OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Homenaje a Walt Disney

Homenaje a Walt Disney piano eta orkestarako Jesus Guridiren fantasia da. Alicanteko Udalaren Oscar Esplá saria irabazi zuen 1958an. Guridik aitortu zuen: “Txiki eta nagusientzat poesiz betea eta delizia den zinema guztiz originalaren egile den Disneyri, berarenganantz sentitzen dudan mirespen itzelagaitik, homenaldi hau eskeintzea nahi izan diot” Hona Xabier Montsalvatgeren iritzi zorrotza: “Piano eta orkestrarako fantasia konposatzailearen folkloriko textuingurutik libratu ta sinfoniko formari erasotzeko saialdi argienetarikoen lerroan koka daiteke. Walt Disneyri homenaldian Guridik marrazki animatuen filmei laguntzen dien scherzo iradokor horietako bat idatzi nahi izan zuen. Obrak made in Hollywood lurrin barregari bat du eta bere prozesu azalgarria bizia, zorrotza eta oroiterazlea da, agian oroiterazleegia; obra entzuten duenak bere soinu deskribaketa argitsuak hatzemanda sentitzen du burua eta begilaguntza gabezia aurki dezake. Musika, ordea, nahiko bokantzaz agertzen da sinesterazteko konposatzailearen asmapena eta piano baliabidearen eta orkestra timbre ahalbidearen aparteko domeinua. Lan osoa galda inpresionistaren argiz jantzita dago; intrumento, ritmo eta armoniaren trataketa guztiz pertsonala da; hizkuntzan, bestalde, zorroztasunak, humoreak eta Guridiren sentimentu unibertsoko berezkoa den samurtasunak, elkarrekin jolazten dute".

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12259224
# Munduko III. Pilota Txapelketa

Munduko III. Pilota Txapelketa 1958an jokaturiko nazioarteko pilota txapelketa izan zen. Txapelketan 10 herrialdek parte hartu zuten. Txapelketaren egoitza Biarritz izan zen.

## Txapelketak

17 munduko txapelketa egin zituzten:
Trinketea:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Eskuz, buruz burukoa | Bengoetxea III.a | A. Iraizoz |
| Eskuz, binakakoa | Harcaut-Ferrerres - J.B. Garat | F. Bengoetxea - J. Unanue |
| Larruzko paleta | P. Barreits - J. Clairacq | Martínez - Juan Labat |
| Gomazko paleta | Olite - Dellecassagrande | Bernal - Bell |
| Xarea | Elias - R. Labat | Pereira - Mas de Ayala |
36 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Eskuz, buruz burukoa | Pascual | Etxart |
| Eskuz, binakakoa | Manuel Ezpondoa - Beresaluze | Etxart - Larroke |
| Larruzko paleta | P. Bareits - P. Clairacq | Azpitarte - Aristi |
| Pala motza | Sola - Aristi | P. Bareits - P. Clairacq |
30 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Frontenisa | Beltran – J. Garibay | Aarón Sehter - Salvador |
| Gomazko paleta | Aarón Sehter - González | Cevi - Telechea |
54 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Zesta punta | Azcue - Hamui | M. Balet - Chimela |
| Pala luzea | Ángel Huarte | |
Plaza askea:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Eskuz, buruz burukoa | | |
| Eskuz, binakakoa | | Delfín Yaniz |

## Dominak

| | Herrialdea | Urrea | Zilarra | Brontzea | Guztira |
| 1 | Frantzia | 6 | 3 | - | 9 |
| 2 | Espainia | 5 | 7 | - | 12 |
| 3 | Argentina | 3 | 2 | - | 5 |
| 4 | Mexiko | 3 | 1 | - | 4 |
| 5 | Uruguai | 0 | 4 | - | 4 |

## Bibliografia

* Historia de la Pelota en Navarra. Diario de Navarra ISBN 84-89103-38-0..

## Kanpo estekak

* XVI. Txapelketaren webgune ofiziala (Frantsesez) (Ingelesez) (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q8261041
# Munduko II. Pilota Txapelketa

Munduko II. Pilota Txapelketa 1955ean jokaturiko nazioarteko pilota txapelketa izan zen. Txapelketan 7 herrialdek parte hartu zuten. Txapelketaren egoitza Montevideo izan zen.

