OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Tyto robusta

Tyto robusta Tyto generoko animalia izan zen. Hegaztien barruko Tytonidae familian sailkatua dago. 50–65 zentimetroko hego-zabalera zituen.
Garganon, egungo Italian, bizi zen Miozenoren amaieran eta Pliozenoren hasieran. Orduko Gargano, itsas maila altuagoa zenez, uharte bat izan zen. Uhartean ere bizi zen Tyto gigantea espeziea ordezkatu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Mlíkovský, Jirí. (2002). Cenozoic Birds of the World, Part 1: Europe. Praga: Ninox Press ISBN 80-901105-3-8..

## Kanpo estekak

* World Bird Names
* Datuak: Q7861849
* Multimedia: Tyto robusta / Q7861849

## Ikus, gainera

* Tyto
* Tytonidae
# Palaeoloxodon falconeri

Palaeoloxodon falconeri (hizkera arruntean elefante nano deitua) egungo asiar elefantearekin loturiko espezie iraungitua da, Sizilian eta Maltan bizi zena. Litekeena da bere arbasoak Mediterraneoko uharteetara Izotz Aroan izan eta bertan eboluzionatzea.

## Erreferentziak

* ↑ Busk, G.. (1867). «Description of the remains of three extinct species of elephant, collected by Capt. Spratt, C.B.R.N., in the ossiferous cavern of Zebbug, in the island of Malta» Transactions of the Zoological Society of London (6): 227–306..
* ↑ Palombo, M.R.. (2001). Endemic elephants of the Mediterranean Islands: knowledge, problems and perspectives. in: The World of Elephants, Proceedings of the 1st International Congress. Erroma, 486–491 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q727788
* Multimedia: Palaeoloxodon falconeri / Q727788
* Espezieak: Palaeoloxodon falconeri
# Ermitau (karramarroa)

Ermitauak krustazeo dekapodoak dira, Paguroidea goi-familia osatzen dutenak eta soinberen maskor hustuetan bizi direnak beraien exoeskeleto hauskorrak babesteko.
Sei familia ditu bere barnean, 1100 espezietan eta 120 generotan sailkaturik.
* Coenobitidae Dana, 1851 – 2 genero
* Diogenidae Ortmann, 1892 – 20 genero
* Paguridae Latreille, 1802 – 76 genero
* Parapaguridae Smith, 1882 – 10 genero
* Parapylochelidae Fraaije et al., 2012 – 2 genero
* Pylochelidae Bate, 1888 – 9 genero
* Pylojacquesidae McLaughlin & Lemaitre, 2001 – 2 genero

## Erreferentziak

* ↑ Patsy A. McLaughlin, Tomoyuki Komai, Rafael Lemaitre & Dwi Listyo Rahayu. «Annotated checklist of anomuran decapod crustaceans of the world (exclusive of the Kiwaoidea and families Chirostylidae and Galatheidae of the Galatheoidea) - Chapter: Part I – Lithodoidea, Lomisoidea and Paguroidea» (PDF) Zootaxa 23: 5–107..
* ↑ René H. B. Fraaije, Adiël A. Klompmaker & Pedro Artal. (2012). «New species, genera and a family of hermit crabs (Crustacea, Anomura, Paguroidea) from a mid-Cretaceous reef of Navarra, northern Spain» Neues Jahrbuch für Geologie und Paläontologie 263 (1): 85–92. doi:10.1127/0077-7749/2012/0213..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q273291
* Multimedia: Paguroidea / Q273291
* Espezieak: Paguroidea
# Spinosauridae

Spinosauridae dinosauro teropodoen familia bat da. Harrapari bipedo hauek krokodiloen bezalako garezurrak zituzten.

