# Maiatzaren 11

Maiatzaren 11 gregoriotar egutegiaren urteko ehun eta hogeita hamaikagarren eguna da, 132garrena bisurteetan. 234 egun falta dira urtea amaitzeko.
Jaiotzak :
| Euskal Herrian Agustín Sauto Jaiotza: Barakaldo, 1908 Heriotza: Trapagaran, 1986ko abuztuaren 21a Domingo Iturrate Jaiotza: Dima, 1901 Heriotza: Belmonte, 1927ko apirilaren 7a Bernardo Estornes Lasa Jaiotza: Izaba, 1907 Heriotza: Donostia, 1999ko abuztuaren 10a Charles Ollivon Jaiotza: Senpere eta Baiona, 1993 Eskuz gaurkotu + Jaiotza gehiago... | Munduan Salvador Dalí Jaiotza: Figueres, 1904 Heriotza: Figueres, 1989ko urtarrilaren 23a Richard Feynman Jaiotza: Far Rockaway eta Queens, 1918 Heriotza: UCLA Ronald Reagan Medical Center eta Los Angeles, 1988ko otsailaren 15a Jean-Léon Gérôme Jaiotza: Vesoul, 1824 Heriotza: Parisko 9. barrutia, 1904ko urtarrilaren 10a Irving Berlin Jaiotza: Talačyn eta Tiumen, 1888 Heriotza: New York, 1989ko irailaren 22a Eskuz gaurkotu + Jaiotza gehiago... |
Heriotzak :
| Euskal Herrian Juan Díaz de Garayo Jaiotza: Egilatz, 1821eko urriaren 16a Heriotza: Gasteiz, 1881 Angel Urrutia Iturbe Jaiotza: Lekunberri, 1933ko urriaren 20a Heriotza: Iruñea, 1994 Blanquita Suárez Jaiotza: Donostia, 1894ko urriaren 17a Heriotza: Madril, 1983 Eskuz gaurkotu + Heriotza gehiago... | Munduan Bob Marley Jaiotza: Nine Mile $^{(en)}$ , 1945eko otsailaren 6a Heriotza: Jackson Memorial Hospital $^{(en)}$ , 1981 Q42 Jaiotza: Cambridge, 1952ko martxoaren 11 Heriotza: Santa Barbara, 2001 Alvar Aalto Jaiotza: Kuortane, 1898ko otsailaren 3a Heriotza: Helsinki, 1976 John Herschel Jaiotza: Slough, 1792ko martxoaren 7a eta 1792 Heriotza: Kent, 1871 Eskuz gaurkotu + Heriotza gehiago... |
* Gertaerak
* Indiako bandera
* 330 - Bizantzio hiria Erromatar Inperioko hiriburu bihurtu zen Konstantinoren agindupean, Konstantinopolis izena hartuz.
* 868 - Txinan historiako lehen liburua inprimatu zen: Diamantearen Sutra, Wang Jie.
* 1949 - Siam erresumak ofizialki Thailandia izena hartu zuen.
* 1960 - Mossadeko agenteek Adolf Eichmann atxilotu zuten, Argentinan ezkutatzen zen buruzagi nazia eta gerra kriminala.
* 2000 - India (irudian) ofizialki 1.000.000.000 biztanlera iritsi zen.
* + Gertaera gehiago...
* Egutegia
* Txantiloi:Maiatz2025
* Aurreko eta hurrengo urteetan
* 2022: Asteazkena
* 2023: Osteguna
* 2024: Larunbata
* 2026: Astelehena
* 2027: Asteartea
* 2028: Osteguna
* Izendegia
* Santutegia:
* Maiol Clunykoa, Gangulfo, Mamerto Viennekoa
* Seaska egutegia:
* Alazne, Mirari eta Belate.

