OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Meatzeko bagoneta

Meatzeko bagoneta meatzaritzan erabiltzen den bagoi mota bat da, maiz meatzeko burdinbide gainean erabiltzen zena, meatzetik minerala eta bestelako materialak ateratzeko erabiltzen zena. Meatzeko bagoneta ez da gaur egungo meatzaritzan erabiltzen, uhal garraiatzailea bezalako sistemek etengabeko ustiapena baimentzen dutelako. Gainera, meatze kanpoko garraioa meatze-kamioi erraldoiekin egin ohi da.

## Diseinua

Meatzeko bagoneten tamaina eta erabilera moldatuta egoten zen meatzearen zabalera eta ezaugarrietara. Hasiera batean egurrarekin egin ohi ziren, beranduago altzairuarekin edo bestelako metalekin. Oro har, ontzi laukizuzenak izaten ziren, eta burdinbideen gainean mugitzen ziren animalien trakzioari esker, edo meatzarien beraien bultzadarekin. Hasiera batean ez zuten burdinbide errealik, baizik eta gurpil lauak eta egurrezko bide bat markatuta. Hungarian, adibidez, ohikoa zen bagoneta gurpilak baino beherako ere hedatzea, eta horrela ez zen alboko bideetatik ateratzen.
Meatzeak handiagoak egin ahala, bai tamainan bai ekoizpenean, sistema horiek ez ziren jada praktikoak, beraz bagoneta handiagoak erabiltzen hasi ziren, zabalera estuko trenbideetako diesel zein lokomotor elektrikoak erabilita. Gasa ohikoa zen meatzeetan, bateria bidezko lokomotorrak erabili behar izaten ziren.

## Egurrezko bagoneta baskulagarria

Egurrezko bagoneta baskulagarria oso ohikoa izan zen Euskal Herriko meatzaritzaren historian. 1875etik aurrera hasi ziren erabiltzen, eta meatzeen itxierara arte ez zuten etenik izan, jada metalezko bagoi aurreratuak zeudenean. Egurrezko bagoneta baskulagarriak laukizuzenak dira, dimentsio handikoak, eta aurretik baskulatzeko aukera izaten dute, minerala deskargatu ahal izateko. Horrela, garraio gisa oso eraginkorra zen, mineral kopuru handia meatik ateratzeko aukera ematen zuelako. Bagoneta hauetako batzuk zaldi edo idiek tiratzen zituzten meatzetik kanpora.
Euskal Herriko Meatzaritzaren Museoak egurrezko bagoneta baskulagarrien bilduma garrantzitsua da, hamarnaka baitaude, forma eta tipologia aniztasun handiarekin, eta garai guztietakoak. Kateak dituzten bagonetak daude, guztiz bira dezaketen bagonetak, eta aurretik zein albotik baskula dezaketenak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1570882
* Multimedia: Mining carts / Q1570882
# Oreka-bizikleta

