OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Anne de Rochechouart Mortemart

Marie Adrienne Anne Victurnienne Clémentine de Rochechouart de Mortemart, Uzès-eko dukesa Paris, 1847ko otsailaren 10a – Dampierre-en-Yvelines, 1933ko otsailaren 3a) frantziar automobil-pilotua, eskultorea, poeta eta enpresaburua izan zen. Frantzian gidatzeko lizentziaren pareko baimena izan zuen lehen emakumea, Camille du Gastekin batera. Isuna jaso zuenlehen emakumea izan zen, 15 km orduko abiaduran gidatzeagatik, 12km orduko baino ezin zen sasoian.

## Bizitza

Louis de Rochechouart de Mortemart Mortemarteko kondearen eta Marie-Clémentine Chevignekoaren alaba izan zen. Bere amona Barbe-Nicole Clicquot-Ponsardin izan zen, "Xanpainaren dama handia" edo "Clicquot alarguna" izenez ezaguna, izen bereko xanpaina ekoizten zuen etxearen jabea, dekantazio eta etiketaren asmatzailea.
Haurtzaro gaixoti baten ostean, Parisen 1876ko maiatzaren 10ean Emmanuel de Crussol d'Uzès, Crussoleko dukearekin (eta gero Uzèsko dukea 1872an) ezkontzeagatik Dukesa titulua jaso zuen, Lau seme-alaba izan zituzten.
George Boulanger jeneralaren jarduera politikoak finantzatu zituen. Horren zain, Philippe Joera politiko orleanistakoa izanik, Uzèsko dukesak Georges Boulanger d'Orleansi monarkia berrezartzen lagun ziezaion, eta, horren ondorioz, bere aberastasun neurrigabearen zati bat galdu zuen.
Uzèsko dukesa izan zen, Camille du Gastekin batera, 1897an gidabaimenaren baliokidea jaso zuen lehen emakumea, eta baita abiadura handiegiagatik isuna jaso zuen lehen emakumea ere, 12 kph-ra baino ezin zen leku batean 15 kph-ra gidatzeagatik.

## Ekintza politikoa

Boulanger jeneralaren 1887tik 1890era arteko kanpainaren babesle nagusia izan zen; Frantziako Gazteen Federazio Nazionala (Fédération nationale des Jaunes de France) ere babestu zuen, sozialisten aurka zegoen sindikatu antesemita, greben kontrakoa zena eta klase sozialen arteko elkarlana sustatzen zuena.

## Ohorezko goraipamenak

* Jerusalemgo Hilobi Santuaren Ordenako Gurutze Handiko Dama.
* Ohorezko Legioaren Ordenako ofiziala.
* Nekazaritzako Merezimenduaren Ordenako ofiziala.

## Erreferentziak

* ↑ (Frantsesez) «Sur les traces de l’audacieuse duchesse d’Uzès» J'aime mon patrimoine (Noiz kontsultatua: 2025-01-22).
* ↑ «Uzès, Anne, Duchesse d' (1847–1933) | Encyclopedia.com» www.encyclopedia.com (Noiz kontsultatua: 2025-01-22).
* ↑ «Le Duché d'Uzès» www.uzes.com (Noiz kontsultatua: 2025-01-22).

## Bibliografia

* Jean Huon: La Duchesse d'Uzès et la Chasse à Courre, Crépin-Leblond Reditions
* Duc de Brissac: Souvenirs de la Duchesse d'Uzès, Plon, 1939
* Duc de Brissac:, La Duchesse d'Uzès, Gründ, 1950
* Patrick de Gmeline: La Duchesse d'Uzès, Perrin, 1986-2002
* Simone Lheureux: Vie et passions d'Anne de Crussol, duchesse d'Uzès, Lacour, 1989
* Anne Vié: Le Duché d'Uzès, 2001.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2851371
* Multimedia: Anne de Rochechouart de Mortemart, duchesse d'Uzès / Q2851371
# Jacques Marinelli

Jacques Marinelli (Le Blanc-Mesnil, 1925eko abenduaren 15a), frantziar txirrindulari ohia eta politikaria da.

