OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Peñuelen uharkak

Peñuelen uharkak monumentu-multzo bat dira, Melilla Zaharreko Maestranza Plazan, Espainiako Melilla hirian, Aljibeen Plazaren azpian dagoena, eta Melilla Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren zati da, Interes Kulturaleko Ondasuna.

## Historia

1571n eraiki zituzten, Domingo de Onnacchca hargin-maisuaren parte-hartzearekin, La Plazaren edukiera handitzeko, ordurako Aljibe Zaharra bazuelako. 1680an garbitu zituzten, eta artilleria etsaia garatzearekin batera, 1699an lubeta egin zuten, ezkerreko dekantagailua iturri bihurtuz, bizilagunen segurtasunerako.
1800ean, Enramadillara sartzeko arrapala bat itsatsi zitzaion aurrealdean; 1891n, ez ziren gehiago erabili, animaliek kutsatu zituztelako; 1947an, itxi egin zituzten, Aljibeen plazan egokitze-lanak egin zituztelako, eta, urte batzuk geroago, arrapala eraitsi egin zen.
1997an, Melillaren V. mendeurrenean, uraska eta mendebaldeko dekantagailua ireki ziren jendearentzat, funtzionamendua birsortzen zuen ur-zirkuitu itxi batekin. Duela gutxi egindako zaharberritze batekin ezabatu zen, eta, ondoren, ekialdeko dekantagailua ireki zen, eta, 2018ko azaroaren 28an, ekialdeko uraska.

## Deskribapena

Iragazki batez, bi dekantagailuz eta bi uharkaz osatuta daude.

### Dekantagailuak

Angeluzuzenak dira, 4 bider 8 metro eta 2 oin altu, muturretan kokatuak, kanoi-ganga batez estaliak, non dekantatu, partikula finenen ura iragazi eta bertan pausatzen uzten baitzen.

### Uharkak

Areto angeluzuzenak dira, 4 x 8 eta 13 metroko sakonera eta 8 metroko sakonera eta zabalera dutenak. Erdian kokatuta daude eta kanoi-gangak dituzte, sakonera handiko arku fajoiekin, ura gordetzeko.

## Erreferentziak

* ↑ «Primer recinto» http://www.melilla.es.
* ↑ «Los aljibes renacentistas de Melilla» Turismo matemático 22 de septiembre de 2011.
* ↑ Rodríguez puget, Joaquín. (1995). «El agua de Melilla: aljibes y pozos en los tres primeros recintos fortificados» Revista Aldaba.
* ↑ «MUSEO VIRTUAL CEDEX. Colección de Maquetas.» MUSEO VIRTUAL CEDEX. Colección de maquetas..
* ↑ «Conociendo nuestro patrimonio Aljibes de las Peñuelas» melillamonumental.es.
* ↑ Comienza la rehabilitación de un aljibe en la plaza de la Maestranza por 39.000 euros. 3 de julio de 2018.
* ↑ Comienza la rehabilitación del segundo aljibe de la plaza de la Maestranza. .
* ↑ Melilla, Ciudad Autónoma de. «Ciudad Autónoma de Melilla - FOMENTO RECUPERA UN ALJIBE CERRADO DURANTE SIGLOS» www.melilla.es.
* ↑ Sánchez T., Paqui. Fomento recupera un aljibe de 1571 que llevaba cuatro siglos cerrado y fuera de uso. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q30905742
* Multimedia: Aljibes de las Peñuelas, Melilla / Q30905742
# Aaron Taylor-Johnson

Aaron Taylor-Johnson (Buckinghamshire, 1990eko ekainaren 13a) Erresuma Batuko aktorea da.

