OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Errepublikanoak (Frantzia)

Errepublikanoak (frantsesez: Les Républicains edo LR) Frantziako alderdi politiko eskuindarra izan zen. Gaullismoaren ondorengoa, Nicolas Sarkozyk 2015ean sortu zuen Herritarren Mugimenduaren Aldeko Batasuna ordezkatzeko.

## Presidenteak

| Presidentea | Agintaldiaren hasiera | Agintaldiaren amaiera |
| Nicolas Sarkozy | 2015-5-30 | 2016-8-23 |
| Laurent Wauquiez (bitartekaria) | 2016-8-23 | 2016-11-29 |
| hutsik | 2016-11-29 | 2017-12-10 |
| Laurent Wauquiez | 2017-12-10 | 2019-6-2 |
| Jean Leonetti (bitartekaria) | 2019-6-2 | egun |

## Erreferentziak

* ↑ Berria. [#7602 Estilo Liburua. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20012759
* Multimedia: Les Républicains / Q20012759
# Alderdi Demokratiko Askea

Alderdi demokratiko askea (alemanez: Freie Demokratische Partei -FDP) Alemaniako alderdi liberal bat da. Merkatu librea, giza-eskubideak eta hiritarren askatasuna aldarrikatzen du FDPk. Egun Bundestageko hirugarren alderdi handiena da.

## Historia

1948an sortu zen, beste liberal eta zentro-eskuin alderdi txiki batzuen batasunaren ondorioz. Sei gobernu ezberdinen parte hartu du bai SPD bai CDUrekin. Bi alemanien batasunaren ondoren 1990an ekialdeko Demokrata Askeen Elkartearekin bat egin zuen.

## Alderdiburuak

* Theodor Heuss 1948-1949
* Franz Blücher 1949-1954
* Thomas Dehler 1954-1957
* Reinhold Maier 1957-1960
* Erich Mende 1960-1968
* Walter Scheel 1968-1974
* Hans-Dietrich Genscher 1974-1985
* Martin Bangemann 1985-1988
* Otto Graf Lambsdorff 1988-1993
* Klaus Kinkel 1993-1995
* Wolfgang Gerhardt 1995-2001
* Guido Westerwelle 2001-2011
* Philipp Rösler 2011-2013
* Christian Lindner 2013-

## Erreferentziak

* ↑ https://web.archive.org/web/20181022165113/http://www.parties-and-elections.eu/germany2.html

## Kanpo estekak

* (Alemanez) Webgune ofiziala
* Datuak: Q13124
* Multimedia: Freie Demokratische Partei / Q13124
# Alderdi Sozialdemokrata (Portugal)

Alderdi Sozialdemokrata (portugesez: Partido Social Democrata, pɐɾ'tidu susi'aɫ dɨmu'kɾatɐ ahoskatua; PSD) Portugalko alderdi eskuindar nagusia da. 1974an jaio zen zentro-ezkerrereko alderdi bat bezala baina egun alderdi eskuindarra da. Europako parlamentuan Europako Alderdi Popularraren barne daude.

## Historia

1974ko maiatzaren 6an Francisco Sá Carneiro, Francisco Pinto Balsemão eta Joaquim Magalhães Mota alderdi berriaren sorkuntza iragarri zuten. Partido Popular Democrático izendatu zuten alderdia. Beranduago urte beran alderdiaren komite politiko osatu zen: Francisco Sá Carneiro, Francisco Pinto Balsemão, Joaquim Magalhães Mota, Barbosa de Melo, Mota Pinto, Montalvão Machado, Miguel Veiga, Ferreira Júnior, António Carlos Lima, António Salazar Silva, Jorge Correia da Cunha, Jorge Figueiredo Dias eta Jorge Sá Borges. Uztailan Povo Libre astekaria argitaratu zuten lehen aldiz. Hurrengo urtean legeak alderdi politiko gisa onartu zuen.

