OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Opel Combo

Opel Combo, Opel markaren furgoneta modelo bat da. 1986tik ekoitzitzen da.
# Fiat Fiorino

Fiat Fiorino, Fiat markaren furgoneta modelo bat da. 1977tik ekoitzitzen da.
# Mercedes-Benz Citan

Mercedes-Benz Citan, Mercedes-Benz markaren furgoneta modelo bat da. 2012tik ekoitzitzen da.
# Citroën 2CV

Citroën 2CV, Citroën markaren B segmentuko modelo bat da. 1948-1990 artean ekoitzi zen.
* Datuak: Q326015
* Multimedia: Citroën 2CV / Q326015
# La Grajera urtegia

La Grajera urtegia (gaztelaniaz: Embalse del Ebro La Grajera) Logroño hiriaren hegoaldean dagoen urtegi bat da, hiritik bost kilometrotako distantziara. Donejakue bidean dago eta aisialdi eremu ba ere bada.

## Historia

1883an eraiki zen aintzira endorreiko batean. Iregua ibaiko urak biltzeko helburua zuen Logroño hegoaldeko baratzak ureztatzeko.
1908an eremua handitu zen. XX. mendearen azken aldera aisialdirako egokitzapen lanak egin ziren eta hainbat eremu gehitu zitzaizkion. 1992ko irailaren 17an inauguratu zen La Grajerako aisialdi parkea. Parkeak 55 hektarea ditu eta beste 32 hektarean urtegiak beraz, horrela 87 hektareatako eremua da. Alboan dagoen golf zelaiak 85 hektareatako azalera du.

## Geologia

Aintzira endorreikoa da, jalkin detritikozko geruzadun muinetan kokaturik dagoena. Buztin gorriak dira nagusi, limotsuak eta margatsuak, eta igeltsu azaleratzeak ere badaude.

## Parkea

Logroño inguruan dagoen hezegune bakarretakoa da La Grajera. Naturgunea izateaz gain kirol eta aisialdi jarduera ugari egin daitezke. Paseoak egin daitezke inguruan oinez zein bizikletaz. Golf zelai bat ere badago alboan.
Hiru eremu finkatu dira: harrera eremua, eremu murriztua eta eremu babestua.

### Harrera eremua

Jatetxea, taberna eta jateko tokia daude, parrilla, aulki eta mahaiekin. "Gela didaktikoa" ere badago, joko areto, erakusketa gela eta liburutegiarekin. Bisita gidatuak, ikastaroak, tailerrak eta beste hainbat ingurugiroko jarduera koordinatzen dira bertatik.

### Eremu murriztua

Hegaztiak ikuskatzeko eremua da. Obserbatorio horretatik zingira-mirotza, kopetazuria, basahatea, koartzak, ahate mokozabala eta murgil handiak ikus daitezke.

### Eremu babestua

32 hektareatako azalera du urtegiak eta 5'5 metrotako sakonera. 2 hm$^3$-ko ur bolumena jasotzen du. Ezin da bertan sartu ez bada hezkuntza edo zientzia helburuekin.

## Erreferentziak

* 1 2 3 (Gaztelaniaz) «Embalse de La Grajera» EscapadaRural.com (Noiz kontsultatua: 2021-04-16).
* 1 2 (Gaztelaniaz) hector. (2011-05-19). «El parque de La Grajera: un espacio verde de ocio en Logroño» Riojatrek (Noiz kontsultatua: 2021-04-16).
* 1 2 3 (Gaztelaniaz) Parque La Grajera. (Noiz kontsultatua: 2021-04-16).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Campo de Golf de La Grajera - Lugar de interés» La Rioja Turismo@es||| (Noiz kontsultatua: 2021-04-16).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Parque de La Grajera - Lugar de interés» La Rioja Turismo@es||| (Noiz kontsultatua: 2021-04-16).
* ↑ (Gaztelaniaz) iAgua, redaccion. (2017-09-26). «Embalse de Grajera, La en Logroño» iAgua (Noiz kontsultatua: 2021-04-16).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5830504
* Multimedia: La Grajera Reservoir / Q5830504
# El Escudo mendatea

El Escudo (1011 metro) Kantabriako Luenan dagoen mendatea da, N-623 errepideak zeharkatuta. Bertan Pas ibaiaren ibaiadarra den Magdalena edo Luena ibaiaren iturburua dago.

