OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Susan Jane Cunningham

Susan Jane Cunningham (Virginia, AEB, 1842ko martxoaren 23a -1921eko urtarrilaren 24a) Swarthmore College sortzen eta garatzen lagundu zuen matematikari estatubatuarra izan zen.

## Biografia

Virginian jaio zen, eta matematika eta astronomia ikasi zituen Maria Mitchellekin, Vassar Collegen, ikasle berezi gisa 1866-1867 bitartean. Harvardeko Unibertsitatean, Princetongo Unibertsitatean, Cambridgeko Newnham Collegen, Greenwicheko Behatokian (Ingalaterra) eta Williams Collegen ere ikasi zituen gai horiek.
1869an Swarthmore Collegeko matematika eta astronomia sailetako sortzaileetako bat bihurtu zen, eta bi dibisioak zuzendu zituen 1906an erretiroa hartu zuen arte. Swarthmore-ko astronomiako lehen irakaslea izan zen eta matematikako irakaslea unibertsitatean 1871tik aurrera. 1888an Matematika Departamentuko zuzendari bihurtu zen, eta urte horretan baimena eman zitzaion Swarthmoreko lehen behatokia planifikatu eta hornitzeko -Cunninghameko Behatokia bezala ezagutu izan zen beti-, astronomia saila hartzen zuena, eta bertan bizi izan zen erretiroa hartu zuen arte. Eraikina oraindik campusean dago, nahiz eta jada ez den behatoki gisa erabiltzen, eta orain Cunningham Eraikina bezala ezagutzen da.
Cunningham 1921eko urtarrilaren 24an hil zen bihotz-gutxiegitasunak jota. Haren hileta-elizkizuna campusean egin zen, Swarthmore College Meeting Housen, eta bertan izan ziren pertsona ospetsu asko, hala nola William C. Sproul Pennsylvaniako orduko gobernadorea eta Edward Martin Pennsylvaniako Estatuko Osasun Ordezkaria.

## Aintzatespenak

1888an, Cunninghamek Swarthmoreko Unibertsitateak emandako zientzietako lehen Honoris causa doktoregoa jaso zuen.
1891n New York Mathematical Society-rekin bat egin zuen lehen sei emakumeetako bat izan zen, geroago American Mathematical Society bihurtu zena. Lehena Charlotte Angas Scott izan zen, eta beste laurak Smith Collegeko Mary E. Byrd, Vassar Unibertsitateko Mary Watson Whitney, Wellesley Collegeko Ellen Hayes eta Amy Rayson, New Yorkeko eskola pribatu batean matematika eta fisika irakatsi zituena.
Cunningham Ozeano Bareko Astronomia Elkarteko kide ere izan zen 1891tik, baita Britainiar Astronomia Elkarteko kide sortzailea ere, 1890ean, 1908ko irailean dimisioa eman zuen arte.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 «Susan Jane Cunningham» mathwomen.agnesscott.org (Noiz kontsultatua: 2022-10-05).
* 1 2 (Ingelesez) Schlup, Leonard C.; Ryan, James Gilbert. (2003). Historical Dictionary of the Gilded Age. M.E. Sharpe ISBN 978-0-7656-2106-1. (Noiz kontsultatua: 2022-10-05).
* 1 2 «The Cunningham Building: Swarthmore's Other Observatory» www.sccs.swarthmore.edu (Noiz kontsultatua: 2022-10-05).
* ↑ «archive.ph» archive.ph (Noiz kontsultatua: 2022-10-05).
* 1 2 (Ingelesez) Duren, Peter L.; Askey, Richard; Merzbach, Uta C.; Merzbach, Uta; Edwards, Harold M.. (1988). A Century of Mathematics in America. American Mathematical Soc. ISBN 978-0-8218-0130-7. (Noiz kontsultatua: 2022-10-05).
* ↑ (Ingelesez) «Staff : WHO WE ARE : Astronomical Society of the Pacific» astrosociety.org (Noiz kontsultatua: 2022-10-05).
* Datuak: Q7648025
# Wenceslau Dutrem i Solanich

Wenceslao Dutrem eta Solanich (Castellbell i el Vilar, Mieres Girona, 1877- 1958ko ekainaren 16a) katalan apaiza, bizargina, botikaria, kimikaria eta anarkista izan zen.

