OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Fairy Tail

Fairy Tail (japonieraz: フェアリーテイル, Fearī Teiru, lit. «Maitagarrien buztana») «Fairy Tail» Hiro Mashimak idatzitako eta ilustratutako fantasia manga bat da, 2006ko abuztuaren 23an Kōdansha argitaratzailearen Shōnen Magazine aldizkari japoniarrean lehen aldiz argitaratua.
2017ko urtarrilean, inprimatutako 522 kapitulu daude, eta horietako 510 60 bolumenetan (tankōbon) biltzen dira, 2016ko abenduan. Hirugarren bolumenetik aurrera, kapitulu bakoitza Japonian bihilero inprimatzen da, beste herrialde batzuetan argitaratzeko maiztasuna aldatu egin ohi da. 2010etik Espainian, adibidez, kapitulu berria hilero banatzen da, eta 2013tik Estatu Batuetan hilero argitaratzen da ere.
2009ko urriaren 12an animerako egokitzapena estreinatu zen, A-1 Pictures eta Satelight-ek produzituta, zeinen denboraldia 2013ko martxoaren 30an, guztira 175 kapitulurekin. 2012ko abuztuan, haren lehen filma kaleratu zen: Fairy Tail Pelikula: Fenixaren Dontzella Japoniako zinema-aretoetan, manga eratorritako istorio batean oinarrituta. Bigarren denboraldia A-1 Pictures eta Bridgek ekoiztu zuten 2014ko apirilaren 5etik 2016ko martxoaren 26ra arte. 2018ko urriaren 7an hirugarren eta azken denboraldia hasi zen, Bridge eta CloverWorks ekoiztua; eta oraindik
Serieak Natsu Dragneel mago gazteak eta Happy katua elkarrekin bidaiatzen dute Igneel dragoiaren bila, Natsuk bere adopzio-aita izendatu izan zuena. Egun batean, Lucy Heartfilia izeneko neska bat topatzen dute, zerutar-espirituen magia erabiltzen zituena. Bilaketan zehar Fairy Tail magia-gremioak ematen dizkion misio batzuk betetzen dituzte, eta, aldi berean, Fairy Tailen ospe eta nagusitasunaren aurka dauden gremio klandestinoei aurre egiten diete.

## Erreferentziak

* ↑ Izenburua fairy tale bezala entzuten da, «maitagarrien buztana» ingelesez. Izenburua hau buruan izanda aukeratu zen, hitz-joku bezala. {{1=entrevista |2=http://www.fairytail.pika.fr/node/4 |bot=InternetArchiveBot }} (frantsesez).
* ↑ Izenburua homofonoa da, maitagarrien ipuinarekin , " maitagarrien buztana " ingelesez. Izenburua izan zen hitz hau erreproduzitzeko aukeratua izan zen, egileak elkarrizketan esan zuen bezala ( hondatutako esteka Interneten Artxiboan eskuragarri, historia ikusi eta azken bertsioa ). (frantsesez ere eskuragarri dago mangaaren V. bolumenaren frantses edizioan).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18796
* Multimedia: Fairy Tail / Q18796
# Urkiola

Urkiola izena leku bat baino gehiago izendatzeko erabiltzen da:
* Urkiola Abadiñoko auzo bat da.
* Urkiolako parke naturala Bizkaian dagoen parke natural bat da.
* Urkiolako santutegia Urkiola auzoan dagoen santutegi bat da.
Horrez gain, ikusi:
* Urkiola Igoera
* Urquiola (itsasontzia)
# Hiljantzi

Hiljantzia hildakoen gorpuak lurperatzeko orduan erabiltzen den jantzia edo oihala da. Haren parte izan daiteke anda-izara, mihise bat gainetik jartzen zaiona gorpuari.
Erlijio zenbaitetan hiletaren funtsezko osagarria da, hala nola islamean eta judaismoan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1365316
* Multimedia: Shrouds / Q1365316
* ↑ «La mortaja y sus tipos - Atlas Etnográfico de Vasconia» atlasetnografico.labayru.eus (Noiz kontsultatua: 2024-11-16).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Qué es un sudario • efuneraria» efuneraria (Noiz kontsultatua: 2024-11-16).
# Hendrick Avercamp

