OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ceantar na nOileán

Ceantar na nOileán, euskaraz: «Uhartearen Barrutia», Irlandako Galway konderriaren mendebaldean dagoen Gaeltacht eremuko irlandera hiztunen barruti bat da. Galway hiritik mendebaldera dago eta 2.000 biztanle inguruk osatzen dute.
2016an, 3 urtez gorako eta heziketa sistematik kanpo eguneroko irlandera hiztunak biztanlegoaren %71.7a (1,474) zen.
Uharteak lur lehorrera zubi batez elkarlotuak daude. Uharte nagusiak Leitir Móir, Garmna eta Leitir Mealláin dira. Eremua irlandera eta kultura gaelikoaren usadioan oparoa da.

## Ekonomia

Ogibide edo diru etekin gehienak nagusiki arrantza eta turismoari lotuak daude. Lursailak ez dir oso oparoak eta bertako biztanleak beti itsasoarekin lotura sendoa izan dute. Antzinatik uharte guztietan itsas belarren sektoreak garrantzia handia izan du, bereziki iodoaren ekoizpenak.

## Kanpo estekak

* Ceantar na nOilean estatistikak (Ingelesez)
* Datuak: Q5055744
# Europako Zinema Akademia

Europako Zinema Akademia (ingelesez: European Film Academy) Europako zenbait film egilek sortu zuten elkarte bat da. 1988an sortu zen Berlinen, Europako Zinema Sarien lehen ekitaldian. Elkartearen egoitza Berlinen dago.
Elkartea 1989an sortu zuten ofizialki Europa osoko 40 zinema egilek, European Cinema Society izenarekin.

## Kanpo estekak

* European Film Academy
* Datuak: Q1377331
# Carrom

Carrom, Indian jatorria eta billarraren antza duen mahai-joko bat da. Honetan bi edo lau jokalari elkar lehiatzen dira.
Hegoaldeko Asian elkarte eta kafetegiek joko honen txapelketak sarri antolatzen dituzte. Familietako senide guztiek jokatu ohi dute, haurrak narne. Eskualdearen arabera jokoak arau eta jokatze modu ezberdinak ditu.
* Datuak: Q900489
* Multimedia: Carrom / Q900489
# Mahai-futbol

Mahai-futbol mahai berezi baten gainean jokatzen den joko bat da, jokalari batek mugiarazten dituen egur edo plastikozko futbolariei eraginez futbola simulatzen duena. Hego Euskal Herrian futbolin izenarekin ezaguna da eta Ipar Euskal Herrian baby-foot ere esaten zaio.

## Jokoaren mekanika

Mahaian talde bakoitzeko egurrezko, metalezko edo plastikozko 11 jokalari txikiak distantzia erregularretan zehar banatzen dira 4 ardatzetan 1(atezaina)-3-3-4 eran, bestelako banaketak badaude ere. Mutur bietan atea irudikatzen duen zulo edo leiho bat ere badago. Ardatzei eraginez, jokalariek birarazi eta aurkariaren aterako norabidean pilota jo eta gol egitea da helburua.
Lau ardatz izanik, bikoteka joka daiteke, alde bakoitzean bi ardatzei eutsita bakoitzak aurrelari/atzelari posizioetan; edo banaka (bat baten kontra), jokalariak zein ardatzi eutsi esku bakoitzarekin erabaki behar duelarik.

## Aldaerak

Munduan diren mahai-futbol gehienetan, jokalariek bloke lau bat dute oinen ordez, harekin bola erabili eta jaurtitzeko. Espainian, ordea, metalezko jokalari oin bikoak dituen aldaera bat zabaldu zen Alexandre Finisterre galiziarrak 1930eko hamarkadan sortua. Hego Euskal Herrian bi oineko jokalariekin edo oin bakarrekoekin ikusi izan dira mahai-futboleko mahaiak 20. mendetik, Ipar Euskal Herrian oin bakarrekoak direlarik ohikoak; Frantzian zabalduen den marka edo eredukoak, Bonzini delakoak.

