OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Pataten paradoxa

Pataten paradoxa kalkulu matematiko bat da, eta emaitza kontraintuitiboa du. "Paradoxak" patatak deshidratatzea dakar, itxurazko kantitate txiki batengatik, eta, ondoren, espero baino masa-aldaketa handiagoa aurkitzea:
| « | Izeik etxera 100 kg. patata ekarri ditu, eta dendariak esan dio patata hauen %99 ura dela. Hainbeste ur ez duela nahi eta, kanpoan utzi ditu deshidrata daitezen, harik eta %98 ura diren arte. Zenbat pisatzen dute patatek orain? Emaitza harrigarria 50 kg da. | » |
Quineren paradoxen sailkapena erabilita, pataten paradoxa egiazkoa da (hau da, emaitza benetakoa dela konproba daiteke.)

## Azalpen sinplea

Hasiera batean (ezkerreko irudia), ur ezaren zati bat eta 99 ur zati daude. %99 ura da, edo ur falta 1:99. Ur ezaren proportzioa 1:49ra doitzeko, ura ez dagoen zatia mantentzen den bitartean, ur kopurua 49 zatitan murriztu behar da (erdiko irudia). Hau, ura bi zatiren baliokidea da: 98 zati ur (%98 ur) (eskumako irudia).
100 kg patatatan, %99 uretan (pisuz) 99 kg ur eta 1 kg solido dagoela esan nahi du. 1:99 ratioa da.
Portzentajea 98raino murrizten bada, solidoek pisuaren %2a azaldu beharko dute: 2:98ko proportzioa, edo 1:49koa. Solidoek 1 kg pisatzen dutenez, urak 49 kg pisatu behar ditu 50 kg izan dadin.

## Soluzioak aljebra erabiliz
### 1. metodoa

Uraren lurruntzearen ondoren, geratzen den kopuru osoak, $x$, patata puru kg. 1 eta (98/100)x ura izango da. Ekuazioa, beraz, honakoa da:
    ${\begin{aligned}1+{\frac {98}{100}}x&=x\\\Longrightarrow 1&={\frac {1}{50}}x\end{aligned}}$
eta emaitza: $x$ = 50 kg.

### 2. metodoa

Patata freskoetan dagoen uraren pisua $0,99\cdot 100$ da.
Izan bedi $x$ galtzen den uraren pisua deshidratatzen direnean, orduan $0.98(100-x)$ da uraren pisua patata deshidratatuetan.
    $0.99\cdot 100-0.98(100-x)=x$
Parentesi artekoa hedatuz:
    ${\begin{aligned}99-(98-0.98x)&=x\\99-98+0.98x&=x\\1+0.98x&=x\end{aligned}}$
$x$ txikia kenduz bi alboetan:
    ${\begin{aligned}1+0.98x-0.98x&=x-0.98x\\1&=0.02x\end{aligned}}$
Eta beraz, ur galera:
    $50=x$
Eta deshidratutako pataten pisua:
    $100-x=100-50=50$

### 3. metodoa

Patatak deshidratatu ostean, patatak %98 ura dira.
Honek esan nahi du patatetan ura ez denaren ehunekoaren pisua $(1-0,98)$ dela.
x baldin bada patatek duten pisua deshidratatu ostean, orduan:
    ${\begin{aligned}(1-.98)x&=1\\.02x&=1\\x&={\frac {1}{.02}}\\x&=50\end{aligned}}$

## Erreferentziak

* ↑ «potato paradox» web.archive.org 2014-02-02 (Noiz kontsultatua: 2020-12-28).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q33145
# Patau sindrome

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Patau sindromea, 13. kromosomaren trisomia da. Bere agerrera 1:25.000 da, eta patau sindromedun haurdunaldi gutxi gauzatzen dira guztiz. Jaiotzera heltzen direnak oso goiz hiltzen dira, 2-3 hilabeteen artean. Patauk aurkitu zuen 1960an eta amaren meioisian emandako akatsa izan ohi da. Arriskua amaren adinarekin bat igotzen da.

