OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Abadia

    Artikulu hau eraikinari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Abadia (argipena)».
Abadia (latinezko abbatia hitzetik eratorria, eta hau, era berean aramerazko abba, "aita" hitzetik) abade edo abadesa baten gidaritzapean gutxienez hamabi fraide edo moja biltzen dituen eraikina edo eraikin-multzoa da.
Jadanik abadia moduan funtzionatzen ez direnean,batzutan izena mantentzen dute eraikinak (adibidez, Westminster abadia).

## Erreferentziak

* ↑ Kline, Ernest. (1987). A comprehensive etymological dictionary of the Hebrew language. in: Carta Jerusalem. Haifako Unibertsitatea, 1 or..
* ↑ Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa. Abadia. .

## Ikus, gainera

* Monasterio
* Apaizetxe

## Kanpo estekak

* Datuak: Q160742
* Multimedia: Abbeys / Q160742
# Abadia (argipena)

Abadia hurrengo sarrera hauetako bat izan daiteke:

## Erlijioa

* Abadia, abade edo abadesa batek zuzendutako monasterio kristaua.

## Geografia
### Brasil

* Abadia dos Dourados, Goiás estatuko udalerria.
* Abadia de Goiás, Goiás estatuko udalerria.
* Sítio d'Abadia, Goiás estatuko udalerria.

### Espainia

* Abadía, Cáceresko probintziako udalerria.

## Pertsonak

* Anton Abadia (1810-1897), geografoa, astronomoa eta euskal kulturaren eragilea.
* Arnaut Mitxel Abadia (1815-1893), eusko-irlandar geografo eta euskaltzalea, Antonen anaia.
* Arnaut Abadia (1843-1916), apaiza, irakaslea eta idazlea.
* Fernando Abadia (1968-), argentinar pilotari ohia.

## Ikus halaber

* Apaizetxe
# Abadia dos Dourados

Abadia dos Dourados Brasilgo udalerri bat da, Minas Gerais estatuan kokatua. 6.972 biztanle ditu 881,064 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Minas Gerais

## Kanpo estekak

* Datuak: Q582223
* Multimedia: Abadia dos Dourados / Q582223
# Abadia de Goiás

Abadia de Goiás Brasilgo udalerri bat da, Microrregião de Goiânia estatuan kokatua. 19.128 biztanle ditu 146,778 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Microrregião de Goiânia

## Kanpo estekak

* Datuak: Q304652
* Multimedia: Abadia de Goiás / Q304652
# Abadiânia

Abadiânia Brasilgo udalerri bat da, Goiás estatuan kokatua. 17.228 biztanle ditu 1.045,127 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Goiás

## Kanpo estekak

* Datuak: Q304716
* Multimedia: Abadiânia / Q304716
# Abadia saria

Anton Abadia saria Gipuzkoako Foru Aldundiak sortu zuen 1996an. Harrezkero urtero edo bi urtez behin banatu izan du euskararen normalizazioaren aldeko lanetan nabarmendutako pertsona edo elkarteen jarduna saritzeko. 2007-2015 bitartean bi urtean behin eman zen saria, eta ordutik aurrera berriro urtean behin.. Sariak Anton Abadia euskaltzalearen izena hartu zuen haren omenez euskaltzaletasuna omentzeko. Hauek izan dira urtez urte saria jaso duten pertsonak edo elkarteak.
2023 baino lehen sariaren izen ofiziala Anton Abbadia saria izan zen, b letra errepikatuta azaltzen zela. Baina 2023an euskal ortografiarekin normalizatu egin zen izena.

