OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Denkard

Denkart, Pehlevieraz idatzitako erlijio-libururuaren izena da,Erlijio-ekintzak esan nahi du eta X. mendeko zoroastrismoaren testuen bilduma bat da. Bederatzi liburuetan jasota dago eta idazki erlijioso multzo bat baino gehiago, testuaren bederatzi liburuak erlijioari buruzko iruzkin entziklopedikoak dira. Egilea Aturpât-i Êmêtân idatzi zuen.
Izan ere, IX. Ādurfarnbag edo Farroxzādān idatzitako testua partzialki galdu baten edizioa da.
Jatorrizko bederatzi liburukietatik soilik hirugarrenaren zati bat eta laugarrenetik bederatzigarrenera bitarteko liburuki guztiak dira kontserbatutakoak. Hirugarren liburuko zatia teologia zoroastrikoaren iturri garrantzitsua da. Ondorengo zoroastrismoak filosofia eta hiztegi aristotelikoaren elementuak txertatu eta berrinterpretatu zituela adierazten du. Laugarrenetik seigarrenera bitarteko liburuek metafisika, doktrina-historia, gizateriaren historia, Irango herriei arreta berezia eskainiz, eta printzipio moralak jorratzen dituzte. Zazpigarren liburuak Zaratustra profetaren biografia dakar. Zortzigarrena eta bederatzigarrena Avestari buruzko iruzkinak dira, idazkera zoroastriko nagusia eta jatorrizko forma galduari buruzko informazio-iturri bakarra.
Aldez aurretik, Iranen, sasanidar dinastian zehar, erlijio-korronte ezberdinak garatu eta esportatu ahal izan ziren (manikeismoa, mazdeismoa, zoroastrismoa, nestorianismoa, judaismoa, etab.), nahiz eta azken honek estimazio handirik ez izan Denkard-en, horrela baitio:judaismoa ez da jainko-jatorriko erlijioa, eta bere hedapena gelditu egin behar da, bere printzipioek mundua suntsipenera eramango baitute..
Obra hau, neurri handi batean, inguru persiar islamizatu baten emaitza izan zen eta, dirudienez musulmanek dualismoaren aurka egindako erasoei emandako erantzuna izan nahi zuen, bai eta eskrituretatik salba zitekeenaren laburpena ere.

## Erreferentziak

* ↑ Philippe Gignoux. (1994). Dēnkard. .
* ↑ (Gaztelaniaz)Kavanagh, Alfred G.- Irán por dentro : la otra historia.-Arg. Jose J. de Olañeta; Indica Books.2010.-ISBN 978-84-9716652-2. Orr. 64.

## Bibliografia

* Aturpatt-i Êmeztán, Denkard, Acts of Religion, trad. Ratanshah E. Kohiyar, 1876 (A ninth century encyclopedia of the Zoroastrian religion). Dfresnkard ingelesez

## Ikus, gainera

* Zoroastrismoa

## Kanpo estekak

* Dênkard Encyclopaedi Iraní
* Datuak: Q1187901
# Mikel Kazalis

Mikel Kazalis, Zarautzen (Gipuzkoa) jaiotako musikaria da. Musika -bilbideari Estigia taldean ekin zion 80ko hamarkadan. Hala ere 1988an taldea utzi eta Anestesia taldea sortu zuen. Handik aurrera, Anestesia taldean jotzeaz gain, beste hainbat taldetan jo zuen. Horren adibide, Negu Gorriak (Baxu-jotzaile) edota 2Kate taldeak ditugu. 2001. urtean, Kuraia taldean jotzen hasi zen, Dut taldetik zetozen Galder Izagirre eta Joseba Poncerekin batera,; ahotsa Fernandok jartzen zuen. 2010eko hamarkadan Matxura taldea sortu zuen, Fer Apoa -El Corazón del Sapo, Kuraia-, Aitor Abio Pi L.T. eta Txarli Diaz -Anestesia- ekin batera.
2022ko abenduan Delirium Tremens taldeko baxujole bezala aurkeztu zuten, Patxi Irisarriren ordez.
Taldeetan jotzeaz gain, Fidelenea izeneko grabaketa estudio bat du Zarautzen.