## Alderdiburuak

* Francisco Sá Carneiro (1974–1978 eta 1978–1980)
* António Sousa Franco (1978)
* José Menéres Pimentel (1978)
* Francisco Pinto Balsemão (1981–1983)
* Nuno Rodrigues dos Santos (1983–1984)
* Carlos Mota Pinto (1984–1985)
* Aníbal Cavaco Silva (1985–1995)
* Fernando Nogueira (1995–1996)
* Marcelo Rebelo de Sousa (1996–1999)
* José Manuel Durão Barroso (1999–2004)
* Pedro Santana Lopes (2004–2005)
* Luís Marques Mendes (2005-2007)
* Luís Filipe Menezes (2007-2008)
* Manuela Ferreira Leite (2008-2010)
* Pedro Passos Coelho (2010-2018)
* Rui Rio (2018-2021)
* Luís Montenegro (2022-)

## Erreferentziak

* ↑ Berria. [#5383 Estilo Liburua. .

## Kanpo estekak

* (Portugesez) Webgune ofiziala
* Datuak: Q595575
* Multimedia: Partido Popular Democrático – Partido Social Democrata / Q595575
# Wafd

Wafd (arabieraz: حزب الوفد‎, Hizb al-Wafd, euskaraz: «Ordezkaritzaren Alderdia») Egiptoko alderdi nazionalista eta liberal bat izan zen.
1920ko eta 1930eko hamarkadetan herrialdeko alderdi nagusia izan zen. Aldi honetan 1923ko Konstituzioaren sorreraren berebiziko garrantzia izan zuen eta Egiptoko erregimena dinastia gobernu batetik monarkia konstituzional batera igarotzeko prozesuari babesa eman zion, honetan boterea nazioak aukeratutako parlamentu batek izango zuen.
1952ko Egiptoko Iraultzaren ondoren alderdia desegina izan zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q748617
* Multimedia: Wafd Party / Q748617
# Nieuw-Vlaamse Alliantie

Nieuw-Vlaamse Alliantie (euskaraz: «Flandesko Aliantza Berria») Volksunie alderdi abertzale historikotik 2001. urtean sortutako alderdi abertzale flandestarra da. Bere burua errepublikanotzat eta zentro-eskuinekotzat jotzen du, eta Flandesko burujabetasun osoa aldarrikatzen du, Europar Batasunaren barnean Estatu independente gisa.
2010eko Belgikako hauteskundeetan Belgika osoko eta Flandesko alderdi bozkatuena izan zen (botoen %17,40 Belgika mailan, eta 27 eserleku Belgikako Ganbaran). Europako Parlamentuan Europako Aliantza Askean kokatzen da, beste Estatuetako hainbat alderdi abertzaleekin batera.
2009ko hauteskunde-programan bere burua "arlo ekonomikoan liberala eta arlo ekologikoan berdea" definitzen zuen. Vlaams Belang eskuin muturreko alderdi abertzalearen aldean N-VA askoz liberalagoa eta aurrerakoiagoa da, ezkerreko alderdiek dituzten aldarrikapen ugari bereganatuz (sexu berekoen arteko ezkontzak, ekologiaren aldeko politikak, arrazismoaren gaitzespena, etab). Aldi berean, arlo linguistikoan komunitate flandestarraren interesak tinko defendatzen ditu: administrazio publikoen aurrean nederlanderaz ez dakiten hiritarrei nederlanderaz hitz egiteko betebeharra ezartzen dizkieten legeak aldarrikatzen ditu; babes ofizialeko etxeak eskuratzeko hizkuntza hori menperatzeko beharrarekin lotu izan nahi du; eta etorkinak Flandesen integratzeko nederlanderaren egokitasuna aldarrikatu egin du.

