OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Jesus Nazaretekoaren parabolak

Jesusen parabolak Nazareteko Jesusek esandako narrazio laburrak dira. Narrazio horiek hezkuntza moral eta erlijiosoa gordetzen dute, egia espiritualak dira konparazioen baitartez azaleratuak. Parabola kontakizun erlijioso laburra da, ulerterraza, eta egia espirituala ezkaintzen du.
Ez dira alegiak, horietan ez baitute giza ezaugarriak dituzten animaliek parte hartzen, ezta alegoriarik ere, naturaren egitate edo behaketa sinesgarrietan oinarritzen baitira, eguneroko bizitzako elementu horietako gehienak edukita.
Parabolak Ebanjelio sinoptikoetan daude (lau ebanjelio kanonikoetatik hiru, zehazki Mateo, Marko eta Lukas), baina Ebanjelio apokrifo batzuetan ere aurki daitezke, hala nola Tomasenean eta Jakue Zuzenarenean. Espezialisten arabera Joanenean ez dago parabolik, alegoriak baizik.
Jesusen parabolen helburua Jainkoaren Erreinuan sartzeko pertsona batek nola jokatu behar duen irakastea da eta, gehienbat, bere misterioak ere azaltzen dituzte.

## Parabolak

Asko dira Ebanjelio sinoptikoetan nahiz eta batzuk egile desberdinen lanetan errepikatu. Ebanjelio sinoptikoetan hogeita hamahiru parabola kontatzen dira guztira. Aditu batzuek hirurogeira eta gehiagora ere igotzen dute kopurua, esamolde proberbialak barnean sartzen baitituzte:
* Ebanjelioa Mateoren arabera: 29 parabola.
* Ebanjelioa Markoren arabera: 11 parabola.
* Ebanjelioa Lukasen arabera: 32 parabola.
Baita ere Ebanjelio apokrifo batzuetan. Hala nola Tomasenean: 17 parabola.

### Parabolen zerrenda

* "Azken auziaren parabola"
* "Gari-alearen parabola"
* "Samariar onaren parabola".
* "Kriseiluaren parabola".
* "Lagun desegokiaren parabola"
* "Gizon aberatsa eta Lazaro txiroaren parabola".
* "Garia eta irakaren parabola".
* "Hamar birjinen parabola".
* "Talentuen parabola".
* "Ardi galduaren parabola".
* "Kristal hautsiaren parabola".
* "Fariseu eta publikanoaren parabola"
* "Ereilearen parabola"
* "Pikondoaren parabola"
* "Pikondo agorraren parabola"
* "Mahastiko langileen parabola"
* "Seme galduaren parabola"
* "Lazaro eta aberatsaren parabola"
* "Mostaza-haziaren eta legamiaren parabolak"

## Bibliografia

* Elizen Arteko Biblia Elkartea: Elizen arteko Biblia. Euskal Elizbarrutiak, 1994.

## Erreferentziak

* ↑ Dodd, C. H. (2001). Las parábolas del Reino (2.edizioa). Madril: Ediciones Cristiandad. 21.or. ISBN 84-7057-435-3.
* ↑ Reid, Barbara E. (2001). Parables for Preachers: The Gospel of Matthew: Year A. Liturgical Press. ISBN 978-0-8146-2550-7, 3.or.
* ↑ https://www.proyectojesus.es/Pjesus_CD_3/parabola/cuantas_parabolas.htm

## Ikus, gainera

* Parabola
* Alegoria

## Kanpo estekak

* Jesusen parabolak marrazki bizidunetan.
* Datuak: Q51632
* Multimedia: Parables of Jesus Christ / Q51632
# Besarkada (argipena)

Besarkada, izan daiteke:
* Besarkada, pertsonen arteko atxikimenduzko keinua.
* Besarkada, Uxue Alberdik idatzitako eta Maite Gurrutxagak ilustratutako liburua.
* Besarkada (Picasso), Pablo Picassoren margolana.
* Besarkada COVID-19ko biktimei eskainita Donostian dagoen Iñigo Aristegiren eskultura da.
* Izenburuaren hasieran «Besarkada» daukaten orri guztiak.
* Izenburuan «Besarkada» daukaten orri guztiak.
# Gladiatore

    Artikulu hau antzinateko borrokalariei buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Gladiatore (argipena)».
Gladiatoreak, Erromatar Errepublikan eta Erromatar Inperioan, Erromako edo beste hirietako anfiteatroetan elkarren aurka aritzen ziren borrokalariak ziren. Erromako anfiteatroa Koliseoa da.