## Txapelketak

12 munduko txapelketa egin zituzten:
Trinketea:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Eskuz, buruz burukoa | A. Iraizos | M. Etxemendi |
| Eskuz, binakakoa | M. Etxemendi - M. Vigneau | Bengoetxea III.a - Forfait |
| Larruzko paleta | Juan Labat - W. Arrinda | E. Arte - J. Clairacq |
| Gomazko paleta | R. Novoa - Dellecassagrande | G. Pereira - A. Pardo |
36 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Eskuz, buruz burukoa | M. Moreno "Del Val" | P. Laxage |
| Eskuz, binakakoa | José Ezkurra - F. Etxabe | M. Etxemendi - D. Olhasso |
| Larruzko paleta | V. Sola - S. Aristi | E. Arte - J. Clairacq |
| Pala motza | J. C. Artola - S. Aristi | F. Pardo - J. Ramos |
30 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Frontenisa | J. Becerril – J. Garibay | J. Berdinas – A. Carocella |
| Gomazko paleta | Juan Labat - W. Arrinda | J. Becerril - J. Beltran |
54 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Zesta punta | R. Montes – A. López | J. Hernández - A. De la Rosa |
| Pala luzea | Ángel Huarte | |

## Dominak

| | Herrialdea | Urrea | Zilarra | Brontzea | Guztira |
| 1 | Espainia | 5 | 2 | - | 7 |
| 2 | Argentina | 3 | 1 | - | 4 |
| 3 | Mexiko | 2 | 3 | - | 5 |
| 4 | Frantzia | 1 | 5 | - | 6 |
| 5 | Uruguai | 1 | 1 | - | 2 |

## Bibliografia

* Historia de la Pelota en Navarra. Diario de Navarra ISBN 84-89103-38-0..

## Kanpo estekak

* XVI. Txapelketaren webgune ofiziala (Frantsesez) (Ingelesez) (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q5666407
# Munduko V. Pilota Txapelketa

Munduko V. Pilota Txapelketa 1966an jokaturiko nazioarteko pilota txapelketa izan zen. Txapelketaren egoitza Montevideo izan zen.

## Txapelketak

12 munduko txapelketa egin zituzten:
Trinketea:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Eskuz, buruz burukoa | F. Daguerre | D. Balda |
| Eskuz, binakakoa | M. Etxegoin - E. Detxart | J. Bruno - J. Egiguren |
| Larruzko paleta | C. Bernal - N. Iroldi | Aarón Sehter - R. Bizzocero |
| Gomazko paleta | J. Andrade - R. Ibarra | J. Valverde - Canccavillani |
| Xarea | J. Andrade - R. Elias | Pereira - Alfieri |
36 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Eskuz, buruz burukoa | R. Mugika | J. Del Val |
| Eskuz, binakakoa | R. Madrid - L. Nalda | I. Hernandez - R. Tovar |
| Larruzko paleta | P. Bareits - B. Bareits | L. Unanue - Santiago Mendiluze |
| Pala motza | Santiago Mendiluze - L. Unanue | M. Salazar - R. Sánchez |
30 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Frontenisa | J. Loaiza - J. Etcheverria | I. Purstcher - H. Germone |
| Gomazko paleta | J. Becerra - R. Rendon | D. Tripiechio - J. Goyheche |
54 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra |
| Zesta punta | José Hamui - Adrián Zubikarai | E. Mirapeix - J.M. Mirapeix |

## Dominak

| | Herrialdea | Urrea | Zilarra | Brontzea | Guztira |
| 1 | Frantzia | 4 | 0 | - | 4 |
| 2 | Mexiko | 3 | 2 | - | 5 |
| 3 | Espainia | 2 | 5 | - | 7 |
| 4 | Argentina | 2 | 2 | - | 4 |
| 5 | Uruguai | 1 | 3 | - | 4 |

## Bibliografia

* Historia de la Pelota en Navarra. Diario de Navarra ISBN 84-89103-38-0..

