# Melillako Batzarraren Jauregia

Batzarraren jauregia, lehen Udal Jauregia zena, batzuetan Udaletxea deitzen dena, Melillako Batzarraren egoitza den Melillako hiri espainiarreko Zabalgune Modernistaren art decó eraikina da. Espainia plazan dago, Zabalgune Modernistan, eta Melillako Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren parte da, Interes Kulturaleko Ondasuna.

## Historia

* Proyecto de Luis Ferrero y Joaquín Mª Fernández Cabello
Melillako orube nabarmenean kokatua, Komandantzia Nagusia eraikitzea pentsatu zen tokian, Mariano Campos Tomás ingeniari militarraren lehen proiektuaren arabera, La Construcción Moderna aldizkarian 1922an argitaratua, Ofizialen Egoitza edo Melillako Komandantzia Orokorraren Eraikinaren balkoia inspiratuko zuena, edo Juan García San Miguel ingeniari militarraren aurreproiektua.
Udal Batzarra eratu zenean, 1929ko azaroan udal jauregia eraikitzeko lehiaketa deitu zen, oinarriak Mauricio Jalvo Millan udal arkitektoak eman zituen otsailaren 23an eta azaroaren 20an Sanbarrek azken erredakzioan eraberritu zituen, arkitektoen estudio ugariri interesatuz, zeinek aurkezpen epearen luzapena eskatu zuten, 1930eko apirilaren amaieran amaitzen zena, baina ez zen onartu. Mauricio Jalvok 1930eko abuztuaren 28an egin zuen lehen txostena, eta irailaren 23an De las Cuevas, Azcárae eta Riusek, batzordeak, Tomás Mur, Manuel Cárdenas, Ignacio Zulueta eta Gonzalo Cárdenasen aurreproiektua lehiaketaz kanpo ebatzi zuen, eta Manuel Muñoz Barriadoren akzesar bat eman zen, Luis López eta María Cardenasen ordez. Erabaki hori Batzorde Iraunkorrak berretsi zuen eta Lóberak 1930eko urriaren 13an dekretatu zuen. 1932ko urtarrilera arte dena bertan behera geratu zen, obra egitea pentsatu zen arte, batzordeak Ferrero eta Fernández Cabellori proiektua aldatzeko Melillara joatea proposatu zielako, berrikuspena apirilean entregatuz, Udalari gehiegizkoak iruditu zitzaizkion ordainsari eta gastuekin, baina Enrique Nieto eta Nietori egokitzea erabaki zuen, eta horren aurrean, Ferrerok eta Fernandezek Batzar Santuari eman zizkioten.
Inpasse-a amaitzeko eta Melillako langileen langabezia arintzen lagunduko zuen obra hasteko, Sustapen Batzordeak gomendatu zuen proiektua ezin bazen egokitu, 1932ko ekaina eta uztaila bitartean azkenduta egon behar baitzuen, beste bat egitea, unean uneko aukera ekonomikoen arabera; Enrique Nietok egin zuen, Ferrero eta Fernandezen proiektuan oinarrituta, eta 1934ko urtarrilaren 12an onartu zen. Eraikuntzarako lehiaketak hutsik geratu zirenez, 1935eko maiatzaren 17an Administrazioak eraikina egitea erabaki zuen, urteko aurrekontuekin etapaka, batzorde exekutibo batek. 1935eko uztailaren 8an, orubea inguratzen duten hesi eta hormak eraitsi ziren, 1935eko irailean Nieto zimenduak kalkulatuz, 1936ko hasieran obretarako beste lehiaketa bat iragartzea erabaki zen, baina hilabete lehenago Espainiako Gerra Zibila hasi zen, eraikuntza geldiarazi zuena. Lehen harria 1938ko abenduaren 16an jarri zen Marokoko Espainiako Goi Komisarioaren aurrerapen bati esker, 1940ko irailean mailegu bat adostu zen, urrian egina, azaroan zimendatze lauzen proiektua aurkeztu zen, eta abenduan gainerakoen dokumentazio grafikoa, 1942ko amaieraren eta 1943ko martxoaren 27aren artean zimendatu zen, arazoak zituelarik zementu horniduran, baita burdinazko arkitekturan ere. Nieto 1948ko urrian erretiratu zen eta lanekin jarraitzea eskatu zuen. Urte horretako azaroaren 15ean, bere lanarekin jarraitzeko aukera eman zitzaion 1949ko maiatzaren 31ra arte, nahiz eta lanak, azken erremateak, ez ziren 1949ko amaierara arte amaitzen, urriaren 13an bisitatu zelarik. 1948ko hasieran, Nietok beirate bat diseinatu zuen, Urrezko Aretoko soleria eta Halleko balaustradak, urte horretako azaroan eraberritu zena. Ramosek freskoen zirriborroak egiten ditu Urrezko Aretoko sabairako, eta altzariak Palmer Etxeari esleitzen zaizkio.
Eraikina 1950eko martxoaren 29an inauguratu zuten, arratsaldeko 7etan, Galera Paniagua Melillako komandante nagusiak eta Rafael Alvarez Claro hiriko alkateak. Gainera, Antonio Segovia artzapezpiku-bikarioak bedeinkatu zuen, eta "Tinbre de Gloria para Melilla" izena jarri zioten.
1967ko urtarrilaren 6an, 11:45ean, Francisco Mir Berlanga alkateak bere erlojua inauguratu zuen, karilloiarekin, Indapel, eta Monclús Etxeko beste erloju digital batek ordezkatzen du 1992ko urriaren 28an, Espainiako Ereserkiarekin, La Legionen Ereserkiarekin eta Banderitarekin, 2008an mekanismoa ordezkatu zen bitartean.
1975ean, Urrutiko Hezkuntzarako Unibertsitate Nazionaleko gelak eraiki ziren hegoaldeko zabaltzan, 1986an Fernando Moreno udal-arkitektoak bulegoetarako berritua gelak Kontseilu Onaren Ikastetxe zaharrera eraman ondoren, eta 1995ean Antonio Moreno enpresak kanpoaldeko argiztapen berria instalatu zuen, fatxadak zaharberritu ziren aldi berean, 1995eko apirilaren 10ean amaituak, eta koloreak aldatu ziren. 2014ko urriaren 22an Felipe VI.aren erretratua jarri zen, Juan Carlos I.a errege emerituaren ordez, Udalbatza Aretoan.
2016ko urtarrilaren 25eko lurrikarak nahiko kaltetua utzi zuen, dorreak larriki kaltetuz, bereziki eraitsia izango zela uste izan zen hegoaldea, eta horrekin behin-behinean sendotu zen bere leihoak estaliz eta gero kanpoko egitura batekin ziurtatuz, behin betiko birgaitu ziren arte. Barnealdean, berriz, planoen saloiak kalte arinak jasan zituen, garrantzitsuena hegoaldeko horman arrakala bat izan zen, eta horrek gutxi eragin zuen marmolezko estalkia.
Hala ere, zatirik kaltetuena, iparraldeko hegaleko bigarren solairua ez zen berreraiki 2017ko abuztutik 2018ko apirilera bitartean, atezainaren eskailera eraitsi zen, iparraldeko eskailera sendotu zen, patioaren iparraldeko zatia berrezarri zen, denborak, mantentze-lan faltak eta lurrikarak kaltetua, bainu berriak eraiki ziren eta presidentearena eraitsi zen, oso kaltetua izan zena.

