# Jeanne Puchol

Jeanne Puchol (Paris, 1957ko urriaren 28a) komikigile eta ilustratzaile frantziarra da.

## Biografia

Parisko Dekorazio Arteen Goi Eskola Nazionalean argazkilaritza ikasketak egin ondoren, Pucholek publizista grafiko, ilustratzaile eta komikigile gisa lan egin zuen. 1983an, bere lehen komikia, Ringard!, argitaratu zuen, eta Jim Thompson idazle amerikarraren Groom polizia-eleberria ilustratu zuen Futuropolis argitaletxean. Argitaletxe berean beste zenbait album argitaratu zituen, eta 1991n Didier Daeninckx-en Meurtres pour mémoire ilustratu zuen.
1993tik aurrera (À suivre) komiki-hilabetekariarekin kolaboratu zuen. Bertan, Anne Baraou gidoilariarekin batera, Judette Camion umorezko seriea argitaratu zuen, geroago bi albumetan jaso zena: Excusez-moi d'être une fille eta Et avec qui je veux. PLG argitaletxean Chimères albuma sortu zuen, eta, bakarka, Ici, la bouchère ne se noie pas, geroago La Bouchère bi albumeko seriea izango zena: Haro sur la bouchère! (Éditions de l'An 2, 2003) eta La bouchère au bûcher (2004). Seriean emakumezko harakin batek Espainian, Inkisizioaren garaian, bizi izandako abenturak kontatzen dira. Catherine Cazalé gidoilariarekin batera, Jean Monnet, bâtisseur d'Europe argitaratu zuen (Éditions de l'An 2, 2006),Jean Monnet diplomatiko frantziarraren biografia bat jasotzen duen komikia.
2008an, Rodolphe gidoilariak idatzitako Les Abîmes du temps komiki-seriaren zazpigarren liburukia marraztu zuen: Le temps volé (Vente des Savanes arg.). Komikigile biek berriro kolaboratu zuten aurrerago Assassins seriea (2009-2010) sortzeko. 2008an, Philippe Thirault-ek idatziriko Les enfants sauvés album kolektiboan parte hartu zuen. Valérie Mangin gidoilariarekin batera, Jeanne d'Arc: l'épée (Dumas, 2011) argitaratu zuen, gerora Moi, Jeanne d'Arc (Des Ronds dans l’O, 2012) izenburupean berrargitaratu zen komiki historikoa. Urte berean, Charonne - Bou Kadir albumean (Tirésias, 2012), Puchol-ek 1962ko otsailaren 8an Charonne metro geltokiko auzia kontatu zuen.. Aljeriako gerrari eskainitako lan hori giza zientzietako bilduma batean argitaratu zen eta Artemisia saria irabazi zuen 2013ko urtarrilaren 9an.
Geroago, Laurent Galandon gidoilariarekin kolaboratu zuen Vivre à en mourir albumean (Le Lombard, 2014), Marcel Rayman erresistentziako borrokalariari buruzko kontakizuna, eta baita Interférences komikian ere (Dargaud, 2018), irrati piratei buruzko istorio bat. Bitartean, Laurent-Frédéric Bollée-ren gidoiarekin, Pucholek Contrecoups - Malik Oussekine komikia (Casterman, 2016) marraztu zuen. Liburuak Malik Oussekine ikasle gazteak bizia galdu zuen 1986ko manifestazioaren errepresio poliziala kontatzen du.
Ilustratzaile gisa, Pascale de Bourgoing-ek idatzitako zenbait lan sinatu ditu Calligram argitaletxean, hala nola, Le vétérinaire (2017) edo L'astronaute (2017). Umeei zuzendutako liburuak dira, eta zenbait lanbideren gaineko azalpenak eskaintzea dute helburu.
Puchol feminista konprometitua da. Nicole Claveloux, Florence Cestac eta Chantal Montellier komikigileekin Navrant izeneko aldarrikapena sinatu zuen, 1985ean Le Monde-n argitaratua. Idatziak hedapen handia zuten zenbait komiki lizunkoi eta sexistaren gehiegikeriak salatzen zituen. 1998ko otsailean berriro sinatu zuen Les Dessinatrices oubliées, Nicole Claveloux eta Catherine Beaunez-ekin, Le Mondek egun batzuk lehenago argitaratutako komikirik onenen aukeraketan emakume egilerik ia ez zegoela salatzeko. Emakumeen eskubideen aldeko obra kolektiboetan ere parte hartu izan du, adibidez, En chemin elle rencontre... (Des ronds dans l'O arg.) eta Féministes bildumetan (Vide Cocagne, 2018).