## Kanpo estekak

* XVI. Txapelketaren webgune ofiziala (Frantsesez) (Ingelesez) (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q8261037
# Munduko VI. Pilota Txapelketa

Munduko VI. Pilota Txapelketa 1970ean jokaturiko nazioarteko pilota txapelketa izan zen. Txapelketaren egoitza Donostia izan zen.
Irailaren 19an, Francisco Franco partida haietako bat ikusten ari zela, Joseba Elosegik bere buruari su eman zion eta bigarren galeriatik kantxara jauzi egin zuen, «Gora Euskadi askatuta» oihu eginez, diktadoreari Gernika suntsitu zuen su kiskalgarria ikustarazteko asmoz.

## Txapelketak

12 munduko txapelketa egin zituzten:
Trinketea:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Eskuz, buruz burukoa | Artola | Juan Bautista Etxebeste | R. Castillo |
| Eskuz, binakakoa | Ladutxe - Harocarene | Trantxe II.a - Balda | Carli - A. Castillo |
| Larruzko paleta | C. Bernal - N. Iroldi | Aarón Sehter - R. Bizzocero | Agirre - Vega |
| Gomazko paleta | A. Olite - J. Utge | J. Bosco - J. Valverde | Haranburu - Hirigoien |
| Xarea | R. Elias - R. Bizzozero | Maz Ayala - Alfieri | Labat - Hurrege |
36 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Eskuz, buruz burukoa | Maiz I.a | Minondo | F. Medina |
| Eskuz, binakakoa | Sacristan - Iruzubieta | Mugika - Salaberri | Izquierdo - Tovar |
| Larruzko paleta | Antzizu - Reizabal | Aarón Sehter - Utge | Berrotaran - Clairacq |
| Pala motza | Santiago Mendiluze - Llorca | Berrotaran - Millet | Salazar - Sánchez |
30 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Frontenisa | Loaiza - Hernando | Irigai - Lertsundi | Olite - Armas |
| Gomazko paleta | J. Becerra - R. Rendon | Armas - Olite | Bernal - Bell |
54 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Brontzea | Zilarra |
| Zesta punta | Camy - Furneau | E. Mirapeix - J.M. Mirapeix | Zubikarai - Hamui |

## Dominak

| | Herrialdea | Urrea | Zilarra | Brontzea | Guztira |
| 1 | Espainia | 4 | 4 | 1 | 9 |
| 2 | Frantzia | 3 | 3 | 3 | 9 |
| 3 | Argentina | 2 | 3 | 1 | 6 |
| 4 | Mexiko | 2 | 0 | 4 | 6 |
| 5 | Uruguai | 1 | 2 | 3 | 6 |

## Erreferentziak

* ↑ Historia de la Pelota en Navarra. Diario de Navarra ISBN 84-89103-38-0..
* ↑ Etxeberri, Carlos. (2010-09-26). «Franco ante su horror» Noticias de Gipuzkoa.

## Kanpo estekak

* XVI. Txapelketaren webgune ofiziala (Frantsesez) (Ingelesez) (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q8261042
# Munduko VII. Pilota Txapelketa

Munduko VII. Pilota Txapelketa 1974an jokaturiko nazioarteko pilota txapelketa izan zen. Txapelketaren egoitza Montevideo izan zen.

## Txapelketak

12 munduko txapelketa egin zituzten:
Trinketea:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Eskuz, buruz burukoa | J. Ladutxe | C. Iraizoz | Etxandi |
| Eskuz, binakakoa | J. Dargel - J. Urdanpileta | J.M. Goikoetxea - Etxebeste | L. Castillo - J. Iraizoz |
| Larruzko paleta | J. Utge - R. Bizzozero | C. Bernal - N. Iroldi | D. Alkorta - E. Portu |
| Gomazko paleta | A. Olite - H. Porcio | G. Arcaus - J. Valverde | F. Elduaien - F. Dibarrat |
| Xarea | H. Leyenda - R. Bizzozero | C. Pose - R. Alfieri | Labat - J. Junca |
36 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Eskuz, buruz burukoa | Maiz | Minondo | F. Medina |
| Eskuz, binakakoa | Sacristan - Iruzubieta | Mugika - Salaberri | Izquierdo - Tovar |
| Larruzko paleta | Antzizu - Reizabal | Aarón Sehter - Utge | Berrotaran - Clairacq |
| Pala motza | Santiago Mendiluze - Llorca | Berrotaran - Millet | Salazar - Sánchez |
30 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Frontenisa | M. Becerra – A. Becerra | H. Porcio – A. Armas | A. Martínez – D. Martínez |
| Gomazko paleta | Aarón Sehter - D. Olite | J. Becerra - R. Rendon | A. Martínez - A. Arrospide |
54 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Zesta punta | J. Abeberry - J. Irazoki | A. Zubikarai - A. Andrade | I. Rodriguez - J. Kaltzakorta |