## Ikus, gainera

* Subbuteo

## Erreferentziak

* ↑ «Xornal: Alexandre Finisterre: "Inventé el futbolín por culpa de una bomba nazi"» web.archive.org 2009-07-03 (Noiz kontsultatua: 2021-09-20).
* ↑ (Frantsesez) «Le baby-foot Bonzini, une aventure franco-italienne qui perdure» Babyfoot Vintage 2014-08-02 (Noiz kontsultatua: 2021-09-20).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q14922
* Multimedia: Table football / Q14922
# Subbuteo

Subbuteo edo mahai-futbola, futbol partida bat simulatzen duen mahai-joko bat da. Cricket, errugbi eta hockey kirolen partidak simulatzen dituzten bertsioak ere badaude.
Mahai-joko hau jokalari-irudiez osatua dago, hauek taula lau batean zehar mugitzen dira, hatzarekin joz, hauek era berean baloitxo bat jotzen dute, eta jokoaren helburua arerioaren atean ahal bezainbeste gol sartuz partida irabaztean datza, alegia, futbolaren antzera.
1929an, Ingalaterran Peter Adolphek (1916-1994) sortu zuen.

## Ikus, gainera

* Mahai-futbol

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1710069
* Multimedia: Subbuteo / Q1710069
# Aire-hockey

Aire-hockeya edo mahai-hockeya barruko eta doitasuneko kirol bat da, non bi pertsona edo bi bikote (binaka) aritzen dira aire hockey mahai batean, mazoak erabiliz disko baten erabilera bultzatzeko, aurkako atean golak sartzeko.

## Materiala

Gaur egun, Estatu Batuetako Aire-hockey Elkarteak jokatzeko onartutako mahai bakarrak Dynamo mahaiak dira, 2,44 metro luze, eta horien artean aurkitzen ditugu "Photon", "Pro-Style", "Blue-Top", "Brown". Top", "Purple Top" eta "Black Top" joko-lerrorik marraztu gabe.
Mazo ofizialek ezaugarri hauek izan behar dituzte:
* Pisua: gehienez 170,1 g.
* Diametroa: gehienez 10,32 cm.
* Kolorea: Mazoa edozein koloreko izan daiteke kanpoko ertza izan ezik, mahaiaren gainazalaren beste kolore batekoa izan behar duena.
* Materiala: dena material berekoa izan behar da.
* Beste batzuk:
** Bere zirkunferentzian uniformea eta simetrikoa izan behar du.
** Mazo bat ezin da aldatu edo higatu mahaiarekiko kontaktu-angelua aldatzeko.
Batez ere, bi mazo mota aurki ditzakegu: mazo altuak (high top) eta mazo lauak (low top). Orokorrean mazoak Estatu Batuetan egiten dira, baina bada Terrasan (Katalunia) egiten den mazo lauaren eredu ofizial bat .
"USAA" eta "AHC" elkarteek onartutako diskoak "Lexan" modeloak dira, eta gorriak, horiak edo berdeak izan daitezke.

## Kanpo estekak

* Aire-hockey jokoaren arauak gaztelaniaz
* Aire-hockey Mundua
* Aire-hockey AEB
* Aire-hockey Venezuela
* AHPA — Nazioarteko Aire-hockey Elkartea
* Datuak: Q165302
* Multimedia: Air hockey / Q165302
# Powys

Powys Galesko ekialdean dagoen lurralde handia da, barrualdean kokatutakoa Ingalaterrarekiko mugan. 5.196 km²-ko azalerarekin herrialdeko konderririk handiena da. Bestela, 2006an 131.100 biztanle inguru zituen.
Llandrindod Wells dauka hiriburua (5.024 bz.).

## Hizkuntza

Galeserazko hiztunen kopurua herrialdeko batez bestekoa baino altuagoa da, %30a ingurukoa.

## Pertsonaia ezagunak

* Thomas Price "Carnhuanawc" (1787–1848), idazle elebiduna.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez)(Galesez)Lurraldeko webgune ofiziala
* Datuak: Q156150
* Multimedia: Powys / Q156150
# Elan harana

Elan harana, galesez: Cwm Elan eta ingelesez: Elan Valley, Galesko Rhayader udalerriaren mendebaldean dagoen haran bat da, Powys autoritate unitarioan. Aintzira eta basa eremuz osatutako 180 kilometro karratuko lurraldea osatzen du.
Afon Elan ibaiaren ibarra da
Bertan, Elan haraneko urtegiak eta Elan Village herrixka daude.
# Morgan Ody

Morgan Ody (Laval, Frantzia, 1979) baratzezaina, Via Campesinako kidea eta bozeramailea da,baita koordinatzaile orokorra ere.

