# Azido palmitoleiko

Azido palmitoleikoa edo Azido delta-9-cis-hexadezenoikoa kate luzeko gantz-azido asegabe bat da, ${\ce {C16H30O2}}$ formula duena. Gizakien gantz ehunean dauden triglizeridoen ohiko osagaia da, bereziki ugaria gibelean. Ehun guztiak kontutan hartuta gantz azido ugariena da.

## Historia

P.G. Hofstädter-ek aurkitu zuen 1854 urtean katxalotearen oliotan eta azido fisetoleikoa deitu zion. 1906an H. Bull-ek aurkitu zuen bere formula kimikoa eta Lewkowitsch-ek eman zion gaur egungo izena.

## Egitura eta jatorria

Hamasei karbono ditu eta bederatzigarrenean lotura bikoitza azaltzen du (16:1∆9). Omega-7 gantz azido multzoan kokatzen da. Azido palmitikotik lortzen da, delta-9 desaturasa entzimak katalizatzen du erreakzioa.

## Garrantzi biologikoa

Azido palmitoleikoetan aberatsak diren dietek LDL ("Dentsitate baxuko lipoproteinak, "kolesterol txarra") kontzentrazioa igotzen dutela ikusi da. Badirudi gantz azido ase bezala jokatzn duela, asegabea izan arren.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Oliveira, Ana F; Cunha, Daniel A; Ladriere, Laurence; Igoillo-Esteve, Mariana; Bugliani, Marco; Marchetti, Piero; Cnop, Miriam. (2015-05-01). «In vitro use of free fatty acids bound to albumin: A comparison of protocols» BioTechniques 58 (5) doi:10.2144/000114285. ISSN 1940-9818. (Noiz kontsultatua: 2018-11-24).
* ↑ «monoenoic fatty acids» www.cyberlipid.org (Noiz kontsultatua: 2018-11-24).
* ↑ Nestel, P.; Clifton, P.; Noakes, M.. (1994-4). «Effects of increasing dietary palmitoleic acid compared with palmitic and oleic acids on plasma lipids of hypercholesterolemic men» Journal of Lipid Research 35 (4): 656–662. ISSN 0022-2275. PMID 8006520. (Noiz kontsultatua: 2018-11-24).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q412366
* Multimedia: Palmitoleic acid / Q412366
Lipidoak :
OsagaiakGantz azidoakAseak: butirikoa (4:0) • kaprikoa (10:0) • laurikoa (12:0) • miristikoa (14:0) • palmitikoa (16:0) • estearikoa (18:0) • arakidikoa (20:0) Asegabeak: miristoleikoa (14:1) • palmitoleikoa (16:1) • oleikoa (18:1) • linoleikoa (18:2) • linolenikoa (18:3), (α eta γ) • punizikoa (18:3) • arakidonikoa (20:4)Beste batzukaminoalkohola • azido fosfatidikoa • esfingosina • esteranoa • glizerina • isoprenoa • zeramidaLipido saponifikagarriakGlizeridoakMonoglizeridoak: Glizeril hidroxiestearatoa • Glizerol monoestearatoa • Monolaurina Diglizeridoak: - Triglizeridoak: Triheptanoina • Trimiristina • Tripalmitina • Triestearina • Trilinoleina • TrioleinaArgizariakLanolinaFosfolipidoakFosfoglizeridoak: Fosfatidiletanolamina • Fosfatidilkolina • Fosfatidilserina Esfingolipidoak: EsfingomielinaGlukolipidoakGangliosidoak • Globosidoak • Lipopolisakaridoak • ZerebrosidoakLipido saponifikaezinakEsteroideakEsterolak: Ergosterola • Estigmasterola • Kolesterola • Lanosterola Kortikosteroideak: Budesonida • Flutikasona • Kortisola • Kortisona • Prednisona Estrogenoak: Aldosterona • Androsterona • Estradiola • Progesterona • Testosterona Bitaminak: D bitaminaTerpenoak (+ terpenoideak)Monoterpenoak: Eukaliptola • Geraniola • Kanforra • Limonenoa • Linaloola • Mirzenoa • Pinenoa Seskiterpenoak: Azido abszisikoa • Farnesola • Humulenoa • Ionona • Zingiberenoa Diterpenoak: Azido abietikoa • Erretinola (A bitamina) • Fitola • Giberelina • Labdanoa • Kafestola Triterpenoak: Eskualenoa Tetraterpenoak: Karotenoideak (Karotenoak • Xantofilak) Politerpenoak: Plastokinona • UbikinonaEikosanoideakLeukotrienoak • Prostaglandinak • Prostaziklinak • Tronboxanoak :