## Ezaugarriak

* Adimen urritasuna.
* Holoprosentzefalia, prosentzefaloak induzitzen duenez aurpegiaren eraketa hurrengo egituretan akatsak eman daitezke: begi arazoak (ziklopia, mikroftalmia, anoftalmia); erbimuturra; ahosabai etena eta mikrozefalia.
* Polidaktilia.
* Belarri akatsak.
* Bihotz akatsak.

## Ikusi baita

* Kromosomopatia
* Trisomia
* Down sindromea
* Edwards sindromea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q284219
* Multimedia: Patau syndrome / Q284219
# Pataten bilketa

Pataten bilketa (frantsesez La Récolte des pommes de terre) Jean F. Millet margolari frantsesaren margolana da, 1855an egina. Lana errealismoan kokatzen da. Gaur egun Baltimoreko Walters Art Museumen erakusten da. Lan hau 1867an Pariseko Erakusketa Unibertsalean aurkeztu zuen eta horrek egilearen ospea zabaldu zuen.

## Deskribapena

Lan honetan Millet margolariak nekazal inguruko eszena bat azaldu nahi izan zuen, haurtzaroan ezagutu zuen munduarena, alegia; bere obraren lehenengo garaian ohikoak izango dira horrelako gaiak. Urte horietan nekazarien mundua, langileenaren aurka, positibotzak jotzen zen, mundu naturala, usteldu gabekoa. Mezu hori burgesiaren gustukoa zen, jakina. Egileak nekazari pobreak erakutsi nahi ditu, modu batez haien irudia goraipatuz. Zentzu horretan lan honetan badago kritika elementu bat baina errealitate bere gordintasun osoz erakutsi gabe.
Barbizon eta Chailly-en-Bière herrien inguruko soroen lanak erakusten ditu. Sei nezkazari patatak ari dira lur azpitik ateratzen eta sakuetan sartzen. Atzean guztiak eramateko erabiliko duten gurdia ikus daiteke. Lehen planoan, zehaztasun handiagoz, bikote bat patatak saku batean sartzen ikus daiteke. Nekazarien janzkera dute. Ondoan beste hiru saku beteta ikusten dira.

## Antzeko lanak

Camille Pissarro (1874) eta Vincent van Gogh (1883) gaia beren margolanetan erabili zuten ere bai.

## Erreferentziak

* ↑ https://books.google.es/books?id=gqBqhcqf9RQC&pg=PA237&lpg=PA237&dq=la+muerte+y+el+leñador,+Millet&source=bl&ots=4kYS7xpVcG&sig=M86sFNrkuTl9ZuiXi3atGrTtuSo&hl=es&ei=V82qTpXBJ82Y8gPM7b2JCw&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=9&sqi=2&ved=0CFwQ6AEwCA#v=onepage&q=la%20muerte%20y%20el%20le%C3%B1ador%2C%20Millet&f=false

## Kanpo estekak

(Ingelesez): Margolanaren fitxa Walters Art Museumaren webgunean.
* Datuak: Q3212566
# Patatxe

Patatxeak itsasontzi arinak ziren, sakonera gutxikoak eta 30 tona ingurukoak; belaontziak ziren eta bi masta izaten zituzten. Hasiera itsasontzi militarra zen, batez ere kostaldeak eta portuak zaintzeko; normalean beste itsasontzi handiagoen agindupean egoten ziren. Denborarekin patatxeak erabilera zibiletarako egokitu ziren: pertsonen garraiorako, ozeano zeharkako bidaietarako, e.a. Ibaietan ere nahiko erabilita izan zen. Dena dela, zuen sakonera eskasagatik, merkantziak eramateko ez zen oso egokia.

## Patatxeak historian

Itsasontzi hauen erabilera handiena XV. mendetik XVIII. mendera eman zen, batez ere Espainia eta Portugal. Zenbait gertaera historikoetan protagonismo handia izan zuten:
* 1578an Alcazarquivirreko borrokan, Portugal eta Maroko artean.
* 1579an Espainiak Ingalaterra inbasioari ekin zion; Espainiako Armadan patatxe ugari zeuden.
* 1582an, Terceira uharteko borroka (Azoreak), Portugal eta Espainia artean.
* 1639an, Duneetako borrokan, Holanda eta Espainia artean.