## Historia

Iberiar goi-lautadatik kostalderantz joateko bide tradizionala zen. Gerra Zibilean, Bilbo erori eta gero, 22 batailoi errepublikano kokatu zituzten bertan matxinoen aurreratzea eragozteko. 1937ko abuztuaren 17an hiru italiar dibisioik hartu zuten eta laster Santander erori zen. Guduan Santoñako hitzarmena sinatu zuten.

## Ikus, gainera

* Italiarren Piramidea

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7258846
* Multimedia: Puerto del Escudo / Q7258846
# Lunada

Lunada (1316 metro) Kantabriako Valles Pasiegos eta Burgosko Merindadeen artean dagoen mendatea da, CA-643 eta BU-572 errepideek zeharkatuta. Bertan Miera ibaiaren eta Truebaren ibaiadarra den Lunada ibaiaren iturburuak daude.
Mendatearen alde bietan pasiegoak bizi dira. Bere gaztelar magalean eski-estazio bat dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6083188
* Multimedia: Portillo de Lunada / Q6083188
# Portillo de la Sía

Portillo de La Sía (1246 metro) Kantabriako Kantabria eta Burgosko Espinosa de los Monteros artean dagoen mendatea da, CA-665 eta BU-571 errepideek zeharkatuta. Bere tontorra Asóngo mendixken natura-parkearen ekialdeko muga ezartzen du.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6083181
# Isolde Wagner

Isolde von Bülow, Isolde Wagner edo Isolde Beidler izenez ere ezaguna (1865 - 1919) , Hans von Bülow edo Richard Wagner eta Cosima Wagner-en alaba, Franz Beidler (1872–1930) orkestra zuzendariaren emaztea izan zen.

## Bizitza

Richard Wagner konpositorearekin ezkontzeko utzi zuen amak lehenengo senarra, Hans von Bülow. Isolderen aita Bülow edo Wagner izan zen zalantzan geratu da beti. Edonola ere, berak eta bere ahizpa Evak Wagner abizena hartu zuten, baina Cosimak Siegfried Wagner onartu zuen oinordeko legitimo bakartzat, Isoldek 1913an bere amaren aurkako epaiketa sonatu batean hala eskatu arren.
1900ean Franz Beidler zuzendariarekin ezkondu zen —Bayreutheko Jaialdiaren zuzendaritzagatik lehiatu zen Siegfried Wagnerren aurrean—, eta haren semea Franz Wilhelm Beidler legelari suitzarra (1901–1981), 1925ean Ellen Gottschalkekin ezkondu zen, jatorri judua zuena, marxista eta nazionalsozialismoaren etsai ezaguna izan zen, eta nazismoak zentsuratutako Thomas Mann, Arnold Schoenberg, Paul Hindemith eta Arthur Honegger bezalako artista eta intelektualek osatutako fundazioa sortzeko proposamena egin zuen, gerraren amaieran jaialdia zuzentzeko.

## Ikus, gainera

* Cósima Wagner
* Katharina Wagner
* Verena Wagner
* Eva von Bülow
* Eva Wagner-Pasquier
* Winifred Wagner
* Blandine von Bülow
* Daniela von Bülow
* Nike Wagner
* Minna Wagner
* Gudrun Wagner

## Bibliografia

* Gregor-Dellin, Martin, Richard Wagner. Bere bizitza, bere obra, bere mendea. Madril: Alianza Editorial. 1983.
* Spotts, Frederic, Bayreuth: Wagner Jaialdiaren historia bat. New Haven and London:Yale University Press.
* Dieter Borchmeyer: Richard Wagner, Ahasvers Wandlungen. Insel, Frankfurt 2002, ISBN 3-458-17135-5.
* Franz W. Beidler: Cosima Wagner-Liszt, Der Weg zum Wagner-Mythos. Ausgewählte Schriften des ersten Wagner-Enkels und sein unveröffentlichter Briefwechsel mit Thomas Mann. Pendragon, Bielefeld 1997, ISBN 3-923306-86-5.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5922802
* ↑ Copia archivada. .
# Burgosko aireportua

