OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Mikaela Shiffrin

Mikaela Pauline Shiffrin (Vail, Colorado, AEB, 1995eko martxoaren 13a) alpetar eskian lehiatzen den kirolari estatubatuarra. Munduko kopan 100 garaipen lortu duen lehen kirolaria da. Neguko Olinpiar Jokoetan urrezko bi eta zilarrezko domina bat lortuak ditu ta Munduko Txapelketan bost urrezko domina irabazi zituen. Gutxienez, zortzi aldiz izan da munduko txapelduna.

## Kirol ibilbidea

Hiru Neguko Olinpiar Jokotan parte hartu zuen, 2014 eta 2022 urteen artean, hiru domina lortuz, urrea Sochin 2014an (eslalona) eta bi Pyeongchang 2018an, urrea eslalon erraldoian eta zilarra proba konbinatuan.
Hamabost domina lortu zituen Munduko Eski Alpinoko Txapelketan 2013 eta 2025 urteen artean. Munduko Kopako sailkapen orokorrean bost aldiz irabazi zuen: 2017, 2018, 2019, 2022 eta 2023.
Munduko Kopan garaipen gehien lortu dituen eskiatzaile alpetarra da (2025eko otsailean ehunera iritsi zen), eta eski alpinoaren sei diziplinetan garaipenak lortu dituen lehen emakumea (jaitsiera, supererraldoia, eslalona, eslalon erraldoia, paraleloa eta konbinatua).

## Nazioarteko palmaresa

Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2014 | Sotxi Errusia | | Eslalona |
| 2018 | Pyeongchang Hego Korea | | Eslalon erraldoia |
| 2018 | Pyeongchang Hego Korea | | Konbinatua |
| Munduko Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2013 | Schladming Austria | | Eslalona |
| 2015 | Beaver Creek Ameriketako Estatu Batuak | | Eslalona |
| 2017 | Saint-Moritz Suitza | | Eslalona |
| 2017 | Saint-Moritz Suitza | | Eslalon erraldoia |
| 2019 | Åre Suedia | | Eslalona |
| 2019 | Åre Suedia | | Supererraldoia |
| 2019 | Åre Suedia | | Eslalon erraldoia |
| 2021 | Cortina d'Ampezzo Italia | | Konbinatua |
| 2021 | Cortina d'Ampezzo Italia | | Eslalon erraldoia |
| 2021 | Cortina d'Ampezzo Italia | | Eslalona |
| 2021 | Cortina d'Ampezzo Italia | | Supererraldoia |
| 2023 | Courchevel / Méribel Frantzia | | Eslalon erraldoia |
| 2023 | Courchevel / Méribel Frantzia | | Supererraldoia |
| 2023 | Courchevel / Méribel Frantzia | | Eslalona |
| 2025 | Saalbach Austria | | Taldekako konbinazioa |

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Mikaela Shiffrin | NBC Olympics» www.nbcolympics.com (Noiz kontsultatua: 2025-02-27).
* 1 2 (Gaztelaniaz) Barcia, Igor. (2025-02-24). «La esquiadora que rompe todos los récords» El Correo (Noiz kontsultatua: 2025-02-27).
* ↑ «Mikaela Shiffrin. Career Information» Federación Internacional de Esquí.
* ↑ «Olympedia – Mikaela Shiffrin» www.olympedia.org (Noiz kontsultatua: 2025-02-27).
* 1 2 (Ingelesez) Federation, International Ski and Snowboard. «FIS | Mikaela SHIFFRIN - Athlete Biography - Alpine Skiing» www.fis-ski.com (Noiz kontsultatua: 2025-02-27).
* ↑ «Shiffrin alcanza las 100 victorias en la Copa del Mundo en la estación de Sestriere» EFE 23 de febrero de 2025.
* ↑ «Shiffrin supera a Vonn: a tres victorias del récord absoluto» As 24 de enero de 2023.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q139075
* Multimedia: Mikaela Shiffrin / Q139075
# Olarizuko gurutzea

Olarizuko gurutzea Gasteizko Mendiolan dagoen izen bereko mendian dagoen oroigarri frankista da. Askoren iritziz, Arabako hiriburan dagoen ikus frankista adierazgarriena da. 1952ko azaroaren 23an bukatua, hamar metroko garaia du. Betoizko gurutzea "Askapenerako gurutzadan gure aberriaren eta Kristoren alde eroritako"aren aldekoa da.

