# Gertrud Kornfeld

Gertrud Kornfeld (Praga, 1891ko uztailaren 25a - Rochester, New York, 1955eko uztailaren 4a) alemaniar kimikaria zen. Weimarko Errepublikan kimikan Privatdozent (irakaslea) bihurtu zen lehen emakumea eta bakarra izan zen. 1933an naziek juduei Alemanian kargu akademikoak izatea debekatu ondoren, Ingalaterrara joan zen bizitzera, eta gero Estatu Batuetara, non Kodakentzat lan egin zuen. Bere ikerketa arlo nagusiak Fotokimika eta Zinetika Kimikoa izan ziren.

## Heziketa

Gertrud Kornfeld alemanez hitz egiten zuen klase ertaineko familia judu batean hazi zen, Pragan, une hartan Austrohungariar Inperioaren parte zena. 1910etik 1915era kimika ikasi zuen Pragako Unibertsitate Karolinoko eskola alemaniarrean. Doktoregoa 1915ean jaso zuen Über Hydrate en Lösungen tesiarekin (Disoluzioetako hidratoei buruz), eta bere aholkulari Víctor Rothmunden laguntzaile izan zen. Lehenik erakusle gisa lan egin zuen, eta 1914-1918tik laguntzaile gisa.

## Alemania

1918ko urrian, Lehen Mundu Gerraren amaieran, Txekoslovakia Austria-Hungariako Inperioaren ondorengo herrialdeetako bat izan zen. Kornfeldek 1919an utzi zuen Praga, eta Max Bodensteinen praktiketako laguntzaile gisa lan bat lortu zuen Hannoverreko Königliche Technische Hochschule-n (geroago Hannoverreko Unibertsitatea izango zena).
1923an, Kornfeld Friedrich-Wilhelms-Universität-eko Kimika Fisikoko Institutura (geroago Berlingo Humboldt Unibertsitatea izango zena) joan zen Bodensteinekin. 1928an Gertrud Kornfeld kimikan graduatu zen Berlinen. Weimarko Errepublikako unibertsitate batean kimikako Privatdozent (irakaslea) izan zen lehen emakume eta bakarra izan zen.
1933ko apirilaren 7an, Alemanian funtzio publikoa berrezartzeko 1933ko Alemaniako Legea onartu zen, juduei kargu publikoak betetzea debekatzen ziena, irakaskuntza posizioak barne. Berlingo Unibertsitateko irakasleen ia herenarekin eta irakasle pribatuen ia erdiarekin batera, Kornfeldi irakasle-lizentzia kendu zitzaion eta Alemaniako akademian lan egiteko aukera guztiak kendu zitzaizkion.

## Ingalaterra

Kornfeldek Ingalaterrara emigratu ahal izan zuen 1933an. Dirudienez, Zientzia eta Ikaskuntza Babesteko Elkartearen (SPSL) laguntza jaso zuen Birminghamgo Unibertsitatean. SPSL, hasiera batean Laguntza Akademikorako Kontseilua bezala ezagutzen zena, Londresen sortu zen 1933an. Kornfeld Alemaniako Aditu Desplazatuen Zerrendan zegoen, SPSLk bilduak eta 1936an argitaratuak.
Londresko Emakume Unibertsitarioen Federazio Britainiarraren (BFUW) laguntza ere jaso zuen Nottinghamgo Unibertsitatean irakasteko. 1934an, Alemaniako egoitza-bekadunen larrialdi-beka bat jaso zuen urtebetez, BFUWk Alemaniako erbesteratuentzat bereziki bildutako funts batetik. Horri esker, South Kensingtoneko Imperial College London-en ikerketa egin zuen. 1936an, Amerikako Unibertsitateko Emakumeen Elkartearen (AAUW) nazioarteko beka bat jaso zuen, eta, horri esker, Vienan ikasi ahal izan zuen.