## Patatxeak Euskal Herrian

Euskal Herriko ontzioletan patatxe asko eraiki zen. Bereziki ezaguna da Astigarribiako ontziolaren lana (Mutriku), ontziola horretan, 1758tik 1786 arte, hamaika patatxe egin baitziren.
Patatxeekin lotuta emakume euskaldun baten izena aipatu behar dugu: Juana Larando. Emakume honek bi patatxe zituen, San Juan eta San Pedro, bat euskalduna, bestea flandiarra; biak ala biak, 1639tik aurrera, Mantxako Kanalean eta Frantziako kostaldean kortsario moduan ibili ziren, itsasontziak arpilatzen.

## Erreferentziak

* ↑ http://www.enciclopedia.cat/EC-GEC-0130159.xml
* ↑ http://www.wordreference.com/definicion/patache

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz):Patatxeei buruzko artikulua.
* Datuak: Q3091275
# Pataš

Pataš Eslovakiako udalerri bat da, Dunajská Stredako barrutian kokatuta. 9,38 km²ko azalera du eta 804 biztanle 2017ko datuen arabera.

## Historia

Idatzizko lehen aipamena 1270. urtekoa da.

## Demografia
### Bilakaera demografikoa

* Biztanleria
* Datu-iturria: Počet obyvateľov SR k 31. 12. 2017

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q671736
* Multimedia: Pataš / Q671736
# Patch Adams

Patch Adams AEBetako filma da, 1998ean egindakoa eta "Gesundheit: Good Health is a Laughing Matter" liburu autobiografikoan oinarritutakoa, Dr. Hunter "Patch" Adamsek idatzitakoa. Kritika eskasak gora-behera, publikoaren aldetik harrera oso ona izan zuen, salmenta kopuru handiak lekuko.

## Sinopsia

* Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Hunter "Patch" Adams (Robin Williams) bere buruaz beste egiten saiatu ondoren ingresatuko da ospitale psikiatriko batean. Bertan, deskrubituko du umorea oso baliagarria dela bizitzaren zentzua topatzeko, hala berarentzat nola hango kideentzat.

## Aktoreak

* Robin Williams — Dr. Hunter "Patch" Adams
* Monica Potter — Carin Fisher, Medikuntza ikaslea
* Philip Seymour Hoffman — Mitch Roman, Patchen gelakidea
* Bob Gunton — Dean Walcott, Medkiuntza Fakultateko dekanoa
* Daniel London - Truman Schiff, Patchen lagunik onena eta fakultate kidea

## Ikus, gainera

* Zainketa aringarriak eta zinema

## Kanpo estekak

* IMD Fitxa
* The Real Patch Adams webgunea
* Datuak: Q782822
# Pataugas

Pataugas oinetako-enpresa bat da, 1950eko abuztuaren 24an René Elizabidek (1899-1967) Maulen sortua. 1960ko hamarkadatik 1980ko hamarkadaraino bere botak oso arrakastatsuak izan ziren Frantzian.
Bere botak bortzegien antzekoak ziren, baina zola bulkanizatu batekin. Laster eskautek, militarrek eta txangozaleek erabiltzeari ekin zioten.
Royer taldea banatuak, lantegi historikoa 1990eko hamarkadan itxi zuten eta 2017ko martxoan marka saldu zuten.

## Erreferentziak

* 1 2 Benhaddou, Aroun. (2017-3-17). «Les chaussures Pataugas bientôt revendues à trois entrepreneurs» Les Echos.
* ↑ (Frantsesez) Boursier.com. (2017-5-10). La marque de chaussures Pataugas cédée à une holding. .

## Kanpo estekak

* Webgune ofizialaa
* Datuak: Q3368657
* Multimedia: Pataugas / Q3368657
# Patchanka

Patchanka, Mano Negra taldearen estudioko lehen diskoa da. 1988an Boucherie diskoetxearekin kaleratua, urte horretan bertan Virgin Francek berrargitaratu zuen. Rolling Stone aldizkariaren frantsesezko edizioak Frantziako 100 rock disko onenen 32. postuan sailkatu zuen.

