OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Bagà ondoko San Lorentzo monasterioa

Bagà ondoko San Lorentzo monasterioa (katalanez: monestir de Sant Llorenç prop Bagà) Guardiola de Berguedàtik gertu dagoen beneditar monasterio ohia da.

## Historia

Lur-emate batek aipatu zuen 898an, noiz abade batekin monje komunitate bat zegoenean. 983ko azaroaren 21ean sagaratu zutenean, hamabost monje zituen. Oparotasun handia lortu zuen bertako konde eta jaunek egindako dohaintza handiei esker. XII. mendetik aurrera aldaketa erabatekoa izan zen eta gainbehera joan zen, batez ere dohaintzen amaieragatik eta lurraldeko jauntxoek monasterioko lurrak eta ondasunak bereganatzeagatik.
Zenobioan bizi ez ziren gomendiozko abadeek hain zorrak areagotu egin zituzten. 1592. urtean, Tarragonako Kongregazio Klaustralaren barruan prioratu bihurtu zuten, eta Bartzelonako Sant Pau del Camp monasterioari lotuta egon zen, 1614an erabat utzi zuten arte.
1980ko hamarkadan, indusketa eta zaharberritze lanak egin zituen Bartzelonako Diputazioak.

## Eraikina

Lehenengo eliza 983an sagaratu zuten. Oinplano angeluzuzenekoa zen, zutabez banatutako hiru nabe zituen, ate nagusi bat ekialdeko fatxadan eta beste batzuk alboetan, monasterioko gelekin komunikatzen zirenak.
XI. mendean zehar, alboetako habearteetan zirkuluerdi-formako bi absidiola gehitu zituzten; horien aztarnak 1980ko hamarkadako indusketetan aurkitu ziren.
Eraberritze garrantzitsuena XII. mendean gertatu zen: absideen artean erdiko abside itxurako gorputz angeluzuzen bat gehitu zen, erdiko habeartearen erdian tribuna bat eraiki zen, eta haren azpian beheratu egin zen, tenpluarekin eskailera batzuen bidez komunikatzen zen kripta bat osatu arte.
XVIII. eta XIX. mendeetan beste erreforma batzuk egin ondoren, kontserbatu den elizak jatorrizkoaren neurriaren erdia du: oinplano karratua eta bi mailatan banatuta dago; goikoak bi nabe ditu, eta behekoak hiru nabe, ertz-gangaz estalita. Goiko solairua gurtzarako erabiltzen da, eta erdiko habearteak kanoi-ganga bat du, erdi puntuko arkudun hainbat leiho dituena.
Klaustrotik eta fraide-geletatik hormak eta horien egiturak baino ez dira geratzen

## Erreferentziak

* ↑ Pladevall, Antoni. (2001). Guies Catalunya Romànica, El Berguedà. Bartzelona: Pòrtic ISBN 84-7306-697-9..
* ↑ (Gaztelaniaz) «Evolución del dominio del monasterio de San Lorenzo de Bagá durante los Siglos IX-XII» Base de datos bibliográfica de Humanidades y Ciencias Sociales (Consejo Superior de Investigaciones Científicas).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q390078
* Multimedia: Sant Llorenç prop Bagà / Q390078
# Santa Maria monasterioa (Amer)

Santa Maria monasterioa (katalanez: Santa Maria d'Amer), Amer hiribilduko beneditar monasterio ohia da.

## Historia

Elezaharrak Karlomagno fundatzailea zela dioen arren, Deodato abadeak 820an sortu zuen zenobioa, eta hasiera batean San Neurmari eta San Ginesi eskainia egon zen. Luis Errukitsuak immunitate-agindua eman zion, eta Karlos Burusoilak berretsi egin zuen 844an eta 860an.
949an beste kokaleku batera lekualdatu zen, gaur egunekora, Amer udalerriaren barruan. Berreraiki eta Santa Mariari eskainitako eliza berria sagaratu zuten. Monasterioa eta bere ondasunak handituz joan ziren hurrengo mendeetan. Gironako gotzaindegiarekin lotuta egon bazen ere, XI. eta XII. mendeetan independente mantendu zen. XII. mendean eliza berriro eraberritu eta Santa Maria del Coll priorerria sortu zuten.
1381ean Amer herriaren jurisdikzioa zenobioaren esku geratu zen. 1445ean, aldi labur batez, Sant Pere Galligants monasterioari lotu zitzaion, eta 1592an, aita santuaren aginduz, Rosesko Santa Maria monasterioari lotu zitzaion, fraide-bizitza desagertu arte iraun zuen lotura.