## Heriotza

Wenceslao 1957ko ekainaren 16an hil zen Mexikoko Barruti Federalean, 80 urte zituela, 14:20an, bihotz gutxiegitasuna eta garuneko esklerosia zirela eta.
Bere gorputza Mexiko Hirian 1957an Villa Obregon lorategiko panteoian lurperatu zuten https://www.lamira.cat/histories/1336/els-miracles-del-dr-trempera Trempera doktorearen mirariak, Bartzelona, 2020ko otsailaren 5a (David de Montserrat Nonó)

## Kanpo estekak

* http://irakasleaParesbusquedas20/katalogoa/agintaritza/127293
* Datuak: Q114840913
* Multimedia: Wenceslau Dutrem Solanich / Q114840913
# Arthur Sullivan

Sir Arthur Seymour Sullivan (Londres, 1842ko maiatzaren 13a - ibidem, 1900eko azaroaren 22a) ingeles musikagilea izan zen.
24 opera, 11 orkestra-obra, hamar koru- eta oratorio-lan, bi ballet, antzerki-lanetarako musika, elizarako lanak, abestiak eta ereserkiak konposatu zituen.
14 opera W. S. Gilbert antzerkigilearekin elkarlanean sortu zituen. Gilbert eta Sullivan izenarekin ingelesezko munduan ospea lortu zuten, eta haien lanak gaur egun ere antzezten dira.

## Operak

* The Sapphire Necklace (ca. 1863; unperformed)
* Cox and Box (1866)
* The Contrabandista (1867)
* Thespis (1871)
* Trial by Jury (1875)
* The Zoo (1875)
* The Sorcerer (1877; revised 1884)
* H.M.S. Pinafore (1878)
* The Pirates of Penzance (1879)
* Patience (1881)
* Iolanthe (1882)
* Princess Ida (1884)
* The Mikado (1885)
* Ruddigore (1887)
* The Yeomen of the Guard (1888)
* The Gondoliers (1889)
* Ivanhoe (1891)
* Haddon Hall (1892)
* Utopia, Limited (1893)
* The Chieftain (1894)
* The Grand Duke (1896)
* The Beauty Stone (1898)
* The Rose of Persia (1899)
* The Emerald Isle (1901)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q212692
* Multimedia: Arthur Sullivan / Q212692
# Violette Verdy

Violette Verdy, jaiotzaz Nelly Guillerm (Pont-l'Abbé, Finisterre, Frantzia, 1933ko abenduaren 1a — Bloomington, Indiana, Estatu Batuak, 2016ko otsailaren 8a) dantzari, koreografo, irakasle, zuzendari eta idazle frantsesa izan zen. Parisko Operaren Baleteko lehen zuzendaria. Balet klasikoaren legenda frantsestzat jotzen da. Batez ere Estatu Batuetan egin zuen lan: American Ballet Theatre taldeko kide izan zen eta New York City Baleteko lehen dantzaria izan zen. 1980tik 1984ra zuzendu zuen Boston Balleta.

## Biografia

Parisen dantza klasikoko prestakuntza jaso ondoren, Rousanne (Rousanne Sarkissian) eta Victor Gsovsky, Françoise Adret eta Maurice Béjart irakasle ezagunekin osatu zuen.
Colin Clark-ekin ezkondu zen 1961etik 1969ra. Violette Verdy 2016ko otsailaren 8an hil zen Bloomingtonen (Indiana) bihotzeko gutxiegitasun baten ondorioz.