Hendrick Avercamp (Amsterdam, 1585eko urtarrilaren 27an bataiatua – Kampen, 1634ko maiatzaren 15an lurperatua) herbeheretar margolaria izan zen.
Amsterdamen ikasi zuen Pieter Isaacsz erretratu-margolariarekin, eta agian baita David Vinckboonarekin ere. 1608an Kampenera joan zen. Mutua eta gorra zen eta "de Stomme van Lampen" ("Kampenen mutua") bezala ezagutzen zen. Bizitza osoa eman zuen Laurogei Urteko Gerran.
Ziurrenik, neguan egindako zirriborroetan oinarrituta margotzen zuen bere estudioan. Neguko paisaia koloretsuak margotzen espezializatu zen, asko izotzetan irristatzen ari ziren pertsonaiekin, aireko perspektiba erabiliz.

## Iruditegia

* Neguko paisaia izotz gaineko patinatzaileekin (1608)
* Neguko paisaia ubide batean (1615)
* Neguko paisaia ibai izoztu bateko irudiekin
* Izotzaz gozatzen hiri batetik gertu (1620)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q212593
* Multimedia: Hendrick Avercamp / Q212593
# Deconica inquilina

Deconica inquilina Strophariaceae familiako onddo espezie bat da.
Sinonimoak: Agaricus rufidus, Agaricus inquilinus var. ß squarrulosus, Naucoria inquilina, Agaricus ecbolus, Tubaria inquilina, Tubaria ecbola, Psilocybe inquilina, Melanotus inquilinus, Psilocybe ecbola.

## Deskribapena

Kapela: 0,8 eta 1,5 cm bitarteko diametroarekin. Ganbiletik pixka bat kanpai itxurakora, ildaska nabariekin, higrofanoa, okre zurbiletik arrexka kolorerakoa, haragi gutxirekin.
Orriak: Hasieran zurbilak gero okre antzekoak edo arrexka kolorekoak. Ez estu, nahikoa zabalak, oinera mehetuak.
Hanka: Orokorrean ez oso luzea, kapelaren kolorekoa, hasieran errezelaren hondar zuriekin.
Haragia: Hutsala.
Etimologia: Psilocybe hitza, grekozko bi hitzetatik dator: biluzik, esan nahi duen “psilos” hitzetik eta burua, esan nahi duen, kūbe” hitzetik, pileotik askatzen den azal meheari egiten dio erreferentzia. Inquilina epitetoa latinetik dator, maizter, besteren etxe bateko biztanle, esan nahi duen “inquilinus” hitzetik. Makiletan edo belarretan hazten delako.

## Jangarritasuna

Interes gastronomikorik gabea. Susmagarria Psilocybe guztiak bezala.

### Nahasketa arriskua

Bere habitata egurtxoen hondakinetan edo kaltetutako belarretan nahiko informazio ona da bere determinazio makroskopikorako.

## Sasoia eta lekua

Egurren hondakinetan edo belarretan.

### Banaketa eremua

Kanada, Alaska, Ameriketako Estatu Batuak, Mexiko, Kolonbia, Txile, Groenlandia, Islandia, Kanariak, Europa, Errusia, Australia, Zeelanda Berria.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Cetto, Bruno. (1987). Guia de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 91 or. ISBN 84-282-0887-5 (T. 4). ISBN: 84-282-0538-8 (O.C.)..
* ↑ Deconica inquilina: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q24056489
* Multimedia: Deconica inquilina / Q24056489
* Espezieak: Psilocybe inquilina
# San Laurendi uhartea (Peru)

San Laurendi uhartea, gaztelaniaz Isla de San Lorenzo, Peruko uharte bat da, Ozeano Barean. Callao hiriaren kostaldearen parean dago.
* Datuak: Q926649
* Multimedia: Isla San Lorenzo / Q926649
# José Malcampo y Monge

José Malcampo y Monge jauna, San Rafaeleko 3. markesa, espainiar noble, almirante eta politikari bat izan zen, 1868ko Iraultzan parte hartu zuena itsasgizon gisa eta Espainiako lehen ministro izan zena 1871n, Amadeo I.a erregearen erregealdian.