## Eraikina

Elizak oinplano basilikala zuen, nabeak kanoi gangaz estalita zeuden, abside batekin eta bi absidiola erdizirkularrekin, esfera-gelako gangekin. Alde bakoitzean lau erdi puntuko arku daude, goiko aldean lonbardiar lesenez apainduak. Haiei eusten zieten zutabeak, karratuak, ordeztu egin dira.
Kanpoaldean, arku itsuak eta lonbardiar zerrendak ikus daitezke. Kanpandorrea 1900. urtekoa da, Segalarien Gerran desagertutako erromaniko baten gainean eraikia.
1428ko lurrikaretan suntsitutako klaustrotik elizako sakristian bi kapitel baino ez dira kontserbatzen, bata motibo geometrikoekin apainduta eta bestea lau aurpegirekin. XI. mendekoak dira.

## Erreferentziak

* ↑ Pladevall, Antoni. (2000). Guies Catalunya Romànica, El Baix Empordà, La Selva. Bartzelona: Pòrtic ISBN 84-7306-637-5..
* 1 2 3 (Katalanez) «Santa Maria d'Amer» Inventari del Patrimoni Arquitectònic (Direcció General del Patrimoni Cultural de la Generalitat de Catalunya).
* ↑ (Katalanez) Catalunya Romànica. in: Enciclopèdia Catalana. 5, 249-256 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9034461
* Multimedia: Santa Maria d'Amer / Q9034461
# Santa Maria Ripollgo monasterioa

Santa Maria Ripollgo monasterioa Kataluniako Ripoll udalerrian dagoen beneditar monasterio bat da.
880an Wifredo Bilotsuak fundatu zuen eta Erdi Aroan Kataluniako scriptorium kulturgune garrantzitsua izan zen, Europa osoan ere monasterio garrantzitsuenetakoa izan zen, Saint-Denis, Fleury eta Montecassinorekin batera.
1931an Kultura Intereseko Ondarea izendatua izan zen.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala (Katalanez)
* Datuak: Q2116598
* Multimedia: Monestir de Santa Maria de Ripoll / Q2116598
# Santa María de Santa Cruz de la Serós

Santa María de Santa Cruz de la Serós eliza bat da da, Huescako Pirinioetan kokatua, antzina beneditarren komentu izandakoa. Kokatzen da Jaka udalerrian, Santa Cruz de la Serós herrian, eta herri honen aragoierazko izenak adierazten duen bezala (Santa Cruz d'as Serors) serors horiek serorak dira, emakumezko mojak baitziren ez bakarrik bizilagunak, baizik eta kudeatzaileak ere.

## Arkitektura

Eliza erromanikoa da. Seguruenik eraikin multzo handiago batetik geratzen den azken aztarna besterik ez da.
Latindar gurutzeko planta du elizak. Kanpoaldea harlanduzko harri-horma da. Barruan kapitel zizelkatu ederrak ditu. Nabe nagusiak kanoi ganga du sabaitzat, abside semiziekularrarekin. Transeptuaren gainean dorre garai bat altxatzen da, tronpa erako kupularekin koroatua. Arkitekturako elementu askok polikromia aztarnak dituzte, garai batean kolore biziz margotuak egon ziren seinale.

## Semeno leinu nafarrarekin lotura

11. mendean eraiki zen. Hasieran, Aragoiko errege familiako emakumeen familiako monasterio bezala funtzionatu zuen. 1059. urtean bertan sartu zen Ramiro I.aren alaba gazteena, Urraka, eta 1070. urtekoa da hurrengo aipu dokumentatua, zeinean Antsa Oibarkoak, Ramiro I. erregeren ama nafarrak, lur batzuk ematen dizkion Ramiroren alaba eta bere biloba Antsa Remiritz Aragoikoari, Santa Maria edo Andre Mariaren elizarentzat izan daitezen hil ondorenean. Pertsonaia hauek Semeno leinu nafarrekoak ziren, Iruñeko erresuma eta Aragoikoa oso lotuak zeudelarik monasterio hau sortu zen garaian.
Monasterio eta elizan egon zen, hain zuzen, Antsa Remiritzen sarkofago ederra, zeina 1622 urtean Jakara eraman zuten, Las Benitas monasteriora. 21. mendean sarkofagoan egindako ikerketa genetiko batean deskubritu zen bederatzi pertsonaren gorpuzkinak zeudela sarkofagoan, eta haien artean identifikatu ahal izan zituzten Antsa Oibarkoa eta bere biloba Antsa Remiritz.

