OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Mario Fernández

Mario Fernández Pelaz (Bilbo, 1943ko azaroaren 4a - Areeta, 2024ko abenduaren 10a ) euskal abokatu eta politikari jeltzalea izan zen. Eusko Legebiltzarkidea eta lehendakariordea izan zen Garaikoetxearen gobernuan, 1982 eta 1985 artean.

## Ikasketak

Mario Fernández Pelazek Deustuko Unibertsitatean Zuzenbide ikasketak 1965ean bukatu zituen. 1966tik aurrera abokatua izan zen, krisialdian dauden enpresak berregituratzeari ekin ziona. Unibertsitate horretako Enpresa Fakultatearen merkataritza-zuzenbide irakasle ere aritu zen.

## Politika munduan

1980ko martxoan Euzko Alderdi Jeltzaleko kide bihurtua, Espainiako Trantsizio Demokratikoa osteko lehendabiziko Eusko Jaurlaritzan hartu zuen parte. Carlos Garaikoetxea lehendakariak Lan Sailburu izendatu zuen. 1982ko urtarrilean Garaikoetxeak Autonomia Garapenerako Lehendakariorde izendatu zuen, Jaurlaritzaren bigarren posturik garrantzitsuena eta Espainiako Gobernuarekin eskumenak negoziatzeko arduraduna.
1984ko apirilean EAJk Legebiltzarkide hautatu zuen. Bigarren legealdian, lehendakariorde izaten jarraitu zuen. 1986ko iraileko Euzko Alderdi Jeltzaleko krisialdian, Eusko Alkartasuna sortu zuena, Mario Fernándezek lehendakariorde izateari utzi zion, baina partiduan eta Legebiltzarkide izaten jarraitu zuen 1987an Legealdia bukatu arte. EAJk ordutik Mario Fernández kritikotzat izan zuen eta alderdikide xumea baino ez zen izan.
2000 urtean ETAren zerrenda batean agertu zen. Euskadiko Erkidegoaren Estatuto Politikoaren Proposamenaren alde agertu zen publikoki.

## Lan munduan

Politika utzi eta gero enpresa pribatuari ekin zion. BBVAren lege-aholkularitza buru, Zuzendaritza Batzordekide izan zen, Emilio Ibarra, Pedro Luis Uriarte eta Jose Ignacio Goirigolzarrirekin, harik eta ezkutuko kontuen afera medio, euskal jatorriko beste hainbat zuzendarirekin batera bankua utzi zuen arte. 2002an Uría Menéndez abokatu bulegoko bazkide bihurtu zen. 2002ko apirilean BBVAko eskandaluan bere izena agertu zen arren, Baltasar Garzon epaileak ez zion ezer egotzi.
2009ko uztailean BBKren presidente berri bihurtu zen, Xabier Iralak dimititu ondoren. BBKren buru zela, Espainiako Gobernu Ordezkari ohi Mikel Cabiecesi (PSE) mesede ekonomiko bat egiteagatik, biak zigortu zituzten 2017ko martxoan. Zigorra bere poltsikotik ordaindu zuen Fernandezek, horrelakoak Euskadin maiz egin izan direla aldarrikatuz. Horrezaz gain, 2018ko otsailan inhabilitazio berezia ezarri zion Espainiako Auzitegi Gorenak merkatal elkarteen zuzendaritzarako. Ondorioz, Repsol petrolio enpresaren Administrazio Kontseilukide izateari laga zion.
Fernandezen idazkari batek esana da merkatal kontratu bat, hasi eta buka, akatsgabe diktatzeko gai zela.

## Erreferentziak

* ↑ «Mario Fernandez hil da, Jaurlaritzako lehendakariorde eta Kutxabankeko lehen presidente izandakoa» Berria 2024-12-10 (Noiz kontsultatua: 2024-12-10).
* ↑ I Legealdiko Gobernua
* ↑ (Gaztelaniaz)www.elmundo.es
* ↑ (Gaztelaniaz)www.uria.com
* ↑ (Gaztelaniaz)www.abc.es
* ↑ www.berria.info

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4892469
# José María Basterra

José María Basterra izan daiteke:
* José María Basterra Madariaga (1859-1932) bizkaitar arkitektoa;
* José María Basterra Ortiz del Campo (1865-1952) bizkaitar enpresaria;
* José María Basterra Otxoa (1997-) bizkaitar belar hockey jokalaria.
# Elliot Kukla

Elliot Kukla (Victoria, 1974) kanadar-estatubatuar errabino erreformista da. 2006an ordenatu zuten Hebrew Union Collegen eta munduko lehen errabino transgenero bihurtu zen.

