OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Xabier Otiñano

Xabier Otiñano Erkiaga (Portugalete, Bizkaia, 1985eko maiatzaren 20a - ) euskal herritar futbolari ohia da. Erdilari edo atzelari lanetan aritzen zen.

## Estatistikak

2019ko maiatzak 18an eguneratua. Datu ofizialak.
| Taldea | Maila | Denboraldia | Liga | Liga | Kopa | Kopa | Champions League | Champions League | Europa League | Europa League | Intertoto | Intertoto | Denera | Denera |
| Taldea | Maila | Denboraldia | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G | JP | G |
| Gernika | 3. | 2004/05 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Gernika | 3. | 2005/06 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Gernika | Denera | Denera | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| Barakaldo | 2.B | 2006/07 | 18 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 18 | 0 |
| Barakaldo | Denera | Denera | 18 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 18 | 0 |
| Granada | 2.B | 2007/08 | 13 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 13 | 0 |
| Granada | Denera | Denera | 13 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 13 | 0 |
| Sestao River | 2.B | 2008/09 | 11 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 11 | 0 |
| Sestao River | Denera | Denera | 11 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 11 | 0 |
| Portugalete | 3. | 2009/10 | 31 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | 31 | 1 |
| Portugalete | 3. | 2010/11 | 30 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 30 | 0 |
| Portugalete | Denera | Denera | 61 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | 61 | 1 |
| Gernika | 3. | 2011/12 | 20 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 20 | 0 |
| Gernika | Denera | Denera | 20 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 20 | 0 |
| Balmaseda | 3. | 2012/13 | 34 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 34 | 0 |
| Balmaseda | 3. | 2013/14 | 36 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | 36 | 1 |
| Balmaseda | 3. | 2014/15 | 28 | 1 | - | - | - | - | - | - | - | - | 28 | 1 |
| Balmaseda | Denera | Denera | 98 | 2 | - | - | - | - | - | - | - | - | 98 | 2 |
| Gernika | 3. | 2014/15 | 5 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 5 | 0 |
| Gernika | 2.B | 2015/16 | 31 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 31 | 0 |
| Gernika | 2.B | 2016/17 | 19 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 19 | 0 |
| Gernika | 2.B | 2017/18 | 20 | 0 | - | - | - | - | - | - | - | - | 20 | 0 |
| Gernika | 2.B | 2018/19 | 13 | 0 | 2 | 0 | - | - | - | - | - | - | 15 | 0 |
| Gernika | Denera | Denera | 88 | 0 | 2 | 0 | - | - | - | - | - | - | 90 | 0 |
| Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | Ibilbide osoan | 309 | 3 | 2 | 0 | - | - | - | - | - | - | 311 | 3 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q23907872
# Xarles Harizpe

Xarles Harizpe (Baigorri, Nafarroa Beherea, 1817ko uztailaren 15a - Lekunberri, Nafarroa Beherea, 1896ko otsailaren 11) politikaria eta euskal idazlea izan zen. Jean Isidore Harizpe mariskalaren iloba zen. Paben ikasi zuen eta Amerikara joan zen hogei urte zituela. Hogeita bost urtez izan zen Ameriketako Habana eta Nouvelle-Orléans hirietan. Euskal Herrira itzuli ondoren, diputatu hautatu zuten Zuberoan 1876. urtean. Erregezale kontserbadorea zen, eta Renaud errepublikazaleari nagusitu zitzaion urte hartan. 1881eko hauteskundeetan ez zuen zorte bera izan.
Haren lan politiko batzuk hauek dira: Mauleco arrondisamenduco botz emailer (1889), Escualduner (1876), Basses-Pyrénées-taco boza emaileri.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q3164662
# Xarma (musika taldea)

Xarma 2009. urtean Ondarroan sortutako rock musika taldea da.

## Ibilbidea

Ibilbide laburra izan zuen taldeak, 2009an sortu eta 2012an desegin baitzen. Hala ere bi diska atera zituen eta 2011n Danbaka lehiaketa irabazi zuen.