## Lan ibilbidea

Violette Verdy Eliseoen baletean hasi zen 1945ean, eta Paris Marignyko ballatarekin 1952an.
Solista izan zen London Festival Ballet-en, 1954an eta 1955ean, eta American Ballet Theatre-n gonbidatu zuten. Gero, New York City Ballet-ean egin zuen karrera, 1958tik 1976ra, une hartan Georges Balanchinek zuzendua.
Dantzaren zuzendari izan zen Parisko Operako baletean, 1977tik 1980ra bitartean, eta gero Bostonera joan zen. Zuzendari bihurtu zen 1980an, eta postu hori betetzen zuen lehen emakumea da.
Violette Verdy Madeleine eta Renaud konpainietan ere aktore izan zen (Louis Barrault Henry de Montherlant malatesta sortzean), eta Amerikan filmatu zituen (1950ean, Ludwig Berger-en Dream Ballerina eta Charles Walters-en The Glass Slipper.
Pedagogian Columpio Metodoa mundu osoan zabaltzen laguntzen zuen. Arteei eta humanitateei buruzko mintegi askotan parte hartu zuen, dantza-epaimahaietan, eta Exceliguished Professor izendatu dute Indianako Unibertsitateko Jacobs School of Music-en (Bloomaukerak, Indiana).
Filadelfiako Dance Hezkuntzarako Rock Eskolako "Artistic Advisor" ere bazen.

### Liburua

1991n De cisnes, ciruelas de azúcar y zapatillas de satén/ Zisneak, azukre aranak eta satenezko zapatilak haurrentzako liburua idatzi zuen, Marcia Brownek irudiztatua eta askotan berrargitaratua.

## Sariak eta aintzatespenak

* 1971n Arteen eta Karten Ordenako zalduna
* 2009an Ohorezko Legioko Zalduna

## Erreferentzia

* ↑ «matchID - Moteur de recherche des décès» deces.matchid.io (Noiz kontsultatua: 2022-12-01).
* ↑ (Frantsesez) «Mort de Violette Verdy, danseuse classique» LEFIGARO 2016-02-09 (Noiz kontsultatua: 2022-12-01).
* 1 2 3 «Violette Verdy, bailarina y directora» El País 9 de febrero de 2016.
* ↑ «Boston Ballet - Home» www.bostonballet.org (Noiz kontsultatua: 2022-12-01).
* ↑ «Artistic Advisor | The Rock School» archive.wikiwix.com (Noiz kontsultatua: 2022-12-01).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3560452
* Multimedia: Violette Verdy / Q3560452
# Maria Henriketa Austriakoa

Maria Henriketa Ana Austriakoa (Budapest, 1836ko abuztuaren 23a - Spa, 1902ko irailaren 19a) Belgikako erregina ezkontidea izan zen 1865etik hil zen arte.
Josef Austriakoa eta Maria Dorotea Württembergekoaren alaba izan zen. 1853ko abuztuaren 22an Belgikako erresumaren oinordekoa zen Leopoldorekin ezkondu zen. Gurasoek inposatutako ezkontza izan zen, zorigaiztokoa. Ezkondu zirenetik, Brabanteko duke eta dukesa titulua jaso zuten.
1865ean Leopoldo Belgikako errege bihurtu zen Leopoldo II.a izenarekin, eta Maria Henriketa erregina ezkontide. 1872tik, bikoteak bizitza bananduak bizi izan zituen.
* Datuak: Q234047
* Multimedia: Marie Henriette of Austria / Q234047
# Robert Mulligan

Robert Patrick Mulligan (New York, 1925eko abuztuaren 23a - Lyme, Connecticut, 2008ko abenduaren 20a) estatubatuar zinema zuzendari eta ekoizlea izan zen.
To Kill a Mockinbirg (1962), Summer of '42 (1971), The Other (1972), Same Time, Next Year (1978) eta The Man in the Moon (1991) drama humanistak zuzentzeagatik nabarmendu zen. 1960ko hamarkadan, Alan J. Pakula ekoizlearekin kolaboratu zuen maiz.

