OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Fantômas

Fantômas Frantziako literaturaren bilau gaizkile polizia eleberri sail baten protagonista da. Nobela horiek Marcel Allainek (1885-1970) eta Pierre Souvestrek (1874-1914) idatzi zituzten. Pertsonaia 1911n sortu zenetik 43 eleberri argitaratu ziren eta zinemara, komikietara zein telebistara eramana izan da.

## Pertsonaia

Fantômas benetako gaizkile eta bilaua da. Soziopata eta sadiko hutsa, jendea akabatzen disfrutatu egiten du. Gupidarik ez dauka eta inor ez du errespetatzen ezta beraren seme-alabak ere. Mozorrotzen artista, momentuero itxura aldatzen du, sarritan berak hildakoen pertsonalitatea erabiliz. Bere aurrekari gertuena Arsenio Lupin izan zitekeen baina hura batez ere lapurra zen. Fantômasentzat krimena denborapasa da, berezko helburua.

## Liburuak

Allain-ek eta Souvestrek idatzitakoak
* Fantômas (1911)
* Juve contre Fantômas (1911)
* Le mort qui tue (1911)
* L'Agent Secret (1911)
* Un Roi Prisonnier de Fantômas (1911)
* Le Policier Apache (1911)
* Le Pendu de Londres (1911)
* La Fille de Fantômas (1911)
* Le Fiacre de Nuit (1911)
* La Main Coupée (1911)
* L'Arrestation de Fantômas (1912)
* La Livrée du Crime (1912)
* La Mort de Juve (1912)
* L'Evadée de Saint-Lazare (1912)
* La Disparition de Fandor (1912)
* Le Mariage de Fantômas (1912)
* L'Assassin de Lady Beltham (1912)
* La Guêpe Rouge (1912)
* Les Souliers du Mort (1912)
* Le Train Perdu (1912)
* Les Amours d'un Prince (1912)
* Le Bouquet Tragique (1912)
* Le Jockey Masqué (1913)
* Le Cercueil Vide (1913)
* Le Faiseur de Reines (1913)
* Le Cadavre Géant (1913)
* Le Voleur d'Or (1913)
* La Série Rouge (1913)
* L'Hôtel du Crime (1913)
* La Cravate de Chanvre (1913)
* La Fin de Fantômas (1913)
Marcel Allain-ek idatzitakoak
* Fantômas est-il ressuscité? (1925)
* Fantômas, Roi des Recéleurs (1926)
* Fantômas en Danger (1926)
* Fantômas prend sa Revanche (1926)
* Fantômas Attaque Fandor (1926)
* Si c'était Fantômas? (1933)
* Oui, c'est Fantômas! (1934)
* Fantômas Joue et Gagne (1935)
* Fantômas Rencontre l'Amour (1946)
* Fantômas Vole des Blondes (1948)
* Fantômas Mène le Bal (1963)

## Filmak

Zinema mutua Bost filma ziren, Louis Feuilladek zuzenduta. Gaizkilearen papera René Navarrek bete zuen:
* Fantômas (1913)
* Juve contre Fantômas (1913)
* Le Mort Qui Tue (1913)
* Fantômas contre Fantômas (1914)
* Le Faux Magistrat (1914)
Ameriketako Estatu Batuetan Edward Sedgwick zuzendariak, John Willard aktore nagusia izanik, pertsonaiari buruzko 20 filma egin zituen.
Beste filmak
* Fantômas (1932) - Paul Féjosek zuzenduta, Jean Galland aktorea zen Fantômas.
* Fantômas (1946) - Jean Sachak zuzenduta, Marcel Herrand aktorea zen Fantômas.
* Fantômas contre Fantômas (1948) Robert Vernayk zuzenduta, Maurice Teynac aktorea zen Fantômas.
* Fantômas (1964) - André Hunebellek zuzenduta, Jean Marais Fantômas bezala. Louis de Funèsek hartu zuen parte. Tonua alaiagoa eta umoretsuagoa zen.
* Fantômas se déchaîne (1965) - André Hunebellek zuzenduta.
* Fantômas contre Scotland Yard (1966) - André Hunebellek zuzenduta.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez): Fantômasi buruzko webgunea.
* Datuak: Q1162210
* Multimedia: Fantômas / Q1162210
# Akondia

Akondia, Arrikurutz edo Akondiagana Eibarren kokatuta dagoen mendia da, Kalamua mendigunearen zatia dena.
Akondia izena bere magalean dagoen baserritik datorkio, Ixuan kokatutakoa.
Mendi hontara ondorengo igoera puntuetatik igo daiteke: Arrate, Eibar, Elgoibar, Ixua.