## Diskografia

* Amaraunak (2010, autoekoizpena)
* Karenka (2011, autoekoizpena)

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «Xarma nagusitu da Danbaka lehiaketan - Mondraberri» www.mondraberri.com (Noiz kontsultatua: 2018-03-26).
* ↑ Amaraunak. (Noiz kontsultatua: 2018-03-26).
* ↑ Karenka. (Noiz kontsultatua: 2018-03-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q61364490
# Xarma quark

Xarma quarka (c quarka ere deitua, ingelesezko charm quark izenetik datorrena) quarken bigarren belaunaldiko funtsezko partikula bat da. Funtsezko kargaren +⅔eko karga elektrikoa eta ½ko espina du, ondorioz fermioia eta Pauliren bazterketa printzipioa betetzen du. Gainontzeko quarkek bezala xarma quarkak kolore karga du eta xarma antiquarkak antikolorezko karga du. Elkarreragin nuklear indartsua sentitzen dute.
Jatorrian, Murray Gell-Mannek eta George Zweigek 1964an quark eredua garatu zutenean gorantz, beherantz eta bitxi quarkak proposatu zituzten. 1970ean, Sheldon Glashowk, John Iliopoulosek eta Luciano Maianik quarkek bikoteka existitu behar zutela pentsatu zuten, leptoiekin gertatzen den bezala, honela xarma quarkaren existentzia iragarriz. Beranduago, 1974an J/ψ partikula aurkitu zen SLACean, xarma quarkezz osatua zegoen lehena.
Quark sorginduak batez besteko bizitza laburra izan behar du, bigarren belaunaldiko leptoiek bezala. Ebidentzia bakarra berehala desegiten diren hadroiak eratzen dituela da, baina quarkaren beraren batez besteko bizitza neurtzea oso zaila da, konfinatua baitago.
Quark honek eratzen dituen hadroiei sorginkeria deritzon zenbaki kuantiko bat ematen die, eratzen duten xarma quarken kopurua ken antixarma quarken kopurua bezala definitzen dena.

## Quark sorginduak dituzten hadroiak

* Mesoiak
** D mesoi mota guztiak quark edo antixarma quark batez osatuak daude
** J/ψ partikula xarma quarkak eta antixarma quarkak eratutako egoera da. Sorginonio bezala ere ezagutzen da (charmonium ingelesez)
** B mesoi sorginduak ere badu quark edo antixarma quarka
* Barioiak
** Lambda partikula sorginduak (Λ$^+$$_c$) eta omega partikula neutro sorginduak (Ω$^0$$_c$) bana dute.
** Xi partikula sorginduak (Ξ$^+$$_c$ eta Ξ$^0$$_c$) ere xarma quark batez osatuta daude.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6754
# Xarm el-Xeikh

Xarm el-Xeikh (arabieraz: شرم الشيخ Šarmu l-Šayḫ) Egiptoko herria, Sinai penintsulako hegoaldean, Itsaso Gorriaren ertzean dagoena.
Akabako golkoa kontrolpean duen hiri hau herrialdeko turismo gune nagusi bilakatu zen, batez ere, urpekaritza egitera joaten zirenen artean. Bere kokapen estrategikoa zela eta, Sei Eguneko Gerran israeldarrek konkistatua izan zen. 1982an itzuli zutenetik, hainbat bake konferentzia ospatu dituzte bertan.

## Klima

Datu klimatikoak (Xarm-el Xeikh) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 21.6 | 22.7 | 25.4 | 29.8 | 34.0 | 36.9 | 39.5 | 42.9 | 37.6 | 33.2 | 28.0 | 24.2 | 32.2 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 13.0 | 13.6 | 16.1 | 19.9 | 23.5 | 26.1 | 27.3 | 29.7 | 26.3 | 23.9 | 18.6 | 16.1 | 20.8 |
| Pilatutako prezipitazioa (mm) | 0 | 1 | 2 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 1 | 0 | 1 | 5 |
| Eguzki orduak | 279 | 251 | 310 | 300 | 341 | 390 | 403 | 372 | 330 | 310 | 270 | 248 | 3804 |
| Iturria: Climate Charts ||||||||||||||