## Ikus, gainera

* Flandriar nazionalismoa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q28982
* Multimedia: Nieuw-Vlaamse Alliantie / Q28982
# Kuomintang

Kuomintang (txinera tradizionalez: 中國國民黨; txinera sinplifikatuz: 中国国民党; pinyinez: Zhōngguó Guómíndǎng; Wade–Giles: Chung-kuo Kuo-min-tang; hitzez hitz: «Txinako Alderdi Nazionalista») Txinako alderdi politikoa da, Sun Yat-senek 1912an sortua, eta Txinako Errepublika sortu eta gaur egun arte zuzentzen duena. Nazionalismoa, demokrazia eta sozialismoa zituen oinarri. Alderdiaren sortzailea hil zenean, ordea (1925), joera kontserbadoreak nagusitu ziren, eta eskuineko buruzagi zen Chiang Kai-shek jeneralaren politikarekin bat egin zuen Kuomintangek.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011-12-27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ EIMA: Eskola-liburuetako onomastikaren, gertaera historikoen eta artelanen izenak. Zerrendak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q31113
* Multimedia: Kuomintang / Q31113
# Likud

Likud (hebreeraz: הליכוד‎‎, halikud, literalki egonkortzea edo batasuna) Israelgo eskuindar alderdia da, 1973an sortua. Bere erroak Zeev Jabotinskik sorturiko Betar mugimendu nazionalistatik datoz. Mugimendu hau Mapai talde sozialistaren aurkari nagusia zen.
1973an Zentro Askea alderdi liberalak, La'am eta Gahal alderdiek sortu zuten hauteskundeetarako. Geroago eskumako Herut alderdiarekin batu zen Israelgo eskuma osatuz. Israelgo alderdi kontserbadorerik garrantzitsuena da.
Likudi batasuna ematen dion oinarrizko ideia da Israelgo estatuaren parte izan behar dutela ezinbestean 1967ko Sei Eguneko Gerran Israelek beretu zituen lurraldeak: Sinai, Gaza, Mendebaldeko itsasertza eta Golango gainak.

## Historia

Likud 1973ko urrian sortu zen, lau alderdi kontserbadore batuta: Gahal, Zentro Askea, Estatuko Alderdia eta Eretz Yisrael mugimendua. Menachem Begin izan zen alderdiko lehen buruzagia. 1973ko abenduan, Knesset edo Legebiltzarrerako hauteskundeetan, botoen % 30,2 eta 39 aulki eskuratu zituen. 1977ko maiatzeko Legebiltzarrerako hauteskundeetan, berriz, botoen % 33,4 eta 43 aulki. Gobernua eratu zuen, alderdi erlijiosoekin bat eginda, eta Menachem Begin Lehen Ministro izendatu zuten.
1981eko uztaileko hauteskundeetan Legebiltzarreko 41 aulki eskuratu zituen. 1983ko abuztuan Beginek dimisioa eman zuen, bai alderdiko buruzagi gisa bai Lehen Ministro gisa. Itzhak Shamirrek hartu zuen haren lekua. 1984ko hauteskundeetan Legebiltzarreko 41 aulki eskuratu zituen, eta Alderdi Laboralistarekin batera koalizio gobernua eratu zuen.
1988ko hauteskundeetan 39 aulki eskuratu zituen, eta laboristekiko koalizioari eutsi zion. 1990eko martxoan, baina, koalizioa hautsi egin zen, eta Likudek gobernu berria eratu zuen alderdi erlijiosoen laguntzarekin.
1992ko ekainean inoizko emaitzarik kaskarrenak izan zituen, eta 32 aulki besterik ez zituen eskuratu. Benjamin Netanyahu izendatu zuten alderdiko buruzagi. 1996ko maiatzean, Lehen Ministroa zuzenean hautatzeko lehen hauteskundeetan, Netanyahuk botoen % 50,4 eskuratu zituen eta Shimon Peresek % 49,5.
2015eko urtarrilaren 1ean, Benjamin Netanyahu Israelgo lehen ministroa garaile atera zen Likud alderdi eskuindarreko hauteskunde primarioan, eta horrenbestez, bera izango zen alderdiko hautagaia martxoko hauteskunde orokorretan.

