OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Frantses milazka

Frantses milazka edo Tamariza arrunta (Tamarix gallica) Tamarix generoko zuhaixka da, Saudi Arabian eta Sinain jatorria duena, baina Iberiar penintsulan eta Frantzian ere ugaria dena, hortik bere izena.

## Ezaugarriak

Adar meheak eta hosto eta lore oso txikiak ditu. Hostoak txikiak eta berde grisaxkak dira, arrainen ezkatak bezala antolatuak. Hotzaldiek erasotzean erori egiten dira.
Loreak hermafroditak dira, arrosa kolorekoak eta izpitan bilduak. Udaberri-udan azaltzen dira.
Milazkek lurrean dagoen gatza xurgatzen dute urarekin eta elikagaiekin batera, baina, ondoren, gatz hori hostoetatik kanporatzen dute, kalterik egin ez diezaien.

## Erabilera

Apaingarri izaten dira, zuhaitz itxura eman dieten zuhaixka hau, hala nola Donostian tamarindo izen okerarrekin ezagutzen diren ibiltokietako zuhaitzak.
Milazkaren zura erregai gisa oso egokia da eta adarrak oso elastikoak direnez noriatan sokak egiteko erabili izan dira.
Oso erraz ugaltzen dira eta dunak eta ibaiertzak finkatzeko erabiltzen dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q164285
* Multimedia: Tamarix gallica / Q164285
* Espezieak: Tamarix gallica
# Ezki hostotxiki

Ezki hostotxikia (Tilia cordata) ezkien familiako zuhaitza da.
Europan jatorria duen espezie honek askotan ezki hostozabalarekin (Tilia platyphyllos) hibridoak sortzen ditu, Tilia × europaea (syn. T. -- eta e × vulgaris) espeziekoak.

## Erreferentziak

* ↑ Flora of NW Europe: Tilia vulgaris

## Kanpo estekak

* Datuak: Q158746
* Multimedia: Tilia cordata / Q158746
* Espezieak: Tilia cordata
# Marmaratila

Marmaratila (Viburnum lantana) Adoxaceae familiaren zuhaixka-erako landarea da, Europan, ipar-mendebaldeko Afrikan eta hego-mendebaldeko Asian jatorria duena. 4-5 metroko altuera ere izan dezake.
Hostoak aurkakoak, osoak, forma desberdinekoak, baina biribildu eta lodi samarrak dira. Loreak zuriak eta usaintsuak dira eta zima trinkotan kokatuta daude. Fruituak, hasieran gorriak eta gero beltzak diren drupak dira.

## Erreferentziak

* ↑ Blamey, M. & Grey-Wilson, C.. (1989). Flora of Britain and Northern Europe. ISBN 0-340-40170-2..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q158508
* Multimedia: Viburnum lantana / Q158508
* Espezieak: Viburnum lantana
# Itsas ziabelar

Itsas ziabelarra (Galium arenarium) errubiazeoen familiako belar landarea da Euskal Herriko kostaldeko dunetan eta ingurukoetan baino ez da bizi.

## Deskribapena

10-30 cm-ko altuera hartzen duen landare belarkara da. Zurtoina errestan izaten du, estoloi gisa, eta kuadrangeluarra eta ilegabea da. Oso adarkaturik dago.
Landare hostoiraunkorra da. 6-8 bertizilotako hostoak ditu, elkarren artean tarte txikia dutenak, txikiak eta dizdiratsuak.
Landarearen muturrean lore hori edo hori-berde txikiak ditu pedizelo laburrak dituztenak eta 2-3ko multzotan. Korolak 3'8-4'5 mm-tako diametroa izaten du eta infloreszentziak 1'5-5 cm har ditzake.

## Banaketa

Iberiar penintsula osoan Zarauzko Iñurritzako biotopoan aurkitzen da, duna primario eta sekundarioetan, hau da sustratu ezegonkorrean. 2014an izan zen ekaitzak dunetako harea kopuru handiak eraman zituen eta itsas ziabelarra desagertzear egon zen. Gaur egun oraindik mehatxupean jarraitzen du.
Donibane Lohitzuneko duna xurian ere aurkitzen da itsas ziabelarra.

