OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Edari energia-emaile

Edari energetikoak edo hipertonikoak alkoholik gabeko edariak dira, substantzia estimulatzaileak dituztenak, eta kontsumitzaileari neke-sentsazioa aldi baterako murrizteko aukera ematen diotenak; horrez gain, kontzentrazio-gaitasuna areagotzen dute eta erresistentzia fisikoa areagotzen dute. Batez ere, kafeina, zenbait bitamina, karbohidrato eta beste substantzia natural organiko batzuk izaten dituzte, hala nola taurina, kontsumitzen dituen pertsonaren agortze-sentsazioa ezabatzen dutenak.
Ez dira nahastu behar edari isotonikoekin, ez eta beste edari-mota batzuekin ere, hala nola gaseosekin; izan ere, ontzi horietan bertan ez edari hidratatzailetzat hartzen ez direla jartzen baitu. Kafeina-dosi handiak izateagatik, mendekotasuna eta bestelako ondorio kaltegarriak eragin ditzakete. Edari energetikoek sortzen duten ongizate-sentsazioaren parte bat substantzia psikoaktiboen ekintzak eragiten duen energia-efektu batek eragiten du. Substantzia horiek nerbio-sistema zentralean eragiten dute, eta neke- edo lo-sentsazioak transmititzen dituzten neurotransmisoreak inhibitzen dituzte, eta ongizate-sentsazioekin eta kontzentrazioarekin zerikusia dutenak sustatzen dituzte. Kafeinak, adibidez, noradrenalina eta dopamina neurotransmisoreen zelulaz kanpoko mailak handitzea lortzen du garunaren aurrealdeko azalean, eta horrek azaltzen ditu kontzentrazioan dituen ondorio onuragarri gehienak.
Edari horiek beren konposizioan glukosa eta gorputzari energia ematen dioten beste azukre batzuk (light bertsioak izan ezik) dituzten arren, ez dute muskulu-nekea eta, oro har, akidura ezabatzen, sentsazio horiek aldi baterako inhibitzen ditu soilik, eta, beraz, normala da gainbehera-sentsazioa organismoan duten amaitzen denean.
Kafeinak eta azukreak dituzten ondorioez gain, horri buruzko ikerketen arabera, osagai gehigarri ugariek inolako eraginik ez duten ebidentzia gutxi dago edo batere ez.

## Erreferentziak

* ↑ McLellan. Do energy drinks contain active components other than caffeine?. doi:10.1111/j.1753-4887.2012.00525.x. ISSN 1753-4887. PMID 23206286..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q215754
* Multimedia: Energy drinks / Q215754
# Edarraga

Edarraga edo uraga zurezko tresna bat da pertsonek sorbaldaren gainean ur suilak edo beste isurkari ontzi batzuk garraiatzeko. Uztarriaren antzeko makila bat da, mutur bakoitzean ontzi bat lotzen zaiona.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Orotariko Euskal Hiztegia: uraga. (Noiz kontsultatua: 2022-03-17).
* ↑ Euskaltzaindia. Orotariko Euskal Hiztegia: edarraga. (Noiz kontsultatua: 2022-03-17).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q506131
* Multimedia: Carrying poles / Q506131
# Edaphosauridae

Edaphosauridae Karboniferoaren amaieran eta Permiarraren hasieran bizi izan ziren sinapsido familia bat izan zen. Ipar Amerika eta Europan aurkitu dira euren fosilak.
Ezagutzen diren amniota belarjalerik zaharrenak dira, eta Diadectidaerekin batera tetrapodo belarjalerik zaharrenak. Gorputz handia eta potoloa zuten, buru txikiarekin, eta gandor handia zuten bizkarrean, ziurrenik termoerregulazioa hobetzeko.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q987588
* Multimedia: Edaphosauridae / Q987588
* Espezieak: Edaphosauridae
# Edari destilatu

Edari destilatua ardo, fruitu edo barazkien destilazioak eragindako edari alkoholikoa da. Destilazio prozesuak likidoa kontzentratzen du alkohol-graduazioa handitzeko.

