# Manuela Martelli

Manuela Abril Martelli Salamovich (Santiago, Txile, 1983ko apirilaren 16a) aktore eta zinema-zuzendari txiletarra da, eta Machuca filmean eta nazioarteko filmetan (Il futuro, adibidez) egindako lanengatik nabarmendu da.

## Biografia
### Haurtzaroa eta gaztaroa

Nicolas Martelli, jatorri italiarrekoaren, eta Marian Salamovichek, jatorri kroaziarrekoaren alaba da. Bigarren mailako ikasketak Vitacurako Saint George's Collegen egin zituen. Ikasketetako azken urtean, B-Happy filmaren castingera aurkeztea erabaki zuen. Gonzalo Justinianok zuzendu zuen filma, eta paper nagusia lortu zuen. Film horretan egindako lanagatik, Habanako Zinemaldian aktore onenaren saria jaso zuen.
Eskola utzi ondoren, 2002an Txileko Unibertsitate Katoliko Pontifizioko Arte Eskolan sartu zen, eta 2004an unibertsitate bereko Antzerki Eskolan hasi zen ikasten, 2007ra arte.
2004an, Andrés Wooden Machuca filmean parte hartu zuen, eta aktore onenaren 2004ko Altazor Saria irabazi zuen. Ondoren, Huaiquimán eta Tolosa seriearen bigarren denboraldiarekin bat egin zuen.
2007an, Radio Corazón saioan parte hartu zuen, Chacotero Sentimentalaren bigarren bertsioan.
Geroago, telebistan egin zuen debuta, Canal 13k transmititutako 2010eko Feroz telesailean parte hartuz.

### Nazioartekotzea

2013an, Il futuro filmaren protagonista izan zen, Alicia Scherson zuzendari eta gidoilari txiletarrak zuzendua. Roberto Bolaño idazle ospetsuaren Una novelita lumpen eleberrian oinarrituta dago filma. Urte bereko Sundance Zinemaldirako hautatu zuten, eta Rotterdameko Nazioarteko Zinemaldian film onenaren kategorian irabazi zuen. Martellik Biancaren papera interpretatu zuen.

### Zuzendaritzarako urratsa

2010. urtearen erdialdean, aktorea Estatu Batuetara joan zen, Tempe-ko Unibertsitatean Zinemako Zuzendaritzako Master bat egitera. Han zuzendu zuen bere lehen film laburra, Apnea, Valdiviako Nazioarteko Zinemaldiaren 21. bertsioan.
2013an, Coraje izeneko film luze batean hasi zen lanean, Dominga Sotomayor produkzio-etxearekin, Corfo Cine baten finantziazioari esker. Filmaren izenburua aldatu egin zuen eta "1976" izena hartu zuen. 2022ko Canneseko Zinemaldian estreinatuko zen, Errealizadoreen Hamabostaldian.
2016. urteaz geroztik, Chilevisióneko Bala loca serieko casting-zuzendaria da.

## Bizitza pertsonala

Martellik harreman sentimental luzea izan zuen Txileko Matias Bize zinema-zuzendariarekin.

## Filmografia
### Aktore gisa
#### Film luzeak

| Urtera | Izenburua | Papera | Zuzendaria |
| 2003 | B-Happy | Katty | Gonzalo Justiniano |
| 2004 | Machuca | Silvana | Andrés Wood |
| 2005 | Como un avión estrellado | Luchi | Ezequiel Acuña |
| 2005 | Monógamo sucesivo | anónimo | Pablo Basulto |
| 2007 | Radio Corazón | Nice Riquelme | Roberto Artiagoitía |
| 2007 | ¡Pega Martín pega! | anónimo | León Errázuriz |
| 2007 | Malta con huevo | Fedora | Cristóbal Valderrama |
| 2008 | La buena vida | Paula | Andrés Wood |
| 2008 | Sonetàula | Maddalena | Salvatore Mereu |
| 2009 | Navidad | Aurora | Sebastián Campos |
| 2011 | Mi último round | Jennifer | Julio Jorquera Arriagada |
| 2013 | Il futuro | Bianca | Alicia Scherson |
| 2013 | El árbol magnético | Marianela | Isabel de Ayguavives |
| 2013 | Il mondo fino in fondo | Ana | Alessandro Lunardelli |
| 2014 | Olvidados | Ximena | Carlos Bolado |
| 2014 | Dos disparos | Lucía | Martín Rejtman |
| 2020 | Detrás de la lluvia | | Valeria Sarmiento |