## Historia

Arrikurutzeko landak historian zehar zenbait aldiz izan dira gudu-zelaiak. 1390ean Akondian Unzueta oinaztarrek Ibarguren ganbotarrak borrokatu zituzten. Ibargurendarrak, gudua ez ezik Joanes Ibargurengoa ere galdu zuten. Ganbotarrek 1420ean hartu zuten mendekua, eibartarren dorretxea errez. Urte bi geroago, berriro Akondian, Unzuetatarrek etsaiak mendean hartu zituzten.
Espainiako Gerra Zibilean borroka latzak gertatu ziren mendi honen inguruan, 1936 eta 1937 arteko neguan hain zuzen ere. Intxorta mendietan gertatu legez. Altxatutakoak tontorrean zeuden, gudariak, berriz, magalean.

## Abiapuntuak

* Ixuako mendatetik: 45m.
* Eibartik: Ordu 2 eta 15 m.

## Ikus, gainera

* Gipuzkoako mendien zerrenda

## Erreferentziak

* ↑ Euskal Herriko Mendien Katalogoa 2007ko otsaila, 2009ko apirila, Euskal Mendizale Federazioa. Katalogo horretako toponimoek Euskaltzaindiaren Onomastika Batzordearen oniritzia dute. (EODA) Akondia (Mendikat)

## Kanpo estekak

* Akondia / Arrikurutz, http://www.euskal-herria.org/.
* Datuak: Q2829119
# Juan Gómez de Lecube

Juan Domingo Balbino Gómez de Lecube (Ribadeo, Lugo, 1902ko maiatzaren 12a - Bartzelona, Katalunia, 1966ko maiatzaren 1a) Celta de Vigo eta Atlético de Madrid taldeetako futbolari profesionala izan zen. Jose Antonio Agirre zuen lehengusu eta nazien espioi izan zen.

## Bizitza
### Hastapenak

1902ko maiatzaren 12an, Ribadeon (Lugo), Juan Gómez de Lecube jaio zen. Beste iturri batzuek diote 1906an jaio zela Sestaon. Euskal Herrian eman zuen haurtzaroa; Jose Antonio Agirre zuen lehengusu, gero lehendakari izango zena, eta, amaren aldetik umezurtza izanik, haren ondoan hazi zen. Anaia nagusia Luis Valentin ere ezaguna izango zen Hego Amerikan kontrabandista gisa; Herrena esaten zioten.

### Futbolari profesional

Futbolari profesionala izan zen, ezker hegalean jokatzen zuen eta bere garaiko jokalaririk azkarrenetakoa izan zen kokapen horretan. Celta de Vigo eta Atlético de Madrid taldeetan jokatu zuen, besteak beste, 1920ko hamarkadan. Futbola utzita, Kataluniara joan zen familiarekin eta Ogasunean hasi zen lanean; diru sarrerak osatzeko, merkatu beltzean eta bitartekari gisa ere aritu zen.