## Diskografia
### Estigia

* Falso Profeta (Autoekoizpena, 1987).
* «Noche fría» eta «El suicida» Descarga norte errekopilatorioan (Discos Suicidas, 1988).

### Anestesia

* Anestesia Cerebral (1989, maketa)
* Moralidad (1990, maketa)
* Toki berean (1992, Esan Ozenki)
* Gorrotoaren ahotsa (1993, Esan Ozenki)
* Erantzun (1995, Esan Ozenki)
* Gu (1997, Esan Ozenki)
* Ultra-komunikatzen (2000, Esan Ozenki)
* Terapia (2006, Bonberenea Ekintzak)
* Zirkulutikespiralera (2015, Bonberenea Ekintzak)

### Negu Gorriak

* Gure Jarrera (Esan Ozenki, 1991).
* Herrera de la Mancha. 90-12-29 (Esan Ozenki, 1991). VHS.
* Gora Herria (Esan Ozenki, 1991). Maxisingle.
* Tour 91+1 (Esan Ozenki, , 1992). VHS.
* Borreroak Baditu Milaka Aurpegi (Esan Ozenki, 1993).
* Negu Gorriak Telebista (Esan Ozenki, 1994). VHS.
* Hipokrisiari Stop! Bilbo 93-X-30 (Esan Ozenki, 1994).
* Ideia Zabaldu (Esan Ozenki, 1995).
* Ustelkeria (Esan Ozenki, 1996).
* Salam, agur (Esan Ozenki, 1996).
* 1990 - 2001 (Metak, 2005). DVD.

### 2Kate

* Bide laburra (Esan Ozenki, 1997).
* Birziklatu (Esan Ozenki, 1999).

### Kuraia

* Kuraia (Metak, 2001).
* Iluntasunari Barre (Metak, 2003).
* Piztu da Piztia (Metak, 2005).

### Matxura

* Matxura (Bonberenea Ekintzak, 2011).

## Erreferentziak

* ↑ Mutiozabal, Aritz. (2022). Mikel Kazalisek joko du baxua Delirium Tremens taldearekin. .

## Ikus, gainera

* Zarauztar ospetsuen zerrenda

## Kanpo estekak

* Anestesia taldearen webgunea
* Mikel Kazalis - Anestesia: "Gauzak benet an sentitzen direnean egin behar dira, eta ez inertziagatik. Heldu zaigu berriro horretarako unea"
* Datuak: Q9033055
* Multimedia: Mikel Kazalis / Q9033055
# Chicago Cab

Chicago Cab (euskaraz Chicagoko Taxia), 1997ko Mary Cybulski eta John Tintori estatubatuarrek zuzendutako drama film bat da. Will Kernen Hellcab antzezlanean oinarritua dago. Paul Dillon, Michael Ironside, Laurie Metcalf, John C. Reilly, Gillian Anderson, John Cusack eta Julianne Moore aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
AEB, Chicago, eguberriak, taxilari batek (Paul Dillon) 17 orduz bere lanean biziko dituen gorabehera, bizipen eta bezeroak bata bestearen atzetik azalduko dira.

## Aktoreak

* Paul Dillon: Taxilaria
* Michael Ironside: Al
* Laurie Metcalf: Emakume exekutiboa
* John C. Reilly: Steve
* Gillian Anderson: Hegoaldeko neska
* John Cusack: Gizon beldurgarria
* Julianne Moore: Emakume bortxatua
* Moira Harris: Ama erlijiotsua
* Darryl Theirse: X-kapela
* Shanésia Davis-Williams: Abokatua
* Laura Whyte: Amatxo
* Matt Roth: Gizon exekutiboa
* Ron Dean: Kamioilaria
* April Grace: Shalita
* Harry Lennix: Mutilagun zakarra
* Kevin J. O'Connor: Hegoaldeko mutila
* Michael Shannon: Crack Head
* Shulie Cowen: Stoner Girl
* Andrew Rothenberg: Homer
* Tracy Letts: Kirol zalea
* Hubert Taczanowski: Etorkina
* Tara Chocol: Errepzionista
* Reggie Hayes: Arkitektoa

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q1071854
# Gearóid Ó Cairealláin