## Jatorria

Gladiatoreak esklaboak izaten ziren, Estatuko probintzietan jaiotakoak eta oraindik erromatar hiritartasuna ez zutenak, edo baita erromatar Estatutik kanpo bizi zirenak ere, eta erromatarren aurkako guda galdu zutenak. Halere, egon zen gladiatoreren bat edo beste, esklaboa ez zena.

## Izena

Gladiatore izena, erromatarrek borrokarako erabiltzen zuten ezpata batetik dator. Ezpata horrek gladius izena zuen, eta gladiatoreek maiz ezpata hori erabiltzen zuten armatzat, beren borroketan.

## Historia

K.a. 73. urtean, gladiatore eta beste esklabo batzuen Erromaren altxamendua egon zen. Espartako esklabo traziar ospetsua Erromaren aurka altxatu ziren esklabo hauen buruzagi zelarik. Altxamendu honek, bi urte iraun zuen, K.a. 71. urteraino.

## Gladiatore ospetsuak

* Espartako
* Komodo (Erromatar enperadorea 180-192)
* Tumeliko

## Gladiatore motak

* Samnitarrak
* Reziarioak
* Trazioak
* Mirmiloiak
* Secutoreak
* Laqueariiak
* Homoplatxiak
* Andabataeak
* Dimanchaeriak
* Essedariiak
* Equitesak

## Beste arma batzuk

* Gladiatore kaskoa
* Hiruhortza
* Ezkutua

## Kanpo estekak

* Datuak: Q482999
* Multimedia: Gladiator / Q482999
# Nikolaus Joseph von Jacquin

Nikolaus Joseph Freiherr von Jacquin (Leiden, 1727ko otsailaren 16a – Viena 1817ko urriaren 26a) medikuntza, kimika eta botanika ikasi zituen herbeheretar-austriar zientzialaria izan zen.
Medikuntza ikasi zuen Leidengo Unibertsitatean eta ondoren Parisera joan zen eta ondoren Vienara. Hiri honetan Gerard van Swietenen ikasle izan zen.
Frantzisko I.a enperadoreak Mendebaldeko Indietara, Erdialdeko Amerikara, Venezuelara eta Granada Berrira bidali zuen 1755 eta 1759 artean, [[Schönbrunn jauregia|Schönbrunn jauregiko] bildumarako landareak, animaliak eta mineralak biltzeko. 1797an Alexander von Humboldtek Ameriketarako bidaia prestatzen ari zen bilduma ikasi zuen. 1763an Jacquin Bergakademie Schemnitzeko kimika eta mineralogiako irakasle izendatu zuten. 1768an botanika eta kimika irakasle eta Vienako Unibertsitateko lorategi botanikoen zuzendari bihurtu zen. 1783an Suediako Zientzien Errege Akademiako atzerriko kide hautatu zuten.
Haren seme Joseph Franz kimikako eta botanikako irakaslea ere izan zen Vienako Unibertsitatean, eta botanikari buruzko hainbat liburu idatzi zituen.

## Lanak

* Enumeratio systematica plantarum (1760)
* Enumeratio Stirpium Plerarumque (1762)
* Selectarum Stirpium Americanarum
* Observationum Botanicarum (part 1 1764, part 2 1767, part 3 1768, part 4 1771)
* Hortus Botanicus Vindobonensis (3 volumes, 1770–1776) with plates by Franz Anton von Scheidel
* Florae Austriacae (5 volumes, 1773–1778)
* Icones Plantarum Rariorum (3 volumes, 1781–1793)
* Plantarum Rariorum Horti Caesarei Schoenbrunnensis (4 volumes, 1797–1804)
* Fragmenta Botanica 1804–1809 (1809)
* Nicolai Josephi Jacquin collectaneorum supplementum ...
* Oxalis :Monographia iconibus illustrata
* Dreyhundert auserlesene amerikanische Gewächse nach linneischer Ordnung (with Zorn, Johannes)
* Nikolaus Joseph Edlen von Jacquin's Anfangsgründe der medicinisch-practischen Chymie : zum Gebrauche seiner Vorlesungen . Wappler, Vienna 1783 Digital edition by the University and State Library Düsseldorf
* Nikolaus Joseph Edlen von Jacquin's Anfangsgründe der medicinisch-practischen Chymie : zum Gebrauche seiner Vorlesungen . Wappler, Vienna, 2nd. ed. 1785 Digital edition by the University and State Library Düsseldorf