## Biografia

Malcampo San Fernandon, Cádizen, jaio zen. Bere ibilbidean zehar, beste kargu militar eta politiko garrantzitsu batzuk bete zituen, hala nola Estatu Ministroa 1871n, eta Filipinetako kapitain eta gobernadore nagusia 1874tik 1877ra, Alfontso XII.a erregearen erregealdian. Bere agintaldian, Jolo hiria Suluko sultanerriari kendu zioten, eta markesari Joloko kondearen eta Mindanaoko bizkondearen tituluak eman zizkioten garaipen titulu gisa. Lehen Logia Masonikoa sortu zuen Caviten. La Primer Luz Filipina zuen izena. Sanlucar de Barramedan hil zen.

## Gainerako kargu politikoak

| Aurrekoa Manuel Ruiz Zorrilla | Espainiako Erresumako 3. Ministroen Kontseiluko presidentea 1871eko urriaren 5a – abenduaren 21a | Ondorengoa Práxedes Mateo Sagasta |
| Aurrekoa Fernando Fernández de Córdoba (bitarteko gisa) | Espainiako Erresumako 4. Estatu ministroa 1871eko urriaren 5a – azaroaren 20a | Ondorengoa Bonifacio de Blas |
| Aurrekoa José María Beránger | Espainiako Erresumako 4. Itsas armada ministroa 1871eko urriaren 5a – 1872ko maiatzaren 26a | Ondorengoa Juan Bautista Topete y Carballo |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q643252
* Multimedia: José Malcampo y Monge / Q643252
# Conocybe siliginea

Conocybe siliginea Bolbitiaceae familiako onddo espezie bat da.
Sinonimoak: Hypophyllum acuminatum, Agaricus tener var. siligenus, Galera tenera var. siligena, Galera siliginea, Derminus siligineus, Galera tenerella, Galerula tenerella, Conocybe siliginea, Galerula siliginea, Galera vesicaria.

## Deskribapena

Kapela: 0,7 eta 1,5 cm bitarteko diametrokoa edo ganbil-biribildua, zurixka okrerantz kolorerako degradazioekin, higrofano samarra, helduaroan okre kolorea nabariagoa da.
Orriak: Okre zurbilak, estuak, ez oso estu.
Hanka: Oso liraina, zurixka, zeharrargia.
Haragia: Hutsala.
Etimologia: Conocybe terminoa grekotik dator, konoa, esan nahi duen “cono” hitzetik eta burua, kasko konikoa, esan nahi duen , “cybe” hitzetik. Siliginea epitetoa latinetik dator, zekale irina, esan nahi duen “siligineus” hitzetik. Bere kolore argiagatik.

## Jangarritasuna

Interes gastronomikorik gabea.

### Nahasketa arriskua

Aurki daitezkeen onddo lerden askotariko bat da, eta hauei izena jartzea ez da erraza mikroskopioz azterketa arretaz egin gabe.

## Sasoia eta lekua

Belarretan.

### Banaketa eremua

Batez ere Europa osoa. Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Mexiko, Brasil, Argentina, Islandia, Errusia, Pakistan, Uzbekistan , Australia.

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
* ↑ (Gaztelaniaz) Cetto, Bruno. (1987). Guia de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 61 or. ISBN 84-282-0887-5 (T. 4). ISBN: 84-282-0538-8 (O.C.)..
* ↑ Conocybe siliginea: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q10458528
* Multimedia: Conocybe siliginea / Q10458528
# Petrona Viera

María Selva Petrona Viera Garino (Montevideo, 1895eko martxoaren 24a – ibidem, 1960ko urriaren 4a) uruguaitar margolaria izan zen, planismo mugimenduan parte hartzeagatik eta Uruguaiko lehen emakume artista profesionaletako bat izateagatik ezaguna.