## Bibliografia

* Gitlitz, David M.; Davidson, Linda Kay (2000). The Pilgrimage Road to Santiago: The Complete Cultural Handbook. St. Martin's Press.
* González Miranda, Marina (1956). "La condesa doña Sancha y el Monasterio de Santa Cruz de la Serós". Estudios de edad media de la Corona de Aragón. 6: 185–202.
* Mann, Janice (2009). Romanesque Architecture and Its Sculptural Decoration in Christian Spain, 1000–1120: Exploring Frontiers and Defining Identities. University of Toronto Press.
* Ubieto Arteta, Antonio, ed. (1966). Cartulario de Santa Cruz de la Serós. Valencia.

## Erreferentziak

* ↑ Gitlitz & Davidson 2000.
* ↑ «Monasterio de Santa María de Santa Cruz de la Serós (Huesca)» Monasterios de España / Arteguías (Noiz kontsultatua: 2018-09-07).
* ↑ Identificada genéticamente la primera dinastía de los Reyes de Aragón. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q14912618
* Multimedia: Church of Santa María, Santa Cruz de la Serós / Q14912618
# Wilhering abadetxea

Wilherig abadetxea (alemanez: Stift Wilhering; latinez: Abbatia B. M. V. de Hilaria) Wilhering herrian dagoen eraikin zistertar monumentala da, XII. mendean sortua baina egun bere rokoko margolanei esker oso ezaguna.

## Historia

1146an, Wilhering-eko jauntxoek abadia baten sorrera haien lurretan onartu zuten. Berrogei urte igaro ondoren monasterioa eraikitzen ari zenean, Cîteauxko abadian bildutako abadiaren kapituluak Ebracheko abadiarekin bat egitea onartu zuen. 1185. urtean, hamar urte geroago hasitako eliza altxatzea erabaki zen. 1293an Engelszelleko abadia sortu zen.
Erreforman, Erasmus Mayer Aitak bederatzi hilabetez abadetxetik Nurembergera ihes egin zuen, 1544 eta 1545 bitartean. Bitarte horretan, Balthasar von Presing-ek hartu zuen behin-behineko abadetxearen agindua. Monasterioa erabat abandonatu zen 1583an. Kontrarreformaren baitan, Luganoko Alexander a Lacu monje beneditarrek 1587an berriro ireki zuen Wilhering, arrakasta izanik.
1733an, sute batek monasterioa ia erabat suntsitu zuen. Gaur egun garai haietatik atari erromanikoa, klaustro gotikoaren zati bat eta bi hilobi baino ez dira geratzen. Abadia handik gutxira berreraiki zuten Johann Haslingerrek alemaniar rokoko estiloan egindako planoen arabera. Abadiaren elizaren barruko margolanak, Martino Altomonte eta bere semea Bartolomäorenak dira. Eskulturak eta estuko lanak Johann Michael Feuchtmayerrek eta Johann Georg Üblhörek egin zituzten. Josef II.a enperadorearen erreformen presiopean, parrokia bat sortu zen. 1895. urtean eskola bat sortu zen.
1940an naziek tokia hartu zuten eta aita Bernhard Burgstaller kartzelan hil zen hurrengo urtean. Gerra ostean itzuli ziren monjeak. Gaur egun komunitate monastikoak 30 kide biltzen ditu. Mendebaldeko hegala eraiki da 500 ikasle dituen eskola hartzeko.

## Liburutegia

Abadiaren liburutegiak 40.000 liburu historikoen bilduma du (1900. urte arte). XX. mendeko 20.000 ditu. Gainera, Erdi Aroko 150 eskuizkribu eta 220 inkunable daude.

## Iruditegia

* Abadetxearen barru aldea.
* Barru aldeko beste ikuspegia.
* Abadetxearen organoa.
* Klaustro gotikoa.