Oreka-bizikleta, pedalik gabeko bizikleta, pedal bako bizikleta (mendebaldeko euskaran) edo bizikleta pedalgabe bat oso bizikleta bakun bat da, pedalik ez egonkortzaile-jokorik (gurpil txikiak) gabea, zeina erabiltzen baita haurrek ikas dezaten bizikleta baten gainean oreka mantentzen eta txikienek segurtasuna eta oreka irabaz ditzaten ibiltzean.
Eginkizun honetarako eraikitako bizikletak izan ohi dira, baina bizikleta normal batekin ere inprobisatu daitezke pedalak eta transmisioa kenduz. Hala ere, zaila da pedalezko bizikleta normalak aurkitzea oso haur txikientzat.
Akats arrunt bat da egonkortzaileen joko bat bizikletari akoplatzea haurrak muntatzen ez dakienean, bizikletak eskatzen duen oreka sentsazioa esperimentatzea galarazten baitiote.
Egonkortzaileak (gurpil txikiak) dituen bizikleta batean ez bezala, pedalei eragiten eta gero orekatzen ikasten da; bizikleta horietan haurrak oreka ikasten du lehendabizi, eta pedalei eragiten gero. Egonkortzaile lagungarriekin haurren garunak ez du oreka hori garatzen, ezta automatizatzen ere; beraz, egonkortzaile bat edo biak kentzean, haurrak ia hutsetik ikasi behar du hau. Haur txiki batentzat zaila izan daiteke pedalak maneiatzea. Erraza da ikustea trizikloak eta pedalak dituzten beste ibilgailu batzuk dituzten haur txikiak, oraindik ere bultzatzeko oinak erabiltzen dituztenak.
Bizikleta horiekin oinak erabiltzen dira, bai bizikleta bultzatzeko, bai hari eusteko, eta haurrek erabaki dezakete zenbat denbora irauten duten oinekin zorua ukitu gabe, ikasten joan ahala. Ikastea autonomoagoa da, eta zaintzailearen esku hartze gutxiago behar du; horrek ez du lagundu behar oreka mantentzen makurtuta eta bizikletaren atzetik korrika egiten. Egonkortzailerik (gurpil txikiak) gabeko eta pedalak dituen bizikleta baterako trantsizioa askoz azkarragoa da haurrak aurretik pedalik gabeko bizikleta bat erabili badu, egun pare batean bakarrik egin badaiteke.
Erdialdeko Europan oso ohikoak dira.

## Historia

1817an, Karl Christian Ludwig Drais von Sauerbronn baroi alemaniarrak bi gurpileko lehen ibilgailua diseinatu zuen. Makina hori, draisina deitua (bere asmatzailearen omenez), "Makina ibiltaria" (alemanez laufmaschine) deitu zuen, bizikleta eta motozikletaren aitzindaria izan zen. "Makina ibiltari" hori bi gurpileko gurdi moduko bat zen, bata bestearen atzean jarriak, eta eskuleku bat zuen. Pertsona zela txiki baten gainean eserita zegoen, burdinazko beso-euskarri baten gainean, eta eskuekin egurrezko makila bati eusten zuen, aurreko gurpilari lotuta, gidariak joan nahi zuen norabidean jiratzeko.
XX. mendearen amaieran Rolf Mertens diseinatzaile alemaniar batek berrasmatu zuen garraio hau 1997an. Aurrekoaren antzeko eredu bat eraikitzea bururatu zitzaion, non semeak bi gurpiletan oreka mantentzen ikasi ahal izango zuen. Pedalik gabeko bizikleta ezagunagoa izaten hasi zen, eta Rolfek bere anaiarekin "Kokua" enpresa sortu zuen. Alemanieraz Kinderlaufrad deitzen da (laufen-korrika, rad-gurpila).
* Datuak: Q1189497
* Multimedia: Balance bicycles / Q1189497
# Holy Corner

Holy Corner, Eskoziako Edinburgh hiriburuko auzo txiki bati deitzeko erabiltzen den izen kolokiala da, eta berez Burghmuirhead auzoaren barnean dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5885028
# Ziripot

Ziripot Lantzeko inauteriko pertsonaia da. Gorputza lastoz beteriko zakuekin estalia du eta baldar ibiltzen da makil luze bat erabiliz. Aurpegia estalirik darama eta emakume itxura ematen dion kapela (beti ez). Ziri-potolo ere deitu izan zaio. Zaldiko eta Miel Otxinekin batera inauteriko pertsonai esanguratsuak dira. Herriko kaleetan barrena batetik bestera daramate. Zaldikok eraso eginda lurrera erortzen da eta beste pertsonaiek zutitzen laguntzen diote trufa eta irain artean.
Alegiak dionez, Ziripot ipuinak kontatzen zituen eskale lasai bat zen, baina Zaldikoak eta Miel Otxinek irabaziak lapurtu egiten zizkioten Ziripoten motel izaera aprobetxatuz. Nazkaturik, Zaldiko eta Miel Otxinei buruzko kontu lazgarriak asmatu eta herriari kontatzen hasi zion. Herritarrek pasarte hauek entzunda Zaldiko eta Miel Otxin harrapatu eta erre egin zituzten. Diotenez, Ziripot damuturik, Lantzeko inguru haietatik ihes egin zuen.
Lesakako pertsonaia nagusia Zakuzaharra da. Estetikoki Ziripoten antz handia du. Aurreko aldean lasto gutxiago eramaten du. Gainera, Lantzen Ziripot bakarra ateratzen da eta Lesakako Kalejiraren oinarria hainbat Zakuzahar da.

