OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Fryderyk Buchholtz

Fryderyk Buchholtz (Olsztynek, Hohenstein, Prusia, 1792ko maiatzaren 16a – Varsovia, 1837ko maiatzaren 15a) piano eta organo egile poloniarra izan zen.

## Biografia

Vienan pianoak sortzeko ikasketak amaitu ondoren, Varsoviara joan zen eta 1815ean Mazowiecka kaleko 1352 zenbakian piano-fabrika bat sortu zuen. Bere etxeko arte aretoko eta bere etxeko dendako ohiko gonbidatu bat Frédéric Chopin, Buchholtzen piano bat erosi zuena. Chopin jotzen entzutera bi gonbidatu baino gehiago joaten ziren bakoitzean, konpainia osoa Buchholtzen tailerrera joaten omen zen. 1837an hil ondoren, fabrika bere emazteak zuzendu zuen eta 1841etik 1846ra bere seme Julianek.
Buchholtzen musika tresna gutxi batzuek bakarrik iraun dute gaur arte. 2017an, Fryderyk Chopin Institutuak Buchholtz piano baten kopia bat enkargatu zuen Paul McNultyk egin zezan. Instrumentua garai hartako lehen Chopin Nazioarteko Instrumentu Lehiaketa zela eta, 2018ko irailean jo zen

## Erreferentziak

* ↑ Martha Novak Clinkscale. Makers of the Piano: 1820-1860. Oxford University Press, 1993. p.64
* ↑ Vogel, “Fortepiany i idiofony klawiszowe w Królestwie Polskim w latach młodości Chopina,” 64.
* ↑ https://bachtrack.com/es_ES/interview-chopin-competition-period-instruments-stanislaw-leszczynski-april-2018
* ↑ https://web.archive.org/web/20210413201348/https://teatrwielki.pl/en/activity/opera-gallery/exhibitions-of-201718/chopins-pianos/

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):The Fryderyk Chopin Institute. Buchholtzen musika tresnaren denda.
* (Ingelesez):Pianos | Pianoa poloniar bildumetan, su www.fortepian.instrumenty.edu.pl.
* (Ingelesez):Frisyyk Buchholtz Piano prezioen zerrenda eta modeloak. su buchholtz.klaviano.info.
* (Ingelesez):Pianoak Chopin-en soinuak ekartzen ditu lehiaketa berrian. The Business Times
* Datuak: Q11698960
# Elsa Ruiz

Elsa Ruiz (Madril, Espainia, 1987ko martxoaren 2a) espainiar umorista, ilustratzailea eta ekintzaile feminista da.

## Bizitza

Elsa emakume transgeneroa da. Trantsizio-prozesua Lost in translation izenburuko Youtubeko bideo-sailean dokumentatzen ari da. Gainera, prozesuari buruzko Lost in transition ilustraziodun liburua argitaratzeko lanetan dabil.
2019tik Espainiako Cuatro telebista-kateko Todo es mentira saioko kolaboratzailea da.

## Liburuak

* Lost in transition (agitaratu gabe)

## Filmografia
### Telebista

| Urteak | Izenburua | Eginkizuna | Telebista katea |
| 2019 | Todo es mentira | Kolaboratzailea | Cuatro |

### Filmak

| Urtea | Izenburua | Rola | Oharrak |
| 2013 | Una cerveza de película: Un dedo de espuma, dos dedos de frente | Mutila | Film laburra |

### Telesailak

| Urtea | Izenburua | Rola | Oharrak |
| 2016 | Mi hijo es un robot | Prostituta hila | Atal batean: Educación sexual |
| 2013 | Zero listillos: Leonardo Raya | Zinemako mutila / Tabernako figurantea | Bi ataletan |

## Erreferentziak

* 1 2 (Gaztelaniaz) «¿Quién es Elsa Ruiz, la cómica transgénero (y transgresora) del programa de Risto?» Zeleb 2019-01-17 (Noiz kontsultatua: 2019-04-08).
* Datuak: Q63010867
* Multimedia: Elsa Ruiz / Q63010867
# William Nicholson