## Historia

Hasiera batean, gurutzea erlijioarekin zegoen lotuta, ez frankismoarekin baina erregimenak nahi zuen esanahaia inposatu zion. Lehen proiektuan, 1951koan, helburua Misio Santua gogoraraztea zen, hau da, urtean zehar Gasteizen egin ziren ekitaldiak gogoraraztea. Proiektuan ideologia askoren pertsonek hartu zuten parte baina orduko Arabako Gobernadorea zen Luis Martín-Ballesterok goian azaldutako idazkuna jartzera behartu zien; halaber, eraikinaren gastuen ardura Movimiento Nacionalaren eskuetan gelditu ziren. Esate baterako, eraikinaren bultzatzaile nagusia Bruno Ruiz de Apodaka izan zen. Desadostasunak zirela eta, gurutzea ez zen inoiz inauguratu.
2018an Mendiolako herri batzarrak, bozkatu eta gero, gurutzea kentzea erabaki zuen baina Gasteizko Udala ados ez zegoela eta, gaia eztabaidan dago oraindik-orain mahai gainean.

## Erasoa

2018ko abenduaren 20an rotaflex bat erabiliz, gurutzea botatzen saiatu ziren. Oso egoera larrian gelditu zen eta segurtasuneko perimetroa ezarri behar izan zioten. Arabako Foru Aldundiak berreskuratzeko asmoa azaldu zuen. Mendiolako Kontzejuak, bestetik, bide legalak jarraituz botatzeko berretsi zuen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) SL, TAI GABE DIGITALA. (2022-07-08). «Aclaraciones y pasos que se dieron para construir la cruz de Kutzemendi» naiz: IRITZIA (Noiz kontsultatua: 2025-02-27).
* ↑ «"Sobre la cruz de Kutzemendi" -Raul Gartzia (Ahaztuak)» Halabedi (Noiz kontsultatua: 2021-02-09).
* ↑ (Gaztelaniaz) Ander Mateos. (2018-08-24). «Mendiola quiere derribar la cruz de Olárizu y el Ayuntamiento apuesta por contextualizarla» Gasteiz Hoy (Noiz kontsultatua: 2019-11-02).
* ↑ (Gaztelaniaz) «La verdadera historia de la cruz de Olárizu» El Correo 2017-10-25 (Noiz kontsultatua: 2019-11-02).
* ↑ Otamendi, Gorka Berasategi. «Olarizuko gurutzea "legezko bideetatik" eraitsiko duela berretsi du Mendiolako Kontzejuak» Berria (Noiz kontsultatua: 2019-11-02).

## Kanpo estekak

* Jon Rejadoren erreportaia Berrian, 2018ko abuztuaren 25ean.
* Datuak: Q61070414
# Gonzalo Acosta

Gonzalo Acosta Pan (Coruña, 1888ko abenduaren 31 – Pontevedra, 1936ko irailaren 12a) galiziar politikaria izan zen, Espainiako Bigarren Errepublikaren garaian gobernadore zibil izandakoa.
Banco Pastorreko langile eta Partido Republicano Radical Socialistaren kidea, 1933ko urriaren 13an Bizkaiko gobernadore zibil izendatu zuten. Hauteskundeen ondoren, Partido Republicano Radical Socialista Independientera pasa zen. Jeltzale eta monarkikoek hauteskundeetan egindako lana gogor salatu zuten.
1935ean Izquierda Republicanan zegoen eta hurrengo urteko otsailaren 26an Pontevedrako gobernadore zibil bilakatu zen. Gerra Zibila piztu zenean, matxinoek atxilotu eta, gerra-kontseilu baten ondoren, fusilatu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ Serrallonga i Urquidi, Joan. (2007). «El aparato provincial durante la Segunda República. Los gobernadores civiles, 1931-1939» (PDF) Hispania Nova (7).
* ↑ Villa García, Roberto. (2007). Las elecciones de 1933 en el País Vasco y Navarra. Librería-Editorial Dykinson, 113 or. ISBN 8498491150..
* Datuak: Q12390103
# Hondarraitz

