OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Politikoki ulertzen ari den irudia

Politikoki ulertzen ari den irudia (gaztelaniaz: Figura comprendiéndose políticamente) Jorge Oteizak 1935ean egindako eskultura da. Bere lehenengo eskulturetako bat da, Amerikan zegoen garaian egindakoa, eta bertako estiloan eginda.

## Azalpena

Amerikara egin zuen bidaiarekin bat etorriz, 1930eko hamarkadan burututako eskultura gehienak, eskultura masaren kontzeptutik abiatuz landu ziren. Eskultura hau 1935ean egin zuen.
Irudian dagoen pieza gorputz oso baten irudia da eta bere atalak modu eskematizatuan adierazten dira. Oteizak gorputza bloke trinko batean konprimitzen du oso eskultura konpaktua eratu arte, kuboaren barruan geratzen dena.
Aurpegiko, hanketako eta besoetako ezaugarri sintetizatuek eta oinarrizko lerroek, antzinako zibilizazioetako eta kolonaurreko eskulturaren zinoparien eragina islatzen dute, garai hartan bere erreferente estetiko bihurtuko dena.

## Erreferentziak

* ↑ Hezitzaileentzako gida. Oteiza Museoa, 14 or. ISBN 8492276878..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q97134605
# Politxinela

Politxinela (italieraz: Pulcinella, pultʃiˈnɛlla ahoskatua) antzerki lanetako pertsonaia barregarria, jatorriz Commedia dell'arte antzerki moldekoa, XVII. mendean Frantzian eta geroago txotxongilo antzerkietan erabili zena.
Zuriz jantzita, mozorro beltzez estaltzen du bere aurpegia. Ahots berezia du.

## Erreferentziak

* ↑ EIMA: Eskola-liburuetako onomastikaren, gertaera historikoen eta artelanen izenak. Zerrendak
* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1147934
* Multimedia: Pulcinella / Q1147934
# Politikari

Politikaria politika lanbide edo jarduera nagusitzat duen pertsona da. Politika maila guzitetan aurki daitezke, udalerrietako alkate eta zinegotziak, parlamentuetako diputatuak eta gobernuko presidente, ministro eta beste goi-karguak. Sistema demokratiko batean politikariak hauteskundeetan aukeratzen dira eta, oro har, ordenamendu juridikoaren mendean geratzen dira. Hala ere, ustelkeria, gaitasun eza, kutunkeria, populismoa eta demagogia herrialde guztietako politikarien artean gertatzen diren gaitzak dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q82955
* Multimedia: Politicians / Q82955
# Politiko

Politiko hitzak esanahi eta erabilera zenbait ditu:
* politiko, politikari dagokiona,
** errepresio politikoa, pertsona eta taldeen aurkako jazarpena euren pentsaera eta aktibismo politikoagatik,
** preso politikoa, arrazoi politikoengatik kartzelerattuako presoa;
* politikaria, politika lanbide edo jarduera nagusitzat duen pertsona.
# Politopo

Geometrian, politopoa irudi geometriko bat da, alde guztiak lauak dituena, zenbanahi dimentsiokoa. Bi dimentsioko politopoak poligonoak dira; hiru dimentsiokoak, poliedroak; lau dimentsiokoak, polikoroak... Beraz, poligono kontzeptua zenbanahi dimentsiotara orokortzea da politopoa.
Politopo terminoa Alicia Boole Stott-ek sortu zuen, George Boole irlandar matematikari eta filosofo ezagunaren alabak, hain zuzen ere.
Solido platonikoak (edo hiru dimentsioko politopo erregularrak) aztertzea izan zen Antzinako Greziako matematikarien ikergai nagusia —batez ere, Euklidesen Elementuak tratatuan—; ziur asko, politopoek dituzten berezko propietate estetikoengatik. Gaur egun, politopoak eta haiekin erlazionatutako kontzeptuak asko erabiltzen dira ordenagailuaren bidezko grafikoetan, optimizazioan eta beste arlo askotan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q747980
* Multimedia: Polytopes / Q747980
# Poliuretano