## Filmography

| Urtea | Izenburua | Zuzendaria | Ekoizlea | Oharrak |
| 1957 | Fear Strikes Out | Bai | Ez | |
| 1960 | The Rat Race | Bai | Ez | |
| 1961 | The Great Impostor | Bai | Ez | |
| 1961 | Come September | Bai | Ez | |
| 1962 | The Spiral Road | Bai | Ez | |
| 1962 | To Kill a Mockingbird | Bai | Bai | |
| 1963 | Love with the Proper Stranger | Bai | Ez | |
| 1965 | Baby the Rain Must Fall | Bai | Ez | |
| 1965 | Inside Daisy Clover | Bai | Ez | |
| 1967 | Up the Down Staircase | Bai | Ez | |
| 1968 | The Stalking Moon | Bai | Ez | |
| 1971 | The Pursuit of Happiness | Bai | Ez | |
| 1971 | Summer of '42 | Bai | Ez | Narratzailea ere bai |
| 1972 | The Other | Bai | Ez | |
| 1974 | The Nickel Ride | Bai | Bai | |
| 1978 | Bloodbrothers | Bai | Ez | |
| 1978 | Same Time, Next Year | Bai | Bai | |
| 1982 | Kiss Me Goodbye | Bai | Bai | |
| 1988 | Clara's Heart | Bai | Ez | |
| 1991 | The Man in the Moon | Bai | Ez | |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q467785
* Multimedia: Robert Mulligan / Q467785
# Arca di san Domenico

Arca di san Domenico (italieraz San Domingoren kutxa) delakoa Domingo de Guzman santu katolikoaren hondarrak dituen monumentua da, Boloniako San Domenico basilikan kokatua. Aldare eta hilobia da aldi berean.

## Historia

1221ean hil zen Domingo Guzman elizgizon gaztelaua Italian, Bolonian hain zuzen, eta haren gorpuzkiak marmolezko sarkofago soil batean jarri zituzten 1233an, San Domenico elizaren alboko kapera bateko aldarearen barruan. 1267an, fededunek santuaren gorpuzkiak ikus zitzaten, santuaren bizitzako pasarteekin apaindutako monumentu handiago batera eraman zituzten, Nicola Pisanok eta bere ikasle Fray Gugliemo Agnellik eta Arnolfo di Cambiok egina.
Geroago, egun duen formaera ekarriz monumentua, haren apaindura Niccolo di Barik aldatu zuen (lan honetatik Niccolo dell'Arca bezala ezagunagoa izango zena), honek eskultura multzo bat egin zuelarik: lau ebanjelariak, Asisko San Frantzisko, Santo Domingo bera, San Floriano santua, eta aingeruek adoratutako Kristo hila, guztia Jainkoaren irudiaz koroatua. 1494an hil zen Niccolo, eta Michelangelorengana jo zuten lana amaitzeko, eta honek eskultura gehiago gehitu zituen: beste aingeru bat, San Petronio, eta San Procolo. 1531. urtean Alfonso Lombardi eskultoreak multzoaren haitzurdinezko behe-erliebeak egin zituen Domingoren bizitzako pasarteak Errege Magoen Adorazioa gehituz.

## Iruditegia

* Aingerua, Niccolo dell'Arcarena.
* Nicola Pisanok egindako apainduren detailea.
* Erregeen gurtza, Alfonso Lombardirena.
* Michelangeloren eskulturetako bat, San Petronio.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Basilica di San Domenico» www.bolognawelcome.com (Noiz kontsultatua: 2025-01-06).