## Erreferentziak

* ↑ Trópicos: Galium arenarium
* ↑ «Flora Vascular - Toda la informaci�n detallada sobre la Flora Vascular | - Especie: Galium arenarium | BioScripts.net» www.floravascular.com (Noiz kontsultatua: 2021-07-31).
* ↑ (Ingelesez) «DUNA» NZ4T (Noiz kontsultatua: 2021-07-31).
* ↑ (Gaztelaniaz) Aranzadi | Zientzia Elkartea · Society of Sciences · Sociedad de Ciencias · Societé de Sciences » Denboraleak Iñurritzako Biotopo Babestuko landare mehatxatuak kaltetu ditu. (Noiz kontsultatua: 2021-07-31).
* ↑ «Mehatxatuak - Flora eta fauna» ORAIN Gipuzkoa (Noiz kontsultatua: 2021-07-31).
* ↑ «Bildumak - Saint-Jean-de-Luz» https://www.saintjeandeluz.fr/ (Noiz kontsultatua: 2021-07-31).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2709108
* Multimedia: Galium arenarium / Q2709108
# Fritillaria pyrenaica

Fritillaria pyrenaica Liliaceae familiako lorea da, Pirinioetan jatorria duena. Landare apaingarri moduan hazten dute.

## Erreferentziak

* ↑ Cheers, G.; Ullmann, H. F.. (2004). Botanica: The Illustrated A-Z of Over 10,000 Garden Plants and how to Cultivate Them. Könemann im Tandem, 384 or. ISBN 3-8331-1253-0..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2531662
* Multimedia: Fritillaria pyrenaica / Q2531662
* Espezieak: Fritillaria pyrenaica
# Otabera arrunt

Otabera arrunta (Genista hispanica) Fabaceae familiako zuhaixka da. Otearen antzeko landare arantzatsua da.

## Deskribapena

10-50 cm bitarteko zuhaixka, txandakatutako adarrak dituen zurtoin arantzadunak dituena eta kuxin formako mulua osatzen duena. Zurtoin zaharrrak oso adarkatuak dira, ez dute hostorik, eta galtzarbeko arantza adarkatuak dituzte. Urteko lore zurtoinetan, berriz, behe aldeko hostoak obatu eta kamutsak dira, gainerakoak lantzeolatuak izanik.
Loreak, bestetik, 5-7 arteko ginbailetan antolatzen dira, luku motzak eratuz. Kaliza 5 sepaloz dago osatuta, 5 mm ingurukoa eta ezkila-formakoa izanik. Leka txikiak eta iledunak aurkezten ditu, goraka zuzendutako puntan bukatua, eta 1-2 hazirekin.

## Ekologia

Harizti, artadi edo pagadien atzerapen-larreetan agertu ohi da, itsas-mailatik 1500 metrorainoko altueretan, eta komunitateak eratuz..

## Banaketa

Espezie mediterraneo menditarra da. Iberiar Penintsularen ipar eta ekialdean agertzen da, baita Frantzia hegoaldean ere. Euskal Herrian bi subespezie aurkitzen ditugu, banaketa desberdina dutenak.

## Euskal Herriko subespezieak

* Genista hispanica subsp. hispanica. Subespezie tipikoa da. Sastrakadi eta larre lehorretan bizi da. Berezitasunak: aurkezten dituen arantzak oso zorrotzak dira; zurtoin eta hostoak ile zutituez estaliak dituzte; loreek 6-8 mm neurtzen dituzte.
* Genista hispanica subsp. occidentalis. Lurzoru karetsu edo margatsuetan bizi da. Baso hezeagoen ordezko etaparen bereizgarri da. Euskal Herriko zonalde atlantiko eta submediterranean zabalki hedaturiko kuxin formako sastrakadietan agertzen da, batzuetan bertako espezie nagusia delarik. Berezitasunak: zurtoin eta hostoak ile adpreso edo tentez estaliak ditu; loreek 8-11 mm neurtzen dituzte; kuxin formako sastrakadiak eratzen dituzte.