## Bizitza

Victorian jaio zen eta Torontoren eta Hawaii uhartearen artean hazi zen. Erlijioa eta arte ederrak ikasi zituen Torontoko Unibertsitatean. Gero kazetari gisa lan egin zuen Toronton. 2004an masterra egin zuen Hebrew Union Collegen.
Ordenazioa baino sei hilabete lehenago armairutik irten zen gizon trans gisa. Geroago, pertsona transgeneroa ere zen lagun batek eskatuta, sexua berresleitzeko prozesurako lehen bedeinkapena idatzi zuen, eta 2007an Judaismo Erreformaren aldeko Batasunak argitaratutako LGBT gaiei buruzko Kulanu eskuliburuan sartu zuten.
Sh'ma: A Journal of Jewish responsability, Zeek: A Journal of Jewish Thought and Culture, Lilith eta beste antologia batzuetan ere idatzi du.
San Frantziskora bizitzera joan baino lehen, Toronton, West Hollywooden eta Lubbocken zerbitzatu zuen. 2008tik 2021era, San Frantziskoko Jewish Healing Centerren errabino izan zen eta orain Svara yeshivan irakasten du.
Errabino izateaz gain, LGBT pertsonen eta pertsona desgaituen eskubideen aldeko aktibista da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) Kukla, Elliot. «Commentary: I’m the child of a Holocaust survivor. I know the trauma inflicted on Gaza will last for generations» The Spokesman-Review 2023-11-25 (Noiz kontsultatua: 2024-02-05).
* 1 2 3 (Ingelesez) «Our Rabbis» Bay Area Jewish Healing Center jatorrizkotik artxibatua (artxibatze data: 2017-12-28) (Noiz kontsultatua: 2024-02-05).
* ↑ (Ingelesez) «Pathways Speakers Bios & Information: Rabbi Elliot Kukla» Institute on Aging jatorrizkotik artxibatua (artxibatze data: 2010-11-26) (Noiz kontsultatua: 2024-02-05).
* 1 2 3 (Ingelesez) Sanders, Wren. «Rabbi Elliot Kukla Wants Us to Remember the Many Genders of Ancient Judaism» Them 2023-09-29 (Noiz kontsultatua: 2024-02-05).
* 1 2 (Ingelesez) «Who we are» TransTorah (Noiz kontsultatua: 2024-02-05).
* ↑ (Ingelesez) Spence, Rebecca. «Transgender Jews Now Out of Closet, Seeking Communal Recognition» Forward 2008-12-31 (Noiz kontsultatua: 2024-02-05).
* ↑ (Ingelesez) «Blessed are the transgendered, say S.F. rabbi and the Reform movement» The Jewish News of Northern California 2007-08-17 (Noiz kontsultatua: 2024-02-05).
* ↑ (Ingelesez) Lesser, Joshua; Shneer, David; Plaskow, Judith. (2010). Torah Queeries: Weekly Commentaries on the Hebrew Bible. New York: NYU Press, 27 or. ISBN 978-0-8147-4109-2. (Noiz kontsultatua: 2024-02-05).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16201289
# José María Basterra Ortiz del Campo

    Artikulu hau arkitektoari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «José María Basterra».
José María Basterra Ortiz del Campo (Neguri, 1865eko uztailaren 14a -ib., 1952) bizkaitar enpresaria izan zen, 1901ean Banco de Vizcayaren sortzaileetako bat izan zena.

