# Carroll Baker

Carroll Baker, jaiotzaz Karolina Piekarski (Johnstown, Pensilvania, 1931ko maiatzaren 28a) estatubatuar aktore erretiratua da, Oscar sarietarako izendatua izan zena.
Film garrantzitsuenen artean daude Gigante (James Dean, Rock Hudson eta Elizabeth Taylorrekin), Baby Doll (Karl Maldenekin, Elia Kazanek zuzenduta), La conquista del Oeste eta Harlow, Rubia platino (1965), 1930eko Jean Harlow aktoreari buruzko film biografikoa. Oscar sarirako izendatua izan zen Baby Doll filman egindako lanarengatik.

## Biografia

Errusiar-poloniar jatorria duen Carroll Baker berrogeita hamarreko hamarkadan nabarmendu zen, eta Oscar sarirako izendatu zuten, baina laster hasi zen bere karrera gainbeheran. Sexu-sinbolotzat hartu zuten, baina gero, bigarren mailako paperetan baino ez zuen parte hartu, Europako eta Mexikoko film batzuetan.

## Ibilbidea

Dantza ikasi zuen eta 1950aren hasieran dantza-talde batean sartu zen. Mago baten laguntzaile gisa ere lan egin zuen, zineman Charles Waltersen Easy to Love filmean (1953) debutatu aurretik.
Film hori estreinatu eta urtebetera, Carroll New Yorkera joan zen Actors Studio ospetsuan matrikulatzera. Hantxe ezagutu zuen Jack Garfein zuzendari eta gidoilaria, eta harexekin ezkondu zen 1955ean.
Broadwayko antzerkian labur-labur lan egin ondoren, 1956ko George Stevensen Gigante filmean parte hartu zuen Elizabeth Taylor eta Rock Hudsonen alaba interpretatu zuen. Batez ere gogoratua da 1956. urtean Elia Kazanen Baby Doll filmarengatik. Karl Malden protagonistakide zuen film horri esker, izar bihurtu zen eta Oscar sarietarako izendatu zuten.
Baker-en etorkizun handiko karrera gelditu egin zen eta urteak igaro ahala kalitate eskaseko film eta paperetan lan egin zuen.
Baby Doll-en ondorengo izenburu aipagarrienen artean honako hauek daude: Horizons of Greatness (Horizontes de grandeza) (1958), William Wylerrena; No soy para tí( 1959), Walter Lang- ena; The Won of the West (1962) superprodukzioa; The Great Fight, 1964koa, John Forden filma, non Carroll-ek Quaker irakasle bat antzeztu zuen, edo Harlow, Platinum Blonde (1965), Gordon Douglasek zuzendutako Jean Harlowi- i buruzko film biografikoa.
1990ean, Arnold Schwarzenegger protagonista zuen Poli de guarderia (Haurtzaindegiko Polia) komediako kide izan zen Eleanor Crisp-en pertsonaia egin zuen. 1997an David Fincherren The Game filmean parte hartu zuen, Michael Douglas eta Sean Pennekin batera.
2002. urtean erretiratu zen zinemaren mundutik.

## Bizitza pertsonala

1969an, Jack Garfeinengandik banandu zen. Harexekin izan zituen bi seme-alaba: Blanche Baker aktorea eta Herschel, 1970. eta 1980. urteetan. Batez ere Europako filmetan aritu zen. 1982an Donald Burton aktorearekin ezkondu zen, eta 2007an hil zen Kaliforniako etxean.

## Filmografia

Hautatu filmografia::
* Easy to Love (1953)
* Giant (1956)
* Baby Doll (1956)
* The Big Country (1958)
* But Not For Me (1959)
* The Miracle (1959)
* Bridge to the Sun (1961)
* Something Wild (1961)
* How the West Was Won (1962)
* Station Six-Sahara (1963)
* The Carpetbaggers (1964)
* Cheyenne Autumn (1964)
* Sylvia (1965)
* The Greatest Story Ever Told (1965)
* Mister Moses (1965)
* Harlow (1965)
* Her Harem (1967)
* Jack of Diamonds (1967)
* The Sweet Body of Deborah (1968)
* Orgasmo (1969)
* So Sweet...So Perverse (1969)
* A Quiet Place to Kill (1970)
* Captain Apache (1971)
* The Devil Has Seven Faces (1971)
* Knife of Ice (1972)
* Baba Yaga (1973)
* The Flower with the Petals of Steel (1973)
* Private Lessons (1975)
* Andy Warhol's Bad (1977)
* Cyclone (1978)
* The World Is Full Of Married Men (1979)
* Star 80 (1983)
* Native Son (1986)
* Ironweed (1987)
* Kindergarten Cop (1990)
* Blonde Fist (1991)
* The Game (1997)
Hautatu telebistako kredituak:
* The Web (1954)
* Danger (1955)
* Thriller (1976)
* Grand (1990)
* Tales from the Crypt (1991)
* Murder, She Wrote (1993)
* L.A. Law (1993)
* Chicago Hope (1995)
* Roswell (1999)
Hautatu etapako kredituak:
* Escapade (1953)
* All Summer Long (1954)
* Arms and the Man (1958)
* Come on Strong (1962)
* Anna Christie (1966)
* Rain (1977)
* Lucy Crown (1979)
* Motive (1980)

