# Dolores Cebrián

Dolores Cebrián Fernández de Villegas (Salamanca, 1881eko abuztuaren 13a – Madril, 1973ko otsailaren 18a) irakaslea izan zen, Julián Besteiroren emaztea, eta Amparo Cebrián irakasle eta pedagogoaren ahizpa, Luis de Zuluetaren emaztea. 1927an, Primo de Riveraren diktaduraren Batzar Nazional Aholku-emailerako aukeratutako 15 emakumeetako bat izan zen. Aulkiari uko egin bazion ere, erregimenaren postulatuetatik oso urrun zegoen irakaslea, Lyceum Clubeko kide emakumezkoa eta Julian Besteiro buruzagi sozialistaren emaztea zena, gerora II. Errepublikako Gorteetako lehen presidentea izan zena. Cebriánekin batera akta eman zuen beste emakuemea Esperanza Garcia de la Torre izan zen, Luca de Tena markesaren emaztea.

## Biografia

Cristino Cebrián eta Villanovaren, Salamancako Unibertsitateko Anatomiako mediku militar eta katedradun irakaslea, eta jatorri murtziarreko Concepción Fernández de Villegas etxekoandrearen alaba zen. Ama senarra hil ondoren, Madrilera joan zen zazpi seme-alabekin.
Irakasle-ikasketak bere jaioterrian egin zituen, eta bertan Lehen Hezkuntzako irakasle, Eskola Normaleko Natur Zientzietako irakasle laguntzaile eta Maisu-maistren Eskola Normalean Gorputz Zientzietako irakasle aritu zen. Ondoren, Toledoko Eskola Normaleko Zientzien Ataleko irakasle izan zen.
1913an, Julián Besteiro buruzagi sozialistarekin ezkondu zen Madrilen, baina inoiz ez zuten seme-alabarik izan. Erakunde feministetako kide izan zen, hala nola Madrilgo Lyceum Club femeninokoa.
1920an, Palma de Mallorcan egindako Hezkuntzari buruzko Kongresu Nazionalerako jakinarazpena aurkeztu zuen.
Gerra Zibila amaituta, errepresioaren ondorioak jasan zituen. Bere Katedratik baztertu zuten eta ez zuen berriro irakaskuntzan aritzeko baimenik jaso. Bere senarra, Julián Besteiro, buruzagi sozialista, 1940an hil arte kartzelaz kartzela ibili zen: Porlier eta Cisne Madrilen, Dueñas Palentzian eta gaixorik zegoela Carmonan.
Dolores Cebrián Madrilen hil zen 1973ko otsailaren 18an.

## Batzar Nazional Aholku-emaileko emakumeak

Batzarraren eginkizun nagusia Espainiarako Konstituzio berri bat egitea zen eta 429 lagunek osatzen zuten. Hautatutako emakumeen artean, horietako bi aukeratu zituzten Estatuko ordezkari gisa - Isidra Quesada Gutiérrez de los Ríos, Esklabo Zurien Merkataritza Errege Batzordeko Aguilar de Inestrillas-en kondesa alarguna eta Trinidad von Scholtz Hermensdorff alarguna (Parcent-eko dukesa eta erreginaren dama) eta gainerakoak beren merituetan oinarrituta eta "bizitza nazionaleko hainbat jardueraren ordezkari , besteak beste, María de Maeztu pedagogoa (orduan Residencia de Señoritas delakoaren zuzendaria), Carmen Cuesta del Muro (Espainiako lehen Zuzenbidean doktorea eta Teresiar Erakundeari lotutakoa) Batzarreko idazkari izan zena, Blanca de los Ríos (idazlea), Natividad Domínguez Atalaya (Emakumeen Hezkuntzarako Elkartekoa, Merkataritza irakaslea eta ideal pedagogiko krausistetan trebatua), Emakumeen Ekintza Katolikoari lotutako bost emakume: Josefina Olóriz (Eskola Normaleko idazkaria, irakasle gipuzkoarra, Donostiako zinegotzia eta 1927an Logroñon ospatutako Nazioarteko Eukaristiko Kongresuan parte hartu zutenak); María de Echarri (Madrilgo zinegotzia), María López Monleón (Langile Katolikoen Konfederazio Nazionaleko kidea), Teresa Luzzatti eta María López de Sagredo Andreo (Bartzelonako zinegotzia eta hango Haurren Babeserako Foru Aldundiko kidea). Blanca de los Ríos eta Ramblako markesak ere lotura zuten ACMrekin. Esperanza García de Torre de Luca de Tena, Micaela Díaz Rabaneda, Dolores Cebrián de Besteiro eta Fernández de Villegas batu ziren, baita La Ramblako markesa alarguna ere, zeinaren izena, Concepción Loring, saioaren egunkerokoan agertzen ez dena. 1928ko otsailean, María Dolores Perales González Bravo (Madrilgo Udaleko zinegotzia) kazetaria sartu zen eta, azkenik, desegin eta hiru aste igaro zirenean, 1930eko urtarrilaren amaieran Maria Doménech i Escoté (ezizenez Maria Domenech de Cañellas, idazle eta aktibista kataluniarra, Federazio Katolikoko presidentea, Langile Sindikatuena eta Clara Frías Cañizares abokatu valentziarra.

## Erreferentziak

* 1 2 «Cebrián Fernández de Villegas, Dolores» Diccionario Biográfico del Socialismo Español (Fundación Pablo Iglesias).
* ↑ (Gaztelaniaz) de 2016, Por: María José Turrión | 08 de marzo. «Dolores Cebrián, inteligencia y represión» Historia[S] (Noiz kontsultatua: 2022-03-15).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Las primeras diputadas en España: 13 "hembras solteras, viudas o casadas"» ELMUNDO 2019-10-10 (Noiz kontsultatua: 2024-11-28).
* ↑ (Gaztelaniaz) Press, Europa. (2019-10-10). «Hoy se cumplen 92 años de la llegada de las primeras diputadas al Congreso 13 mujeres elegidas por Primo de Rivera» Ultima Hora (Noiz kontsultatua: 2024-11-28).
* ↑ Benítez, Enrique. (2017-11-23). «Una mujer para la historia» La Opinión de Málaga.
* ↑ Asamblea Nacional. Diario de Sesiones. Constitución. 10 de octubre de 1927.
* ↑ Benítez Palma, Enrique. (enero 2021). «La llegada de la mujer a la Carrera de San Jerónimo: un balance de las intervenciones de las integrantes de la Asamblea Nacional de Primo de Rivera (1927-1930)» Feminismo/s , 37.

## Bibliografia

* Jiménez-Landi, Antonio (1996). La Institución Libre de Enseñanza y su ambiente: Periodo de expansión influyente. Madrid: Editorial Complutense. ISBN 84-89365-57-1.
* José Mariano Bernal Martínez y María Ángeles Delgado Martínez, De excluidas a protagonistas: las mujeres en la construcción de las ciencias escolares en España (1882-1936), Revista de Educación, 335 zk.(2004), 273-291 or.
* Carmen de Zulueta, Cien años de educación de la mujer española, Madrid, 1992.
* Carmen de Zulueta, La España que pudo ser. Memorias de una institucionista republicana, Murcia, Universidad, 2000.

## Ikus, gainera

* Maestras de la Segunda República

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5812558
* Multimedia: Dolores Cebrián / Q5812558