## Lanak
### Komikia

* Ringard ! Futuropolis, « Maraccas » bilduma, 1983.
* Traquenards, Futuropolis, «<span typeof="mw:DisplaySpace" id="mwiQ">&nbsp;</span>X<span typeof="mw:DisplaySpace" id="mwig">&nbsp;</span>» bilduma, 1986.
* Dessous troublants, Futuropolis, «<span typeof="mw:DisplaySpace" id="mwiQ">&nbsp;</span>X<span typeof="mw:DisplaySpace" id="mwig">&nbsp;</span>» bilduma, 1987. ISBN 2-7376-5620-6
* Machine célibataire, Frank-en gidoia, Futuropolis, 1988. ISBN 2-7376-5685-0
* La Dernière rame, Futuropolis, « 9 » bilduma, 1989. ISBN 2-7376-2641-2
* Judette Camion, Anne Baraou-ren gidoia, Casterman :
* Excusez-moi d’être une fille, 1998 ISBN 2-203-39922-8
* Et avec qui je veux, 1999. ISBN 2-203-39923-6
* Chimeres, PLG, 1999 ( ).
* Harategia, L'An 2, coll. « Traits féminins » bilduma:
* Haro sur la bouchère !, 2003 ISBN 2-84856-010-X
* La Bouchère au bûcher, 2004. ISBN 2-84856-020-7
* Le Poulpe T16 : Les Jarnaqueurs, Michel Boujut-en gidoia, 6 pieds sous terre, « Céphalopode » bilduma, 2005. ISBN 2-910431-59-2
* Jean Monnet, bâtisseur d’Europe, Catherine Cazalé-ren bilduma, L'An 2, 2006. ISBN 2-84856-075-4
* Les enfants sauvés lan kolektiboan parte hartzea, scénario de Philippe Thirault-en gidoia, Delcourt, 2008.
* Les Abîmes du temps (Dock 21 izenburuarekin berrargitaratua) T7 : Le Temps volé, Rodolphe-ren gidoia, Drugstore, « Vent des savanes » bilduma, 2008. ISBN 978-2-226-17136-8
* Enchaînées, IN Marie Moinard et collectif, En chemin elle rencontre... : Les artistes se mobilisent contre la violence faite aux femmes, Vincennes/Paris, Des ronds dans l'O / Amnesty International, 2009ko iraila, 96 or. (ISBN 978-2-917237-06-9)
* Assassins, Rodolphe-ren gidoia, Casterman, « Ligne rouge » bilduma:
* Le Docteur Petiot, 2009 ; ISBN 978-2-203-01619-4
* Le Vampire de Düsseldorf, 2010. ISBN 978-2-203-02501-1
* Jeanne d'Arc t.1 : L'Épée, Valérie Mangin-en gidoia, Dupuis, 2011 ISBN 978-2-8001-4870-0. 2012an albumaren jarraipena egin zuten, eta ondoren edizio oso bat: Moi, Jeanne d'Arc, Des ronds dans l'O argitaletxean. ISBN 978-2-917237-34-2
* Charonne - Bou Kadir, Tirésias, « Lieu est mémoire » bilduma, 2012. ISBN 2-915293-72-4
* Marie Moinard eta beste batzuk, En chemin elle rencontre... : Les artistes se mobilisent pour l'égalité femme-homme komiki seriean parte-hartzea, Vincennes/Paris, Des ronds dans l'O eta Amnesty International-ek argitaratua, 2013ko otsaila, 84 or. (ISBN 978-2-917237-46-5)
* Vivre à en mourir, Laurent Galandon-en gidoia, Le Lombard, 92 or., 2014, ISBN 978-2-8036-3439-2
* Contrecoups - Malik Oussekine, Laurent-Frédéric Bollée-ren gidoia, Casterman « Écritures » bilduma, 2016 ISBN 978-2-203-09221-1
* Interférences, Laurent Galandon-en gidoia, Dargaud, 2018 ISBN 978-2-505-06731-3
* Le Genre du capital, Céline Bessière eta Sibylle Gollac-ekin batera, La Découverte/Delcourt 2023 ISBN 9782413046073.

