OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Zeio

Zeioa, zura lantzeko tresna bat da. Orriarekiko angelu zorrotzean duen kirten laburreko aizkora mota bat da. Zizelkaturiko lanak arbastatzeko, habeak zuzentzeko, torneatutako formak moldatzeko eta husteko balio du.

## Historia

Tresna honen jatorria oso antzinakoa da. Antzinako Mesopotamian asmatu zen.
Antzinateko eraikitzaileek ez bezala, bikingoek sekula ez zuten zeioa ezagutu. Euren drakkarretako zurezko xaflak, aizkorarekin moztu eta arbastatu zituzten.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2517447
* Multimedia: Adzes / Q2517447
# Yusei Ogasawara

Yusei Ogasawara (japonieraz: 小笠原 侑生, 1988ko apirilaren 6a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Ehime FC eta V-Varen Nagasaki.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q8061869
# Yushi Akiba

Yushi Akiba (japonieraz: 秋葉 勇志, 1985eko urriaren 31 - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tokyo Verdy.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q11595818
# Yusef Komunyakaa

Yusef Komunyakaa (1941eko apirilaren 29a) afroamerikar poeta da, Vietnamgo gerran izandako bizipenak gordin biltzen dituen Dien Cai Dau poema bildumarekin ezagun egin zena.

## Biografia

James William Brown izenez inskribatu zuten gurasoek, ez dago guztiz argi 1941ean edo 1947an, baina, 1973an, poesia idazten hasi bezain pronto, hartu zuen Yusef Komunyakaa ezizena, Trinidad irlatik AEBetara polizoi iritsi zen bere aitonaren abizena berreskuratuz. Behin baino gehiagotan onartu izan duenez, bere aitak lan egiten zuen zurgindegi umileko irratian entzuten zituen jazz eta blues doinuak izan ziren bere lehen esperientzia artistikoa, eta erraz jarrai daiteke doinu horien arrastoa 1984an argitaratu zuen bere lehen poema bildumatik hasita, duela bost urte argitaratu zuen azken liburuko poemetara arte, tartean, 1994an Pulitzer saria lortu zuen Neon Vernacular poema bildumatik ere pasatuz.

## Poesia-bildumak

* Dedications & Other Darkhorses, R. M. C. A. J. Books, 1977,
* Lost in the Bonewheel Factory, Lynx House Press, 1979,
* Copacetic, Wesleyan University Press, 1984,
* I Apologize for the Eyes in My Head, Wesleyan University Press, 1986,
* Toys in a Field, Black River Press, 1986
* Dien Cai Dau, Wesleyan University Press, 1988,
* Magic City, Wesleyan University Press, 1992,
* Neon Vernacular: New and Selected Poems, Wesleyan University Press, 1993,
* Thieves of Paradise, Wesleyan University Press, 1998,
* Talking Dirty to the Gods, Farrar, Straus and Giroux, 2001,
* Pleasure Dome, Wesleyan University Press, 2001,
* Scandalize My Name: Selected Poems, Pan MacMillan, 2002,
* Taboo: The Wishbone Trilogy, Part One; Poems, Farrar, Straus and Giroux, 2004
* Gilgamesh: A Verse Play, Wesleyan University Press, 2006,
* Warhorses, éd. Farrar, Straus and Giroux, 2008,
* The Chameleon Couch, Farrar, Straus and Giroux, 2011,
* Songs from a Yahi Bow: A Series of Poems on Ishi, Pleasure Boat Studio, 2011,
* Testimony, a Tribute to Charlie Parker: With New and Selected Jazz Poems, Wesleyan University Press, 2013,
* The Emperor of Water Clocks, Farrar, Straus and Giroux, 2015

## Erreferentziak

* ↑ Astiz, Iñigo. (2020-05-17). «Orbainak, gerra eta jazza» Berria CC BY-SA 4.0 lizentziapean.
* Datuak: Q2601996
* Multimedia: Yusef Komunyakaa / Q2601996
# Yusei Yashiki