Gearóid Ó Cairealláin (Belfast, 1957 – ibidem, 2024ko abenduaren 20a) irlandako gaeleraren aldeko ekintzaile izan zen.
Belfasteko St Mary's Christian Brothers' Grammar School-en ikasten ari zela berotu zitzaion gaelerari. Preas an Phobail astekaria sortu zuen, 1984an Lá egunkarian bihurtua. Aisling Ghéar antzerki taldearen, Raidió Fáilte irratiaren eta Cultúrlann McAdam Ó Fiaich kultur etxearen sortzaileetako bat ere izan zen. Coláiste Feirste bigarren hezkuntzako eskola ezartzen ere lagundu zuen. 1995etik 1998ra Conradh na Gaeilge gaeleraren aldeko erakundeko presidentea izan zen.
2006tik paralisia izan arren, aktibismoarekin jarraitu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ O Muilleoir, Mairtin. (2024-12-20). «Gearóid gone: Irish language revolutionary, community hero has died» Belfast Media (Noiz kontsultatua: 2024-12-23).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q131542646
# Abarka

Abarka Pirinioen inguruko herrietan tradizionala den oinetako mota bat da. Abarkek behatzak eta oinazpiak besterik ez dituzte estaltzen. Lehen, txahal-larruz egiten ziren; eta artilezko lokarriak zituzten, galtzerdien gainetik lotzeko. Gaur egun, berriz, kautxuz egindako abarkak ere badira. Abarkak egiten dituen pertsonari abarkagin deritzo.
Aspaldi, nekazaritza lanetarako, artzaintzarako eta dantza egiteko erabiltzen ziren. Abarketa eta sandaliak erosoagoak zirenez, baina, abarken erabilera gutxituz joan zen. Gaur egun, nagusiki, dantzarako erabiltzen dira.

## Abarkak erabiltzen dituzten pertsonaiak

* Zeledon
* Olentzero

## Ikus, gainera

* Espartinak,
* Kirol-oinetako, zapatilak, tenisak, tenis-oinetakoak,
* Txankletak, tongak edo hondartzako espartinak,
* Txapinak,
* Txinalak,
* Zapata, Oski.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2743044
* Multimedia: Albarcas / Q2743044
# Arroz-irin

Arroz-irina (japonieraz mochiko eta turkieraz pirinç unu) arroz mehe ehotuz egindako irin da.
Arroz-irina arroz zuriaz edo bihi osoko arrozaz egin daiteke. Irina egiteko, azala kentzen da eta horrela arroz gordina lortzen da, arroz-hautsa edo arroz-irina lortzeko ehotzen dena. Irina errezeta batzuk egiteko erabiltzen da edo gari-irinarekin, artatxikiarekin edo beste zerealekin nahastu egiten da beste batzuk egiteko. Batzuetan, fruitu lehorrak edo barazki deshidratatuak gehitzen zaizkio zapore eta nutriente gehiago emateko.
Arroz-irinarekin egiten diren plater asko dago, besteak beste, arroz-fideoak eta azkenburuak, esate baterako japoniar mochi (eta daifuku) eta Filipinetako cascaron.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1269205
* Multimedia: Rice flour / Q1269205
# Faerberia carbonaria

Faerberia carbonaria Polyporaceae familiako onddo espezie bat da. Jangarria, Beste Cantharellus batzuen kalitatea baino apalagokoa du.
Sinonimoak: Cantharellus carbonaria, Cantharellus umbonatus var. carbinarius. Cantharellus anthracophilus, Merulius carbonarius, Merulius leucophaeus. Lentinus carbonarius.

## Deskribapena

Kapela: 2 eta 6 cm bitarteko diametrokoa, inbutu forman erdian sakonune batekin, batzuetan titi txiki batekin, ertz biribildu-lobulatuarekin. Azal ezkatatsuarekin, haritsua, arre ilun kolorekoa lehorrean edo gris-marroia, ia beltza lehorrean.
Orriak: Ongi definituak, dekurrenteak, ugari, oso meharrak, anastomosatuak, irregularki adarkatuak, elkarren artean zeharkako zainen bidez lotuak, zuri zikin kolorekoak, gris-urdin tonuekin.
Orri dekurrenteak: Hanka ukitzeaz gain, beherantz jarraitzen duten orriak.
Hanka: Beti betea, ia zilindrikoa, luzea, askotan eszentrikoa, grisaxka edo kapelaren kolorekoa.
Haragia: Zurixka, biguna, ez oso haritsua. Usain eta zapore gabea. Espora-jalkina zuria.
Etimologia: Cantharellus terminoa grekotik dator eta koparen txikigarria da, kopa txikia esan nahi du.