## Saridunak

* Ruper Ordorika 2023
* Garabide 2022
* Fagor Taldea 2021
* Pello Jauregi 2020
* Arantxa Urretabizkaia 2019
* Ahotsak.eus 2018
* Ibon Sarasola 2017
* Moriarti Produkzioak 2016
* Kike Amonarriz 2015
* Ixa taldea 2013
* Mintzalagun ekimena - 2011
* Joxerra Garzia - 2009
* Imanol Urbieta - 2007
* Juanba Berasategi - 2006
* armiarma.eus - 2005
* Tinko Euskara Elkartea - 2004
* Elay Taldea - 2003
* Juan Zelaia - 2002
* Dionisio Amundarain - 2001
* Ttakun Kultura Elkartea - 2000
* Karmele Esnal - 1999 Karmele Esnal 1999ko sariduna.
* Antton Olariaga 1998
* Arrasate Euskaldun Dezagun - 1997
* Arantzazuko Egutegia - 1996

## Erreferentziak

* ↑ «Aurrerantzean, Abadia Saria izango da, b bakarrarekin - Hizkuntza Berdintasuna - Hizkuntza Berdintasuna» web.archive.org 2023-03-11 (Noiz kontsultatua: 2023-04-09).
* ↑ SL, TAI GABE DIGITALA. (2024-09-12). «Abadia Saria jaso du Ruper Ordorikak, euskal kulturari egindako «ekarpen agortezinagatik»» naiz: (Noiz kontsultatua: 2024-09-12).
* ↑ «Garabide Elkarteak jaso du 2022ko Abadia Saria, hizkuntza gutxituen biziberritzearen eta elkar ezagutzaren alde egiten duen lanagatik» gipuzkoa (Noiz kontsultatua: 2023-02-24).
* ↑ Romatet, June. (2023-01-13). «Hizkuntza gutxituen ahotsa goratuz» Gipuzkoako Hitza (Noiz kontsultatua: 2023-01-14).
* ↑ «Fagor Taldea - 2021 - Hizkuntza Berdintasuna - Gipuzkoako Foru Aldundia» ORAIN Gipuzkoa (Noiz kontsultatua: 2023-04-09).
* ↑ «Pello Jauregi ikerlari donostiarrak jaso du Abbadia saria» Irutxuloko Hitza 2020-12-02 (Noiz kontsultatua: 2020-12-06).
* ↑ Arantxa Urretabizkaiak jasoko du 2019ko Anton Abbadia saria. (Noiz kontsultatua: 2019-11-15).
* ↑ Berria.eus. (2018). «'Ahotsak.eus' atariak jaso du Abadia saria» Berria (Noiz kontsultatua: 2019-01-22).
* ↑ «Abbadia saria» irutxulo.hitza.eus (Noiz kontsultatua: 2018-09-13).
* ↑ «2016ko Abbadia Saria Moriarti Produkzioak zinema ekoizleari» Gipuzkoa.tv (Noiz kontsultatua: 2017-08-01).

## Kanpo estekak

* Abadia saria, Gipuzkoako Aldundiaren webgunean.
* Datuak: Q28870947
# Abercorn

Abercorn, Eskoziako gaeleraz: Obar Chùirnidh, antzinako ingelesez Æbbercurnig, Eskoziako udalerri eta parrokia bat da, Mendebaldeko Lothian konderrian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2188248
* Multimedia: Abercorn / Q2188248
# Abercregan

Abercregan, Galesko hegoaldeko udalerri bat da, Neath Port Talbot konderrian. Port Talbot udalerritik 12 kilometro ipar-ekialdera dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4666818
* Multimedia: Abercregan / Q4666818
# Abercrombie (Fife)

Abercrombie, Eskoziako gaeleraz: Obar Chrombaidh, Eskoziako etxalde bat da, Fife konderrian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1983048
* Multimedia: Abercrombie, Fife / Q1983048
# Abercraf

Abercraf, ingelesez: Abercrave), Galesko udalerri bat da, Powys konderrian. Brecon Beacons Parke Nazionalaren mugan dago, Ystradgynlais udalerritik 4 kilometro ipar-ekialdera.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3402341
* Multimedia: Abercraf / Q3402341
# Aberchalder

