# Harri-jasotze

Harri-jasotzea harri bat lurretik hartu eta sorbaldaraino jasotzean datzan herri kirola da. Jarduera horretan dabilen kirolariari harri-jasotzaile deritzo.

## Txapelketak
### Harri handien txapelketa

Euskal Herriko Harri Handien Txapelketa urtero jokatzen da. Modalitate horretan harriok erabiltzen dira:
* zilindroa: 200 edo 175 kilo
* laukizuzena: 175 edo 200 kilo
* kuboa: 150 kilo
* biribila: 125 kilo

### Harri txikien txapelketa

Euskal Herriko Harri Txikien Txapelketa urtero jokatzen da. Honako harri hauek erabiltzen dira:
* zilindrikoa: 125 kilo
* laukizuzena: 125 kilo
* kuboa: 112,5 kilo
* biribila: 100 kilo

### Harri irregularren txapelketak

Hainbat harri irregular badira Euskal Herrian eta haiekin ere harri-jasotze txapelketak antolatzen dira. Ezagunenak honako hauek dira:
* Igeldoko harria
* Albitzuri Aundi Harria
* Etxauriko harria
* Gorostidi harria
* Barrikako bi harriak
* Zarauzko bi harriak (Jai Txiki eta Mollarri)
* Andoaingo Santakrutz harri txikiyak

## Arautegi orokorra

* Jasotzen den harriak lurrean egon behar du eta sorbaldaraino jaso. Epaile batek txandari hasiera eta amaiera ematen dio, eta beste batek erabakitzen du jasoaldiak legezkoak izan diren edo ez.
* Kilo gehien bizkarreratzen dituenak irabazten du.

## Markak
### Gizonezkoak

* Mieltxo Saralegi izan da orain arte harririk pisutsuena jaso duena: 329 kiloko errektangeluarra.
* Aurretik, Iñaki Perurenak izan zuen markarik onena urte askoan, 322 kilorekin.

### Emakumezkoak

* Idoia Etxeberria, 163'4 kiloko harri errektangularra
* Lucia Orbe, 100 kiloko bola (sei jasoaldi bost minutuko txanda bakarrean)
* Karmele Gisasola, 100 kiloko zilindro zaharra (sei jasoaldi bost minutuko txanda bakarrean)
* Karmele Gisasola, 112'5 kiloko zilindro zaharra, bueltan (bi jasoaldi hiru minutuko txanda bakarrean)
* Maddi Gesalaga, 100 kiloko harri errektangularrari jasoaldi bat eta 100 kiloko kabiladun zilindro zaharrari jasoaldi bi, bost minutuko txanda bakarrean.
* Maddi Gesalaga, 100 kiloko harri kubikoari jasoaldi bat eta 112,5 kiloko zilindro zaharrari lau jasoaldi, bost minutuko txanda bakarrean.
* Maddi Gesalaga, 125 kiloko errektangular zaharrari jasoaldi bat 5 minutuan.
* Olaia Esnaola, 16 urterekin 125 kiloko harri errektangularra birritan bizkarreratu zuena hiru minutuko txandan.
* Udane Ostolaza, bere pisuaren bikoitza jaso duen lehen emakumea (59,6 kilo zela 120 kiloko harria altxatu zuen)

## Harri jasotzaile ezagunak

* Santos Iriarte "Errekartetxo"
* Jose Manuel Ibar "Urtain"
* Agustin Ostolaza
* Jose Manuel Agirre "Endañeta"
* Iñaki Perurena
* Iñaki Otaegi "Gibitegi"
* Jesus Mari Unanue "Goenatxo I"
* Juan Jose Unanue "Goenatxo II"
* Mieltxo Saralegi
* Jose Antonio Gisasola "Zelai"
* Joxerramon Iruretagoiena "Izeta II"
* Joseba "Ostolaza II"
* Aimar Irigoien
* Jokin Eizmendi
* Inhar Urruzuno
* Mikel Lopetegi "Urra"

## Erreferentziak

* 1 2 Euskaltzaindia: Hiztegi Batua.
* ↑ (Gaztelaniaz) Doncel Recas, Lucio. (2008). DEPORTES TRADICIONALES DE FUERZA EN ESPAÑA. Visión Libros, 401 or. ISBN 978-84-9886-337-6..
* ↑ «Euskal Herriko harri txikien txapela seigarren urtez jantzi du Aimar Irigoienek Labaienen» https://erran.eus (Noiz kontsultatua: 2018-08-16).
* 1 2 (Gaztelaniaz) Doncel Recas, Lucio. (2008). DEPORTES TRADICIONALES DE FUERZA EN ESPAÑA. Visión Libros, 394 or. ISBN 978-84-9886-337-6..
* ↑ «Albizuri Handi harria: biharkoa ez da azkeneko aldia izango plazan» Argia (Noiz kontsultatua: 2018-11-12).
* ↑ «Aimar Irigoienek irabazi du Adunako XI. Gorostidi Harria Txapelketa» urolakosta.hitza.eus (Noiz kontsultatua: 2018-11-16).
* ↑ «Pentatloia;» EITB (Noiz kontsultatua: 2024-06-22).
* ↑ Anbune. (2024-06-07). Harri-jasotzea - Errekor saiakerak (Aia, 2024-05-25) (28'05). (Noiz kontsultatua: 2024-06-22).

## Ikus, gainera

* Herri kirol
* Halterofilia

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz)"Harri-jasotzaileak: harria baino gogorragoak"
* Iñaki Azkune Mendia: Harrijasotzearen fisika, Zientzia.net, 1994-01-01.
* Datuak: Q627165
* Multimedia: Harrijasotzaileak / Q627165