OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Les Deux Magots

Les Deux Magots, Frantziako Paris hiriburuan dagoen kafetegi bat da, 6. barrutian, Saint-Germain-des-Prés auzoko Saint-Germain-des-Prés plazako 6. zenbakian.
1885ean irekia, idazle, intelektual eta artista ugariren ohiko bilgunea izan da, tartean, XIX. mendearen amaieraldera Paul Verlaine, Arthur Rimbaud edo Stéphane Mallarmé idazleak, 1920ko hamarkadan André Breton olerkari eta idazlea, 1930ko hamarkadan Prix Goncourt eta André Malraux idazleak, bai eta Elsa Triolet, André Gide, Jean Giraudoux, Pablo Picasso, Fernand Léger, Jacques Prévert, Ernest Hemingway, Jean-Paul Sartre, Simone de Beauvoir eta Raymond Queneau.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1147912
* Multimedia: Les Deux Magots / Q1147912
# Jean-Paul Sartre eta Simone de Beauvoir plaza

Jean-Paul Sartre eta Simone de Beauvoir plaza (frantsesez: Place Jean-Paul-Sartre-et-Simone-de-Beauvoir) Saint-Germain-des-Prés auzoan dagoen plaza da, Parisko 6. barrutian.

## Izenaren jatorria

Lekuaren izendapena bi filosoen izenetatik dator: Jean-Paul Sartre (1905-1980) eta Simone de Beauvoir (1908-1986). Plaza horretan dagoen Les Deux Magots kafetegiaren bezeroak ziren,. Bikotea oso gertu bizi izan zen, Bonaparte kalearen 42. zenbakian.
Parisko Udalak 2000. urtean erabaki zuen plazari izen hori ematea. 2000ko apirilaren 12an inauguratu zen. Parisen bikote baten izen ofiziala daraman plaza bakanetakoa da.

## Intereseko tokiak

* Les Deux Magots gertu dago.
* Café de Flore

## Erreferentziak

* ↑ https://www.pariszigzag.fr/paris-au-quotidien/le-paris-de-sartre-et-beauvoir
* ↑ http://www.parisrues.com/rues06/paris-06-place-jean-paul-sartre-simone-de-beauvoir.html
* ↑ http://www.leparisien.fr/paris/sartre-et-beauvoir-honores-a-saint-germain-12-04-2000-2001308263.php
* ↑ https://bi.org/es/articles/simone-de-beauvoir#:~:text=En%20París%2C%20Francia%2C%20hay%20una,al%20lado%20de%20la%20plaza.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q21098117
* Multimedia: Place Jean-Paul-Sartre-Simone-de-Beauvoir (Paris) / Q21098117
# Blanca Ibarlucía

Blanca Ibarlucía (Buenos Aires, 1922ko azaroaren 13a - Ibidem, 2015eko abenduaren 13a) Argentinako feminista eta giza eskubideen aldeko militantea izan zen. Buenos Aires Hiri Autonomoko Pertsona Ospetsu Nabarmen izendatu zuten, giza eskubideen alorrean, 2012an.

## Biografia

Buenos Airesko Almagro auzoan jaio zen. Aitak bazituen sozialismoarekin loturak, baina emakumearen rolaren inguruan zuen ikuspegia tradizionala zen, eta Blancari Medikuntza karrera ikastea eragotzi zion. Blanca ezkondu egin zen eta seme-alabak izan zituen. Peronismoa boterera igo zenean eta Eva Peronen figurak inspiratuta, berrogeiko hamarkadan, garai hartan bere senarra zenarengandik banantzea erabaki zuen. Hori dela eta, familiak erabaki zuen ez zuela harremanik berarekin. Bakarrik hazi zituen seme-alabak, eta Eva Peronek eskaini zion lan bat haiei eusteko.
Bere militantzia politikoa zela eta, Perun erbesteratu behar izan zuen Argentinako diktadura militarraren hasieran.
Diktadura amaitu ondoren itzuli zen herrialdera. Itzuli zenean, Emakumearen Kontseilu Nazionala okupatzea eskaini zioten. Era berean, Bonaerenseko Giza Eskubideen Idazkaritzarekin, Haurren Lana Errotik Kentzeko Batzorde Nazionalarekin, Buenos Airesko Haurtzaro eta Nerabezaroko Zuzendaritzarekin eta Aukera Berdintasunerako Hiruko Batzordearekin lan egin zuen.
2015eko abenduaren 13an hil zen.