## Galeria

* Naama Bay pasealekua
* Ikuspegi orokorra
* Urpekaritza
* Urpekaritza

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Ekialde Hurbileko eta Ipar Afrikako toponimia. .
* ↑ Climate Charts. Ras Nsrany, Egypt: Climate, Global Warming, and Daylight Charts and Data. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q644
* Multimedia: Sharm el-Sheikh / Q644
# Xarnege

Xarnege folk musika taldea da, Gaskoniako eta Euskal Herriko tradizioak eta kultura, okzitaniera eta euskara uztartzen dituena.
Euren hitzetan, «sharnègo deritze ezkontide mistoen —bata euskalduna, bestea gaskoia— seme-alabei, bai eta bi kulturak elkarrekin bizi diren lekuei ere».

## Taldekideak

* Joan Baudoin: boha, caremèra, zarrabete, flauta, ttun-ttun eta tradiziozko perkusioak.
* Lucia Longué: xirulak, besson, caremera, ahotsa, trikitia eta boha.
* Simon Guillaumin: zarrabetea eta ahotsa.
* Josean Martín Zarkok: gitarrak, bouzouki eta mandolina.
* Juan Ezeiza: bibolina, alboka, txanbela, xirula eta baxu-pedala.

## Diskografia

* Gaueko lan musika - Musica de contrabanda (2004, Pyrene)
* IXO-SHO MAXI CD (2008, Pyrene)
* IXO - SHO (2010, Pyrene)
* Talka Tum (2014, Pagans)

## Kanpo estekak

* (Okzitanieraz)Xarnege taldearen webgunea
* Myspace
* Datuak: Q12269066
# Zoar (Kornualles)

Zoar, Ingalaterrako Kornualles konderriko herrixka bat da, Coverack penintsulan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8073161
* Multimedia: Zoar, Cornwall / Q8073161
# Zoar (Wisconsin)

Zoar Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Menominee konderrian kokatuta dago, Wisconsin estatuan. 107 biztanle ditu, 22,173171 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Menominee konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1570781
* Multimedia: Zoar, Wisconsin / Q1570781
# Zoagli

Zoagli Italiako udalerri bat da. Genovako probintzian kokatuta dago, Liguria eskualdean. 2.317 biztanle ditu, 7,79 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Zoaglik honako udalerri hauekin egiten du muga:
Chiavari Coreglia Ligure Leivi Rapallo San Colombano Certénoli

## Kanpo estekak

* Datuak: Q218027
* Multimedia: Zoagli / Q218027
# Zoar (Ohio)

Zoar Ohioko herri bat da. Tuscarawas konderrian kokatua dago. 2010ean 169 biztanle zituen, 1,51 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Tuscarawas konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2667002
* Multimedia: Zoar, Ohio / Q2667002
# Xake partida (Lucas van Leyden)

Xake partida (alemanez: Die Schachpartie) Lucas van Leyden Pizkundeko pintore holandarraren olio-pintura txiki bat da; 1509an egina, ordurako margolariak hamalau urte zituen. Holandako genero-margolanaren lehen erakusketetako bat gisa onartua izan da lau hau. Berlingo Gemäldegalerie museoan erakusten da. Koadroa nahiko maiz erreproduzitu da xakearen historiari buruzko lanetan.

## Deskribapena

Xake partida bat irudikatzen du lanak, Alemanian XIII. mendean eta Herbehereetan XVI. mendearen hasierara arte sortutako aldaera batean. Eszenan dama baten eta aurkari baten arteko lehia agertzen da. Jokalarien inguruan zenbait behatzaile dago, horien artean beste dama bat, toka zuriarekin. Eskuinean eserita dagoen neska beltzekin jolasten ari da, gizon batek aholkatuta, ziurrenik bere aitak. Aurrean, atzera egiten duen bitartean begiak erdi itxita agure bat, ezkongai potentziala, irudi zuriekin jolasten ari da. Garai hartan, xakearen aldaera hura, kurierspiel, maitasun-segizioaren metafora bat zen. Piezen posizioaren azterketa moderno batek ondorioztatu zuen beltzak irabazten ari direla; neska gaztea aurkariari dorre batekin xakea ematear dago.