Poliuretanoa diisozianato baten eta alkohol dihidroxiliko baten arteko kondentsazio-erreakzioz lortzen den polimero termoplastikoa da. Tolueno diisozianatoa etilen glikolarekin erreakzionaraziz lor daiteke, adibidez; poliuretanoaren bereizgarria da molekularen egituran -NHCOO- taldea izatea.
Polimeroa eratzeko gertatzen den erreakzio orokorra honela adieraz daiteke: R$_1$NCO + R$_2$OH → R$_1$NHCOOR$_2$.
Era askotara lortzen da: zuntz-, apar- edo elastomero-eran, etab. Denak sukoiak dira. Poliuretanozko zuntzek elastikotasun handia eta erresistentzia elektriko ona dute eta iragazgaitzak dira. Poliuretanozko aparrak malguak edo zurrunak izan daitezke, dentsitate txikia dute eta haien propietate nagusia da isolatzaile onak izatea; besaulkiak, koltxoiak, hodien isolatzaileak, tapizak eta abar egiteko erabiltzen dira apar malguak, eta zurrunak, berriz, besaulkiak, autoen osagaiak, isolatzaileak, itsasontziak, kamioi hozkailuak, ontziak-eta egiteko.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q146322
* Multimedia: Polyurethane foam / Q146322
# Pottokoren usainak

Pottokoren usainak Pello Añorga idazle oiartzuarrak idatzitako liburua da. Liburuaren ilustratzailea Jokin Mitxelena da. 1985ean argitaratu zen liburua Elkarlanean argitaletxearen bidez.

## Argumentua

Pottoko potokoa da, eta baserrian bizi da mendi artean. Baina haur guztiak bezala, Pottokok eskolara joan beharko du kontatzen ikastera, eta berak ez du nahi, eskolako maixtrak belauniko jartzera behartu eta ostikoz jotzen duelako. Baina Pottokok bere lagunen eta baserriko animalien laguntza izango du.

## Pertsonai nagusiak

Pottoko, pertsonai nagusia, baserritarra.
Errape, Xordo, Xurdo, Arrio eta Beltxa behiak
Maistra belarrimotza
Maisu belarrihandi

## Erreferentziak

* ↑ literaturaren zubitegia - Pello Añorga. (Noiz kontsultatua: 2017-10-20).

## Kanpo estekak

* Pello Añorga idazlearen web orrialdea http://pelloanorga.weborria.com/
* https://web.archive.org/web/20171201182647/https://www.elkarargitaletxea.eus/liburuak/default.cfm?atala=artikulua_ikusi&hizkuntza=1&id_produktua=G81.75041
* Datuak: Q61362616
# Pottors ta Klito

Pottors ta Klito Zarauzko (Gipuzkoa) euskarazko punk musika feministako talde bat da, 2009an sortua. Punkaz gainera, bestelako musika estiloak ere erabiltzen dituzte, hala nola reggaea. Izenak emakumeen genitalak ditu aipagai: potorra (alua) eta klitoria, alegia.

## Taldea

Hasieran Ainara (bateria), Altxu (gitarra eta ahotsa), Jorge (gitarra) eta Korta (baxua) ziren taldekideak, baina 2012an Jorgek taldea utzi zuen eta Guru sartu zen. Abeslari berria, Amaia, 2013an hasi zen taldean eta Altxuk taldea uztean, 2015ean, laukote gisa geratzea erabaki zuten.
Lehen kontzertua 2011n eman zuten Putzuzulo gaztetxean, eta bigarrena Leitzako topaketa feministetan 2012an. 2013tik aurrera kontzertuak modu jarraituan ematen hasi ziren.
2016an Magenta lehen diskoa atera zuten, aurreko urteetan sortutako abestiz osatua. Taldearen estiloa gehienbat punk musika da, bestelako estiloak ere sartuta (hala nola reggaea). Izan ere, «pottormusika» egiten dute, «barrutik, pottorretik ateratzen zaien musika», beren hitzetan. Abestien letrak feministak dira, gai hauek hartuta: generoa, hilerokoa, autodefentsa feminista...