### Destilatutako edariak

* Absenta
* Aquiavit
* Arak Baliko irlako
* Arak Libanokoa
* Baiju txinatarra
* Boukha
* Bourbon
* Brandya
* Brennivín
* Cachaça Brasilgo edaria
* Calvados
* Caribeko rona
* Dolo Burkina fasoko edaria
* Gin
* Grappa
* Guaro edaria
* Jenever Herberehetako edaria
* Koñac,
* Mezkala edaria
* Palinka: Hungariako edaria da 37,5-70% artekoa aurkitu daiteke. Aranak, sagarrak, gereziak, udareak, abrikot, fruituen zukua hartzitu eta destilatu ondoren lortzen den edaria da. Normalean txuria izaten da baina kasu batzuen barriketan zahartzearen ondorioz kolore gorrixka izan dezake. Gehienetan txupitoko edalontzietan eta trago txikietan edaten da. Urrian Budapesten Saltxitxak eta palinka festibal ezaguna izaten da.
* Pastis
* Pattarra
* Pattarra Galiziarra
* Pisto hegoamerikako edaria
* Rakija
* Rona Karibekoa
* Rona Reunión irlakoa
* Sagardoz
* Sake japoniarra
* Shochu japoniarra
* Singani edaria
* Single malt
* Sobadi
* Soju Coreako edaria
* Tequila
* Vodka
* Whiskia
* Whisky irlandesa
* Whisky Japoniarra

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hipermerkatuetako Produktuak Hiztegia] [2009]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q56139
* Multimedia: Distilled beverages / Q56139
# Edari energetiko (argipena)

Edari energetikoak edo energia-edariak kategoriak edari zenbait biltzen dira:
* edari energia-emaileak, nekearen aurkakoak, kafeina eta beste bizkorgarri zenbait dituztenak;
* kirol-edariak, kirol-saio baten ondoren besteak beste ura eta elektrolitoak berreskuratzen laguntzen duten edariak, zeinetan edari isotonikoak, hipertonikoak eta hipotonikoak biltzen diren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20491678
# Dörpen

Dörpen Alemaniako udalerria da. Saxonia Beherea estatuan kokatuta dago, [[Emsland barrutia|Emsland]] barrutian. 2014an 4.926 biztanle zituen 33,07 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q631146
* Multimedia: Dörpen / Q631146
# Döbritz

Döbritz Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, Saale-Orla-Kreis barrutian. 2014an 189 biztanle zituen 3,11 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q627802
* Multimedia: Döbritz / Q627802
# Döhlau

Döhlau Alemaniako udalerria da. Bavaria estatuan kokatuta dago, [[Hof (barrutia)|Hof]] barrutian. 2014an 4.011 biztanle zituen 15,25 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q502585
* Multimedia: Döhlau / Q502585
# Döllstädt

Döllstädt Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, [[Gotha barrutia|Gotha]] barrutian. 2014an 1.128 biztanle zituen 13,38 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q569105
* Multimedia: Döllstädt / Q569105
# Dörfles-Esbach

Dörfles-Esbach Alemaniako udalerria da. Bavaria estatuan dago, [[Coburg (barrutia)|Coburg]] barrutian. 2014an 3.648 biztanle zituen 3,83 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q120307
* Multimedia: Dörfles-Esbach / Q120307
# Dörflingen

Dörflingen Suitzako udalerria da. Schaffhausen kantonamenduan dago, Schaffhausen kantonamendua barrutian. 2014an 1,028 biztanle zituen 5,82 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q69107
* Multimedia: Dörflingen / Q69107
Büsingen am Hochrhein Schaffhausen
# Döner kebab

Döner kebab (turkieraz: döner edo döner kebap, døˈnɛɾ ˈcebɑp) turkiar kebab da, erretoki bertikal bat erabiltzen duena. XIX. mendeko Otomandar Inperioan asmatua, arabiar shawarma eta greziar gyros antzekoak dira.
Janari laster hau haragia barazki edo beste osagaiekin egiten dute, pita edo dürüm batean bildua.

