OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Iker Ropero

Iker Ropero Saizar (Alegia, Gipuzkoa, 2006ko ekainaren 1a) Euskal Herritar futbolaria da.

## Biografia

Erdiko atzelari lanetan aritzen da. Gazte mailan Errealean nabarmendu zen.

## Kirol Ibilbidea

2024ko ekainaren 29an eguneratua. Datu ofizialak.
| Taldea | Maila | Denboraldia | Liga | Liga | Kopa | Kopa | Champions League | Champions League | Europa League | Europa League | Conference League | Conference League | Superkopa | Superkopa | Denera | Denera |
| Taldea | Maila | Denboraldia | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G |
| Berio | 2.F | 2023/24 | 12 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 12 | 1 |
| Berio | 2.F | 2024/25 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Berio | Denera | Denera | 12 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 12 | 1 |
| Sanse | 1.F | 2024/25 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Sanse | Denera | Denera | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | 12 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 12 | 1 |

## Erreferentziak

* ↑ Jon Martín e Iker Ropero, jugadores de la Real Sociedad, al europeo sub17 con España

## Kanpo estekak

* Fitxa
* Datuak: Q132531864
# Xantina

Xantina konposatu kimikoa da, C$_5$H$_4$N$_4$O$_2$ formula duena, base purikoen klasekoa. Solidoa da.
Xantina produktu naturala da eta giza ehun eta fluido gehienetan eta hainbat landaretan aurkitzen da .
Xantina adenina, guanina eta hipoxantinaren degradazioaren produktua da. Xantina oxidasa entzimak azido uriko bihurtzen du.
Xantinaren deribatuek xantinen multzoa osatzen dute. Deribatu metilatuak estimulatzaileak dira hala nola kafeina, teobromina eta teofilina.
Bestetik, espazioan sortutako xantina-molekulak aurkitu dira 1969an Australian jo zuen Murchison meteoritoan.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «Xanthine» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2025-02-19).
* ↑ Xantina. Zientzia eta teknologia hiztegi entziklopedikoa. Elhuyar fundazioa.
* ↑ Zientzia, Elhuyar. (2008-09-01). «Uraziloa meteorito batean» Zientzia.eus (Noiz kontsultatua: 2025-02-19).
* Datuak: Q50980
* Multimedia: Xanthine / Q50980
# Fadma Abi

Fadma Abi (arabieraz: فاضمة عبي‎; Khenifra, XX. mendea – Casablanca, 2020ko urriaren 2a) marokoar zirujaua eta unibertsitateko irakaslea izan zen. Tradizioz, Marokon kirurgia soilik gizonek praktikatzen zuten espezialitatea zen, eta Abi herrialdeko lehen emakume zirujaua izan zen.

## Bizitza

Fadma Abi Marokoko erdialdeko Khenifra hiritik gertuko herri txiki batean jaio zen. Denbora batez Midelten bizi izan zen eta gero Meknesera joan zen lehen mailako ikasketak Lalla Amina ikastetxean egitera.

## Ibilbide profesionala

Marokon lizentziatu eta gutxira, Frantziara joan zen goi-mailako ikasketak jarraitzera. 1981eko uztailean, anatomia orokorreko eta organogenesiko titulua lortu zuen Montpellierreko Unibertsitatean. Beste titulu bat ere jaso zuen eta kirurgia orokorrean espezializatu zen.
1982an, Marokoko lehen emakume zirujau bihurtu zen, eta Hassan II.a erregeak ekitaldi zeremonial batean omendu zuen. Urte berean, bihotz irekiko lehen ebakuntza arrakastaz egin zuen. 1989ko ekainean, ultrasoinuko ikasketen ziurtagiria lortu zuen Parisko Unibertsitatean. 1992an Rabateko Medikuntza eta Farmazia Fakultatean irakasten hasi zen.
Beste hainbat unibertsitatetan ere hitzaldiak eman zituen, mundu osoko prentsaurrekoak barne. Besteak beste, 2019an hitzaldi bat eman zuen Ekialde Hurbileko Kirurgia Endoskopikoaren Elkartean. Urte hartan Mediterraneoko eta Ekialde Hurbileko Kirurgia Endoskopikoaren Elkarteko buru izendatu zuten. Gainera, Marokoko Kirurgia Elkartearen 22. Kongresu Magrebtarreko presidentea izan zen 2018an.