## Kide ospetsuak

Azken aldikoak:
* Gilad Arden
* Moshe Katsav
* David Levi
* Silvan Shalom
* Limor Livnat
* Uzi Landau
* Benjamin Netanyahu
* Reuven "Rubi" Rivlin
* Natan Sharansky
Historikoak:
* Menahem Begin
* Geula Cohen
* Zeev Jabotinski
* Yitzhak Shamir
* Ezer Weizman

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ EIMA: Eskola-liburuetako onomastikaren, gertaera historikoen eta artelanen izenak. Zerrendak
* ↑ «Aurrerantzean ere Netanyahu izango da Likudeko buru», Berria, 2015-01-02

## Kanpo estekak

* Likuden webgune ofiziala (Hebreeraz)
* Datuak: Q187009
* Multimedia: Likud / Q187009
# Forza Italia (2013)

Forza Italia (FI) zentro-eskuineko alderdi italiarra da eta Italiako lehen ministro lau aldiz izandako Silvio Berlusconik zuzentzen du. Alderdia, Askatasunaren Herria (Il Popolo della Libertà, PdL) alderdi ohiaren kideez osatua eta 1994 eta 2009 bitarte indarrean egon zen Forza Italiaren gaurkotzea da, Aliantza Nazionala (AN) eta beste alderdi txikirekin PdL sortzeko elkartu zenean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q14924303
# Alderdi Liberal-Kontserbadorea

Alderdi Liberal-Kontserbadorea (gaztelaniaz: Partido Liberal-Conservador) espainiar alderdi kontsebadorea izan zen, 1876 eta 1931 artean iraun zuena. Antonio Cánovas del Castillok sortua, borboien berrezarkuntzan kooptazio sistema bat ezarri zuen Alderdi Liberalarekin.

## Buruzagiak

* 1876-1897: Antonio Cánovas del Castillo
* 1897-1905: Francisco Silvela
* 1905-1913: Antonio Maura
* 1913-1921: Eduardo Dato
* 1921-1923: huts betegabe
* 1923-1930: huts betegabe (Miguel Primo de Riveraren diktadura);
* 1930-1931: Juan de la Cierva

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3047700
* Multimedia: Partido Liberal-Conservador / Q3047700
# Alderdi Moderatua

Alderdi Moderatua (gaztelaniaz: Partido Moderado) edo Alderdi Liberal Moderatua (gaztelaniaz: Partido Liberal Moderado) liberalismoaren sektore kontserbadoreenak bildu zituen espainiar alderdi politikoa izan zen. Maria Kristina Borboikoaren erregeordetzan jada sortua, 1843 eta 1854 artean- Hamarkada Moderatua izenekoan, gobernatu zuen Ramón María Narváez bere buruzagia izanda. Alderdi Progresista bere aurkari nagusia izan zen, biak, karlistak ez bezala, dinastikoak zirelarik.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2054678
* Multimedia: Partido Moderado / Q2054678
# Europako Alderdi Popularra

Europako Alderdi Popularra (kristau demokratak) eta Europar demokratak Europako Parlamentuko talde garrantzitsuena da. Joera kontserbadoreko eta kristau demokratako kideak biltzen ditu nagusiki, baita zenbait euro-eszeptiko ere (Britainia Handiko Toryak adibidez).
2007ko Europar Legebiltzarreko hauteskundeen eta Bulgaria eta Errumania sartu ondoren Parlamentuko talderik handiena da (785 eserlekutik 276 ditu). Joseph Daul frantziarra da taldeko buru.
Taula honetan ikus daitezke EAPren presidente izan direnak:
| # | Nor | Aldia | Alderdia | Estatu kidea |
| 1 | Leo Tindemans (1922–2014) | 1976–1985 | CVP | Belgika |
| 2 | Piet Bukman (1934–2022) | 1985–1987 | CDA | Herbehereak |
| 3 | Jacques Santer (1937) | 1987–1990 | CSV | Luxenburgo |
| 4 | Wilfried Martens (1936–2013) | 1990–2013 | CD&V | Belgika |
| 5 | Joseph Daul (1947) | 2013–2019 | The Republicans | Frantzia |
| 6 | Donald Tusk (1957) | 2019–2022 | Civic Platform | Polonia |
| 7 | Manfred Weber (1972) | 2022– | CSU | Alemania |