## Biografia

1949ko Frantziako Tourreko hirugarren postua lortu zuen eta 6 egunetan zehar mailot horia eraman zuen eta la perruche ezizena jaso zuen. Urte horretan L'Équipe egunkarian eguneroko kronika idatzi zuen Tourra zen bitartean zituen esperientziak kontatuz.
28 urte zituela erretiratu eta bizikleta denda bat jarri zuen, eta ondoren elektrotresnen denda bat St-Jean at Melun hirian, Parisko metropoli eremuan. Ondoren Conforama altzari katean egin zuen lan eta Marinelli Connexion izeneko konpainia bat sortu zuen, 150 langile zituena eta horiz margoturiko autoak zituena. 1986an Jean-Claude Killy saria jaso zuen.
1989an Melungo alkate aukeratu zuten eta 1995an berriz. 1991n eta 1998an Frantziako Tourra ekarri zuen herrira.

## Palmaresa

1948
* Hollerich-en (Luxenburgo) irabazle
1949
* 3. Frantziako Tourrean
* 3. Paris-Bourgesen
1950
* Dofinerriko Kriteriumeko bi etapa
* Madrilen irabazle
* Paris – Montceau-les-Mines, irabazle
1951
* 2. Paris-Bourgesen
1952
* 5. Gante-Wevelgemen
1954
* Paris – Montceau-les-Mines, irabazle

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan

| Itzuli Handia | 1948 | 1949 | 1950 | 1951 | 1952 | 1953 | 1954 | 1955 |
| Italiako Giroa | — | — | — | 71. | — | — | — | — |
| Frantziako Tourra | UT | 3. | UT | UT | 32. | — | UT | — |
Legenda :
| — | Ez zuen parte hartu |
| DSK | Deskalifikatua |
| UT | Utzi |

## Erreferentziak

* ↑ «Jacques Marinelli dans le Tour de France» www.ledicodutour.com (Noiz kontsultatua: 2023-01-02).
* ↑ «�Ensemble pour Melun� avec Jacques Marinelli - La R�publique de Seine-et-Marne» web.archive.org 2009-05-30 (Noiz kontsultatua: 2023-01-02).
* ↑ «Vidéo Ina - Melun : Le maire Jacques MARINELLI ex maillot jaune en 1949, vidéo Melun : Le maire Jacques MARINELLI ex maillot jaune en 1949, vidéo Sport Cyclisme - Archives vidéos Sport Cyclisme : Ina.fr» web.archive.org 2011-05-21 (Noiz kontsultatua: 2023-01-02).

## Kanpo estekak

* Jacques Marinelli - ProCyclingStats
* Datuak: Q2467857
* Multimedia: Jacques Marinelli / Q2467857
# Gudeako otoizlaria

Gudeako otoizlaria K.a. 2550 eta 2520 urte arteko eskultura da. Mesopotamiako Dinastia Arkaikoen Garaia deritzon aldian, munduko historiaren lehen zibilizazioan, Sumer zibilizazioan alegia, egina izan zen. Egun Espainiako Museo Arkeologiko Nazionalean erakusten da, Madrilen.

## Deskribapena

K.a. 2550 eta 2520 urtetan egina, harri kareharriaz egina dago. Txikia da: 21 zm alturan, 7,5 zabaleran. Irudiaren pertsonaia kaunakes batez jantzita dago. Begiak lapislazuliz edo kristalez eginak zituen baina galdu egin ziren. Irudia nahiko ohikoa zen Mesopotamiako artean: hiritar sumeriar bat zutik otoitz egiten ari da.

## Aurkikuntza

Objektuak Iraken aurkitu zen. 2001ean Espainiako Museo Arkeologiko Nazionalak erosi zuen.