William Nicholson (Londres, 1753ko abenduaren 13a - Bloomsbury, 1815eko maiatzaren 21a) kimikari ingelesa izan zen. Voltak pila asmatu zuen urte berean (1800), pila hura aztertuz eta ur azidodunaren osagaiak bereiziz, elektrolisia aurkitu zuen Carlislerekin. Elementary Principles of Chemistry liburuan azaldu zituen bere aurkikuntzaren oinarriak (1789). Nicholson elektrokimikaren aitzindari gisa har daiteke, beraz. Nicholsonen aerometroa, haizearen dentsitatea neurtzeko tresna, asmatu zuen. Kimikako hiztegi bat ere idatzi zuen: Dictionary of Chemistry (1795).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q695200
* Multimedia: William Nicholson (chemist) / Q695200
# Matt Le Tissier

Matthew Matt Le Tissier (1968ko urriaren 14a, Saint Peter Port, Guernsey) guernseyar eta ingeles futbol jokalari ohi bat da. Bere ibilbide profesional ia guztia Southampton F.C. taldean burutu zuen.
2015eko apirilean Athletic Clubak San Mames zelaian jokatutako Liga partidu batera gonbifatu eta Futbol talde bakarreko jokalariaren saria eman zion.

## Estatistikak

| Taldea | Denbora | Liga JP (G) | FA Cup JP (G) | League Cup PJ (G) | Denera PJ (G) | Bataz bestekoa |
| Southampton FC | 1986–2002 | 443 (162) | 33 (12) | 52 (27) | 528 (201) | 0,38 % |

## Ikus, gainera

Futbol talde bakarreko jokalariak

## Kanpo estekak

* soccerbase.com (Ingelesez)
* englandstats.com (Ingelesez)
* Datuak: Q317803
* Multimedia: Matt Le Tissier / Q317803
# Paolo Maldini

Paolo Cesare Maldini (Milan, Italia, 1968ko ekainaren 26a) futbolari italiar ohia da. Cesare Maldini futbolari eta entrenatzailearen semea da. Paolok atzelari postuan jokatzen zuen eta bere kirol-ibilbide osoan zehar Milan taldean baino ez zuen jokatu. Italiako futbol selekzio nazionalarekin internazionala izan zen 1988 eta 2002 artean, ia zortzi urtez kapitaina izan zen eta 126 partidutan zazpi gol sartu zituen.
Paolo Maldinik oso palmares zabala du: 7 A Serie, 5 Italiako Superkopa, 5 UEFAren Txapeldunen Liga, 5 Europako Superkopa, FIFAko Kluben Munduko Kopa bat eta Italia Kopa bat irabaziz.

## Taldeak

| Taldea | Herrialdea | Urteak |
| Milan | Italia | 1984-2009 |

## Palmaresa
### Txapelketa nazionalak

| Txapelketa | Taldea | Herrialdea | Urtea |
| Serie A | Milan | Italia | 1988 |
| Italiako Superkopa | Milan | Italia | 1988 |
| Serie A | Milan | Italia | 1992 |
| Italiako Superkopa | Milan | Italia | 1992 |
| Serie A | Milan | Italia | 1993 |
| Italiako Superkopa | Milan | Italia | 1993 |
| Serie A | Milan | Italia | 1994 |
| Italiako Superkopa | Milan | Italia | 1994 |
| Serie A | Milan | Italia | 1996 |
| Serie A | Milan | Italia | 1999 |
| Italia Kopa | Milan | Italia | 2002-2003 |
| Serie A | Milan | Italia | 2004 |
| Italiako Superkopa | Milan | Italia | 2004 |