## Kanpo estekak

* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, katalanezko Wikipediako «Arca de sant Domènec» artikulutik itzuli da; zehazki, 2024-12-22ko bertsio honetatik. Izan ere, artikulu horretan aritu diren wikilariek GFDL edo CC-BY-SA 3.0 lizentziekin argitaratu dute beren lana.
* Datuak: Q2417706
* Multimedia: Saint Dominic's ark (Bologna) / Q2417706
# Carole Cook

Mildred Frances Cook (Abilene, Texas, 1924ko urtarrilaren 14a - Beverly Hills, Kalifornia, 2023ko urtarrilaren 11), Carole Cook izen artistikoaz ezaguna, estatubatuar aktorea izan zen. The Lucy Show eta Here's Lucy komediazko telesailetan antzezteagatik ezaguna zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5044672
* Multimedia: Carole Cook / Q5044672
# Henrike Mecklenburg-Schweringoa

Henrike Mecklenburg-Schweringoa (alemanez: Heinrich Wladimir Albrecht Ernst; nederlanderaz: Hendrik Vladimir Albrecht Ernst; Schwerin, 1876ko apirilaren 19a – Kneuterdijk jauregia, Haga, 1934ko uztailaren 3a) Herbehereetako printze ezkontidea izan zen 1901tik hil zen arte.
Frederiko Frantzisko II.a Mecklenburg-Schweringo duke handiaren eta Maria Schwarzburg-Rudolstadtekoa printzesaren seme gazteena izan zen.
1901eko otsailean Gilemina I.a Herbehereetakoa erreginarekin ezkondu zen eta Herbehereetako printze titulua jaso zuen. Biek alaba bakarra izan zuten, Juliana I.a erregina. Henrikek hainbat harreman izan zituen ezkontzaz kanpo, eta Pim Lier izeneko seme bat izan zuen, eskuin muturreko politikaria.
1928ko Udako Olinpiar Jokoak inauguratu zituen Amsterdamen.
* Datuak: Q503991
* Multimedia: Henry of Mecklenburg-Schwerin, Prince Consort of the Netherlands / Q503991
# Louise Moillon

Louise Moillon (edo Louÿse) (Paris, 1610 - ib., 1696ko abenduaren 21a) XVII. mendeko margolari frantziarra izan zen, ardandegietan espezializatua.

## Biografia

Parisen jaio zen, pintore protestante-familia batean. Nicolas Moillon margolariaren alaba izan zen. Aita 1619an hil eta urtebete geroago, François Garnierrekin ezkondu zen ama. Izaera hilen margolaria zen Garnier, eta pintura-ibiltaria, Garnier izan zuen irakasle Louisek, baita bere neba Isaacek ere.
1630. urtean, ama hil zen urtean, eta 1640. urtean, Louisek aktiboki lan egin zuen bodegoi-pintore gisa, eta, batzuetan, giza irudiak gehitzen zituen. Holandako eta Flandesko pinturaren eragin nabarmena izan zuen, nahiz eta kolore-sorta murritzagoa erabili, haren motibo ohikoenak fruta-arbolak dira, gehienetan kopuru txikian, eta kutsu xarmagarriaz aztertuak. Garai horretakoak dira gaur egun ezagutzen diren berrogei bodegoi- margo inguru. 1640an Parisko Étienne Girardot Chancourt zur-merkatari aberatsarekin ezkondu zen, baina Louisek ez zuen erabat utzi pintura, eta 1682ra arte jarraitu zuen.

### Familia jazarria, iraindua

1685eko Nantesko Ediktua ezeztatu zuen Fontainebleauko ediktuak, ondorioz, Girardot familia jazarri egin zen eta Louise bera iraindua izan zen. Senarra kartzelaratu egin zuten eta bi seme-alabek Ingalaterrara ihes egin zuten, beste bat indarrez hartu zuten bitartean.
Parisen hil zen 86 urte zituela, eta bere testamentuan fede aitorpen anbiguoa utzi zuen, Jainkoari esker «Elizan erditu zelako eta kristau-erlijioa jarraitu zuelako». Erritu katolikoaren arabera lurperatu zuten.

## Lanak

Besteak beste, ikusteko moduko lanak:
* Madrilgo Thyssen-Bornemisza Museoan, Carmen Thyssen baronesaren bilduma pribatuko frutadun bodegoi bat (1637) dago ikusgai.

