OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Hexakloroziklohexano

Hexakloroziklohexanoa (HCH) konposatu organikoa da, C$_6$H$_6$Cl$_6$ formula duena, organokloratuen familikoa. Sei estereroisomero ditu: 8 diastereoisomero eta horietako batek bi enatiomero ditu. Hexakloroziklohexanoa toxikoa da eta poluitzaile organiko iraunkorra. Isomeroak, puruak edo nahastea, intsektizida gisa baliatu dira. Stockholmeko hitzarmenak guztiak fabrikatzea eta erabiltzea debekatzen du, salbuespen batzuekin.
Hexakloroziklohexanoa dimerizatu egiten zen mirex intsektizida sintetizatzeko.

## Sintesia

HCH bentzenoa kloroz tratatuz oxigenorik gabeko ingurune batean eta eguzkiaren argia baliatuz sintetizatzen da.
${\ce {C6H6 + 3Cl2 ->[argia]C6H6Cl6}}$
Emaitza HCHren isomero-nahastea da. Hauek separatzeko erreakzio-nahastea metanol/azido azetiko nahaste batez tratatzen da zeinetan alfa-HCH eta beta-HCH disolbatzen diren. Lindanoa erreakzio-ingurunean gelditzen da

## Isomero inportanteenak

HCHren isomeroen artean usatuenak behekoak dira:
* alfa-hexakloroziklohexanoa. Hau optikoki aktiboa da.
* beta-hexakloroziklohexanoa.
* Gamma-hexakloroziklohexanoa (lindanoa). Guztietan erabiliena
* Hexakloroziklohexano teknikoa. Isomeroen nahastea.

## Erreferentziak

* ↑ Stockholm Convention on Persistent Organic Pollutants. .
* ↑ Muller,, F et als.. (1999). Acaricides. Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry 7th ed... ohn Wiley & Sons..

## Ikus, gainera

* alfa-hexakloroziklohexano
* beta-hexakloroziklohexano
* lindano

## Kanpo estekak

* Datuak: Q424459
* Multimedia: Hexachlorocyclohexane / Q424459
# Astigargintza

Astigargintza astigarren laborantza da eta, hedaduraz, haien produktuen eraldaketa (astigar-ziropea eta deribatuak). Ipar Amerikako ipar-ekialdean dago, batez ere Quebec-en, hau da, astigar-ziropearen munduko ekoizpenaren 3/4 biltzen du.

## Astigar-ura biltzea

Landatzaileek edo astigardizainek astigar-ura (gutxi gorabehera %2 eta %3 arteko azukrea duen likidoa) biltzen dute, batez ere neguaren amaieran edo udaberriaren hasieran, zuhaitzaren hozkada datuak, urteen arabera, eragina baitu nekazaritzako produkzioan.
Hozka egin eta “ahoa” (chalumeau frantsesez edo spout ingelesez) lotu ondoren, izerdia egurrezko suil batean biltzen da, azukre-txabolara eraman aurretik. Gaur egun, aluminiozko edo plastikozko suilak erabiltzen dira astigardi ez-industrialetan.
Astigardien industrializazioa galdaretatik desegin da hodien sareen mesedetan (sarritan hodi urdinak), zeren eta zuhaitzetako ura zuzenean azukre-txabolaren biltegietara eramaten baitute.
Ura grabitatearen edo vacuum sistemaren bidez mugitzen da. Ondoren, alderantzizko osmosia astigar-uraren kontzentrazio-prozesu azkarra da (% 8raino azukrea), eta denbora eta erregaia aurrezten ditu hurrengo lurruntze-fasean.
Kontzentrazioa lurruntze-xarabea ematen duen lurrungailu batean osatzen da (% 66ko azukrea duen disoluzioa). Berogailuak jarraitzen badu, azukrea gehiago kontzentratzen da eta tiranteak lor daitezke (%83tik %86ra), gero astigar-gurina (%86tik %87ra) eta azkenik azukrea (%88 edo gehiago).