### Nazioarteko txapelketak

| Txapelketa | Taldea | Urtea |
| Txapeldunen Liga | Milan | 1989 |
| Europako Superkopa | Milan | 1989 |
| Txapeldunen Liga | Milan | 1990 |
| Europako Superkopa | Milan | 1990 |
| Txapeldunen Liga | Milan | 1994 |
| Europako Superkopa | Milan | 1994 |
| FIFAko Kluben Munduko Kopa | Milan | 1994 |
| Txapeldunen Liga | Milan | 2003 |
| Europako Superkopa | Milan | 2003 |
| Txapeldunen Liga | Milan | 2007 |
| Europako Superkopa | Milan | 2007 |

## Ikus, gainera

Futbol talde bakarreko jokalariak
* Datuak: Q483027
* Multimedia: Paolo Maldini / Q483027
# Carles Puyol

Carles Puyol i Saforcada (ˈkaɾɫes puˈjɔɫ i safoɾˈkaða ahoskatua; La Pobla de Segur, Pallars Jussà, Katalunia, 1978ko apirilaren 13a) futbolari profesionala da, atzelaria. Bartzelona Futbol Klubeko lehenengo taldeko jokalaria da, eta Kataluniako nahiz Espainiako selekzioekin ere jokatzen du. Bartzelona taldeko kapitaina da 2003/2004 denboraldiaz geroztik.
Carles Puyol, Espainiako jokalari erretiratua da. Gehien ibili zen jokalari-postua, erdiko atzelari izan zen. Atzean jokatzen zuenez, ez zen golegilea handia baina, hala ere, 100 gol sartu zituen FC Bartzelonako kamisetarekin, gol dezente atzelari batentzat. FC Bartzelonako taldea izan zen bere karrera osoko talde bakarra, lehenengo mailako Espainiako ligan. Bere betiko dortsala 5a izan zen.
Internazionala izan zen Espainiako selekzioarekin 2000 eta 2013 urteen artean, totalean 100 partida internazionala izaten. Berarekin, Eurokopa 2008 eta Mundiala 2010ean urte horietan txapelduna izaten.
Puyolek bere karrera hasi zuen FC Bartzelona B taldean, hor asko ikasi zuen eta lehenengo taldeko entrenatzaileak deitu zion 1999ean partida bat jokatzeko. Probatu zuten eta entrenatzaileari gustatu zitzaion, horregatik 2000an, lehenengo taldera igo zuten.
Carles Puyolen sariak edo tituluak FC Bartzelonarekin:
* Bigarren mailako B Espainiakoa (1998) urteetan ( Bartzelona B)
* Lehenengo mailako Espainiako liga (2005, 2006, 2009, 2010, 2011, 2013) urteetan
* Espainiako Superkopa (2005, 2006, 2009, 2010, 2011, 2013) urteetan
* Espainiako errege kopa (2009, 2012) urteetan
* Champions kopa (2006, 2011)
* Europako Superkopa (2009, 2011)
* Mundialeko klubak (2009, 2011)
Carles Puyolek sari pertsonal asko eskuratu zituen; Don Balon saria, jokalari garbienaren saria, etab.
Carles Puyol idolo bat bilakatu zen bere garaian. Joko gogor baina garbia, jokalari txukuna, adoretsua izan zen, ereduzko pertsona batena.

## Ikus, gainera

Futbol talde bakarreko jokalariak
* Datuak: Q17158
* Multimedia: Carles Puyol / Q17158
# Billy McNeill

William McNeill (Bellshill, 1940ko martxoaren 2a - Newton Mearns, 2019ko apirilaren 22a) eskoziar futbolari eta entrenatzailea izan zen.
Hirurogei urte baino gehiagotan egon zen jokalari, entrenatzaile eta enbaxadorea bezala Celticean. 822 aldiz jokatu zuen taldean 18 sasoitan eta kapitaina izan zen 1967ko Europako Kopa garaipenean. Hogeita bederatzi aldiz jokatu zen ere Eskoziarekin. Clyde FC, Aberdeen, Manchester City eta Aston Villa entrenatu zituen.
2019an Athletic Clubak Futbol talde bakarreko jokalariak One Club Man saria eman zion.