## Heriotza

Azken urteetan, minbiziari aurre egin zion. 2020ko urriaren 2an hil zen COVID-19 gaixotasunaren konplikazioen ondorioz.

## Erreferentziak

* 1 2 3 (Ingelesez) «Morocco's first female surgeon dies of coronavirus» Morocco Tomorrow 2020-10-07 (Noiz kontsultatua: 2025-02-19).
* 1 2 (Frantsesez) Mekkaoui, Souad. «Pr Fadma Abi, un emblème de la chirurgie marocaine s’en va sur la pointe des pieds» Maroc Diplomatique 2020-10-04 (Noiz kontsultatua: 2025-02-19).
* ↑ (Frantsesez) «Décès de la première femme chirurgienne marocaine (PHOTO)» LeSiteinfo.com 2020-10-03 (Noiz kontsultatua: 2025-02-19).
* ↑ (Alemanez) «Marokko – Tod der ersten Chirurgin des Landes nach COVID-19 Erkrankung» Maghreb-Post 2020-10-03 (Noiz kontsultatua: 2025-02-19).
* ↑ (Frantsesez) El Mouden, Wadie. «Vidéo. Décès de la première femme chirurgienne marocaine des suites du coronavirus» Le360 2020-10-03 (Noiz kontsultatua: 2025-02-19).
* ↑ (Ingelesez) Hatim, Yahia. «Three Prominent Moroccan Doctors Die of COVID-19 in One Day» Morocco World News 2020-10-06 (Noiz kontsultatua: 2025-02-19).
# Gorka Zubeldia

Gorka Zubeldia (Beasain, 1979ko abuztuaren 8a) gipuzkoar aktorea da, zineman eta telebistan aritutakoa.

## Lanak

* Irati (2022)
* Igelak (2016)
* Loreak (2014)
* El ángel entre la niebla (2012)
* Anamorphosis (2011)
* Urte berri on, amona! (2011)
* Hospital Central (2005-2007)
* Mobbing (2006)
* Balbemendi (2006 – 2008)
* Los otros hijos de Adán (2005)
* La noche del escorpión (2002)
* Goenkale (2001 eta 2015)
* Periodistas (2000-2001)
* Teilatupean (2000)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12258670
# Pilar Rodríguez

Pilar Rodríguez Zabaleta (Leitza, 1940ko irailaren 27a) nafar aktorea da. Gaztetatik antzerki zalea, 1982an, 42 urte zituela, Eusko Jaurlaritzako Arte Dramatikoko Eskolan, Antzertin, hasi zen.

## Filmagintza
### Zinema

* Urte berri on, amona! (2011)
* Hodeiak margotzeko makina (2009)
* Ander (2009)
* Pasos (2005)
* Frágil (2004)
* Le cou de la girafe (2004)
* Lepokoa (2003)
* Sabor a menta (2003)
* la voz de su amo (2001)
* Yoyes (2000)
* Casiopea (2000)
* Pecata minuta (1999)
* Pesadilla para un rico (1996)
* Urte ilunak (1992)
* Ke arteko egunak (1990)
* Maitasun arina (1987)
* La hora bruja (1985)
* Ehun metro (1985)
* Erreporteroak (1983)

### Telebista

* Euskolegas (2009)
* Mi querido Klikowsky (2008)
* Balbemendi (2006)
* Hospital Central (2003)
* La noche del escorpión (2002)
* Ander eta Konpainia (2000)
* Teilatupean (2000)
* ¿Qué nos pasa? (1999)
* Jaun ta jabe (1997)
* Goenkale (1994)
* Bi eta bat (1991)

## Erreferentziak

* ↑ Auñamendi Eusko Entziklopedia. Pilar Rodríguez Zabaleta. .
* ↑ Euskadiko Filmategia
* Datuak: Q12265982
# Jose Ramon Soroiz