Burgosko aireportua, Villafría izenaz ere ezaguna, Gaztela eta Leongo Burgosko hiria zerbitzatzen duen aireportua da. Burgosko hirigunetik 4 kilometrora kokatzen da.
2012an 21.057 pertsonek erabili zuten.

## Estatistikak

Aireportuaren aire-trafikoari buruzko taula:
| Urtea | Bidaiariak | Operazioak | Zama |
| 2008 (Uzt-Abe) | 13.037 | 1.501 | 0 kg. |
| 2009 | 27.716 | 3.571 | 0 kg. |
| 2010 | 33.595 | 3.559 | 1.766 kg. |
| 2011 | 35.447 | 3.960 | 308 kg. |

## Azpiegiturak

* 2.100 metroko lur-hartze pista.
* 22.336 m2-ko plataforma zibila.
* 2.326 m2-ko bidaiari terminala.
* 188 autoentzako aparkalekua.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) (pdf) AENA. (Noiz kontsultatua: 2013-01-12).

## Kanpo estekak

* Aireportuaren webgunea AENAren atarian
* Datuak: Q695659
* Multimedia: Burgos Airport / Q695659
# Katharina Wagner

Katharina Friederike Wagner (Bayreuth, Alemania, 1978ko maiatzaren 21a) eszena zuzendaria da. Bayreutheko Jaialdiaren zuzendaria.

## Bizitza

Wolfgang Wagner eta Gudrun Wagnerren alaba da, Richard Wagner konpositorearen birbiloba eta Franz Liszten hereniloba. Bere aitak izendatu zuen jaialdiaren oinordeko Eva Wagner-Pasquier bere ahizpa ertainarekin batera, familia eztabaida ezagun baten ondoren. Biek zuzendu zuten lehiaketa 2008 eta 2015 artean, Evak zuzendaritzari uko egin zion urtean, hirurogeita hamar urte bete zituelako eta aholkulari gisa geratu zen.
Katharinak 2007an egin zuen debuta Bayreuthen, Numrembergeko maisu kantariak lana taularatuz. Bertsio horretan, pertsonaien ohiko irakurketa eraldatzen da, eta Sachs eta Walter kontserbadorismoaren defendatzaile bihurtzen ditu; Beckmesser, berriz, artista berritzaile gisa aurkezten dute. Muntaiak polemika bizia piztu zuen. Halaber, El holandés errante (Würzburg), Lohengrin (Budapest) eta Rienzi (Bremen) lanak zuzendu ditu.

## Ikus, gainera

** Cósima Wagner
** Isolde Wagner
** Verena Wagner
** Eva von Bülow
** Eva Wagner-Pasquier
** Winifred Wagner
** Blandine von Bülow
** Daniela von Bülow
** Nike Wagner
** Minna Wagner
** Gudrun Wagner

## Erreferentziak

* ↑ «Eva Wagner deja la batuta del Festival de Bayreuth | DW | 21.02.2014» DW.COM.
* ↑ Artículo de la Deutsche Welle sobre la puesta en escena.. .