## Grabaketa eta jaurtiketa

Albumak "Mala Vida" (flamenkoaren kuttu handia), "Darling Darling", "Lonesome Bop", "Rock Island Line" eta "Indios de Barcelona" abestien bertsioak biltzen ditu.
Album hau oso harrera ona izan zuen. Musikalki gutxien hibridatzen den taldeko albuma da, gehienbat ingelesezko abestiekin, egun horietako banda frantsesek asko erabiltzen duten folk sentimenduarekin.
Disko honekin Europako hainbat jaialditan parte hartu zuten, eta Espainia, Alemania, Herbehereak, Austria, Danimarka eta baita Hego Amerikako Peru eta Ekuador bezalako herrialdeetan ere ibili ziren.

## Abestien zerrenda

All songs written and composed by Manu Chao, bestelakorik esaten ez bada.

## Musikariak
### Taldekideak

* Oscar Tramor (Manu Chao) - ahots nagusia eta gitarra
* Tonio Del Borño (Antoine Chao) - tronpeta eta ahotsa
* Santiago "El Águila" Casariego - bateria eta ahotsa
* Garbancito (Philippe Teboul) - perkusioa eta ahotsa
* Roger Cageot (Daniel Jamet) - gitarra eta ahotsa
* Jo (Olivier Dahan) - baxua eta ahotsa
* Helmut Krumar (Thomas Darnal) - teklatua eta ahotsa
* 1. Krøpöl (Pierre Gauthé) - tronboia eta ahotsa

### Gonbidatuak

* Mme Oscar (Anouk) - ahotsa
* Napo "Chihuahua" Romero - ahotsa
* Alain "L'Enclume de Choisy" Wampas - kontrabaxu eta ahotsa
* Zofia - ahotsa

## Erreferentziak

* ↑ Magazine Rolling Stone, n°18 of February 2010, ISSN 1764-107L

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2265425
# Pablo García

Pablo Gabriel García Pérez (Pando, Canelones, 1977ko maiatzaren 11-) futbolari uruguaitarra da, haren herrialdeko inoizko hoberenetarikoa.

## Ibilbidea
### Taldeka

Osasunan jokatu zuen 2002tik 2005 arte, 78 partida jokatuz eta 6 gol sartuz eta tartean Errege Koparen txapeldunorde bihurtuz. Talde nafarrarekin aritu ostean Real Madriden eta Celta de Vigon egon da, besteak beste.
Nafarroara iritsi baino lehen Peñarolen eta AC Milanen jokatu du, beste talde batzuen artean.

### Selekzioan

Uruguaiko futbol selekzio nazionalarekin 66 partida jokatu du eta 2 gol sartu ditu 1997tik 2007 arte.
* Datuak: Q279673
* Multimedia: Pablo Gabriel García / Q279673
# Pablo Gargallo

Pablo Gargallo (Maella, Aragoi, Espainia, 1881eko urtarrilaren 5a - Reus, Katalunia, 1934ko abenduaren 28a) eskultorea izan zen. Bartzelonan lehen ikasketak Venanci Vallmitjanarekin egin ondoren, Parisa joan zen; kubismoak, Picassok batez ere, eragin handia izan zuen Gargalloren obran. 1912. urtean burdina eta bestelako metalak lantzen hasi zen. 1925ean Parisen hartu zuen bizitokia, eta estilo berri bat landu zuen, espazioari lehentasuna ematen ziona, masaren gainetik. Abstrakziora joz, hutsuneak eta azalera okerrak erabili zituen materiaren pisua arintzeko. Hala, emaitza bikainak lortu zituen, eta bitartean, bolumen handiko irudiak ere landu zituen. Monumentuak, hilobiak eta irudi askeak ere egin zituen. Igarlea da haren lan guztietan ezagunena.
Berak egindako lanen zati handia Zaragozako Pablo Gargallo museoan gordetzen dira.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q456991
* Multimedia: Pablo Gargallo / Q456991
# Pablo Gorosabel

Pablo Gorosabel Domínguez (Tolosa, Gipuzkoa, 1803ko urtarrilaren 16a - Donostia, Gipuzkoa, 1868ko urtarrilaren 23a) legegilea, historialaria eta politikaria izan zen.