## Jangarritasuna

Kalitate ertaineko jangarria.

### Nahasketa arriskua

Cantharellus cinereus delakoarekin nahas daiteke, honek oin beltzaxkagoa eta motzagoa du, batzuetan barnehutsa, orriak ez hain dekurrenteak eta aran usaina.

## Sasoia eta lekua

Urte osoan. Urria. Erretako lurretan, txondor-zuloetan.

### Banaketa eremua

Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Mexiko, Guyana Frantsesa, Europa, Kanariak, Australia.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 124 or. ISBN 84-282-0865-4..
* ↑ (Gaztelaniaz) Ubillos Javier. (2020). Curso de iniciación a la micología, fichas micológicas. Asociacion cultural “Baxauri” Kultur Elkartea Mikologia, Bajauri, Cofradia Vasca de Gastronomia.
* ↑ Faerberia carbonaria: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10547193
* Multimedia: Faerberia carbonaria / Q10547193
# Fayodia bisphaerigera

Fayodia bisphaerigera Tricholomataceae familiako onddo espezie bat da.
Sinonimoak: Agaricus gracilipes, Clitocybe gracilipes, Omphalia gracilipes, Omphalia striaepilea, Omphalia rickii, Mycena bisphaerigera, Fayodia gracilipes.

## Deskribapena

Kapela: 2 cm arteko diametrokoa, ganbila edo pixka bat unbilikatua, gris-arrexka kolorekoa ertz ildaskatuarekin eta laster zabaldu egiten da.
Orriak: Okertuak, grisaxkak.
Hanka: 3 cm inguruko garaierakoa eta 0,2 cm inguruko lodierakoa, kapelaren kolorekoa.
Haragia: Zurbila, irinaren usain arin batekin edo kakaoarenarekin.

## Jangarritasuna

Ez da jangarria.

### Nahasketa arriskua

Fayodia leucophylla delakoarekin nahas daiteke.

## Sasoia eta lekua

Koniferoen azpian edo sphagnum-etan

### Banaketa eremua

Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Islandia, Europa.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 130 or. ISBN 84-282-0865-4..
* ↑ Fayodia bisphaerigera: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5439094
* Multimedia: Fayodia bisphaerigera / Q5439094
# Tubaria ferruginea

Tubaria ferruginea Strophariaceae familiako onddo espezie bat da. Haragi gutxi du, ez du balio gastronomikorik.
Sinonimoak: Naucoria siparia, Naucoria ferruginea, Flocculina ferruginea, Phaeomarasmius ferrugineus, Flammulaster ferrugineus.

## Deskribapena

Kapela: Txikia, 1,5 cm arteko diametrokoa (batzuetan 3 artekoa), zabaldua. Kapelaren azala, arre-gorrixka kolore ederrekoa, lihazki tentez eta markatutako ildaska erradialez estalia.
Orriak: Libre eta adnatuen tartekoak, sabeldunak, lamelulekin, arrosa kolorekoak.
Orri libreak: Oinera hurbiltzen diren orriak, baina ukitzen ez diotenak.
Hanka: 5 cm arteko garaierakoa, kapelaren kolorekoa, oinarriari itsatsitako mizelio hondarrekin.
Haragia: Oso haragi gutxi du.
Etimologia: Ferrugineus epitetoa latinetik dator, burdintsu, esan nahi duen, "ferrugineus" hitzetik. Bere koloreagatik.

## Jangarritasuna

Interes gastronomikorik gabea.

### Nahasketa arriskua

Flammulaster limulatus delakoarekin nahas daiteke, honek ez du ildaska erradialik kapelan. Pholiota eta Collybia generokoen antza baino gehiago, Tubaria generokoena du.

## Sasoia eta lekua

Udazkenean. Landare hondarretan (orbelak, adarrak, hostoak), basoetako lurzoru hezeetan. Batzuetan zuhaitz-enborretatik hurbil ez dauden eremuetan ateratzen da.