## Erreferentziak

* ↑ Oria de Rueda, J.A.; Diez, J. (2003). Guía de árboles y arbustos de Castilla y León. Palentzia: Cálamo ISBN 84-95018-46-2..
* ↑ Lagarde, Francis. (2007). «Découverte de Genista hispanica L. subsp. hispanica (Leguminosae) aux environs de Lussan (Gard)» Bulletin mensuel de la Société linnéenne de Lyon 76 (4): 63–71. doi:10.3406/linly.2007.13652. ISSN 0366-1326. (Noiz kontsultatua: 2019-03-21).
* ↑ I., Aizpuru,. (2010). Euskal herriko zuhaitz eta zuhaixken gida. (2. [argit.]. argitaraldia) Eusko Jaurlaritzaren Argitalpen Zerbitzu Nagusia = Servicio Central de Publicaciones del Gobierno Vasco ISBN 9788445730515. PMC 868798162. (Noiz kontsultatua: 2019-03-21).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2710447
* Multimedia: Genista hispanica / Q2710447
* Espezieak: Genista hispanica
# Zenbro pinu

Zenbro pinua (Pinus cembra) Pinaceae familiako espezie baten izen arrunta da, erdialdeko Europako mendietan jatorria duena. Beste lekuetan landare apaingarri moduan erabiltzen dute.

## Erreferentziak

* ↑ C.A.B. International. (2002-4-4). Pines of Silvicultural Importance: Compiled from the Forestry Compendium, CAB International. CABI, 35 or. ISBN 978-0-85199-539-7..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q147278
* Multimedia: Pinus cembra / Q147278
* Espezieak: Pinus cembra
# Ziabelar usaindun

Ziabelar usainduna (Galium odoratum) errubiazeoen familiako belar landarea da, 15-30 cm luzea, pagadietan eta oro har hosto galkorra duten zuhaitz-basoetan hazten dena. Zurtoin zuzena eta lau ertzekoa izaten du, hostoak berriz lantza egiturako luzexkak eta zurtoinaren inguruan seinaka, zazpinaka, zortzinaka edo bederatzinaka antolatuak. Lorea txiki zurixka izaten du. Duen lurrin berezi eta iraunkorragatik arropei usaina emateko erabili izan da.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 13/12/13 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Germplasm Resources Information Network. Galium odoratum information from NPGS/GRIN. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q161090
* Multimedia: Galium odoratum / Q161090
* Espezieak: Galium odoratum
# Lilipa arrunt

Lilipa arrunta edo anbulo gaiztoa (Narcissus pseudonarcissus) Amaryllidaceae familiako espezie baten izen arrunta da.
Iparraldeko eta erdialdeko Europako baso hezeetan jatorria duen, Euskal Herrian zenbait azpiespezie bizi dira. Likorina izeneko alkaloide dutelako, pozoitsuak dira eta ezin dira jan.
Kondairak dio Nartziso izeneko gazte ederrak maitasunezko proposamen guztiei ezetza ematen ziela. Mendeku bezala jainkoek aintzira batean ikusi zuen bere buruaren islaz maiteminduarazi zuten eta aintzira barrura erori zen bere buruaren bila. Itota hil zen eta toki horretan bertan bere izena daraman lorea hazi zen (Liliparen izen zientifikoa narcissus pseudonarcissus da).