## Gertaerak
### Mundua

* 330 – Bizantzio hiria Erromatar Inperioko hiriburu bihurtu zen Konstantinoren agindupean, eta Konstantinopla izena jarri zioten.
* 1949 – Siam erresumak ofizialki Thailandia izena hartu zuen.
* 1960 – Mossadeko agenteek Adolf Eichmann atxilotu zuten, Argentinan ezkutatzen zen buruzagi nazia eta gerra kriminala.
* 2000 – India ofizialki 1.000.000.000 biztanlera iritsi zen.
* 2010 – David Cameronek Erresuma Batuko gobernua osatzeko, Nick Cleggen Alderdi Liberal Demokratarekin bat egingo zuela adierazi zuen. Gordon Brownek dimisioa aurkeztu zuen.
* 2011 – 2011ko Lorcako lurrikara: Espainiako Murtzia erkidegoko Lorca udalerrian egondako 5,2 graduko lurrikaran bederatzi pertsona hil ziren.

## Arte eta kultura
### Euskal Herria

* 2002 – Arabako Bertsolari Txapelketaren bigarren ekitaldiaren finala jokatu zen Gasteizen, aurreko ekitalditik 18 urtetara jokatu zena. Asier Otamendik lehenengo txapela eskuratu zuen

### Mundua

* 868 – Txinan historiako lehen liburua inprimatu zen: Diamantearen Sutra, Wang Jie.
* 2001 – A Knight's Tale ("Zaldun Ipuina") filma estreinatu zen, Brian Helgelandek zuzendu eta Heath Ledger, Mark Addy, Rufus Sewell, Paul Bettany eta Alan Tudyk aktoreek antzeztu zutelarik.

## Zientzia eta teknologia
### Mundua

* 1971 – Dallasko Mariano Martinez jatetxe-jabeak Margarita cocktaila izozteko prozesua egiten zuen makina bat asmatu zuen. Makina horrekin automatikoki zerbitza zitzakeen eskaera guztiak, banaka egin beharrean. Honek cocktail hori AEBko ezagunenetako bat izatera lortu zuen.
* 1998 – Indiak arma nuklearrekin frogak egin zituen Rajastango desertuan.

## Kirolak
### Euskal Herria

* 2014 – San Mames estadio berrian jokatutako lehenbiziko Euskal derbian Athletic Kluba eta Errealak Muniain eta Agirretxeren golekin bana berdindu zuten.

### Mundua
## Jaiotzak
### Euskal Herria

* 1864 – Ramón Godó, kataluniar enpresaburua, La Vanguardia egunkariaren sortzailea, Bilbon (h. 1931).
* 1891 – Alejandro de la Sota Aburto, bizkaitar kazetaria, Excelsior egunkariaren sortzailea (h. 1965).
* 1901 – Domingo Iturrate, Fray Domingo del Santísimo Sacramento, bizkaitar apaiz trinitarioa (h. 1927).
* 1904 – Mariano Iurrita, gipuzkoar futbolaria (h. 1976).
* 1907 – Bernardo Estornes Lasa, izabatar kulturagilea eta euskal idazlea (h. 1999).
* 1908 – Agustín Sauto, Bata, Bilboko Athletic Klubeko jokalaria (h. 1986).
* 1925 – Seber Ormaza, euskal herritar politikari eta abestigilea (h. 2010).
* 1947 – Miguel Angel Lamata, gipuzkoar futbolaria (h. 2019).
* 1950 – José Luis Izco, PSNko nafar politikaria.
* 1953 – Carmen Llera, nafar eleberrigilea eta PSNko gazteriaren bozeramailea.
* 1961 – Igone Zabala Unzalu, bizkaitar euskal-hizkuntzalaria.
* 1962 – Begoña Sanzberro, UPNko nafar politikaria.
* 1964 – Juan Jose Alvarez Rubio, gipuzkoar jurista eta EHUko katedraduna Zuzenbidean.
* 1966 – Ana Irigoien, bizkaitar idazlea.
* 1968 – Daniel Calparsoro, euskal herritar zinema zuzendaria, Bartzelonan.
* 1971 – Asier Zurinaga, bizkaitar traineru estropadetako patroia.
* 1977 – Iker Alvarez, gipuzkoar futbolaria.
* 1978 – Agurne Anasagasti, bizkaitar telebista aurkezlea.
* 1981 – Juan José Martín, arabar izotz hockey jokalari ohia.
* 1983 – Natalia Zabala, gipuzkoar modeloa.
* 1984 – Izaskun Osés, nafar atleta paralinpikoa.
* 1993 – Charles Ollivon, lapurtar errugbilaria.
* 1999 – Jon Mariezkurrena, Mariezkurrena II.a, nafar pilotaria.