## Galeria

* « Les sucres » Edmond-Joseph Massicotte (1875-1929)
* Astigar-uraren suila. (frantsesez: chaudière)
* Astigar-ur bat irteten da aluminiozko "ahotik". (frantsesez: chalumeau)
* Astigar-uraren uzta tradizionalerako suilak. 60ko eta 70ko hamarkadetan, hodi urdineko tubulazio-sistemak erabiltzen hasi ziren.
* Hodi urdinekin astigar-ura xurgatzeko. Hodi biribil txiki bat, koniko samarra, zuhaitzaren abanikoan landatzen dena, jariatzen den astigar-ura bideratzeko.
* Estatu Batuetan uzta biltzen du, eta metodo hori Quebec-en antzekoa da.
* Lurrungailu modernoa (frantsesez: évaporateur), alderantzizko osmosia duena eta gero irakina.

## Erreferentziak

* ↑ Stéphane Guay. (14 février 2019). La date d'entaillage, un dossier chaud en acériculture. ..
* ↑ L'érable à sucre. Fabrication. ..
* ↑ Le sirop d'érable. ..

## Ikus, gainera

* Azukre-txabola
* Astigar-ziropea
* Astigar-tira
* Astigar-azukrea
* Azukre-astigarra
* Astigar-gurina

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2823820
# Alfa-hexakloroziklohexano

α-hexakloroziklohexanoa konposatu organikoa da, C$_6$H$_6$Cl$_6$ formula duena, organokloratuen familiakoa da. Hexakloroziklohexanoaren estereoisomeroetako bat da, bi enantiomero dituena. Solido zuria da.
Lindanoaren ekoizpenean azpiproduktuetako bat da. HCH teknikoa delakoa osatzen duten hexakloroziklohexanoaren isomeroetako bat da. Intsektiziden osagai gisa baliatu izan da.
Toxikoa da. Poluitzaile organiko iraunkorra da eta Stockholmeko hitzarmenak fabrikatzea eta erabiltzea debekatzen du.

## Erreferentziak

* ↑ Stockholm Convention on Persistent Organic Pollutants. .

## Ikus, gainera

* Hexakloroziklohexano
* beta-hexakloroziklohexano
* Lindano

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10860138
# Klaketa

Klaketa bideoa eta zinema ekoizteko erabiltzen den gailu bat da. Irudiaren eta soinuaren sinkronizazioan laguntzen du, eta argi eta garbi identifikatzen du zer eszena edo hartualdi grabatzen ari den.
Klaketa batean egon behar dira, besteak beste:
* produkzioaren izenburua
* zuzendaria edo egilearen izena
* argazki zuzendariaren izena
* data
* sekuentzia zenbakia
* plano kopurua
* toma kopurua (plano bakoitza zenbat aldiz grabatzen den).
Informazio gehiago ere izan dezake, adibidez, kameraren zenbakia (kamera bat baino gehiagorekin filmatzen denean), argiaren efektua (egun edo gau), fotograma kopurua segundoko, eta abar.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q520096
* Multimedia: Clapperboards / Q520096
# Beta-hexakloroziklohexano

ß-hexakloroziklohexanoa, konposatu organikoa da, C$_6$H$_6$Cl$_6$ formula duena, organokloratuen familiakoa da. Hexakloroziklohexanoaren estereoisomeroetako bat da. Solido zuria da.
Lindanoaren ekoizpenean azpiproduktuetako bat da. HCH tekniko delakoa osatzen duten hexakloroziklohexanoaren isomeroetako bat da, % 5-15 bitarteko proportzioan. Intsektizida gisa usatu izan da,
Poluitzaile organiko iraunkorra da eta Stockholmeko hitzarmenak fabrikatzea eta erabiltzea debekatzen du.

## Erreferentziak

* ↑ Stockholm Convention on Persistent Organic Pollutants. .

