# Belatzen baratza

Federico Krutwig Sagredok idatzitako narratiba liburuen serie bat da. 1973 eta 1979 urte bitartean idatzi zuen Belgikan, orduko emazte Agnès Caersen laguntzarekin. Ondoren euskarara itzuli zuen eta 1979 urtetik aurrera hainbat liburukitan argitaratzen hasi zen parte bat. Serie osoaren erdia inguru bakarrik dago argitaratuta.
Serieak azaltzen du nola XX. mendearen erdialdean Europako toki ezberdinetako lagun batzuk antolatzen diren talde txikietan, zibilizazioaren endekatzearen aurrean, jakintza preindoeuropearren bitartez gizateriaren biziraupena etorkizunean euren bitartez ziurtatzeko asmoz.

## Izena

Belatzen baratza izenak (O Tôn Hierakôn Paradeisos) sinbolikoki esan nahi du belatzak bezala hegan eta errealitatea goitik ikusten duten lagunen egitasmo komuna Gizateriaren alde, bizitzaren mugak gainditzen dituena. Belatza sinbolikoki antzinako Egipton Horus izeneko jainko bat zen, jada K.a. 3000 urtean : zerutik lurra begiratzen zuen begia. Baratza kasu horretan errealitatearen planoko bizitza propioa traszenditzen duen gizabanakoaren paradisua da.

## Sinopsia

Istorioa Bilbon hasi da, 1937ko gerra osteko aldian Heiko de Mendiguru (Krutwigen alter egoetako bat eleberrian) izeneko filosofoaren zenbait pasadizorekin. Ondoren Europako zenbait tokitan garatu da, Eskozian, Belgikan edo Italian zehar, adibidez, Heikoren bitartez antolatzen diren baitha batzuen inguruan. Baithak hemen gizabanakoen elkarte txikiak dira, helburu zehatzekin, modu deszentralizatu batean eratu eta koordinatuak. Logia masonikoen antzera funtzionatzen dute, bilaketa intelektual bati lotuta daude, bai eta bizieredu osasuntsu eta aktibo bati ere. Baina ez dira elkarte hermetiko hierarkizatuak. Kideen arteko laguntasunean oinarritzen dira, eta antzinako Europako herri preindoeuropearren sinboloak eta ohiturak bilatzen dituzte patriarkatu indoeuroparra gainditu asmoz. Antzinako Europako kultura aldi garaikidetaraino nola iritsi den ulertu eta gaurkotu nahian aritzen dira, horrela Gizateriatearen oroimenak beren bitartez bizirik iraun dezan.
Istorioa Euskal Herriko gertaera historikoetan murgiltzen da ere, bereziki 1960ko hamarkadan euskal nazionalismoan gertatu zen iraulketan eta asmo iraultzaile berrien garapenean. Istorioak aurrera egiten duen heinean, Historiako hainbat aldi eta tokitan sartzen da, eta pentsonaia historiko asko sartzen dira mitologiaren pertsonaia batzuekin batera.

## Argitaratuta dauden kapituluak

Serie osoa oraindik argitaratu gabe dago. Honako hauek dira argitaratutako aleen tituluak:
* Belatzen Baratza, Mikelditarrak (1979)
* Jakintza Baitha (1982)
* Otsoaren bidea (1982)
* Erroten Burgiko Mysterioa (1982)
* Harbelnoren amazônak (1982)
* Mystagintza zaharra (1983)
* Ortziren zaldiak (1983)
* Garaziko oihanaren thauma (1983)
* Sua ez da hilten (1983)

## Liburuaren estiloa

Erromantzo moduko istorioa da. Forma horretan errealitatea fantasiarekin nahasten da ulermen moduak koherentziaz bilbatuz. Horrekin batera, pertsonaiak garatzen joaten dira izaera ezberdinak hartuz eta hausnarketa filosofiko sakonak sartzen dira.
Liburuan zehar Historiako goi mailako kulturaren inguruko hausnarketa sakonak azaltzen dira, arteen eta zientzien irakurketa historiko eta filosofikoak aurkeztuz.
Krutwigek berak euskarara itzuli zuen bere euskaran, oinarritzat XIX mendeko lapurtera literarioa erabilli zuen, Ithurryren eta Arotçarenaren gramatikak eredu hartuta, eta nazioarteko hitzak grekozko forman jarriz, baina karaktere latinoetan. Greko klasikoaren lexikoa darabil halaber, euskararen gramatikan txertatuz. Horrekin batera, agertzen diren zenbait ereserki edo abestitan sumerierazko egiturak eta hitzak sartzen ditu. Liburuak zenbait errealitate maila adierazten ditu, eta bakoitzean hizkuntza mailak ere bereizten ditu. Horretan laguntzeko erabiltzen ditu baliabide linguistiko horiek guztiak.
Lexiko grekoa ulergarri izan dadin, ale bakoitzak bere hiztegitxoa dauka.

## Erreferentziak

* 1 2 Caers, Agnes. (2022). Academicien guerrilero basque. Krutwig bere mendeurrenean irakurtzen. Nabarralde.
* ↑ Lopez, Raquel. (2011). Breve historia del mundo antiguo. Editorial universitaria Ramon Areces, 77 or..
* ↑ alessiocozzolino (2016): Romanzo: definizione, etimologia, caratteristiche principali. https://www.skuola.net/italiano-medie/antologia-medie/romanzo-descrizione122412x.html