## Kanpo estekak

* Datuak: Q84497
* Multimedia: Nikolaus Joseph von Jacquin / Q84497
* Espezieak: Nicolaus Joseph von Jacquin
# AP-66

AP-66, Zilarrezko Ibilbidearen Autobidea edo Huernako autobidea, Campumanes (Asturiasko Printzerria) eta La Virgen del Camino (Leon) lotzen duen autobidea da.

## Tarteuneak

| Tarteunea | Egoera | Luzera (km) |
| Campumanes A-66 - Entrerreguerasko Tunela | 1983 | 13 |
| Entrerreguerasko Tunela | 1990 | 0,3 |
| Entrerreguerasko Tunela - Pandoko Tunela | 1991 | 0,5 |
| Pandoko Tunela | 1991 | 1,4 |
| Pandoko Tunela - Vegaviesgako Tunela | 1991 | 0,35 |
| Vegaviesgako Tunela | 1991 | 0,24 |
| Vegaviesgako Tunela - Negróngo Tunela | 1991 | 1,7 |
| Negróngo Tunela | 1997 | 4,1 |
| Negróngo Tunela - Oblankako Tunela | 1987 | 4,9 |
| Oblankako Tunela | 1990 | 0,7 |
| Oblankako Tunela - Barriosko Tunela | 1987 | 7,1 |
| Barriosko Tunela | 1993 | 1,6 |
| Barriosko Tunela - La Magdalena | 1987 | 11,7 |
| La Magdalena - La Virgen del Camino A-66 | 1983 | 29,4 |

## Ibilbidea

| Irteera | Irteera izena (La Virgen del Caminoko norabidea) | Irteera izena (Campumanesko norabidea) | Lotzen duen errepidea |
| | Zilarrezko Ibilbidea Autobidearen hasiera | Zilarrezko Ibilbidea Autobidearen amaiera | A-66 |
| | Atsedengunea | Atsedengunea | |
| | Entrerreguerasko tunela 280m | Entrerreguerasko tunela 280m | |
| | Pandoko tunela 1244m | Pandoko tunela 1244m | |
| | Vegaviesako tunela 245m | Vegaviesako tunela 245m | |
| | | Atsedengunea | |
| | Negrongo tunela 4102m | Negrongo tunela 4102m | |
| | Caldas de Lunako Zerbitzugunea | Caldas de Lunako Zerbitzugunea | |
| | Oblankako tunela 670m | Oblankako tunela 670m | |
| 93 | Villablino Caldas de Luna | Villablino Caldas de Luna | C-623  C-623 |
| | Coserako tunela 250m | Coserako tunela 250m | |
| | Atsedengunea | | |
| | Barriosko tunela 1625m | Barriosko tunela 1625m | |
| | | Atsedengunea | |
| 113 | La Magdalena La Robla | La Magdalena La Robla | C-623 |
| | La Magdalenako Ordainlekua | La Magdalenako Ordainlekua | |
| | Atsedengunea | Atsedengunea | |
| | Rioseco de Tapiako Zerbitzugunea | Rioseco de Tapiako Zerbitzugunea | |
| | Atsedengunea | Atsedengunea | |
| | Zilarrezko Ibilbidea Autobidearen amaiera | Zilarrezko Ibilbidea Autobidearen hasiera | A-66 |

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 https://web.archive.org/web/20150923180040/http://www.aucalsa.com/empresa/fechas.htm.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q788309
* Multimedia: Autopista AP-66 / Q788309
# Elektrizitatea (abestia)

"Elektrizitatea" abestia Zea Mays musika taldeak izen bereko diskoan 2002an plazaratu zuen. 25 urte beteko zituen lanak 2025ean eta bizkaitarrek kanta ezagunaren moldaketa berezi bat grabatu zuten Urdulizko Tio Pete estudioan 2024ko irailan.
Elektrizatea Zea Maysen bigarren diskoa izan zen. Laukote bilbotarra 2000ko martxoan erregistratu zuen Urdulizko Tío Pete estudioetan, Jose Lastra (PILT, Juan Carlos Pérez, Elektrobikinis) produkzioari zuzenduta, eta izenburua ematen zion kanta izan zen, luzaz, albumean gehien entzun zena.