## Ikus, gainera

* Hexakloroziklohexano
* alfa-hexakloroziklohexano
* Lindano

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6445839
# Klordano

Klordanoa konposatu organikoa da, C$_{10}$H$_6$Cl$_8$ formula duena, organokloratuen familiakoa da. Solido zuria da. Toxikoa da irentsiz, arnastuz edo larruazalean zehar xurgatuz.
Intsektizida gisa usatu da artoa, zitrikoak eta lorategietako soropila tratatzeko baita termitak akabatzeko ere. Poluitzaile organiko iraunkorra da eta Stockholmeko hitzarmenak fabrikatzea eta erabiltzea debekatu zuen.

## Sintesia

Klordanoa sintetizatzeko hexakloroziklopentadienoa ziklopentadienoarekin erreakzionarazten da eta emaitza kloroz tratatzen da. Erreakzioaren emaitza klordanoaren bi isomero, α eta β, eta beste hamaika produktuz, adibidez heptakloroa, osatutako nahastea da. 147 osagai izan ditzakeen nahaste honi klordano tekniko deritzo.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «Chlordane» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2024-10-06).
* ↑ Stockholm Convention on Persistent Organic Pollutants. .
* ↑ (Ingelesez) Dearth, Mark A.; Hites, Ronald A.. (1991-02). «Complete analysis of technical chlordane using negative ionization mass spectrometry» Environmental Science & Technology 25 (2): 245–254. doi:10.1021/es00014a005. ISSN 0013-936X. (Noiz kontsultatua: 2024-10-06).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q417134
* Multimedia: Chlordane / Q417134
# Klordekono

Klordekonoa konposatu organikoa da, C$_{10}$Cl$_{10}$O formula duena, organokloratuen familiakoa da. Zetona ziklikoa ere bada. Solido zuri-arrexka da. Toxikoa da irentsiz, arnastuz edo larruazalean zehar xurgatuz.
Intsektizida gisa usatu da tabakoa, bananak, apaintzeko sastrakak eta zitrikoak tratatzeko baita inurriak akabatzeko ere. Poluitzaile organiko iraunkorra da eta Stockholmeko hitzarmenak fabrikatzea eta erabiltzea debekatu zuen.

## Sintesia

Klordekonoa sintetizatzeko hexakloroziklopentadienoa dimerizatzen da sufre trioxidoa katalisatzaile gisa baliatuz eta ondoren hidrolizatuz.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) PubChem. «Chlordecone» pubchem.ncbi.nlm.nih.gov (Noiz kontsultatua: 2024-10-06).
* ↑ Stockholm Convention on Persistent Organic Pollutants. .
* ↑ Fittig,, M. (ed.). (1980). Pesticide Manufacturing and Toxic Materials Control Encyclopedia. Noyes Data Corporation, 171 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q423892
* Multimedia: Chlordecon / Q423892
# Elena Conti

Elena Conti (Varese, Italia, 1967ko otsailaren 14a) italiar biokimikaria eta biologo molekularra da. Biokimikako Max Planck Institutuko zuzendaria da Martinsrieden (Alemania), eta RNAren garraioari eta metabolismoari buruzko ikerketak egiten ditu bertan. Elisa Izaurralde uruguaitarrarekin batera, proteina garrantzitsuak karakterizatzen lagundu zuen RNA mezulari zelula-nukleotik kanpora esportatzeko.

## Biografia
### Lehen urteak eta hezkuntza

1991n Paviako Unibertsitatean kimikan graduatu ondoren, Londresko Ikastetxe Inperialeko proteinen kristalografian doktoretza lortu zuen Contik 1996an, firefly luciferase entzimaren kristal-egiturari buruzko tesi batekin.