## Obrak

* Cuerpo y subjetividad: un tema para la reflexión, en: Incorporación del Enfoque de Género en los Proyectos de Desarrollo Rural Sostenible.

## Erreferentziak

* ↑ «Falleció Blanca Ibarlucía, histórica militante feminista» www.telam.com.ar.
* ↑ Sanción de la Legislatura de la Ciudad de Buenos Aires. .
* ↑ Blanca Ibarlucía, Personalidad Destacada de la Ciudad. .
* ↑ Hernández, Hortensia. Blanca Ibarlucia feminista. .
* 1 2 «“Evita fue la razón de mi vida”, confiesa su compañera de lucha Blanca Ibarlucia» Info Blanco Sobre Negro.
* ↑ «FALLECIO BLANCA IBARLUCIA, HISTORICA MILITANTE POR LOS DERECHOS DE LA MUJER.» Oficina de la Mujer y Violencia Doméstica 4 de febrero de 2016.

## Kanpo estekak

* Blanca Ibarlucía Google Books-en.
* Datuak: Q30046375
# Eduardo Jorge Anzorena

Eduardo Jorge Anzorena (1930eko otsailaren 25a) aitzindaria da Asiako hiri pobreen arteko giza lankidetzen eta ostatu-krisiari irtenbide praktikoak emateko ikerketetan.
Fraidearen aitona, bi aldiz izan zen Mendoza probintziako gobernadorea. Une horretan, familiak lur eremu handiak zituen, eta Mendoza rural eta Buenos Aires Argentinako hiriburuaren arteko garraio merkataritza monopolizatu zuen, mila kilometro inguru.
Teknikari eraikitzailea, Buenos Aireseko Otto Krause Eskola Teknikoan egresatua, eta arkitektoa Tokioko Unibertsitatean.

## Ohoreak

* 1994: Ramon Magsaysay saria.

## Erreferentziak

* ↑ Anzorena, Eduardo Jorge. m 2012.
* ↑ "La arquitectura debe dar servicio a la mayoría, y ésos son los pobres". La Nación de Buenos Aires.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16442091
# Amelia Perrier

Amelia Perrier (Cork, 1841 – Sussex, 1875) irlandar eleberrigilea, bidaldi liburuen egilea eta kazetaria izan zen.

## Bizitza

John Johnston Perrier abokatuaren eta Anna Browneren alaba, Amelia Perrier Cork hirian jaio zen 1841ean. Aita hil ondoren, familia Londresera joan zen bizitzera. Perrierrek kazetari eta eleberrigile gisa jardun zuen. Bere eleberriek kritika onak jaso zituzten, baina 1872an neba larriki gaixotu eta hil zitzaionean, osasuna kaskartzen hasi zitzaion. Osasuna berreskuratzeko, Perrier Marokora joan zen, eta itzultzean bidaldi liburu bat idatzi zuen. Aldi berean, tuberkulosiarekin gaixorik zegoela jakin zuen. Royal Literary Fundi eskaera bat egin zion laguntza jasotzeko eta Sussexen hil zen bi urte geroago.

## Lanak

* Mea Culpa (1869)
* A Good Match (1872)
* A Winter in Morocco (1873)

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Bassett, Troy J. «Author: Amelia Perrier» At the Circulating Library. A Database of Victorian Fiction, 1837–1901 2024-12-31 (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* ↑ (Ingelesez) Fryckstedt, Monica Correa. (1986). Geraldine Jewsbury's Athenaeum Reviews: A Mirror of Mid-Victorian Attitudes to Fiction. Acta Universitatis Upsaliensis. S. Academiae Ubsaliensis ISBN 9155419143. (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* ↑ (Ingelesez) Alami, Ahmed Idrissi. (2013). Mutual Othering: Islam, Modernity, and the Politics of Cross-Cultural Encounters in Pre-Colonial Moroccan and European Travel Writing. State University of New York Press, 12 or. ISBN 978-1-4384-4733-9. (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* ↑ (Ingelesez) Minca, Claudio; Wagner, Lauren. (2016). Moroccan Dreams: Oriental Myth, Colonial Legacy. Bloomsbury Publishing, 255 or. ISBN 978-1-78673-017-6. (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* ↑ (Ingelesez) Starkey, Paul; Starkey, Janet. (2001). Interpreting the Orient: Travellers in Egypt and the Near East. Durham Middle East Monographs S. Ithaca Press ISBN 978-0-86372-258-5. (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* ↑ (Ingelesez) «Amelia Perrier» The Online Books Page (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* ↑ (Ingelesez) «Literary Notices» Empire (Sydney) 1873-08-18 (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q51024295
# Damo