## 2024ko bertsioa

Diskoa salgai jarri zeneko 25. urteurrena zela eta, taldeak Durangoko Azokari begira berrargitaratu zuen albuma. Bere jatorrizko 13 abestiei gaia honen bertsio berria gehituko zitzaien. Horretarako, Euskal Herriko 33 emakumek parte hartu zuten, Bilboko Orkestra Sinfonikoarekin batera, bertsio zirraragarria eginez.

## Kolaboratzaileak

Hauek izan ziren Aiora Renteria abeslari bizkaitarrarekin batera abestu zutenak: Itziar Ituño, Jone Laspiur, Lide Hernando, Sara Zozaya, Olatz Salvador, Olaia Inziarte, Süne, Lova Lois, Maren, Izaro, Afrika Bibang, J Martina taldeko Ane eta Kattalin, Suako Ane eta Janire, Eider Iturriaga, Eire, Esti Markez, La Basu, La Furia, Libe, Mamen, Mäbuko Maria Blanco, Huntzako Uxue Amonarriz, Kokein taldeko Zaloa, Zoe Igartiburu, Esanezin, Natalia Garmendia, Izaro Alzaga, Iholdi Beristain, Maite Jesucrista, Naty Penadas.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.eitb.eus/eu/kultura/musika/bideoak/osoa/9622722/zea-mays-elektrizitatea-25/
* ↑ https://irutxulo.hitza.eus/2024/11/08/elektrizitatea-birsortu-dute-33-emakumek-tartean-hainbat-donostiarrek/
* ↑ https://www.deia.eus/cultura/2024/11/07/zea-mays-comparten-elektrizatea-bos-8904475.html
* ↑ gaztezulo. «Zea Mays-en 'Elektrizitatea' kantua Euskal Herriko 34 emakume abeslariren ahotsekin» Gaztezulo (Noiz kontsultatua: 2024-11-11).

## Kanpo estekak

* Bertsio berriaren bideoklipa
* Lehen bertsioa.
* Abestiaren hitzak.
* Datuak: Q131125191
# Abrisketako San Pedro ermita

Abrisketako San Pedro izeneko ermita Arrigorriagan dago, Abrisketa auzoan. Bertan ekainaren 29aren hurrengo igandean San Pedroren omenezko erromeria ospatzen dute. Ikerketa batzuen arabera, Bizkaiko eliza kristau zaharrenetako bat izango litzateke, agian VII. mendeko elementuekin.
1994ko urriaren 21ean, Eusko Jaurlaritzak monumentu izendatu zuen, Sailkatutako Kultura Ondasuna.

## Deskribapena

Angelu zuzeneko nabe bakar bat eta bera ere errektangularra den abside bat dituen ermita, nabearenak baino neurri txikiagoak dituena. Hormak, agerian dagoen harearrizkoak dira. Nabea, egurrezko astazaldierrenkada batez estalirik dago, sabaizunik gabe, absidea ordea, altuera gutxiagokoa, kainoierdiko gangakoa da. Hormetatik inpostarik gabe ateratzen da. Kanpoko aldean, nahiz eta nabearen eta absidearen altuera desberdina izan, teilatu bakar batez erabaki da estalketa, horengatik, abside horren eremura heltzean, zolatak aske gelditzen dira ertzetako bi zutaberi eutsiz. Teilatu hiru isuraldekoa da. Bi bao badaude elizan: sarrerakoa eta eta beste bat argitarakoa absidean.
Sarrera (Mendebalderantz ematen du), Erradio gisako zazpi dobelekin, puntu erdiko arkibolta batean zehar irekitzen da, bederatzi piezatako txanbrana batez lotutakoa. Biak, harribakarreko janben gainean daude eta horietan, erromanikoaren bereizgarri diren gaiekin moldatutako inpostak ageri dira. Presbiterioaren ardatzarekiko eserdiraturik dagoen pieza monolitiko bat da absidearen baoa. Angelu zuzeneko pieza, bertikalki jarria eta kalitate onez bileteatutako inposte erromanikoaz koroatua. Azalera guztia dekoraturik dago. Jatorrizko baoa handitu egin zen, leihoaren erdialdeko herena, bere altuera osoan, biselean ebaki zen baina bere egoera kontzentrikoaren itxura, gutxi gorabehera, osa daiteke.
Bisigotikoak deitutako bi gurutze, kortinatxoan edo puntu erdian koroatuak daude beheko aldean. Leiho hori, eraikin erromanikoa baino lehenagoko zerbaita, beraz, prerromanikoa, baliteke XI. mendea baino lehenagokoa izatea. Azaldutako bao horietaz gain, beste batzuen errestoak ikusten dira elizaren gorputzean, harri landuak ere bai, oso kaltetuak, giza itxurazkoak, irakurketa moralizatzailea izan dezaketenak.