### Ibilbidea

Taldeburu gisa lan egin zuen Heidelbergeko (Alemania) Biologia Molekularreko Europako Laborategian, 1999tik 2006ko urtarrilera arte, Alemaniako Martinsriedeko Max Planck Biokimika Institutuko zuzendari eta kide zientifiko bihurtu zen arte. Municheko (Alemania) Ludwig Maximilian Unibertsitateko ohorezko irakaslea ere bada, 2007tik.

## Erreferentziak

* 1 2 3 «Conti, Elena» www.mpg.de.
* ↑ «DFG, German Research Foundation - Honour, Prize Money and "Idyllic Freedom": 2008 Leibniz Prizewinners Announced» www.dfg.de.
* ↑ «CV» Leopoldina.
* 1 2 «Curriculum Vitae» www.biochem.mpg.de.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16787491
# Felipe VI.a Erregearen Baserri Eskola

Felipe VI.a Errege Eskola Abeletxea Espainiako Melilla hiriko parkea da, aireportutik eta Juan Carlos I. Rey Baso Parketik gertu.

## Historia

Nekazaritza Etxaldea 1916. urtearen inguruan inauguratu zen. 2007an birmoldatu eta Granja Escuela Gloria Fuertes izena hartu zuen. 2019an onartu zen Felipe VI.a Errege Eskola Granja Parkea.

## Deskribapena

Zirkuluerdi-formakoa da, eta gurutze formako bi pasealeku ditu, gurutzatzen direnak eta lau zatitan banatzen dutenak.

## Erreferentziak

* ↑ «Ciudad Autónoma de Melilla - Parque Granja Escuela Rey Felipe VI» www.melilla.es.
* ↑ admin. (2019-01-16). Visita parque Granja Escuela Rey Felipe VI. .
* ↑ admin. (2019-04-09). «El Parque Granja Escuela Rey Felipe VI, primer espacio verde cardiosaludable de Melilla -» playmelilla.es.
* ↑ admin. (2019-04-09). Parque Granja Escuela Rey Felipe VI, centro cardiosaludable. .
* ↑ «Parque Granja Escuela Rey Felipe VI Caminar y correr - Melilla, España | Pacer» www.mypacer.com.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q130457144
# Saffron Burrows

Saffron Burrows (1972ko urriaren 22a, Londres) ingeles aktore eta modelo ohi bat da. Berak antzeztutako filma ospetsuenen artean honako hauek daude: In the Name of the Father (1992), Circle of Friends (1995), Deep Blue Sea (1999), Frida (1992) eta `Troy (2004).
Law & Order: Criminal Intent eta Boston Legal telesailetan ere antzeztu izan du.