## Argitalpenak

* Baby Doll: An Autobiography (Arbor House, 1983), ISBN 978-0-87795-558-0
* To Africa with Love (Dutton, 1986), ISBN 978-0-917657-54-2
* A Roman Tale (Dutton, 1986), ISBN 978-0-917657-53-5

## Sariak eta goraipamenak

* 1957: Urrezko Globo saria eman zioten Urteko Izar Berriari – Aktorea
* 1957: "Urteko emakumea" Antzerki Saria Hasty Pudding Theatricals lanarengatik
* 1965: Laurel dorado obra dramatikorako, emakumea, tapeteetarako (2. postua)

### Izendapenak

* 1957: Aktore onenaren Oscar saria, Baby Doll lanarengatik
* 1957: Aktore onenarentzako urrezko globoa film – drama batean, Baby Doll lanarengatik
* 1957: Atzerriko aktore onenaren BAFTA saria (AEB), Baby Doll lanarengatik
* 1964: Goi-mailako emakume-izarrarentzako urrezko ereinotza
* 1965: Emakumezkoen izarrarentzako urrezko ereinotza

#### Oscar sariak

| Urtea | Kategoria | Filma | Emaitza |
| 1957 | Emakumezko aktore onena | Baby Doll | Izendatua |

### Ohoreak

* 1996: Urrezko Boot saria The Big Country, How the West Was Won, and Cheyenne Autumn lanekin
* 1997: Bizi ososarengatiko Saria, Breckenridge-ko Zinemaldia (Colorado)
* 2009: National Arts Club-en ohorezko domina
* 2011: Bizi ososarengatiko Saria, Hobokengo Nazioarteko Zinemaldian
* 2012: Bizi ososarengatiko Saria, Fort Lauderdaleko Nazioarteko Zinemaldian

## Erreferentziak

* ↑ «Carroll Baker – Broadway Cast & Staff | IBDB» www.ibdb.com (Noiz kontsultatua: 2024-04-21).
* ↑ «Carroll Baker – Broadway Theater Credits» Playbill Vault.
* ↑ «Carroll Baker» GoldenGlobes.com.
* ↑ «Overview for Carroll Baker» Turner Classic Movies.
* ↑ Bubbeo, Daniel. (June 20, 2011). «'Baby Doll' Carroll Baker in Huntington» Newsday.
* ↑ «Carroll Baker» GoldenGlobes.com.
* ↑ «Foreign Actress in 1957» BAFTA.
* ↑ Mitchell, Marilyn. «Carroll Baker Actress, 'Baby Doll,' grandma» Desert Entertainer.
* ↑ «29th Academy Awards (1957)» Academia de Artes y Ciencias Cinematográficas.
* ↑ «Givin' 'Em the Boot» American Cowboy (Nov–Dec. 1996): 65.. Txantiloi:Open access
* ↑ «Overview for Carroll Baker» Turner Classic Movies.
* ↑ Gans, Andrew. (June 11, 2009). «Stritch, Jackson, Seldes, Reed and Wallach Will Salute Baker June 15» Playbill.
* ↑ Robb, Adam. (June 15, 2011). «Carroll Baker named Lifetime Achievement Award winner at Hoboken International Film Festival» NJ.com.
* ↑ Crandell, Ben. (September 24, 2012). «Fort Lauderdale International Film Festival to honor Oscar-nominated "Baby Doll" star Carroll Baker» Sun-Sentinel.

## Kanpo estekak

* Carroll Baker Internet Movie Databaseren webgunean (Ingelesez)
* Información sobre Carrol Baker
* Datuak: Q233891
* Multimedia: Carroll Baker / Q233891