# Gatibu

Gatibu Gernika-Lumo aldeko (Bizkaia) rock estiloko musika talde bat da, 2000ko udan sortua. Mendebaleko euskaran abesten dute; Busturialdeko euskalkian, zehazki. Gitarra eta ahotsa zutabe hartuta, bederatzi disko kaleratu dituzte. Abeslari nagusia Alex Sardui da.
2024ko irailaren 18ko Biba Zuek! saioan adierazi zuten azken kontzertua BECen emango dutela 2025eko abenduaren 13an, 25 urteko ibilbidearen ostean, agur esango duela Gatibu taldeak.

## Historia

Gatibu taldea 2000. urte inguruan sortu zuten Alex Sardui abeslariak (Exkixu taldeko kide ohiak) eta Haimar Arejita gitarristak (Einbigu, Frik, Noiz? eta beste zenbait taldetan aritutakoa). Biek Sarduiren Txulufrina eta arrosa (Labayru Ikastegia-Ikastolen Elkartea) herri-kantuen diskoan bat egin zuten, eta elkarlan horretatik sortu zen talde bat eratzeko proiektua. Beste bi musikarirekin osatu zuten laukotea: Mikel Caballero (baxua) eta Gaizka Salazar (bateria). Taldeari jarritako izenaren zergatia, horrela azaldu zuen Sarduik elkarrizketa batean:
| « | Gatibuak garelako. Denaren gatibu. Maitasunaren gatibu, erregelen gatibu… Eta gero, bestalde, gatibu, presoak gara, esklaboak, beste gauza askorena, hau da, bizi garen dinamikena, diziplina politikoarena... | » |
| Entzun! aldizkaria, 2002ko azaroaren 1a ||
Nahiko berehala kaleratu zuten lehen diskoa, Zoramena (Oihuka, 2002), baina hilabete batzuk lehenago lehen kantua irratien bidez ezagutzera eman zuten. “Musturrek sartunde“-k oihartzun handia izan zuen, eta nolabait taldeak hurrengo urteetan lortuko zuen arrakasta itzela iragarri zuen. Gatiburen berezitasunetako bat, haren nortasun marka nagusia agian, bizkaieraz abestea da. Musikalki, gitarretan eta atal erritmiko sendoan oinarrituriko pop-rock klasiko eta melodikoa jorratzen du, kantu zuzen, fresko, bizi eta kantagarriak eginez. Lelo itsaskorrak sortzeko abilezia erakutsi du hamar urte hauetan. Lehen disko hartan Robe Iniesta (Extremoduro) eta Fito Cabrales (Platero y Tu, Fito y los Fitipaldis) gonbidatu zituzten euskaraz kantatzera “Mila doinu aidien” eta “Urepel” kantuetan, eta Jose Alberto Batiz (Akelarre, Fito y los Fitipaldis) izan zuten laguntzaile ekoizpen lanetan. Zoramena diskotik 20.000 aletik gora saldu zituzten, hurrengoetarako langa oso altu utzirik. Halaber, “Musturrek sartunde“-k kantu onenaren Gaztea irratiaren saria irabazi zuen.
Taldeak ez zuen presarik izan hurrengo diskoa grabatzeko. Bi urte igaro ziren estudiora itzuli aurretik. Muxikan (Bizkaia), Iñaki “Uoho” Antonen estudioan aurkitu zituen Gatibuk bere proiektua aurrera eramateko ingurune eta talde tekniko egokiak, eta bertan grabatu zituen Disko infernu (Oihuka, 2005) diskoko kantuak. Berriz ere Robe Iniestak kolaboratu zuen kantu batean abestuz, eta Cristian de Rerita errumaniarrak ere bai. Lehen diskoaren jarraipentzat jo daiteke bigarren lan hau, hausturarik ez dago, baina bai moldaketa osoagoak eta aberatsagoak, eta erregistro berrietara zabaltzeko gogoa. “Gerora begira aukera handiak ematen dituen diskoa da”, adierazi zuen taldeak aurkezpenean. Bigarren disko honen aurkezpen kontzertuetan zenbait berrikuntza sartu zituen taldeak: Batiz gitarristaren laguntza izan zuen, eta emanaldi guztietara disko jartzaile bat eraman zuen, kontzertuaren osteko saioarekin lauzpabost orduko ekitaldi bat osatzeko.
Laino Guztien Gainetik, Sasi Guztien Azpitik (Baga-Biga, 2008) hirugarren diskoak indartu egin zuen Gatiburen lekua euskal talde arrakastatsuenen artean. “Bang-bang txik-txiki bang-bang“, “Zeu, zeu, zeu!“, “Pailazo” edota “Eztanda egin arte” kantuak berehala hedatu ziren. Disko onenaren eta kantu onenaren (“Bang-bang txik-txiki bang bang“) Gaztea sariak irabazi zituen lan honekin. Batizen ordez, Iñigo Anton gitarrista hasi zen taldea laguntzen zuzenekoetan, eta Durangoko Azokaren barruan Plateruena kafe antzokian eman zuen diskoa aurkezteko lehen kontzertua. Ondoren, Euskal Herri osoa zeharkatu zuen 2009. urtean -50 kontzertutik gora eskaini zituen-, eta kontzertu horietako batzuk zuzeneko disko batean jasotzeko asmoarekin grabatu zituen. Bilboko eta Donostiako Aste Nagusietan eta Gernikako jaietan emandako kontzertuak aukeratu zituen horretarako, baita Durangon 2009ko irailean emandako beste saio bat ere. Lau emanaldi horietatik aukeratutako zatiekin osatu zuten Zuzenean bizitzeko gogoa CD-DVDa (Baga-Biga, 2010). Zuzenekoen osagarri, estudioan grabaturiko hiru kantu berri jaso zituzten: “Prest“, “Behar zaitut” eta “Kalekatue“.
2012ko otsaila eta martxoan Euskal Herritik atera zen lehen aldiz kontzertuak eskaintzera, Katalunian eta Irlandan (Derry, Belfast, Cork eta Dublinen) hain zuzen ere. Urte berean Zazpi Kantoietan (Baga-Biga) bosgarren diskoa kaleratu zuen.
Gatibutik aparte, Alex Sarduik nobela bat idatzi du, Esan eta egin (Baga Biga, 2013), eta Haimar Arejitak eta Gaizka Salazarrek Espaloian taldea sortu dute 2014an, Itoiz taldearen izenburu bereko diskoa jotzeko. Gernikako Lekuek jaialdian eman zuten lehen kontzertua.