## Filmografia

Filmak :
| Urtea | Filma | Pertsonaia | Oharrak |
| 1991 | The Body Beautiful | Modelo | Film laburra |
| 1993 | In the Name of the Father | Neska | |
| 1995 | Circle of Friends | Nan Mahon | |
| 1995 | Welcome II the Terrordome | Jodie | |
| 1996 | Hotel de Love | Melissa Morrison | |
| 1997 | Lovelife | Zoey | |
| 1997 | Nevada | Quinn | |
| 1997 | One Night Stand | Supermodelo | |
| 1997 | The MatchMaker | Moira Kennedy Kelly | |
| 1999 | Wing Commander | Lt. Cdr. 'Angel' Deveraux | |
| 1999 | The Loss of Sexual Innocence | Ingeles / Italiar bikia | |
| 1999 | Deep Blue Sea | Dr. Susan McCallister | |
| 1999 | Miss Julie | Miss Julie | |
| 2000 | Assumptions | | Film laburra |
| 2000 | Timecode | Emma | |
| 2000 | Gangster No. 1 | Karen | |
| 2001 | Enigma | Claire | |
| 2001 | Tempted | Lilly LeBlanc | |
| 2001 | Hotel | Malfiko dukesa | |
| 2002 | Frida | Grace | |
| 2002 | Hideous Man | | Film laburra |
| 2003 | The Galíndez File | Muriel Colber | |
| 2003 | Peter Pan | Narratzailea | Ahotsa |
| 2004 | Krug | Grace Krug | Short film |
| 2004 | Troy | Andromeda | |
| 2004 | Terrible Kisses | Emakumea | Film laburra |
| 2006 | Perfect Creature | Lilly | |
| 2006 | Klimt | Lea de Castro | |
| 2006 | Fay Grim | Juliet | |
| 2007 | Broken Thread | Jenny | |
| 2007 | Reign Over Me | Donna Remar | |
| 2007 | Dangerous Parking | Claire | |
| 2008 | The Guitar | Melody Wilder | |
| 2008 | The Bank Job | Martine Love | |
| 2009 | Shrink | Kate Amberson | |
| 2010 | Lawyers | Anne | Film laburra |
| 2011 | Small Apartments | TBA | Postprodukzioa |
| 2012 | Knife Fight | Sophia | Postprodukzioa |
Telebista :
| Urtea | Saila | Pertsonaia | Oharrak |
| 1992 | Les cinq dernières minutes | Daisy Smith | "Meurtre en Ardèche" atala |
| 1993 | Full Stretch | | "Family Affairs" atala |
| 1995 | The Big One | Jules | Telefilma |
| 1996 | Karaoke | Sandra Sollars | |
| 1996 | Cold Lazarus | Sandra Sollars | |
| 1996 | Crucial Tales | Sarah Brown | "I Bring You Frankincense" atala |
| 2001 | The Seventh Stream | Mairead | Telefilma |
| 2002 | Flashpoint | Dara | Telefilma |
| 2007 | Marple: Towards Zero | Audrey Strange | Telefilma |
| 2007-2008 | Boston Legal | Lorraine Weller | 20 atal |
| 2008 | Wainy Days | Lucy | "Nan and Lucy" atala |
| 2008 | My Own Worst Enemy | Dr. Norah Skinner | 9 atal |
| 2009 | The Eastmans | Dr. Anna Eastman | Telefilma |
| 2009 | Kings | Heriotza | "The Sabbath Queen" atala |
| 2010 | Law & Order: Criminal Intent | Serena Stevens | 15 atal |
| 2011 | Bones | Ike Latulippe | "The Finder" atala |

## Kanpo estekak

* Saffron Burrows aktorearen webgunea (Ingelesez)
* Saffron Burrows aktorearen IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Saffron Burrows aktorearen zaletuen webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q232419
* Multimedia: Saffron Burrows / Q232419
# CSA Steaua Bucureşti

CSA Steaua Bucureşti (Clubul Sportiv al Armatei Steaua București) Errumaniako eskubaloi taldea da, Bukarest hiriburukoa. Errumaniako talde indartsuena da eta bi aldiz irabazi du Europako Kopa.

## Palmaresa
### Errumanian: 37

* Errumaniako Liga (28): 1963, 1967, 1968, 1969, 1970, 1971, 1972, 1973, 1974, 1975, 1976, 1977, 1979, 1980, 1981, 1982, 1983, 1984, 1985, 1987, 1988, 1989, 1990, 1994, 1996, 2000, 2001, 2008
* Errumaniako Kopa (9): 1981, 1985, 1990, 1997, 2000, 2001, 2007, 2008, 2009

### Nazioartean: 3

* Europako Kopa:
** Txapeldun (2): 1968, 1977
** Finalista (2): 1971, 1989
* EHF Challenge Cup:
** Txapeldun (1): 2006

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2038487
* Multimedia: CSA Steaua București (handball) / Q2038487
# FC Dinamo Bucureşti

FC Dinamo Bucuresti (errumanieraz Fotbal Club Dinamo București) Errumaniako futbol talde bat da Bukarest hiriburukoa. Errumaniako txapelketa ugari irabazi ditu 18 Liga eta 13 Kopa. Europako Kopako eta Errekopako final aurrekoak jokatu izan ditu.

