# Zortzien taldea

Zortzien taldea (gaztelaniaz: Grupo de los Ocho), baita ere Madrilgo taldea, XX. mende hasierako Espainiako musikagile berritzaile multzo batek jaso zuen izena da. Nolabait, 27ko Belaunaldiaren parekoa musikan izan zen. Partaideak hauek ziren: Ernesto Halffter eta bere anaia Rodolfo, Juan José Mantecón, Julián Bautista, Fernando Remacha, Rosa García Ascot, Salvador Bacarisse eta Gustavo Pittaluga. Talde honekin lotuta ere Jesús Bal y Gay eta Adolfo Salazar agertzen dira baita ere. 1930eko hamarkadaren hasieran sortu zen taldea, musikaren kontserbadurismoari aurre egiteko, nolabait Les Six («Seiak») paristarraren antzeko espirituan. Gerra Zibilak eta Francisco Francoren ondorengo diktadurak ahalegina eten zuten. Paraleloan Bartzelonako taldea sortu zen.

## Historia

Zortzien taldea 1930eko azaroaren 29an aurkeztu zen ofizialki Madrilgo Ikasleen Egoitzan. Gustavo Pittalugak irakurritako manifestu batekin. 24 eta 35 urte bitarteko zortzi konpositore gazteek "musika moderno" espainiarraren ordezkari gisa aurkeztu ziren. Manuel de Fallak hasitako espainiar musika berritzeko lanarekin jarraitzea zuen helburu gisa. Hala ere, taldeko kideek lehenago ere egin zituzten estreinaldiak eta bakarkako kontzertuak, eta sei hilabete lehenago eman zuten talde gisa lehen kontzertua Lyceum Club Femeninoan, Ikasleen Egoitzari eta Andereñoen Egoitzari lotutako erakundean.
Zortzien taldearen sorrerak musikaren kritika eta historiografia aldatzea ekarri zuen. Ordura arte, espainiar musikaren historia Isaac Albéniz, Enrique Granados edo Manuel de Fallaren izen handien bidez azaltzen zen. Garai bakoitza konpositore handi baten irudian laburbildu ohi zen. Lehen aldia zen Espainian autore talde batek bat egiten zuela bere lanak modu bateratuan eta partekatutako ideal estetiko batzuen pean erakusteko.
1936an Espainiako gerra zibila pizteak Zortzien taldea desegitea eragin zuen, kide gehienak erbesteratuta zirelako, eta inoiz ez ziren berriro elkartu. Rodolfo Halffter eta Rosa García Ascot Mexikora joan ziren ihesi; Julian Bautista, berriz, Argentinara erbesteratu zen, eta han Manuel de Fallarekin topo egin zuen. Salvador Bacarisse, berriz, Parisera joan zen, eta irratian lanean jarraitu zuen. Gustavo Pittaluga, berriz, Washingtonera joan zen, eta handik Latinoamerikara bidaiatu zuen behin baino gehiagotan. Gainerako hiru musikagileak Espainian geratu ziren: Fernando Remacha, salatua izan ondoren, bere familiak Tuteran zuen burdindegian babestu zen; Juan José Mantecón Madrilen gelditu zen, eta musika-mundutik aparte bizi izan zen. Ernesto Halffter, Portugalen denboraldi bat eman ondoren, Espainiara itzuli zen eta erregimen frankistarentzat lan egin zuen bakarra izan zen.

## 27ko Belaunaldiarekin lotura

27ko Belaunaldia arte guztien Zilarrezko Aroa izan zen Espainian, besteak beste, musikarena. Hala ere, 27ko belaunaldia izena musikan aplikatzea literatur mailegu bat da, bi diziplinetako artisten arteko paralelismoen eta harreman pertsonalen ondorioz. XX. mende hasierako Musika Belaunaldi honi 31ko Belaunaldia eta Errepublikako Belaunaldia ere deitu izan zaio, kronologikoki 1931ko Bigarren Errepublikaren aldarrikapena eta Zortzikoen Taldearen aurkezpena bat etortzeagatik.
Zortzien taldea mugimendu musikal horren zati bat baino ez da, ez da Belaunaldi osoarekin nahastu behar. Talde horri Madrilgo taldea ere esaten zaio, jaioterriari eta kideek lan egiten zuten inguruneari erreferentzia eginez. Oro har, Madril 27ko Belaunaldiaren kezka guztiak garatzeko gunea izan zen, baina musikan salbuespenak daude.

## Estetika

Zortzien taldearen estetika abangoardiak tradizioarekin bat egitean oinarritzen zen; XX. mendearen lehen erdian diziplina artistiko guztiek izan zuten helburu bera. Horrela, adibidez, konpositore gazte hauek ez zuten tonalitatea erabat hausten, baizik eta zabaldu egiten dute akorde eraldatuen eta besteren noten bidez. Gainera, musika-hizkuntza sinplifikatzea defendatzen zuten, Erromantizismoaren handitasunetik aldenduz. Horregatik, taldearen estetika estetika neoklasiko gisa uler daiteke, esentziaren bilaketa horretan arte klasikoa eredutzat hartzen baitute azkenean. Horrela, Espainiako musikaren iragan historikoan eta folklore nazionalean inspirazioa aurkitzen dute, elementu nazionaletatik abiatuta hizkuntza unibertsala lortuz. Ezaugarri horiek erakusten dute taldeak Manuel de Fallaren ondarearekin jarraitzeko borondatea zuela, bera izan baitzen haien musika-erreferente nagusia.

## Kataluniako taldea

Madrilgo taldearekin batera eta helburu berberekin, Kataluniako homologoa sortu zen: Kataluniako taldea edo Bartzelonako taldea. Partaide nagusiak hauek ziren: Robert Gerhard, Agustí Grau, Joan Gibert Camins, Eduard Toldrá, Manuel Blancafort, Baltasar Samper eta Ricard Lamote de Grignon. Batzuetan, Federico Mompou musikagile bartzelonarra sartzen da talde honen barruan, eta horregatik askotan Grup dels vuit (katalanez, Zortzien taldea) izena hartzen dute. Terminologia anbiguotasun horren aurrean, toponimia izendapenak bi taldeen arteko nahasketak saihesten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.march.es/es/madrid/grupo-ocho-nueva-musica-1920-1936
* ↑ https://elpais.com/ccaa/2014/08/14/madrid/1408038093_609803.html
* ↑ https://www2.march.es/bibliotecas/publicaciones/ficha/fjm-pub/3983
* ↑ https://www.academia.edu/18369740/La_Renovación_Musical_en_Madrid_durante_la_Dictadura_de_Primo_de_Rivera_El_Grupo_de_los_Ocho_1923-1931_
* ↑ https://www.miciudadreal.es/2013/10/21/la-musica-espanola-y-la-generacion-del-27/
* ↑ García Gallardo, Cristóbal L.; Martínez González, Francisco; Ruíz Hullo, María (2010). «Introducción a los músicos del 27». Los músicos del 27. Granadako Unibertsitatea. ISBN 978-84-338-5157-4.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz):El grupo de los ocho y Manuel Castillo dokumentala (2017/11/22) RTVE.es webgunean.
* (Gaztelaniaz):Una generación única: el 27'musical (2019/09/15) RTVE.es. webgunean.
* Datuak: Q5611254