## Ikus, gainera

* Lantzeko inauteria.
* Miel Otxin.
* Zaldiko (Lantzeko inauteria).
* Zakuzarrak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12269368
# Marexal (pertsonaia)

Marexalak Zuberoako maskaradetako pertsonaiak dira, Maskarada gorriko kideak. Bi edo gehiago izan daitezke. Ferratzaileak dira, eta zamalzaina ferratzea da haien jokü edo eginbeharra.
Buruan, xingolekin apaindutako boneta gorria daramate. Soinean kasabet gorriak, urrez apaindutako bularralde zuriarekin, eta galtza beltzak izaten dituzte. Nagusiak larruzko aurreko mantala, kurrikak eta mailua erabiltzen ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Marsan, Geneviève. Negutik udaberrira: ohiko ihauteak Pirinioetan. Maskarada Zuberoan. Itzultzailea: Jean-Louis Davant, euskonews.eus (Noiz kontsultatua: 2023-2-17).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12263024
# Estitxu Eizagirre

Estitxu Eizagirre Kerejeta (Hernani, 1979ko abenduaren 11) Hernanin hazi zen eta Larraulen bizi den kazetaria da. Ikus-Entzunezko komunikazioa ikasi zuen Leioako kazetaritza fakultatean.
Bertsolaritza munduan, bertsolari, gai jartzaile eta bertso-eskolako irakasle ibili da. 2003an Orixe saria irabazi zuen.
Argia aldizkariko zuzendari izendatu zuten 2013ko irailean, Xabier Letonari lekukoa hartuz, eta postu horretan jarraitu zuen, 2019an, bere proposamenez, Argiako lan taldeak zuzendari figura kentzea erabaki zuen arte. Erabakiaren ondoren zuzendariaren lanak talde osoak hartu zituen beregain, ordezkaritza kolektiboa osatuz.
Mendeurrena bete, eta aldaketa garaian da 'Argia': produkzio prozesuaren alor guztietan horizontaltasuna garatzen hasi ziren duela urte batzuk, eta zuzendaritzako ardurak taldean banatuko dituzte orain.

## Erreferentziak

* ↑ Eizagirre, Estitxu. (htm) Gaitzerdi. Eguneroko bizitzan estropezu egindako burutazioak.. (Noiz kontsultatua: 2017-12-9).
* ↑ (Noiz kontsultatua: 2017-12-9).
* ↑ Garcia, Adrian. (2013ko ekainak 19). «Estitxu Eizagirre izango da 'Argia' astekariko zuzendaria irailetik aurrera» Berria (Noiz kontsultatua: 2017-12-10).
* ↑ «ARGIAk ez du zuzendaririk izango aurrerantzean, barne antolaketa horizontaltzen jarraitzeko asmoz» ARGIAren barrenak (Noiz kontsultatua: 2019-07-16).
* ↑ Sagarzazu, Jokin. ««Kooperazio handiagoa behar da euskarazko komunikabideen artean»» Berria (Noiz kontsultatua: 2020-04-15).