## Kanpo estekak

* http://www.guardian.co.uk/music/2009/jun/21/classicalmusicandopera-bayreuth-wagner-hitler-nazis
* Artikulua The Guardian-en — 2009ko ekainaren 22a
* Carr, Jonathan: The Wagner Clan: The Saga of Germany's Most Illustrious and Infamous Family. Atlantic Monthly Press, 2007. ISBN 0-87113-975-8
* Datuak: Q63907
* Multimedia: Katharina Wagner / Q63907
# Eva von Bülow

Eva von Bülow, Eva Chamberlain izenez ere ezaguna (Tribschen, 1867ko otsailaren 17a - Bayreuth, 1942ko maiatzaren 26a), Cosima Liszt eta Richard Wagnerren alaba izan zen, Franz Liszten alabak eta konpositore alemaniarrak izan zuten harreman extramaritalaren emaitza, Cósima Hans von Bülow orkestra-zuzendariarekin ezkonduta zegoen bitartean, zeinarengandik 1869an dibortziatu baitzen.
Daniela von Bülow (1860–1940) eta Blandine von Bülow (1863) ahizpaordea eta Isolde von Bülow (Isolde Wagner) (1865–1919) eta Siegfried Wagner (1869–1930) zuzendarien arreba
Houston Stewart Chamberlain (1855-1927) idazle eta filosofo ingelesarekin ezkondu zen.

## Ikus, gainera

* Cósima Wagner
* Isolde Wagner
* Verena Wagner
* Katharina Wagner
* Eva Wagner-Pasquier
* Winifred Wagner
* Blandine von Bülow
* Daniela von Bülow
* Nike Wagner
* Minna Wagner
* Gudrun Wagner

## Kanpo estekak

* Eva von Bülow-en fitxa Rodovid.org (ingelesez)
* Datuak: Q5852556
* Multimedia: Eva Chamberlain / Q5852556
# Eva Wagner-Pasquier

Eva Wagner-Pasquier (Oberwarmensteinach, Alemania, 1945eko apirilaren 14a) alemaniar antzerki-enpresaburu da, 2009 eta 2015 urteen artean Bayreutheko Jaialdiaren zuzendarikidea, aitaren aldetiko Katharina Wagner bere ahizparekin batera.

## Bizitza

Wolfgang Wagner eta Ellen Drexelen alaba, aitaren laguntzailea izan zen Zinemaldian 1967 eta 1975 artean. Wiener Staatsoper eta Londresko Covent Garden taldeetan postu bera lortu zuen. Municheko UNITEL enpresan exekutiboa izan zen 1984ra arte eta Aix-en-Provence, Houston Opera, Bastillako Opera, Metropolitan Opera eta Chatelet Antzokian programazioan lan egin zuen.
Eztabaida luzea izan zen ondorengotza lerroan: bere aitak Gudrun Wagner bigarren emazteari eta Katharina alabari egiten zien mesede, Eva Wagner-Pasquier eta Nike Wagner Wieland Wagnerren alabaren ordez. 2008an Gudrun bat-batean hil zenez, bi ahizpek Zinemaldiaren zuzendaritza hartu behar izan zuten.
Hirurogeita hamar urte bete zituenean zuzendaritzari uko egin zion eta aholkulari gisa geratu zen.
Yves Pasquier zinema ekoizle frantziarrarekin ezkonduta dago, eta seme bat dute: Antoine Amadeus Pasquier, 1982an jaioa.

## Ikus, gainera

** Cósima Wagner
** Isolde Wagner
** Verena Wagner
** Katharina Wagner
** Eva von Bülow
** Winifred Wagner
** Blandine von Bülow
** Daniela von Bülow
** Nike Wagner
** Minna Wagner
** Gudrun Wagner

## Kanpo estekak

* Datuak: Q72612
* Multimedia: Eva Wagner / Q72612
# Blandine von Bülow

Blandine von Bülow (1863-1941) Franz Liszten ikasle eta orkestra-zuzendari bikaina zen Hans von Bülow eta Cosima Liszten alaba zen, Franz Liszten biloba, 1868an amak aita Richard Wagner konpositoreagatik utzi zuen.

## Bizitza

Gravina kondearekin ezkondu zen eta bere alaba Maria Cosima Condesa Gravina (1886-1929) Egas von Wenden (1880-1939) idazlearekin ezkondu zen. Haren alaba, Blandine von Wenden (1926-1943), Ludwig von Hofmann eta Kekule von Stradonitzek adoptatu zuten 1935ean.

