# Francisco de Paula Loño y Pérez

Francisco de Paula Loño y Pérez espainiar militar, politikari eta Gerra ministroa izan zen.

## Biografia

Militarren saga luze baten ondorengoa, Angel Loño Martinez brigadierraren semea izan zen, Ferrolgo eta Lugoko gobernadore militarra eta Eugenio Loño Palacios ontzi-kapitainaren biloba. 1851ko azaroaren 5ean, Infanteriako Ikastetxean sartu zen, eta infanteriako kapitain izendatu zuten 1859ko abenduaren 1ean. 1860an, San Fernandoren 1. klaseko Gurutzearekin kondekoratua izan zen, Serralloko gotorlekuan eutsitako borrokan hartu zuen merituagatik. 1860ko urtarrilaren 1etik 12ra izandako borroketan parte hartu zuen, Los Castillejos, Tetuan eta Wad Raseko guduak barne, guztiak Afrikako Gerran eta Leopoldo O 'Donnell jeneralaren agindupean. 1901ean teniente jeneral mailara iritsi zen.
1872an, Kataluniako altxamenduen kontrolean parte hartu zuen. 1873an Kubara bidali zuten eta matxinatuen aurka borrokatu zuen. 1874an, Penintsulara itzuli zen, 1875era arte, hirugarren karlistaldian Madrilgo dukea zen Don Karlosen aldekoen aurka borrokatzeko. 1888ko apiriletik 1891ko ekainera Bisaia uharteetako gobernadore politiko militarra izan zen, Filipinetako probintzia/artxipelago garrantzitsu bat, eta urte bereko azaroan Kataluniako Brigadako buru izendatu zuten; 1893ko otsailean Guardia Zibilaren Zuzendaritza Nagusiko Idazkaritzaz arduratu zen; 1894ko urtarrilean, dibisioko jeneral bezala sustatua izan zen, Hirugarren Armada Kidegoko bigarren dibisioaren kargu hartuz, Murtzia probintziako gobernadore militar karguaz eta Cartagena plazaz gain.
1896ko otsailean Kubara bidali zuten, non probintziako gobernadore militar eta Habana plazako komandante militar eta Hirugarren Armada Taldeko komandante jeneral kargua bete zituen, pertsonalki Figueroa, Carabeo, Tamba, Juan Contreras eta Carambolako borrokak aginduz, zerbitzu horiengatik Meritu Militarraren Gurutze Gorri Handia sarituz. Urte bereko abenduan Pinar del Rioko Ipar eta Ekialde Dibisioak agindu zuen, Duarte eta Rosarioko borrokak, Dominika ibaikoa eta Ceibako topaketa zuzenduz. 1897ko urtarrilean, Pendentziaren ekintza agindu zuen, Manzanillo eta Bayamo dibisiora bideratua, haren komandante gisa, eta Jucaibanitaren ekintza zuzendu zuen, zeinaren merezimenduengatik Meritu Militarraren pentsiodun Gurutze Gorri Handiarekin saritua izan baitzen.
1897ko abuztuan, Itsasoz Haraindiko Guardia Zibilaren inspektoreorde izendatu zuten, eta, orduan, Marinaon, gorputz horren Instrukzio Zentroa sortu zuen, eta, ondoren, probintziako komandante nagusia eta Pinar del Río dibisioa, non urrira arte jarraitu zuen, orduan, bere osasun-egoera txarraren ondorioz, penintsulara itzuli behar izan baitzuen. Kuartel egoeran geratu ondoren, teniente jeneral mailara igotzeko proposatu zuten, eta 1898ko ekainean Maria Kristinaren Ordena Militarreko Gurutze Handiak eman zion, Kuban egon zen bitartean emandako zerbitzuengatik eta aipatutako aginte-dohainengatik.
Urte bereko uztailean, Bigarren Armada Kidegoko bigarren dibisioko komandante nagusi eta Granadako probintziako gobernadore militar izendatu zuten, ondoren, Gerra eta Itsas Kontseilu Goreneko kontseilari izendatu zuten, eta 1900eko urrian, Gerra Ministerioko idazkariorde; 1901eko urtarrilaren 18an, teniente jeneral eta Balear Uharteetako kapitain jeneral izendatu zuten, eta 1902an, Valentziako kapitain jeneral.

### Gerra ministro gisa

1904an, Maurako lehen gobernuan, Armadaren Estatu Nagusi Zentrala sortu zen. Arsenio Linares Gerra ministroak, Maurak berak lagunduta, Loño jenerala proposatu zuen buruzagitzaz arduratzeko, baina errege gazteak, Alfontso XIII.ak, bere hautagai propioa zuen, Camilo García de Polavieja jenerala, "Kristaua" izenekoa, erregina amaren oso gertukoa eta une horretan erregearen Gela Militarreko burua zena. Hainbat astetako tentsioaren ondoren eta liskar gogor baten ondoren, erregeak uko egin zion Loñoren hautagaitza sinatzeari, eta Polaviejaren izendapena behartu zuen. Ondorioz, Maurak dimisioa eman zuen bere ministroari elkartasuna adierazteko.
Liberalen garaiaren ondoren, 1907ko urtarrilaren 25ean, Maurak Gobernuko presidentzia hartu zuen berriro (Gobernu Luzea bezala ezaguna), egun horretan bertan Loño jenerala, Gerra Ministro izendatuz. Urte bereko maiatzaren 5ean, Balear Uharteetako senatari ere izendatu zuten. Bi karguak aldi berean bete zituen, hil zen egunera arte.