Aberchalder, Eskoziako gaeleraz: Obar Chaladair, Eskoziako Highland eskualdeko udalerri bat da, Lochaber barrutian. Loch Oich aintziaren iparraldeko ertzean dago.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3431722
* Multimedia: Aberchalder / Q3431722
# Aberchirder

Aberchirder, Foggieloan edo Foggie (Eskoziako gaeleraz Obar Chiardair eta Eskozieraz Foggieloan edo Aberchirder) Eskoziako udalerria da, Aberdeenshire konderrian dagoena. 2011ko erroldaren arabera 1.237 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1017022
* Multimedia: Aberchirder / Q1017022
# Abercorn (Quebec)

Abercorn Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Montérégie eskualdean kokatuta dago, eta Brome-Missisquoi konderriko eskualde-udalerrian.
2011ko zentsoaren arabera 391 biztanle zituen 27,22 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2821567
* Multimedia: Abercorn, Quebec / Q2821567
# Abercegir

Abercegir, Galesko baserri giroko udalerri bat da, Powys konderrian. Machynlleth udalerritik 4 milia ekialdera dago, eta Cardiff hiriburutik 131 kilometrora.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4666801
* Multimedia: Abercegir / Q4666801
# Abercrombie (Ipar Dakota)

Abercrombie Ipar Dakotako hiri bat da. Richland konderrian kokatua dago. 2010ean 263 biztanle zituen, 1,58 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Richland konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2279208
* Multimedia: Abercrombie, North Dakota / Q2279208
# Abercwmboi

Abercwmboi, Galesko udalerri bat da, Rhondda Cynon Taf konderrian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4666838
* Multimedia: Abercwmboi / Q4666838
# Acritocera

Acritocera Cossidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Acritocera negligens da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Acritocera negligens | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16825096
* Multimedia: Acritocera / Q16825096
# Abilene (Texas)

Abilene Texasko hiri bat da. Jones konderrian kokatua dago. 2010ean 117.063 biztanle zituen, 276,59 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Jones konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q128295
* Multimedia: Abilene, Texas / Q128295
# Abingdon (Illinois)

Abingdon Illinoiseko hiri bat da. Knox konderrian kokatua dago. 2010ean 3.319 biztanle zituen, 3,78 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Knox konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q579672
# Abilene (Kansas)

Abilene Kansasko hiri bat da. Dickinson konderrian kokatua dago. 2010ean 6.844 biztanle zituen, 12,11 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Dickinson konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q321292
* Multimedia: Abilene, Kansas / Q321292
# Abilio Barbero

Abilio Barbero de Aguilera (Donostia, 1931ko uztailaren 10a - Madril, 1990eko uztailaren 4a) gipuzkoar historialaria izan zen. Madrilgo Complutense Unibertsitatean katedraduna, Erdi Aroan aditua zen.

## Lanak

* Sobre los orígenes sociales de la Reconquista (1974)
* La formación del feudalismo en la Península Ibérica (1978)
* Los síntomas españoles y la política religiosa de Carlomagno (1984)
* Configuración del feudalismo en la Península Ibérica (1989)
* El reino visigodo y la transición al mundo medieval (1988)
* Datuak: Q20013383
# Abijatta-Shalla National Park

Abijatta-Shalleko parke nazionala parke nazionala da Etiopian. Oromiako eskualdean eta Etiopiako Lur Garaietako eskualdean dago, Addis Abebatik 200 kilometrora eta Batu–Shashamane autobidetik ekialdera.
887 kilometro karratu ditu, Errift haraneko Abijatta eta Shallako lakuak barne. Bi lakuak hiru kilometro lur menditsuz bereizita daude. Parkearen garaiera 1540 eta 2075 metro bitartekoa da, eta gailurrik altuena Fike mendia da, bi lakuen artean kokatuta dagoena.
Bi lakuez gain, parke nazional honen erakarpen nagusia Abijatta lakuaren ipar-ekialdeko izkinan dauden ur termalak eta lakuan dauden flamingoak dira. Kontuz ibili behar da ibilgailuak laku honen ertzera eramatean, azaleko lokatz lehorraren azal mehea oharkabean pasa baitaiteke.