## Azpiespezieen zerrenda

* Narcissus pseudonarcissus subsp. bicolor (L.) Baker, Handb. Amaryll.: 4 (1888).
* Narcissus pseudonarcissus subsp. calcicarpetanus (Fern.Casas) Fern.Casas, Fontqueria 4: 27 (1983)
* Narcissus pseudonarcissus subsp. leonensis (Pugsley) Fern.Casas & Laínz, Fontqueria 6: 50 (1984).
* Narcissus pseudonarcissus subsp. minor (L.) Baker, Handb. Amaryll.: 4 (1888).
* Narcissus pseudonarcissus subsp. moschatus (L.) Baker, Handb. Amaryll.: 4 (1888).
* Narcissus pseudonarcissus subsp. nobilis (Haw.) A.Fern., Bol. Soc. Brot., II, 25: 182 (1951).
* Narcissus pseudonarcissus subsp. pallidiflorus (Pugsley) A.Fern., Bol. Soc. Brot., II, 25: 182 (1951).
* Narcissus pseudonarcissus subsp. pseudonarcissus.
* Narcissus pseudonarcissus subsp. pugsleyanus Barra & G.López, Anales Jard. Bot. Madril 39: 298 (1982 publ. 1983)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q27498
* Multimedia: Narcissus pseudonarcissus / Q27498
* Espezieak: Narcissus pseudonarcissus
# Laritz europar

Alertze europarra (Larix decidua), alertze edo laritz izenaz ere ezaguna, Larix generoko espeziea da, pinaceae familiakoa. Zuhaitz hosto erorkorra da, neguan hostoak galtzen dituen konifero europar bakarra izanik. 40 m garai izan daiteke, porte konikoarekin. Eremu menditsuetako zuhaitza eta Alpe mendikate inguruan du jatorria.

## Deskripzioa

Zurtoin zuzen eta zilindrikoa du, adaburu konikoa eta zertxobait zintzilikariak diren adar malguak. Azala marroi-gorrixka da, pitxatua. Hostoak erorkorrak dira, orratz-formakoak, 3–5 cm luze, berde argiak eta azpialdean estomadun zerrenda zuririk gabeak. Errosetan daude adar laburretan eta bakarka adar luzeetan. Estrobiloak txikiak dira, 2–4 cm luze, obalatuak, eta ez dute kanporantz okerturik ezkata hazi-emaileen puntak. Luze irauten dute zuhaitzean.
Euskal Herriko Kantauri isurialdean, 400 - 500 metrotik gotti landaketetan erabilia bere ahaide den laritz japoniarrarekin Larix kaempferi batera.
Hostoak galtzen dituenez landaketa hauen azpian belarra jaiotzen da, eta mendian aldatu ondoren 5-10 urtetara aziendarekin bateragarria. Suteen aurrean ere, bere garapena moteltzen du.
Iraunkortasuna eta erresistentzia mekaniko haundiko zura, zurgintzan eta eraikuntzan (zutabeak, bigak, teilatuak, sabaiak, pasarelak, etab.) erabilia.

## Azpiespezieak

Alertze europarrak bi azpiespezie ditu:
* Larix decidua subsp. decidua
* Larix decidua subsp. polonica, iparraldeko Polonian bizi dena.

## Ugaltze sistema

Laritza hazien bidez ugaltzen da. Udaberriaren amaieran gerbak ateratzen hasten zaizkio. Gerba arrak horiak, txikiak eta ugariak dira, eta adarren behealdetik eskegita daude. Gerba emeak, berriz, gorrixkak eta 2 cm handiagoak dira, gorantz jarrita daude eta ez dira arrak bezain ugariak. Gerba arren polena haizeak barreiatzen du eta intsektuek gerba-emeak polinizatzen dituzte. Azkenik, beste laritz batzuk sortzeko, estrobiloek beraien haziak askatzen dituzte udaren amaieran. Katagorriek, okilek eta beste hegazti batzuek laguntzen diote haziak barreiatzen.

## Berezitasunak

Egitura-mota guztietako lurzoruetara egokitzen da laritza, lurzoru zertxobait alkalinoak direnetatik azidoak direnetara moldatuz. Gustokoa izaten du hotza. Lehortea, berriz, erdipurdi jasaten du. Laritza espezie aurrekaria da. Horrela, pixkanaka hazten da abeltzaintzak landaretza galdu duen mendietako alderdietan, gainerako koniferoei bidea eginez.
Zur ona ematen du, iraunkorra eta zaila, kanpoaldeko eraikuntzetan aproposa izanik. Zenbait lekutan teilatuko armazoiak egiteko erabili ohi da. Loragintzan oso zuhaitz apaingarria.