## Filmografia

| Urtea | Filma | Rola |
| 2000 | The Apocalypse | Johanan |
| 2002 | Tom & Thomas | Tom Sheppard / Thomas |
| 2003 | Behind Closed Doors | Sam Goodwin |
| 2003 | Shanghai Knights | Charlie Chaplin |
| 2004 | Dead Cool | George |
| 2006 | The Thief Lord | Prosper |
| 2006 | The Illusionist | Eisenheim |
| 2006 | Fast Learners | Neil |
| 2006 | The Best Man | Michael (15) |
| 2007 | The Magic Door | "Flip" |
| 2008 | Dummy | Danny |
| 2008 | Angus, Thongs and Perfect Snogging | Robbie Jennings |
| 2009 | The Greatest | Bennett Brewer |
| 2009 | Nowhere Boy | John Lennon |
| 2010 | Kick-Ass | Dave Lizewski / Kick-Ass |
| 2010 | Chatroom | William Collins |
| 2011 | Albert Nobbs | Joe Mackins |
| 2012 | Savages | Ben Leonard |
| 2012 | Anna Karenina | Count Alexei Kirillovich Vronsky |
| 2013 | Kick-Ass 2 | Dave Lizewski / Kick-Ass |
| 2014 | Captain America: The Winter Soldier | Pietro Maximoff |
| 2014 | Godzilla | Ford Brody |
| 2015 | Avengers: Age of Ultron | Pietro Maximoff |
| 2016 | Nocturnal Animals | Ray Marcus |
| 2017 | The Wall | Allen "Ize" Isaac |
| 2018 | Outlaw King | James Douglas |
| 2018 | A Million Little Pieces | James Frey |
| 2020 | Tenet | Ives |
| 2021 | The King's Man | Archie Reid |
| 2022 | Bullet Train | Tangerine |
| 2024 | The Fall Guy | Tom Ryder |
| 2024 | Kraven the Hunter | Sergei Kravinoff / Kraven the Hunter |
| 2024 | Nosferatu | Friedrich Harding |

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Aaron Taylor-Johnson fitxa IMDB-n.
* Datuak: Q45923
* Multimedia: Aaron Taylor-Johnson / Q45923
# Nicholas Hoult

Nicholas Hoult (Wokingham, Berkshire, 1989ko abenduaren 7a) Erresuma Batuko aktorea da.

## Filmografia

| Urtea | Filma | Rola |
| 1996 | Intimate Relations | Bobby Beasley |
| 2002 | About a Boy | Marcus Brewer |
| 2005 | Wah-Wah | Ralph Compton |
| 2005 | The Weather Man | Mike Spritzel |
| 2006 | Kidulthood | Blake |
| 2009 | A Single Man | Kenny Potter |
| 2010 | Clash of the Titans | Eusebios |
| 2011 | X-Men: First Class | Henry "Hank" McCoy / Beast |
| 2013 | Warm Bodies | R |
| 2013 | Jack the Giant Slayer | Jack |
| 2014 | Young Ones | Flem Lever |
| 2014 | X-Men: Days of Future Past | Henry "Hank" McCoy / Beast |
| 2015 | Dark Places | Lyle Wirth |
| 2015 | Mad Max: Fury Road | Nux |
| 2015 | Equals | Silas |
| 2015 | Kill Your Friends | Steven Stelfox |
| 2016 | X-Men: Apocalypse | Henry "Hank" McCoy / Beast |
| 2016 | Underdogs | Ace |
| 2016 | Collide | Casey Stein |
| 2017 | Rebel in the Rye | J. D. Salinger |
| 2017 | Newness | Martin Hallock |
| 2017 | Sand Castle | Matt Ocre |
| 2017 | The Current War | Nikola Tesla |
| 2018 | The Favourite | Robert Harley |
| 2019 | Tolkien | J. R. R. Tolkien |
| 2019 | Dark Phoenix | Henry "Hank" McCoy / Beast |
| 2019 | True History of the Kelly Gang | Fitzpatrick |
| 2020 | The Banker | Matt Steiner |
| 2021 | Those Who Wish Me Dead | Patrick Blackwell |
| 2022 | The Menu | Tyler Ledford |
| 2023 | Renfield | Renfield |
| 2024 | The Garfield Movie | Jon Arbuckle |
| 2024 | The Order | Bob Mathews |
| 2024 | Juror #2 | Justin Kemp |
| 2024 | Nosferatu | Thomas Hutter |
| 2025 | Superman | Lex Luthor |

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Nicholas Hoult fitxa IMDB-n.
* Datuak: Q298347
* Multimedia: Nicholas Hoult / Q298347
# La Torre (Valentzia)

La Torre Valentzia hiriko herri-pedania bat da, Pobles del Sud barrutian auzo gisa eratua. Antzinan Horta Sud eskualdeko herri bat zen, hiriburuak anexionatu zuena. Turia ibaiaren ubide berriaren hegoaldeko ertzean dago. Torrenteko autobidearekin eta Faitanar auzoarekin egiten du muga mendebaldean, eta ekialdean, trenbidearekin eta Forn dAlcedo auzoarekin. Hegoaldeko mugan Benetusser udalerria dago. Inguruan dituen arkitektura-oztopoek hiriburuko hirigunetik bereizten dutenez herri-itxura mantentzen du oraindik.
2024an Valentzian izan zen tanta hotzeko gertakari larriak gehien kaltetu zuen herrietako bat da.