Damo (antzinako grezieraz: Δαμώ K.a. 500 inguruan bizi izan zen) greziar filosofo pitagorikoa.

## Biografia

Damori buruzko erreferentziak daude Diogenes Laerzio, Ateneo eta Janbliko filosofo eta idazleen lanetan, baina oso gutxi dakigu bere bizitzari buruz.
Tradizioaren arabera, Krotonan jaio zen, Magna Grezian, eta Pitagorasen eta y Teanoren alaba zela uste da.
Janblikoren arabera, Meno ''Krotoniata''rekin ezkondu zen Damo. Aldiz, beste egile batzuen arabera, zelibatoa gorde zuen, aitak agindu bezala.
Hainbat kontakizunetan alaba bakartzat joa da, baina beste batzuetan bi ahizpa zituela esaten da: Arignota eta Myia (Milon Krotonakoarekin ezkonduta zegoena) eta, Janbliko arabera, Telauges neba zuen (eta ez osaba amaren aldetik) eta biak elkarrekin bihurtu ziren aitak sortutako sekta pitagorikora.
Damok bere aita Pitagorasen eskolan ikasi eta, ondoren, irakatsi zuen, Krotonan.
Aurrerago, Atenasera joan zen bizitzera eta bertan argiratu zituen Pitagorasen geometriari buruzko hainbat lan.

## Lan filosofikoa

Sektako kideek beren lanak Pitagorasek eginda zirela esaten zutenez, uste da, aitaren izena daramaten pentsaeretako bazuen egilea izan zela Damo.
Kontakizun baten arabera, hiltzean Pitagorasek Damori utzi zizkion bere flosofiaren pentsaerak eta bere idatziak eta agindu zion bezala gorde eta zaindu zituen (saltzera ere ukatu zen), pobrezian bizi izan zen arren, bere aitaren aginduak betetzea eta pobrezia urrea bera baino preziatuagotzat baitzituen. Damok, Pitagorasen idatzi haiek (memoranda hypomnemata deituak) bere alaba Bitaleri eta Telaugesi (Damoren amaren osaba zenari edo bere neba zenari) utzi zizkion.
Bai Pitagorasen datzi haiek bai eta Damorenak berarenak ere galduta daude.

## Bibliografia

* Coppleston, Frederick (1946). Historia de la filosofía. Londres: Search Press.
* Guthrie, W.K.C. (1967). "Pythagoras and Pythagoreanism", in Edwards, P. (ed.). Encyclopedia of Philosophy. 7. liburukia New York: Macmillan.
* Jamblichus, C. (1926). Life of Pythagoras. Londres: John M. Watkins.
* Kersey, Ethel M. (1989) Women Philosophers: a Bio-critical Source Book. CT: Greenwood Press.
* Philip, J.A. (1966). Pythagoras and Early Pythagoreanism. Toronto: University of Toronto Press.
* Schure, Edouard (1971). The Ancient Mysteries of Delphi: Pythagoras. New York: Rudolf Steiner.
* Waithe, Mary Ellen, ed. (1987). A History of Women Philosophers. 1. liburukia. Boston: Martinus Nijhoff.