## Bizitza

Legazpiko Jose Joaquin Gorosabel eta Madrilgo María Isidra Domínguezen semea zen. Oñatiko Unibertsitatean eta Madrilen zuzenbideko ikasketak egin zituen: 1824an batxilergo titulua eskuratu zuen Oñatin, eta 1828an lege arloko lizentziatura eskuratu zuen Madrilen.
Lege araudiei eta zuzenbideari buruzko hainbat liburu egin zituen. Gipuzkoan kargu garrantzitsuak izan zituen: Tolosako alkate, Gipuzkoako korrejidore, diputatu, eta artxibozain nagusia. Azken kargu horrek laguntza handia eman zion Gipuzkoari buruz idatzi zituen liburu ugarien antolaketan. Harenak dira, besteak beste: Bosquejo de las antigüedades, gobierno, administración y otras cosas notables de la villa de Tolosa (1853), Diccionario histórico-geográfico-descriptivo de los pueblos, valles, partidos, alcaldías y uniones de Guipúzcoa (1862), Memoria sobre las guerras y tratados de Guipúzcoa con Inglaterra en los siglos XIV y XV (1865) eta Noticia de las cosas memorables de Guipúzcoa(1899), hil ondoren argitaratua.
Gorosabelek egia historikoaren alde egiten du bere lanetan, eta alde batera uzten ditu elezaharrak eta sineste okerrak. Datu bilketa ikaragarria dago haren liburuetan, baina ez dute historia ikuspegi orokorrik eskaintzen. Alde batetik, Jeremy Benthamen utilitarismo moralak eta Ilustrazioak eraginda, eta bestetik, Espainiako zuzenbide konstituzional bateratuaren babesle erabatekoa izaki, foruak konstituzio hartara egokitzearen alde idatzi zuen, baina ez, ordea, foruak kentzearen alde.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Pablo Gorosabeli buruzko artikulua eta biografia
* Pablo Gorosabel Auñamendi Eusko Entziklopedian ikusgai (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q11697224
* Multimedia: Pablo Gorosábel / Q11697224
# Pablo Gorostiaga

Pablo Gorostiaga Gonzalez (Laudio, Araba, 1941eko azaroaren 21a) politikaria eta banku-langile ohia da. Hamabi urtez izan zen bere jaioterriko alkate, eta hamahiru urtez Eusko Legebiltzarreko legebiltzarkide (Herri Batasunaren ordezkari 1984tik 1994ra, eta Euskal Herritarrok alderdiaren ordezkari 1998tik 2001era). Udalbiltzaren jaiotzan parte hartu zuen, eta Laudioko auzo batzarren sorreran aritu zen, Franco hil osteko urteetan.
Egin egunkariarekiko zuen lotura zela kausa 18/98+ auzian zortzi urteko espetxealdira zigortua, Herrera de La Manchako (Espainia) espetxean zegoen preso, eta ezin izan zuen bere emaztea (Judith Uriarte) ikusi, Uriarte ikusteko baimena beranduegi jaso zuen eta (2013ko irailaren 2an hil zen Judith, gaixoaldi luze baten ondoren).
Urte hartan bertan, 2013ko abuztuan, bere jaioterriko jaietako pregoilari izendatu zuten Gorostiaga. Gasteizko Monica Basurto epaileak, ordea, bertan behera utzi zuen Laudioko jai batzordearen erabakia. «Gorostiaga pregoilaria izatea terrorismoaren biktimen duintasunaren aurka doa», arrazoitu zuen Carlos Urkijo Espainiako Gobernuaren EAEko ordezkariak, epaitegiari debekua ezartzeko eskatu zionean.
2015ean atera zen gartzelatik gartzela zigor osoa bete eta gero.