## Historia

Bere asmoa basa-bizitza babestea zen arren, gaur egun animalia basati gutxi ikus daitezke bertan. Derg-en erregimenaren azken egunetako sasoi gorabeheratsuan, eta denbora pasa ahala, nomada asko baliatu ziren ahuldutako agintari zentralaz parkera joateko eta abereekin bizitzeko. Abijatta lakua inguratzen duen Acaziako basoaren zati handi bat landare-ikatzerako moztu dute. Gaur egun, talde txikiek ez dute Akaziako zuhaitzik erortzen jarraitzen, baizik eta lakuaren kostatik ateratako lurra kendu eta saltzeko bezain urruti.
Duela gutxi egindako bisitari batek adierazi zuen ezen, kudu maiorra hazteko populazio bideragarriak egon badaitezke ere, Grant-en gazela, beltzaren eta hena punteatuaren babesa, ez zuela haren presentziaren ebidentziarik ikusi. Babuinoak oraindik ere nahiko arruntak diren arren, artzainek sartutako ganaduak gainditu zituen. Granteko gazela batzuk eta hainbat ostrukak hesitutako esparru batean eduki ziren, atearen etxetik hurbil. Hala ere, 300 hegazti-espezie baino gehiago erregistratu dira Abijatta-Shallan edo ondoko baso parkeen hondakinetan. Jakinarazi denez, Parke Nazional honen birgaitzea 1996an hasi zen eta tokiko komunitateak etorkizuneko plangintzan eta garapenean modu aktiboan integratzeko planak iragarri ziren. Parkeko beste animalia batzuk hauek dira: Hippo, Krokodiloa, Leon, Jirafa, Leopard, Zebra, Wartmusical, Hyena, Egipcio Geese eta Chita.

## Erreferentziak

* 1 2 Philip Briggs, Ethiopia: The Bradt Travel Guide, 5th edition (Chalfont St Peters: Bradt, 2009), pp. 457ff
* 1 2 "Important Bird Areas factsheet: Abijatta - Shalla Lakes National Park", BirdLife International website (accessed 16 November 2010)

## Kanpo estekak

* Abijatta-Shallako parke nazionaleko gune babestuei buruzko munduko datu-basea
* Datuak: Q321200
* Multimedia: Abijatta-Shalla National Park / Q321200
# Abimael Guzmán

Abimael Guzmán Reynoso (Tambo, 1934ko abenduaren 3a - Callao, 2021eko irailaren 11) Peruko iraultzailea izan zen, Presidente Gonzalo izenaz ezaguna.