#### Film laburrak

| Urtea | Izenburua | Papera | Zuzendaria |
| 2005 | Baño de mujeres | Soledad | Alicia Scherson |
| 2008 | Vestido | Carola | Jairo Boisier |
| 2009 | The Bridge | Lucía | Nicolás Ureta |
| 2010 | Avevamo vent'anni | Mejor amiga de Sara | Ivan Silvestrini |
| 2010 | Queso pimentón | anónimo | Fernando Lavanderos Montero |
| 2016 | Valparaíso | Rocío | Carlo Sironi |

### Zuzendari eta gidoilari gisa

| Urtea | Izenburua | Zuzendaria | Gidoilaria |
| 2014 | Mar | Dominga Sotomayor | Martelli eta beste |
| 2015 | Apnea (laburmetraia) | Martelli | Martelli |
| 2016 | Marea de tierra (laburmetraia) | Martelli eta Amirah M. Tajdin | Martelli eta Amirah M. Tajdin |
| 2022 | 1976 (luzemetraia) | Martelli | Martelli |

### Telebista

| Urtea | Izenburua | Papera | Mota | Episodioak |
| 2008 | Huaiquimán y Tolosa | Sofía Santos | Seriea | 11 episodioak |
| 2010 | Feroz | Amanda Carrera | Telenobela | Osoa (120 episodio) |
| 2010 | Cartas de mujer | Leontina | Seriea | «Carta de Leontina» |
| 2011 | Karma | Margarita | Seriea | «Mi primera vez» |
| 2014 | La canción de tu vida | Isa | Seriea | «Un año más» |
| 2016 | Citizen | Isabel | Seriea | Episodio 1.1 |

## Sariak

Martelli ha sido ganadora y nominada a diversos premios durante su carrera:
| Urtea | Ekitaldia | Filma | Rola | Emaitza |
| 2016 | Sundance Zinemaldia (Epaimahaiaren sari nagusia film laburretan) | Lurreko marea | Zuzendaria (Amirah M. Tajdinekin) | Nominatua |
| 2016 | Hong Kongeko Nazioarteko Zinemaldia (urrezko suzko txoria) | Lurreko marea | Zuzendaria (Amirah M. Tajdinekin) | Nominatua |
| 2014 | 2014ko Altazor sariak | Il etorkizuna | Aktorea | Nominatua |
| 2013 | Huelvako Zinema Iberoamerikarreko Jaialdia (zilarrezko Colón) | Il etorkizuna | Aktorea | Irabazlea |
| 2005 | 2005eko Altazor sariak | Makhuka | Aktorea | Irabazle |
| 2003 | Habanako Zinemaldia | B-Happy | Aktorea | Irabazlea |

## Erreferentziak

* 1 2 3 Natalia Núñez. (22 de agosto de 2004). «Manuela Martelli ahora está en la mira para actuar en un western local» El Mercurio (El Mercurio S.A.P.).
* ↑ Charlote. (14 de enero de 2007). «Cerro Los Placeres» La Nación (Empresa Periodística La Nación S.A.).
* ↑ Sebastián Santillán. (septiembre de 2005). «En el cine latinoamericano hay poca comunidad» Velvet Rockmine.
* ↑ Cine Chile. El futuro. .
* ↑ International Film Festival Rotterdam. KNF Award. .
* ↑ Morales Lastra, Enrique. (9 de octubre de 2014). Manuela Martelli y su debut detrás de las cámaras: "Siempre he querido ser directora de cine". El Mostrador.
* ↑ González M., Rodrigo. (13 de noviembre de 2013). Corfo apoya filme de Manuela Martelli y cintas sobre el FPMR. La Tercera.
* ↑ «Chile comienza a aterrizar en Cannes: "1976" de Manuela Martelli y "Pamfir" estarán en la Quincena de Realizadores» El Mostrador 2022-04-21.
* ↑ Mario Horton regresa a la TV con "Bala loca": "Fue muy tentador hacer esta serie". Publimetro 26 de junio de 2016.
* ↑ Los 10 motivos por los que "Bala Loca" la lleva. Editorial Televisa Chile 15 de julio de 2016.
* ↑ Natalia Núñez. (7 de agosto de 2007). «Manuela Martelli: "Llegó el momento de asumir mi vida"» Revista Ya (El Mercurio S.A.P.).
* ↑ Manuela Martelli - Awards. IMDb.

## Kanpo estekak

* Manuela Martelli elkarrizketa: Jakitun izatearen zauria aringarria izan daiteke Berria, 2022.09.18
* Datuak: Q438396
* Multimedia: Manuela Martelli / Q438396