## Erreferentziak

* ↑ Pablo Gorostiaga Gonzalez legebiltzarkidearen fitxa, Eusko Legebiltzarraren webgunea.
* 1 2 Txabi ALVARADO: «Pregoilari izatea ere, debekatua», Berria, 2013-08-10.
* ↑ «Hamabost urte 'Egin' irakurri eta entzun ezinik», Berria, 2013-07-15.
* ↑ «Judith Uriarte Pablo Gorostiagaren bikotekidea hil da, presoak bisitan joateko aukerarik gabe», Berria, 2013-09-03.
* ↑ (Gaztelaniaz) «Fallece la esposa de Pablo Gorostiaga sin que este haya podido visitarla», Naiz, 2013-09-03.
* ↑ Txabi ALVARADO: «Pablo Gorostiaga presoa Laudion pregoilaria izatea debekatu dute», Berria, 2013-08-09.
* ↑ «Laudiok helegitea aurkeztuko du Gorostiaga pregoilari izendatzeko debekuaren kontra», Berria, 2013-08-08.
* Datuak: Q16518571
# Pablo García Casado

Pablo García Casado (Kordoba, Espainia, 1972ko maiatzaren 13a) gaztelaniazko olerkaria da.

## Bizitza

Oso gaztetan hasi zen literaturarako zaletasuna erakusten, eta olerkiak idatzi zituen, Kordobako Unibertsitatean Zuzenbideko ikasketak egin bitartean. Máquina de Sueños (1996) talde-lanean El poema de Jane olerkia argitaratu zuelarik hasi zen ospea irabazten XX. mendearen azken hamarraldiko Espainiako olerkigile gazteen belaunaldiko idazle gisa. Olerki hark beste zenbaitekin osatzen zuen olerki-saila Las afueras (1997) bilduman eman zen argitara. Radio Nacional de Españak ematen duen El Ojo Crítico olerkigintza-saria irabazi zuen lan horrek, eta, harrezkero, ezinbesteko erreferentzia bihurtu da gaurko espainiar olerkigintzaren antologietan.
Hainbat aldizkariren sorreran parte hartu du, besteak beste, Cinco, Reverso eta Recuento argitalpenen sorreran. Estiloari dagokionez, lexiko garbia eta baliabide bakunak erabiltzen ditu. Irakurleari zuzenean eta berehala helarazten dio mezua, inguruko eta eguneroko gauzez mintzo da —joera hiperrealistari jarraituz—, eta ironia eta garraztasuna agertzen dute, oro har, Pablo García Casadoren olerkiek. 2007an argitaratu zuen azken poema-liburua: Dinero.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q5665343
# Pablo Gargallo museoa

Pablo Gargallo museoa Zaragozan dagoen museoa da eta bere osotasunean Pablo Gargallo (1881-1934) aragoar eskultureari eskainia dago. Argillo jauregian dago, Francisco Sanz de Cortésen etxean, San Felipe plazan. 1982an hasi ziren birgaitze eta egokitze lanak, eta azkenik, 1985ean inauguratu zen.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Museo Pablo Gargallo
* Datuak: Q11323320
* Multimedia: Museo Pablo Gargallo / Q11323320
# Pablo Goncálvez

Pablo José Goncálvez Gallareta (Bilbo, 1970eko martxoaren 6a) uruguaitar serie-hiltzailea da. Diplomatiko baten semea, hiru homizidio egiteagatik 30 urteko kartzela-zigorra jazo zuen.
# Pago-azal ubel

Pago-azal ubela (Chondrostereum purpureum edo Stereum purpureum) Meruliaceae familiako onddo espezie bat da. Ez da jangarria, okela larrukara du.

## Deskribapena

Karpoforoa: 1 eta 3 cm artean, erresupinatua, goiko ertza hutsik, goiko aldea itsatsi gabe, uhindua eta zurbila, ertz biribilduko edo erdizirkularreko kapelutxo edo bisera irtenak eratuz, elkargunean edo inbrikatuak. Goiko aldea iletsua eta purpura kolorekoa.
Himenioa: Leuna, hasieran purpura kolorekoa eta zahartzaroan grisaxka.
Haragia: larrukara, mehea, 0,5 eta 1 mm bitarteko lodierakoa, marroi-purpura kolorea du kapelaren tomentuaren azpian.
Etimologia: Chondrostereum terminoa grekotik dator, kartilago esan nahi duen "chondrós" hitzetik eta solidoa, sendoa, zurruna, esan nahi duen, "stereum" "stereós" hitzetik. Bere sendotasunagatik. Purpureum epitetoa berriz latinetik dator, purpura, gorri bizia, esan nahi duen "purpureum" hitzetik. Bere koloreagatik.