## Taxonomia

* incertae sedis
** Camarillasaurus
** Iberospinus
** Sinopliosaurus [sic] fusuiensis
** Vallibonavenatrix
** "Vectispinus" (nomen nudum)
* Baryonychinae
** Baryonyx
** Cristatusaurus (=Baryonyx?)
** Protathlitis
** Suchosaurus (=Baryonyx?)
** "Weenyonyx" (nomen nudum; =Baryonyx?)?
** Ceratosuchopsini
*** Ceratosuchops
*** Riparovenator
*** Suchomimus
* Spinosaurinae
** Ichthyovenator
** Irritator
** Oxalaia (=Spinosaurus?)
** Siamosaurus
** Spinosaurini
*** Sigilmassasaurus (=Spinosaurus?)
*** Spinosaurus

## Kanpo estekak

* Datuak: Q131199
* Multimedia: Spinosauridae / Q131199
* Espezieak: Spinosauridae
# Abelisauridae

Abelisauridae dinosauro teropodoen familia bat da, Kretazeon orduko Gondwanan bizi zena.

## Taxonomia

* Abelisauridae familia
* Genusaurus
* Kryptops
* Rugops
* Tarascosaurus
* Vitakridrinda
* Xenotarsosaurus
* Carnotaurinae subfamilia
* Majungasaurinae subfamilia

## Erreferentziak

* ↑ Tortosa, Thierry; Eric Buffetaut, Nicolas Vialle, Yves Dutour, Eric Turini, Gilles Cheylan. (2013). «A new abelisaurid dinosaur from the Late Cretaceous of southern France: Palaeobiogeographical implications» Annales de Paléontologie doi:10.1016/j.annpal.2013.10.003..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q134184
* Multimedia: Abelisauridae / Q134184
* Espezieak: Abelisauridae
# Meganeura

Meganeura Karboniferon zehar (orain dela 300 milioi urte inguru) bizi zen intsektu generoa izan zen, gaur egungo burruntziekin erlazionatuta zegoena. Meganeurak harrapariak ziren, beste intsektuz elikatzen zirenak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q283596
* Multimedia: Meganeura / Q283596
* Espezieak: Meganeura
# Caviomorpha

Caviomorpha karraskarien infraordena edo parvordena da, Hego Amerikako Hystricognathi guztiak batzen dituena.

## Familiak

** Erethizontoidea
*** Erethizontidae familia
** Cavioidea
*** Dasyproctidae familia
*** Agoutidae familia
*** Dinomyidae familia
*** Caviidae familia
** Octodontoidea
*** Octodontidae familia
*** Ctenomyidae familia
*** Echimyidae familia
*** Myocastoridae familia
*** Capromyidae familia
** Chinchilloidea
*** Chinchillidae familia
*** Abrocomidae familia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q859154
* Espezieak: Caviomorpha
# Dryopithecus

Dryopithecus Goi Miozenon ekialdeko Afrikan bizi zen primate genero bat izan zen. Europatik iparraldeko Indiaraino topatu dituzte bere aztarnak.
Lehenengo espezimen Saint-Gaudensen topatu zuten 1856an.

## Erreferentziak

* ↑ Pilbeam, David; Simons, E. L.. (1971ko otsaila). «Biological Sciences: Humerus of Dryopithecus from Saint Gaudens, France» Nature 229 (5284): 406–407. doi:10.1038/229406a0. PMID 4926991..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q131637
* Multimedia: Dryopithecus / Q131637
* Espezieak: Dryopithecus
# Dryopithecini

Dryopithecini eurasiar primateen leinu desagertua da, gorila, txinpantze eta gizakien arbasoen balizko senidetzat hartua.