## Deskribapena

Hormigoizko pilareak, adreilu trinkozko hormak eta adreilu bereko gangatilak burdinazko habeen gainean dituen egitura batez eraikita dago. Beheko solairua, solairu nagusia eta bigarrena ditu, eta oinplano pentagonala du.

### Kanpoaldea

Art decó estilokoa da, sezesionismorako joerarekin, dorreak Stoclet Jauregitik eta Eduard Ferrés i Puig-en eta Bartzelonako Ferran Guardiola Etxearen obrako moldurak, oso antolaketa klasiko eta kanonikoan, ia udal-jauregi eklektikoen ereduari jarraituz, Luis Joaquín Ferrero-ren proiektuan oinarritzen baitzen. Fatxada nagusian dago, eraikinaren alde nagusian, Espainia plazara, eta bere kurbadurari egokituta. Fatxadek beheko solairua dute, harrizko basamentu altua, pertsiana marroiez babestutako leihoak, beren arkitrabearen gainean moldura konplikatuak dituztenak, fatxada nagusikoei urratsak ematen dizkietenak, hain konplikatuak ez diren moldurekin, eta handik azkenekoaren diforetara, hiru zirkulu bertikaleko koroatze bitxiak dituzten pilastrekin.

### Herrizaingoa

Art Decó da, atari nagusi ikusgarri batekin, alboetan bi eskailera bikirekin, zutabeek eutsitako galerietara eramaten dutenak, sabaian beirate bat duen sabai-leiho batekin, Saio-Areto bitxi batekin, Areto Berdearekin, Bisita-Gelarekin eta Urrezko Areto neobarroko handi batekin.