## Erreferentziak

* ↑ Pawsey, Rosa K.. (2002-1-1). Case Studies in Food Microbiology for Food Safety and Quality. Royal Society of Chemistry.
* Datuak: Q20734
* Multimedia: Döner kebab / Q20734
# Dörnberg

Dörnberg Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan kokatuta dago, [[Rhein-Lahn barrutia|Rhein-Lahn]] barrutian. 2014an 448 biztanle zituen 5,82 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q566980
# Dörentrup

Dörentrup Alemaniako udalerria da. Ipar Renania-Westfalia estatuan kokatuta dago, [[Lippe barrutia|Lippe]] barrutian. 2014an 8.017 biztanle zituen 49,79 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q242572
* Multimedia: Dörentrup / Q242572
* Webgune ofiziala
# Dörnick

Dörnick Alemaniako udalerria da. Schleswig-Holstein estatuan dago, [[Plön (barrutia)|Plön]] barrutian. 2014an 258 biztanle zituen 4,3 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q635488
* Multimedia: Dörnick / Q635488
# Edinbane

Edinbane, Eskoziako gaeleraz: An t-Aodann Bàn, Eskoziako Highland eskualdeko udalerri txiki bat da, Skye eta Lochalsh barrutian. Skye uhartean dago, Waternish penintsularen hasieran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2982302
* Multimedia: Edinbane / Q2982302
# Edinburg (Illinois)

Edinburg Illinoiseko herri bat da. Christian konderrian kokatua dago. 2010ean 1.078 biztanle zituen, 1,62 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Christian konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2475431
* Multimedia: Edinburg, Illinois / Q2475431
# Edina (Missouri)

Edina Missourieko hiri bat da. Knox konderrian kokatua dago. 2010ean 1.176 biztanle zituen, 3,38 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Knox konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q959969
* Multimedia: Edina, Missouri / Q959969
# Edina (Minnesota)

Edina Minnesotako hiri bat da. Hennepin konderrian kokatua dago. 2010ean 47.941 biztanle zituen, 40,02 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Hennepin konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q957763
* Multimedia: Edina, Minnesota / Q957763
# Edinboro (Pennsylvania)

Edinboro Pennsylvaniako borough bat da. Erie konderrian kokatua dago. 2010ean 6.438 biztanle zituen, 5,92 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Erie konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1132020
* Multimedia: Edinboro, Pennsylvania / Q1132020
# Edinaldo Batista dos Santos

Edinaldo Batista dos Santos (1987ko apirilaren 2a - ) Brasilgo futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Mito HollyHock.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q3245673
# Eguzki-oihal

Eguzki-oihala itzal emateko edo eguraldi txar eta haizearen kontra babesteko zabaltzen den oihal gogorrezko estalki modukoa da.
Orga olanadunetan eguzki-oihalak ere erabiltzen dira euriagatik edo eguraldiagatik eramaten dena kaltetzea saihesteko (edo tarrantaren kasuan bidaiariak).

## Ikus, gainera

* Oihal-etxola

## Kanpo estekak

* Datuak: Q29053350
* Multimedia: Awnings / Q29053350
# Eguzki-sarrera

Eguzki-sarrera ekialdean, zeruertzaren behean eguzkiaren beheko adarra desagertzen den unea da. Ezin dugu eguzki-sarrera eta ilunabarra nahasi, azkena eguzkia sartu eta berehalako argi-ahultzea delako. Eguzki-sarrera eta ilunabarren arteko denbora krepuskulua du izena. Atmosferaren errefrakzioaren ondorioz, eguzkia horizontearen azpian denean ikus daiteke eta, beraz, bai eguzki-irteera eta bai sarrera ilusio optikoak besterik ez dira.
Eguzkiaren sarrera latitude eta urteko egunaren arabera aldatzen da.