### Mundua

* 1594 – Charlotte Marguerite Montmorencykoa, Condéko printzesa (h. 1650).
* 1752 – Johann Friedrich Blumenbach, alemaniar mediku, fisiologo eta antropologoa (h. 1840).
* 1771 – Laskarina Bouboulina, greziar andre heroia Greziako 1821eko Independentzia Gerran (h. 1825).
* 1801 – Henri Labrouste, frantziar arkitektoa (h. 1875).
* 1823 – Alfred Stevens, belgikar margolaria (h. 1905).
* 1824 – Jean-Léon Gérôme, frantziar margolaria eta eskultorea (h. 1904).
* 1827 – Jean-Baptiste Carpeaux, frantziar eskultore eta margolaria (h. 1875).
* 1840 – Mariana Angélica de Andrade, portugalder poeta (h. 1882).
* 1848 – Wilhelm Windelband, alemaniar filosofoa eta historialaria (h. 1915).
* 1851 – Maria Teresa Nuzzo, maltar moja (h. 1923).
* 1852 – Charles W. Fairbanks, Ameriketako Estatu Batuetako presidenteordea (h. 1918).
* 1871 –
** Emiliano Chamorro Vargas, Nikaraguako presidentea (h. 1966).
** Mariano Fortuny Madrazo, espainiar margolari, asmatzaile, grabadore, argazkilari, diseinatzaile, enpresari eta eszenografoa (h. 1949).
* 1875 – Harriet Quimby, estatubatuar hegazkinlari eta zinema gidoigilea, pilotu lizentzia lortu zuen AEBetako lehen emakumea (h. 1912).
* 1888 – Irving Berlin, estatubatuar konpositore eta kantu-idazlea, AEBko historiako kantagile handienetakoa (h. 1989).
* 1889 – Paul Nash, britainiar margolari surrealista eta gerra artista (h. 1946).
* 1892 – Margaret Rutherford, ingeles aktorea (h. 1972).
* 1894 – Marta Graham, estatubatuar dantzari eta koreografoa (h. 1991).
* 1895 –
** Jan Parandowski, poloniar idazlea eta itzultzailea (h. 1978).
** William Grant Still, estatubatuar musika konpositore eta zuzendaria (h. 1978).
* 1896 – Mari Sandoz, estatubatuar idazlea, biografoa eta irakaslea (h. 1966).
* 1899 – Sára Salkaházi, hungariar moja katolikoa, Bigarren Mundu Gerran gutxi gorabehera ehun judu salbatu zituena (h. 1944).
* 1900 – Pridi Banomyong, Thailandiako lehen ministroa (h. 1983).
* 1904 – Salvador Dalí, kataluniar margolaria, eskultorea, diseinatzailea, idazlea eta zinemagilea (h. 1989).
* 1906 – Kent Taylor, estatubatuar aktorea (h. 1987).
* 1910 – Luisín Rodríguez, Luisín, espainiar futbol jokalari eta entrenatzailea (h. 1990).
* 1911 – Juan Manuel Ugarte Eléspuru, perutar margolari, eskultore, historialari eta idazlea (h. 2004).
* 1913 – Robert Jungk, austriar idazle eta militante ekologista (h. 1994).
* 1914 – Haroun Tazieff, frantziar geologo eta bolkanologoa (h. 1998).
* 1916 – Camilo Jose Cela, galiziar idazlea, gaztelaniazko idazlerik garrantzitsuenetarikoa eta 1989ko Literaturako Nobel Saria (h. 2002).
* 1918 – Richard Feynman, estatubatuar fisikaria, XX. mendeko fisikaririk garrantzitsuenetariko bat eta 1965eko Fisikako Nobel Saria (h. 1998).
* 1924 –
** Antony Hewish, britainiar astronomoa, 1974ko Fisikako Nobel Saria (h. 2021).
** Marino Marini, italiar abeslaria (h. 1997).
* 1925 –
** Rubem Fonseca, brasildar kronikaria eta eleberrigilea (h. 2020).
** Max Morlock, alemaniar futbolaria (h. 1994).
* 1926 –