### Nazien espioi

Baina nazioarteko erakundeen interesa 1940ko hamarkadaren hasieran piztu zuen, alemaniarrentzat espioi lanak egiteagatik. Londresko artxibo nazionaleko hari buruzko espedientea ikertu du Sapiens aldizkariak azken alean, Lecuberen nondik norakoak jasotzeko.
MI6aren txostenen arabera, naziek 1941eko urrian errekrutatu eta 1942ko maiatza bitartean trebatu zuten. Ekainaren lehenean ontziratu zen Bartzelonan, Panamara bidean, baina ekainaren 17an Trinidaden britainiarrek atxilotu zuten. Alemaniaren zenbait mezu atzeman zituzten bidean eta hilabeteak zeramatzaten Lekuberen atzetik. Alemaniarren zerbitzura Atlantikoa zeharkatu zuen agenterik garrantzitsuenetakoa eta arriskutsuenetakoa zen haientzat. Tinta ikusezina egiteko materiala eta Abwehr Alemaniako inteligentzia zerbitzuko beste agente batzuen izenak eta helbideak zeramatzan atxilotu zutenean.
Churchillen kabineteko Barne ministro Herbert Morrisonen aginduz, Erresuma Batura eraman eta 020 esparruan sartu zuten 1942ko urriaren 4an. Britainiarren galdeketa gogorrak alferrikakoak izan ziren. Squealer (salatari) izeneko plan berezi bat ere jarri zuten martxan, beste agente bat amu gisa erabiliz.
Lecubek behin eta berriro askatzeko eskatu zien Espainiako enbaxadoreari eta Ingalaterrako Barne ministroari, eta jasotako tratu kaskarra salatu zuen. Baina harengandik ez zuten batere informaziorik lortu. “Lekube gerra guztian izan dugun presorik zailena eta problematikoena izan da. Aitorpena lortzeko ahalegin guztietan porrot egin dugu”, zioen 1945eko abuztuaren 10eko txosten batek. Gerra amaituta zegoen eta Espainiara deportatu zuten.

### Azken urteak

Entrenatzaile titulua aterata, Lleida nahiz Condal taldeak entrenatu zituen bere azken urteetan. 1966ko maiatzaren 1an hil zen Bartzelonan.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 5 6 7 Jové, Oriol. (2018). «El cas Lecube» Sàpiens 190.
* ↑ Jové, Oriol. (2024). Lecube, el futbolista de Hitler. Córdoba: Almuzara ISBN 978-84-10523-36-4..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q130759997
# Langile Abertzale Iraultzaileen Alderdia

Langile Abertzale Iraultzaileen Alderdia Hego Euskal Herriko alderdi politiko bat izan zen, 1974an ETAren langile-frontearen barneko zatiketa batetik sortu zena, eta Euskal Herria komunista eta independentea helburu zuena. Etakide talde batek zinezko langile-politika egiteari zail iritzi eta LAIA alderdi marxista eratu zuen. Alderdi honek LAK Langile Abertzale Komiteak (COA Comisiones Obreras Abertzales, gaztelaniaz) izeneko langile taldeak sustatu zituen 1974ko udan, emantzipazio nazional eta sozialaren alde ikuspegi sozialista batetik borrokatzeko, eta LAK haietako gehienen eboluzio azkarraz jaio zen Langile Abertzaleen Batzordeak sindikatua (LAB) 1974ko udazkenean. LAIA KASen partaide izan zen hasieratik 1979ra arte.
1976an barne-zatiketa bat izan zen LAIA alderdiaren barnean: KAS Alternatiba egokitzat jotzen zutenek LAIA (bai) osatu zuten; eta besteek LAIA (ez) osatu eta KASetik irten ziren. LAIA (ez) hark LAIAK izena hartu zuen gero; K horrek "Komunista" esan nahi zuen, baina benetan anarkismorantz hurbildu zen, eta berehala desagertu zen; kide batzuek Komando Autonomoetara jo zuten.
KAS Alternatibaren aldeko LAIA alderdiak Altsasuko Mahaian hartu zuen parte eta Herri Batasunaren sortzaileetakoa izan zen (1978). Baina 1980an KASetik eta HBtik irten egin zen, euskal erakundeetan parte hartzearen alde baitzegoen. Auzolan hautagaitzaren kide izan zen, eta hark hauteskudeetan porrot egin eta gutxira desegin zen.

## Erreferentziak

* ↑ Almeida Díez, Adrian. (2020). LAIA (Partido de los Trabajadores Patriotas Revolucionarios). Trayectorias políticas de un partido de izquierda abertzale (1974-1984). Mobilitzacions socials i esquerra radical. Actes del II Congrés Les altres protagonistes de la Transició, 2019, 762-787 or..