## Legebiltzarkideak

Herrialdez herrialde, hauek dira 2019-2024 aldian alderdi popularrek Europako Legebiltzarrean zituzten ordezkariak. Grisez dauden alderdiak Europar Demokratak izeneko talde euroeszeptikoko kideak dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q208242
* Multimedia: European People's Party / Q208242
# Alderdi Kontserbadorea (Norvegia)

Norvegiako Alderdi Kontserbadorea (norvegieraz: Høyre, euskaraz: «Eskuina») Norvegiako alderdi politikoa da, 1920 ingurutik 1990 hamarkadaren amaierara arte estatuko bigarren alderdi bozkatuena izan zena. Egun, hirugarren alderdi nagusiena da, Alderdi Progresistak aurrea hartu zionetik. 2005ean inoizko emaitza apalenak izan zituen arren, 2009tik aurrera inkestetan gorako joera nabarmena erakusten ari da.
Ideologikoki sozialismoaren etsaitzat dauka bere burua. Liberalismo ekonomikoa sustatzen du, eta gehiegizko zerga eta gastu publikoa kritikatzen. Halaber, pribatizazioen eta "lege eta ordena" politikaren defendatzailea da. Norvegiako alderdien artetik, Europar Batasunarekin bat egitearen aldeko jarrera argiena du, jarrera hori defendatu baitzuen 1972 eta 1994ko erreferendumetan.
Norvegiako gobernuan parte hartu du sei aldiz 1950etik; batasun nazionaleko bi gobernutan (1960 hamarkadakoak) izan ezik, gainerakoetan Alderdi Laboristaren alternatiba izan nahirik.
Ekonomia alorrean, zergak murriztu eta Ongizate-estatua moteldu nahian ibiltzeagatik, ezkerreko alderdiek aberatsenen defendatzaile izatea leporatu diote. Dena den, alderdi honek Europako bere kideen aldean jarrera irekiagoa du gai sozialetan; besteak beste, ezkontza homosexualen aldeko jarrera erakusten du.

## Kanpo estekak

* Alderdiaren webgune ofiziala
* Datuak: Q586364
* Multimedia: Høyre / Q586364
# Osborne jauregia

Osborne jauregia (ingelesez Osborne House) Ingalaterrako Wight uhartean dagoen Cowes udalerrian kokatzen den jauregi bat da. 1845 eta 1851 bitartean eraikia, Viktoria I.a Erresuma Batukoak bere heriotza unera arte udaldi-egoitza gisa erabili zuen. Horrela, garaiko britainiar monarkiari mugatutako aisialdi gune bilakatu zen. Ondorioz, britainiar gizarteko jende dirudun ugari ere udaldiak herri horretan igarotzen hasi zen. XX. mendearen hasieran behealdeko solairua jende arruntari ireki zitzaion, baina aipatutako erreginaren logela ez zen 1954. urtera arte bisitetarako ireki ahal izan, berak utzi zuen moduan mantenduta.
Gaur egun Britainiar Ondarearen jabetza da. Bai eraikina bai lorategiak jendeari irekiak daude, gaur egungo britainiar errege-familiak udaldiak Eskozian dagoen Balmoral gazteluan iragaten dituelako gehienbat.

## Kategoria

* Osborne jauregiari buruzko argibidea (Ingelesez)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q565155
* Multimedia: Osborne House / Q565155
# Barraka (argipena)

Barraka terminoak hainbat adiera du:
* Barraka etxola erako egitura bat da ohikoan, barrakoia ere deitua handia bada.
* Jolas-parkeetan barrakak izaten dira jolaserako etxolak edo norbera igotzeko atrakzioak.
* Barraka, Primeran plataforman estreinatu zen telebista saioa.
* Barrakako Erreka, Nafarroa eta Gipuzkoa arteko ibai bat.
* barraka (adj.), arlotea, baldarra.