Jose Ramon Soroiz Ormazabal (Legorreta, 1951ko otsailaren 24a - ), ezizenez Pinpix, euskal aktorea da. Telebista, zinema eta antzerkigintza jorratu ditu Soroizek bere ibilbide emankorrean, kasurik gehienetan komedia landuz. Antzerkiari dagokionez Tanttaka taldearekin aritu da gehienbat, eta hauexek dira taularatu dituen lanik garrantzitsuenak: Agur Eire, agur (1988), Ama begira zazu eta Dakota (1998), El florido pensil (1996), Novecento: Ozeanoko pianista (2000).
Zinemagintzari dagokionez Ke arteko egunak (1989), Vacas (1991) eta Maité (1994) filmak aipa daitezke. Telebistari dagokionez, berak sortu ditu azken urteotan Euskal Telebistak izan dituen pertsonaiarik ezagun eta esanguratsuenak, besteak beste, Bi eta bateko Joxe Lontxo (1991tik aurrera) edota 1995etik 1997ra eman zen Jaun eta Jabe telesaileko Joxantonio lehendakaria. Euskal Telebistak emandako Goenkale (1994), Maité (1998) eta Ertzainak (1999) telesailetan ere rol garrantzitsuak izan ditu, eta Espainiako telebistan ere parte hartu du, besteak beste, Policías telesailean.
Telebistarako lanik gehienetan alde komikoa landu badu ere, argi utzi du Soroizek hori baino erregistro askoz ere zabalagoko aktorea dela.

## Lanak
### Zinema

* Begia begi truk (laburmetraia) (2020)
* Agur Etxebesteǃ (2019)
* Kutsidazu bidea, Ixabel (2006)
* Sí, quiero... (1999)
* 40 ezetz (1999)
* Pase negro (1998)
* El florido pénsil (1996)Artikulua Eugunkarian, El florido Pensil antzerkilanaz, 1996-02-23
* Maité (1994)
* Offeko maitasuna (1992)
* Vacas (1992)
* Aquel mundo de Jon (1991)
* Ke arteko egunak (1990)
* El anónimo... ¡vaya papelón! (1990)
* Karlistadaren kronika 1872-1876 (1988)
* A los cuatro vientos (1987)
* Petit casino (1986)
* Tasio (1984)
* Balantzatxoa (1978)

### Telebista

* Irabazi arte (2022)
* Beti mugan (2021)
* Altsasu (2020)
* Patria (2020)
* Martin (2003-2008)
* Kilker Dema (2001)
* Ertzainak (1999)
* Maité (1998)
* Jaun ta Jabe (1997)
* Goenkale (1994 eta 2002)
* Bertan Zoro (1991-1992)
* Bi eta bat (1991 eta 2012)
* Del Miño al Bidasoa (1988)
* Pedro I el Cruel (1988)
* Bai Horixe (1984-1987)

### Antzerkia

* Metxa (2003)
* El pianista del océano
* El porqué de las cosas
* Muerte accidental de un anarquista
* Agur Eire... agur (1988)
* Eclipse (1986)
* El ascensor se ha bloqueado (1985)
* Gure herria (1984)

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q9014723
# Egoitz Lasa

    Artikulu hau Donostiako aktoreari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Lasa (argipena)».
Egoitz Lasa (Donostia, Gipuzkoa, 1976ko uztailaren 11 - ) euskal aktorea da.

## Ibilbidea

Izen bereko liburuan oinarritutako Kutsidazu bidea, Ixabel antzezlanean parte hartu zuen (baserriko aita, taxista, eta Koldobika,mediku pedantea). 2003an estreinatu zuen antzezlana Gorringo Antzerki Taldeak Tafallan. Obra arrakastatsu hartako beste aktoreak Mikel Sarriegi (Juan Martin), Ainere Tolosa (Ixabel) Ixabel Agirresarobe (Baserriko amona), eta Egoitz Lasa baserriko semea) izan ziren. Zuzendaria Anartz Zuazua izan zen, gidoilariak Joxean Sagastizabal eta Nagore Aranburu.
Antzezlan hori mugarri bat izan zen euskarazko antzerkigintzan, ia bi urtez iraun baitzuen, eta emanaldiak 180 izatera heldu zirelako.
Wazemank arrakastatsuan ere parte hartu zuen ETB 1eko umorezko telebista-saioa zen. Besteak beste, Anjel Alkain, Ainere Tolosa, Jon Iraola, Mikel Pagadizabal, Iñake Irastorza, Ana Elordi, Mikel Laskurain, Egoitz Lasa, Ixabel Agirresarobe, Asier Sota, Anartz Zuazua eta Aitor Gabilondo aktoreek parte hartzen zuten Wazemank-en.