Yusei Yashiki (japonieraz: 屋敷 優成, Yashiki Yusei, 2003ko urriaren 18a -) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Oita Trinita.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q98298492
# Yusei Egawa

Yusei Egawa (japonieraz: 江川 湧清, Egawa Yusei, 2000ko urriaren 24a -) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako V-Varen Nagasaki.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q63131206
# Yushan barrutia

Yushan barrutia (txinera tradizionalez: 雨山区) Txinako barruti bat da, Ma'anshan barruan. Azken zentsuaren arabera 309.672 biztanle zituen 174.34 azaleran banatuta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1198036
# Yusei Okada

Yusei Okada (japonieraz: 岡田 祐政, 1987ko maiatzaren 8a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Grulla Morioka.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q16264895
# Yusei Kayanuma

Yusei Kayanuma (japonieraz: 萱沼 優聖, 1993ko abuztuaren 6a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kataller Toyama.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q21286372
# Yusei Kudo

Yusei Kudo (japonieraz: 工藤 祐生, 1986ko apirilaren 5a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Tochigi SC eta SC Sagamihara.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q8061872
# Yusei Nakahara

Yusei Nakahara (japonieraz: 中原 優生, 1993ko ekainaren 15a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kagoshima United FC.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q22124965
# Zeunerita

Zeunerita fosfato motako minerala da eta autunita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Zeunerita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Cu(UO2)2(AsO4)2 * 12H2O}}$. Sistema tetragonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 2,5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Zeunerite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Zeusen estoa

Zeusen estoa Antzinako Atenaseko eraikin bat da, Pausaniasek deskribatua.
Aurkitutako txatalek adierazten duten arkitektura estiloagatik, K.a. 430 eta K.a. 320 bitartean data daiteke.
Atenasko agoran eraikitako beste eraikin klasikoak ez bezala, bere fatxada, oso-osorik haitzurdinezkoa zen.
Estoa hau Zeus Eleuterios (Askatzailea) jainkoari eskainia zegoen. Funtzio erlijiosoa duen eraikin bat da, baina eraikin zibil baten forma duena, stoa bat. Zeus Eleuteriosen gurtzaren jatorria, Plateako guduaren ondoren data daiteke, K.a. 479tik aurrera.
Euren askatasunagatik borrokatu zuten eroritakoen ezkutuekin apaindua zegoen. Margoekin apaindua zegoen, Stoa Poikile eraikina bezala.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q331355
* Multimedia: Stoa of Zeus / Q331355
# Zeusen tenplua (Gerasa)

Zeusen tenplua Gerasan dagoen santutegi baten barruko tenplua da, foroaren hego-mendebaldeko muino batean. Zeusi eskainia da eta 162-163an eraiki zen aurreko beste tenplu erromatar baten gainean.

## Historia

Toki hartako lehen gurtza lekua, seguruenik, haitzulo bat izan zen, K. a. VII. mendetik K. a. VI. mendean zehar. Gurtzeko leku hau denboran zehar mantendu zen, eta, erromatar garaian, temenos (patio sakratua) zabala zuen santutegi bat eraiki zen.
Zeusen santutegiaren eraikuntza 22-23an hasi zen, korridore gangatua zuen zabalgune ederra 27-28an amaitu zen, bertako arkitekto baten zuzendaritzapean, eta eraikuntza horren kostua, santutegiko funts espezifikoekin ordaindua dudarik gabe, jarraian itzuli zuten fededunen dohaintzek berrogei urtetan.
Naos berri bat egin zen 69-70 urtean.
Bigarren mendean zehar, eraikina aldatu eta egungo Zeusen tenplua eraiki zen. Santutegia, hiriaren gainean zegoen muino baten gainean kokatua, temenosera ematen zuen eskailera monumental baten aurrean zegoen.