## Ikus, gainera

Futbol talde bakarreko jokalariak
* Datuak: Q526300
* Multimedia: Billy McNeill / Q526300
# Ryan Giggs

Ryan Joseph Giggs (Cardiff, 1973ko azaroaren 29a-) futbolari galestarra da, erdilari postuan ibilitakoa.
Manchester United taldean jokatu du bere ibilbide osoan, 1990etik aurrera, jada talde honetan kondaira bat delarik, 536 partida jokatuz eta 101 gol sartuz. 2008ko maiatzaren 21ean Giggsek Bobby Charltonen marka gainditu zuen, Manchesterrekin partida gehien ibilitako inoizko jokalari bihurtuz.
Galesko futbol selekzio nazionalarekin, bestela, 64 partida ofizialetan ibili da (1991-2007), 12 gol lortuz.

## Ikus, gainera

Futbol talde bakarreko jokalariak
* Galestar ezagunen zerrenda
* Datuak: Q10524
* Multimedia: Ryan Giggs / Q10524
# Giuseppe Bergomi

Giuseppe Bergomi (Settala, 1963ko abenduaren 22a) italiar futbolari ohia da.
Bere ibilbide osoa Inter Milanen eman zuen. Hogei denboraldi jokatu zituen, guztira 517 partida jokatuta eta 24 gol sartuta, 1979an debuta egin zuenetik 1999an erretiratu zen arte. Garai guztietako atzelari italiarrik onenetakoa izan zen.
Italiako futbol selekzio nazionalarekin 82 partida jokatu zituen 1982 eta 1998 artean, eta 1982an munduko txapeldun izan zen.
2024an Athletic Clubek emandako One Cub Man saria jaso zuen.

## Palmaresa

Inter Milan
* Serie A: 1988–89
* Italiako futbol kopa: 1981–82
* Italiako futbol superkopa: 1989
* UEFA Kopa: 1990–91, 1993–94, 1997–98
Italia
* Munduko Futbol Txapelketa: 1982; hirugarren postua: 1990

## Ikus, gainera

Futbol talde bakarreko jokalariak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q235159
* Multimedia: Giuseppe Bergomi / Q235159
# Bruriah

Bruria edo Beruria (hebreeraz: ברוריה‎) Talmudean jakintsutzat katalogatutako emakume gutxietako bat da. Meir errabinoaren emaztea eta Hanina ben Teradion errabinoaren alaba izan zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q469428
# Bernard Malamud

Bernard Malamud (New York, 1914ko apirilaren 26a - ibidem, 1986ko martxoaren 18a) estatubatuar eleberrigilea izan zen. XX. mendeko judu-estatubatuar egile ezagunetako bat izan zen, Saul Bellow, Joseph Heller eta Philip Rothekin batera.
Gurasoak judu-errusiar etorkinak zituen. Columbiako Unibertsitatean ikasi zuen eta ingeleseko irakaslea izan zen. Zortzi eleberri eta lau ipuin bilduma idatzi zituen. Bertan, Estatu Batuetako etorkinen etsipena eta zailtasunak deskribatu zituen, baina baita bere ametsak lortzeko itxaropena ere, pobrezia gorabehera. 1967an Pulitzer Saria irabazi zuen The Fixer eleberriarekin.

## Lanak
### Eleberriak

* The Natural (1952)
* The Assistant (1957)
* A New Life (1961)
* The Fixer (1966)
* Pictures of Fidelman: An Exhibition (1969)
* The Tenants (1971)
* Dubin's Lives (1979)
* God's Grace (1982)

### Ipuin bildumak

* The Magic Barrel (1958)
* Idiots First (1963)
* Rembrandt's Hat (1974)
* The Stories of Bernard Malamud (1983)
* The People and Uncollected Stories (amaitu gabeko The People eleberria barne) (1989)
* The Complete Stories (1997)

### Ipuinak

* "The First Seven Years" (1958)
* "The Mourners" (1955)
* "The Jewbird" (1963)
* "The Prison" (1950)
* "A Summer's Reading"
* "Armistice"

