OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Erriberri kalea (Iruñea)

Erriberri kalea Nafarroako hiriburua den Iruñeko Bigarren Zabalgunean dagoen kale bat da.

## Izena

Izena Erriberri nafar udalerriaren omenez darama.

## Kalea

Emilio Arrieta kalean hasi, Iruñeko zezen plazaren parean, eta ipar-hegoaldeko norantzan Nafarroa Beherea etorbidea eta Zuria Nafarroakoa plaza zeharkatuz, Agoitz kalean amaitzen da.
Honako kale hauek zeharkatzen dute: Leire kalea, Teobaldoak kalea, Nafarroa Behereko etorbidea, San Fermin kalea, Tafalla kalea, Felipe Gorriti kalea, Amaiurko Gaztelua kalea eta Iturralde Suit kalea.
Aralar kalea eta Amaia kalearekiko paraleloki doa.

## Ondarea

* Iruñeko zezen plaza
* Eskolapioen eraikina
* San Frantzisko Xabierkoaren eliza
* Zabalguneko merkatua
* Zuria Nafarroakoa plaza
* Iruñeko zezen plaza.
* Eskolapioen eraikina.
* San Frantzisko Xabierkoaren eliza.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q25479515
# Dunkerqueko portua

Dunkerqueko portua Frantziako Dunkerque hirian dagoen erabilera anitzeko itsas-portua da. Leku estrategikoan dago, Mantxako kanaletik 90 miliara eta Europa iparraldeko eta hegoaldeko trafikoen erdian.
Hegoaldea eta iparraldea batzen dituzten kontainer ontzi gehienek geltokia egiten dute Dunkerquen.

## Ikus, gainera

* Dunkerque

## Kanpo estekak

* (Frantsesez) Dunkerqueko Portu Agintaritzaren webgunea.
* Datuak: Q3114755
* Multimedia: Port de Dunkerque / Q3114755
# Dunkirk (Indiana)

Dunkirk Indianako hiri bat da. Blackford konderrian kokatua dago. 2010ean 2.362 biztanle zituen, 3,25 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Blackford konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3241334
* Multimedia: Dunkirk, Indiana / Q3241334
# Dunkirk (New York)

Dunkirk New York estatuko hiri bat da. Chautauqua konderrian kokatua dago. 2010ean 12.563 biztanle zituen, 11,66 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Chautauqua konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q911609
* Multimedia: Dunkirk, New York / Q911609
# Dunkerrin

Dunkerrin (irlanderaz: Dún Cairin) Irlandako udalerri bat da, Offaly konderrian dagoena.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5315363
# Dunkineely

Dunkineely (irlanderaz Dún Cionnaola) Irlandako Donegal konderriko hego-mendebaldeko kostaldean dagoen udalerri bat da. Bruckless udalerriaren alboan dago, Donegal udalerritik 11 milia mendebaldera eta Killybegs udalerritik 6 miliatara N56 errepidea hartu ezkero. Kale bakar batez osatutako herri bat da.

## Kanpo estekak

* Dunkineelyko udal webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q2077163
* Multimedia: Dunkineely / Q2077163
# Dunkirk (New Yorkeko herria)

Dunkirk Ameriketako Estatu Batuetako herri bat da. Chautauqua konderrian kokatuta dago, New York estatuan. 1.240 biztanle ditu, 6,28 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Tennessee

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5315387
* Multimedia: Dunkirk, New York / Q5315387
# Dunkerton (Iowa)

Dunkerton Iowako hiri bat da. Black Hawk konderrian kokatua dago. 2010ean 852 biztanle zituen, 2,54 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Black Hawk konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1932636
* Multimedia: Dunkerton, Iowa / Q1932636
# Dunkeswell

Dunkeswell, Ingalaterrako hego-mendebaldean dagoen herri bat da, Devon konderrian.
2011n 1.361 biztanle zituen.
* Datuak: Q746449
* Multimedia: Dunkeswell / Q746449
# Dunkirk (Maryland)

Dunkirk Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Calvert konderrian dago, Maryland estatuan. 2.431 biztanle ditu, 19 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Calvert konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q754988
# Ehun eta berrogeita hamalau

Ehun eta berrogeita hamalau (154) ehun eta berrogeita hamahiruaren ondoren eta ehun eta berrogeita hamabostaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q720998
* Multimedia: 154 (number) / Q720998
# Ehun eta berrogeita bederatzi