## Biografia

Zuzenbideko eta Filosofiako ikasketak egin zituen San Agustín de Arequipako Unibertsitatean. 50eko hamarraldiaren bukaeran, Peruko Alderdi Komunistako kide egin zen. 1962an, San Cristóbal de Huamangako Unibertsitateko errektoreak Filosofia Saileko zuzendaritza eskaini zion. Han bertatik bertara ezagutu zituen nekazariak, behartasun gorrian eta jauntxoen mendean bizi zirenak. 1964an, Peruko Alderdi Komunistaren barruan, sobietarren aldekoak eta txinatarren aldekoak bereizi zirenean, Guzmán bigarrenekin elkartu zen, Saturnino Paredesen gidaritzapean.
Unibertsitatetik ikasleen indarrak biltzen hasi zen, eta marxismoa nekazarien artera eta auzo pobreetara zabaltzen. 1969an kartzelan sartu zuten, irakaskuntzaren doakotasuna murrizteko gobernuak hartutako neurrien kontra ikasleak matxinatzera deitzeagatik. 1970ean Alderdiko Batzorde Zentraleko kontrola hartu zuen eta alderditik bota zuen Saturnino Paredes. Handik gutxira Guzmánek eta bere jarraitzaileek Peruko Alderdi Komunista taldea sortu zuten. 1974an, unibertsitateko ikasleen babesa galtzen hasi zen, eta Limara joatea erabaki zuen, hiriburuko unibertsitateetan bere ideiak hedatzera.
1979an, Peruko Alderdi Komunistak borroka armatuari ekitea erabaki zuen. 1980ko apirilean, hauteskunde orokorren bezperan, Alderdi Komunistak Chuschi herrian hauteskundeetako materiala suntsitu zuen. Ekintza sinboliko hori 12 urtetan 25.000 hildako inguru eragin zuen gerra herritarra deituaren hasiera izan zen. 1980ko hamarraldian, gerrilla herrialde osora zabaltzen zen bitartean, poliziaren helburu nagusia Abimael Guzmán atxilotzea izan zen, baina urteak igaro ziren hori lortu arte. 1992ko irailean harrapatu zuten. Urtebete geroago, gutun batzuk bidali zizkion Fujimori lehendakariari bakea hitzartzeko. Antolakundeko sektore batek, baina, Feliciano izeneko kidearen gidaritzapean, ez zuen proposamena onartu, eta gerrillak borrokan segitu zuen. Bi aldiz epaitu ondoren, 2004an eta 2005ean, betiko kartzela-zigorra ezarri zioten, 2006ko urrian emandako epaian, Estatuaren aurkako terrorismoa egitearen akusaziopean.
Guzmán kartzelan hil zen 2021eko irailaren 11n. Gaur egun, Alderdi Komunistako beste zenbait kide Peruko Itsas Armadaren Callao itsasontzi-baseko kartzelan daude.
Abimael Guzmánen ideia politikoak Guerra popular en el Perú. El pensamiento Gonzalo izeneko liburuan bilduta daude.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q321322
* Multimedia: Abimael Guzmán / Q321322
# Abimelek

Abimelek (hebreeraz: אֲבִימָלֶךְ‎; antzinako grezieraz: Ἀβιμέλεχ) Itun Zaharreko honako pertsonaia izan daiteke:
* Abimelek (epailea), Israelgo epailea.
* Abimelek (erregea), Gerarko erregea Abrahamen garaian.
* Abimelek (Isaak), Gerarko erregea Isaaken garaian.
* Ajimelek edo Abimelek, apaiza.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. 177. araua: Antzinateko pertsona-izenak eta izen mitologikoak (III). Bibliako pertsona-izenak. .
# Abingdon-on-Thames

Abingdon-on-Thames edo Abingdon, Ingalaterrako erdialdean dagoen udalerri bat da, Oxfordshire konderrian.
2021ean 37.931 biztanle zituen.
* Datuak: Q321381
* Multimedia: Abingdon-on-Thames / Q321381
# 2023ko Turkiako Itzulia

2023ko Turkiako Itzulia :
| Datu orokorrak ||
| Lasterketa | 58. Turkiako Itzulia |
| Txapelketa | 2023 UCI Europe Tour 2.1 |
| Etapak | 8 |
| Datak | urriak 8 – 2023.eko urriak 15 |
| Luzera | 1.235,1 km |
| Herrialdea | Turkia |
| Irteera-lekua | Alanya |
| Helduera-lekua | Istanbul |
| Taldeak | 24 |
| Bataz besteko abiadura | 40,937 km/o |
| Emaitzak ||
| Txapelduna | Aleksei Lutsenko (Astana Qazaqstan Team) |
| Txapeldunordea | Ben Zwiehoff (Bora-Hansgrohe) |
| Hirugarrena | Harold Tejada (Astana Qazaqstan Team) |
| Puntukako sailkapena | Jasper Philipsen (Alpecin-Deceuninck) |
| Eskalatzailerik onena | Jay Vine (UAE Team Emirates) |
| Talderik onena | Bora-Hansgrohe |
| ◀2022 | 2024▶ |
| Dokumentazioa ||
2023ko Turkiako Itzulia txirrindularitza itzuli honen 58. edizioa izan zen. 2023ko urriaren 8ean hasi eta hilaren 15ean amaitu zen.
UCI ProSeriesko 2.1 mailan egon zen eta Aleksei Lutsenko khazastandarrak irabazi zuen.