## Ikus, gainera

* Langile Abertzale Komiteak

## Kanpo-estekak

* Datuak: Q4895026
# Santa María la Real de Nieva

Santa María la Real de Nieva Segoviako udalerria da, Campiña segoviana eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.214 biztanle zituen.

## Ondarea

* Soterrañako Andre Mariaren monasterio-eliza. Bertan Zuria I.a Nafarroakoa lurperatuta dago.
* Zezenplaza: 1848an eraikia Espainiako zaharrenetariko bat da.

## Ikus, gainera

* Segoviako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q139988
* Multimedia: Santa María la Real de Nieva / Q139988
# Itsu-txakur

Itsu-txakurra edo txakur gidaria itsuak edo ikusteko desgaitasuna duten pertsonak gidatzeko edo haiei etxeko lanetan laguntzeko trebatutako txakurra da. Itsu-txakurra laguntza-txakur mota bat da, ziurrenik zaharrena eta ezagunena. Gaur egun legez onartuta dagoen bakarra da, eta horrek gainerako txakurren artean aitortu gabeko eskubide eta pribilegioak ematen dizkio, hala nola garraio publikoan nahitaez onartua izatea.
Ikusteko desgaitasunak kontrolatzeko garaian, txakurrak jabearentzako balizko arriskuez ohartzeko gaitasuna izan behar du, oztopo arkitektonikoen ondorioz, eta animaliaren adimen-gaitasun handia eta entrenamendu-maila aurreratua behar dira.
Txakurrak hainbat oztopo saihesteko entrenatu daitezkeen arren, ez dira gai berdea eta gorria bezalako koloreak bereizteko, eta, beraz, ezin dute semaforo bat interpretatu.
Britainia Handiko lehen txakur gidariak artzain-txakur alemanak ziren. 1931ko urriaren 6an Wallaseyn, Merseysiden, Lehen Mundu Gerrako beterano itsuek lau txakur- Flash, Judy, Meta eta Folly izenekoak- hartu zituzten. 1934an, Britainia Handiko The Guide Dogs for the Blind Association erakundeak bere operazioak hasi zituen, eta bere lehen instruktore iraunkorra Nikolai Liakhoff errusiar militarra izan zen.
Espainian eta hego Euskal Herrian, txakur gidari gehienak ONCE erakundeak entrenatu eta ziurtatzen ditu. Erakunde horrek hain trebakuntza bereziaren kostu handiaz ere bere gain hartzen du. Txakur-arrazei dagokienez, tradizionalki labrador retriever aukeratu izan dute, bere izaera baketsuagatik, eta txikitatik zikiratuta badago oso eroa ez delako. Azken urteotan, beste arraza batzuetako txakurrak trebatzeko hainbat ekimen abiarazi dira, baita nahasketak eta kalean utziak ere, aldi berean bi gizarte-arazo konpontzeko modu gisa: txakurtegietako txakurrak eta animalien babesleak aukeratzea eta edozein desgaitasun duten pertsonei laguntzeko trebatzea, adimenekoak barne (iraunkorrak izan ala ez).

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Kontsulta-fitxak] [2012]
* ↑ Opie, Iona & Peter Opie, ed. The Webster Dictionary of Nursery Rhymes. Oxford: Oxford University Press.
* ↑ (Ingelesez) Hughes, Lorna. «Dog walk marks 80th anniversary of first guide dogs in Wallasey» Liverpool Echo.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q38782
* Multimedia: Assistance dogs / Q38782
# Anicet Utset

Anicet Utset Prado (Terrassa, 1932ko urtarrilaren 17a - 1998ko azaroaren 11) txirrindulari kataluniarra izan zen, profesionala 1954tik 1961era.
Kirol lorpenik nabarmenena, 1956ko Kataluniako Volta izan zen.