## Taxonomia

* Dryopithecini leinua†
** Kenyapithecus (?)
*** Kenyapithecus wickeri
** Danuvius
*** Danuvius guggenmosi
** Ouranopithecus
*** Ouranopithecus macedoniensis
*** Ouranopithecus turkae
** Otavipithecus (?)
*** Otavipithecus namibiensis
** Oreopithecus (?)
*** Oreopithecus bambolii
** Nakalipithecus
*** Nakalipithecus nakayamai
** Anoiapithecus
*** Anoiapithecus brevirostris
** Dryopithecus
*** Dryopithecus fontani
** Hispanopithecus (?)
*** Hispanopithecus laietanus
*** Hispanopithecus crusafonti
** Pierolapithecus
*** Pierolapithecus catalaunicus
** Rudapithecus (?)
*** Rudapithecus hungaricus
** Samburupithecus
*** Samburupithecus kiptalami
** Griphopithecus (?)
*** Griphopithecus alpani
*** Griphopithecus suessi

## Erreferentziak

* ↑ Haaramo, Mikko. (2005-01-14). Hominoidea. Mikko's Phylogeny Archive.
* ↑ Moya-Sola, S.; Alba, D. M.; Almecija, S.; Casanovas-Vilar, I.; Kohler, M.; De Esteban-Trivigno, S.; Robles, J. M.; Galindo, J. et al.. (2009). «A unique Middle Miocene European hominoid and the origins of the great ape and human clade» Proceedings of the National Academy of Sciences 106 (24): 9601–9606. doi:10.1073/pnas.0811730106. PMID 19487676..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3543708
* Espezieak: Dryopithecini
# Macrauchenia

Macrauchenia Litopterna ordenako ungulatuen genero bat izan zen, zenozoikoan bizi izan zena, garai tertziarioan batez ere. Hego Amerikan bizi zen. Llamen antz handia zuen arren, ez zuen zer ikusirik kamelidoekin.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q139086
* Multimedia: Macrauchenia / Q139086
* Espezieak: Macrauchenia
# Arctocephalus

Arctocephalus Otariidae familiako generoa da.

## Espezieak

* Arctocephalus gazella
* Arctocephalus townsendi
* Arctocephalus philippii
* Arctocephalus galapagoensis
* Arctocephalus pusillus
* Arctocephalus forsteri
* Arctocephalus tropicalis
* Arctocephalus australis

## Kanpo estekak

* Datuak: Q776652
* Multimedia: Arctocephalus / Q776652
* Espezieak: Arctocephalus
# Palaemonoidea

Palaemonoidea ganbak goifamilia handi bat, ia 1.000 espezie biltzen da.

## Familia

* Anchistioididae Borradaile, 1915
* Desmocarididae Borradaile, 1915
* Euryrhynchidae Holthuis, 1950
* Gnathophyllidae Dana, 1852
* Hymenoceridae Ortmann, 1890
* Kakaducarididae Bruce, 1993
* Palaemonidae Rafinesque, 1815
* Typhlocarididae Annandale & Kemp, 1913

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1169678
* Multimedia: Palaemonoidea / Q1169678
* Espezieak: Palaemonoidea
# Bhutanitis

Bhutanitis Papilionidae familiako tximeletak lau espezie biltzen dituen generoa da.

## Espeziea

* Bhutanitis lidderdali
* Bhutanitis thaidina
* Bhutanitis mansfieldi
* Bhutanitis ludlowi

## Kanpo estekak

* Datuak: Q794495
* Multimedia: Bhutanitis / Q794495
* Espezieak: Bhutanitis
# Luehdorfia

Luehdorfia tximeleta genero bat da. Papilionidae familian sailkatuta dago.

## Espeziea

* Luehdorfia chinensis
* Luehdorfia japonica
* Luehdorfia puziloi
* Luehdorfia taibai

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1317106
* Multimedia: Luehdorfia / Q1317106
* Espezieak: Luehdorfia
# Errudista

Errudistak bibalbo heterodontoen talde bat izan zen. Kutxa edo tutu itxura zuten eta Jurasiko Berantiarrean dibertsitate handia lortu zuten. Kretazeoan zehar errezifeen eraikuntza egiten zuen organismo nagusietako bat izan zen Tetis Ozeanoan. Hippuritoida ordenean sailkatzen dira, eta deskribapen batzuetan Rudista gisa ere agertzen dira.