## Biografia

Etxalde batean hazi zen, baina ez zuen etxondoko lekukoa hartu. Gero, bidaia anitz egin ditu; besteak beste, Asia hego-ekialdean. Han, bizimolde modernoaren demasiak ikusi zituen, eta etxera sartzerakoan pentsatu zuen laborari izatea zela aldaketa positibo baten alde egiteko molderik onena.
Via Campesinako kidea eta bozeramailea da. Munduko laborantza sindikaturik handiena da Via Campesina. Afrikako, Asiako, Ameriketako eta Europako 182 antolakunde biltzen ditu, eta berrehun milioi laborari ordezkatzen ditu.
Laborantza sindikalismoaren biberoian hazia da, aita Confederation Paysannen baitzen. Boluntario iraultzaile gisa ezagutu zuen Via Campesina. Emozioen aldetik ere hunkitu zen azkar, ohartu baitzen mundu osoan, laborariak hizkuntza orotakoak izanagatik, molde ezberdinetan beztituak izanagatik, laborantzak oinarri-oinarrira ekartzen gintuela denak: denek jan behar dugu. Azotaren zikloa denetan bertsua da; denetan lurra, ura eta airea behar da landareen jinarazteko.

### Laborantza feminista

Laborantza feminismo herrikoia lantzen du, ekofeminismotik hurbil diren ideiekin. Naski, mugimenduek antolaketa biziki patriarkal batetik ateratzeko gogoa dute. Molde bertikalak baitziren, ar dominatzaile batzuen ego handien menekoak. Eraman nahi duten egitasmo politiko-sindikalarekin ez du bat egiten eredu patriarkal horrek. Balio kolektiboak eraman nahi dituzte: elkar zaintzea, dimentsio emozionalak berriz ekartzea; sakonki lotua da gure eremu eta lurraldeekin dugun harremanaren aldaketekin; naturan jaun eta jabe diren gizonen ideia oso kartesiar horretarik ateratzen ari dira.

## Erreferentziak

* 1 2 3 Capire. (2022-09-12). «Morgan Ody: «El camino hacia el futuro es una sociedad con soberanía alimentaria»» Biodiversidad en América Latina (Noiz kontsultatua: 2023-11-22).
* ↑ «Soberanía Alimentaria, Biodiversidad y Culturas - «El campesinado es el plan de contingencia»» www.soberaniaalimentaria.info (Noiz kontsultatua: 2023-11-22).
* ↑ Ndabezinhle. (2022-09-12). «Morgan Ody : « La voie de l’avenir est une société avec la souveraineté alimentaire » - Via Campesina» Via Campesina Français (Noiz kontsultatua: 2023-11-22).
* ↑ Campesina, CLOC-Vía. (2022-12-02). «Morgan Ody: “Necesitamos salir del capitalismo si queremos tener un futuro como humanidad”» Biodiversidad en América Latina (Noiz kontsultatua: 2023-11-22).

## Kanpo estekak

* Elkarrizketa: Desafioei buru egiteko, laborantzak du kanore Berria, 2023.11.11
* Datuak: Q123513797
# Charles Shyer

Charles Richard Shyer (Los Angeles, 1941eko urriaren 11 – ibidem, 2024ko abenduaren 27a) estatubatuar zinema zuzendari, gidoilari eta ekoizlea izan zen.
Gidoiak idazten hasi zen eta 1979an Primate Benjamin filmaren gidoiagatik Oscar sarirako izendatu zuten. Ondoren, filmen zuzendari gisa nabarmendu zen, bereziki komedia erromantikoak.

