# Gloria Diaz

Gloria Maria Aspirella Diaz (Manila, Filipinak, 1951ko martxoaren 10a) filipinar aktorea eta modeloa da, edertasun lehiaketetan parte hartu duena. Miss Unibertso 1969 izan zen, bere herrialdeko lehena sari hori lortzen.

## Biografia

Gloria Aringayn jaio zen, Filipinetan, La Unión probintzian. Askotan, prentsan Diaz klaneko kide gisa aipatua, hamabi neba-ahizpetako bat izan zen (hamar emakume eta bi gizon). Bere ahizpa bat, Rio Diaz-Cojuangco, Filipinetako aktore ezaguna eta edertasunaren txapelduna izan zen, sei urteko koloneko minbizia izan ondoren hil zena.

### Bizitza pertsonala

Gabriel "Bonng" Daza izeneko enpresaburuarekin ezkondu zen. Harekin bi alaba izan zituen, Issabella eta Avaa, eta seme bat, Raphael.

## Miss Unibertso 1969

Unibertsitatean ikasten ari zela, Miss Unibertsoren lehiaketara aurkeztera animatu zuen pertsona batek, irabaz zezakeela esan zion eta neskaren orrazkera ere berak egin zion. Diaz 18 urte besterik ez zituela bidali zuten Ameriketako Estatu Batuetako Miami Beachera, Floridara, eta 1969ko Miss Unibertso lehiaketako hamazortzigarren edizioko faboritoetako bat izan zen. Erantzun beharreko galderen azken txandan, Ilargian lur hartu behar zuten lehen gizonei, Neil Armstrongi, Edwin Aldrini eta Michael Collinsi, ongietorria nola eman galdetu zioten, erantzuna oso gustukoa izan zen epaileentzat zein ikusleentzat. 1969ko uztailaren 19an koroatu zuten Miss Unibertso, lehiaketa irabazi zuen lehen filipinarra. Haren garaipenaren eta neurrien berri eman zitzaien espazioko misioan zeuden Apolo 11ko tripulatzaileei.

## Ibilbidea

Bere erreginaldiaren ondoren, Diaz aktore ezaguna bihurtu zen bere herrialdean bai zineman bai telebistan. Famas Sarirako (Oscarren Filipinaseko baliokidea) hainbat aldiz izendatu dute aktore nagusi onenaren eta bigarren mailako aktore onenaren sarietarako.

### Eztabaida

TV Patrol telebista-katean, 2010eko abuztuaren 23an, Miss Unibertso lehiaketaren ondoren egindako elkarrizketa batean, Diazek, 4. finalista izan zen Miss Filipinas Venus Raji buruz hitz egin zuen. Elkarrizketan iradoki zuen, beharbada, Rajek eta Filipinak onura izan zezaketela lehiaketako galderei ingelesez erantzun beharrean, interpretea erabilita. Are gehiago, esan zuen "zeren, pentsatzen denean cebuar batek ia ezin duela ingelesez hitz egin, eta, jakina, tagaloz. Beharbada, cebueraz erantzun beharko luke."
Iruzkin horrekin Diazek haserrarazi zituen cebuar asko, ingelesez hitz egiteko gaitasuna zuten asko irainduta sentitu ziren eta. Cebuar politikariek, Cebúko Gwendolyn García gobernadoreak eta Raquel del Mar kongresukideak, adibidez, barkamena eska zezan eskatu zioten publikoki.
Eztabaidari erantzunez, Diazek ez zuen barkamena eskatu beharrik ikusten, eta bere iruzkinak argitu zituen:
   «Utz iezadazue behin betiko argitzen. Jendeak galderak nahi den hizkuntzan esan edo erantzuteko eskubidea izan beharko luke. Cebuarrak badira, cebueraz esan daiteke. Nik ez dut esan ingelesez hitz egiten ez dutenik. Herri ilotarrrean bazaude, ilotarreraz hitz egiten. Baina ingelesez ondo hitz egiten duen ilotarra bazara, ingelesez esaten da. Cebuarra bazara eta gaztelaniaz hitz egiteko gai bazara, espainierarekin eroso sentitzen bazara, gaztelaniaz hitz egin. Horixe esan dut, eta horixe esan nahi dut.»
2010eko irailaren 1ean, Filipinetako Ligako (Cebu) lehendakariordeak ebazpen bat onartu zuen Gloria Diaz pertsona non grata deklaratzeko.