## Iruditegia

* Aran- eta marrubi-saskia, 1632. Olio-pintura taula gainean, 44 x 58 cm, Tolosa, Musée des Augustins
* Fruta eta barazkien saltzailea, 1631, olio-pintura taula gainean, 48 x 65 cm, Louvre Museoa

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Moillon, Louise» Museo Nacional Thyssen-Bornemisza (Noiz kontsultatua: 2023-03-18).
* ↑ «Louise Moillon - 14 artworks - painting» www.wikiart.org (Noiz kontsultatua: 2023-03-18).
* ↑ (Gaztelaniaz) Nuevatribuna. (2021-06-30). «Louise Moillon, la pintora de bodegones» Nuevatribuna (Noiz kontsultatua: 2023-03-18).
* ↑ Bodegón con moras, Toulouse, Musée des Augustins, base joconde.
* ↑ Museo protestante, en francés.
* ↑ «Bodegón con frutas», ficha de la obra en la colección del Museo Thyssen-Bornemisza.

## Kanpo estekak

* Obras de Louise Moillon en museos de Francia.
* Datuak: Q446984
* Multimedia: Louise Moillon / Q446984
# Chester Gould

Chester Gould (Pawnee, Oklahoma, 1900eko azaroaren 20a - Woodstock, Illinois, 1985eko maiatzaren 11) estatubatuar umorista grafiko eta komikigilea izan zen.
1931n Dick Tracy pertsonaia sortu zuen Detroit Mirror egunkarirako, New Yorkeko detektibe batean oinarrituta. Hurrengo 46 urteetan Tracy marraztu zuen, 1977an seriea amaitu arte. Forentseko eta ikerketako teknikei buruzko ikastaroak egin zituen, istorioak ondo girotzeko. Ez zituen planeatzen, eta nahiago zuen inprobisatu marrazten zuen bitartean. Azken etapan, pertsonaia kritikatu egin zuten eskuindarregia izateagatik eta poliziari gehiegi laguntzeagatik.
# Fumiko Yonezawa

Fumiko Yonezawa (japonieraz: 米沢 富美子, Yonezawa Fumiko, Suita, 1938ko urriaren 19a) japoniar fisikari teorikoa izan zen. Metal likido eta erdieroaleak ikertu zituen eta egindako lanarengatik Emakumezko Zientzilarien L'Oréal-UNESCO saria jaso zuen 2005ean.

## Ibilbidea

Kyotoko Unibertsitatean fisika ikasketak egin zituen eta ondoren doktoretza ere bertan egin zuen. Doktoretza egiten ari zela urtebete Keeleko Unibertsitatean egon zen lanean, Erresuma Batuan. Ondoren Keioko Unibertsitatean zientzilari talde baten barnean ordenagailuak erabiliz formarik gabeko metal likido eta erdieroaleen simulazioak egin zituen.
1996an Japoniako Fisika Elkarteko presidente izendatu zuten, kargu hori jaso zuen lehenengo emakumezkoa izan zen.

## Sariak

* Saruhashi Saria (1984)
* Emakumezko Zientzilarien L'Oréal-UNESCO saria (2005)

## Aukeraturiko lanak

* Yonezawa, Fumiko; Morigaki, Kazuo (1973). «Coherent Potential Approximation». Progress of Theoretical Physics Supplement 53: 1-76. doi:10.1143/PTPS.53.1..
* Nosé, Shuichi; Yonezawa, Fumiko (1986). «Isothermal–isobaric computer simulations of melting and crystallization of a Lennard-Jones system». The Journal of Chemical Physics 84 (3): 1803. doi:10.1063/1.450427..
* Yonezawa, F. (1968ko urriaren 1a). «A Systematic Approach to the Problems of Random Lattices. I: A Self-Contained First-Order Approximation Taking into Account the Exclusion Effect». Progress of Theoretical Physics 40 (4): 734-757. doi:10.1143/PTP.40.734..
* Yonezawa, Fumiko; Matsubara, Takeo (March 1966). «Note on Electronic State of Random Lattice. II». Progress of Theoretical Physics 35 (3): 357-379. doi:10.1143/PTP.35.357..