## Kanpo estekak

* Fotografia
* Datuak: Q146048
* Multimedia: Larix decidua / Q146048
* Espezieak: Larix decidua
# Asarina

Asarina (Asarina procumbens) apo-belarraren familiako landarea da. Harkaitzen artean sortzen da; kiratsa dario. Loreek kolore more zurixka dute, eta hostoak iletsuak dira, bihotz itxurakoak. Mundu Zaharreko landarea da.

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
* ↑ Vargas, P; Rosselló, J.A.; Oyama, R.; Güemes, J.. (2004). «Molecular evidence for naturalness of genera in the tribe Antirrhineae (Scrophulariaceae) and three independent evolutionary lineages from the New World and the Old» Plant Systematics and Evolution 249 (3–4): 151–172. doi:10.1007/s00606-004-0216-1..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1532290
* Multimedia: Asarina / Q1532290
* Espezieak: Asarina
# Astuzker

Astuzkerra edo lubeazuna (Centaurea scabiosa) Lore elkartuen familiako belar landare iraunkorra da, 30-90 cm luzea. Zurtoin zuzen adartsua, zerra-hortzekiko hosto handia, latza eta kolorez berde iluna eta lore arre purpura kolorea, orburuaren antzekoa, izaten ditu. Lurralde epeletan hazten da, larre tokietan, basoetako erdiguneetan eta leku harritsuetan, batez ere.

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1569852
* Multimedia: Centaurea scabiosa / Q1569852
* Espezieak: Centaurea scabiosa
# Txilar loretsu

Txilar loretsua edo ainar loretsua (Erica multiflora) erikazeoen familiako zuhaixka adartsua da, 2,5 m luzea.
Erdialdeko eta mendebaldeko Mediterraneon jatorria du.

## Erreferentziak

* ↑ López, Ginés. (2007). Guía de los árboles y arbustos de la Península Ibérica y Baleares. (3. argitaraldia) Madril: Mundi-Prensa ISBN 84-8476-312-9..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1570258
* Multimedia: Erica multiflora / Q1570258
* Espezieak: Erica multiflora
# Xanpora

Xanpora (Cardamine pratensis) Gurutzedunen familiako belar-landare iraunkorra da. 60 cm inguruko garaiera hartzen du. Udaberrian lore bikoitzezko lore-sortak ematen ditu. Hosto berdeak izaten ditu, foliolo biribil samarretan banatuak. Leku hezea behar du hazteko.

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q27490
* Multimedia: Cardamine pratensis / Q27490
* Espezieak: Cardamine pratensis
# Plantain ertain

Plantain ertain (Plantago media, latinez; llantén, gaztelaniaz eta plantain frantsesez) plantaginazeoen familiako urtebeteko edo gehiagoko bizitza duen belar landarea da, 30-50 cm luzea. Plantaina ez ezik, zain-belarra, ezpata plantina eta zorne belarra ere deitzen diote zenbait tokitan.
Mendebaldeko eta erdialdeko Europan jatorria duen landare hau sendabelar ezaguna da.
Plantain asko daude, baina ezagunenak hiru dira: handia, ertaina eta txikia. Bakoitzaren hostoak eta loreak ezberdinak dira. Hosto luzekoa da plantaina txikia (P. lanceolata); hosto zabalekoa, handia (P. major); eta hosto zabal baina txikia du ertainak (P. media).
Lanceolata deritzona hosto luzea izaten da, ezpata itxurakoa, eta bertan zainak ikus daitezke goitik behera. 3-7 zain paralelo izaten dira horiek. Hosto guztiak lur azpiko sustrai beretik jaiotzen dira, eta arrosetan bilduak aurkituko ditugu.
Zurtoin luze bat izaten dute, hostoa bera baino luzeagoa. Udaberrian loratzen da eta uda guztian aurki daiteke horrela. Loreak zurixkak dira. Buruxka zilindrikoa osatzen dute.
Euskal Herrian oso ezagunak dira landare horiek. Hosto luzeko plantaina erabiltzen da gehien. Aspaldidanik oso erabilia. Ziurrenik, landarerik ezagunenetako bat izango da hau, beste zenbaitzuekin batera.