## Filmografia

| Urtea | Filma | | Oharrak |
| 1977 | Smokey and the Bandit | Gidoilaria | Izendatua – Urrezko Globo Saria Irabazlea – Oscar Saria – People's Choice Saria |
| 1978 | House Calls | Gidoilaria | Izendatua – Writers Guild of America Saria |
| 1978 | Goin' South | Gidoilaria | Izendatua – [ñUrrezko Globo Saria |
| 1980 | Private Benjamin | Gidoilari eta ekoizlea | Irabazlea – Writers Guild of America Saria Izendatua – Oscar Saria Izendatua – Urrezko Globo Saria |
| 1984 | Irreconcilable Differences | Gidoilari eta zuzendaria | Izendatua – Urrezko Globo Saria |
| 1984 | Protocol | Gidoilaria | |
| 1986 | Jumpin' Jack Flash | Gidoilaria | |
| 1987 | Baby Boom | Gidoilari eta zuzendaria | Izendatua – Urrezko Globo Saria |
| 1991 | Father of the Bride | Gidoilari eta zuzendaria | Irabazlea - BMI Film Music Award (1993) |
| 1992 | Once Upon a Crime | Gidoilaria | |
| 1994 | I Love Trouble | Gidoilari eta zuzendaria | |
| 1995 | Father of the Bride Part II | Gidoilari eta zuzendaria | Izendatua – Urrezko Globo Saria |
| 1998 | The Parent Trap | Gidoilari eta ekoizlea | Izendatua – Young Artist Saria |
| 2001 | The Affair of the Necklace | Zuzendari eta ekoizlea | Izendatua – Oscar Saria |
| 2004 | Alfie | Gidoilari, zuzendari eta ekouzlea | Irabazlea – Urrezko Globo Saria Irabazlea – Broadcast Film Critics Association Saria Izendatua – Empire Saria |
| 2012 | Ieri Oggi Domani (Yesterday, Today and Tomorrow) | Gidoilari eta zuzendaria | Irabazlea – Internet Advertising Competition 2012 for Best Online Fashion or Beauty Film |
| 2022 | The Noel Diary | Gidoilari eta zuzendaria | |
| 2023 | Best. Christmas. Ever! | Gidoilari eta ekouzlea | |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q376130
* Multimedia: Charles Shyer / Q376130
# Valtxitrango altxorra

Valtxitango altxorra (bulgarieraz: Вълчитрънско златно съкровище) Traziako altxor arkeologikoa da.
Altxorra bi anaiek aurkitu zuten, 1924ko abenduaren 28an, Plevenetik 22 kilometro hego-ekialdera dagoen Valtxitran herritik gertu mahastian lanean ari zirela.
Urrezko hamahiru ontzi dira, forma eta tamaina desberdinetakoak, eta 12,5 kilogramo pisatzen dute. Urreak %9,7 zilar nahasketa naturala du. Zientzialariek K.a. 1300. urtean datatu dute altxorra, traziarren garaian. Sofiako Arkeologia Museo Nazionaleko objektu garrantzitsuenetako bat da.
* Datuak: Q3658559
* Multimedia: Vulchitrun treasure / Q3658559
# Jimmy Carter

James Earl "Jimmy" Carter (Plains, Georgia, 1924ko urriaren 1a – ibidem, 2024ko abenduaren 29a) Ameriketako Estatu Batuetako 39. presidentea izan zen, 1977tik 1981 arte. Hori baino lehen, Georgiako senataria izan zen (1963-1967) eta Georgiako gobernatzailea (1971-1975). Ustekabean demokratek hautagaia aukeratu zuten eta 1976ko hauteskundeetan doi garaitu zuen Gerald Ford.
Boterean, haren lorpen nagusiak energia politikaren sorreran eta gobernuko agentzien finkatzean datza. Ingurumen gaineko arautegia bultzatu zuen eta emakumei eta gutxiengokoei izugarrizko aupada eman zien gobernuan eta justizia-sisteman postu garrantzitsuenetara iristeko. Kanpoko aferetan, Camp David hitzarmena, Txinarekiko harreman diplomatiko osoen normalizatzea eta SALT II akordioa dira haren lorpen nagusiak. Horretaz gain, giza-eskubideak jarri zituen kanpoko politikako oinarrietan, munduan zehar giza-eskubideen gaineko errespetua aldarrikatuz. Hala ere, Iraneko bahituen krisialdiak, halere, Carterren ospea suntsitu zuen. 444 egunetan saiatu zen bahituak aske utz zitzaten. Karguko azken egunean lortu zuen. Sobiet Batasunak Afganistan inbaditu ostean, Carterrek eskuinera egin zuen: 1980eko Moskuko Olinpiadei boikot egin zien, eta botere militarra berrindartzeari ekin zion.
Ekonomiaren aldetik, interes eta inflazio indizeek gora egin zuten, baita langabeziak ere. Miseria-indizea %50 hazi zen haren agintaldian. Kongresuko demokraten aurka borrokatu zuen, baina ezin izan zuen zerga-sistema aldatu edo osasun plan orokorra burutu. 1980ko hauteskundeetan Ronald Reaganek garaitu zuen.
Postua utzi ondoren, presidente ohia izateak ematen duen ospea erabieli du Carterrek nazioarteko gatazka batzuetan bitartekari gisa aritzeko. Carter Center delakoa sortu du, demokrazia eta giza eskubideak bultza ditzan. 2002n, Carterrek Bakearen Nobel Saria jaso zuen, "nazioarteko gatazketan bakean oinarritutako konponbideak bilatzeko ahaleginengatik". Horretaz gain, Habitat for Humanity erakundean parte-hartze handia izan du behartsuek etxeak izan ditzaten.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q23685
* Multimedia: Jimmy Carter / Q23685
# Sydney Roosters