Hondarraitz :
| Ezaugarri orokorrak: ||
| - Kokalekua | Hendaia |
| - Luzera | 3000 m |
| - Batez besteko zabalera | 100 m |
| - Betetasun maila | Handia |
| - Urbanizatze maila | Hirikoa |
| - Pasealekua | Bai |
| Hondartza mota: ||
| - Hondar mota | Xehea |
| - Bainuaren egoera | Lekuaren arabera |
| - Hondartza nudista | Bai |
| Kirolak: |
| - Surfa egiteko | Bai |
| - Urpekaritza | Bai |
| - Besterik | {{{beste kirolik}}} |
| Ingurumena: ||
| - Landaredia | Bai |
| - Eremu babestua | Bai ([[{{{babestua}}}]]) |
| - Bandera urdina | Bai |
| Segurtasuna: ||
| - Arrisku seinaleak | Bai |
| - Hondartzaina | Bai |
| - Udaltzaingoa | Bai |
| - Sorosle taldea | Bai |
| Sarbideak: |
| - Elbarrientzat | Bai |
| - Sarbide mota | Oinez |
| - Sarbide seinaleztatua | Bai |
| Bestelako informazioa: |
| - Taberna kopurua | {{{taberna kopurua}}} |
| - Kanpina | Bai |
| - Herrigunerako distantzia | 0 m |
Hondarraitz Hendaiako hondartza luzea da, eta Sokoburutik Dunbarrietaraino eta Abadiaraino iristen da.

## Ezaugarriak

Hondartza 3 kilometro luze da; eta, itsasbehera denean, 100 metro baino gehiago zabal.

## Jakingarriak

Bidasoa ibaia gurutzatzen duen itsasontzi zerbitzua dago Hondarribia eta Hendaia bitartean.

## Ikus gainera

* Sokoburu
* Dunbarriak
* Santa Ana lurmuturra

## Erreferentziak

* ↑ EODA. Hendaia (Lapurdiko Itsas Hegia (-a)). Euskaltzaindia.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12265166
* Multimedia: Ondarraitz beach / Q12265166
# Brie (eskualdea)

Brie iparraldeko Frantziako eskualde geografiko eta historikoa da, Sena eta Marne ibaien artean hedatzen dena. Nekazari lurraldea da; garia, azukre-kanabera eta behi azienda dira lanbide nagusiak (ospe handiko gaztak daude). Brie frantsesa, hegoaldekoa, aberatsagoa da Champagneko Brie, iparraldekoa, baino. Hiri nagusiak: Lagny-sur-Marne, Provins, Coulommiers, Meaux, Melun eta Brie-Comte-Robert dira.

## Historia

Azken karolingiarren eta lehen Capet-ekoen garaian bi Brie ziren: Brie frantsesa (hiriburua: Brie-Comte-Robert) eta Champagneko Brie (hiriburua: Meaux). Azken honetan sortu zen Champagneko etxea, Nafarroako erregetzaren jabea izan zena 1234-1274 bitartean (Tibalt I.a, Tibalt II.a eta Henrike I.a). Champagneko etxea Frantziako koroari lotu zitzaion 1361ean.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2014/12/12 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q914050
# Marne (ibaia)