## Erreferentziak

* ↑ (Katalanez) ROMERO, V. PERAITA / A. CASTELLÓ / M.. (2024-10-31). «L’epicentre de la tragèdia» elperiodico (Noiz kontsultatua: 2024-10-31).

## Ikus, gainera

* Forn d'Alcedo
* El Castellar-l'Oliveral

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9019012
* Multimedia: La Torre / Q9019012
# Aja Monet

Aja Monet Bacquie (ˈɑːʒə_moʊˈneɪ ahoskatua; Brooklyn, New York, 1987) poeta, idazle, abesti egile eta ekintzaile estatubatuarra da. Blues poeta surrealista dela dio berak.
2007an, 19 urte zituela, Nuyorican Poet's Cafe Grand Slam lehiaketa entzutetsua (slam poetryedo ahozko poesia lehiaketa) irabazi zuen eta irabazle gazteena bihurtu zen. Aja Sarah Lawrence College-n lizentziatua da eta Chicagoko Arte Institutuko Eskolan ikasia. Aja Moneten poemak The New York Times-en eta nazioarteko telebista eta irrati saio askotan argitaratu dira.
Bere liburuetan emakumeen identitate konplexuarekin lotutako gaiak jorratzen ditu, bereziki emakume beltzen inguruan, bai eta sexismoa, arrazakeria eta emakumeen kontrako indarkeria ere.

## Lanak
### Liburuak

* Amoako Boafo, 2022
* My Mother Was a Freedom Fighter, Haymarket Books, 2017
* The Black Unicorn Sings, Penmanship Books, 2010
* Chorus: A Literary Mixtape, MTV Books, 2012

### Poemak

* "For The Kids Who Live", Just Jazz Live Concert Series, 2021
* "Black Joy", Community Church of Sebastopol, 2020
* "Say Her Name", Summit, 2018
* "Give My Regards to Brooklyn", Summit, 2018
* "Dark Matter", The Laura Flanders Show, 2017
* "My Mother Was a Freedom Fighter", Women's March, 2017
* "You Make Holy War", Madame Noir, 2016
* "Weathering", College Unions Poetry Slam Invitational, 2015
* "The First Time", College Unions Poetry Slam Invitational, 2015
* "What I've Learned", The Nuyorican Poets Cafe, 2012
* "Truth or Dare", The Nuyorican Poets Cafe, 2008

## Diskografia
### Albumak

* When the Poems Do What They Do (drink sum wtr, 2023-06-09)

### Singleak

* "Give My Regards to Brooklyn" (drink sum wtr, 2022-06-29)
* "The Devil You Know" (drink sum wtr, 2023-02-22)
* "For Sonia" (drink sum wtr, 2023-04-19)

## Erreferentziak

* ↑ «Featured Poet | Aja Monet» www.africanamericanpoetry.org (Noiz kontsultatua: 2024-10-26).
* ↑ (Gaztelaniaz) López, Silvia. (2017-10-18). «#sayhername por Aja Monet» La tribu (Noiz kontsultatua: 2024-10-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16157106
# Lo Rat Penat