## Kanpo estekak

* Estitxu Eizagirreren bloga: Gaitzerdi. Eguneroko bizitzan estropezu egindako burutazioak.
* Datuak: Q45138981
# Pasionariaren liburutegia

Pasionariaren liburutegia Euskal Herriko Meatzaritzaren Museoan dagoen bildumaren zati bat da. Pasionaria gelan, Dolores Ibarruri euskal politikari komunistaren liburutegi pribatuaren zati bat gordetzen da, baita Lola Ruiz-Ibarruri Sergueieva bilobak museoari emandako beste objektu pertsonal batzuk.

## Dolores Ibarruri, Pasionaria

Dolores Ibarruri Gomez, Pasionaria (Gallarta, Abanto-Zierbena, 1895eko abenduaren 9a - Madril, 1989ko azaroaren 12a), euskal politikari errepublikar nabarmena izan zen 1936-1939ko Espainiako Gerra Zibilean, eta Euskal Herrian sortutako mugimendu komunistako emakumerik ezagunenetakoa. 1936ko Madrileko batailan “Ez dira pasako!” (¡No pasarán!) leloagatik egin zen ospetsua.
Espainiako Alderdi Komunistan (PCE) sartu zen 1920an sortu zenean. 1930eko hamarkadan PCEko idazle bihurtu zen "Langile Mundua" (Mundo Obrero) argitalpenean, eta 1936ko otsailean Asturiasko PCEko diputatu hautatu zuten Errepublikako Gorte Nagusietarako. 1939an, Gerra Zibilaren amaiera aldera, Espainiatik erbesteratu zenean Alderdi Komunistaren Batzorde Zentraleko idazkari nagusi bilakatu zen, postuan jarraituz 1960 arte. Alderdiak orduan, PCEko ohorezko presidente izendatu zuen, bizitza osoan bete zuen kargua. 1977an Espainiara itzuli zenean, Gorteetako diputatu hautatu zuten, berriro Asturiasetik. Emakumeen eskubideen aldeko borroka eta ekintza politikoa lotu zituen.

## Erreferentziak

* ↑ Museografia-Bilduma – Meatzaldea. (Noiz kontsultatua: 2025-01-08).
* ↑ (Gaztelaniaz) Amorós, Mario. (2021). ¡No pasarán! Biografía de Dolores Ibárruri, Pasionaria. Madrid: Editorial Akal ISBN 978-84-460-5110-7..
* ↑ (Gaztelaniaz) Villa, Imanol. (2009). Pasionaria. A lo largo de su vida, Dolores Ibarruri libró una dura batalla por demostrar que las mujeres, fuesen de la condición que fuesen, eran seres libres para elegir su destino.. El Correo.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q131703473
# Irati Jimenez

Irati Jimenez Uriarte (Bermeo, Bizkaia, 1977ko maiatzaren 15a) euskal idazlea da. Horrez gain, Euskal Telebistan edota Euskadi Irratian kazetari aritu da. Edorta Jimenez idazlearen alaba da. Kultura eta gizarte gaiak jorratzen zituen Nabarra aldizkariaren azken zuzendaria izan zen. Egun, Consumer Eroski aldizkari eta webgunearen euskara edukien arduraduna izateaz gain, enpresei internetarako aholkularitza eta zerbitzuak ematen lan egiten du.
2006an, Augustin Zubikarai nobela laburren saria irabazi zuen Bat, bi, Manchester eleberriarekin. Urtebete geroago akzesita lortu zuen Igartza Sarian bere bigarren eleberriarekin, Nora ez dakizun hori eta liburu horrekin gainera, 2010ean, irakurleek ematen duten Beterriko Liburua Saria eskuratu zuen. 2022ko Euskadi Literatura Saria irabazi du Euskarazko Saiakera kategorian, Begiak zabalduko zaizkizue (Elkar, 2021) lanari esker.

## Idazlanak
### Saiakera

* Begiak zabalduko zaizkizue. Literaturari buruzko elkarrizketa bat (2021, Elkar).