Marne Frantziako ipar-ekialdeko ibaia da, Senaren ibaiadarra eskuinetik. 514 kmko luzera du. Ibai honek Frantziako lau departamenduri ematen die izena: Marne Garaia, Marne, Sena eta Marne eta Marne Harana, hain zuzen ere.
Langresko goi-ordokian, Balesmes-sur-Marne udalerrian (Seine-et-Marne) jaio, eta Charenton-le-Ponten (Val-de-Marne) Senara isurtzen da. Ontziz ibil daiteke ibaiaren behealdean. Aisne, Rhin eta Saonne ibaiekin dago loturik, hainbat ubideren bitartez.
Lehenengo Mundu Gerran Marne ibaiaren inguruan gudu bi izan ziren: lehendabizikoa 1914an eta bigarrena 1918an.

## Ibaiadar nagusiak

* Traire
* Suize
* Rognon
* Blaise
* Saulx
* Fion
* Coole
* Somme-Soude
* Ourcq
* Thérouanne
* Surmelin
* Petit Morin
* Grand Morin
* Beuvronne

## Iradokimena

XIX. eta XX. mendeetan Marne margolari askoren musa izan da. Hona hemen batzuk:
* Camille Corot
* Paul Cézanne
* Camille Pissarro
* Henri Rousseau, "Le Douanier Rousseau" ezizenaz ezaguna.
* Albert Marquet
* Raoul Dufy
* André Dunoyer de Ségonzac
* Louis Vuillermoz
* Maurice Boitel
* Daniel du Janerand

## Zeharkaktutako udalerri nagusiak

* Marne Garaia (52): Chaumont, Saint-Dizier
* Marne (51): Châlons-en-Champagne, Épernay
* Aisne (02): Château-Thierry
* Sena eta Marne (77): Meaux
* Sena-Saint-Denis (93): Neuilly-sur-Marne, Noisy-le-Grand
* Marne Harana (94): Nogent-sur-Marne, Créteil, Charenton-le-Pont, Champigny-sur-Marne, Saint-Maur-des-Fossés, Joinville-le-Pont, Saint-Maurice

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2014/01/16 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Euskaltzaindia. Europako toponimia fisikoa. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q41983
* Multimedia: Marne River / Q41983
# Ill (Frantzia)

    Artikulu hau Frantziako ibaiari buruzkoa da; Austriakoa gaitzat duena beste hau da: «Ill (Vorarlberg)»
Ill Frantzia ipar-ekialdeko Alsaziako eskualdea hegoaldetik iparraldera zeharkatzen duen ibaia da. Rhin ibaiaren adarra da eta ibilbideren amaieratik gertu Estrasburgo hiria dago.

## Ibilbidea

Jura mendien iparraldan sortzen da, Winkel herriaren inguruan, 570metrotako altueran. Hasiera batean ekialderantz jotzen badu ere berehala ekiten dio iparralderanzko bideari. Rhin ibaiaren paraleloan egiten du ibilbide guztia, harik eta Offendorf herrian bat egiten duten arte. Mendebaldean Vosge mendiak ditu eta haietatik erreka ugariren ura jasotzen du.
Hainbat ubide eraiki dira ibilbidean zehar Alsaziako hiri historikoak uholdeetatik babesteko, Mulhousen eta Estrasburgon esate baterako. Estrasburgo sarreran Canal du Faux-Rempart ubideak hiria inguratzen du eta alde zaharraren amaiera berriz elkartzen da Ill ibaiarekin. Horrela Estrasburgoko alde historikoa uharte bihurturik dago (Grande Île) eta XVII. mendeko babes egituren parte garrantzitsua da. Ubide txikiak ere eraiki ziren Petite France barrutian, uraren indarra aprobetxatuko zuten errotak ezartzeko.

## Nabigazioa

Rhin ibaiarekin bat egiten duenetik ibaian gora nabigagarria da Estrasburgoraino. Han esklusak daude ezarrita gora egin ahal izateko. Mulhouseraino jarraitzen du nabigagarria izaten eta han Rodano-Rhin ubidearen bidez Dijonera iris daiteke. Ibilbide hau aisialdirako eta turismorako ontzi txikientzako prestaturik dago. Itsasntzi handiek Rhin ibaian gora egiten dute Canal de la Marne au Rhin ubidean eta ondoren hartzen dute Rodano-Rhin ubidea.

