# Basa arrosa

Astoarrosa (Rosa canina), arkakarats izenaz ere ezaguna, Rosaceae familiako zuhaixka arantzadun bizikor bat da, jatorriz Europakoa, Afrikako ipar-mendebaldekoa eta Asiako mendebaldekoa. Bertako basarrosa bat da, hau da, mendian edo basoan berez hazten den arrosa. Gaur egun, Amerikara ere hedatu da. Izen zientifikoa arantzen itxuragatik eman zitzaion, zakurren (kanidoen) letaginen antza duelako. Euskaraz, larrarrosa eta basarrosa ere deritzo.

## Ezaugarriak

Bi metrorainoko altuera lor dezake, eta zurtoin dilindariak ditu, berdeak, arantza txiki, gogor eta gakodunez beteak. Hostoak 5-7 foliolo horzdun obalez osatuta daude.
Loreak arrosaxkak edo zuriak dira, 4-6 cm-ko diametrokoak, bost petaloz osatuak eta bakartuak edo korinbotan multzokatuak.
Fruitua, arkakarats ere deritzona, oboidea da, kolorez gorribizia, 1,5-2 cm-koa, eta C bitaminatan aberatsa. Marmelada egiteko erabiltzen da, baita infusioan hartzeko ere.
Maiatzetik uztailera bitartean loratzen da, eta fruitua uda-amaieran edo udazken-hasieran ematen du.
* Lorea
* Hosto elkartua
* Arkakaratsak

## Taxonomia

Rosa caninaren subespezieak:
    Rosa canina f. andegavensis (Bastard) Rapin
    Rosa canina f. brachypoda (Déségl. & Ripart) Vukic.
    Rosa canina f. calophylla H.Christ ex J.B.Keller
    Rosa canina f. capitata Braeucker
    Rosa canina f. dumalis (Bechst.) H.Christ
    Rosa canina f. euoxyphylla Borbás
    Rosa canina f. firmula Godet
    Rosa canina f. fissidens Borbás
    Rosa canina f. glaberrima H.Christ
    Rosa canina f. glaucescens Lej.
    Rosa canina f. grandiflora Braeucker
    Rosa canina f. hispidissima H.Christ
    Rosa canina f. kirghisorum Tkatsch.
    Rosa canina f. lasiostylis Borbás
    Rosa canina f. laxiphylla Borbás
    Rosa canina f. lentiscifolia H.Christ
    Rosa canina f. lucorum (Heinr.Braun) Vukic.
    Rosa canina f. mucronulata (Déségl.) Heinr.Braun
    Rosa canina f. pulchella Vuk.
    Rosa canina f. purpurea Braeucker
    Rosa canina f. semibiserrata Borbás
    Rosa canina f. sphaerophylla Vuk.
    Rosa canina f. squarrosa (A.Rau) Borbás
    Rosa canina f. suffulta H.Christ
    Rosa canina f. syntrichostyla (Ripart ex Déségl.) R.Keller
    Rosa canina nothosubsp. andegavensis (Bastard) Nyman
    Rosa canina nothosubsp. corymbifera (Borkh.) C.Vicioso
    Rosa canina nothosubsp. dumalis (Bechst.) Nyman
    Rosa canina nothovar. concinnoides (Wolley-Dod) P.V.Heath
    Rosa canina nothovar. permiscibilis (Schmidely) P.V.Heath
    Rosa canina nothovar. rufescens (Wolley-Dod) P.V.Heath
    Rosa canina nothovar. surreyana (Wolley-Dod) P.V.Heath
    Rosa canina staxon andegavensis (Bastard) Crép.
    Rosa canina staxon burboniana Redouté & Thory
    Rosa canina staxon collina (Jacq.) Fr.
    Rosa canina staxon collina (Jacq.) J.Lloyd
    Rosa canina staxon cymosa Wahlenb.
    Rosa canina staxon dumalis Crép.
    Rosa canina staxon dumetorum (Thuill.) Crép.
    Rosa canina staxon emarginata hort. ex Andrews
    Rosa canina staxon fusiformis Crép.
    Rosa canina staxon genuina Crép.
    Rosa canina staxon glauciformis Almq.
    Rosa canina staxon globularis Crép.
    Rosa canina staxon oreogeton Heinr.Braun & Halácsy
    Rosa canina staxon rubiginosa Griess.
    Rosa canina staxon rubra hort. ex Andrews
    Rosa canina staxon sarmentosa Godet
    Rosa canina staxon semiduplex hort. ex Andrews
    Rosa canina staxon separabilis (Déségl.) Heinr.Braun
    Rosa canina staxon sepium W.D.J.Koch
    Rosa canina staxon sphaerica (Gren.) Crép.
    Rosa canina staxon subobtusa J.B.Keller
    Rosa canina staxon urbica (Léman) Crép.
    Rosa canina staxon variegata hort. ex Andrews
    Rosa canina staxon villosula (Gand.) J.B.Keller
    Rosa canina staxon virens Wahlenb.

## Erreferentziak

* ↑ «Astoarrosa». Euskaltzaindiaren Hiztegia. (Noiz kontsultatua: 2022-3-13.)
* ↑ Täckholm, Gunnar (1922) Zytologische Studien über die Gattung Rosa. Acta Horti Bergiani 7, 97-381.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q146066
* Multimedia: Rosa canina / Q146066
* Espezieak: Rosa canina