## Ikus, baita ere

* Mesopotamia
* Sumer

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz):Espainiako Museo Arkeologiko Nazionalaren webguneko fitxa.
* Datuak: Q6051799
# Hontza liburu-denda

Hontza liburu-denda Donostiako Erdialdean, Okendo kalean, 1982an sortutako liburu denda da; tokian lehendik beste liburu denda txiki bat zegoen. 2025ean jabeek itxi egingo zutela iragarri zuten.

## Historia

Hontza liburu denda 1982an ireki zuten eta, 40 urtetik gorako ibilbidea eginda, hiriko erreferentziazko liburu dendetako bat izan da, Donostiako azken liburu denda independenteetako bat. Besteak beste, botanikan, arkitekturan, artean, diseinuan, gastronomian, euskaran, bidaietan, narratiban eta zineman dago espezializatuta, baina beste hainbat arlotako lanak ere aurkitu daitezke bertan.
Liburu dendak bi solairu ditu, kristalez hornitutako igogailu batekin. Igogailu horrek beheko solairurako sarbidea ematen die mugikortasun arazoak dituzten bezeroei eta, oro har, bezero guztiei.
Ramon Tatiegi eta Esther Moyua izan dira hango aurpegi ezagunenak. Ramon Tatiegi arduradunak “belaunaldi errelebo faltagatik” hartu dutela erabakia. Lokalak erosle bat daukanean itxiko dute atea, behin betiko.

## Erreferentziak

* ↑ https://irutxulo.hitza.eus/2025/01/08/hontza-liburu-denda-itxiko-dute/
* ↑ https://www.argia.eus/albistea/donostiako-hontza-liburu-denda-errelebo-bila-dabil?mtm_campaign=Fedibertsoa
* ↑ https://www.gipuzkoanatura.eus/eu/-/hontza-liburudenda
* ↑ https://www.berria.eus/kultura/hontza-donostiako-liburu-denda-itxiko-dute_2135800_102.html

## Kanpo estekak

* Liburu dendaren webgune ofiziala.
* Datuak: Q131742281
# Iñaki Gorostidi

Iñaki Gorostidi Astigarraga (Apakintza baserria, Aduna, 1955eko abuztuaren 11 - Villabona-Amasa, 2025eko urtarrilaren 21) harri-jasotzailea, boxeolaria eta harri-artisaua izan zen.
Adunako Apakintza baserrian jaioa, hamalau urterekin hasi zen harriak altxatzen. Soldaduska egin ondoren, boxeoan hasi zen, guztira 33 borroketan parte hartuz. Boxeoa utzi eta harri-jasotzera itzuli zen. Bere lorpen handiena Tolosako Beotibar pilotalekuan izan zen 1982ko maiatzaren 9an 185 kiloko harri zilindriko zaharra altxa zuenean esku bakar batez. Geroztik harriak bere izena darama: Gorostidi harria. Lesio larri baten ondoren, harri-jasotzea utzi eta harriarekin artisautza lanetan hasi zen, harri-jasotzeko harrien miniaturak eta harrizko bestelako apaingarriak egiten.
Paco Ibáñez abeslariaren familiako eta laguna zen.

## Erreferentziak

* ↑ Euskonews, Antxon Aguirre Sorondo, 2003-10-10.
* ↑ «Iñaki Gorostidi zendu da - Aduna» Aiurri.eus (Noiz kontsultatua: 2025-01-21).
* Datuak: Q12260050
* Multimedia: Category:Iñaki Gorostidi / Q12260050
# 1970eko Espainiako Itzulia

1970eko Espainiako Itzulia Itzuli Handi honen 25. edizioa izan zen. 1970eko apirilaren 23 eta maiatzaren 12 artean egin zuten, Cádizen hasi eta Bilbon amaituz 19 etapatan banatutako 3568 kilometroko ibilbidea egin ondoren.