## Taxonomia

Errudisten barruan hainbat familia daude.
* Antillocaprinidae
* Caprinidae
* Caprotinidae
* Diceratidae
* Dictyoptychidae
* Hippuritidae
* Ichthyosarcolitidae
* Plagioptychidae
* Polyconitidae
* Radiolitidae
* Requieniidae

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1541069
* Multimedia: Hippuritoida / Q1541069
* Espezieak: Hippuritoida
# Rhabdodon

Rhabdodon (eusk. «hortz luzea») dinosauro ornitopodoen genero bat da, Kretazeo Berantiarrean egungo Euskal Herrian bizi zena. Philippe Matheronek espezie tipoa deskribatu zuten 1869an.
Rhabdodon generokoak dinosauro lasterkariak ziren: bataz beste 4,5 metro luze, 1,7 garai eta 500 kilo zituztenak. Moko gogor eta zenbait hortz-ilara zituzten.

## Aztarnategiak

Topaturiko lehendabiziko dinosauro espezieetako bat izan zen eta espezimenak egungo Europa osotik hedatu ziren. Lañun ere aztarnak aurkitu zituzten.
Lañuko aztarnak Kretazeo Berantiarrekoak (campaniar berantiarretik behe maastrichtiaraino) dira. Garai hartako bizilekuari dagokionez, adituek badakite bertan txirikorda itxurako ibai bat zegoela, eta itsasoa ere gertu zegoela eta krokodiloak ere aztarnategian ageri direnez, garai hartako klima tropikala edo subtropikala zela jakin dezakegu. 2009an Cheran, Valentziako probintzian, aztarna gehiago topatu zituzten.
Aztarnategi biak garai berekoak omen dira, izan ere, beste dinosauro espezie (Lirainosaurus eta Struthiosaurus), krokodilo aligatoroide (Musturzabalsuchus eta Acynodon), pterosaurio (Azhdarchidae) eta dortoka (Dortoka, Polysternon eta Solemys) partekatzen baitituzte.

## Erreferentziak

* ↑ Brinkmann, W.. (1986). «Rhabdodon Matheron, 1869 (Reptilia, Ornithischia): Proposed conservation by suppression of Rhabdodon Fleischmann, 1831 (Reptilia, Serpentes). Case 2536» Bulletin of Zoological Nomenclature (43): 269-272..
* ↑ Dinosaurier-Info.de. Rhabdodon. .
* 1 2 Gallego, Juanma. (2016-10-30). «Dinosauroak nagusi zirenekoa» Berria.
* 1 2 Company, Julio, Pereda Suberbiola Xabier & Ruiz-Omeñaca JI.. (2009). «Nuevos restos fósiles del dinosaurio Lirainosaurus (Sauropoda, Titanosauria) en el Cretácico Superior (Campaniano-Maastrichtiano) de la Península Ibérica» Ameghiniana 46 (2) ISSN 0002-7014..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q428508
* Multimedia: Rhabdodon / Q428508
# Struthiosaurus

Struthiosaurus (eusk. «musker ostruka») dinosauro tireoforoen genero bat da, Kretazeo Berantiarrean egungo Euskal Herrian bizi zena. Emanuel Bunzelek espezie tipoa deskribatu zuten 1871an.
Struthiosaurus generokoak dinosauro txiki korazatuak ziren: bataz beste 2 metro luze, 0,7 garai eta 100 kilo zituztenak. Alboetan arantza luzeak zituzten.

## Aztarnategiak

Topaturiko lehendabiziko dinosauro espezieetako bat izan zen eta espezimenak egungo Europa osotik hedatu ziren. Lañun ere aztarnak aurkitu zituzten.
Lañuko aztarnak Kretazeo Berantiarrekoa (campaniar berantiarretik behe maastrichtiaraino) da. Garai hartako bizilekuari dagokionez, adituek badakite bertan txirikorda itxurako ibai bat zegoela, eta itsasoa ere gertu zegoela eta krokodiloak ere aztarnategian ageri direnez, garai hartako klima tropikala edo subtropikala zela jakin dezakegu. Aztarnategia beste dinosauro espeziek (Lirainosaurus eta Rhabdodon), krokodilok aligatoroide (Musturzabalsuchus eta Acynodon), pterosauriok (Azhdarchidae) eta dortokak (Dortoka, Polysternon eta Solemys) partekatzen baitituzte.