## Dominak

| | Herrialdea | Urrea | Zilarra | Brontzea | Guztira |
| 1 | Argentina | 5 | 2 | 0 | 7 |
| 2 | Frantzia | 4 | 2 | 2 | 8 |
| 3 | Espainia | 2 | 1 | 5 | 8 |
| 4 | Mexiko | 1 | 2 | 2 | 5 |
| 5 | Uruguai | 0 | 5 | 3 | 8 |

## Bibliografia

* Historia de la Pelota en Navarra. Diario de Navarra ISBN 84-89103-38-0..

## Kanpo estekak

* XVI. Txapelketaren webgune ofiziala (Frantsesez) (Ingelesez) (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q8261043
# Munduko IX. Pilota Txapelketa

Munduko IX. Pilota Txapelketa 1982an jokaturiko nazioarteko pilota txapelketa izan zen. Txapelketaren egoitza Mexiko Hiria izan zen.

## Txapelketak

12 munduko txapelketa egin zituzten:
Trinketea:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Eskuz, buruz burukoa | Intxauspe | C. Iraizoz | Alzaga |
| Eskuz, binakakoa | Garat - Karrikart | Marañón - Angulo | Manera - Dalloglio |
| Larruzko paleta | Miro - R. Bizzozero | Ameztoi - Arbeloa | Gallardon - Sallaberry |
| Gomazko paleta | Ross - Ross | Arcauz - Armegias | Irizar - Pagoaga |
| Xarea | Lasarte - Garbisu | Friggerio - R. Elias | Uzkudun - Olano |
36 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Eskuz, buruz burukoa | M. Etxegoin | Egino | Núñez |
| Eskuz, binakakoa | Rico III.a - Martínez | Diribarne - Zubizarreta | Izquierdo - Izquierdo |
| Larruzko paleta | A. Ramírez - R. Bizzozero | Garritz - J. Musi | J.P. Milhet - M. Bonnet |
| Pala motza | P. Hernández - R. Garrido | Mendiburu - J. Musi | A. Ramírez - Romano |
30 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Frontenisa | Chávez - Suarez | Armas - Elortondo | Bonnet - Lartige |
| Gomazko paleta | Armas - Fiale | Flores - Flores | Manosbide - Bell |
54 metroko pilotalekua:
| Txapelketak | Urrea | Zilarra | Brontzea |
| Zesta punta | D. Mitxelena - J. Intxauspe | Schofill - Boornazien | Alberdi - Vivanco |

## Dominak

| | Herrialdea | Urrea | Zilarra | Brontzea | Guztira |
| 1 | Frantzia | 5 | 1 | 3 | 9 |
| 2 | Argentina | 4 | 2 | 1 | 7 |
| 3 | Espainia | 2 | 3 | 4 | 9 |
| 4 | Mexiko | 1 | 3 | 2 | 6 |
| 5 | Uruguai | 0 | 2 | 2 | 4 |
| 6 | AEB | 0 | 1 | 0 | 1 |

## Bibliografia

* Historia de la Pelota en Navarra. Diario de Navarra ISBN 84-89103-38-0..

## Kanpo estekak

* XVI. Txapelketaren webgune ofiziala (Frantsesez) (Ingelesez) (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q2917444
# José Luis de la Cuesta

José Luis de la Cuesta Artzamendi (Donostia, 1955eko azaroaren 6a) gipuzkoar legelaria da. Valladolideko Unibertsitatean lizentziatua, 1977an EHUn sartu eta 1989tik aurrera, zigor zuzenbideko katedraduna da. Euskalerriaren Adiskideen Elkarteko kidea, Kriminologiaren Euskal Institutuaren zuzendaria da.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «El catedrático José Luis de la Cuesta ingresa en la Real Sociedad Bascongada de Amigos del País» 20 Minutos 2011-2-7.
* Datuak: Q58416763
# Enrique Urbizu

Enrique Urbizu Jauregi (Bilbo, 1962ko azaroaren 6a - ) euskal gidoigile eta zinema zuzendaria da.