## Deskribapena

Zeusen santutegia erromatar hiriaren hegoaldeko muturrean zegoen terraza batean kokatzen zen. Hiri erromatarraren plan ortogonalean sartzen ez zenez, foro obalatuak (Zeusen santutegitik hego-mendebaldera) funtzio integratzailea izan zuen, hiri-plangintzari dagokionez. Hala ere, Zeusen santutegiaren kokapen apur bat periferiko hori ez zen originala izan bertan garatu baitzen hiriaren kokapen helenistikoa.
Antzina, plaza Obalatuko zabalgunean zegoen harmailadi batetik esparru sakratura sartzen zen. Bazeuden eskailera batzuk Zeusen tenplura igotzen zirenak hurbileko barruti sakratutik; tenplua, aldi berean, erliebe malkartsua berdintzeko ganga-formako korridore baten gainean eraikita zegoen. Korridore hau, ziur aski, ukuilu, kuartel eta biltegi bezala erabiltzen zen. Tenpluak 15 metroko altuera zuten zutabe korintoar ikaragarriak zituen.
Temenosak (patio sakratua), beheko solairuan, aldarea zuen eta bertan egiten ziren sakrifizioak.
Gaur egun tenplu nagusiaren kanpoko horma geratzen da, zortzi zutabeekin.
Nahiz eta erosioak, lurrikarak eta harrapaketek kokalekua kaltetu, bere eskala eta handitasuna oraindik handia da.

## Erreferentziak

* ↑ Sartre, Maurice. (1994). El oriente romano : provincias y sociedades provinciales del Mediterráneo oriental, de Augusto a los Severos : (31 a. de C.-235 d. de C.). Akal, 371 or. ISBN 84-460-0412-7. PMC 34206749. (Noiz kontsultatua: 2021-02-27).
* 1 2 Seigne Jacques. Sanctuaire de Zeus à Jerash (le) : éléments de chronologie. In: Syria. Tome 62 fascicule 3-4, 1985. 287- 295 or.
* ↑ (Ingelesez) «Temple of Zeus» World Monuments Fund (Noiz kontsultatua: 2021-02-22).
* ↑ Lichtenberger, Achim. (2008). Artemis and Zeus Olympios in Roman Gerasa and Seleucid religious policy, in: T. Kaizer (ed.), The Variety of Local Religious Life in the Near East in the Hellenistic and Roman Periods. RGRW 164; Leiden – Boston, 133-153 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q82074340
* Multimedia: Temple of Zeus in Jerash / Q82074340
# Zeusen tenplua (Atenas)

Zeus Olinpiarraren Tenplua (antzinako grezieraz: Ναός του Ολυμπίου Δός, Naos tou Olimpiou Dios), Olinpeion izenaz ere ezaguna, Atenasen kokatutako tenplu bat da. K.a. VI. mendean eraikitzen hasi bazen ere, II. mendeko Hadriano enperadorearen garaian bukatu zuten. Helenistiko eta erromatar garaietan, Greziako tenplu handiena izan zen.

## Historia

Tenplua Atenasko Akropolitik hego-ekialdera 500 metrora kokatuta dago eta Sintagma plaza hegoaldetik (Atenasko erdialdean) 700 metrora.
Tenpluaren oinarriak K.a. 515. urtean Pisistratok ezarri zituen baina bere semeak, Hipiasek, lanak bertan behera utzi zituen. Atenasko demokrazia urteetan zehar tenplua amaitu gabe egon zen, hybris-aren kontrakoa zela uste zutelako, handiegia izango zelako. Horrela bada, Aristotelesek, Politikan, tenplua adibide gisa adierazi zuen; bere esanetan halako lan handiek herri xehea erakartzen zutenez, matxinatzeko denbora eta indarrik gabe uzten zuten.
Mendeetan zehar hainbat aldiz lanei ekin eta gero, azkenik II. mendean Adriano enperadoreak, greziar kulturaren zaletua berau, 129 urte inguruan eraikina bukatu egin zuen.
Ez dago batere argi eraikina noiz hondatu zen baina Greziako beste eraikin askoren moduan, baliteke Erdi Aroan izandako lurrikara bat dela eta suntsitua izana. Sarri gertatu ohi zen bezala, eraikinaren hondakinak beste eraikuntza batzuk egiteko erabili ziren.