## Erreferentziak

* ↑ https://recherche.smb.museum/detail/871191
* ↑ http://www.courierchess.com/thepainting.htm

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):Partidaren azterketa.
* Datuak: Q9019496
# Xake partida (Sofonisba Anguissola)

Xake partida Sofonisba Anguissola artista italiarraren mihisearen gaineko olio-pintura bat da, 1555. urtean sortua.
Lanak Sofonisbaren hiru ahizpa gazteagoak erretratatzen ditu xakeko joko batean, zerbitzari nagusiago baten begiradapean. Ezkerretara ageri dena Lucia Anguissola ahizpa nagusiagoa izan daiteke (Sofonisba baino gazteagoa zen, dena dela), eta irabaztekotan dagoela dirudi.
Emakumezkoen artea ohikoa ez zen garai batean, xakea bera ere emakumezkoentzat desegokitzat jotzen zen, logika edo arrazoiaren ariketa zelakoan, ez jarduera femeninoa. Margoko ahizpen itxura irmo eta seguruak ikuspegi sexista horri aurre egiten diola irudika daiteke.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «The Chess Game (1555) by Sophonisba Anguissola 1532-1625» Jean Marshall 2012-09-22 (Noiz kontsultatua: 2019-08-08).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q23008305
* Multimedia: The Chess Game by Sofonisba Anguissola / Q23008305
# Xake itsu

Xake itsua, xakearen aldaera bat da. Xake-taula ikusi gabe jokatzen da, hortaz jokalari bakoitzak partida bere gogoan irudikatu eta jolastera derrigortua dago.
Britainiar Museoko agiri baten arabera, erregistratutako lehenbiziko xake itsu partida, 970ean Joseph Techelebi greziar bidaiariak xake itsuan jokatu eta irabazteko zuen erraztasunak xakelariak txunditu zituenekoa da. Ziotenez, Telechebik Italia, Pertsia eta ekialdeko herrialdeetan barna bere xakelari ospea hedatzen jardun omen zuen.
Arabiar kronikarien arabera, Said Ben Yugair Al Kufi (820an zendua) jokalariak ere xake itsuan jokatzen omen zuen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q884370
* Multimedia: Blindfold chess / Q884370
# Xake mate

    Artikulu hau xakeari buruzkoa da; eleberria gaitzat duena beste hau da: «Xake mate (eleberria)»
Xake matea, labur mate ere deitua, xake jokoaren amaiera dakarren posizioetako bat da, mugimendu bat burutu ondoren aurkako erregeari egindako xake edo harrapatzeko mehatxua saihestu ezin denean. Kasu horretan, xake matearen mendean dagoen erregearen jokalariak galtzen du partida eta azken pieza mugitu duen jokalariak irabazi. Ez da partida irabazteko modu bakarra: beste jokalariak bere denbora agortu duenean ere, epe jakina ezarri bada, irabazten da. Partida bat berdinketaz ere buka daiteke.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20819848
* Multimedia: Checkmates / Q20819848
# Xake partida (Hummel)

Xake partida Johann Erdmann Hummel (1769-1852) margolari alemaniarraren margolana da. 1818an margotua, egun Berlingo Alte Nationalgalerien erakusten da. Erromantizismoko lana da.

## Deskribapena

Margolanean Schadowko Xake Kluban jokatzen ari den xake partida ikusten da. Sei pertsonaia dira oihalean, haien arten hitz egiten. Gaua da eta leihoak erromantizismoko paisaia erakusten du: ilargia hodeien artean. Margolanean, bestetik, misterio giro bat da nagusi.

## Ezaurgarriak

Lan honetan Johann Erdmann Hummelek perspektiba eta optikaren kontrola ondo asko erakutsi zuen. Iluminazio nagusia margolanaren erdian dago eta horrek lanean simetria ezartzen du. Simetria hori bereziki itzaletan ikus daitek. Optikaren jabetza ispiluko eta leihoko isletan nabaritzen da. 1809tik Hummel Berlingo Arte Ederren Akademian perspektiba irakaslea izan zen.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.bildindex.de/document/obj02531270#%7Chome

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5967749
# Xake irekiera

| | a | b | c | d | e | f | g | h | |
| 8 | | | | | | | | | 8 |
| 7 | | | | | | | | | 7 |
| 6 | | | | | | | | | 6 |
| 5 | | | | | | | | | 5 |
| 4 | | | | | | | | | 4 |
| 3 | | | | | | | | | 3 |
| 2 | | | | | | | | | 2 |
| 1 | | | | | | | | | 1 |
| | a | b | c | d | e | f | g | h | |
Xake irekiera, xake partidaren hasierako fasea da, honetan piezek beren jatorrizko kokalekutik garatuz doaz. Xake partida baten hiru faseak honakoak dira: hasiera, joko erdia eta amaiera.
Irekiera mota ugari daude.

