# Juana Castro Muñoz

Juana Castro Muñoz (Villanueva de Córdoba, Kordoba, Andaluzia, 1945) kordobar poeta, idazlea eta irakaslea da. Hainbat sari irabazi ditu, besteak beste, 1983ko Juan Alcaide saria Paranoia en otoño lanarekin, 1989ko Juan Ramón Jiménez saria Arte de cetrería lanarekin, 1991ko Bahia saria, Regreso a Géminis (gero Fisterra), 1994ko Carmen Conde saria No temerás lanarekin, 2000ko San Juan de la Cruz saria El extranjero lanarekin, 2005eko Jaen saria Los cuerpo oscuros lanarekin, 2010eko Kritikaren Sari Nazionala Heredad lanarekin; ondoren, Cartas de enero, José Manuel Lara Fundazioa, Sevilla 2010, Hedabideetako Emakumearen Irudi Sari Nazionala, 1984an Emakumearen Institutua (Kultura Ministerioa), eta 2007an Andaluziako Domina jaso zuen.

## Biografia

Juana Castro Kordobako Villanueva de Cordoban jaio zen, Los Pedroches eskualdean, eta Kordoban bizi da. Juana Castro oso gaztetatik hasi zen poemak idazten, autore klasiko eta modernoen irakurketak eraginda. Bere lehen liburua, Del dolores a las alas, 1982an argitaratu zen eta bere lehen poesia-esperientziak biltzen ditu. Hortik aurrera, produkzioa sendotuz joan zen
Hamabost bat poesia-titulu, artikulu-liburu bat eta poesia italiarraren antologia bateko itzultzaile-kide lanak idatzi ditu. Kordobako Zientzien, Letra Ederren eta Arte Nobleen Errege Akademiako kidea da. Pedro Tébar kontalariarekin ezkondua dago, lau aldiz ama izan da eta 3 seme-alaba ditu, 2 neska eta mutil bat. Hainbat komunikabidetan kolaboratu du, hala nola artikulugintzan eta literaturaren kritikan eta La Voz de Córdoba, Córdoba eta El Día egunkarietan.
Bere poema batzuk portugesera, txekierara, polonierara, katalanera, txinerara eta frantsesera itzuli dira. Narcisia liburua ingelesera itzuli da. 1995ean bere lanari buruzko doktorego-tesia aurkeztu zen, Trayectoria poética de Juana Castro/Juana Castroren ibilbide poetikoa (1978-1992) izenburupean, Encarna Garzón Garcíak, Literaturako katedradunak, egina. Hirugarren zatia argitaratu zen: Temas y pensamiento en la poesía de Juana Castro, Kordoba 1996.
70eko hamarkadatik, gogotsu parte hartu du emakume gaietan aritzen diren kultur enpresetan. 1991tik 1996ra Hezkidetzako Probintziako Koordinatzailea izan zen (Kordobako Hezkuntza Saila).
Haren bertso batzuk azuleju batean daude, Kordobako Viana jauregiko La Cancela patioan. Malagan, Lucenan eta Villanueva de Cordoban bere izeneko kalea dago.

## Sariak eta aintzatespenak

* 2007ko Andaluziako domina.
* 2010eko Kritikaren Sari Nazionala, Heredad eta, ondoren, Carta de enero, José Manuel Lara Fundazioa, Sevilla 2010.
* 1984an Imagen de la Mujer en los Medios de Comunicación Sari Nazionala, Emakumearen Institutua, Kultura Ministerioa, Madril.
* 1998an Meridiana saria, Andaluziako Emakumearen Institutua.
* 1996ko Carmen de Burgos saria, Malagako Unibertsitatea.
* 1983an Juan Alcaide saria, Paranoia en otoño lanarekin.
* 1989an Juan Ramón Jiménez saria Arte de cetrería lanarekin.
* 1991n Bahia saria Regreso a Geminis (geroago Fisterra).
* 1994n Carmen Conde saria , No temerás lanarekin.
* 2000ko Esquío akzesita Del color de los ríos lanarekin.
* 2000ko San Juan de la Cruz saria El extranjero lanarekin.
* 2005 Jaen, Los cuerpo oscuros lanarekin.
* 2006ko Solienses saria, Los cuerpo oscuros lanarekin.
* 2010eko Jaramur saria, Villanueva de Córdobao Nuevo Amanecer emakumeen elkartea.
* 2006ko Andaluzia de Poesía saria La Posada de Ahlam , Fondón Udala (Almeria).
* Lucenan, Malagan eta Villanueva de Cordoban, bere jaioterrian, kale bat dago bere izenarekin errotulatuta.
* Kordobako Vianako Jauregiko La Cancela patioan azuleju bat dago, eta bertan bere bertso batzuk irakur daitezke:
Bizitza patio hau da.
Bizitza trago hauxe da
dualtasuna eta isiltasuna, susmoa
berandu iritsi ote den edo beharbada
goizegi burdin hesiraino.