## Erreferentziak

* 1 2 3 Diogenes Laërtius, viii. 42-3
* 1 2 Suda, Pythagoras π3120
* 1 2 3 4 Iamblichus, On the Pythagorean Life, 146
* 1 2 3 (Ingelesez) «Damo» www.brooklynmuseum.org (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* 1 2 Iamblichus, ca 250-ca 330. (1918). The life of Pythagoras ;. Krotona ; Hollywood, Calif. : Theosophical Pub. House (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* 1 2 (Gaztelaniaz) Micronet. (2015-06-13). «Damo (s. VI a.C.).» MCN Biografías (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* 1 2 Hundleby, Catherine (2002). «Damo (fl. 6th c. BCE)». In Commire, Anne, ed. Women in World History: A Biographical Encyclopedia (en inglés). Waterford, Connecticut: Yorkin Publications. ISBN 0-7876-4074-3.
# Sanmigelbizkar

Sanmigelbizkar, Nafarroa probintzian topa dezakegun euskal mendia da. Gongolatz ziena ere ematen zaio eta izen hori ematen dio dagoen mendilerroari, Gongolazko mendilerroa, alegia, baina Euskaltzindia Sanmigelbizkar onartu du.
Itzaga inguratzen duen mendi zerrenda apal horretako tontorretako bat da Sanmigelbizkar, Iriso herriaren gainean. Ingurunea itxuraz lehorra izanagatik, landaretza oparoak menderatzen du mendi osoa.
Tontorra bera haritz eta ezpelez osatutako basoak estaltzen du eta ez dago besterik ikusterik. Landaretza horrek berak estu hartzen ditu tontorraren inguruko bidezidorrak eta arretaz ibili beharra dago arrastoa ez galtzeko.Igoera errazena hegoaldeko isurialdean dagoen Iriso herritik abiatzen da, pista nabarmen batean gora. Erpin geodesiko batek markatzen du tontorra.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «GONGOLATZ o SANMIGELBIZKAR desde Iriso» Wikiloc | Rutas del Mundo (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* ↑ «Sanmigelbizkar - Lugares - EODA» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).
* 1 2 «Sanmigelbizkar | Euskal-Herria.Org» www.euskal-herria.org (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q112783460
# Azido sulfiniko

Kimika organikoan azido sulfinikoak organosufre konposatuen klase bat da, RSO(OH) formula orokorra dutenak, non R alkiloa edo ariloa den.
Azido sulfonikoen gatzei eta esterrei sulfinato esaten zaie.
Azido sulfinikoak azido sendoak dira.

## Sintesia

Haiinbat manera dago azido sulfinikoak sintetizatzeko

### Sulfoniloen erredukzioa

Sulfonil haluroak zinkaz tratatzen dira ingurune alkalinoan. Zink sulfinatoa lortzen da zein sodio karbonatoz tratatuz sodio sulfinato bihurtzen den. Atzen hau azido sulfurikoz edo klorhidrikoz azido sulfiniko bihurtzen da.
${\ce {2RSO2Cl + 2Zn -> (RSO2)2Zn + ZnCl2}}$
${\ce {(RSO2)2Zn + Na2CO3 -> 2 RSO2Na + ZnCO3.}}$
${\ce {RSO2Na + HCl -> RSO2H + NaCl}}$

### Tiolen oxidazioa

Potasio permanganatoaren moduko oxidatzaileak usautz tiolak azido sulfiniko bihur daitezke zuzenean.
${\ce {RSH (+ oxidatzailea) -> RSOH (+ oxidatzailea) -> RSO2H}}$

### Grignarden erreaktiboak

Grignarden erreaktiboek sufre dioxidoarekin erreakazionatzean azido sulfinikoak sintetiza daitezke.
${\ce {RX (+ Mg) -> RMgX (+ SO2) -> (RSO2)2Mg (+ H+) -> RSO2H}}$

## Adibideak

| Tiourea dioxidoa lixiba moduan usatzen da ehungintzan | Hipotaurina, biosintesi bitartekaria | Azido fenilsulfinikoa sintesi organikoan usatzen da | Sodio hidroximetilsulfinatoa agente erreduktorea |

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Patai, Saul, ed. (1990-01-31). Sulphinic Acids, Esters and Derivatives (1990). Wiley doi:10.1002/9780470772270. ISBN 978-0-471-91918-6. (Noiz kontsultatua: 2024-12-22).
* ↑ (Ingelesez) «SODIUM p-TOLUENESULFINATE» orgsyn.org (Organic Syntheses Procedure) (Noiz kontsultatua: 2024-12-22).
* ↑ (Ingelesez) Schubart, Rüdiger. (2000). «Sulfinic Acids and Derivatives» Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry (John Wiley & Sons, Ltd) doi:10.1002/14356007.a25_461. ISBN 978-3-527-30673-2. (Noiz kontsultatua: 2024-12-22).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q420304
* Multimedia: Sulfinic acids / Q420304
# Eskailera kiribil

Eskailera kiribila edo birako eskailera, pilare bertikal fisiko edo imajinario baten inguruan eraikitako eskailera bat da, pilare horrek eskaileraren mailek helize itxuraz gorantz egin dezaten ardatz izateko balio du.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12513
* Multimedia: Spiral stairs / Q12513
# Aiantzeko dorrea

Aianzko dorrea Longidako Aiantz lekuan XIV. mendeko dorretxe bat da.