## Etapak

| Etapa | Data | Etapako hiriak | type | Luzera (km) | Etapako garailea | Sailkapen orokorreko liderra |
| 1 | Urrk 8 | Alanya – Antalya | etapa laua | 135 | Jasper Philipsen | Jasper Philipsen |
| 2 | Urrk 9 | Kemer – Kalkan | etapa gorabeheratsua | 166,5 | Jasper Philipsen | Jasper Philipsen |
| 3 | Urrk 10 | Fethiye – Babadağ | mendiko etapa | 104,1 | Aleksei Lutsenko | Aleksei Lutsenko |
| 4 | Urrk 11 | Fethiye – Marmaris | etapa laua | 165,3 | Jasper Philipsen | Aleksei Lutsenko |
| 5 | Urrk 12 | Marmaris – Halikarnaso | mendiko etapa | 180,6 | Nico Denz | Aleksei Lutsenko |
| 6 | Urrk 13 | Halikarnaso – Selçuk | etapa gorabeheratsua | 193,3 | Victor Langellotti | Aleksei Lutsenko |
| 7 | Urrk 14 | Selçuk – Esmirna | bitarteko etapa | 159,8 | Jay Vine | Aleksei Lutsenko |
| 8 | Urrk 15 | Istanbul – Istanbul | etapa gorabeheratsua | 130,5 | Jasper Philipsen | Aleksei Lutsenko |

### 8. etapa
## Sailkapen orokorra
## Kanpo estekak

* Datuak: Q116732047
# 2023ko apirilaren 20ko eguzki eklipsea

2023ko apirilaren 20ko eguzki eklipsea eklipse osoa izango da. Eguzki eklipse bat Ilargia Lurra eta Eguzkiaren artean igarotzen denean gertatzen da, Lurrean dagoen ikusle batentzat Eguzkiaren argia osorik edo zati batean estaliz. Eguzki eklipse oso bat gertatzen da Ilargiaren itxurazko diametroa Eguzkiarena baino handiagoa denean, zuzenean eguzkiarne argi guztia blokeatuz, eta eguna iluntasunean bilakatuz. Osotasuna Lurraren gainean oso esparru estuan gertatzen da, eta eguzki eklipse partziala bere inguruan milaka kilometrotan zehar hedatzen da.
1.0132ko magnitudea izango du. Eklipse osoaren iraupenik handiena minutu bat eta 16 segundokoa izango da. Bere ibilbidean erdialdeko Indiako Ozeanoa eta Ozeano Barea zeharkatuko ditu.

## Erreferentziak

* ↑ NASA. Fitxa. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1333394
* Multimedia: Solar eclipse of 2023 April 20 / Q1333394
# 2023ko Sudango gatazka