## Erreferentziak

* ↑ Bunzel, E.. (1871). «Die Reptilfauna der Gosaformation in der Neuen Welt bei Wiener-Neustadt» Abhandlungen der Kaiserlich-Königlichen Geologischen Reichsanstalt (Viena) 1 (5): 1-18..
* ↑ Pereda-Suberbiola, Xabier. (1999). «Ankylosaurian dinosaur remains from the Upper Cretaceous of Laño (Iberian Peninsula)» Estudios del Museo de Ciencias Naturales de Alava (14): 273-288..
* ↑ Pereda Suberbiola, X., Astibia, H., Corral, J. C., Bardet, N., Badiola, A. & Berreteaga, A.. (2006-9-27-30). E. Fernández-Martínez ed. Restos esqueléticos en relación anatómica de un dinosaurio anquilosaurio en el Cretácico Superior de Laño (Región Vasco-Cantábrica). in: XXII Jornadas de la Sociedad Española de Paleontología. León, 161-163 or..
* ↑ Gallego, Juanma. (2016-10-30). «Dinosauroak nagusi zirenekoa» Berria.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q136920
* Multimedia: Struthiosaurus / Q136920
# Acynodon

Acynodon krokodilo aligatoroideen genero bat da, Kretazeo Berantiarrean egungo Euskal Herrian bizi zena. Buscalionik espezie tipoa deskribatu zuen 1997an. Lehendabizikoz Alligatoridae familiaren barnean sailkatu zuen, baina gero Globidonta kladoan sailkatu zuten. Acynodon generokoak kladoaren espezierik antzinenak dira, izan ere, espezimenak campaniar garaian agertu eta Kretazeo-Tertziarioko iraungipen masiboan desagertu ziren. Beste aligatoroideekin alderatuta, Acynodonen buru-hezurra motza da oso. Hortzeria apomorfa du.

## Aztarnategiak

Espezimenak egungo Frantzian, Euskal Herrian, Italian eta Eslovenian topatu dituzte. Euskal Herrikoak Lañun aurkitu zituzten.
Lañuko aztarnak Kretazeo Berantiarrekoak (campaniar berantiarretik behe maastrichtiaraino) dira. Garai hartako bizilekuari dagokionez, adituek badakite bertan txirikorda itxurako ibai bat zegoela, eta itsasoa ere gertu zegoela. Krokodiloak aztarnategian agertu direnez, garai hartako klima tropikala edo subtropikala zela jakin dezakegu. Aztarnategia dinosauro espeziek (Lirainosaurus, Struthiosaurus eta Rhabdodon), beste krokodilo aligatoroidek (Musturzabalsuchus), pterosauriok (Azhdarchidae) eta dortokak (Dortoka, Polysternon eta Solemys) partekatzen baitituzte.

## Erreferentziak

* ↑ Buscalioni, A. D.; Ortega, F. L.; Vasse, D.. (1997). «New crocodiles (Eusuchia: Alligatoroidea) from the Upper Cretaceous of southern Europe» Compte rendu hebdomadaire des seances de l'Academie des Sciences Paris, terre et des planetes 325: 525–530..
* 1 2 Delfino, M.; Martin, J. E.; Buffetaut, E.. (2008). «A new species of Acynodon (Crocodylia) from the Upper Cretaceous (Santonian-Campanian) of Villaggio del Pescatore, Italy» Palaeontology 51 (5): 1091–1106. doi:10.1111/j.1475-4983.2008.00800.x..
* ↑ Martin, J. E.. (2007). «New material of the Late Cretaceous globidontan Acynodon iberoccitanus (crocodylia) from Southern France» Journal of Vertebrate Paleontology 27 (2): 362–372. doi:10.1671/0272-4634(2007)27[362:NMOTLC]2.0.CO;2..
* ↑ Gallego, Juanma. (2016-10-30). «Dinosauroak nagusi zirenekoa» Berria.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2351594
# Polysternon