## Taldekideak

* Alex Sardui (Muxika, Bizkaia), taldeko abeslariak, Exkixu rock taldearen partaide izan zen lehenbizi eta Ikastolen Elkarteak eta Labayru Ikastegiak ekoitzitako Urte-Sasoiak bildumaren Txulufrina eta Arrosa proiektuan parte hartu zuen 1999an.
* Haimar Arejita (Gernika, Bizkaia) gitarra-jolea Birth Cake, Einbigu, Frik, Noiz?, Paperetik Plazara ikuskizun bertso-musikala, eta Txulufrina eta Arrosa bezalako taldeetatik igaro egin da.
* Gaizka Salazar, mahatsorri-bilbotarra, bateria-jolea da. Suzko Itzalak, Einbigu, Frik, Aikor eta The Rabid Harpy taldeetan parte hartu zuen. EraBatera taldea ere osatu zuen 2018. urtean.
* Mikel Caballero (Basauri, 1966 – Mexiko, 2024), Cartoon Band, Noiz?, Maxia eta Insert Beat aritu ondoren, Gatibuko baxu-jotzailea da. EraBatera taldea osatu zuen 2018. urtean. 2022an Gatibu uztea erabaki zuen. 2024ko otsailean hil zen, 57 urterekin, Mexikon egun batzuk igarotzen ari zela. Albiste hura kolpe gogorra izan zela aipatu zuten taldekide izandakoek.