2023ko apirilaren 15ean hasi zen Sudango gobernu militarreko fakzioen arteko gatazka armatua, liskarrak piztu zirenean hirietan, borrokak Khartum hiriburuaren eta Darfur eskualdearen inguruan kontzentratzen zirelarik. Ekainaren 20an, 3.000 eta 5.000 pertsona artean hil eta beste 6.000 eta 8.000 zauritu ziren, 2 milioi barne lekualdatuta zeuden bitartean eta beste 600.000 herrialdetik ihes egin zuten errefuxiatu gisa.
Gatazka, laguntza azkarreko indar (RSF) paramilitarren erasoekin hasi zen gobernuko guneetan. Aireko erasoak, artilleria eta tiroak izan ziren Sudan osoan, Khartum-en barne. Gatazka osoan zehar, Mohamed Hamdan "Hemedti" Dagalo RSFko buruzagiak eta Abdel Fattah al-Burhan Sudaneko de facto buruzagi eta armadako buruzagiak eztabaidatu dute gobernuko guneen kontrola, besteak beste, egoitza militar orokorra, Lehendakaritza Jauregia, Khartum Nazioarteko Aireportua, Burhanen egoitza ofiziala. eta SNBCren egoitza. Ekainean, Abdelaziz al-Hiluk zuzendutako Sudan Herriaren Askapenerako Mugimendu-Iparraldeko (SPLM-N) militantearen fakzio batek herrialdearen hegoaldean armadako posizioak erasotzen hasi zen.

## Aurrekariak

Sudango gatazken historia atzerriko inbasioak eta erresistentziak, tentsio etnikoak, erlijio-gatazkak eta baliabideen inguruko liskarrak izan dira. Gobernu zentrala eta hegoaldeko eskualdeen arteko bi gerra zibil hil zituzten 1,5 milioi pertsona, eta Darfur mendebaldeko eskualdean gatazka bat lekualdatu 2 milioi pertsona eta beste 200.000 baino gehiago hil zituzten. 1956an independentzia lortu zenetik, Sudanek 15 estatu-kolpe militar baino gehiago bizi izan ditu eta militarrek gobernatu izan dute denbora gehienean, parlamentu demokratikoko aginte aldiekin tartekatuta.

## Erreferentziak

* ↑ «More than 5,000 reportedly killed in El Geneina 'genocide'» Radio Dabanga 20 June 2023.
* ↑ (Ingelesez) «UN: Sudan’s war displaces over 2 million, as fighting rages in Darfur region» The Independent 2023-06-14.
* 1 2 (Ingelesez) «Battle For Key Police Base Kills At Least 14 Sudan Civilians» Barron's 26 June 2023.
* ↑ (Ingelesez) «South Kordofan residents flee as Sudan war escalates» al-Arabiya 2023-06-23.
* ↑ (Ingelesez) Sawant, Ankush B.. (1998). «Ethnic Conflict in Sudan in Historical Perspective» International Studies 35 (3): 343–363. doi:10.1177/0020881798035003006. ISSN 0020-8817..
* ↑ Fluehr-Lobban, Carolyn. (1990). «Islamization in Sudan: A Critical Assessment» Middle East Journal 44 (4): 610–623. ISSN 0026-3141..
* ↑ (Ingelesez) «Sudan: The basics» BBC News 2023-04-17.
* ↑ (Ingelesez) Fabricius, Peter. (31 July 2020). «Sudan, a coup laboratory» Institute for Security Studies.
* ↑ (Ingelesez) Biajo, Nabeel. (22 October 2022). «Military Rule No Longer Viable in Sudan: Analyst» VOA Africa.
* ↑ «Sudan is sliding towards civil war» The Economist ISSN 0013-0613..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q117716414
* Multimedia: 2023 Sudan conflict / Q117716414
# 2023ko Tirreno-Adriatiko