## Filmagintza

* Dortoka Uhartea (2003)
* Martin (2004)
* Wazemank (2005-2007)
* Kutsidazu bidea, Ixabel (2006)
* Noaoa (2007-2008)
* Brinkola (2009)
* Wazemank 2.0 (2009)
* Wazemank 3.0 (2010)
* Mugaldekoak (2010)
* Arriya (2011)
* Urte berri on, amona! (2011)
* Finlandia (2011-2012)
* Bodologuak (2014)
* Antxoni (2019)
* Elbira (2023)
* Go!azen (2024-2025)

## Erreferentziak

* ↑ Telleria Sarriegi, Enekoitz. (2021--06-16). ««Tximeleta efektua gertatzen da; egia da»» Berria (Noiz kontsultatua: 2022-01-15).

## Ikus, gainera

* Wazemank (telebista saioa)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12256534
# Mikel Laskurain

Mikel Laskurain (Bergara, Gipuzkoa, 1965eko apirilaren 27a) gipuzkoar aktorea da.

## Filmografia
### Zinema

* Azken erromantikoak (2024)
* Korosagasti (2020)
* Agur Etxebesteǃ (2019)
* Loreak (2014)
* Urte berri on, amona! (2011)
* Txokolate apur bat (2008)
* Obaba (2005)
* Aupa Etxebeste! (2005)
* Txotx (1997)
* Cuestión de suerte (1996)
* La ardilla roja (1993)
* Huntza (1992)
* Entretiempo (1992)
* Santa Cruz, el cura guerrillero (1991)
* Aitona Martin eta biok.

### Telebista

* Intimidad (2022)
* Beti mugan (2021)
* Etxekoak (2020)
* Patria (2020)
* Goǃazen (2019). Eusko Jaurlaritzako ikuskatzailea (Goǃazen 5.0 13. atala)
* La que se avecina (2016)
* Cuéntame cómo pasó (2015)
* Mi querido Klikowsky (2006-2009)
* Wazemank 2.0 (ETB1)
* Brinkola (ETB1)
* Noaoa (2007)
* Wazemank (2006)
* Policías, en el corazón de la calle (2001)
* Goenkale (1994)

## Ikus, gainera

* Debagoiendar ospetsuen zerrenda
* Datuak: Q12263622
# Minarete

Minaretea meskitaren dorrea da. Hitza arabierazko منار minār edo manārretik datoz, frantsesezko minaret hitzetik, honek, minare turkierazko hitzetik hartua, eta, azken honek, arabieratik. Minar hitz arabiarrak, "itsasargia" esan nahi du, aurreko mendeetan, sarri jartzen baitziren argiak minareteetan, bidaiariak hirirantz bideratzeko. Arabieraz, minaretea zehatzago izendatzen duen hitza مئذنة mi'dhana da, hau da, adhana edo otoitzerako deia egiten den tokia.
Bere betebehar nagusia, beraz, eguneroko otoitzerako bost deiak, ahal bezain jende gehienak entzun ahal izatea erraztea da. Horretarako, bere zatirik gorenean, inguratzen duen balkoi bat du, nondik muezzinak, tradizionalki, bere ahotsaren bidez, otoitzerako deia egiten zuen. Gaur egun, muezzina, sarri, bozgorailu bategatik aldatua izan da.
Alminar edo minareteen forma aldatu egiten da tokien arabera. Magreb aldean, meskitek, bakar bat baino ez dute, oinplano karratukoa. Musulman munduaren ekialdean, ohikoak dira bat baino gehiago dituztenak, orokorrean bi edo lau, eta forma aldagarrikoak. Otomandar eragineko tokietan, sekzio zirkularreko minarete lirainak bereizgarriak dira, kanpora irteten den balkoi bat eta kono formako teilatu batekin.

## Ikus, gainera

* Hasan Dorrea
* Giralda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q48356
* Multimedia: Minarets / Q48356
# Jesus Areso

Jesus Areso Blanco (Cascante, Nafarroa Garaia, 1999ko uztailaren 2a) Euskal Herriko futbolaria da.