### Biografia

* Malcom X: Duintasunaren kolorea (2002, Txalaparta)

### Nobela

* Bat, bi, Manchester (2006, Elkar). Augustin Zubikarai nobela laburren saria
* Nora ez dakizun hori (2009, Elkar), Igartza Sarian akzesita
* Atsekabe zaitut (2010, Txalaparta), Bizkaiko Liburu-saltzaileen "Farolillos de papel" saria

### Ipuina

* Laranja azalaren negarra (2008, Kutxa Fundazioa), Donostia Hiria saria

### Bestelakoak

* 11 urte orgasmorik gabe. Mulder, Scully eta errepresioaren arketipo erromantikoak telebistan. Hainbat egilek telesailei buruz idatzitakoTelezailak bilduman jasotako idatzia (2011, Txalaparta).
* Aiztoa eta arkatza Idazleek idazteari buruzko emandako aholkuak, auto-laguntza gida bat (2013, Txalaparta)

## Sariak eta errekonozimenduak

* 2022, Euskadi saria.

## Erreferentziak

* 1 2 Astiz, Iñigo. «Irati Jimenezek jaso du saiakerako Euskadi saria, eta Koro Navarrok itzulpenarena» Berria (Noiz kontsultatua: 2022-10-21).
* ↑ Astiz, Iñigo. ««Kanguru boxeoaren arauak aplikatzen dizkiogu literaturari»» Berria (Noiz kontsultatua: 2021-12-26).

## Kanpo estekak

* Irati Jimenez literaturaren zubitegian
* Irati Jimenezi elkarrizketa Euskonews Gaztean
* Datuak: Q9009233
| Euskal idazleak | Artikulu hau euskal idazle bati buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |
# Bolao

Ángel Gómez Benito edo futbolean ezaguna Bolao moduan (Bilbo, Bizkaia, 1935eko abenduaren 12a - Mallorca, 2021eko otsailaren 20a) bizkaitar futbolaria izan zen, atzelari moduan aritzen zena.

## Ibilbidea

| Kluba | Urtea |
| Zaragoza | 1953-1956 |
| Levante | 1956-1957 |
| Badajoz | 1958-1959 |
| Mallorca | 1959-1967 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16297857
# Alema Alema

Alema Alema (Kabul, 1964) afganistandar filosofian doktorea, gatazken analista, aktibista feminista eta politikaria da. Afganistango gobernuko Bakerako ministroa izan zen.

## Ibilbidea

Kabulen jaio zen 1964an, eta Alemaniara jo zuen talibanen lehen gobernuaren garaian. Filosofian doktoratu zen Alemaniako unibertsitate batean. Afganistango beste emakume batzuekin ere batzorde solidario bat sortu zuen. Horrez gain, Alemaniako hainbat hiritan hitzaldiak eman zituen, Afganistango emakumeen baldintzei buruz hitz eginez.
Hogei urte baino gehiago eman ditu gatazkak aztertzen. Afganistanera itzuli zenean, Bakerako Estatu Ministerioko Giza Eskubideen, gizarte zibilaren, errefuxiatuen eta aberriratzearen ministrorde izan zen.Era berean, Afganistango emakumeen eskubideen defendatzaile gisa, Emakumeen Parte-hartze Politikorako Komitearen sortzailea izan zen, izaera independentekoa; «Norentzat da nire botoa» kontzientziazio politikorako kanpaina sustatu zuen, eta Afganistango Emakumeen Gutunari ekin zion.
Zuzenbide humanitarioaren eremuko hezitzaile eta moderatzaile profesionala da, eta errefuxiatu, migratzaile eta nahitaezko lekualdatuei zuzenduta dago. Germaniarren eta afganiarren arteko nazioarteko harremanei eta emakume afganistandarren ahalduntzeari buruzko liburuak argitaratu ditu.

## Aintzatespenak

BBCk bere 2021eko 100 Emakume (BBC) zerrendan sartu zuen.