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Gebelli, Xavier Pujol. (2005-03-08). «Unesco y L'Oreal premian a investigadoras en física» El País ISSN 1134-6582. (Noiz kontsultatua: 2023-05-22).
* ↑ Kodate, Naonori; Kodate, Kashiko. (2015). Japanese Women in Science and Engineering: History and Policy Change. Routledge, 98 or. ISBN 978-1-317-59505-2..
* ↑ Kameda, Atseko. (2011). Transforming Japan: How Feminism and Diversity Are Making a Difference. New York: Feminist Press at CUNY, 141 or. ISBN 978-1-55861-700-1..

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) Fumiko Yonezawaren bideoa
* Datuak: Q11604260
# Jelena Bonner

Jelena Georgievna Bonner (errusieraz: Елена Георгиевна Боннэр; Merv, 1923ko otsailaren 15a - Boston, 2011ko ekainaren 18a) sobietar giza-eskubideen aldeko ekintzailea izan zen.
Turkmenistango Sobietar Errepublika Sozialistan jaio zen, Lusik Georgiyevna Alikhanova izenarekin. Aita, Gevork Alikhanyan, Armeniako Alderdi Komunistaren sortzailea eta Cominterneko kidea izan zen, eta ama, Ruth Bonner, judu komunista. Gevork 1937an exekutatu zuten Stalinen Purga Handian, eta Ruth espetxeratu eta erbesteratu egin zuten. Jelena erizaina izan zen Bigarren Mundu Gerran eta bi aldiz zauritu zuten. Gerra ostean pediatria ikasi zuen Leningraden.
Medikuntza ikasten Ivan Semionov bere lehen senarra ezagutu zuen, bi seme-alaba izan zituzten eta 1965ean dibortziatu ziren. 1970ean Andrei Sakharovekin ezkondu zen.
1940ko hamarkadan preso politikoei eta haien familiei laguntzen hasi zen. 1970ean, Kalugako epaiketan, Andreik eta Jelenak Natan Xaranski ezagutu zuten, eta heriotzara kondenatutako juduak defendatzen hasi ziren, bahitutako hegazkin batean Sobietar Batasunetik ihes egiten saiatzeagatik. 1970eko hamarkadan, mendebaldeko herrialdeen presioei esker, kanpora bidaiatu ahal izan zuen gerra-zauria tratatzeko. 1975ean, Oslon jaso zuen senarrari emandako Bakearen Nobel Saria. Sobietar Batasuneko agintariek Sakharov ez zioten bidaiatzen utzi. Moskuko Helsinki Taldeko kide fundatzailea izan zen 1976an.
1980ko hamarkadan Gorky hirian Sakharov erbestean zegoela, Jelena bere senarraren eta munduaren arteko lotura izan zen. 1986an senar-emazteak Moskura itzuli ahal izan ziren eta 1989an Andrei hil ondoren Jelenak Andrei Sakharov Fundazioa sortu zuen.
Giza eskubideen alde borrokatzen jarraitu zuen eta Boris Jeltsin babestu zuen 1993an, nahiz eta 1994an Txetxeniako Gerraren aurka agertu zen. 2010ean "Putinek alde egin behar du" manifestua sinatu zuen.
* Datuak: Q446808
* Multimedia: Yelena Bonner / Q446808
# Jens Otto Krag