## Biografia

Eskuin atzelari lanetan aritzen da. Bere anaia nagusia den Javi ere futbolaria da. Athleticen egon ondoren, Osasunara itzuli zen 2021eko udaan, bosta denboraldirako kontratua sinatuz.
Euskal Herriko selekzoiarekin behin jokatu du Panamaren aurka.

## Kirol Ibilbidea

2023ko ekainaren 5ean eguneratua. Datu ofizialak.
| Taldea | Maila | Denboraldia | Liga | Liga | Kopa | Kopa | Champions League | Champions League | Europa League | Europa League | Conference League | Conference League | Superkopa | Superkopa | Denera | Denera |
| Taldea | Maila | Denboraldia | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G |
| Bilbao Athletic | 2.B | 2017/18 | 27 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 27 | 0 |
| 2.B | 2018/19 | 25 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 25 | 0 |
| 2.B | 2019/20 | 27 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 27 | 0 |
| 2.B | 2020/21 | 0 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 0 | 0 |
| Denera | Denera | 79 | 0 | - | - | - | - | - | - | | | - | - | 79 | 0 |
| Osasuna | 1. | 2021/22 | 3 | 0 | 1 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 4 | 0 |
| Osasuna | Denera | Denera | 3 | 0 | 1 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 4 | 0 |
| Burgos | 2. | 2022/23 | 37 | 0 | 2 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 39 | 0 |
| Burgos | Denera | Denera | 37 | 0 | 2 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 39 | 0 |
| Osasuna | 1. | 2023/24 | 37 | 1 | 2 | 0 | - | - | - | - | 2 | 0 | 1 | 0 | 42 | 1 |
| Osasuna | 1. | 2024/25 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Osasuna | Denera | Denera | 37 | 1 | 2 | 0 | - | - | - | - | 2 | 0 | 1 | 0 | 42 | 1 |
| Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | 156 | 0 | 5 | 0 | - | - | - | - | 2 | 0 | 1 | 0 | 164 | 1 |

## Erreferentziak

* ↑ Jesús Areso etxera itzuli da
* ↑ (Gaztelaniaz) «Empate sin goles de la Euskal Selekzioa ante Panamá» As 2019/05/30.

## Kanpo estekak

* Fitxa - www.athletic-club.eus
* Datuak: Q64006699
# Teresita Aguilar

Teresita Aguilar Mirambell (Atenas, Costa Rica, 1933ko urtarrilaren 1a - 2020ko urriaren 8a) Costa Ricako zirujaua, irakaslea eta biologoa izan zen.

## Esparru akademikoa

Gizarte segurantzako masterra zuen eta zientzia irakaslea zen. José Joaquín Aguilar Monge eta Alice Mirambell Umañaren alaba zen. Hezkuntza plangintzari eta ikerketari, komunitate antolaketari eta gizarte segurantzari buruzko argitalpen anitzen egilea izan zen, diputatua 2005-2006 bitartean, Herritarren Ekintza Alderdiko idazkaria 2006-2009, Costa Ricako Idazleen Elkarteko presidenteordea 2010-2012 artean. Horrez gain, Club 7 Mujeres Profesionales y de Negocios BPW-ko Nazioarteko Gaietarako idazkaria izan zen 2010 eta 2013 artean. Grito de Mujer Jaialdiko koordinatzaile ofiziala, Santa Ana, 2014, Magisterio Nazionaleko Pentsioen eta Erretiroen Batzordeko presidentea eta zuzendaria, eta Gizarte Segurantzari buruzko Iberoamerikar Konferentziako Batzorde Betearazleko (CPISS) kidea. ).
2018ko maiatzaren 28tik eta hil zen egunera arte, Adineko Pertsonen Kontseilu Nazionaleko (CONAPAM) Gobernu Batzordeko presidentea izan zen.

## Argitalpenak
### Poesia

* "Soy mujer". Editorial EDUCA, 1990.
* "Tú y yo". Editorial Mirambell, 1994. Zilarrezko Botija sariaren irabazlea.
* Dueñas, Palentzia, Espainia 1992.
* "Voces comunes". Mirambell Editoriala, 2003.
* "Soy la otra mujer". Mirambell Editoriala, 2003.
* "Tú y yo". Mirambell Editoriala, 2003. Bigarren edizioa.
* "Metáforas de hierro". Editorial Mirambell, 2008.
* "La mujer renacida". Editorial Mirambell. 2014.