## Erreferentziak

* 1 2 Afghanistan: Dr Alema: "We need a national campaign against illiteracy". 14 març 2014.
* 1 2 3 4 5 «BBC 100 Women 2021: Who is on the list this year?» BBC 7 desembre 2021.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q109968643
# Sortaldeko pago

Sortaldeko pagoa (Fagus orientalis) Fagaceae familiako eta fagus generoko zuhaitz hosto erorkorra da, jatorria Eurasian duena, Ekialdeko Europan eta Mendebaldeko Asian.
Fagus sylvatica pago arruntaren ahaide hurbila da eta intergradatu egiten dira Balkanetan eta Turkia ipar-mendebaldean. Elkarren artean sortutako hibridoei Fagus × taurica deritze.

## Ezaugarriak

Sortaldeko pagoa zuhaitz handia da, 45 m garai eta 2 m enbor-diametro izatera irits daitekeena, nahiz eta ohikoena 25-25 m garai eta 1,5 m enbor-diametro izan.
Hostoak txandakatuak dira, bakunak eta osoak, edo ertz krenatu txikiarekin, 7–15 cm luze eta 5–9 cm zabal, 7–13 zainekin hostoaren alde bakoitzean (6–7 zain F. sylvatica-n). Ernamuinak luzeak eta lirainak dira, 15–30 mm luze eta 2–3 mm lodi, baina lodiagoak, 4–5 mm arte, lore-ernamuina badute bertan.
Loreak amentu txikiak dira, udaberrian hostoak atera berri agertzen direnak.
Haziak 15-20 mm luze eta 7-10 zabaleko pagotxak dira. Udazkenean heltzen dira, polinizazio ostean 5-6 hilabetera.

## Hedapena

Zuhaitzaren hedapen naturala Bulgariako Strandja mendian hasten da mendebaldean, Turkia ipar-mendebaldetik Kaukaso mendietara Georgia eta Errusian, Alborz mendiak arte Iranen.
Bera habitat naturala mendiko basoak dira, 500–2,100 m altitude artean. Hala ere, beherago ere hedatu da Strandja mendian, Bulgarian, 200–300 metrora iristeraino, bertako mikroklima bereziari esker, non Fagus orientalis−Rhododendron ponticum basoak sortzen dituen.

## Ikus, gainera

* Pago arrunta
* Svaneti

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1543749
* Multimedia: Fagus orientalis / Q1543749
* Espezieak: Fagus orientalis
# Salamancako Plaza Nagusia

Salamancako Plaza Nagusia (gaztelaniaz: Plaza Mayor de Salamanca) Espainiako ezagunetariko bat da eta Salamanca hiriaren benetako bihotza.

## Historia

1729tik 1756ra eraiki zen, barroko estiloan, Churrigueresco joeran. Hasierako diseinua Alberto de Churriguera arkitektoarena izan zen. Ondoren eraikuntzan beste arkitektoek ere hartu zuten parte. Eraikin honekin Filipe V.a Espainiakoak Salamanca hiriak Espainiako Ondorengotza Gerra izan zuen jarrera saritu nahi izan zuen. 1974tik kultura-intereseko ondasunaren kalifikazioa du.

## Iruditegia

* Sarrera bat.

## Erreferentziak

* ↑ http://www.versalamanca.com/plazamayor.html
* ↑ https://web.archive.org/web/20160201050835/http://servicios.jcyl.es/pweb/datos.do?numero=10089&tipo=inmueble&ruta=

## Kanpo loturak

* (Gaztelaniaz):La Plaza Mayor de Salamanca en el punto de mira, Ondarearen Defentsarako Elkarte Hiritarrak egindako txostena.
* (Gaztelaniaz):Salamancako Plaza Nagusia.
* Datuak: Q1561555
* Multimedia: Plaza Mayor, Salamanca / Q1561555
# Edward Janssens

Edward «Ward» Janssens (Londerzeel, 1946ko urtarrilaren 18a) belgikar txirrindulari ohia da, profesionala 1969tik 1978ra.
Ibilbidean garaipen nabarmenik lortu ez bazuen ere, bitan sailkatu zen Frantziako Tourreko lehenengo hamarren artean.

