# Helena Corbellini

Gloria Helena Corbellini Troche (Montevideo, Uruguai, 1959ko urtarrilaren 7a) Uruguaiko idazlea, irakaslea eta kazetaria da.

## Biografia

Montevideon jaio zen 1959an, Buenos Airesen (1984 - 1986) eta Colonia del Sacramenton bizi izan zen (2001 - 2016).
Literatura Graduatuko irakaslea Artigas Irakasleen Institutuan (1982) eta Magisterra Literatura Latinoamerikarrean (FHCE, UdelaR, 2012).

## Lan ibibidea

Estatuko Aseguru Bankuaren banku-langilea izan zen ikasten ari zela, eta gero bigarren hezkuntzako irakasle, Hego Mendebaldeko Irakasleen Eskualdeko Zentroan Literaturaren Teoriaren irakasle kargua hartu zuen arte. IMMren Kultura Sailean (1998 - 2000) lan egin zuen La Ciudad y los Libros programarekin; Hezkuntza eta Kultura Ministerioak antolatutako lantegietan (1987 - 1992 eta 1998 - 2003); Tomás de Mattos idazlearen kultura-aholkularia izan zen, Liburutegi Nazionaleko zuzendaria (2006 - 2009), eta erakunde bereko ikertzailea 2010ean. ORT Unibertsitateko Komunikazio Fakultateko irakasle izan zen (2007-2012). Bere lanaren azken aldian Uruguay Estudio-ren testigantzak jaso zituen eta horretarako bi liburu argitaratu zituen. Ikasketa Autobiografikoen Taldea (GEA, Hezkuntzako Prestakuntza Kontseilua) ere sortu eta koordinatu zuen.
Kultura-kazetaria izan zen La República egunkarian (1992 - 1994), eta Zeta, El País de los Domingo, Brecha, El País Cultural, El Eco de Palmira eta Güear astekarien kolaboratzailea. Maldonadoren literatur tailerreko orientatzaile gisa Asterisco aldizkaria zuzendu zuen. Beste literatura-tailer batzuk izan ziren Kolonia (Mario Levrero, 1990), San Jose (Giza Zientzien Fakultatearekin batera Paco Espínola, 1998), Mercedes (Fernando Cabezudo margolaria ezagutu zuen, Mi corazón pesa demasiado (2008) eta Dolores liburuetan. Montevideon (1987 - 1997) Pent Houseren literatura-tailerra eta Uruguaiko Escribanos elkartean (1994 - 2000) ere orientatu zituen, eta haiekin bi ipuin-antologia argitaratu zituen.
Laura Sparsi (1995) eta La novia secreta del Corto Maltés (2000) eleberri laburrak argitaratu zituen. Gero kontaketa historikoa pasatu zen: La vida brava. Los amores de Horacio Quiroga (2007), Horacio Quirogaren biografia zehatza; bere bigarren emazteak fikziozko eran kontatua; El sublevado. Garibaldi, corsario del Río de La Plata, Giuseppe Garibaldi Brasilgo farrapoen matxinadan sartzea eta Rio de la Platan nabigatzen Argentinara eta Uruguaira egin zuen lehen bidaia, emakumezko pertsonaia baten ikuspegitik ikusita; eta Hay una cierva menos en el monte (2012), fikzioa, Conchillasen (Koloniako departamentua) gertatutako benetako femizidioan oinarritua Poesiako bi liburu ere baditu: Manuscrito hallado al Este del Edén (1992) eta Círculo de Sangre (2002). Haren ipuinak eta poemak hainbat antologiatan jaso dira: Mujeres de mucho monta (1993), La cara oculta de la luna eta Cuentos de la Costa (1996), Boletín de la Academia Nacional de Palabras (1999), Mujeres Uruguayas II (2000), El cuento uruguayo (2002), Nada es mismo después de la poesía (2005), El oficio de contar (2006).
ANEPentzat Ilustrados y valientes (2015) liburua argitaratu zuen. Corbellinik, Uruguai Estudioko Programan egindako lanaren esparruan, 2009 eta 2014 bitartean programa horretan lan egin zuten Uruguaiko hainbat tokitako ikasleen eta irakasleen testigantzak bildu zituen. Eta 2018an bigarren liburu bat, La causa de los pueblos izenekoa, herrialdearen iparraldeko landa-osasuneko langileen testigantzak bildu zituena.
Hezkuntza eta Zientzia Ministerioaren, Montevideoko Udal Intendentziaren eta Giza Zientzien Fakultatearen (Udela R) babesekin, Luis Mardones irakaslearekin batera antolatu zuen, nazioarteko eta diziplina arteko mahai-ingurua, Con Vencidos y Vencedores. Homenaje al escritor Tomás de Mattos (Montevideo, 2018ko azaroaren 5, 6 eta 7a).
«Mario Levrero» artxiboaren arduraduna izan zen Errepublikako Unibertsitateko Humanitate eta Hezkuntza Zientzien Fakultatean, erakunde horretan sartzea kudeatu zuelako (2010). 2018an El pacto espiritual de Mario Levrero literatura-saiakera argitaratu zuen. Levreroren lanari buruzko artikuluak ere argitaratu ziren: Nuevo Texto Crítica Vol. VIII, 16-17 zk., Stanford University, 1995-1996; Escrituras del yo. Revista de la Biblioteca Nacional 04-05 (2011); Caza de Levrero (2014), https://es.scribd.com/document/139423512/51931887-Los-Detective+-Lujur-Levrero (2010); Mario Levrero. I(nte)rrupciones críticas (Sevillako Unibertsitatea, 2020), El lugar (1991) hitzaurrea eta Nick Carter-en Postfazioa Nick Carter se divierte mientras el lector es asesinado y yo agonizo(1993).