## Bizitza

Feliciano Viera Borges Uruguaiko presidentearen eta Carmen Garinoren alaba, Petrona Viera Montevideon jaio zen. Bi urte zituela, meningitisa hartu zuen eta gor geratu zen. Gurasoek gorren hezkuntzan espezializatutako irakasle frantziar bat kontratatu zuten, Madeleine Larnaudie, zeinak ezpain irakurketa eta keinu hizkuntza irakatsi zizkion.
20 urte ingurua zituela, Viera Vicente Puig artista katalanarekin margolaritza klaseak hartzen hasi zen, baina urte batzuk geroago Puigek herrialdea utzi zuen. 1922an, Guillermo Laborderekin ikasten hasi zen, eta hark planismo mugimenduan sartzeko bultzatu zuen. Petrona Vieraren gaiak, ordea, ez ziren planisten gai ohikoak, nahiago baitzuen eguneroko eszenak margotzea, adibidez bere etxea, haurrak jolasten eta ikasten, zerbitzariak eta abar. 1923an hasi zen bere margolanak erakusten Montevideon, eta 1926an lehen bakarkako erakusketa egin zuen Galería Maveroffen.
1940an Guillermo Laborde hil zen, eta horrek lanaren norabidea aldatzera eraman zuen. Guillermo Rodríguezekin elkarlanean aritu zen eta irarlanak, akuarelak eta zeramika egiten hasi zen. Margotzen ere jarraitu zuen, baina bere gaiak aldatu egin ziren, eta haurren bizitzako eszenak baino paisaia gehiago sortu zituen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Petrona Viera (1895-1960)» Museo Nacional de Artes Visuales (Noiz kontsultatua: 2024-11-16).
* ↑ (Gaztelaniaz) Oviedo, Alejandro. (2007). «Petrona Viera, pintora sorda uruguaya (1895‐1960)» Cultura Sorda jatorrizkotik artxibatua (artxibatze data: 2016-03-25) (Noiz kontsultatua: 2024-11-16).
* ↑ (Gaztelaniaz) Di Maggio, Nelson. (2017). Artes visuales en Uruguay: diccionario crítico. Montevideo, 279 or..
* ↑ (Gaztelaniaz) Nopitsch, Juan Andrés. Petrona Viera: la primer artista profesional uruguaya. (Noiz kontsultatua: 2024-11-16).
* ↑ (Gaztelaniaz) Larre Borges, Ana Inés; Pereira, Cielo. (2001). Mujeres uruguayas: el lado femenino de nuestra historia. Alfaguara/Fundación Banco de Boston.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7179013
* Multimedia: Petrona Viera / Q7179013
# Pacita Abad

Pacita Abad (Basco, Batanes probintzia, 1946ko urriaren 5a - Batan uharteak, 2004ko abenduaren 7a) filipinar margolaria zen.

## Biografia

Politikoki konprometitutako familia batetik etorria, Zientzia Politikoak ikasi zituen Filipinetako Unibertsitatean. 1969an, Filipinetako estatuburu izateko Marcos presidentea bere aurkari nagusia zen Aquino alderdi liberaleko buruzagiaren aurka nagusitu zenean, gurasoek Pacita Abad Estatu Batuetara bidali zuten ikasketak egitera. 1970ean, San Frantziskon finkatuta, George Kleiman margolariarekin ezkondu zen, eta pinturara dedikatzea erabaki zuen, bertako bizitza artistikoan parte hartuz. Bere lehen senarrarengandik bananduta, Asian autostop egin zuen urtebebetez Jack-Garrityrekin, zeinarekin ezkondu baitzen. 1975ean, Washingtongo Corcoran School of Art-en pintura ikastera itzuli zen, eta, 1977an New Yorkeko Art Students Leaguen.
Ondoren, hainbat urtez bidaiatu zuen, Estatu Batuetan, Mexikon, Indian, Afganistanen, Yemenen, Malin, Papua Ginea Berrian eta Indonesian, bere mihisekin bidaiatzen zuen margolari ibiltari gisa. Egindako bidaiek eragin nabarmena dute bere estilo artistikoan, eta inspirazio iturri izan ziren.
Artista emankorra bihurtu zen, 5000 artelan baino gehiago sortu zituen, 60 bakarkako erakusketa inguru egin zituen eta kontinente guztietako museo eta galerietan, Ipar Amerikan, Latinoamerikan, Asian, Europan eta Afrikan, 70 talde-erakusketetan parte hartu zuen. Egun, bere lana hainbat arte-bildumetan dago, publiko zein pribatuetan, 70 herrialde baino gehiagotan. 2004ko urtarrilean, hil baino hilabete batzuk lehenago, Singapurren 55 metroko zubi bat margotu zuen, Alkaff Bridges.