Polysternon Bothremydidae iraungitako familiaren dortoka genero bat da, Kretazeo Berantiarrean egungo Euskal Herrian bizi zena. Portisek espezie tipoa deskribatu zuten 1882an.
P. isonae espeziearen epitetoa Isona i Conca Dellàrekin lotuta dago, izan ere, bertan topatu zituzten espezimen tipoa.

## Aztarnategiak

Espezimenak egungo Frantzian, Euskal Herrian eta Katalunian topatu dituzte. Euskal Herrikoak Lañun aurkitu zituzten.
Lañuko aztarnak Kretazeo Berantiarrekoak (campaniar berantiarretik behe maastrichtiaraino) dira. Garai hartako bizilekuari dagokionez, adituek badakite bertan txirikorda itxurako ibai bat zegoela, eta itsasoa ere gertu zegoela. Krokodiloak aztarnategian agertu direnez, garai hartako klima tropikala edo subtropikala zela jakin dezakegu. Aztarnategia dinosauro espeziek (Lirainosaurus, Struthiosaurus eta Rhabdodon), krokodilo aligatoroidek (Musturzabalsuchus eta Acynodon), pterosauriok (Azhdarchidae) eta beste dortoka espeziek (Dortoka eta Solemys) partekatzen baitituzte.

## Erreferentziak

* ↑ J. Marmi, Á.H. Luján, V. Riera, R. Gaete, O. Oms and À. Galobart. (2012). «The youngest species of Polysternon: A new bothremydid turtle from the uppermost Maastrichtian of the southern Pyrenees» Cretaceous Research 35: 133–142. doi:10.1016/j.cretres.2011.12.004..
* ↑ de Lapparent de Broin, France. (1999ko urtarrila). «Turtles from Upper Cretaceous of Lano (Iberian Peninsula)» Estudios del Museo de Ciencias Naturales de Alava (Gasteiz) 14: 135-211..
* ↑ Gallego, Juanma. (2016-10-30). «Dinosauroak nagusi zirenekoa» Berria.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7226974
* Multimedia: Polysternon / Q7226974
# Elasmosaurus

Elasmosaurus (grezierazko ελασμος elasmos 'plaka mehe' + σαυρος sauros 'musker') Elasmosauridae familiako plesiosauro genero bat izan zen, Kretazeo Berantiarrean (campaniar aroan) bizi zena. 14 metro luze eta 2.000 kg inguru zituen eta ezaugarri nagusia bere lepo luzea izan zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q131106
* Multimedia: Elasmosaurus / Q131106
* Espezieak: Elasmosaurus
# Dipodidae

Dipodidae Ipar Hemisferioan bizi diren karraskari familia bat da. Familia honek 16 generotan dauden 50 espezie baino gehiago dira.

## Klasifazio

* Familia Dipodidae
** Azpifamilia Sicistinae
*** Sicista
** Azpifamilia Zapodinae
*** Eozapus
*** Napaeozapus
*** Zapus
** Azpifamilia Allactaginae
*** Allactaga
*** Allactodipus
*** Pygeretmus
** Azpifamilia Cardiocraniinae
*** Cardiocranius
*** Salpingotulus
*** Salpingotus
** Azpifamilia Dipodinae
*** Dipus
*** Eremodipus
*** Jaculus
*** Paradipus
*** Stylodipus
** Azpifamilia Euchoreutinae
*** Euchoreutes

## Kanpo estekak

* Datuak: Q273071
* Multimedia: Dipodidae / Q273071
* Espezieak: Dipodidae
# Burramyidae

Burramyidae martsupial txiki normalean ugaztuna gisa ezagutzen familia daude. Australia eta Ginea Berria autoktonoak dira.

