# Antonia Pérez Padín

Antonia Pérez Padín (Ceuta) Espainiako feminista eta komunista izan zen, Bigarren Errepublikan eta Espainiako gerra zibilean Ceutan. Nazioarteko Sorospen Gorriko eta Espainiako Alderdi Komunistako sail ceutiarreko kidea zen. Greban zeuden portuko eta arrain fabriketako langileak babestu zituen euren etxean bilerak antolatuz eta greban zeuden langileei elikagaiak emanez. Bere jaiotze datarik ez da ezagutzen, ezta bere heriotza datarik ere. Aztarna batetik ondoriozta daiteke bere jaiotza urtea 1898 izan zela; izan ere, 1937ko azaroaren 17an heriotz zigorra ezarri ziotenean 39 urte zituela esaten baita.
1936ko estatu kolpearekin batera espetxeratu zuten Pérez, 1936ko abuztuaren 14ean. Indar frankistek heriotza-zigorra ezarri zieten bost emakume ceutiarretako bat izan zen, baina geroago bere kondena hamabi urteko espetxealdiagatik aldatu zioten eta horietatik zortzi bete zituen, Madrilen espetxetik atera aurretik. Ceutako kartzela frankistan sexu indarkeriari buruzko istorioak kontatu zituen emakume preso bakarrenetakoa izan zen Perez. Antonia Céspedes Gallegoren heriotzaren lekuko ere izan zen. Langileen Batasun Orokorrak aho batez eman zion "La Latera" saria 2017an hil osteko titulu gisa, emakumearen berdintasunaren alde egindako borroka aitortzeko. Perez Antonio Berrocalekin ezkonduta egon zen, eta sei seme-alaba izan zituzten. Berrocal, Ceutako zinegotzi komunista, falangisten jendeketa batek hil zuen 1937an. Perezek janari prestatzaile, dendari eta emagin gisa lan egin zuen.