## Deskribapena

Penteliko mendiko marmola erabiliz eraiki zuten. Neurriak honako hauek ziren: 96 metro luze 40 metro zabalera. 17 metroko garaiera zuten 104 koritiar zutabe zituen.
Adrianok Zeus jainkoari eskeini zion tenplua (erromatarrentzat Jupiter), hots, jainkoen erregeari. Cella-n, boliz eta urrezko Zeus-en estatua erraldoi bat eraiki zuen.

## Irudi galeria

* Ikuspegi orokorra.
* Korintiar zutabeen kapitelak.
* Zutabeetako bat.
* Ikuspegi orokorra.

## Erreferentziak

* ↑ Pausanias: Descripción de Grecia, i.18.6.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1123019
* Multimedia: Temple of Zeus in Athens / Q1123019
# Zeuk nahi duzunez

Zeuk nahi duzunez (ingelesez: As You Like It) William Shakespearen antzezlan ospetsua da. Zenbait ekitaldietan banatutako artzain-komedia bat da, hitz lauz eta bertsoz idatzita dago, 1599 urte aldera idatzia eta handik gutxira estreinatua izan zen. Xabier Mendigurenek 1985ean euskaratu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ «154 soneto eta antzerki-lan ugari euskaratu da azken 90 urteotan» Noticias de Álava 2016/04/18.

## Kanpo estekak

* Xabier mendiguren prestatutako euskarazko bertsioa.
* Datuak: Q237572
* Multimedia: As You Like It / Q237572
# Wild Hogs

Wild Hogs (euskaraz Basa Urdeak), 2006ko Walt Becker estatubatuarrak zuzendutako motorzale komedia film bat da. Tim Allen, John Travolta, Martin Lawrence, William H. Macy, Ray Liotta eta Marisa Tomei aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Doug Madsen (John Travolta), Woody Stavens (John Travolta), Bobby Davis (Martin Lawrence) eta Dudley Frank (William H. Macy) adin ertaineko lau lagun motorzaleek hiri handiko egunerokotasunetik ihes egin eta AEBetan banrna motor bidai askatzaile bati ekitea erabaki dute.

## Aktoreak

* Tim Allen: Doug Madsen
* John Travolta: Woody Stevens
* Martin Lawrence: Bobby Davis
* William H. Macy: Dudley Frank
* Ray Liotta: Jack
* Marisa Tomei: Maggie
* Kevin Durand: Red
* M. C. Gainey: Murdock
* Jill Hennessy: Kelly Madsen
* Dominic Janes: Billy Madsen
* Tichina Arnold: Karen Davis
* Stephen Tobolowsky: Charley sheriffa
* Jason Sklar: Earl Dooble udaltzaina
* Randy Sklar: Buck Dooble udaltzaina
* John C. McGinley: Trafiko polizia
* Peter Fonda: Damien Blade

## Kanpo loturak

* fitxa irakurgai (Ingelesez)
# Wilczęta udalerria

Wilczęta Poloniako Varmia-Mazuriako voivoderriko landa-udalerri bat da, Braniewo barrutian kokatuta. 147,85 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 3072 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q555441
* Multimedia: Gmina Wilczęta / Q555441
ieaVarmia-Mazuriako voivoderriko udalerriak :
# Wild Oats (filma)

Wild Oats 2016ko Andy Tennant estatubatuar zinema zuzendarien film komikoa filma da.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Eva alargun geratu da, eta, errakuntza baten ondorioz, gizarte segurantzaren 5 milioi dolarreko txekea jaso du, benetan jaso behar zituen 50.000 dolarrak jaso ordez. Eva eta bere lagun mina Kanaria Handira joango dira, bere bizitzen bidaiarik onena egiteko asmoz, baina justiziaren iheslari eta komunikabideen zirrara bihurtzen dira.