## Hiriak

Alsaziako udalerri nagusiak zeharkatzen ditu Ill ibaiak, hiri batzuetako erdigunera sartzen ez bada ere. Hegoaldetik iparraldera:
* Mulhouse
* Colmar
* Sélestat
* Estrasburgo

## Ibaiadarrak

Guztiak ere mendebaldeko Vosges mendetatik datozkio:
* Aar
* Bruche
* Doller
* Souffel
* Thur

## Iruditegia

* Ill ibaia Rhin Garaia departamentuan.
* Sélestateko zubia.
* Ill ibaia Fegersheim parean.
* Petite France (Estrasburgo) barrutiko ubideak.
* 2018ko urtarrileko uholdeak, Colmar inguruan.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Europako toponimia fisikoa. .
* ↑ (Frantsesez) Sandre. «L'ill [A---0030 - Cours d'eau selon la version Carthage 2017»] www.sandre.eaufrance.fr (Noiz kontsultatua: 2022-05-08).
* ↑ (Frantsesez) «City Guide : La Grande Île de Strasbourg» Visit Alsace 2019-01-22 (Noiz kontsultatua: 2022-05-08).
* ↑ (Frantsesez) Ecluse de la Petite France. (Noiz kontsultatua: 2022-05-08).
* ↑ McKnight, Hugh. (2010). Cruising French waterways. (4th ed., rev. argitaraldia) Adlard Coles Nautical ISBN 978-1-4081-9796-7. PMC 855858269. (Noiz kontsultatua: 2022-05-08).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Las orillas del Ill - Strasbourg» Office de tourisme de Strasbourg et sa Région (Noiz kontsultatua: 2022-05-08).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q668472
* Multimedia: Ill river / Q668472
# Sarre (ibaia)

Sarre edo Saar (frantsesez Sarre, alemanez Saar), Frantzian sortu eta Alemaniako Sarre estatua zeharkatzen duen ibaia da.

## Ibilbidea

Vosgeetan du iturburua, Frantzian, Alsazia eta Lorrena eskualdeen arteko mugan. Bi errekak bat egiten dute Lorquin herrian, alde batetik Sarre Rouge (gorriak) eta bestetik Sarre Blanche (zuriak). Behin Saar eratuta, honek 126 kilometro egiten ditu Frantzian, ibaiaren luzeraren erdia inguru, eta ondoren Alemaniako Sarre estatuan sartzen da, 120 kilometro haratago urak Mosela ibaira isurtzen dituelarik.

## Historia

Sarre ibaia oso garrantzitsua izan zen Sarre estatuarentzako, izan ere bertan ekoizten ziren ikatz, burdin eta altzairuak itsasuntzi eramaten baitziren Renaniara, Ruhr eskualdera eta azkenik Rotterdameko kaira.

## Ikustekoak

* Völklingengo burdingintza: Saar ibaiaren ertzean UNESCOk 1994 urtean Gizateriaren Ondare izendatu zuen lantegia.
* Mettlach ondoan Sarre ibaiak egiten duen meandroa.

## Ibaiadarrak

* Blies
* Nied
* Prims

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Europako toponimia fisikoa. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q153972
* Multimedia: Saar River / Q153972
# Groseko merkatua