## Historia

Longida ibarraren hegoaldean dago, Irati ibaiaren ezkerreko ertzean, lur oso emankorrean. Mugak: iparraldean, Aos; hegoaldean, Gongolazko mendilerroa, Itzagaondoatik bereizten duena; ekialdean, Longidako Murillo; eta mendebaldean, Gongolaz mendia.
Aiantz jauregia edo dorrea oinetxe jauregi gisa agertzen da Nafarroako Erresumako nomina ofizialean. Aiantz 1513an kuartelak ordaintzetik bidalitako orubeen biribilketan ere ageri da. 1539an, Xerles Aiantzen alargun Ana Donamariak jauregia saldu zion Migel Donamaria kapitainari, bere ondasunekin, urrezko 500 dukat zaharren truke. Antonio Ureta Aiantzek, 1617az geroztik, 30.000 marabedi jasotzen zituen, lehenago bere anaia Joanek jaso zuen bezala, eta 1643an 40.000ra igo zitzaion. 1745ean Aiantzeko kondeak errebatea eskatu zuen, eta 1766an Beatriz Beraitzek, Joakina Agirre Beraitz, Aiantzeko kondesa, Erroibarko eta Ezpeletako bizkondesaren amak, berriz eskatu zuen.
Nafarroako Armagintza Liburuaren arabera, jauregiko armak, XVI. mendean, hiru pertz gorri ziren, urrezko hiru pertzez estekatuak, bertikalki jarrita, zilarrezko zelai gainean.
Erdi Aroko dorre indartsuak XIV. mendeko koroatzea gorde izan du zati batean, bere almenekin eta matakanekin. Erremate hori dorrearen bi frontetan galdu zen neurri batean, eta Vianako Printzea Erakundeko arkitektoak Leopoldo Gil Cornetek 2003. urtean zuzendutako zaharberritzean berriro jarri ziren.
Gotiko militar estilokoa da.

## Oharrak

* ↑ Nafarroko Enktzikolpedia Handian "acostamiento de 30.000 maravedís," hitza erabiltzen du. "Acostamiento" hori da, norbaitek beste bateoi zerbitzatzeagatik jasotzen zuen soldata moduko bat. (Ikusi: Diccionario histórico de la lengua española (1933-1936) )
* ↑ Nafarroako entziklopedian "rebate" agertzen da eta "rebate de caurteles" kontzeptuari buruz ari da. Erregeak (edo geroago Gaztelako erregeordea Nafarroan) norabaiti "erreabea" onartzen zionean, esan nahi du ez zuela zertan "cuarteles" zerga ordaindu beharrik. Ikusi: Bartolomé Herranz, Carlos (1988) Fuentes para el estudio de la Hacienda Real en Navarra. 1513-1700, 62. or. Príncipe de Viana. Anejo, 1137-7054, 9. zk., (Ejemplar dedicado a: Primer Congreso General de Historia de Navarra. Comunicaciones: Historia Moderna y génesis de la Navarra contemporánea, 1985), Vianako Printzea Erakundea. Nafarroako Gobernua

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «AYANZ» Gran Enciclopedia de Navarra (Nafarroako Kutxa Fundazioa).
* ↑ Martinena Ruiz, Juan José (2008) "AYANZ. Torre medieval del señorío". NAVARRA. Castillos, torres y palacios. Nafarroak Gobernua. Kultura Departamentua - Vianako Printzea Erakundea ISBN 978-84-235-3099-1 77-78 or.
* ↑ Plazaola, Juan. «Arte gotikoa Euskal Herrian - hiru» www.hiru.eus (Noiz kontsultatua: 2025-01-01).

