# Guillermo Zuloaga

Guillermo Zuloaga Boneta (1848-1893) espainiar enpresaburu eta zeramista, Madrilgo La Moncloa Zeramika lantegiko sustatzailea eta zuzendaria eta Madrilgo Arte eta Lanbide Eskolako zeramika irakaslea izan zen. Haren bizitza eta figura Daniel Zuloaga artistaren lanari lotuta daude.

## Biografia

Guillermo izan zen Eusebio Zuloagaren lau semeetatik bigarrena, Madrilgo Errege Armeriako zuzendaria eta damaskinazio tekniketan aditua, eta bere hirugarren emazteak, Ramona Bonetak, galvanoplastiako artistak, sortutako zaharrena. Daniel eta Germán (1855-1886) anaiekin batera, Espainiako Koroaren beka bat jaso zuen Sèvresen ikasteko, Guillermo izan zen, antza denez, iristen lehena eta "zeramista-prestakuntza osatuagoa izango zen". Frantzian egon ziren, aldi batzuetan amak lagunduta Frantzia-Prusia Gerrak 1870ean Espainiara itzultzera behartu zituen arte 1875ean, eta aitarekin batera, urte hartan Vienako Prater-en egindako Nazioarteko Erakusketan Espainia ordezkatzen zuen Zeramika epaimahaikidea izan zen.
Zeramika-labe eta pasta tekniketan aditua, 1877tik aurrera sortu berri zen La Moncloa zeramika fabrikaren buru izan zuen jarduera (hamabi ikasleko doako eskola bat barne hartzen zuena) dokumentatzen da. Instalazio berriaren ekoizpena 1881. urtera arte ez zen ezarri, Errege-fabrika enpresa bihurtuz, eta Guillermo zuzendari zela, negozioaren funtzionamendu txarra ikusita, pertsonalki hipotekatzera eramango zuen kargua. Bera, horrexegatik kartzelara joatekotan zegoen, 1882an bost mila erreal maileguan eman zizkioten Daniel eta Germán ez balira haren laguntzan prestatu.
Danielek 1883an Madrilen egin zen Meatze Erakusketa Nazionalean, eta Gipuzkoako Foru Aldundirako (1883-4) eta Burgosko Aisialdi Aretorako komisioak (1883-4) eta 1885ean, lantegia txarretik zihoan Danielek izan zuen parte-hartze garrantzitsuak eman zuen behin-behineko arintze ekonomikoa izan arren fabrika okerragora zihoan. Guztiak adierazten du Guillermo, zeramika-teknikari ona, hala ere enpresaburu ezin txarragoa zela. Haren heriotzak, Bilbon erbestearen ondoren, eta Danielek egindako lanen ospe izugarriak, Guillermoren aurkikuntza batzuk bere anaiari egotzi zizkioten, adibidez, harri naturaleko esmaltea edo harriak esmaltatzeko prozesua. Danielek gero arbeletan aplikatuko zuena.</ref>
Azkenik, 1886an Germán hil zen, eta Guillermo, arazo ekonomikoek larrituta, Moncloa utzi eta Bilboko fabrika batera joan zen lanera, 1893an hil zen. Hori da behintzat biografoek ondorioztatzen dutena, bere azken dokumentutik, 1893ko apirilaren 20ko ordainagiria, Madrilgo Arte eta Lanbide Eskolarako egindako zeramika-lanei buruz.</ref>
Hil ondoren, Sebastián Aguadok Madrilgo Arte eta Lanbide Eskolan ordezkatu zuen eta, Daniel Segoviara joan zenean, bere bi anaiak hil eta Moncloako lantegiaren hondamenaren ondoren Vallehermoson jarritako tailerra eskuratu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Rubiotesis 2004, 64 orr. .
* ↑ «Los Zuloaga» fundacionzuloaga.com.
* ↑ Escorial y Rubio 2007, 33-44 orr. .
* 1 2 Rubiotesis 2004, 44 orr. .
* ↑ Rubiotesis 2004.
* 1 2 Txantiloi:Versalita, Abraham. (2005). «La fábrica de cerámica de la Moncloa» Madrid. Revista de arte, geografía e historia (BOCM) (7): 223-252. ISSN 1139-5362..
* ↑ Rubiotesis 2004, 67 orr. .
* ↑ Rubiotesis 2004, 51 orr. .
* ↑ Rubiotesis 2004, 53 orr. .
* ↑ Rubiotesis 2004, 228 orr. .
* ↑ Rubiotesis 2004, 58 orr. .
* ↑ Rubiotesis 2004, 69 orr. .
* ↑ «Sebastián Aguado y Portillo» retabloceramico.net.

## Bibliografia

* Escorial Pinela, Ángel; Rubio Celada, Abraham (2007). Los Zuloaga, artistas de la cerámica. Madrid: Editorial de Caja Segovia. ISBN 978-84-96145-78-8.
* Porcelana y cerámica de la Real Fábrica de La Moncloa.
* Txantiloi:Versalita, Abraham. (2004). «De la tradición a la modernidad: los Zuloaga ceramistas» biblioteca.ucm ISBN 84-669-2579-1..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q39081654