## Etapak

| Etapa | Data | Ibilbidea | Kilometroak | Garailea | Liderra |
| Atarikoa | apirilaren 23 | Cádiz | 6 (CRI) | Luis Ocaña | Luis Ocaña |
| 1.a | apirilaren 24 | Cádiz-Jerez de la Frontera | 170 | Eddy Peelman | René Pijnen |
| 2.a | apirilaren 25 | Jerez de la Frontera-Fuengirola | 217 | Julián Cuevas | René Pijnen |
| 3.a | apirilaren 26 | Fuengirola-Almería | 249 | Guido Reybrouck | René Pijnen |
| 4.a | apirilaren 27 | Almería-Lorca | 161 | Jean Ronsmans | Txomin Perurena |
| 5.a | apirilaren 28 | Lorca-Calpe | 209 | Luis Pedro Santamarina | René Pijnen |
| 6.a | apirilaren 29 | Calpe-Burriana | 198 | Eddy Peelman | René Pijnen |
| 7.a | apirilaren 30 | Burriana-Tarragona | 201 | Guido Reybrouck | René Pijnen |
| 8.a a | maiatzaren 1 | Tarragona-Barcelona | 100 | Ramón Sáez | René Pijnen |
| 8.a b | maiatzaren 1 | Barcelona | 48 | Guido Reybrouck | René Pijnen |
| 9.a | maiatzaren 2 | Barcelona-Igualada | 189 | Agustín Tamames | Luis Ocaña |
| 10.a | maiatzaren 3 | Igualada-Zaragoza | 237 | Anatole Novak | Luis Ocaña |
| 11.a | maiatzaren 4 | Zaragoza-Calatayud | 118 | Marinus Wagtmans | Luis Ocaña |
| 12.a | maiatzaren 5 | Calatayud-Madrid | 204 | Johny Schleck | Luis Ocaña |
| 13.a | maiatzaren 6 | Madrid-Soria | 221 | Marinus Wagtmans | Agustín Tamames |
| 14.a | maiatzaren 7 | Soria-Valladolid | 238 | Jan Serpenti | Agustín Tamames |
| 15.a | maiatzaren 8 | Valladolid-Burgos | 134 | Ramón Sáez | Agustín Tamames |
| 16.a | maiatzaren 9 | Burgos-Santander | 179 | Roger Rosiers | Agustín Tamames |
| 17.ª | maiatzaren 10 | Santander-Gasteiz | 191 | Willy In 't Ven | Agustín Tamames |
| 18.a | maiatzaren 11 | Gasteiz-Donostia | 157 | José María Errandonea | Agustín Tamames |
| 19.a a | maiatzaren 12 | Donostia-Laudio | 104 | Jos van der Vleuten | Agustín Tamames |
| 19.a b | maiatzaren 12 | Laudio-Bilbo | 29 (CRI) | Luis Ocaña | Luis Ocaña |

## Sailkapen orokorra

| # | Txirrindularia | Taldea | Denbora |
| 1. | Luis Ocaña | BIC | 89 h 57' 12" |
| 2. | Agustín Tamames | WER | + 1' 18" |
| 3. | Herman Van Springel | MAN | + 1' 27" |
| 4. | Jesús Manzaneque | WER | + 1' 27" |
| 5. | Willy In 't Ven | GER | + 2' 00" |
| 6. | Francisco Galdos | KAS | + 3' 07" |
| 7. | Migel Mari Lasa | CAS | + 3' 09" |
| 8. | Joaquim Galera | CAS | + 3' 15" |
| 9. | Luis Pedro Santamarina | WER | + 3' 50" |
| 10. | Juan Manuel Santisteban | KAR | + 4' 15" |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q339299
# 2025eko Kaliforniako baso-suteak

2025eko Kaliforniako baso-suteak Los Angelesko metropoli-eremuan eta inguruko eskualdeetan 2025eko urtarrilaren 7tik aurrera izandako baso-suteak dira. Pacific Palisades auzoko baso batean sortutako sute baten ondorioz 200.000 lagun ebakuatu behar izan dituzte eta 1.000tik gora eraikin errauts bihurtu dira. Hollywoodeko hainbat izar bizi dira han. Haize zakarrak lagunduta, ia 17.000 hektareatara hedatu zen ordu gutxian. Agintariek larrialdi egoera ezarri zuten.