## Taldekideak

* Ainara Sarasketa (bateria)
* Korta (baxua)
* Gurutze Ostolaza, Guru (gitarra)
* Amaia Gabilondo (ahotsa)

## Diskografia

* Magenta (autoekoizpena, 2016)

## Erreferentziak

* ↑ «Pottors ta Klito» Tabakalera.eus 2015-08-20 (Noiz kontsultatua: 2018-02-05).
* 1 2 Urzelai, Jon. (2016-04-19). «Pottors ta Klito: “Sentitzen dugu Pottors ta Klito komunitate oso bat dela”» Badok (Noiz kontsultatua: 2018-02-05).
* ↑ «Magenta, by Pottors Ta Klito» Pottorstaklito.bandcamp.com (Noiz kontsultatua: 2018-02-05).

## Kanpo estekak

* «Pottors Ta Klito», Irola irratiko elkarrizketa.
* Datuak: Q47824065
# Potts Camp (Mississippi)

Potts Camp Mississippiko herri bat da. Marshall konderrian kokatua dago. 2010ean 523 biztanle zituen, 2,5 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Marshall konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q892400
* Multimedia: Potts Camp, Mississippi / Q892400
# Pottoko tripontzia

Pottoko tripontzia, Pello Añorga idazle oiartzuarrak idatzitako liburua da. Liburuaren ilustratzailea Jokin Mitxelena da. 1999an argitaratu zen liburua Elkar argitaletxearen bidez.

## Argumentua

Pottoko potokoa da, eta baserrian bizi da oso gustura mendi artean. Pottokori jatea asko gustatzen zaio, baina flakatu egin behar duela esan diote. Pottokok ez du nahi; behiak bezala izan nahi luke, behiei inork ez baitie esaten flakatzeko, alderantziz baizik. Baina azkenean Pottoko erregimena egiten hasiko da, eta baita kirola egiten ere.

## Pertsonai nagusiak

Pottoko, pertsonai nagusia, baserritarra.
Errape, Xordo, Xurdo, Arrio eta Beltxa behiak

## Erreferentziak

* ↑ literaturaren zubitegia - Pello Añorga. (Noiz kontsultatua: 2017-10-20).

## Kanpo estekak

* Pello Añorga idazlearen web orrialdea http://pelloanorga.weborria.com/
* Datuak: Q61363593
* https://web.archive.org/web/20171201182704/https://www.elkarargitaletxea.eus/liburuak/default.cfm?atala=artikulua_ikusi&hizkuntza=1&id_produktua=G81.75039
# Potton (Quebec)

Potton Quebeceko udalerri bat da, Kanadan. Estrie eskualdean kokatuta dago, eta horren barruan dagoen Memphrémagog konderriko eskualde udalerria da.. 2011ko zentsoaren arabera 1,849 biztanle zituen 261.78 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q509519
* Multimedia: Potton, Quebec / Q509519
# Potton

Potton, Ingalaterrako erdialdean dagoen udalerri bat da, Bedfordshire konderrian.
2011n 4.870 biztanle zituen.
* Datuak: Q2736099
* Multimedia: Potton / Q2736099
# Perioristica

Perioristica Gelechiidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Perioristica chalcopera da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Perioristica chalcopera | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7168680
# Pintuelesko geltokia

Pintueles Asturiasko Printzerriko tren geltoki bat da, Piloña udalerrian kokatuta dagoena.