## Ikus, gainera

* Cósima Wagner
* Isolde Wagner
* Verena Wagner
* Katharina Wagner
* Eva von Bülow
* Winifred Wagner
* Eva Wagner-Pasquier
* Daniela von Bülow
* Nike Wagner
* Minna Wagner
* Gudrun Wagner

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6396911
# Nike Wagner

Nike Wagner (Überlingen, Konstantzako aintzira, 1945eko ekainaren 9a) Weimarko antzerki eta arte jaialdiko zuzendaria da baita Bayreutheko Jaialdiaren laguntzailea ere, non bere birraitona Richard Wagnerren operak antzezten diren.

## Bizitza

Wieland Wagner antzerki zuzendariaren eta Gertrud Reissiger koregrafoaren alaba da, Franz Liszten hereniloba ere bada. Weimarko jaialdiak Pelerinages du izena, musikariaren obra bat gogora ekarriz.
Berlinen bizi da, hainbat libururen egilea da, eta, bere garaian, bera izan zen faboritoa jaialdiaren zuzendaritza oinordekotzarako.
Jean Launayrekin ezkonduta lehenik, eta Jürg Stenzl musikologoarekin gero, alaba bat du: Louise Launay.

## Argitalpenak

* Wagner, Nike. The Wagners: The Dramas of a Musical Dynasty, Princeton, New Jersey, Princeton University Press, 2001.
* Geist und Geschlecht: Karl Kraus und die Erotik der Wiener Moderne, Frankfurt am Main, Suhrkamp, 1982.
* Mann, sei nicht so hysterisch, Munich, Matthes und Seitz, 1991.
* Wagner-Theater, Frankfurt am Main, Insel-Verlag, 1998.
* Traumtheater: Szenarien der Moderne, Frankfurt am Main, Insel-Verlag, 2001.

## Ikus, gainera

** Cósima Wagner
** Isolde Wagner
** Verena Wagner
** Katharina Wagner
** Eva von Bülow
** Winifred Wagner
** Eva Wagner-Pasquier
** Blandine von Bülow
** Daniela von Bülow
** Minna Wagner
** Gudrun Wagner

## Kanpo estekak

* Datuak: Q90007
* Multimedia: Nike Wagner / Q90007
# Minna Wagner

Minna Wagner,sortzez Christine Wilhelmina Planer (Oederan, Chemnitz inguruan, Saxonia, 1809ko irailaren 5a - Dresden, 1866ko urtarrilaren 25a) alemaniar aktorea izan zen, Richard Wagner konpositorearen lehen emaztea.

## Biografia

Bere familia Dresdenera joan zen bizitzera eta hamabost urte zituela Natalie alabaz erditu zen, Ernst Rudolf von Einsiedel kapitainarekin izandako harreman baten ondorioz. Bizitza osoan, Minnak Natalie bere ahizpa gaztea zela esan zuen.
1833an Minna Planer aktoreak Bad Lauchstadten ezagutu zuen Richard Wagner, handik hilabete batzuetara Magdeburgon orkestraren zuzendari izendatu zutena. 1836an ezkondu ziren, eta urte horretan Wagner-ek Maitatzeko debekua (Das Liebesverbot) opera estreinatu zuen. Königsberg-era joan ziren bizitzera, non Minnak antzezten zuen eta senarra orkestra-zuzendaria zen, baina antzokiak porrot egin zuen.
Wagnerrek eta Minnak Dresdenera jo zuten. Minna aktore lanetan aritzen zen, baina Wagnerren jelosiak bere ibilbidea eten egin zuen. Handik urtebetera Rigan kokatu ziren, baina hartzekodunek berriro behartuta, bikoteak Ternuara ihes egin zuen belaontzi batean, eta Baltikotik Boulogne Sur Mer aldera abiatu zen, non Giacomo Meyerbeer ezagutu zuten. Ihesaldian, Minna haurdun zegoen eta galdu zuen eta ez zuen seme-alabarik izan berriro.
Minnak senarraren desleialtasunak jasan zituen, azkena Mathilde Wesendonckekin, eta horrek dibortzioa eragin zuen. Lagun bati idatzi zion gutun batean: «Jeinu izateak bastardo izateko eskubidea ematen al dizu?» (“Hat ein genialer Mann das Recht auch ein Schuft zu sein?”).
Laudanoarekiko menpekotasuna zuela uste da, eta horregatik hil zen enbolia baten ondorioz, 1866an, Dresdenen. Richard Wagner Marseillan zegoen une horretan, baina ez zen hiletara joan; 1865etik Cosima Liszt-ekin nahasita zegoen, eta 1870ean ezkondu zen harekin.