## Biografia

1980ko hamarkadan hasi zen zinemagintzan, eta orduz geroztik nahiago izan du beti beste batzuen enkarguak hartzea eta burutzea bere proiektu pertsonalak garatzea baino. Izan ere, beti esan du artistatzat baino areago, zinemagintzaren profesionaltzat duela bere burua.
Zuzendu zuen lehen film luzea Tu novia está loca (1987) komedia izan zen. Hurrengo lanek ere komedia izan zuten ardatz: Todo por la pasta (1990), Cómo ser infeliz y disfrutarlo (1993), eta Cuernos de mujer (1995). Azken biak Carmen Rico Godoy idazlearen eleberrietan oinarritutako lanak izan ziren. 1995. urtean, Arturo Pérez-Reverteren Cachito eleberrian oinarrituta, izen bereko gidoia idatzi eta filma zuzendu zuen. Ondoren, telebistarako El hermano pequeño (1998) lana egin zuen, Manuel Vázquez Montalbánen Pepe Carvalho pertsonaia ezagunaren istorioa kontatuz.
Nazioarteko sona 1999an Roman Polanskik zuzendutako The Ninth Gate filmaren gidoia idatzi zuenean heldu zitzaion; Pérez Reverteren El club Dumas nobela oinarri hartuta idatzi zuen orduko hartan ere Urbizuk gidoia. 2001. urtean Gibraltarko itsasertzean kokaturiko thriller bat idatzi eta zuzendu zuen, La caja 507.
Madrilen bizi da aspaldiko partez.

## Filmografia

* 1988: Tu novia está loca
* 1991: Todo por la pasta
* 1994: Cómo ser infeliz y disfrutarlo
* 1995: Cachito
* 1995: Cuernos de mujer
* 2002: La caja 507
* 2003: La vida mancha
* 2006: Adivina quién soy (telefilm)
* 2011: No habrá paz para los malvados
* 2018: Gigantes
* 2021: Libertad

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Artikulua imdb.com
* (Gaztelaniaz) Euskadiko Filmategia
* Datuak: Q2946867
# Josune Gorostidi

Josune Gorostidi Elgarresta (Txarama, Leaburu, Gipuzkoa, 1967ko azaroaren 6a) gipuzkoar txirrindulari ohi eta herri kirolaria da. Txirrindularitza utzi ondoren, lokotx biltzaile (euskal herriko txapeldun geratu zen bi aldiz), sokatiralari, trontzalari (euskal herriko txapeldun hiru aldiz) eta segalari jardun zuen.
1990ean eta 1991n Espainiako pistako txirrindularitza txapelketa irabazi zuen jazarpen modalitatean. 1991 urtean ere, Espainiako errepideko txirrindularitza txapelketa irabazi zuen.
Ibarra Sokatira Taldean tiralari bezala hasi zen 2014ean, Euskal Herriko sokatira federazioak ofialtasuna lortu zuen. Taldeko kide zela, Munduko sokatira txapelketan bi aldiz hirugarren postuan geratu zen, Irlandan eta Txinan. Honetaz gain, Euskal Herriko goma gaineko txapeldun izan zen 260 kilotan 2014ean eta 2015ean. Gaur egun Gaztelun bizi da.

## Erreferentziak

* ↑ «Ofizialtasuna lortuta, «pozik» Ibarrako Sokatira taldeko kideak - Ibarra» Tolosaldeko ataria (Noiz kontsultatua: 2021-01-31).
* ↑ «Sokatira selekzioak ofizialtasuna lortu du» EITB Euskal Irrati Telebista 2014-07-04 (Noiz kontsultatua: 2021-02-03).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Dos nuevas txapelas para Ibarra Sokatira Taldea» El Diario Vasco 2014-12-15 (Noiz kontsultatua: 2021-01-31).
* ↑ «Ibarra Euskal Herriko Sokatira Txapelketako garaile - Ibarra» Tolosaldeko ataria (Noiz kontsultatua: 2021-01-31).
* ↑ «Ibarra izan da Euskal Herriko Txapeldun 260 kilotan - Ibarra» Tolosaldeko ataria (Noiz kontsultatua: 2021-01-31).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q30339290
# Félix Sarriugarte

Felix Sarriugarte Montoia (Durango, Bizkaia, 1964ko azaroaren 6a) euskal herritar futbolari ohi eta entrenatzailea da. Aurrelari lanetan ritzen zen. Erretiratu eta gero entrenatzaile bilakatu zen.