## Biografia

Jose Maria lau anai-arrebetan zaharrena zen, denak Bilboko Santiagon bataiatuak. Bere bi anaiak apaiz jesuitak izan ziren, eta ahizpa, moja. Pedro Felix Basterra Isasi aitak, jaio aurretik, 2.326 m²-ko finka bat erosi zuen Neguri eta Algorta inguruan.
Jose Mariak eta bere bi anaiek Bilboko Jesuiten Ikastetxean ikasi zuten. 1880an Bordelera joan zen Merkataritza ikasketak egitera, eta geroago Ingalaterrako Oxford Unibertsitatean amaitu zituen ikasketak. Atzerriko pentsamoldeekiko kontaktuak ikuspegi zabalagoa eman zion, ingelesaren ezagutza perfektua lortzeaz gain.
1895ean, Bilbon, "Casa Basterra" izeneko eraikin batean jarri zituen biltegiak. Bakailaoa salerosi zuen, likore eta ardoak, hala nola Errioxa Garaiko eta Bordeleko ardoa eta produktu gehiago. Geroago, José María Basterrak lorategi handi bat eraikiarazi zuen Getxoko udaletxearen eta Neguriko tren-geltokiaren arteko lurretan. Etxe hori 1902an diseinatu eta eraiki zuen José María Basterra Madariaga arkitektoak (bere ahaidea), eta San Inazio jauregia deitu zioten.
1901ean «La Gaceta del Norte» sortu zuen Luis Lezama-Leguizamon, Miguel Gonzalez Kareaga, Pedro Chalbaud eta beste batzuekin batera. Euskal Herriko egunkari garrantzitsuenetako bat izan zen, beraz, ia laurogeita hamar urte iraun zuena. «Editorial Vizcaina»k argitaratu zuen eta Henao kaleko 8. zenbakian zuen egoitza. Joera katoliko, kontserbadore eta monarkikoko egunkaria zen, eta urte askoan Bizkaiko hiriburuko erreferentziazko egunkarietako bat izan zen. 1913an 14.000 aleko tirada bazuen, 1920rako 21000 alekoa zen.
Urrian, Banco de Vizcaya sortu zuen, egungo Banco Bilbao Vizcaya Argentariaren sorreran parte hartu zuena. Banku misto gisa sortu zen, merkataritzarako eta inbertsiorako, eta goiz sartu zen Espainiako industria- eta energia-ehunean, balio-zorro garrantzitsua sortuz.
Haren ondorengoak euskal burgesiako familia garrantzitsuekin ezkondu ziren, hala nola Basagoiti, Marcoartu, Basualdo, Artiach eta abarrekin.

## Erreferentziak

* ↑ Estornes, Cesar. (2018-10-5). BLOG DE CESAR ESTORNES de HISTORIA Y DEPORTES: LOS BASTERRA, UNA FAMILIA EN EL NEGOCIO DEL BACALAO. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q60830318
# Ben Barres

Ben A. Barres (West Orange, New Jersey, AEB, 1954ko irailaren 13a – Stanford, Kalifornia, AEB, 2017ko abenduaren 27a) neurobiologoa izan zen, eta Stanford Unibertsitatean jardun zuen. Bere lana nerbio-sisteman neuronen eta gliako zelulen elkarrekintza ikertzera bideratu zuen. 2008az geroztik, Stanford Unibertsitateko Medikuntza Eskolako Neurobiologia Saileko katedraduna izan zen. Jaiotzez emakumezko generoa esleitu zioten, 1997an genero-trantsizioa hasi zuen eta Ameriketako Estatu Batuetako Zientzien Akademia Nazionalean sartu den lehenengo zientzialari ageriki transexuala izan da, 2013an.
“Gliaren gurua” deitzen zioten, haren lana funtsezkoa izan baitzen, eta da orain ere, garuneko zelula mota horiek ezagutzeko. Aurretik, ikertzaileek neuronei ematen zieten garrantzia guztia, haiek egiten zituztelakoan garuneko funtzio guztiak. Ben Barresek, ordea, frogatu zuen gliako zelulek ere (garuneko zelulen 10etik 9k osatzen dute glia) funtzio garrantzitsuak betetzen zituztela, eta aintzat hartu behar zirela garuna ezagutzeko eta harekin erlazionatutako gaitzak ulertzeko.
Transexuala izaki, berdintasunaren aldeko ekintzaile sutsua ere bazen. Jaio zenean, Barbara izena eman zioten, eta jada ikertzaile zela hartu zuen Ben izena. Horrekin badu pasadizo bitxi bat. Whitehead Institutuan gliari buruzko jardunaldi batzuetan, ikertzaile batek Ben entzun zuen hitzaldi bat ematen, eta, Barbararen anaia zelakoan, Ben arreba baino zientzialari hobea zela adierazi zuen. Genero-bazterkeria bere azalean bizita, emakumeen eta LGTBI+ pertsonen eskubideen alde egin zuen, bizitza pertsonalean zein akademikoan.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Goldman, Bruce. «Neuroscientist Ben Barres, who identified crucial role of glial cells, dies at 63» stanford News Center (Noiz kontsultatua: 2020-05-07).
* ↑ «Ben Barres Professor of Neurobiology, of Developmental Biology and of Neurology» Stanford School of Medicine jatorrizkotik artxibatua (artxibatze data: 2014-10-18) (Noiz kontsultatua: 11 October 2014).
* ↑ (Ingelesez) Goldman, Author Bruce. (2013-05-08). «Distinction with a difference: Transgender neurobiologist picked for National Academy of Science membership» stanford Scopeblog (Noiz kontsultatua: 2020-05-07).
* 1 2 Galarraga Aiestaran, Ana. (2018-01-03). «Ben Barres neurozientzialari iraultzailea hil da» Elhuyar Zientzia eta Teknologia (Noiz kontsultatua: 2018-01-10). CC-BY-SA 3.0 lizentziarekin argitaratua.
* Datuak: Q816430
* Multimedia: Ben Barres / Q816430
# Bonaventura Bassegoda i Amigó