## Kanpo estekak

* Airetik egindako bideoa.
* (Alemanez):Abadetxearen webgune ofiziala.
* Datuak: Q364810
* Multimedia: Kloster Wilhering / Q364810
# San Lorentzo eliza (Mena Harana)

San Lorentzo eliza (gaztelaniaz: iglesia de San Lorenzo) Mena Haraneko eliza erromanikoa da, Burgosko Merindadeetan dagoena. Donejakue Bidean kokaturik, Endrekina Menakoak Maltako Ordenari eman zion.
1931n Espainiako gobernuak Vallejo de Menako eliza hau Bien de Interés Cultural izendatu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Del Rivero, Enrique. (1997). Rincones singulares de Burgos. El norte de Las Merindades-I. Caja de Burgos, 18 or. ISBN 8487152309..
* ↑ Valdivielso Ausín, Braulio. (1999). Rutas del románico en la provincia de Burgos. Castilla Ediciones, 117 or. ISBN 8486097754..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5910652
* Multimedia: Church of San Lorenzo, Vallejo de Mena / Q5910652
# San Kristobal baseliza (Sotresgudo)

San Kristobal baseliza Sotresgudo (Espainiako Burgos) inguruan dagoen tenplu katoliko txikia da. XIII. mendeko hasierakoa izanik, erromaniko estilokoa da nahiz eta elementu prerromanikoak ere izan. Berritu berria izan da.

## Ezaugarriak

San Kristobal baselizak, haren txikitasunean, estilo erromanikoa oso ondo erakusten du. 1200 inguruan eraikia, Sotresgudotik gertu dago, isolatuta baino, muino baten gainean. Elementu prerromaniko batzuk erakusten ditu, iparraldera ematen duen ate itxia bezala edo hegoaldeko barruko fatxada.
Habearte bakarra du, harlanduez manposteriarekin eskinetan. Absidea semizirkularra da, erromanikoa, erdi puntuko arkua erakusten duten bi leihoekin.Buruak kapitel dekoratuak dituzten bi zutabe ditu. Bolen teilatuko erlaitza irudi desberdinez (geometrikoak, animaliak, giza-irudiak) apaindutako harburuez eutsita dago. Atariak erdi puntuko lau arkibolta ditu. Iparraldeko aldea itsua da.
XVI. mendean barroko estiloko kanpai-horma itsatsi zitzaion. XVII eta XVIII. mendeetan ere zenbait elementu gehiago egin ziren. Esaterako, erretaula, manierista estilokoa, XVII. mendekoa da.
Barrualdean ere baselizak bitxikeria dezente erakusten ditu. Zirkulu erdiko ganga eta esfera-laurdeneko ganga bat ikus daitezke. Garaipen-arku bat dago, bestetik; arkua eusten dituzten zutabeek bi giza-buru eta bi lehoi aurrez aurre jarrita erakusten dute.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Argazkiak eta informazioa.
* Datuak: Q17630792
* Multimedia: Ermita de San Cristóbal (Sotresgudo) / Q17630792
# San Julian eliza (Astureses)

San Julian eliza (galizieraz: Igrexa de San Xulián de Astureses) Asturesesko parrokia-eliza da, Boborasko herrikoa (Galizia). XII. mendeko eliza erromanikoa da, tamaina txikikoa eta nahiko ongi zaindua.

## Historia

Eliza 1164. urtean fundatu ahal izan zen, erretaula nagusiaren atzean inskribatutako dataren arabera.

## Ezaugarriak

Antzinako jatorrizko multzotik, XII. mendearen amaierako eliza erromanikoa dago zutik bakarrik. Ondo kontserbatuta dago. Gurutze latindar formako oinplanoa du, nabe bakarrekoa. Kanpoko kontrahormak ia ez dira ateratzen hormatik. Nabearen gainean, bi isuriko zurezko estalkia dauka. Goi-korua ere egurrezkoa da. Burualdea zirkuluerdi-formako hiru absidetan errematatuta dago, erdikoa nabarmenduta.
Kanpoaldean, landare-dekorazioak eta motibo geometrikoak diru, baita animalien irudikapenak eta izaki fantastikoak.
Tenpluak bi ate ditu. Iparraldekoa, zirkuluerdiko arku berritua duena, mozarabiar estiloko arku konposatu primitibo batetik abiatuta. Ate nagusia oso sinplea da. Ikonografia eskasa eta sinplea du, kapitelak eta tinpanoa landare-motiboekin eta motibo geometrikoekin apainduta daude.

