# Ness (aintzira)

    Artikulu hau aintzirari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Ness».
Ness (Eskoziako ingelesez: Loch Ness, ˌlɒx_ˈnɛs ahoskatua; Eskoziako gaeleraz: Loch Nis, l̪ˠɔxˈniʃ ahoskatua) ur gezako aintzira zabal, sakon eta batez ere luzera oso handikoa da. Eskoziako Lur Garaietan (ingelesez: Highlands; Eskoziako gaeleraz: A' Ghàidhealtachd) kokatua dago.

## Kokalekua

Ness aintzira, Inverness hiritik 37 km hego-mendebalderantz dago. Great Glen izenaz ezagutzen den faila geologikoaren lur masa handiena da eta iparraldean Invernessetik hegoaldera Fort Williamerako norabidean finkatzen da. Kaledoniako ubideak, Glen Handiaren bidez, Ness aintzira erabiltzen du pasabidetzat bezala bi itsasaldeak lotzeko (ekialdea eta mendebaldea).

## Ezaugarriak

Aintzira hau, elkarri loturiko Eskoziako aintziren sarearen zati da. Glaziarrek landu zuten, aurreko glaziazio aroan. Bere urek ezohiko gardentasun oso baxua dute, erabateko kolore ilunekoak dira, bere inguruko lurrek zohikatz edo turba osagai handia baitute.
Eskoziako aintzirarik handienetan bigarrena da hedaduraz, 56,4 km$^2$ baititu, baina bere sakontasuna kontutan hartuta bolumenaz handiena da. Ingalaterra eta Galesko aintzira guztiak bat eginik baino ur gehiago du Nessek. Bere zatirik sakonenean, 226 m ditu (Londresko BT Dorreak, konparazio baterako, 189 m ditu; hortaz, erabat urpean legoke).
Biltegi-Ponpaketa Hidrologiko Planaren erreserborioetako baxuena bezala ere jarduten du, bere motako Britainia Handiko lehena. Turbinak jatorriz, hurbileneko errotari energia hornitzeko erabili ziren, baina orain britainiar elektrizitate-sare nazionala energiaz sortu eta hornitzen du.
Bere hego-sartaldeko zatian, Fort Augustustik gertu, aintzirako uharte bakarra dago: Cherry uhartea, crannog deritzen uharteen adibide garbia (Burdin Aroaren inguruko uharte artifizialak).

## Leku interesgarriak

Ertzeetan honako lekuak ditu:
Ness aintzirako lekuak :
| Iparraldea | Lochend | Lochend |
| Ertz | Mendebaldekoa | Ekialdekoa |
| Ertz | Abriachan Drumnadrochit Urquhart gaztelua Invermoriston | Dores Inverfarigaig Foyers Whitebridge |
| Hegoaldekoa | Fort Augustus | Fort Augustus |

## Ness aintzirako munstroaren kondaira

Nessen osperik handiena kondairazko Ness aintzirako munstroa —herri hizkeran, Nessie— ikusi izanari buruzko albisteetan datza, nahiz eta, kondaira hori gorabehera, aintzira berez den erakargarria. Itsasontzi eta txalupak aintziraren kostako hainbat tokitatik ateratzen dira, turistei «munstroa ikusteko aukera» emateko.

## Arrainak

Bere uretan, edo Kaledoniako ubidekoetan, perka edota errutilo kontinental sartu dituzte baina espezie batzuk bertokoak dira.
| Ibai-aingira | Anguilla anguilla |
| Lutxo arrunt | Esox lucius |
| Gaizkata arrunt | Acipenser sturio (konfirmatzeke) |
| Arrain hiruarantza | Gasterosteus aculeatus |
| | Lampetra planeri |
| | Phoxinus phoxinus |
| Izokin arrunt | Salmo salar |
| Amuarrain arrunt | Salmo trutta |
| | Salmo ferox |
| Amuarrain artiko | Salvelinus alpinus |

## Iruditegia

* Urquhart gaztelua.
* Fort Augusteko kaia.
* Goitiko ikuspegia.
* Inchnacardoch badia.
* Egunsentia Ness aintziran.
* Nessieren estatua ugarietako bat.

## Erreferentziak

* ↑ Loch Ness Information: The Fish and Invertebrates of Loch Ness.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Ness aintzirari buruzko argibideak
* (Ingelesez) Ness aintziraren gida
* Datuak: Q49650
* Multimedia: Loch Ness / Q49650