## Erreferentziak

* ↑ Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa. Ilunabar. .
* ↑ Starry Night Times - 2007ko urtarrila

## Kanpo estekak

* Datuak: Q166564
* Multimedia: Sunsets / Q166564
# Eguzki-lore labur

Eguzki-lore labur (Carlina acanthifolia) landare loredunen espezie botaniko bat da, Asteraceae familiako Carlina generoko belarkara. Astalarra, basalarra edo kardalora izenak ere baditu. Eguzki-lorea 5 eta 30 zentimetro arteko altuera har dezake. 5 cm lore zuria izaten du. Abuztua eta urria artean loratzen dena. Mendian (1100 - 2400 m) bizi da.
Carlina acaulisek eguzki-lore luze du izena.

## Mitologia

Euskal Herriko mitologian eguzki-loreak ikur gisa garrantzi handia du. Bere itxurak eguzkia irudikatzen zuen, horregatik antzinako sineskeren arabera etxeak, baserriak eta bordak sorgin eta izpiritu edo izaki gaiztoez babesteko asmoz ateetan jartzeko ohitura zegoen, bestalde sorginkeria, aztikeria eta madarikazioen aurkako babeslea ere ba omen zen. Gaur egun oraindik baserri giroko leku askotan jarri ohi da. Sineskera horien arabera, eguzki-lorearen babes ahalmena San Joan eguneko goizaldean urte osoan baino indartsuagoa izan ohi zen.
Sineskera hau orokorrean Mendebaldeko Europako herrialde askotan jasotzen da: adibidez, Pirinio mendietako bi alboetan, Aragoin bai eta Alpeetako eskualdean ere, betiere sorgin eta izaki gaiztoen inguruko babesle gisa. Aragoin Cardo de bruixas edo Cardo machico deitu ohi zaio, Alpeetako zenbait lekutan Alpeetako eguzkia ere deitzen zaio.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q415921
* Multimedia: Carlina acanthifolia / Q415921
* Espezieak: Carlina acanthifolia
# Eguzki-orban

Eguzki-orbanak Eguzkiaren fotosferan gertatzen diren fenonemo tenporalak dira. Inguruan duten eskualdeekin alderatuta eremu ilunago gisa agertzen diren orbanak dira. Inguruko fotosferarekin alderatuz tenperatura baxuagoa dute, eremu magnetikoaren fluxuaren kontzentrazioak konbekzioa gelditzen duelako. Eguzki-orbanak normalki bikoteka agertzen dira, bikoteko kide bakoitzak polaritate magnetikoaren kontrako eremuetan. Eguzki-orbanen kopurua 11 urteko eguzki zikloaren arabera aldatzen dira.
Eguzki-orban indibidualek egun batzuetatik hainbat hilabetara iraun dezakete, baina azkenean guztiak desagertzen dira. Eguzki-orbanak hedatzen eta txikiagotzen dira Eguzkiaren gainazalean zehar mugitzen diren bitartean. Txikienek 16 kilometroko tamaina dute, eta handienek 160.000 kilometro. Handienak Lurretik ikus daitezke teleskopio baten laguntzarik gabe. Abiadura erlatiboan bidaiatzen dute, edo berezko mugimendua izan dezakete, hainbat metro segunduko mugituz agertzen direnetik.
Jarduera magnetiko intentsoa adierazten dute, eta gertakari sekundarioekin loturik egon ohi dira, eraztun koronalak edo berkonexio magnetikoak kasu. Eguzki-eztanda eta masa jaurtiketa koronal gehienak magnetikoki aktiboak diren eskualdetan gertatzen dira, eguzki-orbanen eskualdeen inguruan. Antzeko fenomenoak ikus daitezke Eguzkia ez diren beste izar batzuetan, eta izar-orban izena ematen zaie. Beste izar batzuek jariatzen duten argia zein orban ilunak neurtzea posible da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6582994
* Multimedia: Sunspots / Q6582994
# Eguzki-sistemako gorputz txiki