Lo Rat Penat (euskaraz: «saguzarra»), elkarte kultural valentziar bat da, historikoki, valentziar hizkuntza eta kultura defendatzera, bultzatzera, irakastera eta hedatzera emana. Bere egoitza Valentzian du, Alacuáseko Baroien jauregian.
Bere hasieran, Valentziar Erkidegotik kanpoko gainontzeko kataluniar hizkuntzako lurraldeetako beste intelektual eta elkarte kultural batzuekin elkarkidetza bultzatu zuen, eta behin-behinekoak bezala sinatu zituen Castellóko Arauak. Bere idazkietako zenbaitetan, jakintzat ematen da valentziera eta katalana hizkuntza bera izatea, "katalan-valentziera" hitza erabiltzera iritsiz hizkuntza honi erreferentzia egiteko.
Hala ere, 1970eko hamarkadaren erdialdetik aurrera, hizkuntz gatazka valentziarrean parte hartu du, valentzierarentzako araudi independente bat aldarrikatzera biratuz eta, manifestu batean, Europar Batasunak Europar Konstituzioa valentzierara itzultzeko proposatu zuen "katalan-valentziera" izenaren aurka agertuz.
Gaur egun, Kultura Valentziarraren Errege Akademiaren araudia bultzatzen du valentzierarentzat. Puigeko Arauen bertsio "erreformatu" baten aldekoa da, baina azentuak gehituz. 2004ko azaroak 23ko manifestu batean, Acadèmia Valenciana de la Llengua, "valentziar hizkuntza defendatzeko bere betebeharra betetzera dei egin zion, eta, halakorik egin ezean, disolbatzera".
Lo Rat Penatek, Valentziako Generalitataren, Valentziako Udaletxearen eta Valentzia, Alacant eta Castellóko Diputazioen dirulaguntzak jasotzen ditu.
Bere egungo presidentea, Enric Esteve i Mollà da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3257582
* Multimedia: Lo Rat Penat / Q3257582
# Ninot

Ninota, giza itxurako irudi bat da, ninotak, egungo Fallen aurrekariak direlarik.
Material erregarriekin egina dago, eta ohi, Fallen eta San Joan Suen oinarria hartzen dute.
Izaera kritiko edo trufatzailezkoak, falletako monumentuetan edo foguererretan agertzen dira eta martxoak 19ko eta ekainak 24ko gauetan erretzen dira. Herriaren edo pertsona baten aukeraren ondorioz, erretzetik salbatzen diren ninotek, "ninot indultat" izena jasotzen dute.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3325871
* Multimedia: Ninots / Q3325871
# Valentziako metroa

Metrovalencia Ferrocarrils de la Generalitat Valenciana (FGV) enpresa publikoak Valentzia hiriko eta bere ingurune metropolitarreko metroa eta tranbia ustiatzeko erabiltzen duen marka komertziala da.
Gaur egungo sarea Valentziako hiriarteko trenbide sarearen ondorengoa da, Trenet de Valencia (katalanez Valentziako trentxoa) izenez ezaguna, eta hiriburua hurbileko hiriguneekin lotzen zuena. Aipatutako zabalera estuko sare gehiena XIX. mendearen amaieran eraiki zen eta Societat Valenciana de Tramvies (Tranbien Valentziar Sozietatea), Companyia de Tramvies i Ferrocarrils de València (Valentziako Tranbia eta Burdinbide Konpainia) eta Ferrocarriles de Vía Estrecha (FEVE)k ustiatu zuten.
1. eta 2. lineak 1988ko urrian inauguratzearekin batera, Valentzia Espainiar Estatuko metro zerbitzudun hirugarren hiria bilakatu zen.
2006ko uztailan Valentziako metroko istripua gertatu zen, munduko metro sareen artean laugarren istripurik larriena, eta Espainiako burdinbideen artean hirugarrena. 43 hildako eta 47 zauritu izan ziren.
Gaur egun Metrovalenciak 6 metro linea eta 3 tranbia linea ditu, eta Espainiar Estatuko metro sareen artean Madrilgo metroaren ondoren metro sarerik luzeena da, eta bidaiari kopuruari dagokionez laugarrena, Madril, Bartzelona eta Bilboko metroaren ondoren.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Agencia EFE. «Metrovalencia alcanza los 62,6 millones de viajeros en 2016, un 3,2% más» (Noiz kontsultatua: 2017-10-17).
* ↑ (Gaztelaniaz) «El trenet de Valencia (1888-2000): la dimensión histórica y tecnológica de un transporte público» (Noiz kontsultatua: 2017-10-17).
* ↑ ABC. «El de Valencia es el cuarto accidente más grave del mundo ocurrido en un subterráneo» (Noiz kontsultatua: 2017-10-17).
* ↑ Europa Press. «El accidente ferroviario más grave de las últimas tres décadas» (Noiz kontsultatua: 2017-10-17).
* ↑ El Plural. «La caja negra del metro de Valencia se borró de manera deliberada» (Noiz kontsultatua: 2017-10-17).
* ↑ FGV. «Datos de la red de Metrovalencia» (Noiz kontsultatua: 2017-10-17).