### Banaketa eremua

Euskal Herria, Frantzia, Danimarka, Polonia.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 246 or. ISBN 84-282-0865-4..
* ↑ (Gaztelaniaz) Ubillos Javier. (2020). Curso de iniciación a la micología, fichas micológicas. Asociacion cultural “Baxauri” Kultur Elkartea Mikologia, Bajauri, Cofradia Vasca de Gastronomia..
* ↑ Tubaria ferruginea: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q131547388
# Flammulaster granulosus

Flammulaster granulosus Inocybaceae familiako onddo espezie bat da.
Sinonimoak: Phaeomarasmius granulosus, Flocculina granulosa.

## Deskribapena

Kapela: cm 1 inguruko diametrokoa, ganbil samarra, gainazal irintsua, ezkata pikortsuekin, arre-gorria edo kanela kolorekoa.
Orriak: Gorrixka kolorekoak.
Hanka: 3 cm inguruko garaierakoa eta 0,2 cm inguruko diametrokoa, antzeko kolorekoa.
Haragia: Gorrixka kolorekoa.
Etimologia: Granulosus epitetoa latinetik dator, pikortsu, esan nahi duen "granulosus" hitzetik. Kapelaren dekorazioagatik.

## Jangarritasuna

Ez da jangarria

### Nahasketa arriskua

Genero honetako bereizketa datu mikroskopikoetan oinarrituta egiten da.

## Sasoia eta lekua

Lurzoruan edo hostozabalen hondarretan.

### Banaketa eremua

Mendebaldeko Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Europa.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 246 or. ISBN 84-282-0865-4..
* ↑ Flammulaster granulosus: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10548110
# Rhodofomes roseus

Rhodofomes roseus Fomitopsidaceae familiako onddo espezie bat eta poliporo arrosa bat da, Ipar Amerikako mendebaldean eta Europan aurki daitekeena. Beste ardagai arrosa baten (Fomitopsis cajanderi) hurbileko ahaidea da. F. cajanderi landare-patogenoa da, eta F. rosea, berriz, detritiboro bat.
Sinonimoak: Poria stalactites, Polyporus roseus, Polyporus stalactites, Polyporus carneus, Polyporus rufopallidus, Fomes roseus, Trametes rosea, Fomitopsis rosea, Fomitopsis rufopallida, Trametes rufopallida, Fomes carneus, Fomes rufopallidus, Placodes roseus var. rufopallidus, Placodes roseus, Fomes rosea, Scindalma carneum, Scindalma roseum, Scindalma rufopallidum, Ungulina carnea, Ungulina rosea, Trametes carnea, Trametes pribramensis, Fomes roseus f. pribramensis, Rhodofomes carneus.

## Habitata

F. rosea mendebaldeko Ipar Amerikan hazten da, maizago izei-basoetan. Vancouver Island, Prince George eta Wells Gray Park-en aleek espeziea bereizten lagundu dute.Ardagai hau hildako egurretan baino ez da hazten, eta Picea, Pseudotsuga edo Populus enborrek dute lehentasuna. Pudrizio kubiko marroia eragiten du.

### Banaketa eremua

Kanada, Alaska, Ameriketako Estatu Batuak, Mexiko, Erdialdeko Amerika, Jamaika, Guyana Frantsesa, Brasil, Europa, Errusia, Kaukasoa, Turkia, Kazakhstan, Tajikistan, Kirgizistan, Himalaiako eremua, Mongolia, Txina, Filipinak, Australia.

## Espeziearen egoera

Aranzadi Elkartearen arabera, Fomitopsis rosea desagertzeko arriskuan dauden onddoen eusko-kantauriar Zerrenda Gorrian dago. Azken urteotan mikologia adituek onddo batzuen beherakada kuantitatibo eta kualitatibo handia egon dela ohartarazi dute. Adituen esanetan, egoera honek hainbat eragile ditu, tartean klima aldaketa, pestiziden erabilera eta bilketa masiboak.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* 1 2 3 4 Ginns, J. H.. (2017). Polypores of British Columbia (Fungi: Basidiomycota). ISBN 978-0-7726-7053-3. PMC 982126526. (Noiz kontsultatua: 2022-08-09).
* ↑ Rhodofomes roseus: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.
* ↑ Zerrenda Gorria, Aranzadi Zientzia Elkartea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q104084056
# Phenacogaster

Phenacogaster arrain genero bat da. Characidae familiaren barruan sailkatzen dira.