Eguzki-sistemako gorputz txiki bat (ESGT edo ingelesez: SSSB, small Solar System body) 2006ko abuztuaren 22ko NAEren erabakiaren arabera, planeta, planeta nanoa edo satelitea ez den eta Eguzkiaren inguruan orbitatzen duen argizagi bat da.
| « | Planetak, planeta nanoak edo sateliteak ez diren eta Eguzkiaren inguruan orbitatzen duten gainerako gorputz guztiak, 'eguzki-sistemako gorputz txiki' izenarekin adierazi behar dira (Small Solar-System Bodies). Gure eguzki-sistemako asteroideen gehiengoa, Neptunoz haraindiko objektu gehienak, kometak eta beste hainbat gorputz txiki ordezkatzen ditu, gaur egun ere, aipatutako izenak. | » |
Beraz, NAEren ebazpenaren arabera, eguzki-sistemako gorputz txikiak hurrenak dira:
* Asteroideak
* Neptunoz haraindiko objektuak
* Kometak
* Meteroideak
Planetaren eta planeta nanoaren definizioek gorputzak bere masa handiari esker lortzen duen esferikotasunari arreta ipintzen diote. Eguzki-sistemako gorputz txiki gisa definitu daiteke ordea, satelitea ez den eta itxura esferikoa lortzeko behar den masa edo tamaina nahikoa lortu ez duen edozein argizagi.
Hainbat ikerketaren arabera, gorputz batek itxura esferikoa lortzeko 5×10$^{20}$ kg-ko masa eduki beharko luke gutxi gorabehera, hau da, gutxienez, 800 bat km-ko diametroa eduki beharko luke. Hala ere, osaera kimikoa, tenperatura, dentsitatea edo gorputzen biraketa bezalako ezaugarriek ere zerikusia dute esferikotasuna lortzeko orduan, horregatik, ez zen definizioan gutxieneko tamaina, masa edo diametrorik ezarri. Horrenbestez, gorputz bakoitzari behaketa indibidualak egin behar zaizkio talde batean edo bestean sailkatzeko.
UAIren arabera, eguzki-sistemako gorputz txiki handienak, agian, etorkizunean egingo diren behaketei esker planeta nano gisa sailkatuko dira, izan ere, etorkizuneko ikerketa hauek oreka hidroestatikoan dauden hobeto zehaztuko dute. Eguzki-sistemako gorputz txiki handienak oreka hidroestatikoa lortzeko mugan daude, gaur egun egiten diren behaketak ez direnez erabat zehatzak, uste baino tamaina edo masa handiagoa eduki dezakete edo beste ezaugarri berezi bati esker itxura esferikoa mantendu dezakete.
Neptunoz haraindiko objektuak alde batera utzita, eguzki-sistemako gorputz txiki handienak Vesta eta Palas dira, 500km-ko diametroa baino apur bat gehiagorekin.

## Ikus, gainera

* Eguzki-sistema
* Asteroideak
* Neptunoz haraindiko objektuak
* Planeta nanoak

## Erreferentziak

* ↑ 2006ko UAIren biltzar nagusiaren ebazpenak
* ↑ UAI (2006): «The IAU draft definition of "planet" and "plutons"» (ingelesez). 2018ko otsailaren 25ean ikuskatua.
* ↑ UAI (2006): «Definition of a Planet in the Solar System» (ingelesez). 2018ko otsailaren 25ean ikuskatua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q193275
* Multimedia: Small Solar System bodies / Q193275
# Dreitzsch

Dreitzsch Alemaniako udalerria da. Turingia estatuan kokatuta dago, Saale-Orla-Kreis barrutian. 2014an 415 biztanle zituen 7,29 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q630444
* Multimedia: Dreitzsch / Q630444
# Drelsdorf

Drelsdorf Alemaniako udalerria da. Schleswig-Holstein estatuan kokatuta dago, [[Nordfriesland (barrutia)|Nordfriesland]] barrutian. 2014an 1.225 biztanle zituen 17,7 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q559390
* Multimedia: Drelsdorf / Q559390
# Drelów udalerria