2023ko Tirreno-Adriatiko :
| Datu orokorrak ||
| Lasterketa | 58. Tirreno-Adriatiko |
| Txapelketa | UCI World Tour 2023 2.UWT |
| Etapak | 7 |
| Datak | martxoak 6 – 2023.eko martxoak 12 |
| Luzera | 1.170,5 km |
| Herrialdea | Italia |
| Irteera-lekua | Lido di Camaiore |
| Helduera-lekua | San Benedetto del Tronto |
| Taldeak | 25 |
| Parte-hartzaileak | 174 |
| Amaitu dutenak | 147 |
| Bataz besteko abiadura | 40,856 km/o |
| Emaitzak ||
| Txapelduna | Primož Roglič (Jumbo-Visma) |
| Txapeldunordea | João Almeida (UAE Team Emirates) |
| Hirugarrena | Tao Geoghegan Hart (Ineos Grenadiers) |
| Puntukako sailkapena | Primož Roglič (Jumbo-Visma) |
| Eskalatzailerik onena | Primož Roglič (Jumbo-Visma) |
| Gazte onena | João Almeida (UAE Team Emirates) |
| Talderik onena | UAE Team Emirates |
| ◀2022 | 2024▶ |
| Dokumentazioa ||
2023ko Tirreno-Adriatiko Tirreno-Adriatiko lasterketaren 58. edizioa izan zen. Martxoaren 6a eta martxoaren 12a bitartean jokatu zuten. Lido di Camaiore eta San Benedetto del Tronto lotu zituen, guztira 1.171,5 km eginez zazpi etapatan. 2023ko UCI WorldToureko lasterketa bat izan zen. Garailea Primož Roglič esloveniarra izan zen.

## Ibilbidea

| Etapa | Data | Etapako hiriak | type | Luzera (km) | Desnibela (m) | Etapako garailea | Sailkapen orokorreko liderra |
| 1 | mark 6 | Lido di Camaiore – Lido di Camaiore | banakako erlojupekoa | 11,5 | 34 m | Filippo Ganna | Filippo Ganna |
| 2 | mark 7 | Camaiore – Follonica | etapa gorabeheratsua | 210 | 2.601 m | Fabio Jakobsen | Filippo Ganna |
| 3 | mark 8 | Follonica – Foligno | etapa gorabeheratsua | 216 | 2.601 m | Jasper Philipsen | Filippo Ganna |
| 4 | mark 9 | Greccio – Tortoreto | bitarteko etapa | 218 | 2.503 m | Primož Roglič | Lennard Kämna |
| 5 | mark 10 | Morro d'Oro – Sassotetto | mendiko etapa | 168 | 3.850 m | Primož Roglič | Primož Roglič |
| 6 | mark 11 | Osimo Stazione – Osimo | etapa gorabeheratsua | 193 | 3.610 m | Primož Roglič | Primož Roglič |
| 7 | mark 12 | San Benedetto del Tronto – San Benedetto del Tronto | etapa laua | 154 | 1.660 m | Jasper Philipsen | Primož Roglič |

## Etapak
### 1. etapa

Iturria : ProCyclingStats :
Iturria : ProCyclingStats :

### 2. etapa

Iturria : ProCyclingStats :
Iturria : ProCyclingStats :

### 3. etapa

Iturria : ProCyclingStats :
Iturria : ProCyclingStats :

### 4. etapa

Iturria : ProCyclingStats :
Iturria : ProCyclingStats :

### 5. etapa

Iturria : ProCyclingStats :
Iturria : ProCyclingStats :

### 6. etapa

Iturria : ProCyclingStats :
Iturria : ProCyclingStats :

### 7. etapa

Iturria : ProCyclingStats :

## Azken sailkapenak
### Sailkapen orokorra

Iturria : ProCyclingStats :

### Taldekako sailkapena
## Kanpo estekak

* Datuak: Q116149870
# 2531 Cambridge

2531 Cambridge asteroide baten izena da. 1980ko ekainaren 11an aurkitu zuen E. Bowell-ek Anderson Mesa Behatokitik.

## Izendapena

Hasiera batean asteroideak 1980 LD izena zeraman.

## Orbitaren ezaugarriak

2531 Cambridge asteroidearen orbitak batez beste 3,008 UAko distantzia du Eguzkiarekiko. Hurbilketa maximoa 2,836 distantziara egiten du eta urruntze maximoa 3,18 distantziara. Eszentrikotasuna 0,057 da, eta makurdura orbitala 11,03ºkoa da.

## Ezaugarri fisikoak

Magnitude absolutua 10.9 da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q766836