## Ikus, gainera

* Erromanikoa Euskal Herrian

## Erreferentziak

* Edukiaren zati bat monumentu hau sailkatutako kultura-ondasun izendatzen duen lege testutik hartu da. Izan ere, testua jabari publikokoa da eta ez du jabetza intelektualik, Espainiako Jabetza Intelektualaren Legeko 13. artikuluan xedatu denez (Espainiako Aldizkari Ofiziala, 97. zenbakia, 1996-04-22).
* ↑ Azkarate Garai-Olaun, Agustin. (1984). Elementos de arqueología cristiana en la Vizcaya altomedieval. Sociedad de Estudios Vascos = Eusko Ikaskuntza ISBN 978-84-86240-09-7. (Noiz kontsultatua: 2024-11-11).

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Baselizari buruzko dokumental laburra Youtuben
* Kultura Ondasun izendapena EHAAn
* Datuak: Q11681537
* Multimedia: Hermitage of Saint Peter, Abrisketa / Q11681537
# Etsai (euskal mitologia)

    Artikulu hau euskal mitologiako pertsonaiari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Etsai (argipena)».
Etsai irakaslea da eta leize batean ematen ditu eskolak. Etsai hitzak deabrua, eta arerioa esan nahi du, baina, Lezia (Saran) eta Zugarramurdiko kobatan irakasle lanak egiten dituen irelu bat ere bada. Lurpeko irelu honi Iraunsuge ere deitu izan diote.
Uste denez, Sarako Lezia izeneko koban zuen bere eskola, aspaldi batean. Han erakusten zituen, epe laburrean, jakintzak, arteak eta literatura, Salamanca eta beste lekuetako unibertsitateei itzala eginez. Han ikasi zuten Axularrek, bere anaiak eta beste lagun batzuek.
Ikaskuntzaren eta ostatuaren ordainetan bere ikasleei, ikaskuntzen bukaeran, eskatzen ziena, ondorengoa zen: ikasleetako bat haren gatibu gelditzea betirako.
Etsai, Euskal Herriko istorio askotan azaltzen da behin eta berriz, beste kontu batzuekin nahastuta bada ere. Hona hemen Atarrabiren istorioa: Ordiziako esaeran, Marimundiko seme ona zen Atarrabi. Bere anai gazteago batekin, Etsai edo deabruaren eskolan egin zituen bere ikasketak. Ikasturteak bukatzean, ikasleetako batek deabruaren morroi gelditu behar zuen betirako. Zozketa egin ondoren, Mikelatsi, Atarrabiren anaiari atera zitzaion deabruarekin gelditzea. Baino Atarrabi bere anaiaz errukitu eta bera gelditu zen infernuko maisuaren morroi. Edo, Atarrabik alde egitea lortzen du, nahiz eta ihesaldian itzala galdu. Aidetzarra izenarekin ere ezagutzen da.
Axular ere azaltzen da Sarako lezeetan, Etsairen ikasle eta itzala galduta.

## Erreferentziak

* 1 2 3 «Etsai - hiru» www.hiru.eus (Noiz kontsultatua: 2024-11-11).
* ↑ Satrustegi, Jose Maria. (1974). «Axularren ltzala» Studia et documenta 6. urtea, 16. zk.: 23-28. ISSN 0046-435X..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3059372
# Araceli González Campa

Araceli González Campa (Madril, XX. mendea) madrildar kazetaria da, Espainiako irratietako aurkezle eta esataria. Ezaguna egin zen, batez ere, Clásicos populares saioan, edo 10 pelis (2011) eta El conciertazo (2000) lanengatik.