## Ikus, gainera

* Aiantz

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20492312
* Multimedia: Torre de Ayanz / Q20492312
# Myia

Myia (antzinako grezieraz: Μυῖα, literalki ‘eulia’; K.a. 500 inguruan) filosofo pitagorikoa izan zen eta, tradizio berantiarren arabera, Teano eta Pitagorasen alaba (etea, beraz, Damoren ahizpa).

## Biografia

Myia Milon Krotonakoa atletarekin ezkonduta egon zen. Gaztetan abesbatzeko liderra izan zen eta erlijio gaitasun handiak izan zituen. Luziano Samosatakoak, bere Euliaren goralpena lanean, esaten zuen Myiaren historia oso ezaguna zela .
Ustez, Myiak idatzitako gutun baten berri ere badugu. Ez da egiazkoa eta seguruena K.a. III. edo II. mendekoa izango da. Gutuna Phylis delako bati zuzenduta dago eta ume jaioberri baten beharrak asetzearen garrantziaz ari da, armoaniaren printzipioari jarraiki. Idazlearen arabera, umeek neurrian nahi eta behar dute, bai elikaduran, bai jantzian, bai berotasun beharrean, eta abarrean; horregatik, bere zaindaria ere moderatua izan beharko litzateke.

## Erreferentziak

* ↑ Klemente Alexandriakoa, Stromata, iv. 19; Suda, Myia, Theano; Janbliko, Vida de Pitágoras, 30, 36; Porfirio, Vida de Pitágoras, 4
* ↑ Jámblico, Vida de Pitágoras, 30; Porfirio, Vida de Pitágoras, 4
* ↑ Luziano Samosatakoa, Elogio de la mosca, 11.
* ↑ Ian Michael Plant (2004), Women writers of ancient Greece and London: an anthology, University of Oklahoma Press,79. or.
* ↑ Mary Ellen Waithe (1987), A History of Women Philosophers.
* Datuak: Q456560
# Glukosido

Kimikan glukosido esaten zaie gluzido eta molekula ez-gluzidiko batez osatutako molekula konposatuei. Gluzidoak bere karbono anomerikotik lotuta izan behar du beste molekula hori. Konposatu naturaletan maiz agertzen dira, batez ere landare-konposatuetan, eta hidrolisi bidez glukosa ematen dute. Usain txarrekoak eta mingotsak dira, eta pozoitsuak askotan

## Erreferentziak

* ↑ Glukosido. Zientzia eta teknologiako hiztegi entziklopedikoa. Elhuyar fundazioa.
* Datuak: Q192639
* Multimedia: Glycosides / Q192639
# Noe

Noe (hebreeraz: נֹחַ‎, Nōaẖ; asirieraz: ܢܘܚ, Nukh; amhareraz: ኖህ, Noḥ; arabieraz: نُوح‎, Nūḥ; antzinako grezieraz: Νῶε, Nôe) Bibliako pertsonaia eta aitalehena da, Hasieraren arabera, Lameken semea eta Sem, Kam eta Jafeten aita.

## Uholde Handia eta Noeren ontzia

Jainkoak, gizateria zigortzeko, mundura Uholde Handia bidali zuenean, Noeri eta haren leinuari bizia barkatzea erabaki zuen, hura gizon prestu bakarra zelako. Orduan, ontzi bat egiteko agindu zion, eta ontzi hartan sartzeko bere leinua eta animalia-mota bakoitzetik bina. Hala, uholdea igaro ondoren, urak atzeratu zirenean, Noeren ontzia Ararat mendian pausatu zen eta handik hedatu ziren berriro animalia-mota guztiak lurrean barrena.

## Kamen bekatua eta Kanaanen madarikazioa

Behin, ardo gehiegi edan zuelarik, Noe lokartu zen eta biluzik geratu zen lur gainean; orduan, haren seme Semek eta Jafetek begirune handiz estali zuten, baina Kamek barre egin zion, egoera hartan ikusita. Itzarri zenean, Noek Sem eta Jafet bedeinkatu zituen, baina Kamen seme Kanaan madarikatu, Kanaanen madarikazioa esan ohi dena opa eginez. Hau da, bekatua Kamek egin zuen, baina Noeren madarikazioa haren semeari erori zitazien, Kanaani. Horregatik, Kamen madarikazioa edo Kanaanen madarikazioa esaten zaio Noek Kamen bekatua zigortzeagatik egindakoari.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Ikus, gainera