### Zuzeneko saioetako taldekideak

* Iñigo San Anton: Gitarra erritmikoa (2002 - 2009, jarraian).
* Iñigo Ibarretxe: Alboka (2002 - 2005, noizbehinka).
* Luis Camino: Txalaparta, Darbuka, Udu, Kongak (2005, "Disko Infernu Tour" aurkezpena).
* José Alberto Batiz: Gitarra erritmikoa, Slide gitarra (2005 - 2006, jarraian).
* Cristian Daniel de Resita: Abeslaria (2005 - 2008, noizbehinka).
* Jon Calvo: Gitarra erritmikoa (2009 - 2010, jarraian).
* Jorge Pacheco: Perkusioa (2010 - Gaur egun, jarraian).
* Arkaitz Ortuzar: Gitarra erritmikoa (2011 - 2016, jarraian).

## Diskografia

* Gatibu - Sardui - Zoramena diskoaZoramena (Oihuka, 2002)
* Musturrek sartunde
* Bilusik
* Mila doinu aidien
* Lorak eskeintzen
* Urepel
* Librea naz
* Ihes
* Ez dago barroterik
* Zoramena
* Ez dot sinisten
* Disko infernu (Oihuka, 2005)Gatibu - Arejita - Disko Infernu
* Inpernuen ate joka
* Besoak zabalik
* Gaur gure gaba da ta
* Gerra gogoa
* Doniene
* Hara honien
* Ifer haixien semie
* Pozarren zu barik
* Gogoratzen zaitut
* Egunon (Buna dimineata)
* Laino Guztien Gainetik, Sasi Guztien Azpitik (Baga Biga, 2008)
* Bang-bang txik-txiki bang-bang
* Eztanda egin arte
* Ure dakar zeruek
* Bizitzeko gogoa
* Nor zara zu?
* Pailazo
* Zoragarrixori
* Apirilaren 27
* Zeu, zeu, zeu!
* Hitz artien galdute
* Gatibu - Sardui - Zuzenean bizitzeko gogoaZuzenean bizitzeko gogoa (Baga Biga, 2010)
* Bang-bang txik-txiki bang-bang
* Bizitzeko gogoa
* Lorak eskeintzen
* Gaur gure gaba da ta
* Apirilaren 27
* Pailazo
* Inpernuen ate joka
* Gerra gogoa
* Besoak zabalik
* Egunon
* Urepel
* Zeu, zeu, zeu!
* Prest
* Behar zaitut
* Kalekatue
* Gatibu - Arejita - Zazpi KantoietanZazpi Kantoietan (Baga Biga, 2012)
* Run-run Katie
* Bixotza suten
* Pausu bet atzera
* Hartu berriz gitarrie
* Gabak zerueri begire
* Gora kopak!
* Biarritz
* Gatibu - Salazar - Euritan dantzanEuritan dantzan (2014)
* Euritan dantzan
* Zumarragako trena
* Bizitzen badakit
* Egun bat
* Zer da?
* Loretxoa
* Bertsoa
* Gatibu - Sardui - Aske maitte, aske biziAske maitte, aske bizi (2016)
* Nire ondoan baziña
* Ez nauzu epaitu
* Sorgin
* Txanpon baten aldien
* Infinitorantz
* Igelak
* Aske maitte
* Azken IndioakAzken indioak (2018)
* Gelditu Zaitez
* Uhinak
* Salto!
* Oh nire Maitie
* Iraultza Alaia
* Zure Uretan
* Ez naz Makurtuko
* Musikak Salbatuko Gaitu (2020)
* Musikak salbatuko gaitu
* Egurre emon
* Zure bila
* Zure ahoan lore bat
* Egunero
* Bixotzetik
* EH Distopikala (2022)
* Bizikleta hartu eta ta banoie
* Ezin disimulatu
* EH Distopikala
* Maite zaitut baina ez zaitut behar
* Danok dekogu
* Urten
* Zure bazterrak