## Fikzioan

Magic Fire (1955) filmean, Yvonne De Carlo aktore kanadarrak jokatu zuen Minnaren rola.

## Ikus, gainera

** Cósima Wagner
** Isolde Wagner
** Verena Wagner
** Katharina Wagner
** Eva von Bülow
** Winifred Wagner
** Eva Wagner-Pasquier
** Blandine von Bülow
** Daniela von Bülow
** Nike Wagner
** Gudrun Wagner

## Bibliografia

* Gutman, Robert, Richard Wagner, Der Mensch, sein Werk, seine Zeit, Wilhelm Heyne Verlag, München, 1989.
* Sven Friedrich (Hrsg. ): Richard Wagner; Werke, Schriften und Briefe, Directmedia, Berlin 2004.
* Martin Gregor-Dellin: Richard Wagner – Mein Leben. List, München 1994, ISBN 3-471-79153-1.
* Hanjo Kesting: Richard Wagner – Briefe. Piper, München 1983, ISBN 3-492-02829-2.
* Sibylle Zehle: Minna Wagner, eine Spurensuche. Hoffmann und Campe, Hamburg 2004, ISBN 3-455-09439-2

## Kanpo estekak

* Datuak: Q78230
* Multimedia: Minna Wagner / Q78230
# 1963ko Paris-Roubaix

1963ko Paris-Roubaix :
| Datu orokorrak ||
| Lasterketa | 61. Paris-Roubaix |
| Txapelketa | 1963 Super Prestige Pernod |
| Data | 1963.eko apirilak 7 |
| Luzera | 266 km |
| Herrialdea | Frantzia |
| Irteera-lekua | Paris |
| Helduera-lekua | Roubaix |
| Emaitzak ||
| Txapelduna | Emile Daems (Peugeot-BP-Englebert) |
| Txapeldunordea | Rik Van Looy (G.B.C.-Libertas) |
| Hirugarrena | Jan Janssen (Pelforth-Sauvage-Lejeune) |
| ◀1962 | 1964▶ |
| Dokumentazioa ||
1963ko Paris-Roubaix txirrindularitza lasterketa klasiko honen 61. edizioa izan zen. 1963ko apirilak 7an ospatu zen eta Emile Daems belgiarrak irabazi zuen, aurreko edizioan bigarren izan zena. 11 txirrindulariko talde batean esprintean irabazi zuen.

## Sailkapena

1962 << 1963ko Paris-Roubaix >> 1964 :
| 1. Emile Daems | Belgika | | 7h03'33" |
| 2. Rik Van Looy | Belgika | + | d.b |
| 3. Jan Janssen | Herbehereak | | d.b |
| 4. Marcel Janssens | Belgika | | d.b |
| 5. Armand Desmet | Belgika | | d.b |
| 6. Raymond Poulidor | Frantzia | | d.b |
| 7. Peter Post | Herbehereak | | d.b |
| 8. Tom Simpson | Erresuma Batua | | d.b |
| 9. Arthur De Cabooter | Belgika | | d.b |
| 10. Jef Planckaert | Belgika | | d.b |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2370386
# Igerigailu

Igerigailu, gomazko gerriko edo flotagailua isurkari baten gainazalean igeri egoteko bereziki egindako peza edo tresna da. Material arinez egiten dute: askotan artelazkiz edo plastikoz. Igerigailua puzteko airez betetzen da maskor baten bitartez.
Besoetakoak direnean, mahukatxo esaten zaie.