## Aktoreak

* Shirley MacLaine: Eva
* Jessica Lange: Maddie
* Demi Moore: Crystal
* Billy Connolly: Chandler
* Santiago Segura: Carlos
* Eileen Grubba: Mrs. Krims
* Matt Walsh: Forbes
* Stephanie Beacham: Tammy
* Howard Hesseman: Vespucci
* Jay Hayden: Chip
* Rebecca Da Costa: Flavia
* Morgan Deare: Greg
* Mario de la Rosa: Antonio
* Antonio Ibáñez: Paco

## Erreferentziak

* ↑ EiTB. 'Como reinas' filma, larunbat gauean, ETB2n. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18155835
# Wild Bill (1995eko filma)

Wild Bill 1995eko Walter Hill estatubatuar zinema zuzendariaren western filma bat da. Mendebalde Urruneko Wild Bill Hickok pistolari ospetsuaren bizitza kontatzen du. Pete Dexter idazlearen Deadwood eta Thomas Babe antzerkigilearen Fathers and Sons ("Aita-Semeak") antzezlanean oinarritua dago. Jeff Bridges, Ellen Barkin, John Hurt, Diane Lane, Keith Carradine, Christina Applegate, Bruce Dern, James Gammon, David Arquette eta Marjoe Gortner aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
James Butler "Wild Bill" Hickok (Jeff Bridges) Mendebalde Urruneeko pistolari arras ospetsua izan zen. Kansasen legearen zerbitzari izan zen, Buffalo Bill ezagunaren Show Cody's Wild West ikuskizunean parte hartu eta ospetsu bilakatu zuten hainbat pistolarien arteko dueluetako protagonista ere izan zen.

## Aktoreak

* Jeff Bridges: James Butler "Wild Bill" Hickok
* Ellen Barkin: Calamity Jane
* John Hurt: Charley Prince
* Diane Lane: Susannah Moore
* Keith Carradine: Buffalo Bill
* David Arquette: Jack McCall
* Christina Applegate: Lurline Newcomb
* Bruce Dern: Will Plummer
* James Gammon: California Joe
* Marjoe Gortner: predikatzailea
* James Remar: Donnie Lonigan
* Karen Huie: Song Lew
* Steve Reevis: Sioux buruzagia
* Pato Hoffmann: Cheyenne buruzagia
* Robert Knott: Dave Tutt
* Dennis Hayden: Phil Coe

## Kanpo estekak

* Wild Bill filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q1471493
# Wild Atlantic Way

Wild Atlantic Way (irlanderaz Slí an Atlantaigh Fhiáin, euskaraz Atlantiko Basatiaren Ibilbidea) Irlandako mendebaldeko kostaldean barna doan turismo ibilbide bat da. Autoz denera 2.500 km ditu, bederatzi konderri eta hiru probintzia zeharkatzen dituelarik. Iparraldean Donegalgo konderrian dagoen Inishowen penintsulan hasi eta Derry hiriaren iparraldetik igaroz hegoaldean Cork konderrian dagoen Kinsale udalerrian amaitzen da, hain zuzen ere, Zelta itsasoaren aurrean. Iparraldeko muturrean Ipar Irlandan dagoen Erraldoien Galtzadaren ibilbidea ere gehitu lekioke. Ibilbidea igarotzen den hainbat kokalekuetan bidaiarientzat ikusgai dauden puntu eta toki interesgarriak diseinatuak eta ikusgai daude.

## Toki interesgarriak
### Ipar mendebaldea - Donegal, Leitrim eta Sligo konderriak

* Malin Head, Irelandako lekurik iparraldekoena
* Lough Swilly
* Buncrana, Derry hiritik hurbil dagoen kostaldeko udalerria
* Rathmullan
* Rosguill
* Doe Castle
* Horn Head
* Malin Beg beach
* Slieve League itsaslabarrak
* Bundoran - surflarien artean helmuga ospetsua
* Tullaghan
* Mullaghmore Head
* Espainiar Armada Garaiezinaren hainbat ontzik lurjo zuten Streedagh hondartza