## Erreferentziak

* 1 2 Luquin et al. 2013, 4 orr. .

## Bibliografia

* (en) Ian Findlay-Brown, Pacita Abad, exploring the spirit, t. 2, National Gallery of Indonesia, 1996, 139 or.
* (en) Thelma B. Kintanar et Sylvia Mendez Ventura, Self-portraits: Fourteen Filipina Artists Speak, t. 2, Ateneo University Press, 2003, « Pacita Abad », 7-8 or.
* Elisabeth Luquin, Béatrice Didier (zuz.), Antoinette Fouque (zuz.) et Mireille Calle-Gruber (zuz.), Le dictionnaire universel des créatrices, Éditions des femmes, 2013, «Abad, Pacita (Basco, Batanes 1946 – Singapour 2004)», 4 or.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q466654
* Multimedia: Pacita Abad / Q466654
# Todeko altxorra

Tod-eko Altxorra, Egiptoko Tod-eko Montu-ren tenpluaren fundazio gordailuan aurkitutako urrezko, zilarrezko eta lapislazuli-zko hainbat objektu zituzten kobrezko lau kutxei deitzen zaie. Gordailuak Amenemhat II.a faraoiaren garaian datatu zituzten, Egiptoko Inperio Ertainekoak.
Objektuak Louvre Museoan eta Kairoko Egiptoar Museoan daude.

## Bibliografia

* Menu, Michel: Analyse du trésor de Tôd, BSFE 130 (1994), 29-45 or.
* Pierrat, Geneviève: À propos de la date et de l'origine du trésor de Tôd, BSFE 130 (1994), 18-28 or.
* Pierrat, G. eta Menu, M.: A propos de la date et de l’origine du Trésor de Tôd; Analyse du trésor de Tôd, BSFE 130 (1994), 18-45 or.
# Juan Fernández de Navarrete

Juan Fernández de Navarrete, Navarrete el Mudo izenaz ezaguna dena (Logroño, 1526 – Toledo, 1579) espainiar margolaria izan zen. Gaixotasun baten ondorioz, gor geratu zen hiru urte zituela, eta horren eraginez ezin izan zuen hitz egiten ikasi. Hala ere, keinu-hizkuntzaren bidez adierazten ikasi zuen, baita irakurtzen eta idazten ere, eta kultura handia bereganatu zuen. San Asensioko (Errioxa) La Estrella monasterio jeronimotarrean ikasi zuen, eta Frai Vicente de Santo Domingo izan zuen irakasle, keinu-hizkuntza hasiberria erabiliz seguru asko. Kontuan hartzekoa da Navarreteren garaian, Pedro Ponce de León beneditarrak garatu zuela keinu-hizkuntzaren lehen kodea.
Italian zehar bidaiatu zuen (Erroma, Venezia, Milan, Napoli), hango artea ikasteko, eta, antza denez, Tizianoren lantegian lan egin zuen. Tizianoren eragina nabarmena da haren margolanetan.
1556an, Van der Weydenen koadro batzuk eraberritu zituen Escorialen. Filipe II.ak gorteko pintore izendatu zuen ondoren. Escorialerako El martirio de Santiago (1571); El entierro de San Lorenzo; Sagrada Familia (Familia Santua); Natividad eta beste koadro batzuk egin zituen, Apostoluen saila horien artean. Prado Museoan (Madril) eta Weimar-eko eta Ermitageko (San Petersburgo) museoetan daude haren koadroak.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/30 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Juan Fernández de Navarrete Prado Museoaren on lineko entziklopedian
* http://www.museodelprado.es/enciclopedia/enciclopedia-on-line/voz/navarrete-el-mudo-juan-fernandez-de/
* Datuak: Q1710465
* Multimedia: Juan Fernández Navarrete / Q1710465
# Isabel Díaz Ayuso