## Filmografia
### Telebista

* Insatiable Gloria Reyes (2019)
* Mirabella (2014) Lucia Magnolia Flores
* May Isang Pangarap (2013) Olivia
* Kung Ako'y Iiwan Mo (2012) Elvie Raymundo
* Glamorosa (2011-2012) Claudia Montesilva-Herrera
* Mistaken Identity (2011) Queen Mercedes
* 100 Days To Heaven (2011) Dolores Bustamante
* Beauty Queen (2010) Madame Yuri Sandoval
* Diva (2010) Paula Fernandez
* Nagsimula sa Puso (2009) Pinky Ortega
* Sana Maulit Muli (2007) Monica Johnson
* Star Circle National Teen Quest (2004) TV Series Ella misma/Juez
* Sarah: The Teen Princess (2003) TV Series
* Kool Ka Lang (2001) TV Series Nadia
* Kung Mawawala Ka (2001) TV Series Czarina Montemayor
* Anna Karenina (1996) TV Series

### Filmak

* Kung Fu Divas (2013) Charlotteren amaordea
* Sisterakas (2012) Maria Laurel
* The Mommy Returns (2012) Mabel
* Ang Tanging Ina N'yong Lahat (2008) Presidenta Hillary Dafalong
* Sakal, Sakali, Saklolo (2007) Charito
* Kasal, Kasali, Kasalo (2006) Charito
* Nasaan Ka Man (2005) (FAMAS saria: bigarren mailako aktore onenerako izendapena) Lilia
* So... Happy Together (2004) Daisy
* Nympha (2003)
* Batang West Side (2002)
* Milagro's Calling (2001)
* Bakit di Totohanin (2001) Isabel
* Bob, Verushka & The Pursuit of Happiness (2000)
* Dahil May Isang Ikaw (1999) Nanay Ruby
* Jose Rizal (1998) (FAMAS saria: bigarren mailako aktore onenerako izendapena) Teodora Alonzo
* Miguel/Michelle (1998) (FAMAS saria: aktore onenerako izendapena)
* Kirot sa Puso (1997)
* Reputasyon (1997)
* Dyesebel (1996) Banak
* Trese (1990)
* My Pretty Baby (1989)
* Menudo't Pandesal (1987)
* Working Girls 2 (1987)
* Ang Daigdig ay Isang Butil na Luha (1986)
* Sa Totoo Lang! (1985)
* Lalakwe (1985)
* Momooo (1984)
* May Daga sa Labas ng Lungga (1984)
* Cinq et la Peau (1982) aka Five and the Skin (Nazioartekoa: azpitituluak ingelesez)
* Palabra De Honor (1981)
* Uhaw na Dagat (1981)
* Ikaw ang Miss Universe Nang Buhay Ko (1979)
* Sinong Kapiling? Sinong Kasiping? (1977)
* Ganito Kami Noon, Paano Kayo Ngayon (1976)
* Sa Pag-ikot Ng Mundo (1975)
* Ang Nobya Kong Sexy (1975)
* Ang Pinakamagandang Hayop sa Balat ng Lupa (1974) (FAMAS saria: aktore onenerako izendapena)
* Andres de Saya
* Andres de Saya 2
* Andres de Saya 3
* Goatbuster
* Island of Desire
* Sagot ng Puso

## Sariak eta izendapenak

| Urtea | Saria | Filma edo besteren bat | Posizioa |
| 1969 | Miss Unibertso 1969 | | Irabazlea |
| 1999 | Famas (Filipinak) | Hartzaileak | Izendatua |

## Erreferentziak

* ↑ Gloria Diaz, 1969.
* ↑ Gloria Diaz spends Holidays in Manila for a change. .
* ↑ The Gloria Diaz Story.
* ↑ Internet Movie Data Base for Nasaan Ka Man.
* ↑ Gloria Diaz "slur" angers Cebuanos .
* ↑ «Gloria Diaz now 'persona non grata' in Cebu: report» ABSCBNNews.com 1 de septiembre de 2010.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2713606
* Multimedia: Gloria Diaz / Q2713606
| Aurrekoa: Martha Vasconcellos, Brasil | Miss Unibertso 1969 | Hurrengoa: Marisol Malaret, Puerto Rico |