## Bibliografia

* Smith, Janna Malamud. My Father Is a Book: A Memoir of Bernard Malamud. (2006)
* Davis, Philip. Bernard Malamud: A Writer's Life. (2007)
* Swirski, Peter. "You'll Never Make a Monkey Out of Me or Altruism, Proverbial Wisdom, and Bernard Malamud's God's Grace". American Utopia and Social Engineering in Literature, Social Thought, and Political History. New York, Routledge 2011.
* Datuak: Q351547
* Multimedia: Bernard Malamud / Q351547
# Evin Ahmad

Evin Ahmad, kurdueraz: ئەڤین ئەحمەد, (Stockholm, Suedia, 1990ko ekainaren 8a) suediar aktorea eta autorea da.

## Biografia

Evin Ahmad 1990eko ekainaren 8an jaio zen, Stockholmen (Suedia), eta guraso kurduak ditu. Bere aita Irakeko Sulaymaniyah probintzian jaio zen, eta bere ama Siriako Afrin hirian.
Stockholmeko Akalla barrutian hazi zen, eta hogeita bi urtez bizi da bertan.
Evin Ahmadek Stockholmeko Arte Dramatikoen Akademian (Stockholms dramatiska högskola) ikasi zuen.
En dag ska jag bygga ett slott av pengar (Egun batean zilarrezko gaztelu bat eraikiko dut) bere lehen eleberria 2017ko udazkenean argitaratu zuen.

## Filmografia partziala
### Zineman

* 2007: Ett öga rött: Yasmine
* 2015: Beck - Sjukhusmorden: Sara
* 2015: I nöd eller lust: Peace
* 2017: Dröm vidare: Mirja
* 2017: Vilken jävla cirkus: Agnes
* 2019: Ring mamma!: Maggie
* 2025: Criminal Squad 2 (Den of Thieves 2: Pantera), Christian Gudegastena

### Telebistan

* 2010 Les Enquêtes du commissaire Winter (telesaila)
* 2013-2015 : 112 Aina  (telesaila)
* 2014 : Blå ögon (telesaila) : Jasmine
* 2015 : Livet i Mattelandet (telesaila)
* 2019 : Txantiloi:Lien (nazioarteko izenburua: The Restaurant) : Carmen
* 2019 : Quicksand (Störst av allt, telesaila) : Evin Orak
* 2019-2020 : [[The Rain (telesaila)|Txantiloi:Langue]] (telesaila) : Kira
* 2020 : Tsunami (minisaila)  (minitelesaila) : Sara
* 2021 : Txantiloi:Lien (telesaila)
* 2021-2022 : Snabba Cash (telesaila) : Leya$^,$
* 2023: Who is Erin Carter? (minisaila)  (minitelesaila) : Erin

## Sariak

* (Ingelesez) Evin Ahmad: Awards, Internet Movie Database

## Erreferentziak

* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, {{{hizkuntza}}} Wikipediako «[[:{{{1}}}:{{{2}}}|{{{2}}}]]» artikulutik itzuli da. Izan ere, artikulu horretan aritu diren wikilariek GFDL edo CC-BY-SA 3.0 lizentziekin argitaratu dute beren lana.
* ↑ Rojkan, Nasrin. (4 mai 2013). «Rising Kurdish Actress Evin Ahmad: My Roles Must Show My Swedish Identity» Rudaw..
* ↑ Palmer, Katie. (10 août 2020). «The Rain season 3 cast: Who plays Luna? Meet Cecilia Loffredo» Express..
* ↑ Skådespelaren Evin Ahmad intervjuas av Anneli Dufva. 31 mars 2017..
* 1 2 Txantiloi:Lien web.
* ↑ Txantiloi:Lien web.