## Ikus, gainera

* Valentziako metroko istripua
* Ferrocarrils de la Generalitat Valenciana

## Kanpo estekak

* Metrovalencia (Gaztelaniaz) (Katalanez)
* Datuak: Q511171
* Multimedia: Metrovalencia / Q511171
# Valentziako portua

Valentziako portua Valentzia, Sagunto eta Gandíako udalerrietan zehar hedatzen den portua da. Valentziako udalerriaren ekialdean kokaturik, iparraldean Las Arenas eta Malvarrosako hondartzekin egiten du muga, eta hegoaldean Turia ibaiaren ibilbide berriarekin, Pinedon.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Valentziako portuaren webgunea.
* Datuak: Q2069059
* Multimedia: Port of Valencia / Q2069059
# Valentziako burtsa

Valentziako burtsa (katalanez: Borsa de València) Valentzia kokatzen den balore-burtsa da, Espainiako nagusienetariko bat dena. 1980an sortua, egun zor publiko eta pribatua saltzen ditu. Bolsas y Mercados Españoles enpresa bere kudeatzailea da eta Boil de Arenóstarren jauregian du egoitza.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4202719
* Multimedia: Bossa de Valéncia / Q4202719
# Jesusen Bihotz Sakratuaren parrokia-eliza (Melilla)

Bihotz Sakratuaren eliza Melillako tenplu katoliko neorromanikoa da. Zabalgune modernistan dago, Menendez Pelayo plazan, eta Melillako Hiriko Multzo Historiko Artistikoaren parte da, Interes Kulturaleko Ondasuna.

## Historia

1900 eta 1918 artean eraiki zen Fernando Guerrero Strachanen proiektuaren arabera, 1918ko maiatzaren 19an inauguratu zelarik. 1927an, Enrique Nietoren proiektuaren arabera konpondu zuten, denborale gogor baten ondorioz.
1988an, Jesusen Bihotza eliza zatika erori zen literalki. Ez zegoen kanpairik ere, eta haien hotsa simulatzen zen megafonia eta bozgorailuetatik. Mohand Moh Mohatar Melillako enpresariak bere burua eskaini zuen Eliza zaharberritzeko, Santiago Martinez bikarioarekin zuen adiskidetasun handiari esker, tenpluaren ardura zuen apaiz karismatikoa. Mohatarrek 1989ko 11 milioi pezeta baino gehiago inbertitu zituen kanpaiak jartzen, Eliza margotzen, instalazio elektrikoa eta megafonia berritzen, aldareak, tronuak eta altzariak konpontzen eta bernizatzen. Hala ere, garrantzitsuena, orduko bikario Santiago Martinezek nabarmendu zuen bezala, Sagrarioa Aldare Nagusiaren ezkerraldean eraikitzea izan zen, eta aita Santiagorentzat zaharberritzearen giltzarria zena, eliza berrituaren erdigunea.
Elizaren eraberritzea 1989ko apirilaren 2an inauguratu zuten.

## Deskribapena

Inguruko harriz eta adreilu trinkoz egina dago, horma eta gangetarako.

### Kanpoaldea

Fatxada nagusiak zirkuluerdiko arkuko ate bat du, zutabe korintoarrez inguratua, eta haren gainean leiho bat, arrosa-leiho batekin, alboetan bao urratu bat duela alde banatan. Ate horretatik dorre bat irteten da, orla batean hasten dena eta arku bikoitz batean kanpai-dorre bat duena; behekoan, bi foroko bao bat dago, erdian zutabe bat duena, eta lau aurpegiko gorputz batean amaitzen dena. erloju kasilizioduna, gainean kapitel piramidal beltz bat duena.

### Herrizaingoa

* Nave
* Nave
* Puerta
* Órgano
* Cristo de a Vera Cruz Socorro
* Cristo del Socorro
* Virgen de las Angustias
* Virgen de los Desamparados
* Virgen del Carmen
* Retablo de San José
* Retablo de San José
* Altar de Nuestra Señora del Perpetuo Socorro
* Altar Mayor
* Capilla del Sagrario
* Retablo de la Inmaculada
Tenplua oinplano basilikalekoa da, 500 metro koadroko hiru nabe ditu, eta 2000 lagunentzako lekua. Erdiko nabea albokoak baino zabalagoa eta altuagoa da, eta kanoi-ganga bat du, okuluak dituen formero-arkuduna. Nabea zirkuluerdi-formako absidean amaitzen da, kolomak ordena korintoarrekoak dira eta hormak harlandua imitatzeko moduan tratatuta daude.