## Historia

Dinamo Bucuresti 1948ko maiatzaren 14ean sortu zen Barne Ministerioaren babesean Unirea Tricolor MAI (1926an sortua) eta Ciocanul București (1919an) taldeak elkartzean. Lehenengo garaipena 1955eko Liga eta 1959ko Kopa izan ziren baina bereziki 60., 70. eta 80. hamarkadak izan ziren taldearen garai onenak. Hiriko beste taldea zen FC Steaua Bucurestirekin lehia izugarria izan zuelarik.
Europa mailan titulurik ez du lortu, hala ere 1984ean Europako Kopako final aurrekoetara iritsi zen eta Liverpool FC-k kanporatu zuen. Anfielden 1-0 galdu zuen eta Bukaresten 2-1 irabazi. Kanpoan sarturiko golek utzi zuten Dinamo finaletik kanpo. 1990an Europako Errekoparen final aurrekoetarairitsi zen eta oraingoan RSC Anderlechtek kanporatu zuen partidu bietan 1-0 irabazita.
90. hamarkada apalaren ondoren XX mendearen hasiera bikaina izan zuen, 4 Liga eta 6 Kopa irabaziz. Azkenengo titulua 2012ko Kopa izan zuen.

## Uniformea

* 2016-2017 ||
* 2017-2018 ||
* 2018-2019 ||
* 2019-2020 ||
* 2020-2022 ||

## Palmaresa
### Errumanian: 34

* Errumaniako Liga (18): 1955, 1962, 1963, 1964, 1965, 1971, 1973, 1975, 1977, 1982, 1983, 1984, 1990, 1992, 2000, 2002, 2004, 2007.
* Errumaniako Kopa (13): 1959, 1964, 1968, 1982, 1984, 1986, 1990, 2000, 2001, 2003, 2004, 2005, 2012.
* Errumaniako Superkopa (2): 2005, 2012.
* Ligako Kopa (1): 2017.

### Nazio artean: 0
#### Europako Kopa

* final aurrekoak 1984ean.

#### Europako Errekopa

* final aurrekoak 1990ean.

## Euskal taldeen aurkako partidak

| Denboraldia | Txapelketa | Fasea | Etxekoa | Emaitza | Kanpokoa |
| 2017-18 | UEFA Europa League | 3. itzulia | Dinamo Athletic | 1-1 3-0 | Athletic Dinamo |

## Kanpo estekak

* (Errumanieraz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q204237
* Multimedia: FC Dinamo București / Q204237
# FC Rapid Bucureşti

FC Rapid Bucuresti (errumanieraz Fotbal Club Rapid București), Errumaniako futbol talde bat da Bukarest hiriburukoa. Palmaresari dagokionez hiriko hirugarren taldea da, Steaua eta Dinamoren atzetik, hala ere 3 Liga eta 13 Kopa irabazi ditu.

## Historia

Errumaniako trenbideetako langile batzuek CFR Bucuresti eta Excelsior talde amateurrak elkartu eta talde profesionala osatu zuten. 1931ean hasi zen Lehen Mailan jokatzen Bukaresteko Rapid taldea. Ligarik irabazi ez arren 1935ean Kopa irabazi zuen eta 1937 eta 1942 artean sei Kopa jarraian lortu zituen. 1940an nazio arte mailako txapelketa batetako finalera iristen lehen talde errumaniarra izan zen. Mitropa Kopako finalera iritsi zen baina Bigarren Mundu Gerraren erruz ez zen final hori jokatu.
60. hamarkada bikaina izan zuen taldeak, 1967ko Liga irabazteaz gain nazio arte mailako txapelketak lortu baitzituen, 1964 eta 1966ko Balkandarren Kopak hain zuzen ere. Honetan ere errumaniar taldeen artean aintzindaria izan zen.
XX mende bukaera eta XXI hasiera onak egin zituen. 1994ean George Coposek taldearen jabetza eskuratu eta 2 Liga eta 4 Kopa eskuratu baitzituen. Hurrengo denboraldietan lehen eta bigarren mailaren artean ibili zen eta 2016an diru arazo larriak izan zituenez 4. mailara jeitsiarazia izan zen. Ordutik goranzko joera mantendu zuen eta 2021ean bigarren mailan 2. egin ondoren maila gorenera igo zen.