## Arau klasikoak

Jokoaren irekiera klasikoaren metodoaren inguruko xakeari buruzko tratatu guztietan biltzen diren arau klasikoetako batzuk, honako hauek dira:
* Erdiko peoietako batekin jokoa irekitze
* Lehenengo zaldunak garatu eta gero alfilak
* Saiatu taularen erdigunea kontrolatzen.
* Irekieran, pieza bera behin baino gehiagotan ez mugitzea.
* Peoiaren alferrikako jokaldiak ez egitea.
* Piezen garapenean zentratzea.
* Saiatu lehenbailehen endrokea egiten

## Kanpo estekak

* Datuak: Q103632
* Multimedia: Chess openings / Q103632
# Xake erromantiko

Xake erromantikoaren eskola ala xake erromantikoaren aroa, konbinazio harrigarrien bidez xakean edertasunba bilatzen duen joko-estiloa da. 1830-1880 artean jokatu zen, garai honetan xake joko irekia ez zen beste joko-estilorik ez zen jokatzene, eraso eta kontraeraso etengabeekin, nork jokaldi eder eta harrigarriena egingo. Amaiera partidaren zatitzat besterik ez zen hartzen, aurrez konbinazio harrigarre baten bidez irabazi ez bazen.
Kurioski, xake erromantikoaren eskola, guztiz antierromantikoak ziren François-André Danican Philidor xakelariaren irakaspenetan oinarrituz garatu zen, baina XIX. mendean zehar erromantizismoaren bilakaerarekin batera, genioaren eta origiltasunaren kultua gizarte osora hedatu zen. Ez zen xakearen atzerakada bat, klasikoen berreskuratze bat baizik.
La Bourdonnais eta McDonnellen arteko partidek joera hau definitiboki ezarri zuten, nahiz eta xake erromantikoaren xakelari nabarmenenak Adolf Anderssen, Joseph Henry Blackburne, Lionel Kieseritzky, Paul Morphy, Daniel Harrwitz, Johannes Zukertort, Howard Staunton, Pierre Charles Fournier de Saint-Amant eta abar izan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3314573
# Xake nobela

Xake nobela (alemanez: Die Schachnovelle) Stefan Zweig idazleak 1941ean plazaratu zuen eleberri ospetsua da, bere buruaz beste egin baino lehen idatzi zuen azkena.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Beste jarduera intelektual baterako gai ez bada ere, Mirko Czentoviczek, haur garaietatik bertatik, xake jokoan dohain bereziak erakutsi zituen. Munduko txapelduna izatera iritsi da, eta, xake jokalarien artean, maisu ospe handikoa.

## Euskarazko bertsioa

1999an agertu zen, Alberdania argitaletxean. Itzulpena Xabier Mendiguren Bereziartuk egin zuen ISBN 84-88669-77-1.

## Erreferentziak

* ↑ casadellibro.com
* ↑ «Stefan Zweigen beste lan bat euskaratu dute» Berria 2023-11-23 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1513820
* Multimedia: Schachnovelle / Q1513820
# Zuzeneko marketin

Zuzeneko marketina postaz bidalitako gutun eta katalogoak, telefono-deiak, etxerako bisitak pertsonalizatuak eta antzeko bitartekoak erabiliz burutzen den komunikazio eta salmenta teknika da. Marketin-mota honen helburua kontsumitzaileei mezu zehatz eta pertsonalizatua eskaintzea izaten da eta kontsumitzailearengandik jasotako erantzuna jakin ahal izatea du abantaila moduan.