## Erreferentziak

* ↑ «Real decreto 2751/1986, de 5 de diciembre por el que se declara Bien de Interés Cultural, con la categoría de Conjunto Histórico, una zona de la ciudad de Melilla» Boletín Oficial del Estado (15): 1289-1390. 17 de enero de 1987 ISSN 0212-033X..
* ↑ «Retiran la cúpula de la iglesia del Sagrado Corazón de Melilla para su restauración» www.infomelilla.com 27 de marzo de 2009.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q29636366
* Multimedia: Iglesia del Sagrado Corazón, Melilla / Q29636366
# Mentzei

Mentzei (gaztelaniaz Mencey) Tenerifeko guantxeen erregea zen, eta mentzeierri bat gobernatzen zuen. Kanaria Handian, horren baliokidea guanartemea zen.
Tenerifen, azken mentzei handia, Tinerfe Handia izan zen, Sunta mentzeiaren semea, bere gortea, Adejen zuena (konkista baino ehun urte lehenago), eta uharte osoa gobernatzen zuen. 9 seme-alaba legitimo eta beste bat ez legitimoa izan zituen, ondoren, matxinatu, eta uhartea 9 mentzeierritan banatu zutenak.
* Dauteko mentzeierria: egungo El Tanque, Los Silos, Santiago del Teide, Buenavista del Norte eta Garachico herriak hartzen zituen.
* Abonako mentzeierria: Fasnia, Arico, Arona, San Miguel de Abona eta Granadilla de Abona hartzen zituen. Guimarreko mentzeierriarekin muga egiten zuen iparrekialdean, Adejekoarekin hego-mendebaldean, egun Teideko Parke Nazionala denarekin iparraldean, eta itsasoarekin hegoaldean.
* Taoroko mentzeierria: Puerto de la Cruz, La Orotava, La Matanza de Acentejo, Los Realejos eta Santa Ursula hartzen zituen.
* Adejeko mentzeierria: Guia de Isora, Adeje eta Vilaflor hartzen zituen
* Anagako mentzeierria: Santa Cruz de Tenerife eta San Cristobal de la Laguna hartzen zituen.
* Icodeko mentzeierria: San Juan de la Rambla, La Guancha, Garachico eta Icod de los Vinos hartzen zituen.
* Guimarreko mentzeierria: El Rosario, Candelaria, Arafo eta Guimar hartzen zituen.
* Teguesteko mentzeierria: Tegueste, San Cristobal de la Lagunaren kostaldeko zati bat eta bertako ibarra hartzen zituen.
* Tacoronteko mentzeierria: Tacoronte eta El Sauzal hartzen zituen.
Gainera, Tinerferen seme ez legitimoarentzat, lurralde txiki bat zegoen, ondoren, "Kapare Pobrearen Punta" deituko zena (gaur egun, Kaparearen Punta).
Mentzeiek, Tagoror izeneko biltzargune bat zuten. 1502an, uhartea konkistatutzat eman eta urte batzuetara, Adejeko mentzeierria berriz batu zen, Ichasagua mentzeiaren agindupean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2724892
# Kolon merkatua

Colón merkatua, valentzieraz Mercat de Colom eta gaztelaniaz Mercado de Colón, Espainiako Valentzia hirian dagoen merkatu bat da, Valentziako Erkidegoko Valentziako probintzian. Pla del Remei auzoan dago, Jorge Juan kalearen 19. zenbakian.

## Historia

1914-196 artean eraiki zen eta Francisco Mora Berenguer eta Demetrio Ribes Marco arkitektoek estilo modernistaz eraiki zuten. Garai hartan hedapenean zegoen Valentziako Zabalgunearen beharrak asebetetzeko helburuz eraiki zen.

## Kanpo estekak

* Webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q3393246
* Multimedia: Mercado de Colón / Q3393246
# Melillako tenplu hindua

Espainiako Melilla hiriko Melillako Tenplu Hindua Aita Lerchundi kalean zegoen. Hiriko Tenpluen Ibilbidean bisitatutako tenpluetako bat izan zen.

## Historia

Lehen indiarrak Ceutan kokatu ziren . mendearen amaieran. 1948an Indiako Merkatarien Elkartea sortu zen, eta Espainiako lehen elkarte indiarretako bat izan zen. 1997an erakundearen izena Melillako Komunitate Hinduagatik aldatu zen.
Tenplua, hinduismoan, agintzea bezala ezagutzen da.