## Gertakariak

Dozenaka dirudun bizi diren Pacific Palisades auzoko baso batean sortu zen sua, urtarrilaren 7an, eta denbora gutxian 1.200 hektareatara zabaldu zen, Los Angelesko suhiltzaileen arabera. Egun bereko arratsaldean 4.000 hektarea baino gehiago kaltetu zituen suak. Kaliforniako agintariek jakinarazi zutenez, bi lagun hil ziren sutearen ondorioz. Arriskuan daude 10.000 etxebizitza eta 15.000 negozio inguru, eta 80.000 lagun ebakuatu egin zituzten. Ez da argitu sua zerk piztu zuen.
Haize bolada bortitzak izaten ari ziren eskualdean, eta hezetasuna ere oso txikia zen. Baldintzak bikainak ziren, beraz, sua kontrolik gabe zabaltzeko, eta Kaliforniako Gobernuak larrialdi egoera ezarri zuen. Gauean orduko 160 kilometroko haize ufadak izan ziren. 250 suhiltzaile inguru zebiltzan lanean, eta, ohartarazi zutenez, litekeena zen egoerak okerrera egitea.
Baldintza meteorologikoek hainbat energia-etete eragin zituzten eta baso-sute ugari eragin zituzten, hala nola Palisadesko sutea, Eatongo sutea, Sunset sutea eta Hursteko sutea.
Auzo batzuk urgentziaz husteak, bestetik, kaosa eragin du. Etorbide handi bat da Pacific Palisadeserako sarbide bakarra, eta han topo egin zuten ihesean zebiltzanek eta erreskate lanetara bidean zihoazen suhiltzaile eta poliziek. Bost kilometrorainoko auto ilarak eragin zituen horrek, eta, erakundeek jakinarazi zutenez, batek baino gehiagok autoa abandonatu zuen, eta oinez alde egin. Horiei giltzak jarrita uzteko eskatu zieten, ibilgailuak mugitu ahal izateko.

## Hildakoak eta zaurituak

Gutxienez hogeita zortzi dira hildakoak. Asko dira ere bai zaurituak.

## Iruditegia

* Palisadesko sutea Los Angelestik ikusita.
* Palisadesko sutea kostaldetik ikusita.
* Hursteko sutea.
* Palisadesko sutea behetik ikusita.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.argia.eus/albistea/los-angeles-hirigintza-estentsiboaren-zepoan-ehundaka-etxe-kiskali-dituzte-suteek
* 1 2 3 «Kalifornian 80.000 lagun ebakuatu dituzte sute baten ondorioz», Paulo Ostolaza.

## Kanpo loturak

* Sutearen argazkiak Berria egunkarian.
* Urko Apaolaza: "Los Angeles hirigintza estentsiboaren zepoan: ehundaka etxe kiskali dituzte suteek", Argia, 2025/01/09.
* Datuak: Q131704535
* Multimedia: January 2025 Southern California wildfires / Q131704535
# Karl Kobelt

Karl Kobelt (Sankt Gallen, 1891ko abuztuaren 1a – Berna, 1968ko urtarrilaren 5a) suitzar ingeniari eta politikaria izan zen. Suitzako Konfederazioko presidentea izan zen 1946an eta 1952an.
ETH Zürichen ingeniaritza ikasi zuen eta 1917an doktoratu zen. Alderdi Erradikal Democratikoko kide izan zen eta Sankt Gallen kantonamenduko gobernua zuzendu zuen 1936-1937an.
1939an Kontseilu Nazionaleko kide hautatu zuten eta 1941etik 1954ra Suitzako Kontseilu Federaleko kide izan zen. Sail militarra zuzendu zuen urte hauetan. Bigarren Mundu Gerra amaitu ondoren, defentsa nazionala nazioarteko egoera berrira egokitzeaz arduratu zen, eta material modernoz hornitutako defentsa-armada mugikorra sustatu zuen.
* Datuak: Q115579
* Multimedia: Karl Kobelt / Q115579
# Arnie Robinson