## Egoera

Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
* Oviedo — Santander

## Zerbitzuak
### Eskualdeko tren

Renfe Feve
 Zerbitzua  Hasiera  Ibilbidea  Amaiera ⁠
R2Oviedo/UviéuCualloto • el Berron • la Pola Siero • Lieres • Nava • Ḥuentesanta • Cecea • Carancos • Pintueles • l'Infiestu–Geltokia • Viḷḷamayor • Sebares • Sotu Dueñes • Ozanes • Policlínico • les Arriondes • Ḥuentes • Toraño • Cueves • Llovio • Ribeseya • Camangu • Belmonte • Nueva • Villaḥormes • Posada • Valmori • Celoriu • Po • Llanes • San Roque l'Acebal • Vidiago • Pendueles • Colombres • Unquera • Pesues • San Vicente de la Barquera • el Barcenal • Roiz • Treceño • Cabezon de la Sal • Puente San Miguel • Torrelavega–ErdiaSantander⁠
R2aOviedo/Uviéula Corredoria • Parque Principado • Cualloto • Meres • Fonciello • el Berron • la Carrera • la Pola Siero • los Corros • Lieres • el Remediu • Llames • Nava • Ḥuentesanta • Cecea • Carancos • Pintueles • l'Infiestu–Geltokia • l'Infiestu–Geralekua • Viḷḷamayor • Sebares • Sotu Dueñes • Ozanes • Policlínico • les Arriondes • Ḥuentes • Toraño • Cueves • Llovio • Ribeseya • Camangu • Belmonte • Nueva • Villaḥormes • Posada • Valmori • Celoriu • PoLlanes :

### Aldiriko tren

Asturiasko Renfe Aldiriak
 Zerbitzua  Hasiera  Ibilbidea  Amaiera ⁠
 C-6fOviedo/Uviéula Corredoria • Parque Principado • Cualloto • Meres • Fonciello • el Berron • la Carrera • la Pola Siero • los Corros • Lieres • el Remediu • Llames • Nava • Ḥuentesanta • Cecea • Carancos • Pintueles • l'Infiestu–Geltokial'Infiestu Geralekua :

## Ikus, gainera

* Administrador de Infraestructuras Ferroviarias
* Renfe Feve

## Kanpo estekak

* Datuak: Q18596138
iea  Asturiasko Renfe Aldiriak :
# Pintxo-pote

Pintxo-poteoa, pintxo-potea edo pintxopotea Euskal Herrian XXI. mendearen hasieratik zabaldutako ostalaritzako ekimena da, non edari bat kontsumitzearen truke pintxo txiki bat ere eskaintzen den, prezio merkean.
2003. urteko maiatzeko lehen ostegunean Gasteizko merkatarien elkarte batek Barriken Ibilbidea izeneko ekimena jarri zuen abian, pintxoa eta edaria biltzen zituen eskaintza konbinatu merkeari forma emanez. 2004an Gasteizko Gorbeia kaleko ostalariek ekimena bere egin zuten eta ostegunero eskaintzen hasi ziren.
Urteak igaro ahala, ekimena Gasteizko beste auzo batzuetara hedatu zen, eta Gasteiztik Euskal Herriko beste hainbat hiri eta herrietara. Ohiturak bultzada handia izan zuen Atzerakada Handiaren garaian -2008.urtetik aurrera- tabernariek bezeroak erakarri eta udalek hiri eta herrietako kale-giroa berpitzarazi nahi izan zutenean.
Hego Euskal Herrian, XXI. mendean, pintxopoteoa deitzen den ekintza soziala nahiko hedatua dago: lagun batzuk taberna batean elkartu, edo tabernaz taberna ibili, pintxopotearen aitzakiarekin.
Ipar Euskal Herrian ere ostalaritza ekimen honen aldaera bat, behintzat, dokumentatuta dago.

## Ikus gainera

* Pintxo
* Txikiteo
* Poteo
* Tapa
* Txoko

## Erreferentziak

* ↑ Fundazioa, Elhuyar. «pintxo-pote» Elhuyar Hiztegia (Noiz kontsultatua: 2024-07-24).
* ↑ «Pintxo-potea - Donostia Turismoa» www.sansebastianturismoa.eus (Noiz kontsultatua: 2024-05-01).
* ↑ Enogastronomia. Hiri gozo-gozo baten inguruko gida. Vitoria-Gasteiz Turismo & Convention Bureau, 11 or..
* ↑ ««Euskal Herriko fenomeno soziokultural garrantzitsuenetakoa da pintxo-potea»» Berria 2024-07-04 (Noiz kontsultatua: 2024-07-04).
* ↑ «Ostegünak alageratürik dira Atharratzen» www.xiberokobotza.org 2024-07-15 (Noiz kontsultatua: 2024-07-16).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12265988
# Pintore kalea (Gasteiz)

Gasteizko Pintore kalea Alde Zaharrean dago. Herri hizkeran Pinto kalea izenez ezaguna da.