## Aktibismoa eta frankismoak eragindako heriotza

Ceutan jaio zen Perez. Bere amak Jacinta zuen izena, harengandik jaso zuen bere izaera sendoa. Bere aita irakasle eta anarkista zen. Ideia horiek Perezekin partekatu zituen bera gaztea zenean, eta gizarte bidegabekerien aurka borrokatzeko adorea erakutsi zion.
Horrela, gizarte-bidegabekerien aurka borrokatzea gustatzen zitzaion Perezi ere eta helduaroan politikoki konprometitu zen esparru zabal batean. Behartsuei eta zapalduei laguntzeko nahiagatik, Nazioarteko Sorospen Gorriko Ceutako sailean sartu zen eta Espainiako Alderdi Komunistako kide izan zen. Aktibista gisa, eskuhartze zabala izan zuen: Ceutako greban zeuden portuko langileak babestu zituen, elikagaiak emanez; Greban zeuden portuko langileen bilerak ere antolatu zituen bere etxean; Hiriko behartsuen aldeko beste kanpaina batzuetan ere parte hartu zuen. Horietako bat hiriko arrain fabrika bateko langileei buruzkoa zen; Emakumearen eskubideen eta soldata berdintasunaren alde ere borrokatu zen; Espainiako Gerra Zibilean, Rabaten egon zen bolada batez, eta Falange Pelegrinak egindako basakerien lekuko izan zen, hauen artean, zibilen bonbardaketaren lekuko.
Perez 1936ko abuztuaren 14an espetxeratu zuten Sarceleko emakumeen espetxean. Atxiloketa 1936ko estatu kolpearen garaian gertatu zen. Inoiz ez zuen senarra berriz ikusi atxilotu ondoren. 1936an atxilotu zutenean, bere seme-alabek bi eta hamar urte arteko adina zuten. Batzuk beren senideekin geratzera joan ziren, nahiz eta bi asilo batera joan behar izan.
Perez Espainiako Bigarren Errepublika babestu zuten beste emakume feminista askorekin batera espetxeratu zuten. Ondoren, García Aldave kuartelera eraman zuten 1937ko uztaila aldera.
Espetxean hainbat hilabete eman ostean, heriotza zigorra ezarri zioten Ceutan, 1937ko azaroaren 17an. Perezek orduan 39 urte zituen. Bi heriotza-zigor jaso zituen. Lehena Nazioarteko Sorospen Gorriaren adar ceutiarrekoa izateagatik izan zen, eta bigarrena, Alderdi Komunistakoa izateagatik. Neurri batean, Heriotza-zigorra bi erakunde horiei emandako babesarengatik ezarri zioten, hain zuzen, uste zelako bi erakundeak Espainian sobietar eragineko atzerriko iraultza bat sortzeko, berehalako konplot zabalago baten zati zirela erkidegoan. Arrazoi beragatik beste bi emakume zigortu zituzten: Andrea Maese Vazquez eta Francisca Gutierrez Hernandez. Hauekin batera Joaquina Garriga Mosquecho eta Ana Sanchez Gonzalez izan ziren urte hartan Ceutan heriotza-zigorra jaso zuten beste bost emakumeetako bi. 1936tik 1942ra bitartean indar nazionalistak heriotza-zigorra ezarri zieten Ceutako bost emakume bakarrak izan ziren.
Heriotza-zigorrak epaiketarik gabe ezarri ziren. Perezen heriotza-zigorra 12 urteko espetxe-zigorragatik kommutatu zuten Hurrengo zortzi urteak hainbat espetxetan banatuta igaro zituen, hala nola Ceuta, Cadiz, Burgos eta Madrilgo Sarchal Emakumeen Kartzelan. 1945eko azaroan, epaile batek Madrilgo espetxetik askatuko zutela iragarri zuen, baina Espainiako Estatuak ez zuen inoiz indultatu. Perez da, bere ahozko historiaren bitartez, Sarchaleko Emakumeen Espetxean sexu indarkeria istorioak egiaztatu dituen emakume bakarretakoa. Espetxean egon zen bitartean, Antonia Céspedes Gallegori gertatuakoaren lekuko izan zen. Bertako falangista ezagun batek Antoniari mesede sexualak eskatzen zizkiola bazekien. 1937ko urtarrilaren 21a izan zen, delako falangista agertu eta Céspedes bere ziegatik eraman zuen eguna, gainontzeko presoei mahatxu egiten zien bitartean: "Gorriak zarete eta egunen batean zuetako batzuen bila etorriko naiz". Horretan, Céspedes espetxetik ateratzen ari zela sastakatu zuen falangistak bizkarretik. Handik gutxira, Perezek tiro bat entzun zuen kanpoaldean. Laguna sastakatzen zuten bitartean, Céspedes jiratu egin zen eta oihu egin zion laguntza eske.
Esperientzia horiek bere bilobarekin partekatu zituen Perezek, baina bere seme-alaba eta bilobekin espetxean egoteaz hitz egin zuenean, berau hotel gisa deskribatzen zien. Espetxeko egonaldia munduko bidaiari baten historia balitz bezala azaltzen zuen.

## Aintzatespenak

Langileen Batasun Orokorrak aho batez eman zion hil ondorengo bere "La Latera" saria, 2017an. Saria Manuel Berrocal semeak jaso zuen. Saria emateko erabakia memoria historikoa ez ahazteko konpromisoan oinarritu zen. Saria bi urtean behin ematen da, Espainian justizia sozialaren alde eta emakumearen eskubideen eta berdintasunaren alde borrokatu zuten emakumeak gogoratzeko, ahanzturan geratu gabe.