## Palmaresa

1968
* Austriako Itzuliko etapa 1
1969
* 3. Tour du Condrozen
* 3. Vaux Sari Nagusian
1971
* 2. Zottegem Hiriko Sari Nagusian
* 3. Flandria Sari Nagusian
* 3. Jef Scherens Sari Nagusian
* 7. Suitzako Itzulian
1972
* 5. Belgikako Itzulian
* 10. Frantziako Tourrean
1973
* Belgikako Itzuliko etapa 1
* Espainiako Vueltako etapa 1 (taldekako erlojupekoa)
* Beeckman-De Caluwé Sari Nagusia
1974
* Frantziako Tourreko etapa 1 (taldekako erlojupekoa)
1975
* Leeuwse Pijl
* 8. Suitzako Itzulian
* 8. Milan-Turinen
* 9. Frantziako Tourrean
1976
* 2. Omloop Mandel-Leie-Schelden
1977
* Frantziako Tourreko etapa 1 (taldekako erlojupekoa)
1978
* 5. Tour de l'Auden

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan

| Lasterketa | 1969 | 1970 | 1971 | 1972 | 1973 | 1974 | 1975 | 1976 | 1977 | 1978 |
| Italiako Giroa | - | - | - | - | 32. | 34. | - | 27. | - | - |
| Frantziako Tourra | 40. | - | 75. | 10. | - | 22. | 9. | - | 17. | 16. |
| Espainiako Vuelta | - | 44. | UT | - | 25. | - | - | - | - | - |
-: Ez zuen parte hartu UT: Utzi, ez zuen amaitu

## Kanpo estekak

* Edward Janssens - ProCyclingStats
* Datuak: Q3048568
# Lille OSC

Lille O.S.C. (Lille Olympique Sporting Club) Frantziako futbol talde nagusietakoa da, Lille hirikoa. Lau Liga txapelketa eta 6 Kopa eskuratu ditu Frantzian eta UEFA Intertoto Kopa bat ere irabazi zuen 2004 urtean. Etxeko partiduak Stade Pierre-Mauroy estadioan jokatzen ditu.
RC Lens taldearekin lehia handia du eta bien arteko partidak "Iparraldeko derbia" ezizenaz ezagutzen dira.

## Historia

Lille hirian baziren bi talde, Olympique Lillois eta Sporting Club Fivois. Bigarren Mundu Gerraren ondorioz talde biak nabarmen ahulduta zeuden eta 1944an bat egitea erabaki zuten, orduan sortu zen Lille Olympique Sporting Club. Berehala izan zuen "urrezko aroa", izan ere 1946 eta 1956 artean bi Liga eta bost Kopa eskuratu baitzituen. George Berry eta André Cheuva izan zituen orduko entrenatzaileak.
XXI. mendean ere emaitza onak izan ditu. 2010-11 denboraldian Liga eta Kopa irabazi zituen, ez ordea Superkopa, eta ordutik goiko postuetan ibili da. 2016an Ligako Kopako finala jokatu zuen eta Paris Saint-Germainen aurka galdu egin zuen 2-1. 2020-21 denboraldian lehia estua izan ondoren puntu bakarraren aldeaz irabazi zuen laugarren liga titulua.

## Uniformea

* 2018-2019 ||
* 2019-2020 ||
* 2020-2021 ||
* 2021-2022 ||
* 2022-2023 ||

## Palmaresa
### Frantzian: 10

* Ligue 1 (4): 1946, 1954, 2011, 2021.
* Frantziako Kopa (6): 1946, 1947, 1948, 1953, 1955, 2011.
* Trophée des champions (Superkopa) (0): finalista 1955 eta 2011ean.
* Ligako Kopa (0): finalista 2016an.