## Palmaresa

1954
* Jaumendreu garaikurra
* 3. Borras garaikurran
1956
* Kataluniako Volta
* 2. Martorell Sari Nagusian
1958
* 3. Espainiako errepideko mendiko txapelketan
* 3. Kataluniako Voltan
1959
* Andaluziako itzuliko etapa 1
* Levanteko Itzuliko etapa 1 (taldekako erlojupekoa)
1960
* 3. Bilboko Udala Sari Nagusian
* 3. Masferrer garaikurran
1961
* Andaluziako itzuliko etapa 1

## Sailkapen orokorra Itzuli Handietan

| Itzuli Handia | 1954 | 1955 | 1956 | 1957 | 1958 | 1959 | 1960 | 1961 |
| Italiako Giroa | — | — | — | — | — | — | — | — |
| Frantziako Tourra | — | — | — | — | — | UT | — | — |
| Espainiako Vuelta | — | — | — | UT | 35. | UT | UT | 41. |
Legenda :
| — | Ez zuen parte hartu |
| DSK | Deskalifikatua |
| UT | Utzi |

## Kanpo estekak

* Anicet Utset - ProCyclingStats
* Datuak: Q8199744
# 1959ko Andaluziako Itzulia

1959ko Andaluziako Itzulia :
| Datu orokorrak ||
| Lasterketa | 6. Andaluziako Itzulia |
| Datak | otsailak 1 – 1959.eko otsailak 8 |
| Herrialdea | Espainia |
| Emaitzak ||
| Txapelduna | Miguel Pacheco (Faema-Guerra) |
| Txapeldunordea | Joaquín Barceló Santonja |
| Hirugarrena | Antonio Jiménez Pareja |
| Eskalatzailerik onena | Miguel Pacheco (Faema-Guerra) |
| Talderik onena | Faema-Guerra |
| ◀1958 | 1960▶ |
| Dokumentazioa ||
1959ko Andaluziako Itzulia txirrindularitza itzuli honen 6. edizioa izan zen. 1959ko otsailak 1 eta 8 artean ospatu zen, 8 etapatan banatutako 1342 kilometroko ibilbidea eginez eta Malagan hasi eta amaituz.
60 txirrindularik parte hartu zuten 12 taldetan banatuta, eta 48k amaitu zuten proba.
Garailea Miguel Pacheco izan zen, proba, batez beste, 37,999 kilometro orduko abiaduran bete zuena, mendiko sailkapena ere irabazi zuelarik.

## Sailkapen nagusia

| | Txirrindularia | Denbora |
| 1 | Miguel Pacheco (ESP) | 35o 37' 56" |
| 2 | Joaquín Barceló (ESP) | + 1' 04" |
| 3 | Antonio Jiménez Pareja (ESP) | + 2' 12" |
| 4 | José Gómez del Moral (ESP) | + 2' 22" |
| 5 | Andrés Trobat (ESP) | + 2' 31" |
| 6 | Gabriel Mas (ESP) | + 2' 31" |
| 7 | Gabriel Company (ESP) | + 3' 47" |
| 8 | Antonio Bertrán (EH) | + 4' 40" |
| 9 | René Marigil (ESP) | + 5' 24" |
| 10 | Hortensio Bidaurreta (EH) | + 6' 13" |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9094843
# 1961eko Andaluziako Itzulia

1961eko Andaluziako Itzulia :
| Datu orokorrak ||
| Lasterketa | 8. Andaluziako Itzulia |
| Datak | otsailak 12 – 1961.eko otsailak 19 |
| Herrialdea | Espainia |
| Emaitzak ||
| Txapelduna | Angelino Soler (Kas-Royal-Asport) |
| Txapeldunordea | José Gómez del Moral |
| Hirugarrena | Gabriel Mas (Faema) |
| Eskalatzailerik onena | Antonio Gómez del Moral (Faema) |
| Etapa hegalariak | Jacinto Urrestarazu |
| Talderik onena | Faema |
| ◀1960 | 1962▶ |
| Dokumentazioa ||
1961eko Andaluziako Itzulia txirrindularitza itzuli honen 8. edizioa izan zen. 1961eko otsailak 12 eta 19 artean ospatu zen, 8 etapatan banatutako 1.334 kilometroko ibilbidea eginez, Malagan hasi eta amaituz.
60 txirrindularik parte hartu zuten 10 taldetan banatuta, eta 49 izan ziren proba amaitu zutenak.
Garailea Angelino Soler izan zen, eta proba, batez beste, 35,147 kilometro orduko abiaduran bete zuen, mendiko sailkapena Antonio Gómez del Moralentzat eta tarteko helmugena Jacinto Urrestarazurentzat izan ziren bitartean. Taldekakoa Faema taldeak irabazi zuen.
Antonio Barbosa portugaldarra izan zen Andaluziako Itzuliaren historian etapa garaipen bat lortu zuen lehen atzerritarra.