Groseko merkatua Donostiako Gros auzoan egon zen merkatu plaza bat izan zen, 1923an eraikia eta 1996an eraitsia. Galtzada Nagusia kalean zegoen. Eraikin laukizuzen bat zen, baina lau ertzetako bat biribildua zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Langer, Poldi. (sábado, 30 de junio de 2012). «Donostia - San Sebastián Art Déco: Mercado de Gros. Calle Gran Vía. 1923 - 1996» Donostia - San Sebastián Art Déco (Noiz kontsultatua: 2025-02-27).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Edificio del antiguo mercado del barrio de Gros, en Donostia-San Sebastián (Gipuzkoa). - Fondo multimedia - Eusko Ikaskuntza» www.eusko-ikaskuntza.eus (Noiz kontsultatua: 2025-02-27).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q132795034
* Multimedia: Groseko merkatua / Q132795034
# Pôtor

Pôtor Eslovakiako udalerri bat da, Veľký Krtíško barrutian kokatuta. 19,28 km²ko azalera du eta 805 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1332. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q951838
* Multimedia: Pôtor / Q951838
# Warndt

Warndt Alemaniako hego-mendebaldeko Sarre estatuan eta Frantziako ipar-ekialdeko Ekialde Handia eskualdean dagoen baso handi bat da, 5.000 bat hektareakoa. Hango lurpean, Buntsandstein motako arrokak daude, burdinazko meekin eta ikatzarekin. Gaur egun aisialdirako leku garrantzitsua da.
Eremua mugatzen dute Saar ibaiak eta haren bi adarrek: Bist adarrak iparraldean eta Rossel adarrak hegoaldean. Lauterbachek mozten du erditik. Warndt izena Oton III.a enperadorearen 999. urteko dohaintzan ageri da lehen aldiz.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q896866
# Marcel Pilet-Golaz

Marcel Pilet-Golaz (Cossonay, 1889ko abenduaren 31 – Paris, 1958ko apirilaren 11) suitzar politikaria izan zen, Suitzako Konfederazioko presidentea 1934an eta 1940an.
Lausanako Unibertsitatean zuzenbidea ikasi zuen, Leipzigen eta Parisen osatu zituen ikasketak eta doktoretza lortu zuen 1912an.
Alderdi Erradikal Demokratikoko kide izan zen. Vaud kantonamenduko diputatu izan ondoren, politika nazionalera igaro zen. Suitzako Kontseilu Nazionaleko kide izan zen 1925etik 1928ra, eta Suitzako Kontseilu Federaleko kide 1929tik 1944ra. Bertan, Herrizaingo Saila, Posta eta Trenbide Saila eta Kanpo Arazoetarako Saila zuzendu zituen. Suitzako Konfederazioko presidentea izan zen 1934an eta 1940an.
1940an demokraziaren erreforma autoritarioari buruz hitz egin zuen, suitzarrek oso gaizki hartu zutena. Nazien aldeko alderdietako kideak ere hartu zituen. Hala ere, neutraltasun-politika ofizialari eutsi zion, Hirugarren Reicharen eta aliatuen arteko orekarekin. 1944an Sobietar Batasunarekin negoziazio sekretuak egiten saiatu zen. Honek errefusatu egin zituen eta faxista izatea leporatu zion. Prentsak eta iritzi publikoak Pilati egotzi zioten errua, dimisioa eman behar baitzuen.
* Datuak: Q115803
* Multimedia: Marcel Pilet-Golaz / Q115803
# Itzalen gorazarrean

Itzalen gorazarrean (陰翳礼讃 In'ei Raisan), 1933ko saiakera bat da, Jun'ichirō Tanizaki egile japoniarrak idatzia japonieraz.
Egilearen eleberriak baino askoz laburragoa da, liburu hau 73 orrialdeko lan meditatibo txiki bat da, eta horietatik 59 saiakera bera dira.
Saiakerak 16 atal ditu, eta Japoniako estetika tradizionala eztabaidatzen dute, aldaketarekin kontrastean. Argiaren eta iluntasunaren arteko konparazioak Mendebaldeko eta Asiako kulturak kontrastatzeko erabiltzen dira. Mendebaldea, aurrerabidearen aldeko ahaleginean, argiaren eta argitasunaren etengabeko bilaketan aurkezten da; Asiako Ekialdeko artea eta literatura, berriz, itzalaren eta sotiltasunaren eredu gisa ikusten ditu Tanizakik, Japoniako sabi kontzeptu tradizionalarekin estuki lotuta. Argia eta iluna kontrastatzeaz gain, Tanizakiak hainbat motatako itzalen tonu geruzadunak ere kontuan hartzen ditu, baita urrezko brodatua, patina eta kristal lainotsuak bezalako materialak islatzeko duten ahalmena ere. Gainera, distira mota ezberdinak bereizten ditu.
# Zbyněk Hejda