Bonaventura Bassegoda i Amigó (Bartzelona, 1862 - Ibidem, 1940) Kataluniako idazle eta arkitektoa. Arkitekto ezagunen familiaren parte izan zen: Pere-Jordi Bassegoda i Musté eta Bonaventura Bassegoda i Mustéren aita, eta Joan Bassegoda i Nonell eta Bonaventura Bassegoda i Nonell aitona.

## Biografia

Aita Bonaventura Bassegoda i Mateu; Pere Bassegoda i Mateu kontratistaren hiloba zen. Anaiak Joaquim Bassegoda i Amigó, arkitektoa, eta Ramon-Enric Bassegoda i Amigó, medikua ziren. 1897an, Oloten egin zen batzarrean, Unió Catalanista erakundeak egin zuen biltzar iraunkorrean idazkaria izan zen. Bartzelonako Letra Onen Akademiako eta San Jorge Arte Ederren Errege Akademia Katalanaren parte-hartzailea izan zen.
Idazle gisa, Lore Jokoetan saritua izan zen urte desberdinetan: 1880, 1881, 1884 y 1885. La Renaixença, La Ilustració Catalana eta L'Avenç hedabideetan idatzi zuen, eta 1905tik Diario de Barcelona egunkarian kolaboratu zuen; geroago ere La Vanguardian.
Arkitekto gisa Bartzelonako erreforma plangintzan hartu zuen parte. Bere lan ezagunenak hauek dira: Rocamora etxea, Berenguer etxea, Comtal ikastetxea (1909ko Bartzelonako eraikin artistikoen lehiaketan saritua), Masnouko kasinoa, Malagrida etxea (Oloten), Premiá de Dalteko udaletxea, La Salle Bonanova ikastetxearen kapera...

## Lan literarioak

* Viva l'avi! (1885)
* Pluja d'estiu (1886) Komedia
* Mero [o Hero] (1887) Monologo tragikoa
* Novel·letes
* Joc de cartes (1887) Komedia
* De cop i volta. Komedia
* La bona gent. Eleberri laburra
* Joventut. Primeres poesies
* Quaranta graus al sol (1886)

## Arkitektura lanak

* La Salle Comtal ikastetxea (1907).
* Premià de Dalteko udaletxea (1914).
* Umezurtz-etxea, gero Artur Garcia Fossas eskolak (1937).
* Igualadako hilerriaren kapera (1940).

## Erreferentziak

* ↑ L'obra arquitectònica de Pere, Joaquim i Bonaventura Bassegoda (1856-1934), Reial Acadèmia Catalana de Belles Arts de Sant Jord, Bartzelona, 1995.