## Kokapena

Alde Zaharraren ekialdeko magalean dago. Errege Atea kalean hasten da eta Santa Maria kantoiraino iristen da. Hortik aurrera Santo Domingo kalea hasten da. San Frantzisko Xabierkoaren eta Santa Ana kantoiek zeharkatzen dute kalea.

## Luzera

470 metro inguruko luzera du. Ezkerreko espaloian 63 zenbakiraino iristen da eta eskuinekoan 94raino.

## Historia

Henrike Knörr eta Elena Martínez de Madina Salazarrek idatzitako “Toponimia de Vitoria I – Gasteizko toponimia I” (Euskaltzaindia, 2009) liburuaren arabera, 1256 urtean sortu zen kalea. Hasieratik izan zuen egun duen izena.

## Kale honetan jaiotako pertsonai ezagunak

* Justo Antonio Olagibel

## Azpiegiturak

Kale honetatik igarotzen da Alde Zaharraren goiko aldera igotzeko Ekialdeko arrakala automatikoa, San Frantzisko Xabierkoaren kantoian.

### Trafikoa

Oinezkoentzako kalea den arren ibilgailu ugari ibiltzen da, gehienbat banaketa kamioiak.

## Bitxikeriak

Kale hau aipatzen da Potato taldearen La gente rula abestian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q61365281
* Multimedia: Calle de la Pintorería, Vitoria-Gasteiz / Q61365281
# Pintxo

Pintxoak tabernetako jaki-zati txikiak dira, edariarekin batera bizpahiru mokadutan hartzekoak. Ohikoenak ogi-zatien gainean jartzen dira, txotxez eutsita. Azken urteotan garapen handia izan dute, Euskal Sukaldaritza Berriaren oinarri nagusietakoa bihurtuz eta euskal gastronomian gehien esportatzen den jaki edo ideia izanik. Horregatik, mota eta aldaera asko ageri dira,eta taberna asko eta asko halako lehia batean sartu dira pintxo bereziak sortzeko, guztion aho-gozagarri.
Euskal Herriko ia taberna guztietan ditugu eskuragai, hainbat mota, itxura eta prestaketa-mailekin. Baina aukera handiena Bilboko eta, batez ere, Donostiako Parte Zaharrean aurkituko ditugu. Ohitura handienekoak txaka-pintxoa, piper berde eta antxoa-pintxoa, arrautzopil-pintxoa eta mota askotako frijituak dira: kroketak, piper beteak, gaztazko bolak, etab.

## Izena

Izenaren jatorria gaztelaniako "pincho" hitza da, normalean zotz batek eusten baitio jaki prestatuari (ad. izkira) ogi-zatia oinarrian dela. Usadioz, mokadu, banderilla (zotz batean sartutakoei, batez ere) eta errazio ere deitu izan zaie. Pintxo Hegoaldean, batez ere, erabiltzen den hitza da.
Gaztelaniaz tapa (edaria estaltzeko platertxoa dela eta) edo banderilla (zezenketaren antzekotasuna dela eta) du izena, frantsesez amuse-gueule (jateko plazera aurpegian nabari delako) eta ingelesez snack (hozkadan hots-hitza dela eta).

## Ikus, gainera

* Pintxo-poteo
* Poteo
* Gilda pintxoa
* Txikiteo
* Elkarte gastronomiko edo Txoko
* Tapa

## Kanpo estekak

* Pintxo ezberdinen errezetak ikusgai
* Pintxoei buruzko webgunea (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q1452513
* Multimedia: Pinchos / Q1452513
# Pintza amperemetriko