## Ikus, halaber

* Salbagerrikoak

## Erreferentziak

* ↑ «Euskaltzaindiaren Hiztegia» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2021-03-11).
* ↑ «Zehazki - UPV/EHU» www.ehu.eus (Noiz kontsultatua: 2022-03-22).
* ↑ Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa. Flotagailu. .
* ↑ Fundazioa, Elhuyar. «manguito» Elhuyar Hiztegia (Noiz kontsultatua: 2024-11-05).

## Kanpo-estekak

* Datuak: Q2257693
* Multimedia: Swim rings / Q2257693
# Galápagos senadiko hondartza

Galápagos senadiko hondartza Melillako Hiri Autonomoan dago, Espainian. 200 metro inguruko luzera eta 30 metroko batez besteko zabalera du.
2015ean hondartza honek bandera urdina jaso zuen eta Melilla osoan bisitatuenetakoa da, bere kokapenagatik eta sarbide errazagatik.

## Erreferentziak

* ↑ González, Miriam. (2023-07-29). La joya de Melilla, la Playa de la Ensenada de los Galápagos. .
* ↑ Playa Ensenada de los Galápagos en Melilla. .
* ↑ www.area25.es, Area25 IT-. Playa Ensenada de los Galápagos - Melilla. .
* ↑ Vocento. Playa de Ensenada de los Galápagos, Melilla | diariosur.es. .
* ↑ Playa: Ensenada de los Galápagos en Melilla. Melilla. .
* ↑ Jiménez, María Ángeles. (2022-08-25). La Ensenada de los Galápagos, un lugar paradisíaco en Melilla. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q128799471
* Multimedia: Playa de los Galápagos / Q128799471
# Karmele Aranburu Puente

Miren Karmele Aranburu Puente (Donostia, Gipuzkoa, 1963ko abuztuaren 26a) aktorea eta abeslaria da. Euskaraz, gaztelaniaz, ingelesez eta katalanez daki, eta sopranoaren ahots-tesitura du. Antzerkian, musikaletan, telebistan eta filmetan antzeztu du.
Interpretazio ikasketak burutu zituen Antzertin, Eusko Jaurlaritzako Arte Dramatikoko Eskolan, alegia. Bere formazioa Madrilen eta Bartzelonan osatu zuen.

## Lanak
### Telebista
#### Telesailak

| Saioaren izena | Telebista katea | Urteak | Pertsonaia | Oharrak |
| Cómplices | Antena 3 | 2009 | | atal batean |
| Los hombres de Paco | Antena 3 | 2008 | | |
| El internado | Antena 3 | 2007 | | |
| Cuenta atrás | Cuatro | 2007 | | |
| Pilotari | ETB1 | 2007 | Mari | |
| Aida | Telecinco | 2006 | | atal batean |
| Hospital central | Telecinco | 2006 | Alicia | atal batean |
| Motivos personales | Telecinco | 2005 | | bi ataletan |
| Aquí no hay quién viva | Antena 3 | 2005 / 2006 | Epailea / Erizaina | bi ataletan |
| Hospital central | Telecinco | 2002 | | atal batean |
| La ley y la vida | TVE1 | 2001 | | |
| Policías, en el corazón de la calle | Antena 3 | 2000 | Marga | 52 ataletan |
| Compañeros | Antena 3 | 1999 | Matilde Campoy | atal batean |
| El Super | Telecinco | 1998 | | |
| Señor Alcalde | Telecinco | 1997 | Maribel | atal batean |
| Más que amigos | Telecinco | 1997 | | atal batean |
| Periodistas | Telecinco | 1997 | Carmen | atal batean |
| Menudo es mi padre | Telecinco | 1997 | | |
| Turno de oficio II | TVE | 1996 | | |
| Médico de familia | Telecinco | 1995 | | atal batean |
| Esa forma de amar | TVE | 1991 | | |
| Farmacia de guardia | Antena 3 | 1990 | | atal batean |
| Cicatrices | TVE1 | 1990 | | |
| Viaje al español | TVE1 | 1990 | | |
| Iluminados | TVE1 | 1985 | | |
| Escalera exterior, escalera interior | TVE1 | 1985 | | atal batean |
| Goenkale | ETB1 | 2014-2015 | Arantxa Etxegarai | 21 eta 22. denboralditan |
| Goǃazen | ETB 1 | 2020 | Arantza Agirre | 3 atal |