## Kanpo estekak

* Bonaventura Bassegoda i Amigóren lanak Urbipedia webgunean.
* Datuak: Q2877971
* Multimedia: Bonaventura Bassegoda i Amigó / Q2877971
# Alberto Ezcurra Medrano

Alberto Ezcurra Medrano historialari eta teoriko nazionalista argentinarra izan zen.
Argentinako nazionalismoaren pentsalari garrantzitsuenetakoak, Ezcurrak, katolizismo politikoan eta korporatibismo ekonomikoan oinarritutako ordena soziala defendatu zuen. Bere seme Alberto Ezcurra Uriburu aurrerago bihurtuko zen Argentinako eskuin muturreko figura politiko garrantzitsuenetako bat Tacuara Mugimendu Nazionalistako lider gisa.

## Biografia

Alberto Ezcurra Medrano Buenos Aires hiriko familia aristokratiko batean jaio zen 1909an. Bere familia Encarnación Ezcurraren senidea zen, Juan Manuel de Rosas buruzagi argentinarraren emaztea eta XIX. mendeko politikaria.
Buenos Aireseko Ikastetxe Nazionalean historia irakasle gisa aritu zen eta errekonozimendu intelektual zabala lortu zuen Argentinako Konfederazioari eta Eliza katolikoak rosismoaren pean zuen egoerari buruzko ikerketei esker. 1939an Ezcurrak Juan Manuel de Rosas Ikerketa Historikoen Institutua sortu zuen, Argentinan errebisionismo historikoa sustatzeko.
Ezcurra idazle gisa ere nabarmendu zen aldizkari eta egunkari nazionalista ugaritan: La Nueva República, Baluarte, Crisol eta Nueva Política.
Zazpi seme-alaba izan zituen, horietatik hiru apaizak.

## Obra nagusiak

* Las otras Tablas de Sangre (1934)
* Colegio Nacional de Buenos Aires
* La independencia del Paraguay: historia de una desmembración argentina (1941)
* Sarmiento masón (1952)
* Historia del Anticristo (1990)

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 Angelini, Lisandro. (June 2017). «El nacionalismo católico argentino y el combate contra el paganismo nazi en la década de 1930» Brumario 16: 46-52..
* ↑ ISBN 978-950-774-376-4..
* ↑ Lvovich, Daniel. (November 2020). «Las derechas nacionalistas frente al peronismo» Prismas 24 (2).
* ↑ ISBN 978-950-34-1499-6..
* ↑ Angelini, Lisandro. (June 2017). «El nacionalismo católico argentino y el combate contra el paganismo nazi en la década de 1930» Brumario 16: 46-52..
* ↑ Angelini, Lisandro. (June 2017). «El nacionalismo católico argentino y el combate contra el paganismo nazi en la década de 1930» Brumario 16: 46-52..
* ↑ Angelini, Lisandro. (June 2017). «El nacionalismo católico argentino y el combate contra el paganismo nazi en la década de 1930» Brumario 16: 46-52..
* ↑ Angelini, Lisandro. (June 2017). «El nacionalismo católico argentino y el combate contra el paganismo nazi en la década de 1930» Brumario 16: 46-52..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q122980140
# Josué Ferreira

Josué Ferreira (1992) frantziar errabino liberala eta fantasiazko idazlea da.

## Bizitza

Errabino izateko ikasketak hasi baino lehen, medikuntza ikasketak egin zituen eta hebreera azterketa gainditu zuen. 2016an Londresera joan zen eta Leo Baeck Collegen ikasi zuen bost urtez. Frantziako mendebaldeko komunitate ortodoxoetan denbora batez egon ondoren, mugimendu liberalera jo zuen, eta mugimendu horrek «bakoitzak bere bidea testuinguru askeago batean egiten uzten duela» dela esan zuen.
2021eko uztailaren 4an, 29 urte zituela, Tom Cohen errabinoak ordenatu zuen Parisko Kehilat Gesher sinagogan. Genero-trantsizioa hasi zuen arte, herrialdeko lehen emakume errabinotzat hartzen zuten.
2021eko irailaz geroztik, Estrasburgoko Union juive libérale komunitateko errabinoa da eta errabino liberalak prestatzen dituen Parisko Eskola Errabinikoan irakasten du.
2022ko maiatzean –trantsizioa hasi baino lehen–, Rouenen egin zen Les filles de Rachi kongresuan parte hartu zuen. Kongresuaren gaia La femme est-elle un Homme comme les autres ? Perspectives juives izan zen.
2023an, armairutik irten zen gizon trans gisa eta Josué Ferreira izena hartu zuen. Frantzian jarduten duen lehen errabino transgeneroa da.
Gazteei zuzendutako fantasiazko hiru eleberri kaleratu ditu, Sara Pintado izengoitia erabiliz:
* Mojunsha, tome 1 - Panthère des Ténèbres (2019)
* Sous les ailes du dieu Corbeau (2021)
* Mosjunsha, tome 2 - Tigre à dents de sabre (2022)