## Erreferentziak

* ↑ Morales, Joaquín. (2020-02-08). «Templo hindú de Melilla: De Asia al Norte de África» El Faro de Melilla.
* ↑ «Tras 43 años, se cierra el Templo Hindú de Melilla ubicado en la Avenida Castelar - MelillaHoy» MelillaHoy - El Periódico de Melilla 2021-03-17.
* ↑ Garcia, Maria. (2024-04-08). «La Comunidad Hindú insta al Gobierno de la Ciudad a un local que haga frente a sus necesidades - El Faro de Melilla La Comunidad Hindú insta al Gobierno de la Ciudad a un local que haga frente a sus necesidades» El Faro de Melilla.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q130381554
# Cuzcachapa aintzira

Cuzcachapa aintzira (edo Cuscachapa) Chalchuapa hiritik 0,8 kilometro ekialdera dagoen aintzira da. Ur-masa hori tamaina txikiko sumendi-krater baten gainean dago. Gune arkeologikoa da eta bertan, aro aurreklasikoko gizakien okupazio goiztiarra eman zen, ziurrenik ur-hornidurarako gune garrantzitsua delako.

## Historia

Cuzcachapa aintziratiko sedimentuek erakusten dutenez, K.a. 2000. urtearen inguruan artoa landatzeko helburuarekin zuhaitzen kopurua murriztu zen, nekazaritzaren hasiera adieraziz. Populazioaren sendentarizazioa ordea, K.a. 1500. urtearen inguruan eman zela uste da.
Cuzcachapan K.a. 1200. urte inguruko zeramika aztarnak daude. Zeramika hau, Chiapas eta Guatemalako mendebaldeko kostaldean aurkitu denaren oso antzekoa da, hori dela eta, ziurrenik, Zoque hizkuntzetako hiztunak zirela eta Mokaya kultura praktikatzen zutela uste da.
Aro aurreklasiko berantiarretik (K.a. 650tik K.o. 200.urtera) klasikora (K.o. 200. urtetik K.o. 900 urtera) egungo Santa Ana departamenduan maia taldeak bizi izan ziren, ziurrenik chol hizkuntzaren hiztunak, Kaminaljuyú eta Copánen bezala.

## Erreferentziak

* 1 2 3 (Gaztelaniaz) «La Laguna Cuzcachapa | PDF» Scribd (Noiz kontsultatua: 2024-11-03).
* 1 2 3 Baxter Giammatei, George Charles. (2008). Estudio de reinterpretación de la piedra de Las Victorias o Monumento 12 de la zona arqueológica de Chalchuapa, El Salvador. Universidad Tecnológica de El Salvador.
* 1 2 (Gaztelaniaz) Fowler, William. (1995). Antiguas civilizaciones. Fomento Cultural del Banco Agrícola.
* 1 2 (Ingelesez) Sharer, Robert J.. (1978). The Prehistory of Chalchuapa, El Salvador. Philadelphia: The University Museum, University of Pennsylvania,.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3467062
# Melillako Automobilaren Museoa

Melillako Automobilaren Museoa Espainiako Melilla hiriko museo bat da. Falangista Rettschlag kaleko 19. zenbakian dago, kandela, lixiba eta xaboi fabrika zaharrean. Bisitaria izateko, telefono bidezko hitzordua eskatu behar da 696005340 edo 639166082 zenbakietan.

## Historia

1970etik Miguel Angel Hernandezek autoak egiten sentitzen zuen interes bildumagileak sortua, Juan Diez Sanchez historialariaren laguntzarekin eta Jose Nieto Egea, Jose Miguel Fernandez eta Federico Navajasen kolaborazioarekin.

## Erakusketa

35 auto, 12 motozikleta, 2 sidekar eta guzti daude ikusgai.

## Erreferentziak

* ↑ Japón, Lorena. La historia de Melilla contada a través de coches antiguos, motocicletas y piezas exclusivas de coleccionistas. .
* ↑ «Museos» http://www.melillamonumental.org/index.php/recinto-amurallado/museos.
* ↑ «Melilla abre su Museo del Automóvil, un recorrido histórico del último siglo» latribunadeautomocion.es.

## Ikus, gainera

* Melillako Museoa
* Melillako Museo Historiko Militarra
* Melillako Egiptoar Museoa

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q47483891
* Multimedia: Museo del Automóvil de Melilla / Q47483891