## Taxonomia

* Burramys
** Burramys parvus
** †Burramys wakefieldi
** †Burramys tridactylus **†Burramys brutyi
* Cercartetus
** Cercartetus caudatus
** Cercartetus concinnus
** Cercartetus lepidus
** Cercartetus nanus

## Kanpo estekak

* Datuak: Q23254
* Multimedia: Burramyidae / Q23254
* Espezieak: Burramyidae
# Bathyergidae

Bathyergidae karraskarien familia bat da, Saharaz hegoaldeko Afrikan bizi dena.

## Sailkapena

Familiak 23 espezie ditu, 6 generotan banaturik.
* Bathyergidae familia
** Bathyerginae subfamilia Waterhouse, 1841
*** Georychus generoa
**** Georychus capensis
*** Cryptomys generoa
**** Cryptomys anomalus
**** Cryptomys holosericeus
**** Cryptomys hottentotus
**** Cryptomys natalensis
**** Cryptomys nimrodi
*** Fukomys generoa
**** Fukomys amatus
**** Fukomys anselli
**** Fukomys bocagei
**** Fukomys damarensis
**** Fukomys darlingi
**** Fukomys foxi
**** Fukomys ilariae
**** Fukomys kafuensis
**** Fukomys mechowii
**** Fukomys micklemi
**** Fukomys occlusus
**** Fukomys ochraceocinereus
**** Fukomys vandewoestijneae
**** Fukomys whytei
**** Fukomys zechi
*** Heliophobius generoa
**** Heliophobius argenteocinereus
*** Bathyergus generoa
**** Bathyergus janetta
**** Bathyergus suillus
*** Gypsorhynchus generoa†
*** Paraheliophobius†
*** Richardius generoa†
** Heterocephalinae subfamilia Landry, 1957
*** Heterocephalus generoa
**** Heterocephalus glaber

## Kanpo estekak

* Datuak: Q750383
* Multimedia: Bathyergidae / Q750383
* Espezieak: Bathyergidae
# Heteromyidae

Heteromyidae karraskariak kanguru arratoiak, saguak kanguru, poltsikoan saguak eta arantzadun poltsikoan saguak osatutako familia bat da.

## Taxonomia

* Azpifamilia Dipodomyinae Gervais, 1853
** Dipodomys Gray, 1841
** Microdipodops Merriam, 1891
* Azpifamilia Heteromyinae Gray, 1868
** Heteromys Desmarest, 1817
** Liomys Merriam, 1902
* Azpifamilia Perognathinae Coues, 1875
** Chaetodipus Merriam, 1889
** Perognathus Wied-Neuwied, 1839

## Kanpo estekak

* Datuak: Q607610
* Multimedia: Heteromyidae / Q607610
* Espezieak: Heteromyidae
# Troglodytidae

Troglodytidae txori intsektujale oso handiak 80 espezie 20 generotan buruz osaturiko familia handi bat da.

## Generoak eta espezieak

19 genero eta 88 espezie ezagutzen dira, horietatik Troglodytes troglodytes Amerikakoa ez den bakarra.

### Campylorhynchus

* Campylorhynchus zonatus
* Campylorhynchus griseus
* Campylorhynchus jocosus
* Campylorhynchus brunneicapillus
* Campylorhynchus fasciatus
* Campylorhynchus chiapensis
* Campylorhynchus megalopterus
* Campylorhynchus rufinucha
* Campylorhynchus humilis
* Campylorhynchus capistratus
* Campylorhynchus gularis
* Campylorhynchus nuchalis
* Campylorhynchus turdinus
* Campylorhynchus albobrunneus
* Campylorhynchus yucatanicus