## Erreferentziak

* 1 2 3 (Frantsesez) Caille, Linda. «Qui est Iris Ferreira, première rabbine ordonnée en France ?» Le Monde 2021-11-14 (Noiz kontsultatua: 2025-01-25).
* 1 2 (Frantsesez) Rakotomalala, Meghann. «Iris Ferreira, première femme ordonnée rabbin en France» C News 2021-07-04 jatorrizkotik artxibatua (artxibatze data: 2022-08-25) (Noiz kontsultatua: 2025-01-25).
* ↑ (Frantsesez) «Iris Ferreira : interview» Judaïsme En Mouvement 2021-07-09 (Noiz kontsultatua: 2025-01-25).
* 1 2 3 (Frantsesez) «Iris Ferreira, pionnière malgré elle, rabbin au service du judaïsme libéral» L'Express 2021-10-01 (Noiz kontsultatua: 2025-01-25).
* 1 2 (Frantsesez) «Iris Ferreira va devenir la première femme rabbin ordonnée en France» Le Monde 2021-07-04 (Noiz kontsultatua: 2025-01-25).
* ↑ (Frantsesez) Fauchet, Benoît. «Quand l’étude des textes juifs se conjugue au féminin» La Croix 2022-05-23 (Noiz kontsultatua: 2025-01-25).
* ↑ (Frantsesez) «Judaïsme français : les femmes se font leur place, à petits pas» The Times of Israel 2022-05-22 (Noiz kontsultatua: 2025-01-25).
* ↑ (Frantsesez) Cincinatis, Johanna. «Iris, rabbin hors du commun : « J’ai été élevé comme une femme, mais je n’y trouvais pas mon compte »» L'Obs 2022-12-28 (Noiz kontsultatua: 2025-01-25).
* ↑ (Frantsesez) Martin, Pascal. «Le corps et les religions, ces faux ennemis» Le Soir 2024-03-20 (Noiz kontsultatua: 2025-01-25).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q107458891
# Bakoren garaipena (mosaikoa)

Bakoren garaipena izena duen mosaikoa, Nafarroako Andelos hirian aurkitutako eta Nafarroako Museoan gordetzen den mosaiko bat da.

## Ezaugarriak

Andeloseko indusketek bi gelatan zeuden hiru mosaiko azaleratu zituzten. Hiruetako bat, kareharri gorrixkaren gainean dauden tesela zuriz osatuta dago eta opus signimum bat da. Bigarrenik, kareore zuriko zoladura bat aurkitu zuten, erronboak osatzen dituen dekorazioarekin, tesela handi eta beltzak erabiltzen dituen irudia osatzeko. Hirugarrena opus tessellatum matako zoladura bat, non zuri-beltzeko orla geometriko batek erdiko eszena polikromoa duen enblema inguratzen duen.
Bakoren garipena mosaikoak 6,20 m eta 6,60 m-ko gela baten zorua osatzen du, eta ekialdeko aldean dagoen atearen atalasea ere apaintzen du. Hormen trazadura ez da guztiz paraleloa, eta, beraz, neurri horiek ez dira zehatzak inguru osoan. Erdiko irudiak (enblema) 2,70 m bider 2,30 m-ko azalera du, eta mosaikoaren parte hondatuena da, zati gutxi batzuk besterik ez baitira gorde: gurpil bat, orgaren aurrealdearen zati bat, pertsona baten atzeko silueta, beste baten eskuak bridak eta Kantharos bat heltzen dituena. Gurdiari tiratzen dion tigre bat ia osorik ikusten da eta bigarrenaren hankaren zati bat. Eskuineko izkinan, Pan jainkoa marraztu zen. Gurdiaren gainean daudenen pertsonaietako bat Dioniso edo Bako da zalantzarik gabe. Bere eskuinean dagoena, bi hauetako bat izan daiteke: Vitoria jainkosa edo Ariadna, Dionisoren emaztea eta jainkoarekin batera sarri agertzen dena.