Sydney Roosters hamahiruko errugbi talde profesionala da, Sydney hirian egoitza duena. NRL ligan jokatzen du.
1908an sortu zen Eastern Suburbs District Rugby League Football Club izenarekin. Beti lehen mailan aritu den talde bakarra da, eta partida gehien irabazi dituen taldea da.
Lehiarik garrantzitsuena South Sydney Rabbitohs taldearekin da.

## Palmaresa

* Premierships
15 (1911, 1912, 1913, 1923, 1935, 1936, 1937, 1940, 1945, 1974, 1975, 2002, 2013, 2018, 2019)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2573367
* Multimedia: Sydney Roosters / Q2573367
# Saba Kord Afshari

Saba Kord Afshari (1998 edo 1999) irandar giza eskubideen aldeko ekintzailea da, eta 2019ko abuztuan 24 urteko kartzela-zigorra ezarri zioten, besteak beste, beloa erabiltzeari uko egiteagatik.

## Biografia

Ashfarik Teherango protestetan parte hartu zuen 2018ko abuztuaren 2an, eta Daneshjoo parketik gertu atxilotu egin zuten. Qarchakeko espetxera eraman zuten, eta ondoren Teherango Evin espetxera. Afshari eta protesta egin zuten beste batzuk atxilotu ostean, Amnistia Internazionalak "adierazpen publikoa" egin zuen Londresen abuztuaren 8an, protesta baketsuetan parte hartzeagatik soilik atxilotutako guztiak askatzeko eskatuz. Ashfari urtebeteko espetxe zigorra ezarri zioten gero, beste bi emakumerekin batera: Yasaman Aryani eta Azar Heidary.
Ashfarik baldintzapeko askatasuna lortu zuen 2019ko otsailean, eta, horren ondoren, erregimenak egiten zituen giza eskubideen urraketaren aurka protestatzen jarraitu zuen. Ashfari 2019ko ekainaren hasieran atxilotu egin zuten berriro, eta 2019ko abuztuan 24 urteko espetxe zigorra ezarri zioten, horietatik 15 baldintzarik gabekoak, «ustelkeria eta prostituzioa hiyab-a kenduz hedatzea», «belorik gabe ibiltzea» eta «estatuaren aurkako propaganda sustatzea» leporatuta.

## Erreferentziak

* 1 2 Radio Farda. (22 de octubre de 2018). Five Young Female Protesters Sentenced To Prison In Iran. .
* ↑ Amnesty International Londres. (8 de agosto de 2018). Amnesty International Public Statement - Iran: Release all individuals arrested solely for demonstrating peacefully and investigate killing of protester. .
* ↑ New York Post. (29 de de agosto de 2019). Iranian civil rights activist gets prison for taking off hijab in public. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q71330636
# Multzo konbexu

Bektore-espazio bateko S multzoa konbexua da, bere bi edozein x eta y puntu hartuta, biak lotzen dituen segmentu osoaren puntu guztiak S multzokoak badira:
$\forall x,y\in S\quad eta\quad \forall \lambda \in [0,1]\quad \Rightarrow \quad \lambda \cdot x+(1-\lambda )\cdot y\in S$
Bestela multzoa ez-konbexua dela esaten da.

### Propietatea

Multzo konbexuen ebakidura, multzo konbexua da.

### Oharra

Euskaraz ganbil eta konbexu hitzak sinonimoak badira ere, matematikan konbexutasun kontzeptua desberdina da multzoetan (multzo konbexuak, orri honetan) eta funtzioetan (funtzio ganbilak).

## Erreferentziak

* ↑ San Millán Martín, Viejo Valverde. (1996). Ekonomia matematikorako sarrera. UPV/EHUko argitarapen zerbitzua ISBN 8475858171..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q193657
* Multimedia: Convexity / Q193657
# Nikolas Zendoia

Nikolas Zendoia Aristi (Aia, Gipuzkoa, 1941eko urtarrilaren 2a) gipuzkoar bertsolaria eta idazlea da.