Isabel Natividad Díaz Ayuso (Madril, Espainia, 1978ko urriaren 17a) espainiar politikaria da, Alderdi Popularreko kidea. Madrilgo Erkidegoko presidentea da 2019ko abuztuaren 19az geroztik. Era berean, Madrilgo Erkidegoko Alderdi Popularraren bozeramailea eta komunikazio idazkariordea da. Kazetaritzan lizentziaduna da Madrilgo Complutense Unibertsitatean, eta Komunikazio Politiko eta Protokoloan masterduna unibertsitate berean. 2005ean Alderdi Popularreko kide egin zen.
2019ko Madrilgo Biltzarrerako hauteskundeetan haren alderdiaren hautagaia izan zen. Bigarren postuan geratu zen PSOEren atzetik, baina Ciudadanos eta Vox alderdien babesa jaso eta Madrilgo Erkidegoko presidente izendatu zuten. 2021eko martxoaren 10ean, Madrilgo Autonomia Erkidegoko hauteskundeak aurreratu zituen, Ciudadanos alderdi gobernukideak zentsura mozioa aurkeztuko ziola igarri zuenean, Covid19 pandemiaren erdian.
Haren zenbait adierazpenek txundimena piztu dute, hala nola goiburu dikotomiko zaharren erabilera bere Madrilgo hautagaitza aurkezteko ("askatasuna ala komunismoa"), faxista deitua izatea "alde onean egotea" dela esatea edo, ingurumenerako babes neurriak ez aplikatzeko, "auto pilaketak Madrilgo identitate ikur bat" direla nabarmentzea. Historiari, Espainiari eta katolizismoari buruzko haren ikuspegia akritikotzat, dogmatikotzat eta erabat ezjakintzat jo da.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Telemadrid. (2018-05-19). «Isabel Díaz Ayuso, vicesecretaria de Comunicación y portavoz del PP de Madrid» Telemadrid (Noiz kontsultatua: 2020-03-16).
* ↑ «Asamblea de Madrid. Páginas - Curriculum» web.archive.org 2018-04-16 (Noiz kontsultatua: 2020-03-16).
* ↑ «Ayusok hauteskundeak aurreratu ditu eta oposizioak zentsura mozioak aurkeztu ditu» EITB Euskal Irrati Telebista 2021-03-10 (Noiz kontsultatua: 2021-03-15).
* ↑ «Iglesiasek Espainiako Gobernua utzi du Madrilgo hauteskundeetan hautagai izateko» EITB Euskal Irrati Telebista 2021-03-15 (Noiz kontsultatua: 2021-03-15).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Ayuso: "Cuando te llaman fascista estás en el lado bueno de la historia"» LaSexta 2021-03-15 (Noiz kontsultatua: 2021-03-15).
* ↑ (Gaztelaniaz) Intxausti, Aurora. (2019-04-24). «Díaz Ayuso: “Los atascos son una seña de identidad de Madrid”» El País ISSN 1134-6582. (Noiz kontsultatua: 2021-03-15).
* ↑ (Gaztelaniaz) Manetto, Patricia R. Blanco, Francesco. (2021-09-29). «Los desatinos de Ayuso sobre el indigenismo y el legado de España en América» El País (Noiz kontsultatua: 2021-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q50634772
* Multimedia: Isabel Díaz Ayuso / Q50634772
# Omnibús Autobuses kooperatiba

Omnibús Autobuses Kooperatiba Melillako hiriko garraio zerbitzua da. Enpresa bera arduratzen da Melilla eta inguruko beste herri batzuen arteko autobus bidezko bidaiarien garraioaz. Zerbitzua sei lineak osatzen dute. Linea bakoitzaren maiztasuna aldatu egiten da, zerbitzuaren orduaren eta egunaren arabera, baina normalean ordu erdiko maiztasuna izaten dute.