## Kanpo estekak

* "Sirian den hutsuneaz baliaturik, Turkiak gogortu egin ditu kurduen kontrako erasoak", 2024ko abenduaren 13ko Berria
* Datuak: Q4934575
* Multimedia: Evin Ahmad / Q4934575
# Sepp Maier

Josef Dieter "Sepp" Maier (Metten, 1944ko otsailaren 28a) alemaniar futbol atezain ohia da.
"Die Katze von Anzing" ("Anzingeko katua") ezizenarekin ezaguna izan zen. 1962an Bayern Munichen hasi zuen bere ibilbidea eta hemezortzi urte geroago erretiratu zen. 537 partida jokatu zituen taldearekin.
1966 eta 1979 artean 95 partida jokatu zituen Alemaniako futbol selekzio nazionalarekin eta 1974ko Munduko Futbol Txapelketa lortu zuen.
2017an Athletic Clubek One Man Club Trophy saria eman zion.

## Palmaresa

Bayern Munich
* Bundesliga: 1968–69, 1971–72, 1972–73, 1973–74
* DFB-Pokal: 1965–66, 1966–67, 1968–69, 1970–71
* Europako Kopa: 1973–74, 1974–75, 1975–76
* Europako Futbol Errekopa: 1966–67
* Kontinente arteko Futbol Kopa: 1976
Mendebaldeko Alemania
* Munduko Futbol Txapelketa: 1974
* Europako Futbol Txapelketa: 1972

## Ikus, gainera

Futbol talde bakarreko jokalariak
* Datuak: Q44194
* Multimedia: Sepp Maier / Q44194
# Muntsaratz

Muntsaratz Abadiñoko (Bizkaia) auzoa da. Izen bereko bertako dorretxean Kalitatea Fundazioaren egoitza nagusia dago, eta handik metro gutxira, berriz, Topagunea Euskara Elkarteen Federazioarena.

## Demografia

XXI. mendearen hasieran hazkunde handia izan zuen Muntsaratzen, Abadiñok etxebizitza berriak eraikitzeko gune gisa aukeratu baitzuen.
* Muntsaratzeko biztanleria

## Ikus, gainera

* Durangaldea

## Kanpo estekak

* Abadiñoko udal webgunea
* Datuak: Q24934869
* Multimedia: Muntsaratz / Q24934869
# Bertha Badt-Strauss

Bertha Badt-Strauss (Breslau, Prusiako Erresuma, 1885eko abenduaren 7a – Chapel Hill, Ameriketako Estatu Batuak, 1970eko otsailaren 20a) alemaniar kazetaria, idazlea eta sionista izan zen. Hainbat argitalpen judurekin kolaboratu zuen, bai Berlinen, bai Ameriketako Estatu Batuetan, eta beste idazle batzuen lanak ere argitaratu zein itzuli zituen.

## Bizitza

Bertha Badt-Strauss Oder ibaiaren ertzean dagoen Wrocław jaio zen 1885ean; Poloniako hego-mendebaldeko hiria da eta Silesia Behereko voivoderriko hiriburua da. Aita, Benno Badt filologoa zen eta ama, Martha (ezkongabetan Guttman abizenekoa) irakaslea. Literatura eta Filosofia ikasi zituen Breslau, Berlin eta Municheko unibertsitatean, eta Annette von Droste-Hülshoff idazle eta konpositoreari buruzko tesiarekin, Prusian doktorego gradua lortu zuen lehen emakumeetako bat bihurtu zen. 1913an Berlinen bizi zen Bruno Strauss irakaslearekin, eta harekin seme bat izan zuen, Albrecht, 1921ean. Umea izan eta lasterrera, Berthak esklerosi anizkoitza garatu zuen.