## Biografia

Aiako Izeta baserrian jaio zen. 21 urte zituela Azpeitiara joan zen lanera eta han bertsozaletu zen. 1967ko Gipuzkoako Txapelketan hartu zuen parte eta baita finalera iritsi ere, 9. postuan gelditu zen eta. Hurrengo urteetan bertso idatziak egin bazituen ere, 1970eko hamarkadan bertso mundua utzita egon zen. 1977an Zarautzera joan zen bizitzera.
1986an berriro ekin zion bertsolaritzari eta 1989ko Bertsolari Txapelketa Nagusian hartu zuen parte. Finalerdiak jokatu zituen.
1990eko hamarkadaren hasieran, Diario Vasco egunkarian "Oroitzapenak" izenburupean lehengo pasadizoei buruzko artikuluak idazten hasi zen. 1998an Beranduko birigarroa (Auspoa, 1998) liburua argitaratu zuen. Bertan, 1990eko hamarkadan lehiaketetan saritutako bertsoak bildu zituen, bai eta egunkarian idatzitako artikuluak ere.

## Bertsolaritza

* Bertsolari Txapelketa Nagusia
** finalerdiak (1): 1989
* Gipuzkoako Bertsolari Txapelketa
** finalista (1): 1967

## Liburuak

* Beranduko birigarroa (Auspoa, 1998)

## Erreferentziak

* ↑ Elkartea, Xenpelar Dokumentazio Zentroa-Bertsozale. «Nikolas Zendoia - Biografiak - BDB. Bertsolaritzaren datu-basea» bdb.bertsozale.eus (Noiz kontsultatua: 2023-07-19).
* 1 2 «Zendoia Aristi, Nikolas - Auñamendi Eusko Entziklopedia» aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus (Noiz kontsultatua: 2023-07-19).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Artículos escritos por Nikolas Zendoia» El Diario Vasco (Noiz kontsultatua: 2023-07-19).
* ↑ «Zarauzko Idazleak - Nikolas Zendoia - Beranduko birigarroa» zarauzkoidazleak.org (Noiz kontsultatua: 2023-07-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q115590257
# Antton Irusta

Antton Irusta Zamalloa (Bilbo, Bizkaia, 1963ko ekainaren 9a) euskal idazlea da. Eubako pasionistetan ikasi ondoren, Derioko apaizgaitegian egin zituen irakasle ikasketak, eta Deustuko Unibertsitatean Euskal Filologiako goi mailako ikasketak.
Urretxindorra ikastolan lanean ziharduela, eta tesia idazten ipuin kontalaritzaz, Canal Bizkaia telebista katean Kontu kontari saioa egiten zuen.
2024ko abenduan, sare sozialen bidez 30 urtez Urretxindorra Ikastolan jasandako abusuak salatu zizkioten hainbat ikasle eta ikasle ohik, modu anonimoan pederastia leporatuz eta Ikastolaren beraren, lankideen nahiz gurasoen pasibotasuna ere salatuz; bi hamarkada lehenago izandako salaketa pintadak lekuko.
2024ko haur eta nerabeekiko jarrera sexualizatzaileen salaketek, une horretako 140 ikasleren sinadurekin batera, oihartzun mediatiko handia izan zuten, baita erdal komunikabideetan ere, ikastolak irakaskuntzatik baztertzeraino.

## Lanak
### Saiakera

* Ipuinen tailerra (1999, Labayru)

### Haur eta gazte literatura

* Katxin (1997, Zubia)
* Kontalaria (1996, Desclée de Brouwer)
* Luki barrabasa (1998, Gero-Mensajero)
* Han-hemengo ipuinak (1999, Ibaizabal)
* Lau haizetara kontari (2000, Desclée de Brouwer)
* Autu-mautuan (2001, Gero-Mensajero)
* Txistu eta danbolin (2002, Ibaizabal)
* Olentzero, gabonetako ipuina (2002, Ibaizabal)

## Kanpo estekak

* Antton Irusta literaturaren zubitegian
* Antton Irustaren biografia laburra. Galtzagorri elkartea
* Antton Irustaren biografia laburra. EIE.
* Datuak: Q12253682
| Euskal idazleak | Artikulu hau euskal idazle bati buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |
# Koroa danimarkar