## Ameriketako Estatu Batuak

Lekualdatzea, emakume gazteagoentzat, agian errazagoa zen. Kornfeld zaharragoa eta hobeto ezarrita zegoen bere arloan 1933an. Max Bodensteinen eta Friedrich Paschen fisikariaren gomendio positiboekin ere, zaila izan zitzaion bere mailan eta espezializazioan zegoen posizio berri bat aurkitzea. Hasieran, emakumeentzako unibertsitate batean irakasteko edo ikerketa industrialean aritzeko ideiari aurre egin zion.
1937an, AAUWko Esther Brunauerrek Kornfelden alde egin zuen, eta, horri esker, bisitari-bisa batekin bidaiatu ahal izan zuen Estatu Batuetara. Han aurkitu zuen postu bat Eastman Kodak Companyren ikerketa-laborategian, Rochesterren, New Yorken. Fotokimikari buruz zuen ezagutza espezializatua baloratu zen, eta ikerketa-talde txiki baten buru bihurtu zen. Arrakastaz jarraitu ahal izan zuen bere karreran, nahiz eta aurretik hainbat nahasmendu politiko izan. 1948an, Kornfeld New Yorkeko Zientzia Akademiako kide gisa ohoratu zuten, Kodaken egindako lanagatik.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 (Ingelesez) Apotheker, Jan; Sarkadi, Livia Simon. (2011-04-27). European Women in Chemistry. John Wiley & Sons ISBN 978-3-527-63646-4. (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ (Ingelesez) Adam, Thomas. (2005-11-07). Germany and the Americas [3 Volumes: Culture, Politics, and History. ] Bloomsbury Academic ISBN 978-1-85109-628-2. (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ «Schmidt-Böcking, Horst; Templeton, Alan; Trageser, Wolfgang (June 14, 2018). "Otto Sterns Lebensdaten und Chronologie seines Wirkens" (PDF). Otto Sterns gesammelte Briefe – Band 1: Hochschullaufbahn und die Zeit des Nationalsozialismus. Springer-Verlag. pp. 236–237». .
* ↑ (Alemanez) schwarts. «Gertrud Kornfeld» Humboldt-UniversitÃ¤t zu Berlin (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* 1 2 (Ingelesez) Jr, Miloslav Rechcigl. (2017-11-09). Beyond the Sea of Beer: History of Immigration of Bohemians and Czechs to the New World and Their Contributions. AuthorHouse ISBN 978-1-5462-0237-0. (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ (Ingelesez) Manjapra, Kris. (2014-01-06). Age of Entanglement. Harvard University Press ISBN 978-0-674-72631-4. (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ «The Nazi Germany Sourcebook: An Anthology of Texts» web.archive.org 2019-05-08 (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ (Ingelesez) Freidenreich, Harriet Pass. (2002-06-21). Female, Jewish, and Educated: The Lives of Central European University Women. Indiana University Press ISBN 978-0-253-10927-9. (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* 1 2 3 Vogt, Annette (2003). Nekvasilová, Jana (ed.). "Von Prag in die "neue Welt" — die Wege der Chemikerin Gertrud Kornfeld".. Acta Historiae Rerum Naturalium Necnon Technicarum. 7: 281–97..
* 1 2 3 (Ingelesez) Oertzen, Christine von. (2016-04-30). Science, Gender, and Internationalism: Women’s Academic Networks, 1917-1955. Springer ISBN 978-1-137-43890-4. (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ (Ingelesez) Zimmerman, David. (2006-03-01). «The Society for the Protection of Science and Learning and the Politicization of British Science in the 1930s» Minerva 44 (1): 25–45. doi:10.1007/s11024-005-5405-8. ISSN 1573-1871. (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ (Ingelesez) Displaced German Scholars: A Guide to Academics in Peril in Nazi Germany During the 1930s. Wildside Press LLC 1993-01-01 ISBN 978-0-89370-474-2. (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ «Einstein, AAUW, and Getting Jewish Women Scientists out of Nazi Germany: AAUW» web.archive.org 2019-05-09 (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ Chittenden, R. H.; Abel, J. J.; Richards, A. N.. (1911-01-20). Scientific Notes and News. doi:10.1126/science.33.838.103. (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ Deichmann, Ute. (1999-01-01). «The Expulsion of Jewish Chemists and Biochemists from Academia in Nazi Germany» Perspectives on Science (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ «"2 EK Scientists Chosen For Academy Honors" (PDF). Kodakery. January 22, 1948. p. 2.». .

## Kanpo estekak

* Zientziaren eta Ikaskuntzaren Babeserako Elkartearen Artxiboaren Katalogoa, 1933-87, Bodleian Liburutegia, Oxfordeko Unibertsitatea.
* 1927-1949 atzerriko jakintsu lekualdatuen laguntzarako Larrialdi Batzordea , New York Public Library
* Datuak: Q1515604