## Jokalari Ibilbidea

2024ko Maiatzak 31n eguneratua. Datu ofizialak.
| Taldea | Maila | Denboraldia | Liga | Liga | Kopa | Kopa | Champions League | Champions League | UEFA | UEFA | Errekopa | Errekopa | Besteak | Besteak | Denera | Denera |
| Taldea | Maila | Denboraldia | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G |
| Bilbao Athletic | 2.B | 1982/83 | 12 | 2 | 4 | 2 | - | - | - | - | - | - | - | - | 16 | 4 |
| Bilbao Athletic | 2. | 1983/84 | 17 | 3 | 8 | 6 | - | - | - | - | - | - | - | - | 25 | 9 |
| Bilbao Athletic | 2. | 1984/85 | 37 | 9 | 4 | 2 | - | - | - | - | - | - | - | - | 41 | 11 |
| Bilbao Athletic | 2. | 1985/86 | 35 | 14 | 0 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 35 | 14 |
| Bilbao Athletic | 2. | 1986/87 | 1 | 0 | 0 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 1 | 0 |
| Bilbao Athletic | Denera | Denera | 102 | 28 | 16 | 10 | - | - | - | - | - | - | - | - | 118 | 38 |
| Athletic | 1. | 1984/85 | 1 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | - | - | - | - | - | - | 1 | 0 |
| Athletic | 1. | 1985/86 | 0 | 0 | 1 | 1 | - | - | 0 | 0 | - | - | - | - | 1 | 1 |
| Athletic | 1. | 1986/87 | 34 | 5 | 5 | 3 | - | - | 2 | 1 | - | - | - | - | 41 | 9 |
| Athletic | 1. | 1987/88 | 11 | 2 | 2 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 13 | 2 |
| Athletic | 1. | 1988/89 | 22 | 6 | 4 | 0 | - | - | 1 | 0 | - | - | - | - | 27 | 6 |
| Athletic | Denera | Denera | 68 | 13 | 12 | 4 | 0 | 0 | 3 | 1 | - | - | - | - | 83 | 18 |
| Oviedo | 1. | 1989/90 | 36 | 5 | 6 | 3 | - | - | - | - | - | - | - | - | 42 | 8 |
| Oviedo | 1. | 1990/91 | 29 | 4 | 5 | 2 | - | - | - | - | - | - | - | - | 34 | 6 |
| Oviedo | 1. | 1991/92 | 23 | 6 | 2 | 1 | - | - | 0 | 0 | - | - | - | - | 25 | 7 |
| Oviedo | 1. | 1992/93 | 2 | 0 | 3 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | 5 | 1 |
| Oviedo | 1. | 1993/94 | 1 | 0 | 1 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | 2 | 1 |
| Oviedo | Denera | Denera | 91 | 15 | 17 | 8 | - | - | 0 | 0 | - | - | - | - | 108 | 23 |
| UD Las Palmas | 2.B | 1994/95 | 33 | 12 | 5 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | 38 | 13 |
| UD Las Palmas | Denera | Denera | 33 | 12 | 5 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | 38 | 13 |
| Barakaldo | 2.B | 1995/96 | 5 | 2 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 5 | 2 |
| Barakaldo | Denera | Denera | 5 | 2 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 5 | 2 |
| Gramenet | 2.B | 1995/96 | 11 | 3 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 11 | 3 |
| Gramenet | Denera | Denera | 11 | 3 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | 11 | 3 |
| Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | 310 | 73 | 50 | 23 | 0 | 0 | 3 | 1 | - | - | - | - | 363 | 97 |

## Entrenatzailea

* 2003-04: Baskonia
* 2005-06: Bilbao Athletic
* 2006: Athletic Club

## Kanpo estekak

* Fitxa - www.athletic-club.eus
* Datuak: Q2606653
# Valentina Ponomariova

Valentina Leonidovna Ponomariova (Mosku, Sobietar Batasuna, 1933ko irailaren 18a - Mosku, 2023ko azaroaren 8a) errusiar astronauta, pilotua eta zientzialaria izan zen.