## Lan ibilbidea

Araceli González Campa ezaguna da, Fernando Argentarekin batera, Espainiako Irrati Nazionaleko Clásicos populares irratsaioaren aurkezlea izan zelako. González Campa 1984an hasi zen saioan, eta bertan parte hartu zuen 2008an aurrejubilatu zen arte.
Radio Clásica de Radio Nacional de España irratian ere aurkeztu zituen saioak, Correo del oyente (aurretik, Buzón del oyente) izenekoan, adibidez, non irrati horretako entzuleek eskatutako lanak emititzen ziren. González Camparen aurretiko erretiroaren ostean, Roberto Mendes hasi zen saioa aurkezten. Izena aldatu eta Música a la carta jarri ostean, besteak beste, Mercedes Puentek, Cristina Morenok eta, 2021etik, Amaya Prietok zuzendu eta aurkeztu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Araceli González Campa | Actress» IMDb (Noiz kontsultatua: 2024-11-11).
* ↑ (Gaztelaniaz) rtve.es. (2010-06-15). «'Clásicos Populares' acercó la música clásica los españoles durante tres décadas» RTVE.es (Noiz kontsultatua: 2024-11-11).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Clásicos populares - Podcast en iVoox» iVoox (Noiz kontsultatua: 2024-11-11).
* ↑ (Ingelesez) «Araceli González Campa - Biography» IMDb (Noiz kontsultatua: 2024-11-11).
* ↑ RADIOESCUCHANTE -. (2017-07-04). Clásicos Populares RNE 21/09/1992 Fernando Argenta y Araceli González Campa. (Noiz kontsultatua: 2024-11-11).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Araceli González Campa y Fernando Argenta, presentadores de Clásicos populares.» El País 2001-04-12 ISSN 1134-6582. (Noiz kontsultatua: 2024-11-11).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5702166
# Banyalbufar

Banyalbufar Mallorca uharteko udalerria da, Serra de Tramuntana eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 605 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Balear Uharteetako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Katalanez) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q616408
* Multimedia: Banyalbufar / Q616408
# Marlen Haushofer

Marlen Haushofer (Frauenstein, Karintia, 1920- Viena, 1970), austriar idazlea izan zen. Steyr hirian (Austria Garaia) bizi izan zen, eta bertan idazten aritu zen: eleberriak, narrazioak, irati-gidoiak eta haur eta gazteentzako testuak.
Alemaniar filologia ikasi zuen Vienan eta Grazen. 1941ean ezkondu zen Manfred Haushoferrekin, 9 urte geroago banandu, eta 1957an harekin ezkondu zen berriz ere.
Bigarren Mundu Gerra osteko alemanezko literaturaren erreferente nagusietakoa da. "Die Wand" ("Horma") bere libururik ezagunena izan zen. Naroa Zubillagak itzulita argitaratu zen euskaraz 2023an.

## Bibliografia hautatua

* Das fünfte Jahr (1952). "Bosgarren urtean".
* Eine Handvoll Leben (1955). "Bizitza gutxi batzuk".
* Die Tapetentür (1957). "Hormako paperezko atea".
* Wir töten Stella (1958). "Stella hil genuen".
* Die Mansarde (1969). "Ganbara".
* Die Wand (1963). Euskarara itzulita: "Horma" (Erein, 2023).

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Agirre, Jon. (2023-06-16). «Marlen Haushoferren 'Horma', istorio «itogarria», lehen aldiz euskaraz» El Diario Vasco (Noiz kontsultatua: 2024-06-10).

## Ikus, gainera

* Alemanezko literatura

## Kanpo estekak

* Datuak: Q112929
* Multimedia: Marlen Haushofer / Q112929
# Pierre de Vieille-Bride