### Ibilbidea

Sionista zen, eta Berlingo komunitate juduaren kide aktiboa. Artikuluak idatzi zituen hainbat egunkari juduetarako, Jüdische Rundschau, Der Jude, Israelitische Familienblatt, Blätter des Jüdischen Frauenbundes eta Der Morgen barne. Era berean, bi entziklopedia idazten lagundu zuen: Encyclopaedia Judaica eta Jüdisches Lexikon.
Beste idazle batzuen lanen editore eta itzultzaile emankorra ere izan zen, besteak beste, Droste-Hülshoff, Achim von Arnim, Moses Mendelssohn, Fanny Lewald, Hermann Cohen, Rahel Varnhagen, Heinrich Heine, Sükind von Trimiberg. Argitaratu ez zen Elise Reimarus (1735-1805) idazlearen biografia idatzi zuen.
1939an, Ameriketako Estatu Batuetara emigratu behar izan zuen naziengandik ihesi. Louisianako Shreveporten finkatu zen, senarra unibertsitate horretan irakasle zen eta. Han argitaratu zuen White Fire: The Life and Works of Jessie Sampter, Jessie Sampter sionistaren biografia, eta hainbat argitalpen judu-estatubatuarretarako idazten jarraitu zuen, hala nola Aufbau, The Jewish Way, The Menorah Journal, The Reconstructionist edo The National Jewish Monthly.
Ipar Carolinan hil zen 1970ean, 84 urte zituela.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Marina Steer. Bertha Badt-Strauss. Jewish Women's Archive.
* ↑ (Ingelesez) «Bertha Badt-Strauss» Jewish Women's Archive (Noiz kontsultatua: 2024-08-08).
* ↑ «Bertha Badt-Strauss» www.jewishvirtuallibrary.org (Noiz kontsultatua: 2024-08-08).
* ↑ «Badt-Strauss, Bertha | Encyclopedia.com» www.encyclopedia.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-08).
* ↑ «Collection: Bertha Badt-Strauss Collection | The Center for Jewish History ArchivesSpace» archives.cjh.org (Noiz kontsultatua: 2024-08-08).
* ↑ academic.oup.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-08).
* ↑ (Ingelesez) «Bertha Badt-Strauss in Breslau, circa 1910» Jewish Women's Archive (Noiz kontsultatua: 2024-08-08).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q98486
* Multimedia: Bertha Badt-Strauss / Q98486
# Eliana Rubashkyn

Eliana Rubashkyn (Bogotá, Kolonbia, 1988a) kimikari farmazeutikoa eta emakume transgeneroa da. Kolonbian jaioa, Zeelanda Berrian bizi da iheslari, eta aberrigabea da.
Hong Kongen bizi zenean bere genero nortasunarekin bat zetorren gorpuzkera hartzen hasi zen. Bisa berritzera joan zenean, kolonbiar herritartasuna ukatu zioten, sexua aldatu zuelako. Nazioartean ezagun bihurtu zen, iheslari eta aberrigabetzat egindako eskaerari erantzunez Nazio Batuen Erakundeak 2013ko abenduaren 16ko ebazpen baten bidez bere generoa aitortu zionean. Izan ere, nazioartean genero nortasuna aitortu zaion lehenengo pertsona transgeneroa da.
* Datuak: Q18175132
* Multimedia: Eliana Rubashkyn / Q18175132
# Félix Galipaux

Félix Galipaux (Bordele, 1860ko abenduaren 12–Paris, 1931ko abenduaren 7) idazlea, antzerkigile, aktore, biolin-jotzailea eta umorista frantziarra izan zen. Berak zabaldu zuen galipette hitza. Prentsan "Félix Mayran" izengoitia erabili zuen; Henri Pagat-ekin idazten zuenean, aldiz, "Pagalipaux".

## Biografia

Bordelen jaio zen Félix Martin guraso ezezaguneen semea. Louise Fénélon-Galipaux-ek, bere ama, aitortu zuen 1866ko apirilaren 27an eta abizena eman zion. Parisko Kontserbatorioan lehen saria lortu ondoren, nahiago izan zuen Théâtre du Palais-Royal antzokira joan Comédie-Française baino. Ondoren, Palais-Royal antzokitik Renaissance-ra joan zen.
Hainbat antzezlan, komedia, zirriborro, bakarrizketa eta fantasia egile izan zen. Gaur egungo "komiko" antzekoa zen; bete testuekin barre eragin nahi zuen, garaian oso ohikoa zen berezitasun fisikorik edo ahoskera akatsik erabili gabe.
Félix Galipaux 1931an hil zen, Parisko Père Lachaise hilerrian lurperatu zuten. Egun, hilobian, bere brontzezko bustoa ikus daiteke.