Zbyněk Hejda (Hradec Králové, 1930eko otsailaren 2a, Praga - 2013ko azaroaren 16a) idazle, poeta, saikeragile eta itzultzaile txekiar ospetsua, Bigarren Mundu Gerra ondorengo handienetatiko bat.

## Biografia

Pragako Carolina Unibertsitateko Arte Fakultatean filosofia eta historia ikasi zituen. 1953tik 1958ra, Txekoslovakiako Alderdi Komunistako historia irakaslea izan zen Arte Fakultatean. 1958tik 1968ra, Pragako Informazio Zerbitzuan lan egin zuen, eta 1968an argitaletxe batean hasi zen lanean, baina urte berean argitaletxeko langile guztiekin batera utzi zuen. 1968tik 1978ra bigarren eskuko liburu-denda batean lan egin zuen, 77ko Gutuna sinatu arte: liburu-denda utzi behar izan zuen. 1981etik 1989ra zaintzaile gisa lan egin zuen. 1990etik 1995era kultura-antropologiako irakaslea izan zen Charles Unibertsitateko bigarren Medikuntza Fakultatean.
1959az geroztik bere poesia literatur aldizkarietan argitaratu zuen, besteak beste, Revolver Revue, Txekoslovakiako Errepublikan, eta erbesteko aldizkari txekiarretan, Pavel Tigridek Parisen argitaratutako Svědectví kasu.

## Sariak

* 1989: Tom Stoppard saria, bere saiakera saritzeko
* 1996: Jaroslav Seifert saria

## Obra

* Všechna slast, 1964
* Blízkosti smrti, samizdat 1978, Munich 1985, Praga 1992
* Lady Felthamová, samizdat 1979, Paris 1987, Praga 1992
* Tři básně, samizdat 1987
* Pobyt v sanatoriu, 1993
* Nikoho tam nepotkám, 1994
* Valse mélancolique, Brno 1995
* Básně, 1996 (Poesia bilduma)
* Překlady, 1998 (Itzulpenen bilduma)
* Cesta k Cerekvi, 2004
* Sny, 2007

## Erreferentziak

* ↑ https://web.archive.org/web/20131205053400/http://www.czechlit.cz/res/data/069/009669.pdf
* ↑ https://slovnikceskeliteratury.cz/showContent.jsp?docId=1019

## Kanpo estekak

* Datuak: Q168307
# Probalaenifrons

Probalaenifrons Crambidae familiako tximeleta genero bat da. Probalaenifrons generoko espezie bakarra, Probalaenifrons argillacea, Indonesian bizi da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Probalaenifrons argillacea | | daturik gabe |

## Erreferentziak

* ↑ «LepIndex - argillacea» www.nhm.ac.uk (Noiz kontsultatua: 2025-02-27).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7246893
# 1972ko Nafarroako Itzulia

1972ko Nafarroako Itzulia, Nafarroako Itzuliko XIII. ekitaldia izan zen. Urte honetan, sei etapaz osatu zen Itzulia (bosgarrena bi sektoreetan banandua), ibilbidea Tafallan hasi eta Iruñean bukatu zen.