## Bakoren garaipenaren motiboa

Izatez, Bakoren garaipena Bako, edo hobe esanda, Dioniso jainkoaren, ziklo mitologiaren gertakari bat irudikatzen duen ohiko motiboa da, mosaiko askotan agertzen dena. Zaragozan, besteak beste beste Bakoren garaipena mosaikoa agertu zen. Geroago, Barrokoan, mihisetan pintatu zena, hala nola, Diego Velazquez pintore espainiarraren Bakoren garaipena koadro ezaguna, edo Annibale Carracci italiarraren Bako eta Ariadnaren garaipen freskoa Farnese jauregian.

## Oharrak

* ↑ Erromatar mosaikoetan, eblema erdiko irudia da. Ohikoa da mosaiko handietan, marrazki geometrikoz osatutako orla zabalak jartzea, eta erdian, lan gehien zuen irudi narratiboa.
* ↑ Edateko greziar jatorriko kopa bat. Dionisos jainkoa askotan irudikatzen da kopa mota horrekin, ardoarekin lotuta baitago.

## Erreferentziak

* 1 2 (Gaztelaniaz) Mezquíriz, María Ángeles. (2004). «Pavimentos decorados hallados en Andelos» Trabajos de arqueología Navarra (17): 385–398. ISSN 0211-5174. (Noiz kontsultatua: 2024-11-25).

## Bibliografia

* (Gaztelaniaz) Mezquíriz, Maria Ángeles. (2004). «Andelos: Secuencia estratigráfica y evolución cronológica» Trabajos de arqueología Navarra 17 (Ejemplar dedicado a: María Ángeles Mezquíriz Irujo): 179-192. ISSN 0211-5174..María Ángeles Andelos: Secuencia estratigráfica y evolución cronológica

## Kanpo estekak

* https://www.eusko-ikaskuntza.eus/es/fondo-documental/fondo-multimedia/mu-41384/
* Datuak: Q131905012
# Marie-Pierre Pruvot

Marie-Pierre Pruvot (Isser, Kabilia, Aljeria, 1935eko azaroaren 11), Marie-Pierre Ysser ezizenaz ere ezaguna, Aljerian jaiotako frantses artista eszenikoa da.

## Bizitza

Marie-Pierre Pruvot, Jean-Pierre Pruvot jaiotza-izenaz, Aljerian sortutako emakume transgeneroa da. Antzezlekuetan Bambi izen artistikoarekin aritu zen. Ia 20 urtez antzeztu zuen Madame Arthur Le Carrousel de Paris kabaretetan.
1958an Bambi sexua berresleitzeko ebakuntza egin zioten, bere laguna Coccinelle baino bi urte geroago.
33 urte zituenean batxilergoa amaitu zuen. Ondoren Sorbonara joan zen unibertsitate-ikasketak egitera eta frantsesezko irakasle egin zen. 1976an Garges-lès-Gonesseko Pablo Picasso eskolan hasi zen irakasle eta bertan egin zuen lan 25 urtez. Palma Akademikoen Ordenarekin saritu zuten.
Gaur egun, Pruvot idazketan dihardu.

## Liburuak
### Eleberriak

* Marie parce que c'est joli (2007, ISBN 9782352690023)
* J'inventais ma vie, Tome 1 (2013, ISBN 9782359624434)
* J'inventais ma vie, Tome 2. Madamme Arthur (2013, ISBN 9782359624465)
* J'inventais ma vie, Tome 3. Le Carrousel (2013, ISBN 9782359624496)
* J'inventais ma vie, Tome 4. La Chanson du Bac (2014, ISBN 9782359626179)
* J'inventais ma vie, Tome 4. Le Gai Cimitière (2014, ISBN 9782359626599)
* Comme autant de ronds dans l'eau... (2013, ISBN 9782359625653)
* Frissons au Carrousel (2013, ISBN 9782359624694)

### Saiakera

* France, ce serait aussi un beau nom… (2012, ISBN 9782359622539)
* Datuak: Q2881778