## Aurrekariak

Antonio Berrocalekin ezkonduta zegoen Perez. Harekin sei seme-alaba izan zituen, eta horietatik bost baino ez ziren bizirik atera. Senarra Espainiako Alderdi Komunistako kidea zen eta Ceuta hiriko zinegotzi aukeratu zuten 1931ko apirilaren 12ko hauteskundeetan. Berrocal bere finkan bertan fusilatu zuten beste 32 lagunekin batera 1937ko urtarrilaren 21ean, alangista-talde batek hara eraman ostean. Hamaika zinegotziz osaturiko udal gobernutik, zortzi zinegotzi fusilatu zituzten, Berrocal tartean egonik. Bere seme-alabak Gerra Zibiletik bizirik atera ziren. Iloba bat izan zuen, Gloria Berrocal, Bere amonak Gerra Zibilean izandako bizipenei buruzko hainbat liburu idatzi dituena. Bere semeetako bat Manuel Berrocal historialaria izan zen. Bere amak kartzelan eman zuen denbora dela eta, Manuelek ez zuen ezagutu 10 urte izan zituen arte.
Ceutako Las Latas auzoan bizi zen Perez. Jatetxe txiki bat zuen Ceutako La Puntilla inguruan. Ondoren, janari-denda txiki bat zuzendu zuen Ceutan. Emagin lanetan ere aritu zen.
Azken urteetan, beltzez janzten zen beti Antonia. Hankak hanpatuak eta barizeak zituen maiz. Espetxe osteko bizitzan, Radio Nacional de España entzuten zuen familiarekin, eta maiz egiten zuen hasperen albisteak entzutean. Bere azken urteetan, telebista ikusi eta esatariak Espainian preso politikorik ez zegoela esaten entzuten zituenean, zapata bat botatzen zion telebistari.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Moya Alcañiz, Francisca. (2016). Republicanas condenadas a muerte: analogías y diferencias territoriales y de género (1936-1945). UNED. Universidad Nacional de Educación a Distancia (Noiz kontsultatua: 2025-01-20).
* 1 2 3 «UGT busca recuperar la memoria histórica con el premio Antonia Céspedes ‘La Latera’» El Faro de Ceuta 2017-03-13.
* 1 2 «Antonia Pérez Padín» Todos (...) los Nombres_.
* 1 2 3 Garcia, Juan. (2017-03-10). «Antonia Pérez Padín: Memoria de una luchadora contra el franquismo» El Faro de Ceuta.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 Sánchez Montoya, Francisco. «Antonia Pérez Padín» todos (...) los nombres _ (Confederación General del Trabajo de Andalucía).
* 1 2 3 4 5 6 7 J.M.F.M. (2017-03-16). «Manuel Berrocal, Premio "La Latera": "creo que me faltan años para agradecer este homenaje a mi madre"» La Verdad de Ceuta (Ceuta).
* 1 2 3 4 CAD. (2017-03-08). «UGT concede el II Premio "la Latera" a Antonia Pérez Padín, defensora de los más necesitados» Ceuta al Día.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Sakona, Javier. (2017-03-15). «Premio 'La Latera' a Antonia Pérez: "Reconforta que tantos años después se acuerden de mi madre"» Ceuta al Día (Ceuta).
* ↑ Martín, Cesar. (2017-03-15). «Antonia Pérez Padín ha sido la galardonada con el segundo Premio Antonia Céspedes 'La latera'» Ceuta Televisión.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 comentó, Juan Garcia. (2017-03-10). «Antonia Pérez Padín: Memoria de una luchadora contra el franquismo» El Faro de Ceuta.
* 1 2 3 4 5 6 7
* ↑ Día, Ceuta al. (2017-03-13). «UGT reivindica la Memoria Histórica otorgando el Premio ‘La Latera’ a su coetánea Antonia Pérez» Ceuta al Día.
* ↑ https://www.boe.es/datos/pdfs/BOE//1945/320/A03005-03009.pdf
* ↑ https://www.boe.es/datos/pdfs/BOE//1945/276/C00853-00856.pdf
* 1 2 3 R.S.V. (2017-03-11). «UGT otorga el premio “La Latera” a una ceutí víctima del franquismo» www.laverdaddeceuta.com.
* ↑ «elpueblodeceuta.com» www.elpueblodeceuta.com.
* 1 2 G.F. (2017-03-14). «Cristina Antoñanzas entrega mañana el premio "La Latera"» la Verdad de Ceuta.
* 1 2 Sakona, Javier. (2017-03-15). «Las lágrimas del historiador» Ceuta al Día.
* ↑ Sakona, Javier. (2017-03-15). «Premio 'La Latera' a Antonia Pérez: "Reconforta que tantos años después se acuerden de mi madre"» Ceuta al Día (Ceuta).
* ↑ «UGT reivindica la Memoria Histórica otorgando el Premio 'La Latera' a su coetánea Antonia Pérez» Ceuta al Día 2017-03-31.

## Kanpo estekak

* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, {{{hizkuntza}}} Wikipediako «Antonia Pérez Padín» artikulutik itzuli da. Izan ere, artikulu horretan aritu diren wikilariek GFDL edo CC-BY-SA 3.0 lizentziekin argitaratu dute beren lana.
* Mujeres Ceutíes olvidadas. Represión, cárceles y fusilamientos (1936-1958) - Paco Sanchez Montoya
* Datuak: Q61743334