## Erreferentziak

* ↑ Van Diijk, P.. (1990). «The distribution of diploid and tetraploid cytotypes of Plantago media in the Pyrenees» Bot. Pirenaico-Cantabrica (5): 331-335..
* 1 2 Beñat. (2011-01-26). «Euskal Herritar Medikuntza: Plantaina» Euskal Herritar Medikuntza (Noiz kontsultatua: 2020-04-24).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q157272
* Multimedia: Plantago media / Q157272
* Espezieak: Plantago media
# Sorbus chamaemespilus

Sorbus chamaemespilus Sorbus generoko zuhaixka txikia da, Europako erdialde eta hegoaldeko mendigunetako estai subalpetarrean bizi dena, Sudeteak eta Karpatoetatik hasi eta Piriniotaraino hedatuz. Larrako karstean du bere hego-mendebaldeko muga beste landare orofilo askok bezala.

## Ezaugarriak

1,5 m arteko zuhaixka da. Adaxkak lentizela luzatu ugariz hornituak ditu. Begiak dira koniko-oboideak, zorrotzak, 3-5 ezkata ziliaturekin, ia ilegabeak eta ez likatsuak. Azala leuna eta grisa du.

### Hostoak

Bakunak, ertzean finki eta bitan zerratuak. Berdeak bi aldetatik, ilegabeak eta pixka bat distiradunak dira gainaldetik, eta, mate eta ilegabeak edo pittin bat iledunak azpialdetik. Oso peziolo laburra dute.

### Loreak

Loreak korinbo txiki eta trinkoetan elkartuta ditu. Errezeptakulua 2 mm ingurukoa eta ilupaduna. Sepaloak ertzetan hortzik gabeak, ilegabeak kanpoaldetik, eta ilupadunak barrualdetik. Petaloak arrosaxkak.

### Fruituak

Gorri-laranjaxka da heldutakoan, lentizela gutxikoa eta mami irintsukoa.

## Banaketa

Europa erdialdeko eta hegoaldeko mendigunetako estai subalpetarretan bizi da: Pirinioak, Frantziako Erdialdeko Mendigunea, Alpeak, Apeninoak, Sudeteak, Vosgeak, Karpatoak eta Balkanak. Euskal Herrian Larrako karstean soilik aurki daiteke.

## Ekologia

Izeidietan, mendi-pinuaren pinudietan, eta, errododendro eta ipuruen sastrakadietan bizi da. Mota guztiko substratutan eta 1550 - 2250 m arteko altitudetan.

## Fenologia

Ekaina eta uztailean loratzen da, eta, fruituak iraila eta urrian heltzen dira.

## Erreferentziak

* Edukiaren zati bat EuskalNatura.eus webgunetik hartu da, copyrightaren jabeak onartu baitu hango testu-edukiak Euskarazko Wikipedian CC BY-SA 3.0 ES Aitortu-PartekatuBerdin 3.0 Espainia lizentziarekin argitaratzea, baldin eta iturria aipatzen bada (ikusi eztabaida orria).