## Biografia

Ponomariova Moskuko 156 zenbakidun nesken eskolara joan zuen 1951n. Moskuko Abiazio Institutuan lizentziatu zen 1957an, eta Zhukovsky Akademian, Moninon, 1967an.
1961eko abenduan, sobietar gobernuak baimendu zuen emakume astronauten aukeraketa, espazioko lehen emakumea sobietar herritarra izango zela ziurtatzeko asmoz. 1962ko otsailean, Ponomariova bost emakumezko kosmonauta talde batean hautatu zuten Vostok hegaldi baterako entrenatzeko.
Taldeak hainbat hilabete eman zituen entrenamendu intentsiboan, 1962ko azaroan azterketekin amaitu eta, ondoren, gainerako lau hautagaiei Sobietar Aire Armadako teniente junior izendatu zituzten. Ponomariova hautagai nagusi gisa ezarri zen Valentina Terexkova eta Irina Soloviovarekin, eta misio-profil bateratu bat sortu zen, bi emakume espaziora jaurtiko zituena, Vostok-en hegaldietan egun jarraian.
Espazioko lehen emakumea izatearen ohorea Valentina Terexkovarentzat izan zen, zeinak Vostok 5ean jaurtiko zuen lehenik, eta Ponomariovak Vostok 6an orbitan jarraituko zuen bitartean. Hala ere, Ponomariovak ez zien elkarrizketetan sobietar topikoei erantzun eta bere feminismoak sobietar lidergoa ezinegonarazi zuen, 1963ko martxoan bere hegaldia aldatu zuen. Vostok 5-k, Valery Bikovski astronauta, gizonezko bat eramango zuen, 1963ko ekainean Terexkovarekin batera misioan zebilen Vostok 6 ontzian. Terexkovaren segurtasun ordezkoa Irina Soloviova izan zen, Ponomariova bigarren rol batean. Atzerapauso hori gorabehera, Ponomariova programarekin egon zen 1969ra arte. 1965ean ilargiaren inguruan Soiuz hegaldi batean hegan egitea aurreikusi zen, Soiuz espazio-ontziaren atzerapen handiak hegaldi hori bertan behera utzi baino lehen. Voskhod 5 itsasontzian hamar eguneko misio batean emakumezkoen eskifaia zuzenduko zuen, baina programa bertan behera utzi zuten hegan egiteko aukera izan baino lehen. Ponomariova 1969an erretiratu zen, emakumezko Soiuz hegaldi bat egiteko asmorik ez zegoela argi geratu zenean.
Ponomariovak orbita-mekanikan aritu zen gero Gagarin Kosmonauta Prestakuntza Zentroan. Horren ostean, Natur Zientzia Historikoen Institutuko ikertzaile gisa lan egin zuen.
1972an Yuri Ponomariov kosmonautarekin ezkondu zen eta bikoteak bi seme-alaba izan zituen dibortziatu aurretik. Ponomariova bezala, bere senarrak ezin izan zuen espaziora hegan egin, nahiz eta Soiuz 18 laguntza taldean aritu.

## Erreferentziak

* ↑ «"Роскосмос": ушла из жизни дублер Терешковой Валентина Пономарева» Interfax Russia 2023-11-10.
* 1 2 Becker, Joachim. «Cosmonaut Biography: Valentina Ponomaryova» www.spacefacts.de.
* ↑ «V.Ponomaryova» www.worldspaceflight.com.
* 1 2 3 Vostok 6A. 6 de abril de 2007.
* 1 2 Voskhod 5. 5 de febrero de 2007.
* ↑ Soyuz A-3. 5 de julio de 2016.
* ↑ Becker, Joachim. «Cosmonaut Biography: Yuri Ponomaryov» www.spacefacts.de.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3553627