### Odontorchilus

* Odontorchilus branickii
* Odontorchilus cinereus

### Salpinctes

* Salpinctes obsoletus

### Catherpes

* Catherpes mexicanus

### Hylorchilus

* Hylorchilus navai
* Hylorchilus sumichrasti

### Cinnycerthia

* Cinnycerthia fulva
* Cinnycerthia peruana
* Cinnycerthia unirufa
* Cinnycerthia olivascens

### Cistothorus

* Cistothorus apolinari
* Cistothorus palustris
* Cistothorus meridae
* Cistothorus stellaris
* Cistothorus platensis

### Thryomanes

* Thryomanes bewickii

### Ferminia

* Ferminia cerverai

### Pheugopedius

* Pheugopedius genibarbis
* Pheugopedius coraya
* Pheugopedius mystacalis
* Pheugopedius euophrys
* Pheugopedius fasciatoventris
* Pheugopedius atrogularis
* Pheugopedius spadix
* Pheugopedius sclateri
* Pheugopedius felix
* Pheugopedius eisenmanni
* Pheugopedius rutilus
* Pheugopedius maculipectus

### Thryophilus

* Thryophilus sernai
* Thryophilus rufalbus
* Thryophilus nicefori
* Thryophilus sinaloa
* Thryophilus pleurostictus

### Cantorchilus

* Cantorchilus thoracicus
* Cantorchilus leucopogon
* Cantorchilus modestus
* Cantorchilus zeledoni
* Cantorchilus semibadius
* Cantorchilus nigricapillus
* Cantorchilus superciliaris
* Cantorchilus leucotis
* Cantorchilus guarayanus
* Cantorchilus longirostris
* Cantorchilus griseus
* Cantorchilus elutus

### Thryothorus

* Thryothorus ludovicianus

### Troglodytes

* Troglodytes aedon
* Troglodytes cobbi
* Troglodytes sissonii
* Troglodytes tanneri
* Troglodytes rufociliatus
* Troglodytes ochraceus
* Troglodytes solstitialis
* Troglodytes monticola
* Troglodytes rufulus
* Troglodytes troglodytes
* Troglodytes pacificus
* Troglodytes hiemalis

### Thryorchilus

* Thryorchilus browni

### Uropsila

* Uropsila leucogastra

### Henicorhina

* Henicorhina leucoptera
* Henicorhina leucophrys
* Henicorhina leucosticta
* Henicorhina negreti

### Microcerculus

* Microcerculus ustulatus
* Microcerculus marginatus
* Microcerculus philomela
* Microcerculus bambla

### Cyphorhinus

* Cyphorhinus thoracicus
* Cyphorhinus aradus
* Cyphorhinus phaeocephalus
* ↑ «Wayback Machine» web.archive.org 2008-12-17 (Noiz kontsultatua: 2023-01-23).
* ↑ (Ingelesez) Dapple-throats, sugarbirds, fairy-bluebirds, kinglets, Elachura, hyliotas, wrens, gnatcatchers – IOC World Bird List. (Noiz kontsultatua: 2023-01-23).
# Giganotosaurus

Giganotosaurus dinosauro teropodoen genero bat da, egungo Argentinan Cenomaniar aroan (duela 99,6-97 milioi urte inguru) bizi zena. Giganotosaurus carolinii espezie bakarra du bere barnean eta holotipoa Patagonian aurkitu zuten 1993an.

## Filogenia

Hona hemen Apesteguíak 2016an proposaturiko kladograma:

## Erreferentziak

* ↑ Apesteguía, Sebastián; Smith, Nathan D.; Valieri, Rubén Juárez; Makovicky, Peter J.. (2016-7-13). «An Unusual New Theropod with a Didactyl Manus from the Upper Cretaceous of Patagonia, Argentina» PloS one 11 (5): e0157793. doi:10.1371/journal.pone.0157793..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q14438
* Multimedia: Giganotosaurus / Q14438
* Espezieak: Giganotosaurus