## Espezieak

| # | Espeziea | Egoera |
| style='text-align:right' | Phenacogaster apletostigma | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster beni | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster calverti | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster capitulata | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster capitulatus | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster carteri | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster franciscoensis | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster jancupa | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster lucenae | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster maculoblonga | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster maculoblongus | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster megalostictus | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster microstictus | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster napoatilis | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster ojitatus | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster pectinata | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster pectinatus | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster prolata | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster prolatus | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster retropinnus | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster simulata | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster simulatus | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster suborbitalis | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster tegatus | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster wayampi | daturik gabe |
| style='text-align:right' | Phenacogaster wayana | daturik gabe |
# Peziza varia

Peziza varia Pezizaceae familiako onddo espezie bat da. Ez du balio sukalderako.
Sinonimoak: Octospora variabilis, Peziza cerea, Peziza micropus, Peziza verrucosa, Macroscyphus cereus, Plicaria cerea, Pustularia micropus, Pustularia vesiculosa var. cerea, Peziza cocotina, Aleuria cerea, Pustularia cerea, Peziza stevensoniana, Peziza vesiculosa subsp. cerea, Aleuria micropus, Lachnea cocotina, Sarcoscypha cocotina, Otidea micropus, Discina repanda subsp. stevensoniana, Humaria varia, Peziza pustulata, Geopyxis varia, Geopyxis micropus, Geopyxis verrucosa, Pustularia stevensoniana, Geopyxis cocotina, Discina stevensoniana, Aleuria varia, Plicaria repandoides, Aleuria cerea var. cocotina, Pachyella barlaeana var. stephensoniana, Plicaria vesiculosa var. cerea, Peziza repandoides, Plicaria crenulata, Pustularia vesiculosa var. stevensoniana, Plicaria micropus, Galactinia vesiculosa f. cerea, Galactinia micropus, Galactinia cerea, Galactinia varia.

## Deskribapena

Karpoforoa: Hasieran kopa forman, baina berehala zabaltzen da, baita ganbila ere; oro har, oin nabarmen batekin.
Himenioa: Okre saturatu samarreko kolorekoa; kanpoko aldea ere kolore berekoa da, laster zurixka hezetasuna galtzean, furfurazeoa.
Haragia: Bost geruzatan aurkezten da, eta lupa baten laguntzaz hauteman daiteke.
Etimologia: Peziza terminoa, grekotik dator, oin txikiko onddoak izendatzen zituen "peziz" hitzetik. Varia epitetoa berriz latinetik dator, askotarikoa, esan nahi duen "varius" hitzetik. Bere koloreagatik

## Jangarritasuna

Ez du sukalderako balio.

### Nahasketa arriskua

Peziza cerea delakoarekin nahas daiteke, hau oso antzekoa da, baina tonu argiagoak ditu.

## Sasoia eta lekua

Udaberritik aurki daiteke lurzoru aberatsetan eta landare hondarretan. Ez da oso ohikoa.

### Banaketa eremua

Ameriketako Estatu Batuak, Islandia, Europa, Errusia, Australia, Antartika.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Mendaza, Ramon, Diaz, Guillermo. (1987). Guia fotografica y descriptiva 800 especies a todo color. Iberduero, 750 or. ISBN 84-404-0530-8..
* ↑ (Gaztelaniaz) Cetto, Bruno. (1987). Guia de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 559 or. ISBN 84-282-0541-X (T. 3). ISBN: 84-282-0538-8 (O.C.)..
* ↑ (Gaztelaniaz) Ubillos Javier. (2020). Curso de iniciación a la micología, fichas micológicas. Asociacion cultural “Baxauri” Kultur Elkartea Mikologia, Bajauri, Cofradia Vasca de Gastronomia.
* ↑ (Gaztelaniaz) Morales Pulido Juan, Carmona Perate José Julián. (1981). Sociedad Micologica Extremeña, Medalla de Extremadura 2019.
* ↑ Peziza varia: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q427346
* Multimedia: Peziza varia / Q427346
* Espezieak: Peziza varia