## Antzinako Justizia Jauregia

* Antiguo Palacio de Justicia
Eduardo Caballero Monrós arkitektoaren proiektuaren arabera eraikia 70eko hamarkadan, Udal Jauregiaren atzealdean zeuden lorategi batzuen gainean, epaitegiak hartzeko, V. Mendeurreneko Dorreetara lekualdatu ondoren, hauek hiri autonomora pasatu ziren, beheko solairuak aforoek okupatu zituztelarik, eta 2013ko maiatzaren eta azaroaren 22aren artean lehen solairuaren erdia birmoldatu zen Herritarren Segurtasunerako Kontseilaritzaren bulegoetarako.

## Erreferentziak

* ↑ «Ciudad Autónoma de Melilla - Palacio de la Asamblea» www.melilla.es.
* ↑ «Real decreto 2751/1986, de 5 de diciembre por el que se declara Bien de Interés Cultural, con la categoría de Conjunto Histórico, una zona de la ciudad de Melilla» Boletín Oficial del Estado (15): 1289-1390. 17 de enero de 1987 ISSN 0212-033X..
* ↑ Camacho Martínez, Rosario. (2007). [https://www.uma.es/media/files/BA28.pdf «Proyectos para la Plaza de España en Melilla Comandancia General versus Ayuntamiento»] Boletín de arte (Universidad de Málaga (UMA): Departamento de Historia del Arte) (28): 227-240. ISSN 0211-8483..
* ↑ El reloj del Ayuntamiento. 6 de enero de 1967.
* ↑ Mir Berlanga, Francisco1. (28 de agosto de 1992). El pasable banderita y el carrillón municipal. .
* ↑ Jiménez, M.A.. (28 de octubre de 1992). El reloj del Ayuntamiento volvió a marcar las horas. .
* ↑ El Carrillón anuncia ya la Navidad. 9 de diciembre de 2010.
* ↑ «FLORES, Irene; M. R. - El viejo carrillon va a sonar de nuevo» campaners.com.
* ↑ «MELÉNDEZ, Ángel - El reloj del Palacio de la Asamblea vuelve a emitir sus campanadas desde ayer» campaners.com.
* ↑ Borja González Estrada. «PALACIO DE LA ASAMBLEA» https://coacam.es.
* ↑ Rober, Marcos. (10 de febrero de 2011). El Palacio de la Asamblea sufrirá una restauración de su fachada. .
* ↑ El Palacio de la Asamblea recupera su imagen original. 12 de mayo de 2011.
* ↑ «El ‘cerebro’ informático de la Ciudad ya tiene un espacio propio» El Faro de Melilla 2 de marzo de 2011.
* ↑ «La Ciudad invierte 400.000 euros en el nuevo Centro de Procesamiento de Datos» Diario Sur 3 de marzo de 2011.
* ↑ EL SALÓN DORADO LUCE EL CUADRO DEL REY FELIPE VI. 22 de octubre de 2014.
* ↑ Meléndez, Ángel. (22 de octubre de 2014). El relevo monárquico llega al Salón de Plenos del Palacio de la Asamblea. .
* ↑ Cerrado el Palacio de la Asamblea de Melilla por daños tras el terremoto. .
* ↑ 20Minutos. Precintado el Palacio de la Asamblea de Melilla por las grietas provocadas por el terremoto. .
* ↑ El Ayuntamiento de Melilla abre parcialmente después de una semana cerrado por los daños del terremoto. 1 de febrero de 2016.
* ↑ «Ciudad Autónoma de Melilla - Reubicación De Las Dependencias Del Palacio De La Asamblea» www.melilla.es.
* ↑ Terremoto en Melilla: el ayuntamiento reubica a sus trabajadores. 27 de enero de 2016.
* ↑ Cerrado el Palacio de la Asamblea de Melilla por daños tras el terremoto. .
* ↑ «El Palacio de la Asamblea estará cuatro días cerrado mientras se reparan los destrozos» El Faro de Melilla 26 de enero de 2016.
* ↑ «Apuntalamientos Especiales - Palacio de la Asamblea. Melilla» www.rhestructuras.com.
* ↑ La Ciudad destina 142.000 euros para rehabilitar los torreones del Palacio de la Asamblea. 17 de agosto de 2016.
* ↑ Las obras de reforma de las torres de la Asamblea costarán menos de 141.000€ - El Faro de Melilla. 17 de agosto de 2016.
* ↑ José Antonio Fernández Fernández. «REHABILITACIÓN DE LOS TORREONES DEL PALACIO DE LA ASAMBLEA» coacam.es.
* ↑ Tena ÁLvarez, Nerea. (20140125). Consiguen ‘rescatar’ y reforzar los dos torreones del Palacio de la Asamblea. .
* ↑ Los torreones de la Asamblea ya lucen sin estructuras y reformados, tras de 10 meses - El Faro de Melilla. 17 de diciembre de 2016.