** Yvonne Furneaux, britainiar-frantziar aktorea (h. 2024).
** Teddy Scholten, 1959ko Eurovision Abesti Lehiaketaren irabazlea. (h. 2010)
* 1928 –
** Yaacov Agam, israeldar artista, arte zinetikoaren aitzindaria.
** Marco Ferreri, italiar zinema zuzendaria, gidoigilea eta aktorea (h. 1997).
** Arthur Foulkes, Bahametako gobernadore orokorra.
* 1930 –
** Kamau Brathwaite, barbadostar poeta eta irakaslea (h. 2020).
** Edsger Dijkstra, herbeheretar informatikaria, informatikaren aintzindarietako bat (h. 2002).
* 1932 –
** Francisco Umbral, espainiar kazetari, olerkari, saiakeragile eta biografoa (h. 2007).
** Valentino, italiar moda-diseinatzailea.
* 1933 – Louis Farrakhan, estatubatuar abeslaria, eskubide zibilen aldeko ekintzailea, erlijio-buruzagia eta kazetaria.
* 1934 – Erica Willis, australiar atleta (h. 2025).
* 1936 –
** Carla Bley, estatubatuar jazz-musikagilea, piano-jotzailea eta abeslaria (h. 2023).
** Olga Xirinacs, kataluniar idazlea eta piano-irakaslea.
* 1938 – Joan Margarit, kataluniar poeta eta arkitektoa (h. 2021).
* 1941 – Eric Burdon, ingeles abeslari, abesti egile eta aktorea, The Animals taldeko kidea.
* 1943 – Armando Tito Larrea, ekuadortar futbolaria (h. 2024).
* 1944 – Jean Clareboudt, frantziar eskultore eta diseinatzailea (h. 1997).
* 1949 – Rafa Martín, espainiar aktorea.
* 1950 – Kai Nieminen, finlandiar idazlea eta japoniar literaturako itzultzailea.
* 1951 –
** Eulalio García, espainiar txirrindulari ohia.
** Mike Slemen, ingeles errugbilaria (h. 2020).
* 1952 –
** Shohreh Aghdashloo, irandar aktorea.
** Paulo César, brasildar futbolaria (h. 2022).
** Renaud Séchan, frantziar musikagilea.
* 1953 –
** Kiti Mánver, espainiar aktorea.
** Gordana Siljanovska-Davkova, Ipar Mazedoniako presidentea.
* 1954 – Judith Weir, eskoziar musikagilea, antzerki musikaleko partiturak idazteagatik ezaguna.
* 1963 –
** Natasha Richardson, britainiar aktorea (h. 2009).
** Nina Stemme, suediar opera abeslaria.
* 1967 – Sue Gardner, kanadar kazetaria eta enpresaburua, Wikimedia Fundazioko zuzendari nagusi ohia.
* 1971 – Alberto Rodríguez Librero, espainiar zinema zuzendari eta gidoigilea.
* 1972 – Concha Buika, ekuatoreginear jatorriko espainiar abeslaria.
* 1977 –
** Anna Federmesser, errusiar langile humanitarioa.
** Pablo García, uruguaiar futbolaria.
** Marcos Paulo Alves, brasildar futbolari ohia.
* 1978 – Laetitia Casta, frantziar aktore eta modeloa, Frantzian Marianneren pertsonifikaziotzat hautatua.
* 1980 – Míriam Nogueras, Junts per Catalunya alderdiko politikaria eta ehungintzako enpresaburua.
* 1981 – Daisuke Matsui, japoniar futbolaria.
* 1984 –
** Andrés Iniesta, espainiar futbolaria.
** Sara Moro, espainiar gimnasta artistiko ohia.
* 1987 – Tomoaki Makino, japoniar futbolaria.
* 1988 –
** Marcel Kittel, alemaniar txirrindularia.
** Raúl Rodríguez Navas, espainiar futbolaria.
* 1991 – Gata Cattana, andaluziar artista, rapera, olerkari feminista eta politologoa (h. 2017).
* 1992 – Thibaut Courtois, belgikar futbol atezaina.
* 1995 – Shira Haas, israeldar aktorea.
* 2000 –
** Instasamka, errusiar pop eta rap abeslaria.
** Ana Karolina Lannes, brasildar aktorea.