Pintza amperemetrikoa amperemetro mota berezi bat da, korronte elektriko baten intentsitatea neurtzeko zirkuitua ireki beharra saihesten duena.
Pintza amperemetrikoaren funtzionamendua korronte elektrikoak sortzen duen eremu magnetikoan oinarritzen da. Neurgailuak pintza bi ditu, eta hauetako bat zabaldu egiten da. Neurtu beharreko korrontea daraman kablea pintza bien artean sartzen da, eta hauengatik inguratua gelditzen da. Kableak daraman korronteak eremu magnetiko bat sortzen du, eta eremu magnetiko honek korrontea sortzen du pintzaren zirkuituan.
Pintza amperemetrikoaren abantailak, neurketa egiteko zirkuitua ez dela ireki behar, eta kablearekin kontakturik ez edukitzean oso segurua dela dira. Korronte zuzena neurtu dezaketen pintza bereziak badaude ere, gehienak korronte alternoa bakarrik neurtzen dute. Orokorrean instalazio elektrikoetan neurketak egiteko erabiltzen dira.
Neurketa egiteko kable bat bakarrik pasatu behar da pintzatik —gehiago pasatzen badira korronteen batura neurtuko du, eta joan-etorriko kable parea sartzen bada bien baturak 0 emango du—. Hau dela eta, kable bakarra bereiztea zaila den kasuetarako, pintzak korronte hartune eta neurtu nahi den gailuaren artean ezarri daitekeen osagarri batekin saltzen dira, zeinak kable bakarreko korrontea neurtzen duen. Neurtu nahi den korrontea txikia denean, kablea pintzaren inguruan hainbat aldiz biratu daiteke, eta ondoren neurgailuak emandako kopurua bira kopuruagatik zatitu.
Pintza amperemetrikoak batzuetan multimetroetan barneratzen dira.

## Ikus, gainera

* Korronte alterno
* Amperemetro
* Multimetro

## Kanpo estekak

* Datuak: Q146870
* Multimedia: Clamp meters / Q146870
# Pintza (argipena)

Pintza izenak hainbat adiera du:
* Matxarda muturrak hurbilduz zerbait heltzeko erabiltzen den tresna eta gailua, eta honen aldaerak dira aliketak eta kurrikak.
* Arropa-pintza edo gantxoak, arropa esekitzeko dira.
* Haginak esaten zaie euskaraz krustazeoen apendize edo eskuetako pintzei.
* Matxardak.
* Arropa esekitzeko gantxoak.
* Misera baten haginak.
* Aliketak.
* Kurrika sorta.
# Pintto pintto

Pintto pintto euskal haur kanta bat da. Bere gaia Pintto izeneko txakurra da. Lehen bertsio grabatuan, Kixki ta Mixki ta Kaxkamelonen kanta da, gerora Txirri, Mirri eta Txiribiton izango ziren pailazoak. 1975ean, Herri Gogoa diskoetxearekin beraien lehenengo diskoa grabatu zuten: Kixki, Mixki ta Kaxkamelon. Argitaratu ordea, aurrerago, 1976an egin zen. Diskoak arrakasta izugarria izan zuen eta orduan egin zuten famatu hain ezaguna den Pintto-pintto abestia.
Hala ere, herri kanta da. 1975ean Mallabiako Emilio Txurruka Uriarte txistulariari entzun zioten pailazoek, eta berak soldaduskan ikasi zuela esan zien. Doinua XIX. mendeko haur-kanten alemaniar bilduma batean jasotzen zela dio Jose Ignazio Ansorenak.

## Erreferentziak

* 1 2 Ansorena, Jose Ignazio. (2000). Mirri eta biok. Alberdania ISBN 9788495589101. (Noiz kontsultatua: 2018-11-25).
* ↑ Giesbert, Franz J.. (1957). METHOD FOR THE TREBLE RECORDER. B. Schott's Sohne (Noiz kontsultatua: 2018-11-25).