### Narrazioa

* "Celebremos la Vida" Bizitzaren testigantza "Minbizia duzu" esaldia entzun ondoren: Editorial Mirambell, 2012.
* "Entre el cielo y el Mar" ipuinak, 2014.

## Bizitza pertsonala

2004ko abuztuaren 3an, eskuineko aldean sabelaldean izandako min larriak eragin zuen seme-alabetako bik eraman izatea Cima ospitalera, Santa Anan etxetik hurbilen zegoenera, eta ordu gutxitan obulutegiko minbizia diagnostikatu zioten. 2004ko abuztuaren 3tik 12ra Teresitak berehalako ebakuntza diagnostikoari egin zion. "Ez dut ezer pentsatzen, anestesiatuta jarraituko banu bezala nago: beldurrik gabe, negarrik gabe, kexarik edo barkamenik gabe". Hala idatzi du bere liburuan, ¡Celebremos la vida! 2012an argitaratua eta obarioko minbiziaren aurkako borrokari buruzko testigantza kontatzera dedikatua. Gaixotasuna gainditu zuen eta 2012az geroztik, obulutegiko minbiziari aurre egiteko programa hasi zuen Costa Rican. 2020ko urriaren 8an, 87 urte zituela hil zen, bere heriotzaren arrazoiak agerian utzi gabe.
* Datuak: Q60967793
# Marci Bowers

Marci Lee Bowers (Ameriketako Estatu Batuak, 1958ko urtarrilaren 18a) sexua berresleitzeko ebakuntzetan aditua den estatubatuar ginekologoa eta zirujaua da.

## Bizitza

Marci Bowers emakume transgeneroa da. 1997an egin zuen emakumerako trantsizioa.
Minnesota Unibertsitateko Medikuntza Eskolan ikasi zuen. Jarraian Washingtongo Unibertsitatean obstretizian eta ginekologian praktikak egin zituen. Ondoren, obstreta eta ginekologo egin zuen lan Seattleko Poliklinikan eta Swedish Zentro Medikoan.
Gero Trinidad eta Tobagora joan zen Stanley Biber zirujauaren ikastun. Biber sexua berresleitzeko ebakuntzen zirujau aitzindarietako bat izan zen, bere ibilbidean zehar milaka ebakuntza eginez. 2003an Biber erretiroa hartu zuenean, Bowersek bere ordez jarraitu zuen.
2010ean Kaliforniara itzuli zen, San Frantziskoko Badiara, Burlingame hirian lan egitera.
Gaur egun sexua berresleitzeko ebakuntzen arloan erreferentziazko zirujauetako bat da. Gainera, emakumeen genitalen mutilazioaren biktimak ere tratatzen ditu.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Nutt, Amy Ellis. (2016-04-22). «Meet the gender-affirmation surgeon whose waiting list is three years long» The Washington Post (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).
* ↑ (Gaztelaniaz) Dyxon, Robin. (2017-07-02). «Para las mujeres africanas marcadas por la mutilación genital no había esperanza, pero una doctora ha cambiado la historia» Los Angeles Times (Noiz kontsultatua: 2021-04-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6757066
# Costanza Calenda

Constance, Costanza edo Constanza Calenda (fl. 1415) begiko gaixotasunetan espezializaturiko zirujau italiarra zen. Salernoko unibertsitatean ikasi zuen eta "Salernoko andere" bezala ezagutu ziren emakumeetako bat zen.
# Clarice Durisiokoa