## Ikus, gainera

* Barraca, Levanteko etxebizitza tradizionala.
* La Barraca (antzerki taldea), Espainiako Gerra zibila aurretik sortutako antzerki taldea.
* La barraca (filma), film dramatikoa.
* La barraca (eleberria), espainiar baten eleberria.
* La Barraca de Fraisse, Frantziako udalerri ba.
# La barraca (eleberria)

La barraca, euskaraz Etxola, 1898an Vicente Blasco Ibáñez espainiar idazleak idatzitako eleberri bat da. Naturalismoaren barnean sailaktua dagoen eleberria da.
Eleberri honetan Blasco Ibáñezek komunitatearen psikologia aztertu eta pertsonaien ankerkeria instintu baxuei eta bizi diren ingurumen basatiari egotziko dizkio.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
XIX. mendearen amaieraldera, Valentziako nekazal eremua. Osaba Barreten lursailak madarikatuak daude, kateak apurtu eta On Salvador lurjabeari burua ebakitzera ausartu baitzen, horrek Barret familiari hondamendia ekarriz. Lursaila lurjabeen aurkako borrokaren ikur bilakatu dira, horregatik inorrek ez ditu ereiten. Batiste Borrull kanpotarra etorri eta bere familia aurrera ataratzeko asmoz lursail horiek alokairuan ereiteko asmoz hartzen dituenean, bertakoen gorrotoa erakarri eta guztia ezinikusia eta tragedian amaituko da. Bitartean, egoera latz honetan On Joaquín maisuak nekazarien seme-alabak diren bere ikasleei hezkuntza irakasten saiatuko da, alferrikako ondoriekin.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q467719
* Multimedia: La barraca (novel) / Q467719
# Nekazaritzako ustiategi

Nekazaritzako ustiategia jabeak nekazaritzako produkziorako eta nagusiki merkaturako asmoekin enpresa moduan antolatuta dauzkan ondasunen multzoa da, beti ere familiaren ogibide nagusia hori baldin bada eta baldintza hauek betetzen baditu: titularrak nekazaritzako enpresa-jarduera izatea bere jarduera nagusi bezala, bere arrisku eta guzti; ustiapen horretako lanak zuzenean berak eta bere familiak egitea, soldatapeko laneskuaren laguntza inola ere pasatu gabe geratuz familiak urtean egiten duen lanorduen kopurutik gora.

## Tamaina

Nekazaritzako ustiategiak, tamainaren arabera, latifundioak izan daitezke, handiegiak edo minifundioak, txikiegiak badira; hala ere, lurraren kalitatearen eta kokapenaren arabera, 10 hektareatik beherako ustiategi bat guztiz bideragarria izan daiteke (adibidez, laranjondo bat Valentziako Hortan). Gehienetan hala izan ohi den arren, jabetza handia ez da beti latifundioarekin bat etortzen, ezta jabetza txikia minifundioarekin ere: jabetza handia nekazari txiki askori laborantzarako erabilera-lagapenetan zatituta egon daiteke, minifundioen tamainako zeharkako ustiategi askotan; jabetza txiki ugari, berriz, errentari bakar batek kudea ditzake, eta horien ustiapena benetako latifundioa izan daiteke. Hala ere, bi muturrak zaharkituta geratzen dira eta funtzionalak ez izateko joera dute. Gainera, ondorio ekonomiko, sozial eta politiko desberdinak dituzte (jabe absentista, kazikismoa, landa-atzerapena, landa-exodoa, nekazaritza-gatazkak). Desorekek, herrialde guztietan, nekazaritza-erreforma teknikoak (lursailen kontzentrazioa) eta politikoak (nekazaritza-erreforma deiturikoa bera, jabetzaren egituran aldaketak dakartzana, normalean prozesu iraultzaileei lotuta – adibidez, Mexikoko Iraultza–) eragin dituzte.