## Heriotzak
### Euskal Herria

* 1804 – Joan Antonio Mogel, eibartar idazlea (j. 1745).
* 1871 – Celedonio de Uribe, gipuzkoar bide, ubide eta portuetako ingeniaria, Madrilen (j. 1823).
* 1881 – Sakamantekas, arabar serie-hiltzailea (j. 1821).
* 1884 – Canuto Ignacio Muñoz, gipuzkoar enpresaburu eta kultura ekintzailea, bertsolaritza babestu zuena (j. 1835).
* 1939 – Alberto Palacio, lapurtar ingeniaria eta arkitektoa, Bizkaiko Zubiaren disenatzailea (j. 1856).
* 1983 – Blanquita Suárez, gipuzkoar aktore eta abeslaria, Madrilen (j. 1894).
* 1994 – Angel Urrutia Iturbe, nafar poeta, argitaratzaile eta ekintzaile kulturala, Río Arga. Revista navarra de poesía aldizkariaren zuzendaria eta sortzaileetako bat (j. 1933).
* 2005 – Julian Alustiza, Aztiri, gipuzkoar poeta, idazle eta sermoilaria (j. 1913).
* 2010 – Eduardo Hernández Asiain, kubatar jatorriko nafar biolin-jotzailea (j. 1911).
* 2013 – Benantxio Irureta, euskal mendizale nabarmena, Aneton (j. 1953).
* 2016 – Jesús Infante, arabar margolaria, Logroñon (j. 1926).