Arnie Paul Robinson Jr. (San Diego, 1948ko apirilaren 7a - ibidem, 2020ko abenduaren 1a) estatubatuar atleta izan zen, luzera jauzian espezialitatua. 1976ko Udako Olinpiar Jokoetan urrezko domina irabazi zuen 8.35 metro jauziarekin. Brontzezko domina ere irabazi zuen 1972ko Udako Olinpiar Jokoetan.
* Datuak: Q693875
* Multimedia: Arnie Robinson / Q693875
# Marie Régnier

Marie Régnier, jaiotzez Marie-Sidonie Serrure (Paris, 1840ko uztailaren 11 – ibidem, 1887ko martxoaren 18a), Daniel Darc izengoitiaz ere ezaguna, frantziar idazlea izan zen, Gustave Flauberten laguna.

## Bizitza

Marie-Sidonie Serrure jaioa, 1861ean Raoul-Emmanuel Régnier medikuarekin ezkondu zen eta 1881era arte Mantes-la-Jolien bizi izan zen.
1878ko irailean egin zuen bere debut literarioa, Daniel Darc izengoitia erabiliz, eta Les Rieuses izenburua zuen komedia Parisko Vaudeville Antzokian estreinatu zen.
Le Figaro egunkarirako kronikak maiz idatzi zituen. Petit Bréviaire du Parisien eta Sagesse de poche aforismo bildumak osatu zituen.

## Lanak

* Un duel de salon (1867, argitaragabea)
* Les Rieuses (1878)
* Revanche posthume (1878)
* La Princesse Méduse (1880)
* Les Folies de Valentine (1880)
* Le Péché d'une vierge (1881)
* La Couleuvre (1882)
* Petit Bréviaire du Parisien, dictionnaire humoristique (1883)
* Voilà l'plaisir, Mesdames ! (1883)
* Voyage autour du bonheur (1884)
* Canifs et Contrat (1884)
* Sagesse de poche, maximes et pensées (1885)
* Une aventure d'hier (1870)
* Joyeuse Vie. Polygamie parisienne (1886)
* Les Femmes inquiétantes et Les Maris comiques. Suivis de Les Anges du foyer (1886)

## Erreferentziak

* 1 2 3 (Frantsesez) Larousse, Pierre. (1866-1890). Grand dictionnaire universel du XIXe siècle : français, historique, géographique, mythologique, bibliographique..... T. 17 Suppl. 2 Paris: Administration du grand Dictionnaire universel (Noiz kontsultatua: 2025-01-22).
* ↑ (Frantsesez) Flaubert, Gustave. (2014). Œuvres complètes. , 6687 or..
* ↑ (Frantsesez) «La Semaine théâtrale» Le Grelot 1878-10-06 (Noiz kontsultatua: 2025-01-22).
* ↑ (Frantsesez) Didier, Béatrice; Fouque, Antoinette; Calle-Gruber, Mireille. (2015). Le Dictionnaire universel des créatrices. Éditions des femmes ISBN 978-2-7210-0651-6. (Noiz kontsultatua: 2025-01-22).
* ↑ (Frantsesez) Flaubert, Gustave. «Lettre à Louis Bouilhet, 8-9 avril 1867» Correspondance (Noiz kontsultatua: 2025-01-22).
* ↑ (Frantsesez) «Courrier des théâtres» Figaro : journal non politique 1878-09-27 (Noiz kontsultatua: 2025-01-22).
# Catherine de Parthenay

Catherine de Parthenay (1554ko martxoaren 22a – 1631ko urriaren 26a) emakume noble eta matematikari frantziarra izan zen. François Viète matematikariaren ikaslea, bere garaiko matematikaririk nabarmenentzat hartzen zuten.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2942125
* Multimedia: Catherine de Parthenay / Q2942125
# Fariba Sheikhan

Fariba Sheikhan Uriarte (Gernika, Bizkaia, 1988ko martxoaren 7a) aktorea eta abeslaria da.