### Ilustrazioa

* Jim Thompson, Groom, Futuropolis, « Futuropolice » bilduma, 1983.
* Didier Daeninckx, Meurtres pour mémoire, Futuropolis, « Futuropolis - Gallimard » bilduma, 1991 (2011n berrargitaratua).

## Saria

* 2013: Artemisia saria (Emakume bat(zu)ek sorturiko urteko komiki onenari emandako saria) Charonne - Bou Kadir albumagatik.

## Oharrak eta erreferentziak

* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, frantsesezko wikipediako «Template:Jeanne Puchol» artikulutik itzulia izan da, 2023-12-24 data duen 210845991 bertsioa oinarritzat hartuta. Sartze-datarik ez duten erreferentziak, edo 2023-12-24 baino lehenago datatuak, jatorrizko artikulutik ekarri dira itzulpenarekin batera.

### Oharrak

* ↑ 1962ko otsailaren 8ko manifestazioaren errepresioa Charonneko metro geltokian 1962ko otsailaren 8an Charonneko metro geltokiaren inguruan egindako manifestazioaren errepresioa poliziaren indarkeria kasu bat izan zen. Poliziak OAS (Organisation armée secrète) erakundearen eta Aljeriako Gerraren aurka manifestatzen ari ziren pertsonak bortizki errepimitu zituen, eta azkenean bederatzi heriotza izan ziren. Frantziako Alderdi Komunistak eta ezkerreko beste erakunde batzuek antolatutako manifestazioa debekatua izan zen Aljerreko kolpea zela-eta gobernuak ezarri zuen larrialdi-egoeragatik, eta Maurice Papon Parisko poliziaren prefetak hura erreprimitzeko agindua eman zuen, Roger Frey Barne ministroaren eta Charles de Gaulle Errepublikako presidentearen akordioarekin. Metro geltokiaren sarreran babestu nahi izan zuten manifestarien artean, zortzi pertsona hil ziren, itota edo burezurra hautsita, baita bederatzigarren bat ospitaleratuta ere, zaurien ondorioz.

### Erreferentziak

* 1 2 3 4 5 Gaumer, 2010
* ↑ (Frantsesez) MAGNERON, Philippe. «Judette Camion - Les albums» www.bedetheque.com (Noiz kontsultatua: 2024-09-18).
* ↑ (Frantsesez) MAGNERON, Philippe. «La bouchère -1- Haro sur la bouchère !» www.bedetheque.com (Noiz kontsultatua: 2024-09-18).
* ↑ Philippe Ménard. (21 novembre 2006). «Bande dessinée. Catherine Cazalé et Jeanne Puchol soulignent à travers une BD le rôle joué par sa ville natale, Cognac, dans l'histoire du père de l'Europe» Sud Ouest..
* ↑ (Frantsesez) MAGNERON, Philippe. «Dock 21 / Les Abîmes du Temps -7- Le temps volé» www.bedetheque.com (Noiz kontsultatua: 2024-09-18).
* ↑ C. Georgin. (24/03/2009). Assassins (Rodolphe/Puchol) 1. Le Docteur Petiot. ..
* ↑ L. Gianati. (24/11/2008). Les enfants sauvés. ..
* ↑ Les Enfants sauvés. (Noiz kontsultatua: 2024-09-18).
* ↑ M. Natali. (02/05/2011). Jeanne d'Arc (Mangin/Puchol) 1. L'épée. ..
* ↑ Loïc Tissot; Laurent Beauvallet. (9 juin 2012). «Le spectre de la guerre d'Algérie hante la BD» Ouest-France..
* 1 2 Benjamin Roure. (9 janvier 2013). Charonne Bou-Kadir de Jeanne Puchol, Prix Artémisia 2013. ..
* ↑ «Vivre à en mourir» Historia 01/08/2014..
* ↑ Laurence Le Saux. (16 février 2018). «"Interférences" : une BD et une fiction sonore rendent hommage aux radios libres» Télérama..
* ↑ Stéphane Dubreil. (6 décembre 2015). Jeanne Puchol, interview/preview à propos de Contrecoups. ..
* ↑ (Frantsesez) Poisson, Philippe. (2020-09-27). «« Contrecoups » : Retour sur une page sombre de l’Histoire récente – Criminocorpus» web.archive.org (Noiz kontsultatua: 2024-09-18).
* ↑ Olivier Mimran. (17/03/2016). Preview BD: Contrecoups-Malik Oussekine revient sur une bavure policière vieille de 30 ans. ..
* ↑ (Frantsesez) Livre : Le vétérinaire écrit par Pascale de Bourgoing et Jeanne Puchol - Calligram. (Noiz kontsultatua: 2024-09-19).
* ↑ (Frantsesez) Livre : L'astronaute écrit par Pascale de Bourgoing et Jeanne Puchol - Calligram. (Noiz kontsultatua: 2024-09-19).
* ↑ (Frantsesez) «« À mes débuts, nous n’étions que dix autrices de bande dessinée » - L'Humanité» https://www.humanite.fr 2023-06-01 (Noiz kontsultatua: 2024-09-19).
* ↑ Catherine Beaunez, Nicole Claveloux, Jeanne Puchol. (8 février 1998). Les dessinatrices oubliées. .
* ↑ (Frantsesez) Gianati, L.. «En chemin elle rencontre... - BD, informations, cotes» www.bedetheque.com (Noiz kontsultatua: 2024-09-19).
* ↑ Puchol, Jeanne. (dimanche 7 novembre 2010). «Le blog BD de Jeanne Puchol: "En chemin elle rencontre" reprend la route» Le blog BD de Jeanne Puchol (Noiz kontsultatua: 2024-09-19).
* ↑ Philippe Belhache. (25 février 2018). «Paroles de militantes» Sud Ouest..
* ↑ Laurent Mélikian. (1998). «Tous des filles comme papa» BoDoï (7): 25...
* ↑ Christian Marmonnier. (2000). «Merci Mère...» BoDoï (30): 8...