Jens Otto Krag (Randers, 1914ko irailaren 15a - Skiveren, 1978ko ekainaren 22a) danisr politikaria izan zen. Danimarkako lehen ministroa izan zen 1962tik 1968ra eta 1971tik 1972ra.
Gaztetatik Alderdi Sozialdemokratako kide izan zen. Ekonomian graduatu zen 1940an Kopenhageko Unibertsitatean eta mugimendu sindikalaren aholkulari ekonomikoa izan zen. 1947an diputatu eta Merkataritza ministro izendatu zuten. 1950etik 1953ra politika utzi eta Danimarkak Washingtonen duen enbaxadan lan egin zuen. Danimarkara itzulita, Kanpo Arazoetako ministroa izan zen 1958tik 1962ra.
1962ko irailean lehen ministro eta Alderdi Sozialdemokrataren buru bihurtu zen. 1968an sozialdemokratek hauteskundeak galdu zituzten, baina 1971n boterera itzuli ziren.
Kragek Europako lankidetza eta batasuna bultzatu zituen eta 1972an Danimarka Europako Ekonomia Erkidegoan sartzeko erreferenduma antolatu zuen. Erreferendumaren ostean, dimisioa eman zuen politikarekin nekatuta.
1961ean Iparraldeko Kontseiluaren buru izan zen eta 1966an Karlomagno Saria jaso zuen.
* Datuak: Q441330
* Multimedia: Jens Otto Krag / Q441330
# Odilon Polleunis

Odilon Polleunis (Sint-Truiden, 1943ko maiatzaren 1a - ibidem, 2023ko irailaren 20a) belgikar futbolaria izan zen.
1962an hasi zen futbolean jokatzen, Sint-Truidense V.V. taldean, eta han ibili zen bere ibilbide osoan. RN RWD Molenbeek eta KSK Tongerenen ere jokatu zuten 1977an erretiratu arte. Belgikako urrezko bota lortu zuen 1968an.
Belgikako futbol selekzio nazionalarekin 22 partida jokatu zituen 1968 eta 1975 artean eta hamar gol sartu zituen. Bere lorpenik garrantzitsuena 1972ko Europako Futbol Txapelketako brontzezko domina izan zen.

## Palmaresa
### Sint-Truiden

* Belgikako futbol liga txapeldunordea: 1965–66
* Belgikako futbol kopartxapeldunordea: 1970-71
RWD Molenbeek
* Belgikako futbol liga: 1974–75
* Jules Pappaert kopa: 1975
* Amsterdam Txapelketa: 1975
Belgika
* Europako Futbol Txapelketa brontzezko domina: 1972

### Banakoa

* Belgikako urrezko bota: 1968
* Denboraldiko jokalaria: 1971–72
* Sint-Truidengo ohorezko herritarra: 2021

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1359426
* Multimedia: Odilon Polleunis / Q1359426
# Kurt Furgler

Kurt Furgler (Sankt Gallen, 1924ko ekainaren 24a - ibidem, 2008ko uztailaren 23a) suitzar politikaria izan zen.Suitzako Konfederazioko presidentea izan zen 1977an, 1981ean eta 1985ean
Jurisprudentzia ikasi zuen eta eskubaloian jokatu zuen gaztetan. 1948an abokatu izateko lizentzia lortu zuen.
Alderdi Popular Kristau Demokratako kide izan zen, eta emakumeentzako eskubide-berdintasunaren eta Suitza Europan integratzearen alde agertu zen. Suitzako Kontseilu Federaleko kide izan zen 1972tik 1986ra, eta Justizia eta Ekonomia sailak zuzendu zituen. Suitzako presidente izan zen 1977., 1981. eta 1985. urteetan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q115600
* Multimedia: Kurt Furgler / Q115600
# Yusof Ishak

Yusof bin Ishak (Terong, Taipung, Perak, 1910eko abuztuaren 12a – Singapur, 1970eko azaroaren 23a) Singapurreko kazetari eta politikari bat izan zen. Singapurreko lehendabiziko presidentea izan zen 1965etik hil zen arte.
Kazetari lanetan aritu zen graduaziotik, eta Utusan Melayu egunkariaren sortzaileetako bat izan zen.
Singapurreko Yang di-Pertuan Negara edo estatuburua, hiria Malaisiako Estatuen Federazioko kide zela, izan zen.
1965ean Singapur federaziotik kanporatu zutenean, Ishaq herrialdeko lehen presidente bihurtu zen.
* Datuak: Q259331
* Multimedia: Yusof bin Ishak / Q259331