## Bestelako lanak

Beste hainbat lan egin ditu:
* Hainbat egileri buruzko aurkezpenak irakurri ditu edo haiei buruzko aipamenak idatzi ditu, besteak beste, María Victoria Atencia, Pablo García Baena, Julia Uceda, Mario López, Vicente Núñez, Concha Lagos, Elena Martín Vivaldi, Cristina Peri Rossi, Lidia Falcón, Clara Janés, Amparo Amorós, Carlos Castilla del Pino, Soledad Puértolas, Dionisia García, Rosa Regás, Alejandro López Andrada, Elsa López, Ana Rossetti, Chus Pato, Juan Cobos Wilkins, Pureza Andrada, Pureza Canelo, María Antonia Ortega, Amalia Iglesias, Rosa Romojaro, Chantal Maillard, Ángeles Mora...; baita artista plastiko batzuei buruz, hala nola Miguel del Moral, Ginés Liébana, Pepe Bornoy eta Aurelio Tenori buruz.
* Espainiako herri eta hirietan txostenak eta errezitaldiak dituzten ziklo eta biltzarretan parte hartu du, nazioartean ere bai, AEB, Mexiko, Miami, Puerto Rico, Kuba, Argentina, Italia eta Txekian.
* Haren poesia katalanera, frantsesera, poloniera, arabierara, txekierara, neerlanderara, txinerara eta neurri handiagoan italierara itzuli da.
* Narcisia ingelesera itzuli dute, Ana Valverde Osanen hitzaurre eta itzulpenarekin, Nueva Orleans, Luisiana eta Ed. New Orleans Press, 2012.