## Kanpo estekak

* Txirri, Mirri eta Txiribiton pailazoen "Pintto pintto" abestiaren bertsioa entzungai.
* "Pintto pintto" abestia entzungai. Derioko "Hazi Kantatzen" proiektua.
* Haur talde bat eta andereñoa "Pintto pintto" abestia abestuz entzungai.
* Datuak: Q12265989
# Pintura akriliko

    Artikulu hau pinturari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «akriliko».
Pintura akrilikoa pigmentuak polimero akrilikozko emultsio batean dituen pintura da. Uretan disolbagarriak badira ere, lehortu ondoren erresistenteak dira. Lehortzearen azkartasunagatik nabarmentzen da bereziki. Halaber, lehortzean tonua zertxobait aldatzen da, olioan baino gehiago. Pintura akrilikoa XX. mendearen lehen erdikoa da, eta Italian eta Estatu Batuetan garatu zuten aldi berean.
"Latex" emultsioko polimerizazio bidez lortutako polimeroen izen arrunta da, eta ingurune jarraitu batean polimero partikula oso txikien dispertsio koloidalak dira. Latexa arkitekturako pinturen fabrikazioan aplika daiteke, baina baita zurerako itsasgarrietan (kola binilikoa), papererako pinturetan edo zementu eta hormigoirako gehigarri gisa ere.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hiztegi terminologikoa] [2018]
* ↑ Euskalterm: [Zurgintza Hiztegia] [2020]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q207849
* Multimedia: Acrylic paint / Q207849
# Pinturicchio

Bernardino di Betto, ezizenez Pinturicchio edo Pintoricchio (Perugia, Romagna, Italia, 1454 – Siena, Italia, 1513) italiar pintorea izan zen.

## Biografia

Peruginorekin batean egin zuen lan Kapera Sixtinoan 1481-1483 urteetan. Belvedereko jauregiko atal bat dekoratzeko eskaria egin zion Inozentzio VIII.ak eta Alexandro VI.ak Vatikanoko Borgia etxeetako sei aretoak dekoratzeko (1493-1494). Sant Angeloko gazteluan egin zuen lan, eta Erromako Santa Maria in Aracoeli elizan ere pintura garrantzitsuak margotu zituen ("San Bernardinoren heriotza"). Piccolomini kardinalak Sienako katedraleko liburutegia dekoratzeko eskatu zion 1502an.
Lan nagusiak: "Ama Birjinaren koroatzea", "Erregeen gurtza", "Ama Birjinaren deikundea", "Santa Katalinaren borroka" eta "Eneas Piccolomini poeten koroa jasotzen Frederiko III.aren eskutik".

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q5591
* Multimedia: Pinturicchio / Q5591
# Premisa

Logikan, premisa argudio logiko baten bitartez ondorio edo konklusio batera eramaten duen adierazpena da. Bestela esanda: premisa bat zerbait egia denaren aurreiritzia da. Logikan argudio batek (gutxienez) bi proposizio deklaratibo behar ditu, premisa gisa ezagutzen direnak, eta esaldi deklaratibo bat ("proposizioa"), ondorio gisa ulertzen dena. Bi premisa eta ondorio bat egitura argumentatiboaren forma basikoa da. Argudio konplexuagoek hainbat premisa lotu ditzakete ondorio batera, edo hasierako konklusioetatik premisara joan eta beste ondorio batzuk atera.
Aristotelek zioen edozein argudio logiko bi premisa eta ondorio batean laburbil daitekeela. Adibidez:
    Sokrates hilkorra da, gizaki guztiak hilkorrak direlako.
Asumitzen dugu Sokrates gizaki bat dela, ondorioak logikaren barruan koka dadin. Arrazoiketa osoa, berez, honakoa lizateke:
    Gizaki guztiak hilkorrak dira, eta Sokrates gizakia da, beraz Sokrates hilkorra da.
Modu honetan ondorioaren (Sokrates hilkorra da) egia aurreko premisen egian oinarritzen da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q321703
# Premià de Mar

Premià de Mar Kataluniako udalerria da, Maresmen eta Bartzelonako probintzian dagoena. 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 27.399 biztanle zituen. 2,12 km²-ko azalera du.

## Demografia

Biztanleriaren bilakaera :
| 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2001 | 2009 |
| 2.279 | 2.872 | 3.423 | 3.305 | 3.912 | 3.825 | 5.518 | 10.995 | 20.034 | 22.699 | 26.334 | 27.399 |

## Ikus, gainera

* Bartzelonako udalerrien zerrenda
* Costa del Maresme

## Kanpo estekak

* (Katalanez) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q12046
* Multimedia: Premià de Mar / Q12046