Pierre de Vieille-Bride edo Vieille-Brioude (c. 1200 – Margat gaztelua, 1242) Ospitaleko Zaldunen 18. Maisu Handia izan zen 1240tik hil zen arte.
1216ko otsailean Ordenako kide zen. Komandante Handia izan zen 1237ko uztailaren 18tik 1239ko apirilera bitartean, eta Bertrand de Compsen oinordeko aukeratu zuten Maisu Handi gisa 1239 eta 1240 urteen artean.
1239an Baroien Gurutzadan Tibalt I.a Nafarroakoa lagundu zuen eta azaroaren 13an Gazako guduan porrota jasan zuten. 1240an, Damaskoko emirrak eskainitako lurralde batzuk itzultzea onartu zuen.
Tibalt joan ondoren, 1240ko urrian, gurutzatu ingelesak iritsi ziren, Rikardo Kornualleskoak zuzenduta. 1241ean Ayyubtarren dinastiarekin hitzarmen bat sinatu zuten eta Rikardo Ingalaterrara itzuli zen. Rikardo joan ondoren, gatazka bat hasi zen Ospitaleko Zaldunen eta Tenpluetako Zaldunen artean.

## Hilobia

Akren aurkitutako hilobiaren hilarriak epitafio hau du:
☩ ANNO ⠇AB ⠇INCARNACIONE ⠇DOMINI ⠇M ⠇CC ⠇XL ⠇II ⠇OBIIT ⠇FRATER ⠇PETRUS ⠇DE ⠇VETERI ⠇BRIVATO ⠇ OCTAVUS ⠇MAGISTER ⠇SANCTE ⠇DOMUS ⠇HOSPITALIS ⠇IERUSALEM ⠇POST ⠇OCCUPATIONEM ⠇SANC
TE ⠇TERRE ⠇XV ⠇KLS ⠇OCTOBRIS ⠇CUIUS ⠇AIA ⠇REQUIESCAT ⠇IN ⠇PACE ⠇AMEN ⠇⚜ CUIUS ⠇TEMPORE ⠇COMES ⠇ MONTIS ⠇FORTIS ⠇ET ⠇ALII ⠇BARONES ⠇FRANCIE ⠇A CAPTIVITATE ⠇BABILONIE ⠇LIBERATI ⠇FUERUNT ⠇DUM ⠇RICH
ARDUS ⠇COMES ⠇CORNUBIE ⠇CASTRUM ⠇ERIGERET ⠇ASCALONE ⠇

## Kanpo estekak

* Datuak: Q592973
* Multimedia: Pierre de Vieille-Brioude / Q592973
# Rebel Noise

Rebel Noise Arrasaten 2019 an sortutako punk-rock! musika talde bat da.

## Ibilbidea

Aurreneko kontzertua Arrasateko Gaztetxean eman zuten "Gazte talent" ekitaldian, taldea bi aste lehenago bakarrik osatu zelarik. Izenik ere ez zuten oraindik eta "Musakolako musikariak" izenaz aurkeztu zituzten. Hiru abesti jo zituzten. Aurreneko kontzertu luzea Elkartasun Egunean eman zuten, DATen. Inguruko herrietan kontzertu ugari eman zituzten ondoren.
COVID-19 pandemiak hainbat kontzertu bertan behera uztea ekarri bazien ere, kanta berriak konposatzeko aprobetxatu zuten eta 2022an Infernuko Atean diskoa atera zuten. Bideoklip bat ere sareratu zuten, "Nor naiz ni?" abestiari dagokiona.
Urtebete oholtzetatik kanpo egon ondoren 2024ko abuztuan "Idazten dizut" abestiaren bideoklipa atera zuten. Irailaren 14an Ahanzturaren babesean izeneko disko berriaren aurkezpena egin zuten.

## Diskografia

* Infernuko Atean (2022, autoekoizpena)
* Ahanztunaren babesean (2024)

## Erreferentziak

* ↑ «Punk-rock estiloko kontzertua zapatuan gaztetxean, debut eta guzti - Arrasate» Goiena.eus (Noiz kontsultatua: 2022-05-05).
* ↑ Gontzal. Rebel Noise: “Gure kantu berriekin bihar Txosnagunean kontzertua emango dugu” | Mondraberri Arrasateko Ataria. (Noiz kontsultatua: 2022-05-05).
* 1 2 «Rebel Noise taldeak 'Nor naiz ni?' abestiaren bideoklipa kaleratu du - Debagoiena» Goiena.eus (Noiz kontsultatua: 2022-05-05).
* 1 2 Mondraberri. (2024-08-23). Rebel Noisek ‘Idazten dizut’ bideoklipa aurkeztu du | Mondraberri Arrasateko Ataria. (Noiz kontsultatua: 2024-11-11).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q111846721