## Palmaresa
### Errumanian: 20

* Errumaniako Liga (3): 1967, 1999, 2003.
* Errumaniako Kopa (13): 1935, 1937, 1938, 1939, 1940, 1941, 1942, 1972, 1975, 1998, 2002, 2006, 2007.
* Errumaniako Superkopa (4): 1999, 2002, 2003, 2007.

### Nazio artean: 2
#### Balkandarren Kopa

* Txapelduna (2): 1964, 1966

#### Mitropa Kopa

* Finalera iritsi zen 1940an baina Bigarren Mundu Gerraren erruz ez zen finala jokatu.

## Kanpo estekak

* (Errumanieraz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q245162
* Multimedia: FC Rapid București / Q245162
# Henri Coandă nazioarteko aireportua

Henri Coandă nazioarteko aireportua (errumanieraz: Aeroportul Internaţional Henri Coandă) Bukarest hiria zerbitzatzen duen aireportuetako bat da.
2012an 7.120.067 pertsonek erabili zuten.

## Ikus, gainera

* Aurel Vlaicu nazioarteko aireportua

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Eurocontrol. (Noiz kontsultatua: 2013-05-29).

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Aireportuaren webgunea.
* Datuak: Q257631
* Multimedia: Henri Coandă International Airport / Q257631
# Bukaresteko metroa

Bukaresteko metroa (errumanieraz: Metroul Bucureşti), Errumaniako Bukarest hiriko garraiobide publikoa da. 1979ko azaroaren 16an zabaldu zen eta gaur egun metro-sareak lau linea eta 71 kilometro dauzka.
Zerbitzuan dauden lau lineaz gain, beste hiru plangintza edo eraikitzen prozesuan daude.

## Lineak

| Linea | Kolorea | Ibilbidea | Zabaltze urtea | Luzera | Geltokiak |
| M1 | Gelb | Dristor ↔ Republica (-Pantelimon) | 1983 | 8,6 km | 6 |
| M2 | Blau | Depoul I.M.G.B ↔ Pipera | 1986 | 18,6 km | 14 |
| M3 | Rot | Industriilor ↔ Anghel Saligny | 1979 | 31,7 km | 22 |
| M4 | Grün | Gara de Nord ↔ 1 Mai geltokia | 2000 | 3,6 km | 4 |

## Argazkiak

* Dristor geltokia.
* Titan geltokia.
* Piata Victoriei geltokia jendetza orduan.

## Ikus, gainera

* Bukarest

## Kanpo estekak

* (Errumanieraz) Metroaren webgune ofiziala.
* Datuak: Q622884
* Multimedia: Bucharest Metro / Q622884
# Dâmbovița (ibaia)

Dâmbovița (errumanieraz: Râul Dâmbovița, ˈdɨmbovit͡sa ahoskatua) Errumaniako ibaia da, Argeș ibaiaren ibaiadar nagusia. Făgăraș mendietan iturburua du. Haren ibilbidea Bukarestetik igarotzen da, bere jatorritik 258 kilometrora bukatu arte, Budeștin Argeşen.
Dâmbovița konderriak izena ibaitik jasotzen du, bere ibilbidearen zati handi bat errumaniar probintzia horretatik igarotzen baita.