Clarice di Durisio da Foggia (fl. XV. mendea), Foggiako begi-zirujau eta mediku italiarra zen.
Salernoko unibertsitatean ikasi zuen, garaiko emakume gutxi batzuekin batera. Begiko gaixotasunekin espezializatu zen eta soilik emakumeak tratatzeko lizentzia eskuratu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Green, Monica Helen.. (2000). Women's healthcare in the Medieval West : texts and contexts. Ashgate/Variorum ISBN 0-86078-826-1. PMC 50639242. (Noiz kontsultatua: 2020-04-05).
* ↑ (Ingelesez) Whaley, L.. (2011-02-08). Women and the Practice of Medical Care in Early Modern Europe, 1400-1800. Springer ISBN 978-0-230-29517-9. (Noiz kontsultatua: 2020-04-05).
* ↑ (Ingelesez) Green, Monica H.. «Monica H. Green, “Women’s Medical Practice and Health Care in Medieval Europe,” Signs: Journal of Women in Culture and Society 14 (1988-1989), 434-73» Signs: Journal of Women in Culture and Society (Noiz kontsultatua: 2020-04-05).
* Datuak: Q3374883
# Marina Kapoor

Marina Kapoor (Lima, Peru, 1988) perutar zirujaua, abeslaria, aktorea eta pertsona transen eskubideen aldeko ekintzailea da.

## Bizitza

Marina emakume transgeneroa da. Jaiotzean gizonezko generoa esleitu zioten. 19 urterekin bere sexua eta genero nortasuna bat ez zetozela ikusi zuen eta emakumerako trantsizioa egin zuen. Harrezkero, emakumetzat du bere burua.
Zirujaua ikasketez, aktorea eta abeslaria ere bada. 2017an Wesley Verástegui zuzendariaren Sin vagina, me marginan filmean antzeztu zuen La Microbio izeneko pertsonaiarena eginez. 2022an Un romance singular filmean egin zuen lan Tifanny izeneko pertsonaia rena eginez.

## Filmografia
### Filmak

| Urtea | Izenburua | Pertsonaia | Oharrak |
| 2017 | Sin vagina, me marginan | La Microbio | |
| 2022 | Un romance singular | Tifanny | |

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) García, Gabriela. (2019-12-08). «Mamá, me llamo Marina» Somos Periodismo (Noiz kontsultatua: 2022-06-12).
* ↑ (Gaztelaniaz) Ferrari, Vero. (2019-11-13). «Kapoor, la artista que desafía al transoodio: «Estamos exigiendo derechos»» Agencia Presentes (Noiz kontsultatua: 2022-06-12).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q110446943
* Multimedia: Marina Kapoor / Q110446943
# Inés Luisi

Inés Luisi (Paysandú, Uruguai, XIX. mendea -1965) Uruguaiko mediku zirujaua eta Montevideoko Emakumeen Unibertsitateko dekanoa izan zen.

## Biografia

Bere gurasoak María Teresa Josefina Janicki eta Ángel Luisi izan ziren, Europatik etorri ondoren, Argentinan denbora bat eman eta Paysandú-n bizitzen jarri zirenak. Inés Paysandú-n jaio zen, bere seme-alaben heziketan sinesten zuen familia batean, eta hala erakutsi zuen haietako bakoitzaren prestakuntzak, batez ere lau alabek. Bere ahizpak izan ziren Paulina Luisi, medikua bera ere, eta diziplina horretan lehena, Luisa Luisi, idazle eta hezitzailea, eta Clotilde Luisi, herrialdean graduatu zen lehen abokatua.
1917an Montevideoko Fakultatean graduatu zen, eta 1923 eta 1928 bitartean Emakumeentzako Unibertsitatean irakasle eta gero dekano izan zen.
Asistentzia Publiko Nazionaleko hainbat sailetako buruzagitza-karguak bete zituen, Klinika Medikoko buru gisa.
Medikuntza Fakultatean azterketa-epaimahaia osatu zuen lehen emakumea izan zen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Flor, Octavia. (2020-11-10). «Las hermanas Luisi, primeras universitarias uruguayas y pioneras del feminismo» Harta (Noiz kontsultatua: 2023-10-29).
* 1 2 Arturo Scarone (1885-1958). (1937). Arturo Scarone 1937 Uruguayos Contemporaneos. (Noiz kontsultatua: 2023-10-29).
* ↑ Rizzi, Milton. (2013). «La mujer en medicina en el Uruguay: Médicas en Uruguay 1908-1953. SMU.

## Ikus gainera

* Paulina Luisi
* Luisa Luisi
* Clotilde Luisi
* María Teresa Josefina Janicki

## Kanpo estekak

* Datuak: Q29163301