Artikulu hau Danimarkako dibisari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Koroa».
Koroa danimarkarra (danieraz: krone, pl. kroner) Danimarkako, Groenlandiako eta Faroeetako dibisa da. 100 øretan banaturik, ISO 4217 kodea DKK du.
1875ean sortu zuten daniar rigsdaler ordezkatzeko. Euroarekin aldaketa finkoa du. Bertoko alderdi politiko nagusiak euroaren aldekoak diren arren, 2000. urtean egindako erreferendum batean daniarrak Eurogunean sartzearen kontra azaldu ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25417
* Multimedia: Money of Denmark / Q25417
* ↑ Euskaltzaindiaren Hiztegia - Koroa. (Noiz kontsultatua: 2024-12-30).
# Begoña Arregi

Begoña Arregi Aranburu (Andoain, Gipuzkoa, 1944ko urriaren 19a) irakaslea, kazetaria eta idazlea da. Euskal alfabetatze kanpainen sortzaileetariko bat.
1963an alfabetatze kanpainak abian jarri zirenean, bera izan zen sortzaileetariko bat. Rikardo nebarekin batera, Antton Elosegi, Arantxa Gurmendi, Ramon Saizarbitoriaren arreba, eta beste batzuekin jo eta ke ibili ziren alfabetatze-kanpainak zabaltzen.
* Rikardo Arregi
* Arantxa Gurmendi
Gero, neba Rikardo istripu batean hil zenean, omenaldi gisa liburu bat idatzi zuten hainbat lagunen artean, horretan Begoñak parte handia hartu zuela.
Euskaltzain urgazle izendatu zuen Euskaltzaindiak 1969ko azaroaren 28an.
Euskaltzaindiko Alfabetatze Batzordean parte hartu zuen 1969tik.

## Liburuak

* Lehen euskal hiztegi bateratua [arg. elkarlanean] (1969)
* Rikardo Arregi: gizona eta garaia. Arregi, Begoña; Torrealdai, Joan Mari; Manuel Larramendi Kultur Bazkuna. (1996). M. Larramendi Kultur Bazkuna

## Erreferentziak

* ↑ «Arregi Aranburu, Begoña» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2021-07-29).
* ↑ del Olmo, Karlos. (2008). «Antton Elosegirekin solasean» Senez (EIZIE) (Noiz kontsultatua: 2021-07-26).
* ↑ Arregi, Begoña; Torrealdai, Joan Mari; Manuel Larramendi Kultur Bazkuna. (1996). Rikardo Arregi: gizona eta garaia. M. Larramendi Kultur Bazkuna ISBN 978-84-922113-0-2. PMC 863220780. (Noiz kontsultatua: 2021-07-29).

## Ikus, gainera

* Antton Elosegi Aldasoro

## Kanpo estekak

* Datuak: Q51473718
# AC Nagano Parceiro

AC Nagano Parceiro (japonieraz: AC長野パルセイロ) Japoniako futbol talde bat da, Nagano hirikoa.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q289451
# Combo Ayouba

Combo Ayouba edo Ayouba Combo (Anjouan, c. 1952 – Moroni, 2010eko ekainaren 13a) Komoreetako estatuburua izan zen 1995eko irailaren 29tik urriaren 2ra.
Hasiera batean polizia lanetan aritu zen, baina gero Bob Denard mertzenario frantziarrak 1980ko hamarkadan Hegoafrikan entrenatu zuen presidentearen zaindari izateko. 1992an estatu-holpe saiakera huts batean parte hartu zuen.
1995eko irailaren 29an, Bob Denardek laugarren estatu-kolpea zuzendu zuen Komoreetan, eta Said Mohamed Djohar presidentea boteretik bota eta kuartel militarrean giltzapetu zuen. Hurrengo egunean, Combo Ayoubo estatuburu izendatu zuten Trantsizio Militarreko Batzordeko koordinatzaile karguarekin. Urriaren 2an frantsesek Azalée Operazioa burutu zuten eta mertzenarioak kanporatu zituzten.
2001eko irailean, Combo Ayoubo beste estatu-kolpe bat egiten saiatu zen. Une horretan, Estatu Nagusiko buruzagi ondokoa zen herrialdeko armadan. 2010eko ekainean hil zuten, bere etxean.
# Kamatamare Sanuki

Kamatamare Sanuki (japonieraz: カマタマーレ讃岐) Japoniako futbol talde bat da, Takamatsu hirikoa.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4210742
* Multimedia: Kamatamare Sanuki / Q4210742