## Argazki galeria

* Barrualdea
* Iparraldeko atea
* Atari nagusia
* Absideko leihoa
* Absidea

## Erreferentziak

* ↑ Castillo Lopez, Angel del (1972), Inventario de la riqueza monumental y artística de Galicia, Editorial de los Bibliófilos Gallegos

## Kanpo estekak

* https://www.turismo.gal/recurso/-/detalle/5125/igrexa-de-san-xulian-de-astureses?langId=gl_ES
* Datuak: Q9007141
* Multimedia: Church of San Xulián de Astureses / Q9007141
# Gordegia.eus

Gordegia (2023) Donostiako Egia auzoko lan-talde bat da, webgune bat kudeatzen duena auzoko bertako historia, dokumentazioa eta argazkiak dohainik partekatzeko. Urtetan zehar digitalizatu eta katalogaturiko argazki-edukiak publikoaren eskura jarri eta erabiltzaile guztiei beraien edukiak webgunean bertan partekatzeko aukera ere ematen die.
Egiako Artxibategi Grafikoa izateko helburua duen egitasmo herrikoia da, Donostiako Egia auzoari buruzko irudiak batu, dokumentatu, segurtasunez gorde eta auzokide guztien eskura jarri nahi dituena. Teila Fabrikak hauspotu eta babestuta, aspalditik gai honekiko sentsibilitatea zuten hainbat auzotarren nahi eta ekimenez sortutako proiektu hau irabazi asmorik gabeko elkarte gisa gorpuztu zuten 2019an.
Proiektuko kideak auzoko hauek izan dira: Itsaso Alkorta Aizpurua. Karlos Trenor Dicenta, Oihana Agirre Garcia, Fernando Olalde Arbide, Juanpe Urrosolo Oliden eta Arkaitz Artola Arnaiz.

## Edukien eskuragarritasuna

Edukien egoera legalari dagokionez, eskuragarritasuna eta erabilpena errazteko asmoz, sortzaileek Creative Commons BY-SA Aitortu-BerdinPartekatu baimenaren alde egin zuten apustu, berau Wikipediarekin bateragarria delarik, egiletza-aitortza bermatzen du, edukien hedapena zabaltzen du eta lan eratorririk egongo balitz, baimen berarekin banatuko litzatekeela bermatzen du.
Dena dela, irudi bakoitzaren erabilpen-lizentzia bere informazio-orrian agertzen da. Egilea beti aipatu behar da (ezezaguna ez bada), baita Gordegia iturri gisa ere.
Irudien deskribapenak, blogeko argitalpenak eta Gordegia-ko kideok sortutako beste edozein material CC-BY-SA lizentziapean argitaratzen dituzte.

## Sariak

* 2024ko Argia Saridunak2023: Argia saria, Internet atalekoa, «herritarren memoriaren lekukotasuna» nahi duen ororen eskura jartzeagatik egin zieten aitortza.

## Erreferentziak

* ↑ «Arkaitz Artola: "Auzoaren historia ezagutzea lagungarria da aurrera egiteko"» Argia (Noiz kontsultatua: 2024-01-27).
* ↑ «Ikusi 2024ko Argia Sarien ekitaldia osorik» Argia (Noiz kontsultatua: 2024-01-28).

## Kanpo estekak

* Gordegia webgune ofiziala.
* "Paseotxo bat Egia zaharrean" mapa interaktiboa.
* Datuak: Q124365839
* Multimedia: Gordegia / Q124365839
# Santa Maria del Mar

Santa Maria del Mar Kataluniako Bartzelona hiriko gotiko estiloko eliza bat da, La Ribera auzoan kokatzen da, Fossar de les Moreres plazaren alboan. 1329 eta 1383 urteen artean eraiki zen. Eraikuntza burutu zuten maisuak Berenguer de Montagut (eraikinaren disenainatzaile nagusia) eta Ramon Despuig izan ziren.
Bartzelonako Euskal Etxetik hurbil dago

## Iruditegia

* Presbiterioaren irudia
* Barnealdea
* Xehetasuna
* Barnealdea

## Kanpo estekak

* Santa Maria del Mar elizaren argazkiak
* Datuak: Q908802
* Multimedia: Santa Maria del Mar / Q908802
# Bizkarsoro