### Mendebaldea - Mayo eta Galway konderriak

* Clare uhartea, Clew badiako itsasargia
* Achill uhartea
* Connemara
* Clifden
* Aran uharteak - Galway hiriko portutik ferryz iris daiteke
* Salthill

### Mendebalde Erdialdea - Clare eta Limerick konderriak

* The Burren
* Cliffs of Moher itsaslabarrak eta Doolin Cliff Walk ibilbidea
* Loop Head
* Shannongo estuarioa eta Shannongo izurdeak

### Hego Mendebaldea - Kerry eta Cork konderriak

* Great Blasket Island uharteko baserrietako hondakinak
* Dingle, Irelanda guztiko Gaeltacht eremuko udalerririk handiena
* Rossbeigh hondartza
* Skellig Experience bisitari zentrua
* Dursey Island - Irlandako lur lehorretik teleferikoz bakarrik iris daiteke
* Mizen Head - Irlanda osoko lekurik hego-mendebaldekoena, Fastnet Rock eta itsasargiaren ikuspegiak ditu
* Cork

## External Links

* Wild Atlantic Way ibilbidearen webgunea
* Wild Atlantic Way ibilbidea Tourism Ireland webgunean.
* Wild Atlantic Way ibilbidearen webgune ez ofiziala ibilbide osoarekin.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16853596
* Multimedia: Wild Atlantic Way / Q16853596
# Wild Orchid (filma)

Wild Orchid 1989ko Zalman King estatubatuar zinema zuzendariaren film erotikoa da. 1992an Wild Orchid II: Two Shades of Blue izeneko jarraipena izan zuen.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
New Yorkeko emakume abokatu batek milioidun erakargarri bat ezagutuko du Rio de Janeiron.

## Aktoreak

* Mickey Rourke : James Wheeler
* Jacqueline Bisset : Claudia Dennis
* Carré Otis : Emily Reed
* Assumpta Serna : Hanna
* Bruce Greenwood : Jerome McFarland
* Oleg Vidov : Otto
* Milton Gonçalves : Flavio
* Jens Peter : boleibol jokalaria
* Antonio Mario Silva Da Silva : Rambo
* Paul Land : Big Sailor
* Michael Villella : Elliot
* Bernardo Jablonsky : Roberto
* Luiz Lobo : Juan

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Turan, Kenneth. (1992-05-08). «MOVIE REVIEW : Failing Grade for High School Romance» Los Angeles Times.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1371008
# Wild Peach Village (Texas)

Wild Peach Village Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Brazoria konderrian dago, Texas estatuan. 2.329 biztanle ditu, 25,927478 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Brazoria konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q982060
* Multimedia: Wild Peach Village, Texas / Q982060
# Éditions Grasset

Éditions Grasset Bernard Grassetek (1881–1955) 1907an sortutako argitaletxe frantsesa da.

## Hiru eleberri ospetsu

* Une histoire française (François Nourissier), Frantziako Akademiako Erromako Sari Nagusia
* Du côté de chez Swann (Marcel Proust), egilearen kontura argitaratua
* Oublier Palerme (Edmonde Charles-Roux), Goncourt saria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q621534
* Multimedia: Editions Grasset / Q621534
# Éditions Philippe Amaury

Éditions Philippe Amaury (EPA), baita Groupe EPA edo Groupe Amaury ere deitua, frantziar hedabide-enpresa da. L'Équipe edo Le Parisien egunkarietako jabea, Amaury Sport Organisation enpresaren bidez Frantziako Tourra eta beste hainbat txirrindulari lasterketaren antolatzailea da, besteak beste Paris-Niza edo Paris-Roubaix klasikoa. Paris-Dakar eta Frantziako Golf Irekia ere antolatzen ditu. 2010ean Bwin apustu-enpresan sartu zen. Philippe Amauryk sortu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Sajoo.fr, relais de croissance d'Amaury, lesechos.fr

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3117319
# Éditions Atlantica