## Sailkapen nagusia

| | Txirrindularia | Denbora |
| 1 | Angelino Soler (ESP) | 39o 24' 50" |
| 2 | Antonio Gómez del Moral (ESP) | + 2' 19" |
| 3 | Gabriel Mas (ESP) | + 6' 34" |
| 4 | Joaquín Barceló (ESP) | + 8' 19" |
| 5 | Salvador Botella (ESP) | + 9' 09" |
| 6 | Rogelio Hernández (ESP) | + 9' 41" |
| 7 | José Quesada (ESP) | + 10' 01" |
| 8 | Antonio Barbosa (POR) | + 10' 53" |
| 9 | David Villo (ESP) | + 11' 56" |
| 10 | Fernando Manzaneque (ESP) | + 12' 00" |

## Erreferentziak

* ↑ Etapa bi sektoretan ospatu zen. Lehena 192 kilometroko etapa luze bat, eta bigarrena 50 kilometroko erlojupeko bat. Hala epailearen erabaki inprobisatu baten ondorioz ospatu zenez, bi sektoreetako denbora kontutan hartu zen etapa garailea erabakitzeko.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9094849
# Bilboko Udala Sari Nagusia

Bilboko Udala Sari Nagusia 1940, 1950 eta 1960ko hamarkadetan Bizkaian egindako txirrindularitza lasterketa izan zen.

## Historia

1943an, Euskal Herriko Itzulia ordezkatzen zuen Iparraldeko Zirkuitua arazo ekonomikoak zituenez, Bilboko Txirrindulari Elkarteak Sari Nagusia antolatu zuen.
Lehendabiziko ekitaldiak etapatan egin zituzten arren, 1960ko hamarkadan egun bakarreko klasikoa baten moduan egin zuten.

## Palmaresa

| Urtea | Garailea | Bigarrena | Hirugarrena | Etapak |
| 1943 | Martín Mancisidor | Julián Berrendero | Antonio Destrieux | 5 |
| 1944 | José Gandara | Isidro Bejarano | Pedro Font | 5 |
| 1945-1951 | Ez zen jokatu | Ez zen jokatu | Ez zen jokatu |
| 1952 | Senén Blanco | Adolfo Cruz | Andrés Trobat | 3 |
| 1953 | Cosme Barrutia | Miguel Bover | Emilio Rodríguez Barros | 4 |
| 1954 | Ponciano Arbelaitz | Antonio Barrutia | Manuel Rodríguez Barros | 3 |
| 1955 | Carmelo Morales | Antonio Ferraz | Juan Bibiloni | 4 |
| 1956-1959 | Ez zen jokatu | Ez zen jokatu | Ez zen jokatu |
| 1960 | José Segú | José Luis Talamillo | Anicet Utset | 1 |
| 1961 | Juan José Sagardui | Jose Bernardez Boluja | Federico Bahamontes | 1 |
| 1962 | Eusebio Vélez | Antonio Karmany | Francisco Gabika | 1 |
| 1963 | Roberto Morales Erostarbe | José Antonio Momeñe | Ventura Díaz | 1 |
| 1964 | Manuel Martín Piñera | José Antonio Momeñe | Sebastian Elortza | 1 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3754866
# Urtza Alkorta Arrizabalaga