Bizkarsoro 2023ko Josu Martinez bilbotar zuzendariaren film dramatikoa da. Iparraldeko fikziozko herri batean kokatuta dago filma, XX. mendean, eta euskarak eta euskaldunek jasandako errepresioa du hizpide. Filma fikziozkoa izanik ere, benetako istorioak ekarri ditu Martinezek pantaila aurrera, kontatzen baitu nola zigortzen zituzten herritarrak, euskaraz hitz egite hutsagatik.
Film hau, bost laburmetraiaz osaturiko luzemetraia da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Alegiazko herri batean, bost istorio erreal, 1915etik 1982ra gertatuak, bost ataletan banandurik:
* 1915 - Ama
* 1921 - Anti
* 1940 - Su-ban-di-la
* 1966 - Hitzak
* 1982 - Alaba
Ahozko lekukotzetan eta idazleen testuetan oinarrituak, haietan barna, XX. mendean zehar Ipar Euskal Herriko herri tipi batek bizitako aldaketa sozialak agerian. Hizkuntza baten erroizte eta hurrentzea. Eta bizirauteko borroka.

## Antzezleak

* Bea Kurutxarri
* Martxela Aneva-Fuchs
* Manex Fuchs
* Bixente Indart
* Xan Leon Indart
* Lea Campistron
* Ander Lipus
* Eneida Alfaro-Camus

## Sariak

* 2023: Argia saria, Ikusentzuneko atalean.2024ko Argia Saridunak

## Erreferentziak

* ↑ «'Bizkarsoro', herrietarantz» Berria 2023-12-16 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.
* ↑ Josu Martinezek bosgarren obra laburra osatu eta denak film luze batean josiko ditu
* ↑ «Bizkarsoro (Webgune ofiziala)» Bizkarsoro (Noiz kontsultatua: 2024-01-27).
* ↑ «Arkaitz Artola: "Auzoaren historia ezagutzea lagungarria da aurrera egiteko"» Argia (Noiz kontsultatua: 2024-01-27).
* ↑ «Ikusi 2024ko Argia Sarien ekitaldia osorik» Argia (Noiz kontsultatua: 2024-01-28).

## Ikus, gainera

* Itsasoaren alaba (2009)
* Sagarren denbora (2010)
* Debekatuta dago oroitzea (2010)
* Barrura begiratzeko leihoak (2012)
* Gure sor lekuaren bila (2015)
* Jainkoak ez dit barkatzen (2018)
* Anti (2019)
* Caminho longe (2020)

## Kanpo estekak

* https://bizkarsoro.eus/
* Datuak: Q123861542
# Karpeta urdinak

Karpeta urdinak 2022ko Ander Iriarte oiartzuar zinema zuzendariaren film dokumentala da. Urte berean aurkeztu zen Donostiako zinemaldian.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Anderrek, beste askok bezala, aitak komisarian jasan zuena tortura izan zela susmatzen du. Bere ustea argitu nahian, Eusko Jaurlaritzak Bake eta Bizikidetza Plana-ren barruan egindako Proyecto de investigación de la tortura y malos tratos en el País Vasco entre 1960-2014 ezagutuko du. Ikerketa horrek argitaratzen dituen emaitzekin ikaratuta, proiektuan parte hartu zuten mediku, psikologo, psikiatra eta abokatuekin elkartuko da. Haiek erakutsiko diote zer diren tortura psikologikoa, Istanbulgo Protokoloa edo hurbilketa estatistikoa, ipar globaleko torturaren errealitatea ezagutaraziz.

## Sariak

* 2023: Argia saria, ikus-entzunekoen atalean.2023ko Argia Saridunak

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Sola, Ramon. (2022-09-05). «‘Karpeta urdinak’, la inmersión en la tortura sicológica que llega a Zinemaldia» naiz: (Noiz kontsultatua: 2023-01-28).
* ↑ «Karpeta urdina // Blue files.» sansebastianfestival (Donostia Zinemaldia) (Noiz kontsultatua: 2023-01-28).
* ↑ Lete, Irati Urdalleta. «Azterketak Euskaraz taldeari eman diote kanpaina onenaren Argia saria» Berria (Noiz kontsultatua: 2023-01-27).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q113881480
# Naim Qassem