## Kanpo estekak

* Sorbus chamaemespilus EuskalNaturan. CC-BY-SA lizentzia
* Datuak: Q163546
* Multimedia: Chamaemespilus alpina / Q163546
* Espezieak: Sorbus chamaemespilus
# Udaberri-txilintxa

Udaberri-txilintxa (Leucojum vernum) Amarilidazeoen familiako belar landare erraboilduna da, 10-30 cm luzea. Tipularen antzeko erraboila izaten du; zurtoina, adarrik gabea eta zuta; hiruzpalau hosto, ezpata itxurakoak, berdeak, eta lorea, ezkila itxurakoa zuria. Berez Europako erdialdekoa eta hegoaldekoa da.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2014-2-7 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q161530
* Multimedia: Leucojum vernum / Q161530
* Espezieak: Leucojum vernum
# Colchicum bulbocodium

Colchicum bulbocodium Colchicaceae familiako lorea da, Pirinioetan eta Alpeetan jatorria duena. Landare apaingarri moduan hazten dute

## Aldaerak

* Colchicum bulbocodium subsp. bulbocodium.
* Colchicum bulbocodium var. edentatum (Schur) K.Perss., Bot. Jahrb. Syst. 127: 179 (2007).
* Colchicum bulbocodium subsp. versicolor (Ker Gawl.) K.Perss., Bot. Jahrb. Syst. 127: 178 (2007).

## Erreferentziak

* ↑ Pink, A.. (2004). Gardening for the Million. Project Gutenberg Literary Archive Foundation.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q599444
* Multimedia: Colchicum bulbocodium / Q599444
* Espezieak: Colchicum bulbocodium
# Dunetako krabelin

Dunetako krabelina (Dianthus hyssopifolius) Kariofilazeoen familiako eta urteko landarea da, hegoaldeko Europan (tartean Euskal Herrian) jatorria duena.
Dianthus hyssopifolius subsp. gallicus, frantsesez: Œillet de France edo frantziar krabelina izendatua, aldaera nagusia eta ezagunena du.

## Erreferentziak

* ↑ GRIN. Dianthus monspessulanus. Ameriketako Estatu Batuetako Nekazaritza Saila.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3026300
* Multimedia: Dianthus hyssopifolius / Q3026300
* Espezieak: Dianthus hyssopifolius
# Azafrai zangar

Azafrai zangarra (Crocus nudiflorus) Iridaceae familiako urteko landarea da. Lore morexkak udazkenean ateratzen dira eta azafraiaren (Crocus sativus) antza dute.
Euskal Herrian Pirinio aldean ageri da batez ere.

## Ezaugarriak

Azafrai zangarra tuberkulu bulbokiko landarea da, herrestadarrak emititzen ditu begetazio narrioak egitera iritsiaz. Hirutik laura hosto daramatza, udaberrian agertzen dira; zabalera 2-4 milimetrotakoa eta lerro txuri fin batekin.
Loraketa garaian, udazkenean, ez dago hostorik. Hortik izen binomiala (nudiflorus). Loreak kolore more purpurazkoak izaten dira, zainekin ala gabe; lore hodia oso garatua izaten dute, 20 cm izatera hel daitekeelarik. Lorezilak antera horirekin eta harizpi zuriekin. Lorexaki zatitua adar ugaritan, motzak eta laranjatuak.

## Habitata

Mendialdeko belardiak.
* Crocus nudiflorus

## Sinonimoak

Latinezko sinonimoak:
* Crocus aphyllus Ker Gawl. [1805, in K.D.Konig & Sims ; Ann. Bot. (König & Sims), 1 : 222]
* Crocus fimbriatus Lapeyr. [1813, Hist. Abr. Pyr., 22]
* Crocus medius Balb. [1801, Elenco, 83]
* Crocus multifidus Ramond [1800, Bull. Sci. Soc. Philom. Paris, 2 : 129, tab. 8]
* Crocus pyrenaeus Herb. [1847, J. Hort. Soc. London, 2 : 255]
* Crocus speciosus Wilson [1831, Engl. Bot., Suppl. : tab. 2752]
Euskarazkoak:
* Basa azafraia

## Erreferentziak

* ↑ Tela Botanica, Crocus nudiflorus

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2119864
* Multimedia: Crocus nudiflorus / Q2119864
* Espezieak: Crocus nudiflorus