## Lanak
### Poesia

* Manuscrito hallado al este del Edén(Ediciones del Mirador, 1992)
* Círculo de sangre (Zibil iletratuak, 2002)

### Eleberria

* Laura Sparsi (Cal y Canto, 1995)
* La novia secreta del Corto Maltés ( Fin de Siglo argitaletxea, 2000)
* La vida brava. Los amores de Horacio Quiroga(Hegoamerikarra, 2007)
* El Sublevado. Garibaldi en el Río de la Plata (Hegoamerikarra, 2009)
* Hay una cierva menos en el monte (Hegoamerikarra, 2012)

### Bestelakoak

* Roberto Arlt. La isla desierta (Arg. Teknika, 1991)
* Eugene O'Neill (Arg. Teknikoa, 1992)
* Ida Vitale, en Historia de la Literatura Uruguay Contemporánea, II. liburukia (Ediciones de la Banda Oeste, 1997)
* Mi corazón pesa demasiado(Fernando Cabezudoren irudiak, 2008)
* Ilustrados y valientes (ANEP, 2014)
* La Causa de los Pueblos (ANEP, 2018)
* El pacto espiritual de Mario Levrero (Paréntesis, Ensayos, 2018)
* Con Vencidos y Vencedores. Literatura, Historia y Memoria (Konpilazioa eta hitzaurrea, Liburutegi Nazionala, 2020)

## Erreferentziak

* 1 2 «Helena Corbellini» Auditorio Nacional del Sodre Dra. Adela Reta.
* ↑ «Los amores de Quiroga» La República 6 de mayo de 2007.
* ↑ «Buscarse la mujer» La Diaria 5 de febrero de 2010.
* ↑ «Hay una cierva menos en el monte, de Helena Corbellini» uypress.net 25 de abril de 2012.
* ↑ «Más de 6.000 jóvenes y adultos finalizaron su ciclo educativo bajo tutorías desde 2009» presidencia.gub.uy 21 de octubre de 2014.

## Kanpo estekak

* Ilustratuak eta ausartak. Uruguai Estudioa programan lan egiten duten ikasleen eta irakasleen testigantzak (2009-2014), Helena Corbelliniren eskutik, ANEP. (pdf formatuan)
* Datuak: Q1601880