Éditions Atlantica Angelun egoitza duen Euskal Herriko argitaletxe bat da.
1984an sortu zen Biarritzen, egun Biarritzen, Parisen, Angelun eta Pauen dute egoitza. 1997an Parisko Éditions Séguier erosi zuen.
Guztira 2776 lan argitaratu ditu, horietatik urtero 130 berriak izanik. 15 langile eta 1,6 milioi euroko salmentak ditu. Kirola, tauromakia, historia, ondarea eta ohiturak jorratzen dituzte liburuak argitaratzen ditu.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko argitaletxeen zerrenda

## Kanpo estekak

* (Frantsesez) Argitaletxearen webgunea
* Datuak: Q3579231
# Édouard-Henri Avril

Édouard Henri Avril, Paul Avril izengoitiaz ezagunagoa, (Argel, 1849ko maiatzaren 21 – Le Raincy, 1928ko uztailaren 28a) margolari komertzial frantziarra izan zen. Liburu askotarako marrazkiak egin zituen, bereziki literatura erotikoaren lanetan. Lan horiek izengoitiaz sinatzen zituen.

## Biografia

François-Joseph Avril gendarmeriako koronelaren semea (1795-1857), Ohorezko Legioko ofiziala, Édouard-Henri Avril bera ere ofizial izan zen. 51. infanteriako erregimentuko subtenientea, 1870eko Frantzia-Prusia Gerran borrokatu zuen eta, horren amaieran, Ohorezko Legioa eman zioten, 1871ko maiatzaren 31n. 21 urte zituela erretiratu egin zen zenbait lesioengatik, 1872ko urtarrilaren 23an. Erretreta gaztea hartuta, bokazio berri baten bila, Parisko hainbat arte saloietak ibili zen. 1874tik 1878ra arte, Parisko Arte Ederren Eskolan ikasi zuen. Geroago, Théophile Gautieren "Fortunio" ipuina ilustratzeko enkargua jaso zuen. Lan hura "Paul Avril" ezizenarekin sinatu zuen. Ospea lortu zuen eta kontratu berriak jaso zituen, batez ere literatura "galante" deituriko egile garrantzitsuen liburuak ilustratzeko. Liburu hauek edizio txikietan saldu ohi ziren, harpidetzaren bitartez. Bere ilustrazio ezagunenak Friedrich Karl Forbergen Erotologia Klasikoaren Eskulibururako (De Figuris Veneris) libururako egin zituenak izan ziren. 1928an hil zen, 79 urte zituela, Parisko Raincy auzoan.

## Obra

Paul Avril liburu askoren ilustratzailea izan zen:
* Gustave Flauberten Salammbô
* Vivant Denonen Point de lendemain (1889)
* John Clelanden Fanny Hill
* Jean-Baptiste Louvet de Couvrayren Les aventures du Chevalier de Faublas
* Mario Ucharden (1824-1893) Mon oncle Barbassou (1884)
* Jules Micheleten La Femme
* Hector Franceren Musque, hashish et sang
* Octave Uzanneren (1888) Le Miroir du monde
* Pietro Bacci Aretinoren (1892) Sonetti lussuriosi
* Gautieren (1893) Le Roi Candaule
* Alfred de Musseten Gamiani

## Iruditegia

* Marrazki erotikoak
* Pietro Aretinoren Sonetti lussuriosi (1892).
* Sonetti lussuriosi (II).
* Saforen bizitzari buruzko irudia.
* Friedrich Karl Forbergren Manuel libururako irudia (I).
* Forberg (II).
* Forberg (III).
* Forberg (IV).
* Jaunartze ondoren.

## Kanpo estekak

* Edouard-Henri Avrilen bibliografia.
* Galeria.
* Datuak: Q122427
* Multimedia: Édouard-Henri Avril / Q122427
# Édouard Ainciart

Édouard Ainciart (Baiona, 1908ko abenduaren 21a - ib., 1980ko martxoaren 11) Lapurdiko errugbilaria izan zen, orpokatzaile postuan aritzen zena. Jaioterriko Aviron Bayonnais taldean jokatu zuen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3579716
* Multimedia: Édouard Ainciart / Q3579716