Urtza Alkorta Arrizabalaga (Ondarroa, Bizkaia, 1977) Ondarroako alkate eta ekintzailea da, etakideei laguntza emateagatik zigortua izan dena. Ospetsu bihurtu zen 2013 urteko maiatzean, Espainiako Auzitegi Nazionalak ETAri laguntza emateagatik aurretik ezarritako bost urteko kartzela-zigorra Espainiako Auzitegi Gorenak berretsi ondoren atxiloketa eragozteko ehunka lagunek herri harresia osatu zutenean Ondarroako askegunean, hilabete lehenago egindako Donostiako askegunearen ereduari jarraituz. Azkenean, Ertzaintzak atxilotu egin zuen Alkorta hedabideek arretaz jarraitu zuten operazio batean. Alkorta zigortzeko froga bakarra atxiloturik zegoelarik behartuta sinaturiko autoinkulpazioa izan zen. 2015eko azaroan askatu zuten Estremeratik. ETAko eta Dena da ETAko presoei ezartzen zitzaien sakabanaketa politikaren ondorioz, Euskal Herriko leku urrunetan egon zen kartzelaratua.
Politikari gisa, Ondarroako udal hauteskundeetan ezker abertzaleko zerrendakide izan zen 2003an Herriarentzat plataforman, eta 2007. urtean EAE-ANVrekin. 2023ko maiatzeko udal hauteskundeetan Euskal Herria Bilduko Ondarroako alkategai gisa proposatu zuen mahai politikoak eta bildukideek bere hautagaitza berretsi zuten barne bozketa bidez.
2023an Ondarroako alkate izendatu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.naiz.eus/eu/actualidad/noticia/20151114/urtza-alkorta-aske-geratu-da
* ↑ https://www.eitb.eus/eu/albisteak/politika/osoa/1341572/urtza-alkorta-ondarroa--ondarroako-alkateari-elkarrizketa/

## Kanpo estekak

* Lander ARBELAITZ: «Ondarroako AskeGunearen jarraipena hasieratik amaierara», Taupadak bloga, 2013-05-10.
# Karmele Antxustegi Urkiaga

Karmele Antxustegi Urkiaga (Ondarroa, Bizkaia, 1953) VI., VII. eta VIII. legegintzaldietako EAko eusko legebiltzarkidea izan da. EA-n barnan Batzorde Eragileko kidea da. Ondarroako udaleko zinegotzia ere bada. Horretaz gain, Bizkaiko Elbarrituen Koordinazio Batzordearen kidea da.
# Manuela Arriola Uranga

Manuela Arriola Uranga (Ondarroa, 1891ko abenduaren 29a - Madril, 1936ko azaroaren 10a) adorazioko moja izan zen, Manuela del Sagrado Corazón erlijio-izena zuena.
Espainiako Gerra Zibilean La Almudenako hilerrian Juana Francisca Perez de Labeaga eta beste hogei moja gehiagorekin errepublikar milizianoek erail zuten eta Eliza Katolikoak martiritzat hartu zuen. 2007ko urriaren 28an dohatsu bilakatu zen.
# Ainhoa Etxebarria Gomez

Ainhoa Etxebarria Gomez (Ondarroa, Bizkaia, 1993ko uztailaren 17a) bizkaitar irrati-esataria eta antzezlea da.

## Bizialdia

Ainhoa Etxebarria Ondarroan jaio zen 1993ko uztailaren 17an. Kazetaritza ikasketak egin zituen Euskal Herriko Unibertsitatean. Horrez gain, Arte Dramatikoa ikasi zuen Bilboko Artebi eskolan.

## Lanak
### Telesailak

| Urteak | Izenburua | Pertsonaia | Oharrak |
| 2015 | Goenkale | Joelle Etxegarai (flashback) | Atalaː Jaio berrien kargu |
| 2019 | Allí abajo | | Atala: Rescate en Igueldo |
| 2019 | Kartzela | Garazi | 7 atal |
| 2020 | Pikuak | | Atal 1 |

### Irratsaioak

* Gaztea Box (Gaztea)
* Txiringitu! (Gaztea)

### Telebista saioak

* ETB 1 - Egunak egin du (2019-2020)
* ETB 1 - Zurekin bat Astelehenetatik Ostegunetara 21:30etan ETB1en (2021-2022)
* ETB 1 - Kaixo 2022 - Aurkezlea, Aitziber Garmendia aktorearekin eta Yerai Diaz aurkezlearekin batera (2021-2022)
* ETB 1 - Sukaldarien Liga. Aurkezlea (2024)