## Bizitza

Fariba Sheikhanek ama euskalduna eta aita teherandarra ditu, eta hortik datorkio persiar jatorriko izena, euskaldun gehienentzat exotikoa. Eleanitza da, gazteleraz, euskaraz eta persieraz hitz egiten baitu. Txikitatik izan nahi zuen artista. Gogoan du soineko zuri bat zeramala, eta aitaren eskutik dantzatzen hasi zela auzoko tabernan, eta bere buruaren 'zabalkuntza' sentituko zuela, beste mundu batzuetan igeri egin balu bezala, horregatik interpretazioan eta musikan topatzen duen hori eta maitasuna dira gehien gustatzen zaionak.
Sevillan ikasi zuen antzezpena. Aktore izateaz gain, Leila TheNuit musika-taldearen ahotsa da.
Faribak dioenez, ez da erraza emakumea izatea ez bere munduan, ez beste inon. Bere munduan parametro gehiago daude, estetikoak batez ere: adina, itxura fisikoa...

## Lanak
### Telebistan

| Urtea | Izenburua | Pertsonaia | Katea | Datuak |
| 2012 | Goenkale | Fariba | ETB1 | 35 atal |
| 2013 | Bi eta bat | Merche | Euskal Telebista | 60 atal |
| 2014 - 2015 | El secreto de Puente Viejo | Inés Lagàr Mendizábal | Antena 3 | 270 atal |
| 2019 | Los nuestros | Kurda inglesa | Telecinco | 1 atal |
| 2020 | La unidad | Najwa | Movistar+ | 6 atal |
| 2021 | Élite: historias breves | May Shanaa | Netflix | 1 atal |

### Zineman

Filmea :
| Urtea | Izenburua | Papera | Zuzendaria | Oharrak |
| 2009 | After | - | Alberto Rodríguez | Paper txikia |
| 2011 | Alaba Zintzoa | - | Alvar Gordejuela eta Javier Rebollo | Papel txikia |
| 2023 | The Covenant | - | Guy Ritchie | 2. papera |
| 2024 | Raqa | Jansa | Gerardo Herrero | |
| 2024 | Adiós Madrid | Francesca | Diego Corsini | |

#### Film laburrak

* MARYLIN (2010) Ahotsa off.
* MILLENIUM (2011) PreZinebi52
* ASKE AZKENIK (2011) Nontzefilmak.
* SUCEDIÓ EN LA AZOTEA (2012), Dir. María Elorza Deias.
* PATERFILIA (2013),
Íñigo Kintana zuzend.
* DENBORAREN ASTINDUAK. UPV

## Erreferentziak

* 1 2 Sheikkhan, Fariba. indi&cold, Donostia. .
* ↑ (Gaztelaniaz) «Fariba Sheikhan - Edad | Biografía | Películas | Noticias | Filmografía | Premios» Decine21 (Noiz kontsultatua: 2022-03-07).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Una serie diaria te hace más resolutiva y te obliga a concentrarte más» Deia 2014/07/27.
* ↑ www.ecmtalentagency.com
* ↑ Txantiloi:Cita web

## Kanpo estekak

* Elkarrizketa. Fariba Sheikhan, Gernikatik Hollywoodera EITB, 2023.05.21. bideoa
* Instagram, Fariba Sheikhan
* facebook, Fariba Sheikhan
* Fariba Sheikhanen bideoak
* Datuak: Q17632063
* Multimedia: Fariba Sheikhan / Q17632063
# Joana Matia Borau

Joana Matia Borau (Bartzelona, 1908ko urriaren 26a - Ibidem 1991ko irailaren 11) kataluniar maistra izan zen
PSUCeko militantea eta d'Alpensko lehenengo emakume alkatea. 36ko Gerra amaitu ondoren gerra kontseilu jasan zuen eta atxilotua egon zen Les Corts emakumeen kartzelan. Magisteritzatik apartatu egin zuten. Munizipalismo feminista errepublikarraren aitzindaritzat hartzen da...