## Lerroak

Gaur egun, lineak sei dira, goranzko zenbakiz izendatuak:
Lerroak :
| Lerroa | Ibilbidea | Maiztasuna |
| 1. lerroa | Espainia plaza - Real | 20' - 30' |
| 2. lerroa | Azoka Nagusia - Espainia plaza - Beni Enzar muga | 15' (astelehenetik larunbatera) - 20' (igande eta jaiegunetan) |
| 3. lerroa | Marina Jenerala - Alfonso XIII - Reala | 20' - 30' |
| 5. lerroa | Torres Quevedo - Cabrerizas | 30' |
| 6. lerroa | Torres Quevedo - Reina Regente - Frontera Mariguari | 40' |
| 7. lerroa | Merkatu Zentrala - Farjanako muga | 20' (astelehenetik larunbatera) - 40' (igande eta jaiegunetan) |
Prezioak eskuratzen den tarifaren araberakoak dira:
| Tarifa-mota | Prezioa |
| Txartel bakarra/arrunta | 0'90 zentimo. |
| Diru-zorro txartela | 0'75 zentimo. |
| Gazte Tarifa | 0'55 zentimo (hirian erroldatuak bakarrik). |
| Hileko eskola-bonua | Bi bidaia eskola-egunean, hilean 22,50 €-ren truke, eta bi bidaia eskola-egun berean. |
| Urteko eskola-bonua | Lau bidaia eskola-egunean, 9 hilabetez, irailetik ekainera, 300,00€-ren truke, eta 4 bidaia eskola-egun berean. |
| Langabeentzako bonua | Hogeita bost bidaia hilean 12,50 €-ren truke. |
| Langile-bonua | Hilean berrogeita bost bidaia: 31,50 €. |
| Pentsiodunen bonua | Proiektuan |

## Erreferentziak

* ↑ «Inicio» Coa Melilla.
* ↑ Press, Europa. (2020-04-04). «La empresa de autobuses urbanos de Melilla, "al borde de la quiebra" tras el cierre la frontera Marruecos y el Covid-19» www.europapress.es.
* ↑ Faro, El. (2021-07-21). «CpM sigue sin cumplir con el transporte público» El Faro de Melilla.
* ↑ «Lineas y horarios» Coa Melilla.
* ↑ «Tarjetas y bonos» Coa Melilla.

## Kanpo estekak

* Web de COA
* Datuak: Q131195113
# Agnes Smedley

Agnes Smedley (1892ko otsailaren 23a - 1950eko maiatzaren 6a) estatubatuar kazetari, idazle eta feminista bat izan zen.
Denbora tarte luza bat egon zen Txinan non guda Zibila ikusi zuen. Bere bizitzan zehar argitaratu zituen New York Call, Frankfurter Zeitung, Manchester Guardian, Modern Review, New Masses, Asia, New Republic, edo Nation-entzat.

## Biografia

1892-ean Osgood-en (Misuri) jaio zen . Txikia zenetik esker politikoarekin lotura izan zuen. Bere gurasoek zeukaten bizitza gogorraren lekukoa izan zen (bere aita meatzaria zen eta bere ama garbitzailea) eragin handia izan zuten Agnesengan.
Lehen mundu gerraren zehar aktibismoa egin zuen Indiaren independentziaren alde.Geroago Alemaniara bizitzera joan zen, non indiar komunista, Virendranath Chattopadhyaya ezagutu zuen , berarekin bizi izan zuen. Beraren ondoan parte hartu zuen hainbat ezkertiar kausetan.

## Lanak

* Daughter of Earth (1929)
* Chinese Destinies (1933)
* China's Red Army Marches (1934)
* China Fights Back: An American Woman With the Eighth Route Army (1938)
* Battle Hymn of China (1943)
* The Great Road: The Life and Times of Chu Teh (1956)

## Bibliografia

* Chesler, Phyllis (2009) Woman's Inhumanity to Woman. Lawrence Hill Books.
* Gannon, James (2001). Stealing Secrets, Telling Lies: How Spies and Codebreakers Helped Shape the Twentieth Century. Potomac Books.
* Gioseffi, Daniela (2003). Women on War: An International Anthology of Women's Writings from Antiquity to the Present. Feminist Press at the City University of New York.
* Isaacs, Harold R. (1985). Re-encounters in China: Notes of a Journey in a Time Capsule. Routledge.
* MacKinnon, Janice R.; MacKinnon, Stephen R. (1988). Agnes Smedley: The Life and Times of an American Radical. University of California Press.
* Onofrio, Jan (1999). Colorado Biographical Dictionary. Somerset Publishers.
* Price, Ruth (2005). The Lives of Agnes Smedley. Oxford University Press.
* Datuak: Q394649
* Multimedia: Agnes Smedley / Q394649