### Europan: 1
#### UEFA Intertoto Kopa

* Txapelduna (1): 2004.

#### Latindar Kopa

* Txapelduna (0)
* Finalista (1): 1951.

## Jokalari ezagunak

* Jocelyn Angloma.

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)LOSCen webgune ofiziala
* Datuak: Q19516
* Multimedia: Lille OSC / Q19516
# Liubov Krytxevska

Liubov Jakivna Krytxevska edo Liubov Jakovlevna Kritxevskaia (ukraineraz: Любов Яківна Кричевська, errusieraz: Любовь Яковлевна Кричевская; Krytxevka, Kharkiveko gobernazioa, XVIII. mendea – ibidem, c. 1865) ukrainar idazle sentimentalista izan zen, errusieraz idatzi zuena.

## Bizitza

Liubov Krytxevskaren jaiotze eta heriotza data zehatzak ezezagunak dira. 1770eko edo 1780ko hamarkadan jaio zen Krytxevka landetxean, funtzionario baten familian. Umea zela, aita hil zitzaion, eta amak, Nastasia Xydlovskak, bakarrik hezi zuen. Hryhori Kvitka-Osnovianenko (1778-1843) idazle ukrainarraren lehengusina zen.
Diru falta zela eta, ezin izan zuen hezkuntza formalik jaso eta etxean ikasi behar izan zuen (arrazoi berarengatik ez zen inoiz ezkondu). Asko irakurri zuen, errusierazko eta munduko literatura klasikoa aztertuz, eta poemak itzuli zituen frantsesetik errusierara.
1816az geroztik, hainbat poema argitaratu zituen Kharkiveko Ukrainski vestnik aldizkarian: Vera, Nadezhda, Liubov, Rtistxevu, Vzdokh moiego serdtsa, Raskaianie, Dnepr. 25 maia. Vetxer, Bely listotxek bumagi, Dobrodetel, Na opoltxenie 1812 goda, Priatnost, Nezhnost. Poema hauek guztiak 1817an kaleratutako Moi svobodnyie minuty, ili Sobranie sotxineni v stikhakh i proze bilduman sartu ziren. Urte berean Slepaia mat, ili Nagrada ispytannoi dobrodeteli antzezlana idatzi zuen, eta 1826an beste bat, Net dobra bez nagrady. 1827an Korinna eta Emma eleberri laburrak plazaratu zituen eta 1837an Graf Gorski eleberri luzea. Gainera, Istoritxeskie anekdoty i izbrannyie izretxenia izvestnykh liudei monarkia absolutuaren aurkako bilduma osatu zuen 1826an.
1865 inguruan hil zen, eta lurperatuta dagoen lekua galduta dago.

## Erreferentziak

* 1 2 156. Alfabeto zirilikoz idatzitako izenak euskarara aldatzeko transkripzio-sistema. Gasteiz: Euskaltzaindia (argitaratze data: 2009-02-27) (Noiz kontsultatua: 2025-01-08).
* 1 2 3 4 5 6 7 8 (Ukraineraz) Дугіна, Вікторія; Щелкунова, Світлана. «Кричевська Любов Яківна (кінець ХVІІІ ст. – близько 1865 р)» Формування національної свідомості та патріотизму засобами позашкільної освіти. , 18 or. (Noiz kontsultatua: 2025-01-08).
* 1 2 3 4 5 6 (Ukraineraz) Зборовець, I. В. «Кричевська Любов Яківна» Slovnyk.me (Noiz kontsultatua: 2025-01-08).
* ↑ (Errusieraz) «Кричевская, Любовь» Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона. XVIa Санкт-Петербург (argitaratze data: 1895), 781 or. (Noiz kontsultatua: 2025-01-07).