## Biografia

Bartzelonan jaioa, palentziar Macario Matia Sanchez militarraren eta Francisca-Benigna Borau Lacastaren alaba (Bartzelona 1881-1960). Lanbidez maistra zen Joana, Jesus Mercadé Aguadérekin ezkondua zegoen (Vilabella, 1905- Bartzelona, 1995) eta bi alaba zituen, Maria Mercedes eta Elena
1931-1932-1933 ikasturteetan, Bartzelonako Sagrada Familia Eskola-Akademiako nesken sailaren arduradun izan zen. Hogeita sei urte zituela, Alpens-era (Lluçanès) destinatu zuten. 1934ko azaroaren 28an hartu zuen maistra kargua, eta 1936ko uztailaren amaiera arte jardun zuen. Uztailaren 18ko estatu kolpearen ondorioz, Ramon Bosom Marginet alkatea eta Fronte Popularreko hiru erregidore kargutik kentzea erabaki zuen Udalak hilaren 31ko osoko bilkuran. Joana izendatu zuten alkate PSUCen izenean. Hiru hilabete baino ez zituen bete karguan, baina erreforma garrantzitsu eta zorrotzak abiatu zituen, fabrikatzaileei gogoraraziz langileen soldata ehuneko 15 igo behar zutela eta Generalitate errepublikanoak agindutako lan ordutegiak zorrotz bete behar zituztela. Gotzaindegiarekin partekatutako kredituak konfiskatu zituen eta idazkaria ordeztu zuen; hilerria udalekotzatu zuen eta bikariotza Etxe komunalera bideratu zuen. Joan Puig i Elias pedagogoaren Eskola Berri Bateratuko Kontseiluaren irizpideei jarraiki, Matiak moja komentu zaharra gaitzea proposatu zuen, Miquel Casals i Carleseko Dorre-Kasino konfiskazioarekin batera, udal eskolak jartzeko. Horretarako, 12.455 pezetako aparteko kreditu bat bultzatu zuen, herriko zergadun handien artean ordaintzeko.
Franco jeneralaren garaipenarekin eta Errepublikako Herri Armadaren porrotarekin, atxilotu egin zuten alkate kargua hartu izana egotzita, gerra kontseilu sumarisimo batean epaitu zuten eta hogei urteko kartzela zigorra ezarri zioten, azkenean bi urte eta lau hilabeterako kommutatu zutena. 1941ean magisteritzatik apartat zuten. 1949an indultua eman zioten, baina 1976ko azaroaren 24ra arte ez zioten amnistiarik eman.

## Erreferentziak

* 1 2 Matia Borau, Juana. Ministerio de Cultura y Deporte - Víctimas de la Guerra Civil y Represaliados del Franquismo.
* ↑ Pioneres del municipalisme feminista (1934-1939). Fundació Irla.
* ↑ Alpens, Ajuntament. 8M - Dia Internacional de les Dones - Joana Matia Borau - Primera alcaldessa d'Alpens. .
* 1 2 Bartzelonako Hirugarren Artxibategi Militarra - «Auditoría de Guerra de la Cuarta Región Militar. Consejo permanente n.1 Juzgado n.10 - Datos y Antecedentes relativos a JUANA MATIA BORAU para la tramitación del juicio sumarísimo de urgencia n.7269 - Barcelona, 11 mayo 1939».
* ↑ Cañellas -Toràn, Clelia-Rosa. (2020). «Dones del PSUC en temps de guerra(1936-1939)» Segle XX- Revista Catalana de Història 13: 39..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q119138508