### Mundua

* 912 – Leon VI.a Jakituna, Bizantziar enperadorea (j. 866).
* 1610 – Matteo Ricci, italiar misiolari jesuita (j. 1522).
* 1680 – Henri de Béthune, frantziar gomendiozko abadea, Baionako apezpikua izandakoa (j. 1604).
* 1708 – Jules Hardouin-Mansart, frantziar arkitektoa (j. 1646).
* 1731 – Mary Astell, ingeles idazle feminista eta erretorikoa, "lehen feminista ingelesa" (j. 1666).
* 1760 – Alaungpaya, Alompra izenez ere ezaguna, Birmaniako heroi nazionala (j. 1714).
* 1778 – Pitt "Zaharra", ingeles politikaria (j. 1708).
* 1780 – Nicolás Fernández de Moratín, espainiar poeta, prosista eta dramaturgoa (j. 1737).
* 1811 – Francisco Lanzagorta, Mexikoko independentziaren aldeko matxinatua, fusilatua (j. 1791).
* 1812 – Spencer Perceval, Erresuma Batuko lehen ministroa (j. 1762).
* 1830 – Frederick Albert Winsor, alemaniar asmatzailea, Erresuma Batuan eta Frantzian gas-argiztapenaren aitzindarietako bat (j. 1763).
* 1849 –
** Otto Nicolai, alemaniar musikagile eta orkestra-zuzendaria (j. 1810).
** Juliette Récamier, frantziar socialitea (j. 1777).
* 1857 – Eugène-François Vidocq, frantziar abenturazalea eta detektibea (j. 1775).
* 1858 – Aimé Bonpland, frantziar esploratzaile eta botanikaria (j. 1773).
* 1871 – John Herschel, ingeles matematikari, astronomo eta kimikaria (j. 1792).
* 1881 – Henri Frédéric Amiel, suitzar filosofoa (j. 1821).
* 1891 – Edmond Becquerel, frantziar fisikaria (j. 1820).
* 1905 – Thorvald Niss, daniar margolaria (j. 1842).
* 1916 –
** Max Reger, alemaniar musikagile, organista eta musika-irakaslea (j. 1873).
** Karl Schwarzschild, alemaniar fisikari eta astronomialaria (j. 1873).
* 1920 – William Dean Howells, estatubatuar eleberrigile, literatura kritikari eta antzerkigilea (j. 1837).
* 1927 – Juan Gris, espainiar margolaria (j. 1887).
* 1939 –
** Eugenia González Ramos, espainiar sindikalista, fusilatua (j. 1919).
** Pazzis Sureda, espainiar eskultore, margolaria eta poeta (j. 1907).
* 1954 – Rosa Sevilla de Alvero, Filipinetan emakumeen sufragioaren alde egin zuen filipinar aktibista, hezitzailea eta kazetaria (j. 1879).
* 1955 – Henriëtte Gesina Numans, herbehereetar margolaria, landareen inguruko margolanak eta marrazkiak egin zituena (j. 1877).
* 1958 – Lucien Lelong, goi-mailako jantzigintzako frantziar jostuna (j. 1889).
* 1960 – John D. Rockefeller Jr., estatubatuar finantzaria eta filantropoa (j. 1874).
* 1962 – Hans Luther, Alemaniako kantzilerra (j. 1879).
* 1963 – Herbert Spencer Gasser, estatubatuar fisiologoa, 1944ko Medikuntzako Nobel Saria (j. 1888).
* 1971 –
** Ferenc Erdei, hungariar politikaria (j. 1910).
** Seán Lemass, Irlandako Errepublikako Taoiseacha (j. 1899).
* 1973 – Grigori Kozintsev, ukrainar-sobietar zinemagilea (j. 1905).
* 1976 – Alvar Aalto, finlandiar arkitekto eta altzari diseinatzailea (j. 1898).
* 1977 – Carmen Prieto Rouco, galiziar idazle, poeta eta antzerkigilea (j. 1901).
* 1979 – Barbara Hutton, estatubatuar prentsa arrosako pertsonai ezaguna eta XX. mendeko lehenbiziko emakume aberatsetako bat (j. 1912).
* 1981 –
** Odd Hassel, norvegiar kimikaria, 1969ko Kimikako Nobel Saria (j. 1897).
** Bob Marley, jamaikar abeslari eta musikagilea, reggae musikari ezagunena (j. 1945).
* 1985 – Chester Gould, estatubatuar umorista grafiko eta komikigilea (j. 1900).
* 1988 – Kim Philby, britainiar espioia, Cambridgeko bostak espioi taldeko kidea (j. 1912).
* 1996 – Nnamdi Azikiwe, Zik, Nigeriako aurreneko presidentea (j. 1904).
* 2001 – Douglas Adams, ingeles idazlea, umoregilea eta dramagilea (j. 1952).
* 2003 –
** José Manuel Lara Hernández, espainiar argitaratzailea, Planeta argitaletxearen sortzailea (j. 1914).
** Noel Redding, ingeles rock musikaria, The Jimmy Hendrix Experience taldeko baxu-jotzailea (j. 1945).
* 2006 – Floyd Patterson, estatubatuar boxeolaria (j. 1935).
* 2007 – Malietoa Tanumafili II.a, Samoako estatuburua (j. 1912).
* 2009 – Abel Goumba, Afrika Erdiko Errepublikako lehen ministroa (j. 1926).
* 2018 – Gérard Genette, frantziar literatura-kritikaria (j. 1930).
* 2019 –
** Jean-Claude Brisseau, frantziar zinemagilea (j. 1944).
** Peggy Lipton, estatubatuar aktore, modelo eta abeslaria (j. 1946).
* 2020 – Jerry Stiller, estatubatuar aktorea eta komediagilea, Stiller eta Meara bikoteko kidea (j. 1927).
* 2021 –
** Wilfried Peffgen, alemaniar txirrindularia (j. 1942).
** Buddy Van Horn, estatubatuar ekintzazko aktore espezialista eta film zuzendaria (j. 1928).
* 2022 –
** Shireen Abu Akleh, palestinar kazetaria (j. 1971).
** Paul Ginsborg, ingeles historialari eta teorialari politikoa, italiar nazionalizatua (j. 1945).
* 2024 – Mary Wells Lawrence, estatubatuar publizista (j. 1928).

## Jaiak eta urteurrenak

* Sehaska egutegiko izendegia: Alazne, Mirari eta Belate.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2558
* Multimedia: 11 May / Q2558