## Obra idatzia
### Galipettes

Galipaux izan zen hitza zabaldu zuena. Hitza, antza, Frantziako mendebaldeko dialektoetan ezaguna zen. Euskaraz Itzulipurdiak esango genuke. Idazleak narrazio bilduma bat idatzi zuen 1887tik 1905era izenburu horrekin. Arrakasta handia izan zuen. Re-Galipettes, Histoires de théâtre 1930ean berrargitaratu zen, idazlea hil aurretik.
* Galipettes, Paris, Jules Lévy, 1887. Aurélien Schollen hitz aurrearekin.
* Encore des Galipettes ;
* Toujours des Galipettes ;
* Rien que des Galipettes ;
* Plus que jamais des Galipettes 1911 ;
* Re-Galipettes, Histoires de théâtre 1930.

### Beste idazlanak

* Nos Acteurs dans la rue ;
* Monologues et récits ;
* Confetti ;
* Pour casinoter. Komediak, saineteak, bakarhizketak. Paris, Paul Ollendorf, 1895 ;
* Théâtricule ;
* La Tournée Ludovic ;
* Petits Vers sur de grands mots ;
* Gorgibus et Sganarelle ;
* Un monsieur qui a un tic ;
* Le Raid Paris-Monte Carlo en deux heures ;
* Le Premier cigare du collégien ;
* Les sifflets du merle, soliloques gais, Paris, Librairie théâtrale, 1931 ;

### Elkar lanean idatzitako lanak

* 1905 : La Mémoire des dates, Edmond Guiraudekin idatzita.
* 1921 : La guerre en pantoufles, Gabriel Timmoryekin idatzita.
* 1928 : Nous allons passer une bonne soirée !, Gabriel Timmoryekin idatzita.

## Filmografia

* 1991: Un monsieur qui a un tic, Albert Capellani zuzendariaren filma.

## Erreferentziak

* ↑ https://data.bnf.fr/fr/12114879/felix_galipaux/
* ↑ https://www.grimh.org/index.php?option=com_content&view=article&layout=edit&id=2541&lang=fr
* ↑ https://www.larousse.fr/dictionnaires/francais/galipette/35906

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):Félix Gallipaux IMDb webgunean.
* (Frantsesez):Félix Galipauxen grabazioak.
* (Frantsesez):Idazlearen testuak Interneten.
* Datuak: Q3092443
* Multimedia: Félix Galipaux / Q3092443
# Mizrahi

Mizrahi, Mizrahim (hebreeraz: מזרחים‎) edo al-Mashriqiyyūn (arabieraz: المشرقيون‎), baita Edot HaMizrach (hebreeraz: עֲדוֹת-הַמִּזְרָח‎; "Ekialdeko Komunitateak"; ʿEdot(h) Ha(m)Mizraḥ), Bene HaMizrah ("Ekialdeko semeak") edo Ekialdeko juduak, Ekialde Ertaingo bertoko judu-komunitateen kideak dira, garai biblikoetatik egundaino. Bere barnean Babiloniako juduak ez ezik Irak, Siria, Bahrain, Kuwait, Dagestan, Azerbaijan, Iran, Uzbekistan, Kaukaso, Kurdistan, Afganistan, India eta Pakistangoak ere hartzen ditu. Batzuetan baita yemendar juduak eta iparraldeko Afrikakoak ere.
Hitzaren erabilera polemikoa da oso, izan ere, mizrahiak ez dute bere burua azpitaldetzat hartzen, izan ere, sefardien tradizioak jarraitzen dituzte, nahiz eta zenbait ohitura ezberdin izan. 2005ean, Israelgo juduen %61k mizrahi arboasoak zituen.

## Erreferentziak

* ↑ Encyclopædia Britannica. Mizrahi Jews. .
* ↑ Ducker, Clare Louise. Jews, Arabs, and Arab Jews: The Politics of Identity and Reproduction in Israel. Haga: Institute of Social Studies.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q501837
* Multimedia: Mizrahi Jews / Q501837