Naim Qassem, arabieraz: نعيم قاسم‎ (1953, Kfar Fila, Libano), libanoar erlijiogizon xiita eta politikari bat da.
2024ko urritik Hezbola alderdi paramilitar xiitaren idazkari orokorra era burua da, Beiruten Israelen erasoaldi batean eraildako Hassan Nasrallah ordezkatuz.
# Pantailak Euskaraz

Pantailak Euskaraz telebistan eta askotariko ikusizko plataformetan euskarazko eskaintza handitzearen aldeko Euskal Herriko mugimendu bat da. Euskal Autonomia Erkidegoa du ekintza eremu batez ere. 2021eko ekainean sortu zen, euskarak pantailetan bizi duen egoerarekin kezkaturik. Alex Aginagalde eta Izaskun Rekalde agertu dira, besteak beste, mugimenduaren bultzagile eta ordezkari lanetan.
Mugimendua beste talde txikiagoek osatu dute, hauexek: Disney Plus Euskaraz, Netflix Euskaraz, Game Erauntsia, Zinemak Euskaraz, Tinko euskara elkartea eta Bieuse Bikoiztaile Euskaldunen Elkartea. 2021eko abenduan Euskarazko Ikus-entzunezkoen Aldeko Manifestua plazaratu zuten, Durangon (Bizkaia), eta 40 eragileren babesa jaso zuten. 2022ko otsailean, Argia kazetaren Kanpaina Onenaren Saria jaso zuten eta, 2022ko ekainaren 11n, elkarteari forma juridikoa emateko asmoa agertu zuten.
| « | Egoera oso larria da. Horren erakusle ondorengo datua: CIESen arabera, 1990. urtean Araba, Bizkaia eta Gipuzkoako haurren %70ek ETB1eko marrazki bizidunak ikusten zituzten; gaur egun, ETB3k %0,3ko pantaila kuota du. Zinemetan bezala, streaming plataforma erraldoietan hutsaren pare tratatzen gaituzte eta txarrena da, egoerak ez duela inor ere harritzen. | » |
| —Pantailak Euskarazen aurkezpen agiria |||
Ikus-entzunezkoen arloan, solaskide izatea lortu dute, EITBko eta streaming plataformetako ordezkariekin bilduz, produktuen euskarazko eskaintza zabaltzeari begira. Kritiko agertu dira Espainiako Ikus-entzunezkoen Lege Orokorrarekin. Besteak beste, kezka adierazi dute fikzio produktuen eskaintzak telebistan duen presentzia urriarekin. Erakunde arteko harremanetan aritu ez ezik, kale mobilizaziorik egin izan dute, hala nola 2022ko Donostiako Zinemaldiaren lehen egunean, Kursaal aurrean elkarretaratzea eginez. Horren harira, 2023an, Elkarteko Alex Aginagaldek adierazi zuen 2023ko Zinemaldian hobekuntza nabarmenak izan zirela euskararen presentzian; izan ere, Ruth Perez de Anucita Zinemaldiko komunikazio arduradunaren arabera, Sail Ofizialeko film guztiek euskarazko azpidatziak izan zituzten, eta Zinemaldiko filmen herena euskaraz izan zen, euskara plan bati esker.

## Sariak

* Argia Sariak 2022.Ikus-entzunezko Argia Saria (2022)

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 5 Urkizu, Urtzi. «Bide luzea dute egiteko» Berria (Noiz kontsultatua: 2022-09-17).
* ↑ Urkizu, Urtzi. «Pantailak Euskaraz taldeak «larrialdi egoeraz» ohartarazi du Eusko Legebiltzarrean» Berria (Noiz kontsultatua: 2022-09-20).
* 1 2 «Kanpaina onenaren Argia Saria: Pantailak Euskaraz» Argia (Noiz kontsultatua: 2022-09-17).
* ↑ Berria.eus. «Klika, irailaren 16a: Pantailak Euskaraz | berria TB ataleko azken bideoak» www.berria.eus (Noiz kontsultatua: 2022-09-19).
* ↑ SL, TAI GABE DIGITALA. (2023-09-25). «Euskara, putzu sakonetik pantaila handira: Zinemaldiko filmen herena, euskaraz» naiz: (Noiz kontsultatua: 2023-09-30).
* 1 2 «Argia Sariak 2022» Argia (Noiz kontsultatua: 2023-01-26).

## Ikus, gainera

* Euskal Encodings
* Zernonikusi.eus

## Kanpo estekak

* Pantailak Euskaraz mugimenduaren webgunea