## Ikus, gainera

* Zuzeneko salmenta

## Kanpo estekak

* Datuak: Q677073
* Multimedia: Direct marketing / Q677073
# Zuzeneko salmenta

Zuzeneko salmenta terminoak adiera bi ditu:
* zuzeneko salmenta, ekoizleen produktuak kontsumitzaileengana inongo bitartekaririk gabe heltzen direlarik;
* zuzeneko salmenta, produktuak denda edo merkataritza-establezimendu batetik kanpo, etxez etxe edo zuzeneko erakusketa batez, eskaintzen direnean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q962382
* Multimedia: Direct selling / Q962382
# Zuzenerdi

Geometrian, zuzenerdia zuzen baten puntu batetik aurrera, noranzko bakoitzean luzatzen diren bi zuzen-zatietako bakoitza. Puntuari zuzenerdiaren jatorri deritzo.

## Erreferentziak eta oharrak

* ↑ Elhuyar Zientzia eta Teknologiaren Hiztegi Entziklopedikoa. Zuzenerdi. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25475524
# Zuzenhausen

Zuzenhausen Alemaniako udalerria da. Baden-Württemberg estatuan kokatuta dago, [[Rhein-Neckar barrutia|Rhein-Neckar]] barrutian. 2014an 2.164 biztanle zituen 11,64 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q83378
* Multimedia: Zuzenhausen / Q83378
# Zuzentasun

Zuzentasuna egiaren arabera epaitzera eta aritzera, eta bakoitzari dagokiona ematera bultzatzen duen bertutea da. Kristautasunak, judaismoak, islamak, hinduismoak (dharma) eta zoroastrismoak bultzaturiko balio da. Biblian Jaungoikoaren ezaugarrietako bat dela diote (Lb 19:36; Deuteronomio 25:1; Salmoak 1:6; Esaera Zaharrak 8:20).

## Erreferentziak

* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1144825
* Multimedia: Righteousness / Q1144825
# Zuzeneko zerga

Ogasun publikoan, zuzeneko zergak pertsona fisiko edo juridiko jakin batek, zuzenean, ordaindu behar dituen zergak, eskuratutako errenta, irabazia edo ondarea zuzenean zergapetzen dituena, bitartekari baten bitartez jasotzen diren zeharkako zergak ez bezala. Pertsona Fisikoen Errentaren gaineko Zerga eta Sozietateen gaineko Zergak, besteak beste, zuzeneko zergak dira. Aldizkako zerga da, urtero aplikatu ohi dena.

## Zuzeneko zerga batzuk
### Pertsona Fisikoen Errentaren gaineko Zerga

Pertsona Fisikoen Errentaren Gaineko Zerga (PFEZ): urte naturalean lurralde batean (adib: Gipuzkoan) egoitza duten pertsonek lorturiko errenta kargatzen du. Zergadunaren egoera pertsonalak eta egoera familiarrak kontuan izaten dira zerga hau aplikatzerakoan, honela, berdintasun, orokortasun eta progresibitatearen printzipioak jarraituz.

### Sozietateen gaineko zerga

Sozietateen gaineko Zerga (SZ): subjektu pasiboek errentatik lorturiko mozkina kargatzen du. Merkataritza-sozietateek lortu dituzten etekinen araberako zorra da.

### Ondasun Higiezinen gaineko zerga

Ondasun Higiezinen gaineko Zerga (OHZ): ondasun higiezin landatar eta hiritarren balio katastrala zergapetzen du.

### Oinordetza edo Dohaintzen gaineko Zerga

Oinordetza edo Dohaintzen gaineko Zerga (ODZ): Herentzia edo Dohaintzaren bidez edozein oinordetza tituluz ondasunak eta eskubideak eskuratzean, baita Bizitza aseguruen kontratuen bidez jasotakoaren zenbatekoa beti ere, asegurua kontratatu duena eta onuraduna persona ezberdinak balira.

### Aberastasunaren eta Fortuna Handien gaineko Zerga

Aberastasunaren eta Fortuna Handien gaineko Zerga (AFHZ): pertsona fisikoaren titularitzapean dituen ondasun eta eskubide ekonomiko guztiek osatzen dute, pertsona fisikoaren zama, karga, zor eta obligazioek gutxitzen dutelarik.

