# Mouro uhartea

Mouro uhartea (gaztelaniaz: isla de Mouro), jatorriz Mogro uhartea (gaztelaniaz: isla de Mogro), Espainiako Kantabria autonomia erkidegoko Santanderreko badiaren bokalean dagoen uharte bat da, Magdalena penintsularen parean. Paisaian asko nabarmentzen da, nahiz eta 1,7 hektareatako hedadura bakarrik izan. Osoki harkaitzez osatua eta laua, bere punturik garaienetako batean Mouroko itsasargia dago. Urpekarien artean leku estimatua da, inguruko itsaspeko oparotasuna dela eta.

## Flora eta fauna

Bere landareen artean, malben familiako lavatera arborea nabarmentzen da. Mediterraneoko landare tipiko hau Kantabriako bi zonaldetan baino ez dago, uharte honetan eta Conejeran.
Beste espezie bat, agian uharteko ohikoena, itsas mihilua da. Kontserbatutako dokumentuen arabera, XVI. mendean, flandriar, frantses eta ingelesen merkataritza-ontziak uhartean gelditzen ziren, Santanderretik itzultzeko bidean, landare hori hornitzeko, oso eskatua baitzegoen gastronomia-gozagarri gisa.
Uhartean dagoen espezie kanpotar nabarmenena katu-azazkala da. Hegoafrikar jatorriko espeziea da, apaingarri gisa erabiltzen da, eta, dirudienez, farozain batek irlara eramanda, bertako flora lekuz aldatu du.
Bi hegazti-espeziek egiten dute habia uhartean: kaio hauskarak eta ekaitz-txori txikiak. Azken hori urria da Kantabrian. Garai batean usoen presentzia handia zen, eta ezaguna da XVI. mendean Santanderreko biztanleek arrautzak biltzen zituztela, baita hegaztia bera ere, kontsumitzeko. Praktika arautu behar izan zuten, koloniaren desagerpena saihesteko.

## Historia

Uhartearen izena, XVIII. mendera arte, Mogru haitza edo Mogro uhartea zen, udal eta probintziako artxiboetan gordetako XVI. mendeko dokumentuetan jasotzen den bezala; XVIII. mendera arte Vicente Tofiño de San Miguel kartografoak Espainiako lehen Atlas Hidrografikoan egindako transkripzio akats batek egungo Mouro uhartearen izena aldatu zuen.
1570ean, uhartean gaztelu bat eraikitzea proiektatu zuten, badiaren sarrera babesteko; baina, azkenean, gaztelua Magdalena penintsulan eraiki zuten (San Salvador de Hano izeneko gaztelua).
1812ko uztailean, Independentzia Gerran, britainiarrek — espainiarren aliatuek — uhartea harrapatu zuten, eta handik, frantsesek okupatutako Magdalena penintsulako kostaldeko defentsak granadez eraitsi zituzten, bertatik kanporatzea lortuz; horri esker, espainiar tropak lehorreratu ziren El Sardineron.
Uharteko itsasargia XIX. mendekoa da, Elisabet II .aren erregealdikoa. 1921era arte bi farozainek okupatu zuten, eta sarritan isolatuta geratzen ziren ekaitzengatik. Urte hartan itsasargia automatizatu zuten.

## Galeria

* Lavatera arborea.
* Itsas mihilua (Crithmum maritimum), ugaria dena.
* Katu-azazkala (Carpobrotus edulis), espezie kanpotarra.
* Ekaitz-txori txikia (Hydrobates pelagicus).
* Kaio hauskara (Larus argentatus).
* Uhartearen ikuspegia.
* Denboralea uhartean.
* Urpekariak bertoko itsasertzetan.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) González Vázquez, Araceli. (2022-11-28). «Cómo perdió su nombre la Peña Mogru» Cadena Ser. Hoy por Hoy Cantabria.
* ↑ (Gaztelaniaz) La isla de Mouro. .
* ↑ «Islas de Cantabria. Vestigios de otra época» La Revista de Cantabria (55): 26-29. 1989ko apirila-ekaina.
* ↑ (Gaztelaniaz) San Sebastián Toca, Jesús. (2010-3-20). «Isla de Mouro» El Diario Montañés.
* ↑ «Islas de Cantabria. Vestigios de otra época» La Revista de Cantabria (55): 33. 1989ko apirila-ekaina.
* ↑ «Islas de Cantabria. Vestigios de otra época» La Revista de Cantabria (55): 35. 1989ko apirila-ekaina.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3394750
* Multimedia: Isla de Mouro / Q3394750