## Munduko nekazaritzako ustiategiak

Munduan 525 milioi nekazaritzako ustiategi daude (12 biztanleko bat). Horietatik guztietatik 79 milioi ( % 15) bi hektarea baino gehiago dira. Gainerako 446 milioietatik 388 Asian daude eta 36 Afrikan. Ustiategi hain txikiak kudeatzeko aukera iraupeneko nekazaritzaren berezko autohornikuntza oso ezegonkorrera mugatzen da, eta oso zaila izaten da merkatuko nekazaritza edo nekazaritza teknifikatu batean sartzea (mekanizazioa, irrigazioa, produktu fitosanitarioak, haziak hautatzea, merkaturatzea, espezializazioa, laboreak eskaeraren arabera aldatzea, etab.); are gehiago, paradoxikoki, bateraezina izaten da nekazaritza ekologikoaren teknika berrienekin (laborantzarik gabeko nekazaritza, nekazaritza estentsiboa, lugorriak handitzea, laboreak elkartzea), nekazaritza tradizionalaren berezko teknikak berreskuratzean inspiratuta egon ohi diren arren.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hiztegi terminologikoa] [2004]
* ↑ Huggins & Reganold. (2008ko iraila). «Agricultura sin labranza» Investigación y Ciencia: 67-73..
# Nekazaritza ekologiko

Nekazaritza ekologikoa edo nekazaritza biologikoa (zenbaitetan, nekazaritza organikoa) nekazaritzako ustiategiak kudeatzeko sistema bat da, baliabide naturalak modurik egokienean erabiltzean oinarritzen dena, horretarako produktu kimiko sintetikoak edo genetikoki eraldatutako organismoak erabili gabe. Horrela lortutako elikagaiak ez dute lurra agortzen, natura zaintzen dute eta gisa-osasunerako ez dira berez kaltegarriak. Nekazaritza ekologikoa jasangarria eta orekatua da.

## Helburuak

Nekazaritza mota honen helburu nagusiak hauexek dira:
* Elikagai osasuntsuagoak eta nutrizio aldetik kalitate handikoak eskuratzea.
* Produktu horiek eskuratzeko elementu kimiko sintetikoak ez erabiltzea.
* Agrosistemen osasuna gordetzea edota hobetzea.
* Sektoreko langileen bizimodua hobetzea.
Beraz, nekazaritza ekologikoak jasangarritasuna ikuspuntu guztietatik lortu nahi du. Azken helburua agrosistema sozial, ekologiko eta ekonomikoki iraunkorra lortzea da.
Nekazaritza ekologikoaren barruan nekazaritza mota asko kokatu daiteke: nekazaritza biodinamikoa, nekazaritza biologikoa, permakultura, familia-nekazaritza, herri-indigenen nekazaritza... Esperientzia desberdinak dira baina guztiek jasangarritasuna oinarritzat hartu dute ezen ekosistemen oreka eta jarraipena bilatu baitute.

## Ikus, gainera

* Elikagai biologikoa
* Agroekologia
* Begetarianismoa
* Permakultura
* Ekologismoa
* Nekazaritza biodinamikoa
* Nekazaritza integratua

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Janaria gordinik jatekoaren aldeko mugimendua edo gordin jaleak.
* (Frantsesez) Europa Batasuneko nekazaritza ekologikoari buruzko orria.
* Produktu ekologikoen Eusko Jaurlaritzaren bilatzailea.
* Datuak: Q165647
* Multimedia: Organic farming / Q165647
# Zuzeneko ereintza

Zuzeneko ereintza aurrez lurra landu gabe egiten den ereintza da. Hezetasun eskasa eta lurzorua higatzeko arriskua dituzten lurretan egitea aholkatzen da. Golderik gabeko zero laborantzak lurzoruan infiltratzen den ur kantitatea handitzen du, materia organikoaren atxikipena eta lurzoruko mantenugaien kontserbazioa handitzen du. Nekazaritza-eskualde askotan lurzoruaren higadura saihesten du eta izurriteak eragiten dituzten organismoak prebenitzen ditu; izan ere, lurzoruaren oreka ekologikoari eusten zaio, gaixotasunak indargabetzen dituzten organismoak ere babesten direlako. Zuzeneko ereintzaren onura garrantzitsuena lurzoruaren ezaugarri fisiko, kimiko eta biologikoak babestea da, lurzoruek erresilientzia handiagoa har dezaten.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Lorezaintza Hiztegia] [2019]