Drelów Poloniako Lublingo voivoderriko landa-udalerri bat da, Biała Podlaska barrutian kokatuta. 228,06 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 5479 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Udalaren webgunea
* Datuak: Q614318
ieaLublingo voivoderriko udalerriak :
# Drem

Drem, Eskoziako gaeleraz: An Druim, Eskoziako Ekialdeko Lothian eremuan dagoen udalerri txiki bat da. Honako udalerrietatik hurbil dago: Haddington (hegoaldean), North Berwick (ipar-ekialdean), Dirleton (iparraldean) eta Gullane (ipar-mendebaldean).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5306907
* Multimedia: Drem / Q5306907
# El Palomar

El Palomar Valentziako Erkidegoko udalerria da, Vall d'Albaida eskualdean eta Valentziako probintzian kokatua.
2011ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 601 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Valentziako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2264671
* Multimedia: El Palomar / Q2264671
# El Paraíso

El Paraíso Hondurasko 18 departamenduetako bat da. Bere hiruburua Yuscarán da. 7.218 km²ko azalera du eta 2005eko kalkuluen arabera 383.565 biztanle bizi ziren.

### Udalerriak

Departamendua 19 udalerritan banatzen da:
* Alauca
* Danlí
* El Paraíso
* Guinope
* Jacaleapa
* Liure
* Morocelí
* Oropolí
* Potrerillos
* San Antonio de Flores
* San Lucas
* San Matías
* Soledad
* Teupasenti
* Texiguat
* Trojes
* Vado Ancho
* Yauyupe
* Yuscarán

## Kanpo estekak

* Datuak: Q867108
* Multimedia: El Paraíso Department / Q867108
# El Paraíso (Copán)

El Paraíso Hondurasko Copán departamenduko udalerri bat da. 253 km²ko azalera du eta 2013ko datuen arabera 19368 biztanle zituen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Instituto Nacional de Estadística. Censo de Población y Vivienda 2013. (Noiz kontsultatua: 2020-05-04).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2392037
# El Paraíso (El Paraíso)

El Paraíso Hondurasko El Paraíso departamenduko udalerri bat da. 416 km²ko azalera du eta 2013ko datuen arabera 42475 biztanle zituen.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Instituto Nacional de Estadística. Censo de Población y Vivienda 2013. (Noiz kontsultatua: 2020-05-04).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q597403
# El Papiol

El Papiol Kataluniako udalerria da, Baix Llobregat eskualdean eta Bartzelonako probintzian kokatua. 8,96 km²-ko azalera du eta 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 3.900 biztanle zituen.
El Papiolako gaztelua herriaren erdian dago, muino gainean.

## Demografia

Biztanleriaren bilakaera :
| 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2001 | 2009 |
| 937 | 997 | 1.051 | 1.010 | 1.167 | 1.191 | 2.049 | 2.575 | 3.187 | 3.327 | 3.314 | 3.900 |

## Ikus, gainera

* Bartzelonako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Katalanez) Udalaren webgunea
* Datuak: Q15631
* Multimedia: El Papiol / Q15631
# El Paradorko geltokia

El Parador Asturiasko Printzerriko tren geltoki bat da, Sotu'l Barcu udalerrian kokatuta dagoena.

## Egoera

Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Ferrol — Gijon

## Zerbitzuak

Asturiasko Renfe Aldiriak
 Zerbitzua  Hasiera  Ibilbidea  Amaiera ⁠
 C-4fGijón/XixónTremañes • Centro de Transportes • Veriña • Aboño • Xivares • Perlora • Candas–Geralekua • Candas–Geltokia • el Regueral • San Zabornin • Laminacion–Gudin • Tresona • Llaranes • Aviles–Geralekua • Aviles–Geltokia • Cristaleria • Raices • Salinas • Piedrasblancas • Vegarrozadas • Santiagu'l Monte • el Parador • Sotu'l Barcu • Riberas • Pinullan • Pravia • Santianes • los Cabos • Muros • el Pitu–PiñeraCuideiru :