* Noeren ontzia
* Uholde Handia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q81422
* Multimedia: Noah (Biblical figure) / Q81422
# Yoshio Masui

Yoshio Masui (japonieraz: 増井 禎夫 Masui Yoshio; Kioto, 1931ko urtarrilaren 1a — 2024ko apirilaren 18a) japoniar biologoa izan zen.
Zoologiako ikasketak egin zituen Torontoko Unibertsitatean, Ontarion. Bere ekarpen nagusia hazkundearen zelularen aurkikuntza izan da. Masui eta bere ikasleek, ekipo kaskar batekin eta diru-laguntza handirik gabe, organismoetan zelulen zatiketa kontrolatzen duen materiala bakartzea lortu zuten. Masuik bere aurkikuntzak egiteko Yaleko Unibertsitateko irakasle baten gomendioari jarraitu zion; lan bikainak egiteko aukera emango zioten teknika merkeei arreta jartzeko eskatu zion irakasle hark, eta halaxe egin zuen. Torontoko Unibertsitateko Zoologia Sailean, Masuik hainbat teknika original asmatu zituen zelulen zatiketaren azterketetan lagungarri izan zitzaizkionak: mikroinjekzio bidezko metodo kuantitatibo bat, 1971n; zelularik gabeko in vitro mitosia, 1983an eta abar. Masuiren mikroinjekzioaren teknikaren bitartez, zelularen zatiketari hasiera ematen dion Maturity Promoting Factor (MPF) eragilea kopuru kontrolatuan sartu ahal izan zuen zelulan, eta orobat sartu zuen zatiketa eteten duen Cytostatic eragilea; era horretan, eragile horiek zelularen hazkundean duten zeregina aztertu ahal izan zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q977903
# Manuela Carmena

Manuela Carmena Castrillo (Madril, 1944ko otsailaren 9a) espainiar politikari eta epaile ohia da, 2015eko ekainaren 13tik aurrera Madrilgo alkatea izan zena.

## Biografia

1944ko otsailaren 9an Madrilen jaioa, 1965ean Madrilgo Complutense Unibertsitatean zuzenbidean lizentziatu zen, Espainiako Alderdi Komunistan sartu zeneko urtean. 1967an Eduardo Leira arkitektoa ezkondu zuen, bi seme alaba izanik: Eva eta Manuel.
23. postua izan zuen PCEn 1977ko hauteskunde orokorretan. Francisco Francoren diktaduran atxilotutakoen eta langileen defendatzailea izan zen, baita Atochako sarraskia jasan zuen abokatu-bulegoaren sortzaileetako bat ere.

### Madrilgo alkatea

2015ean Ahora Madrideko hautagaia izateko primariotara aurkeztu zen. % 63k bozkatu zuen Carmenaren alde, eta Ahora Madrideko hautagai bilakatu zen 2015eko udal hauteskundeetarako. Maiatzaren 24an, Ahora Madrideko zerrendak bozen % 31,85 eskuratu zituen gutxi gorabehera, 20 zinegotzi lortuz. Bigarren postuan geratu zen, Alderdi Popularraren atzetik, azken honek 21 zinegotzi lorturik, Esperanza Aguirre hautagaia zelarik.
Ahora Madrid eta PSOEko 9 zinegotzien arteko akordua iragarri ostean, Manuela Carmena alkate izendatu zuten gehiengo absolutuarekin (29 zinegotzi 57tik) 2015eko ekainaren 13an ospatu zen Udaletxeko Plenoan.

## Argitaratutako liburuak

* 1997 - Crónica de un desorden: Notas para reinventar la Justicia, Alianza Editorial.
* 2014 - Por qué las cosas pueden ser diferentes: Reflexiones de una jueza, Ed. Clave Intelectual.

## Erreferentziak

* ↑ «Carmena: "El reto es convertir a Madrid en una ciudad decente"» La Vanguardia 2015-05-24.
* ↑ «Jesús Aguirre, duque de Alba, casó a Manuela Carmena en 1967» El Mundo 2015/05/30.
* ↑ «La hija de cine de la candidata a la alcaldía Manuela Carmena» El Mundo 2015/04/18.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q19592761
* Multimedia: Manuela Carmena / Q19592761