## Taldeak

* G.D. Olsa
* La Casera
* G.D. Werner
* G.D. Xey
* Cervezas Moritz
* Patxaran Zoco
* Languedoc-Rousillon
* G.D. Samoa
* Ruisbroek Sportief

## Etapak

| Etapa | Data | Ibilbidea | Kilometroak | Etapa garailea | Sailkapen nagusiko liderra |
| 1. | maiatzak 16 | Tafalla - Etxarri Aranatz | 140 | Tomás Nistal | Tomás Nistal |
| 2. | maiatzak 17 | Etxarri Aranatz - Elizondo | 116 | Tomás Nistal | Tomás Nistal |
| 3. | maiatzak 18 | Elizondo - Izaba | 157 | Jean Van der Stappen | Carlos Ocaña |
| 4. | maiatzak 19 | Izaba - Zangoza | 122 | Ramón Murillo | Carlos Ocaña |
| 5.a | maiatzak 20 | Zangoza - Tutera | 133 | Tomás Nistal | Carlos Ocaña |
| 5.b | maiatzak 20 | Tutera - San Adrián | 48 | G.D. Xey | Carlos Ocaña |
| 6. | maiatzak 21 | San Adrián - Iruñea | 114 | Giorgio Ghezzi | Carlos Ocaña |

## Sailkapen nagusia

Sailkapen nagusia :
| 1. | Carlos Ocaña | 21o41’34s |
| 2. | Jaime Huélamo | 59 segundora |
| 3. | Javier Mínguez | 1’22 segundora |
| 4. | Javier Elorriaga | 1’33 segundora |
| 5. | José Luis Viejo | 1’38 segundora |
| 6. | Ángel Barrios | 2’14 segundora |
| 7. | Luigi Galluzzi | 2’20 segundora |
| 8. | Jesús López Carril | 3’06 segundora |
| 9. | Sebastián Pozo | 5’16 segundora |
| 10. | Jean Van der Stappen | 5’21 segundora |

## Erreferentziak

* ↑ El Pensamiento Navarro hemeroteka 1972ko maiatzaren 16tik 23ra
* ↑ Diario de Navarra hemeroteka 1972ko maiatzaren 16tik 23ra

## Kanpo estekak

* Datuak: Q121052738
# 1972ko Nafarroako Sari Nagusia

VI. Nafarroako Sari Nagusia Nafarroa Garaian egindako txirrindulari lasterketa izan zen. 1972ko apirilaren 3an, astelehena, jokatu zen.
Ibilbidea 224 kilometroko luzera izan zuen eta lau mendate igo ziren: Urbasa, Lizarraga, Erreniega eta Etxauri.
55 txirrindularik hartu zuten parte eta horietatik 39k bukatu zuten lasterketa. Garailea Vicente López Carril espainiarra izan zen, Lizarra ondoko Iratxe turismoko guneko helmugara bakarrik iritsi zelarik, bigarren saillatua Miguel Mari Lasa gipuzkoarra izan zen.

## Kanpo estekak

* 1972ko Nafarroako Sari Nagusia - Firstcycling.com
* 1972ko Nafarroako Sari Nagusia - Memoireducyclisme
* Datuak: Q58537474
# 1972ko Paris-Roubaix

1972ko Paris-Roubaix txirrindularitza lasterketa klasiko honen 70. edizioa izan zen, eta ihesaldi batean irabazi zuen Roger De Vlaeminck txirrindulari belgiarrak.

## Sailkapena

1971 << 1972ko Paris-Roubaix >> 1973 :
| 1. Roger De Vlaeminck | Belgika | | 7h 24min 05s |
| 2. André Dierickx | Belgika | + | 1min 57s |
| 3. Barry Hoban | Erresuma Batua | + | 2min 13s |
| 4. Willy Teirlinck | Belgika | + | 2min 34s |
| 5. Willy Van Malderghem | Belgika | + | 2min 36s |
| 6. Gustaaf Van Roosbroeck | Belgika | + | 2min 39s |
| 7. Eddy Merckx | Belgika | | m.t |
| 8. Eddy Peelman | Belgika | | d.b |
| 9. Ole Ritter | Danimarka | | d.b |
| 10. Raymond Poulidor | Frantzia | | d.b |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q742605