## Jangarritasuna

Ez da jangarria.

### Nahasketa arriskua

Stereum generoaren antzekoa da. Trichaptum abietinum delakoak himenioan poroak ditu (ez leuna)

## Sasoia eta lekua

Urte osoan, behar adina hezetasun badago, enbor eta adar hiletan: Pinus, Betula, Quercus, Crataegus, Fagus, Aesculus, etab.

### Banaketa eremua

Mundu osoa, batez ere klima-zona epeletan.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Mendaza, Ramon, Diaz, Guillermo. (1987). Guia fotografica y descriptiva 800 especies a todo color. Iberduero, 585 or. ISBN 84-404-0530-8..
* ↑ (Gaztelaniaz) Cetto, Bruno. (1987). Guia de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 573 or. ISBN 84-282-0540-X (T. 2). ISBN: 84-282-0538-8 (O.C.)..
* ↑ (Gaztelaniaz) Lotina, Roberto. (1985). Mil setas ibericas. Diputacion foral de vizcaya, 434 or. ISBN 84-505-1806-7..
* ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 310 or. ISBN 84-282-0865-4..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q45541
* Multimedia: Chondrostereum purpureum / Q45541
* Espezieak: Chondrostereum purpureum
# Paleosuchus palpebrosus

Paleosuchus palpebrosus Paleosuchus generoko animalia da. Narrastien barruko Alligatoridae familian sailkatuta dago.

## Erreferentziak

* ↑ The Species 2000 and ITIS Catalogue of Life

## Ikus, gainera

* Paleosuchus
* Alligatoridae

## Kanpo estekak

* TIGR Reptile Database in Species 2000 and ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist
* Datuak: Q757363
* Multimedia: Paleosuchus palpebrosus / Q757363
* Espezieak: Paleosuchus palpebrosus
# Paleozeno

Paleozenoa (greziarretik garai berrien hasiera) Zenozoikoko lehenengo garaia da. Orain dela 65,5 ± 0,3 Ma hasi eta orain dela 55,8 ± 0,2 milioi urte bukatu zen.
K-T mugaren gainean dagoen lehenengo garaia da eta Tertziarioaren hasiera suposatzen du. Paleozenoan hainbat animalien desagerpena eman zenez, nitxo ekologiko asko bete gabe geratu ziren.

## Azpibanaketak

Nazioarteko Estratigrafia Batzordeak honako hiru estaiak onartzen ditu:
* Daniarra
* Selandiarra
* Thanetiarra

## Paleozenoa Euskal Herrian

Paleozenoaren estratotipo orokorra International Commission on Stratigraphyen arabera Zumaian dago, Euskal Herria. Gainera bai Selandiarra bai Thanetiarraren hasiera eta bukaera ere bertan definitu dira.

## Erreferentziak

* ↑ EIMA: Eskola-liburuetako onomastikaren, gertaera historikoen eta artelanen izenak. Zerrendak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q76252
* Multimedia: Paleocene / Q76252
# Paleosiberiar hizkuntzak

Paleosiberiar hizkuntzak familia-hizkuntza bat da. Iparraldeko Asian erabiltzen diren hizkuntzen saila, jenisei, luorawetlan, yukaghir eta Giliak multzoetako hizkuntzek osatua. Jenisei multzoko lau hizkuntzetatik Ket hizkuntza bakarrik erabiltzen da gaur egun (1.000 hiztun inguru). Luorawetlan multzoa bost hizkuntzetan banatzen da: txuktxiera (13.000 hiztun), koriakera (8.000 hiztun), kamchadal, kerek eta aliutor. Yukaghir multzoko hizkuntza bizi bakarra odul-a da. Gilyak multzoa izen bereko hizkuntza bakarrak osatzen du (4.000 hiztun).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2013-11-1 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q33909
# Palermiti

Palermiti Italiako udalerri bat da. Catanzaroko probintzian kokatuta dago, Calabria eskualdean. 1.057 biztanle ditu, 18,38 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Palermitik honako udalerri hauekin egiten du muga:
Gasperina Montepaone Squillace Vallefiorita Centrache Montauro

## Kanpo estekak

* Datuak: Q53664
* Multimedia: Palermiti / Q53664