## Bibliografia

* (Frantsesez) Gaumer, Patrick. (2010). «Puchol, Jeanne» Dictionnaire mondial de la BD. Larousse, 699 or. ISBN 9782035843319..
* (Frantsesez) Puchol, Jeanne (elkarrizketatua); Leroux, Vivien. (2015eko urriaren 3a). «Je ne prends pas de risques» Le Courrier de l'Ouest..
* (Frantsesez) Pelletier, Frédérique. (2014ko maiatza). «Jeanne Puchol : pour se souvenir» dBD (83): 44-47...
* (Frantsesez) «La Résistance revue par la bande dessinée» Ouest-France 2015eko urriaren 12a..
* (Frantsesez) Fuéri, Jean Pierre. (2012ko ekaina). «Terminus Charonne» Casemate (49)..
* (Frantsesez) Pujolas, Marie. (23 janvier 2018ko urtarrilaren 23a). Interférences : l'aventure des radios pirates en bande-dessinée. (Noiz kontsultatua: 2024-09-18). (Artxiboa)
* (Frantsesez) Constant, Caroline. (2016ko martxoaren 16a). «Il s'appelait Malik Oussekine...» L'Humanité..
* (Frantsesez) Moussaoui, Rosa. (18 mai 2012ko maiatzaren 18a). «Un roman graphique sur la fin de la guerre d'Algérie : Charonne-Bou Kadir» L'Humanité..
* (Frantsesez) «Jeanne Puchol dessine la Résistance» Le Courrier de l'Ouest 2015eko martxoaren 4a..
* (Frantsesez) Benoît, Guillaume. (11 janvier 2018ko urtarrilaren 11). «Bande dessinée : Radio Gaga» Les Échos..
* (Frantsesez) Mayaud, F.. (2016/03/14). Contrecoups Contrecoups - Malik Oussekine. ..(Artxiboa)
* (Frantsesez) Milette, J.. (2018ko urtarrilaren 22a). Interférences. ..(Artxiboa)
* (Frantsesez) Pelletier, Frédérique. (2014ko maiatza). «Vivre à en mourir : vivre libre ou mourir» dBD (83): 67...

## Kanpo estekak

* BD Gest
* Lambiek Comiclopedia
* Radio France
* Dictionnaire universel des créatrices (Artxiboa)
* Blog ofiziala (Artxiboa)
* A la rencontre de Jeanne Puchol, Auracam.com (Artxiboa)
* Datuak: Q3176145