## Zeharkatutako udalerriak

* Dragoslavele
* Malu cu Flori
* Cândeşti
* Vulcana-Băi
* Voineşti
* Măneşti
* Dragomireşti
* Lucieni
* Nucet
* Conteşti
* Lunguleţu
* Bukarest
* Plătăresti
* Vasilaţi
* Budești

## Kanpo estekak

* Datuak: Q214646
* Multimedia: Dâmbovița River / Q214646
# Unibertsitate plaza (Bukarest)

Unibertsitate plaza, errusieraz: Piața Universității, Errumaniako Bukarest hiriburuan dagoen plaza bat da. Bukaresteko Unibertsitatetik hurbil dago.
# Mohammed el-Kurd

Mohammed el-Kurd (arabieraz: محمد الكرد‎; Jerusalem, 1998ko maiatzaren 15a) Sheikh Jarrah, ekialdeko Jerusalem, auzoko idazle eta poeta palestinarra da. 2021eko Israel-Palestina krisia baino lehen, Amerikako Estatu Batuetan masterra egiten ari zen, baina Israelek Ekialdeko Jerusalemgo palestinarrak, tartean bere familia ere, etxetik bota zituela salatzeko itzuli zen. Mohammeden lanak trauma, desjabetzea, desplazamendua, garbiketa etnikoa, estatuaren indarkeria, islamofobia eta kolonizazioa aztertzen ditu, bai eta patriarkatua eta genero-arauak ere. Ingelesez idazten du, eta batez ere bere poesiak arreta mediatikoak piztu ditu, nazioarteko zenbait hedabidetan, hala nola The Huffington Post, The Guardian eta Al Jazeera.

## Familia

2020tik aurrera, Mohammed eta bere ahizpa bikia, Muna el-Kurd, mundu mailako elkartasun mugimenduko pertsona garrantzitsu bihurtu ziren. Aktiboki erabili zituzten sare sozialetako plataformak, bereziki Instagramekoak, beren esperientziak partekatzeko eta palestinarrek Ekialdeko Jerusalemen dituzten erronken inguruan sentsibilizatzeko.
2021ean Time aldizkarian azaltzen duten bezala: "Duela hamarkada bat baino gehiagotik, el-Kurd familia, Sheikh Jarrah auzoko dozenaka bizilagunekin batera, borrokan ari da kolono israeldarrek beren etxeetatik nahitaez urruntzeko aukeraren aurka."

## Kontrobersiak

El-Kurdek bere poesian eta sare sozialetan tropo antisemitikoak erabiltzea leporatu diote. Israel nazien erregimenarekin alderatu du eta bere poesian honako hau idatzi du: «(Haiek) zazpi hamarkadaren ostean martirien organoak erauzten dituzte, gudariak elikatuz guri esker».

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Muna and Mohammed El-Kurd: The 100 Most Influential People of 2021» Time 2021-09-15 (Noiz kontsultatua: 2023-11-15).
* ↑ Winer, Stuart. (2022). The Times of Israel.
* ↑ (Ingelesez) «This Palestinian Writer Is Going Viral For Challenging US Coverage of Israel-Palestine» VICE 2021-05-12 (Noiz kontsultatua: 2024-10-26).
* ↑ (Ingelesez) Winer, Stuart. (2022-6-19). «Top German cultural institute revokes invitation to controversial Palestinian writer» Times of Israel.
* ↑ el-Kurd, Mohammed. (2024). Rifqa. Iruñea: Katakrak, 57 or. ISBN 978-84-16946-98-3..

## Kanpo estekak

Mohammed el-Kurd-en webgunea
* Datuak: Q106812102
# Iraultzaren plaza (Bukarest)

Iraultzaren plaza, errumanieraz: Piața Revoluției, edo Jauregiaren olaza, Piața Palatului, Errumaniako Bukarest hiriburuaren erdialdean dagoen plaza nabarmen bat da. Izena Errumaniako Iraultzaren omenez du.
# Tineretului parkea

Tineretului parkea, errumanieraz: Parcul Tineretului, "Gaztediaren parkea", Errumaniako Bukarest hiriburuan hegoaldean dagoen hiri parke bat da, 4 Sektorean.
1965-1974 artean eraiki zen.
* Datuak: Q2340319
* Multimedia: Tineretului Park / Q2340319