#### Lehiaketak

| Saioaren izena | Telebista katea | Urteak |
| El rival más débil | TVE1 | 2003 |

### Zinea

| Urtea | Filmaren izena | Pertsonaia | Zuzendaria |
| 2008 | Los girasoles ciegos | Ahotsa | José Luis Cuerda |
| 2001 | Jaizkibel | Karmele | Ibon Cormenzana |
| 1999 | Shacky carmine | Trío Pimpinela | Chema de la Peña |
| 1998 | Ione, igo zerura | Eva | Joseba Salegi |
| 1988 | Zergatik, panpox? | | Xabier Elorriaga |
| 1986 | La monja alférez | | Javier Aguirre |
| 1985 | Extramuros | | Miguel Picazo |

## Erreferentziak

* ↑ Euskadiko Filmategia. Aranburu , Karmele. .
* Datuak: Q12261316
* Multimedia: Karmele Aranburu / Q12261316
# Trápanako kala

Trápanako kala Melillako hiri autonomoan dago, Espainian. 200 metro inguruko luzera eta 30 metroko batez besteko zabalera du.
Conventicoko Kobazuloetatik sartzen den kala da, edo beste sarbidea itsasotik zuzenean.

## Erreferentziak

* ↑ «Cala de Trápana en Melilla - Fotos e información importante | Guía Repsol» REPSOL.
* ↑ «Cala de Trapana - Costas y medio marino • Medio Ambiente Melilla» Medioambiente Melilla.
* ↑ «Cala de Trápana» Melilla la Vieja.
* ↑ Cala de Trápana - MelillaHoy. .

## Kanpo loturak

* Datuak: Q130437576
# Mahuka

    Beste esanahi batzuen berri izateko, ikus: «Mauka (argipena)»
Mahuka jantzi zatia da, beso osoa edo besoaren goiko aldea estaltzen duena.

## Mahuka motak

Hauek dira ezagunenak:
* Mahuka luzea. Eskumuturreraino ailegatzen da.
* Mahuka motza. Ukondoraino ez da heltzen.
* Mahuka hiru laurden . Eskumuturreraino heldu gabe ukondoa edo gehiago estaltzen duena.
* Mahuka lerdena. Mahuka zabala, ez eskumuturrean ezta ere besoan itsasten ez dena.
* Aingeruaren mahuka. Emakumeen etxeko mantaletan asko zabaltzen direnak.
* Mahuka galdua. Jaken atzekaldetik zintzilik gelditzen zirenak. Ohikoak ziren nekazari munduan.
* Raglan mahuka edo ranglan. Ez da mozten besagainean eta leporaino heltzen da.

## Esapideak

* Mahuka: Oso gauza merkea, pagotxa, aukera.
* Mahuka zabala: Beharkizun gutxikoa, laxoa izan.
* Mahuka-hutsik: Alkandoraren gainean jakarik edo beste jantzi mahukadunik ez eramatea.

## Ikus, halaber

* Mahukatxoak

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2018/6/3 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ https://hiztegiak.elhuyar.eus/eu/mahuka

## Kanpo estekak

* Datuak: Q256458
* Multimedia: Sleeves / Q256458
# Aire

    Artikulu hau atmosferako gasen multzoari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Aire (argipena)».
Airea Lurraren atmosfera osatzen duten gasen multzoa da, konposizio kimiko eta proportzio jakinetan. Bolumenean hau da airearen konposizioa: % 21 oxigenoa, % 78 nitrogenoa, eta % 1 beste zenbait gas.

## Ikus, gainera

* Haize

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7391292
* Multimedia: Air / Q7391292