## Ikus, gainera

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Feve

## Kanpo estekak

* Datuak: Q17563555
iea  Asturiasko Renfe Aldiriak :
# El Papus

El Papus umorezko astekari espainiarra zen. Revista satírica y neurasténica azpitituluaz ("Aldizkari satiriko eta neurastenikoa"), 1973ko urriaren 20tik 1986 arte argitaratua. Sortzailea Xavier de Echarri Moltó izan zen eta hasieran Elf ediciones argitaletxeak kaleratu zuen; 45. aletik aurrera, ardura hori Ediciones Amaikak hartu zuen. Umore nahiko gogorra eta konprometitua zuenez, mehatxu eta itxiera asko pairatu zituen. Laster kontrakulturaren ikono bihurtu zen. 1977ko irailaren 20an Triple A (Alianza Apostólica Anticomunista) eskuinmuturreko talde terroristak aldizkariaren egoitzara lehergailu bat bidali zuen; horren ondorioz, Joan Peñalver atezaina hil zuten eta 17 pertsona zauritu. Atentatuaren biharamunean, Bartzelonako prentsa guztiak greba egin zuen.

## Ezaugarriak

Oso aldizkari kritikoa zen: gobernua, matxismoa, frankistak, puritanismoa, armada... haren kritiken helburuak izaten ziren. Askotan aldizkaria gai monografiko baten inguruan antolatzen zen, esaterako, publizitatea, emakumearen eskubideak, emigrazioa, kutsadura. Estetikoki oso irudi informala zekarren, marrazki itxura ez oso landuaz eta itsusiak, "feismo" barruan. Hizkuntza lotsagabea eta zuzena beste ezaugarri bat zen.
Argitalpenen kopuruari dagokionez, hasierakoak 115.000 inguruko alekoak ziren. 1976ko martxoan 400.000 zabaldu zituen. Data hartatik aurrera, maldan behera hasi zuen. OJD arabera, hala ere, 1978-1979 urtetan 62.000 ale kaleratzen zituen.

## Kronologia

* 1973ko urriaren 20: lehenengo alea.
* 1975ko uztailaren 5etik urriaren 25 arte gobenuak ezarritako itxialdia.
* 1976ko martxoaren 27tik uztailaren 24 arte berriro ere gobenuak ezarritako itxialdia
* 1977ko irailaren 20: faxistek bidalitako lehengailu-paketea eztanda egin zuen, Joan Peñalver hil eta 17 pertsona zauritu zituen.
* 1978: Yellow Kid saria Luccan.
* 1986an: Behin betiko itxiera.

## Kolaboratzaileak
### Idazleak

* Antonio Franco
* Joan de Sagarra
* Manuel Vázquez Montalbán
* Maruja Torres

### Komikigileak

* Carlos Giménez
* Jordi Ginés Soteras "Gin"
* Ivà
* Já
* L'Avi
* García Lorente
* Óscar Nebreda "Oscar"
* Vives
* Fer
* Manel
* Ventura & Nieto
* Rafael Ramos Morales "Rafael Ramos"

## Sariak

* 1978an Luccan (Italia) egiten den Nazioarteko Saloian Yellow Kid saria eman zioten.

## Erreferentziak

* ↑ http://www.rtve.es/television/documentales/el-papus-anatomia-de-un-atentado/
* 1 2 https://web.archive.org/web/20070507091622/http://www.ciberniz.com/papus.htm
* ↑ http://www.rtve.es/mediateca/fotos/20110218/atentado-papus-asi-conto-prensa/68459.shtml
* ↑ Los Comics de la Transición, pág. 24, de Francesca Lladó. Ediciones Glénat, 2001

## Bibliografia

* Francesca Lladó Pol. Los Comics de la Transición. Bartzelona: "Viñetas" bilduma, Ediciones Glénat, 2001.

## Ikus, baita ere

* La Codorniz
* El Jueves

## Kanpo estekak

* El Papusen historia Ciberniz aldizkari digitalean.
* 1977ko atentatuari buruzko dokumentala eta beste informazioak.
* Datuak: Q11005846
* Multimedia: El Papus / Q11005846