* ↑ «NOTA DE PRENSA SOBRE EL DESARROLLO DE LAS OBRAS DE REHABILITACIÓN DE LO TORREONES DEL PALACIO DE LA ASAMBLEA DE MELILLA» melillamedia.es 17 de agosto de 2016.
* ↑ Dan comienzo los trabajos para reparar los desperfectos en el Palacio de la Asamblea. 26 de enero de 2016.
* ↑ Sánchez T., Paqui. (2 de febrero de 2016). El Salón Dorado albergará los plenos de la Asamblea mientras duren las obras. .
* ↑ Sánchez T., Paqui. (22 de abril de 2016). La Asamblea regresa al Salón de Plenos tras su reparación. .
* ↑ La reforma del centro de la Asamblea y las vidrieras costará 285.000 euros. 15 de septiembre de 2017.
* ↑ Sánchez T., Paqui. La Ciudad invierte 285.000 euros para rehabilitar la parte noble del Palacio de la Asamblea. .
* ↑ «El martes comienza la rehabilitación de la zona central del Palacio» melillamedia.es 14 de septiembre de 2017.
* ↑ Las históricas vidrieras del Palacio de la Asamblea cobran vida tras su restauración. 05-022018.
* ↑ Consiguen ‘rescatar’ y reforzar los dos torreones del Palacio de la Asamblea. 24 de enero de 2017.
* ↑ «AUDITORIA ENERGETICA DE ALUMBRADO EFICIENTE» Melilla.
* ↑ «El Ayuntamiento estrena una iluminación con mayor ahorro energético» melillamedia.es 20 de julio de 2017.
* ↑ Gómez, Elena. (19 de octubre de 2017). Nueva iluminación arquitectónica para el Palacio de la Asamblea de Melilla. .
* ↑ [https://www.d-ci.es/project/iluminacion-arquitectonica-fachada-palacio-de-la-asamblea-melilla/ ILUMINACIÓN ARQUITECTÓNICA FACHADA PALACIO DE LA ASAMBLEA MELILLA "El modernismo mas Eficiente...". ] 19 de octubre de 2017.
* ↑ «En marcha la rehabilitación del ala norte del Palacio de la Asamblea» melillamedia.es 11 de agosto de 2017.
* ↑ Sánchez T., Paqui. El Palacio de la Asamblea recupera su ala norte tras reparar los daños del terremoto. .
* ↑ Finaliza la rehabilitación del ala norte del Palacio de la Asamblea. 26 de abril de 2018.
* ↑ El ala norte del Palacio de la Asamblea de Melilla ya está rehabilitada. 26 de abril de 2018.
* ↑ «Arranca la tercera fase de rehabilitación del Palacio de la Asamblea» http://www.melillamedia.es 26 de febrero de 2018.
* ↑ Sánchez T., Paqui. (27 de febrero de 2018). “Dos millones largos” para recuperar el Palacio de la Asamblea de los daños del terremoto. .
* ↑ «Noticias Jarquil» www.jarquil.com.
* ↑ ABC. «Más de 2 millones para rehabilitar Palacio de la Asamblea por daños de seísmo» ABC.
* ↑ Hoy, Melilla. Hasta el reloj funciona mal. .
* ↑ El almacén del reloj y la fachada central se reformarán con el ala sur de la Asamblea - El Faro de Melilla. 27 de febrero de 2018.
* ↑ «Retirada la cubierta del Palacio de la Asamblea por fuertes rachas de viento» El Faro de Melilla 14 de diciembre de 2018.
* ↑ EFE. «El temporal de viento arranca una cubierta del Palacio de la Asamblea de Melilla» eldiario.es.
* ↑ S.L, Titania Cía Editorial. «Temporal de viento arranca una cubierta del Palacio de la Asamblea de Melilla - Viernes, 14 Diciembre 2018 17:04» El Confidencial.
* ↑ Fomento y Bomberos trabajan para retirar la parte de la cubierta del Palacio de la Asamblea desprendida hoy. .
* ↑ Domenech Muñoz, Daniel. (2015). «Representación de poder y arquitectura de la “otra modernidad” en Melilla, 1931-1975» Revista Akros: 37-46. ISSN 1579-0959..
* ↑ «Concluyen las obras de rehabilitación del antiguo Palacio de Justicia» http://www.melillamedia.es 22 de noviembre de 2013.
* ↑ S A., P. (22 de noviembre de 2013). El antiguo Palacio de Justicia servirá para desahogar el Ayuntamiento. .
* ↑ El antiguo Palacio de Justicia servirá para desahogar el Ayuntamiento - El Faro de Melilla. 22 de noviembre de 2013.
* ↑ El PSOE pide la retirada del escudo franquista que preside la Oficina de Atención al Ciudadano de Melilla. 9 de junio de 2013.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q30905700
* Multimedia: Melilla town hall / Q30905700