### Antzerkia

* Sagastitarrak (Txalo, 2022)

## Erreferentziak

* ↑ Urkizu, Urtzi. (2019-07-22). «Ainhoa Etxebarria. Gazteako esataria: «Odol berokoa naiz, eta pentsatu aurretik egiten dut berba»» Berria (Noiz kontsultatua: 2019-07-22).
* ↑ (Gaztelaniaz) Centro Dramático Nacional. (2018). (pdf) Obabakoak. De Bernardo Atxaga. Reparto. (Noiz kontsultatua: 2019-07-22).
* ↑ «Gasteiztik emango dio ongietorria EITBk 2022 urteari» EITB 2021-12-05 (Noiz kontsultatua: 2022-07-13).
* ↑ «ETB1ek 'Sukaldarien liga' estreinatuko du gaur» Berria 2024-01-09 (Noiz kontsultatua: 2024-01-31).
* ↑ «Gastronomiaren erregetzaren parte izateko lehia 'Sukaldarien Liga' |EITB Media» www.eitb.eus (Noiz kontsultatua: 2024-01-31).
* ↑ Antzokia, Teatro Arriaga. «SAGASTITARRAK» Teatro Arriaga Antzokia (Noiz kontsultatua: 2022-08-22).
# Nagore Osoro Larrañaga

Nagore Osoro Larrañaga, Ondarru (Ondarroa, 1994ko maiatzaren 18a) traineru estropadetako emakumezko patroi onenetakoa izan da, Kontxako Bandera bat eta 2 Liga irabazi ditu besteak beste.

## Kirol ibilbidea

Ondarroakoa izanik Ondarroa Arraun Elkartean hasi zen arraunean eta 2010ean Zumaiako traineruan patroi hasi zen. Emaitzarik onenak 2012 eta 2013 urteetan izan zituen, tartean 2013ko Kontxako Bandera. 2015ean, berriz, Gipuzkoako Liga, Gipuzkoako Traineru Txapelketa eta Euskadiko Traineru txapelketak lortu zituen. Zumaiak trainerurik ez zuen osatu hurrengo denboraldietan eta Nagore ere lehorrean gelditu zen.
2019. urtean Ondarroa Arraun Elkartearen proiektu berri bati ekin zion, eta entrenatzaile zein patroi lanetan aritu izan zen 2021. urtera arte.

### Taldeak

| Taldea | Urteak |
| Ondarroa | 2006-2009 (patroia batelak) |
| Zumaia | 2010-2015 (patroia) |
| Ondarroa | 2019-2021 (entrenadorea + patroia) |

## Palmaresa

* Bizkaiko Batel Txapelketa (5) (Infantilak) 2006, eta (kadeteak) 2007, 2008, 2009 eta 2020 (entrenadorea)
* Euskadiko batel txapelketa (3) (Infantilak) 2006 eta (kadeteak) 2008 eta 2009
* Kontxako Banderak (1): 2013.
* Euskadiko Traineru Txapelketak (2): 2013 eta 2015.
* Gipuzkoako Traineru Txapelketak (2): 2013 eta 2015.
* Emakumezkoen Euskotren Ligak (3): 2010, 2012 eta 2013.
* Gipuzkoako Liga (3): 2012, 2013 eta 2015.
* Zarauzko Ikurrina (2): 2012 eta 2013.
* Txingudi Bandera (1): 2012
* Bizkaiko Traineru Txapelketa (1) 2020 (patroia eta entrenadorea).
* ETE ligako Ciudad Castro Urdiales bandera (1) 2020 (patroia eta entrenadorea).
* Bizkaiko Trainerila Liga (1) 2021 (entrenadorea)
* Deustuko traineru jaitsiera (1) 2021 (patroia eta entrenadorea).
* Portugaleteko Traineru jaitsiera (1) 2021 (patroia eta entrenadorea).

## Ikus, gainera

* Aita Mari Arraun Elkartea
* Emakumezkoen Kontxako Bandera