## Bibliografia

Poesia
Banakako liburuak
* Cóncava mujer, Córdoba, Zubia 1978; 2. edizioa: Müsu, Córdoba 2004.
* Del dolores y las alas, Villanueva de Córdoba, 1982.
* Paranoia en otoño, Valdepeñas, 1985.
* Narcisia, Taifa, Bartzelona 1986.
* Arte de cetrería, Huelvako diputazioa, 1989; 2. argitalpena: Madril, La Palma, 2004.
* Alta traición, Fernán Núñez, Jorge Huertas, 1990.
* Fisterra, Libert-Prodhufi, Madril, 1992 (1. edizioan Regreso a Géminis, José Luis Cano Fundazioa, Algeciras, 1991.
* No temerás, Madril, Torremozas, 1994.
* Del color de los ríos, Ferrol, Esquío, 2000.
* El extranjero, Madril, Rialp (Adonais), 2000.
* La jaula de los mil pájaros, Malaga, Rafael Inglada, 2004.
* Los cuerpo oscuros, Madril, Hiperión, 2005; Ediciones Tigres de Papel, 2016.
* La Bámbola. Intrusos en la red, EH Editores, Jerez 2010.
* Carta de enero, in Heredad; ondoren, Carta de enero, José Manuel Lara Fundazioa, Sevilla 2010.
* Antes que el tiempo fuera, Madril, Hiperion, 2019.
Antologiak
* Alada mía. Antología 1978-1994, arg. Pedro Ruiz Pérez, Kordoba, Diputazioa, 1996.
* Venere allo specchio, itzulpena italierara: Michele Coco, Vinelli, San Giovanni Rotondo, 1988.
* Volo cieco, Emilio Cocoren itzulpena, Bari, Levante, 1990.
* Memoria della luce, Emilio Cocoren itzulpena, Bari, Levante, 1996.
* Pañuelos del aire, Kordoba, Cuadernos de Sandua, 2004.
* La extranjera (Antología 1978-2005), Málaga, Diputazioa, 2006.
* Vulva dorada y lotos (erakundea poema-liburu berriarekin duen hautapena). Egilearen ahotsaz CDa, Sabina Editorial, Madril 2009.
* Heredad eta, ondoren, Carta de enero (Antología 1978-2010 gehi liburu berri bat), José Manuel Lara Fundazioa, Sevilla 2010.
Beste genero batzuk
* Valium 5 para una naranjada, Artikulu bilduma, Kordoba, Diputazioa, 1990.
* El Patrimonio, poema del tiempo, col. Kordoba, 2.a, Diario Córdoba, Caja Sur, 1997, 101-120 or.
* "Cántico de Córdoba", AA. VVAmets baten kronika. Memoria de la transición democracia en Córdoba (1973-83), Malaga, C-T Editores, 2004, or. 120-127.
* “Isabel Agüera Saavedra. Una escritora al escuela”, Retratos de maestras-en. Bigarren Errepublikatik gaur egun arte, EB. AA, Cuadernos de Pedagogia, Cisspraxis, S.A., Madril 2005, 107-112 or.
* Memoria sin memoria, Grupo de Poetas Cordobesas, Kordoba 2004.
* I Encuentro sobre el Paisaje, Diputazioa, Kordoba 1998.
* Crónica de un sueño. Memoria de la transición, 2004.
* Llaves prestadas: escritos sobre la obra poética y narrativa de Dionisia García, AA.VV.,Editora Regional, Murtzia 2003.
* I, Andaluziako Junta, Saila 2006.
* La poesía escrita por mujeres y el canon, Cabildo Insular, Gran Canaria 1999.
* Los pueblos de Córdoba, v. 1etik 5era, Probintziako Kutxa, Kordoba 1992-1993.
* Poetas a orillas de Antonio Machado, Ed. De Amalia Iglesias, Abada Editores 2010.
* Entre el XX eta XXI , v. I, Arg. Carena 2007.
* Un paseo por el libro, Udala, Kordoba 2003.
* Iluminando la palabra. Las mujeres y la escritura, Murtziako Emakumearen Institutua, 2007.
* “No había más belleza en este mundo“ en Pablo García Baena. Liturgia de la palabra.“ AA VV arg. Antonio Rodríguez, Unibertsitatea. Kordobakoa, Visor 2009.
* “Pablo García Baena o la mirada”, Pablo García Baena: Misterio y detalle, AA.VV,arg. Celia Fernández Prietorena, 2010eko Errenazimentua.
Kontakizunak
* "Las tres mosqueteras", AA. VV, 27 narradores cordobeses, Malaga, Centro Cultural Generación del 27, 1999, 67-74 or.
* “La mano de luz”, in AA.VV La puerta de los sueños, Prode, Pozoblanco 2009, 53-60 or.
Itzulpengintza
* Veinticinco años de poesía en Italia (De la neovanguardia a nuestros días, Emilio Cocorekin, Kordoba, Fundación Cultura y Progreso, 1990.
* Sonetos del amor tardío, itzuli Emilio Coco, Juana Castro eta Carlos Pujol, Alhulia S.L. zituen. 2006.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Juana Castro - Sus poemas y biografía» www.poemas-del-alma.com (Noiz kontsultatua: 2023-11-03).
* ↑ https://web.archive.org/web/20120620133037/http://www.cosmopoetica.es/invitados/232-juana-castro
* 1 2 (Gaztelaniaz) lecturalia.com. «Juana Castro: libros y biografía autora» Lecturalia (Noiz kontsultatua: 2023-11-03).
* ↑ «Biografía» www.juanacastro.es (Noiz kontsultatua: 2023-11-03).
* ↑ (Gaztelaniaz) «Poemas de Juana Castro: Poesías y versos famosos en español - Blogpoemas.com» Poemas (Noiz kontsultatua: 2023-11-03).
* ↑ «Poemas de Juana Castro - Poemas de» www.poemasde.net (Noiz kontsultatua: 2023-11-03).
* 1 2 (Gaztelaniaz) «Juana Castro Muñoz: poeta y escritora española» Isliada - Literatura Cubana (Noiz kontsultatua: 2023-11-03).
* ↑ (Gaztelaniaz) Moreno, Gloria. (2023-03-25). «¿Quién es Juana Castro?» enandaluz.es (Noiz kontsultatua: 2023-11-03).

## Kanpo estekak

* Juana Castro Muñozen olerkiak
* Juana Castro Muñoz Cordobedian
* Juana Castro Miguel de Cervantes Liburutegi Birtualean
* Datuak: Q5475106