## Ikus, gainera

* Zerga
* Iruzur fiskal
* Zeharkako zerga

## Kanpo estekak

* Datuak: Q926871
# Zuzenki

Geometrian, zuzenkia A eta B puntuen artean dagoen zuzenaren zatia da, bitarteko puntu guztiak hartzen dituena. A eta B puntuak muturtzat dituen zuzenkia honela adierazten da:
    $[A,B]\,$
[A,B] zuzenkiaren luzera edo distantzia honela adierazten da:
    ${\overline {AB}}\,$
A eta B puntuak kurba batean kokatzen dira, zuzenkia korda bat dela esaten da. Puntuak poligono baten ondoz ondoko erpinak badira, zuzenkia poligonoaren alde edo ertz bat dela esaten da. Poligonoko bi erpinak ondoz ondokoak ez badira, zuzenkia diagonal bat dela esaten da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q166154
* Multimedia: Line segment / Q166154
# Zuzentasun eta Berradiskidetze Instantzia

Zuzentasun eta Berradiskidetze Instantzia (IER) Marokoko erakunde bat da, Mohammed VI.a erregeak 2004ko apirilaren 12an sortu zuena. Helburua da Marokoko Hassan II.a erregearen garaiko berunezko urteetako torturen eta hilketen lekukotasunak jasotzea eta gertatutakoaren berri argitzea.
# Zortasun

Zuzenbidean, zortasuna norberarena ez den onibar baten gainean duen eskubidea da. Beraz, onibar baten jabearen eskubide errealei ezarritako muga bat da, beste baten aldekoa. Ohiko adibidea bide-zorra da, lursail baten jabeari lursailen egin dezakeena mugatu (langak jartzea, esaterako) eta beste bati hortik igarotzeko eskubidea ematen diona.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q896968
# Zorroza Futbol Kluba

Zorroza Futbol Kluba Bilboko Zorrotza auzoko futbol taldea da. 1914an sortu zen
Gaur egun Bizkaiko 3. erregionalean dabilen arren sei denboraldi egin zituen Hirugarren Mailan.

## Datuak

2019-20 denboraldia barne.
* Denboraldiak Lehenengo Mailan: 0
* Denboraldiak Bigarren Mailan: 0
* Denboraldiak Bigarren B Mailan: 0
* Denboraldiak Hirugarren Mailan: 6

### Azken denboraldietako emaitzak
## Palmaresa

* Bizkaiko Ohorezko maila (1): 1995

## Kanpo estekak

* Datuak: Q11106502
# Zorrozabalenea

Zorrozabalenea, Tolkienen legendarium ospetsuan agertzen den fikziozko toki bat da. Hobbita eta Eraztunen Jauna eleberrietan agertzen da. Bi eleberri hauetako protagonista diren Bilbo Zorrozabal eta Frodo Zorrozabalen bizilekua da, Eskualdeko Hobbiton herrian dagoelarik. Hobbita eleberrian, hemen gertatzen diren gauzak, Eraztunen Jauna eleberrian gertatzen direnak baino 60 urte lehengo gertatzen direlarik, Bilbo hobbita nanoekin Ereborrera dihoanean, Zakuri-Zorrozabal familiak, bere etxea usurpatzen du Bilbo bera bere abenturatik itzultzen den une berean, hilda dagoela uste izango baitute.
Eraztunen Jauna eleberrian, Frodok, etxea, Lobelia Zakuri-Zorrozabali saltzen dio, bera, Kraskunera bizitzen joaten delarik, benetan, inork jakin gabe Rivendelera bidaiatzen duen arren; abenturaren amaieran, Mordorretik itzultzen denean, Lobeliak etxea itzultzen dio. Frodok, Portu Grisetara joan aurretik, Sam Gamgeeri eta honen emazte Rosita Kotori oparitzen die.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1089103
# Zorrozkailu

Zorrozkailua arkatz baten punta zorrozteko erabiltzen den tresna da. Eskuzkoak edo elektrikoak izan daitezke.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q193811
* Multimedia: Pencil sharpeners / Q193811