : Changer le monde par le théâtre, avec Marie-José Malis, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2016 : Sacré souffle. Poésie, théâtre, politique, avec Christian Schiaretti, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2017 : Fracas et poétique du théâtre, avec Julien Gosselin, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2017 : De la représentation à l'exposition de soi, avec Angélica Liddell, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2017 : La métamorphose des corps, avec Madeleine Louarn, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2018 : Enfants, animaux et idiots, avec Emma Dante, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2018 : Épanouis et virevoltants, avec Thomas Quillardet, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2018 : Le spectacle, contrat imaginaire, avec Tiago Rodrigues, Éditions Universitaires d'Avignon.
* 2022 : La beauté de la lumière, avec Etel Adnan, Éditions du Seuil.

### Hitzaurreak

* 2000 : Une histoire du racisme : des origines à nos jours de Christian Delacampagne, Le Livre de poche/France Culture.
* 2002 : Petites chroniques de la vie comme elle va d'Étienne Gruillot, Éditions du Seuil.
* 2003 : Marguerite Duras et l'histoire de Stéphane Patrice, PUF.
* 2004 : Rwanda : un génocide oublié ? Un procès pour mémoire de Laure de Vulpian, Bruxelles, éditions Complexe.
* 2005 : Les Deux Amants de Marie de France, Bruxelles, éditions Complexe.
* 2010 : Alain Crombecque. Au fil des rencontres de Christine Crombecque, postface, Actes Sud.
* 2010 : Voyage et gourmandises en pays Salers de Régine Rossi-Lagorce, éditions Mines de rien.
* 2011 : Dimanche et autres nouvelles d'Irène Némirovsky, Le Livre de poche.

### Parte-hartzeak

* 1999 : L'Illettrisme en toutes lettres. Textes, analyses, documents, entretiens, témoignages, éditions Flohic.
* 2005 : Paris. Au nom des femmes, Descartes & Cie.
* 2006 : L'Universel au féminin, tome 3, L'Harmattan.
* 2008 : Festival d'Aix : 1948-2008, Actes Sud.
* 2010 : Voyager avec Marguerite Duras, édition La Quinzaine littéraire.
* 2010 : Pensez, lisez. 40 livres pour rester intelligent !!!, Éditions Points.
* 2012 : Le Bruit du monde : le geste et la parole, Éditions universitaires d'Avignon.

## Filmografia
### Zuzentzea

* 2023 : La Révolte des vieux, Jérémy Freyrekin idatzia eta zuzendua.

### Idazlekidea

* 1994: Hiver 54, l'appel de l'abbé Pierre, Patrick Rotman et Élisabeth Kapnistekin idatzia.
* 1996: L'Île des enfants, Dominique Grosekin idatzia.
* 2009: Claude Lanzmann - Il n'y a que la vie, Sylvain Roumetterekin idatzia.

## Sariak

* Chevalière de la Légion d'honneur, 29 novembre 2006
* Officière de la Légion d'honneur, 31 décembre 2015
* Chevalière de l'ordre national du Mérite, nommée par décret du 10 novembre 1998

## Erreferentziak

* 1 2 3 (Frantsesez) Arnaud Viviant. 2024-09-20 (Noiz kontsultatua: 2025-02-11).
* 1 2 «Portrait de nuit : Laure Adler, journaliste, écrivain» Les Inrocks 2014..
* ↑ Catalogue SUDOC. ..
* ↑ (Frantsesez) Arnaud Viviant. 2024-09-20 (Noiz kontsultatua: 2025-02-11).
* ↑ Badie, Jérôme. (2016-03-04). «Laure Adler : « Mitterrand construisait son propre rapport au temps »» Le Monde.fr ISSN 1950-6244...
* ↑ «Dévastatrices, les rumeurs de plagiat» LExpress.fr 2002-11-01.
* ↑ Notice de la collection « Partage du savoir ». ..
* ↑ «Lettre ouverte sur la direction de France Culture» Acrimed | Action Critique Médias 8 septembre 2002..
* ↑ Laure Adler en procès contre un auditeur de France Culture. 2008-07-23..
* ↑ «Laure Adler ne goûte pas la caricature» Libération.fr 12 juin 2007..
* ↑ «Caricature : Laure Adler retire sa plainte contre l'auditeur de France Culture» Acrimed | Action Critique Médias 15 novembre 2007..
* ↑ Laure Adler : "J’ai besoin de vivre dans le risque" (interview) - leJDD.fr. 2012-07-14..
* ↑ #66 - Laure Adler : La peur augmente avec les années - Nouvelle École. 30 avril 2018..
* 1 2 «Laure Adler programme Laure Adler, se célèbre et célèbre son successeur» Acrimed | Action Critique Médias 5 septembre 2005..
* ↑ «« OPA de Laure Adler sur les chaînes de Radio France » (SNRT-CGT)» Acrimed | Action Critique Médias 30 août 2005..
* ↑ Miguel Benasayagsur nouvelobs.com. 2004-04-02..
* ↑ Accusation de censure à Radio France. 2004-04-07..
* ↑ Cinéma : le lion d'or de la 60e Mostra de Venise à un premier film russe, « Le Retour ». 08/09/2003..
* ↑ Laure Adler. ..
* ↑ Biographie et actualités de Laure Adler France Inter. ..
* ↑ «Laure Adler mise à la porte» Le Temps 13 décembre 2006..
* ↑ Beuve-Méry, Alain. (2006-12-11). «Laure Adler contrainte de quitter Le Seuil» Le Monde.fr ISSN 1950-6244...
* ↑ «Richard Millet va-t-il devoir quitter Gallimard ?» LExpress.fr 2012-08-29..
* ↑ «France Inter : Laure Adler renoue avec le débat politique» Télérama 1446816600..
* ↑ «Laure Adler, figure libre de “L'heure bleue”» Télérama 1475593200..
* ↑ Libération et AFP. (30 avril 2023). Figures et voix emblématiques de France Inter, Laure Adler et Jérôme Garcin vont quitter la radio d’ici à la fin de l’année. ..
* ↑ Laurence Le Saux. (2023-05-03). Laure Adler : “Il faut savoir s’en aller avant d’être virée !”. ..
* ↑ Dans "La voyageuse de nuit", Laure Adler enquête au pays de la vieillesse. 2020-10-02..
* ↑ Julien Absalon. (2016). Remaniement ministériel : la journaliste Laure Adler a refusé le ministère de la Culture car elle croyait à un canular. ..
* ↑ C ce soir (France 5) - Karim Rissouli : "On s’est creusé la tête pour trouver la bonne alchimie" | Télé 7 Jours. 2021-01-28.
* ↑ Léa Salamé et les femmes « puissantes ». 2020-09-14.
* ↑ Laure Adler : "C'est le moment pour les femmes de reconnaître qu'elles possèdent de la puissance". 2019-08-10.
* ↑ [https://www.legiondhonneur.fr/sites/default/files/promotion/lh20160101_1.pdf Présidence de la République ORDRE NATIONAL DE LA LÉGION D’HONNEUR. ].
* ↑ Décret du 10 novembre 1998 portant promotion et nomination. ..

## Kanpo estekak

* Pascale Nivelle. (8 décembre 2024). «Laure Adler « booktokeuse », la reconversion d’une diva de la radio : « Je suis un prix littéraire à moi toute seule ! »» Le Monde..
* Datuak: Q3218743
* Multimedia: Laure Adler / Q3218743