## Sariak eta errekonozimenduak

* 2002: Euskal Kanturik Onena) telebista saioan Musturrek sartunde abestia sailkatu etako bat izan zen.
* 2016: Musika ukituak dituen Igelak komedia filmean Gatibu azaltzen zen. Musikari ezagun hauek parte hartu zuten: Ainhoa Arteta sopranoa, Xabi Solano (Esne Beltza), Doctor Deseo, Natxo de Felipe (Oskorri), Gose, Oreka TX eta Gatibu. Filmean parte hartzeaz gain, filmerako kantua sortu zuen Gatibuk. Musikaren garrantzia oso nabarmena da filmean, eta Patxo Telleria zuzendariak oso gauza kalekoa egin nahi zuenez, musikariak ere kalean jarri zituen, jotzen edo kantuan.
* 2021: Ohorezko saria Lauaxeta Sarietan beste hauekin batera: Gontzal Mendibil, Mikel Urdangarin, eta Zea Mays.

## Erreferentziak

* Edukiaren zati bat «Gatibu» artikulutik hartua da. Artikulu hark Jon Eskisabel du egile, eta Creative Commons Aitortu-Partekatu Berdin 3.0 lizentziarekin argitaratu da Badok euskal kantagintzaren atarian.
* ↑ Biba zuek!. (2024-09-18). «Gatibuk musika utziko du, 25 urteko ibilbidearen ostean» EITB (Noiz kontsultatua: 2024-09-22).
* 1 2 Astiz, Iñigo. (2024-09-19). «Gatibuk 2025eko abenduan emango dio amaiera 25 urteko ibilbideari, kontzertu erraldoi batekin» Berria (Noiz kontsultatua: 2024-09-22).
* ↑ Saioa Alkaiza Guallar, «Zoritxarrari irri eginez», Berria, 2014-12-11
* ↑ «Xabier Amuriza, Gontzal Mendibil, Mikel Urdangarin, Zea Mays eta Gatibu, Lauaxeta Ohorezko Sariak» EITB Euskal Irrati Telebista 2021-12-02 (Noiz kontsultatua: 2021-12-02).

## Ikus, gainera

* Alex Sardui
* Haimar Arejita
* Gaizka Salazar
* Mikel Caballero
* José Alberto Batiz
* Jon Calvo
* Roberto Iniesta
* Euskal Rock Erradikala
* Akelarre (musika taldea)
* Vendetta (musika taldea)
* Zartako-K
* Bilbao BBK Live
* Hatortxu Rock
* Euskal Herria Zuzenean
* Sagarrondotik
* 2020 euskal musikan
* Izaro Andres
* Ainhoa Azpitarte

## Kanpo estekak

* Gatiburen webgune ofiziala
* Gatibu Badok.eus atarian
* Gatibu etiketa Berria egunkarian (10 albiste baino gehiago)
* Alex Sarduiri elkarrizketa, Berrian
* Alex Sarduiri lkarrizketa Argian
* MusikaZuzenean TB : HITZ BITAN : Haimar Arejita (Gatibu) (Hamaika TB. Youtube)
* Hamaika Telebista. (2020-04-17). MusikaZuzenean TB #97: Gatibu diskografia.
* «Amancay Gaztañaga, “Bidegurutzean”i buruz: “Zurrunbilo intelektual batean sartzen zara”. Grises taldeko Amancay Gaztañaga, Gatibuko Haimar Arejita eta Ezpalakeko Unai Eizagirre,» EITB 2021-03-31
* Datuak: Q658188
* Multimedia: Gatibu / Q658188