Ehun eta berrogeita bederatzi (149) ehun eta berrogeita zortziaren ondoren eta ehun eta berrogeita hamarraren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q720733
* Multimedia: 149 (number) / Q720733
# Ehun eta berrogeita bat

Ehun eta berrogeita bat (141) ehun eta berrogeiaren ondoren eta ehun eta berrogeita biaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q225864
* Multimedia: 141 (number) / Q225864
# Ehun eta berrogeita bost

Ehun eta berrogeita bost (145) ehun eta berrogeita lauaren ondoren eta ehun eta berrogeita seiaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q721079
* Multimedia: 145 (number) / Q721079
# Ehun eta berrogeita hamabost

Ehun eta berrogeita hamabost (155) ehun eta berrogeita hamalauaren ondoren eta ehun eta berrogeita hamaseiaren aurretik doan zenbaki osoa da. Sistema binarioan 10011011 idazten da, oktalean 233 eta hexadezimalean 9B. Bere faktorizazioa zenbaki lehenetan 5×31 da. Zenbaki ia-lehen-2 bat da, bi zenbaki lehenen biderkaketa delako.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q721035
* Multimedia: 155 (number) / Q721035
# Ehun eta berrogei

Ehun eta berrogei (140) ehun eta hogeita hemeretziaren ondoren eta ehun eta berrogeita bataren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q719692
* Multimedia: 140 (number) / Q719692
# Ehun eta berrogeita bi

Ehun eta berrogeita bi (142) ehun eta berrogeita bataren ondoren eta ehun eta berrogeita hiruaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q720976
* Multimedia: 142 (number) / Q720976
# Ehun eta berrogeita hamabi

Ehun eta berrogeita hamabi (152) ehun eta berrogeita hamaikaren ondoren eta ehun eta berrogeita hamahiruaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q590577
* Multimedia: 152 (number) / Q590577
# Ehun eta berrogeita hamahiru

Ehun eta berrogeita hamahiru (153) ehun eta berrogeita hamabiaren ondoren eta ehun eta berrogeita hamalauaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q472686
* Multimedia: 153 (number) / Q472686
# Ehun eta berrogeita hamaika

Ehun eta berrogeita hamaika (151) ehun eta berrogeita hamarraren ondoren eta ehun eta berrogeita hamabiaren aurretik doan zenbaki osoa da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q720992
* Multimedia: 151 (number) / Q720992
# Elur-lore

Elur-lorea edo Edelweiss (Leontopodium alpinum) Asteraceae familiako landare bat da. Larre alpetarretan eta europar mendilerro garrantzitsuenetako garaiera handietako harriarteetan talde txikitan hazten den lore bat da, braktea sendo, haragitsu eta bilo fin batekin estaliak, zuri, berdexka eta horixka arteko tonalitateekin.
Mendi garaiera handitako lore ikurra da; horren ondorioz, denbora luzean ustiatua izan da eta toki askotatik desagertu da. Gaur egun lore hau hazten den herrialdeetan babestua dago.
Edelweiss izena, germaniar jatorrikoa da. Izenak, "zuri noblea" edo "zuri garbia" esan nahi du.

## Bitxikeriak

The Sound of Music filmean Edelweiss izena daraman kantu bat dago, ia mundu guztian Alemanian eta Austrian izan ezik, Austriako bigarren ereserki nazional antzekotzat hartu zena. Baina, benetan, filmerako espresuki idatzitako kantu bat baino ez zen izan.
* Datuak: Q178265
* Multimedia: Leontopodium nivale subsp. alpinum / Q178265
* Espezieak: Leontopodium nivale
# Elur-erraketa

Elur-erraketak elur eta izotz zoruetan eroso eta arinago mugitzeko helburuz alpinismo edo mendi botei egokitzen zaien gailu bereziak dira. Bereziki negualdean burututako xendazaletasun, mendizaletasun, alpinismo eta alpinismo jardueretan erabili ohi dira. "Flotazioa" deritzon efektuari esker, jantziak dauzkan pertsonaren gorputzaren pisua bere oina baino azalera handiago batean uniformeki banatzen denez, haren hanka elurretan guztiz sartu eta estropezuka ibil dadin eragozten du.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q214724
* Multimedia: Snowshoes / Q214724
# Elur-erregina

Elur-erregina (danieraz Snedronningen) 1844ko Hans Christian Andersen daniar idazlearen maitagarri-ipuin bat da. 1844ko abenduaren 21ean Maitagarrien Ipuin Berriak bildumaren barnean argitaratu zen. Istorioa Ongia eta Gaizkiaren arteko borrokan oinarritzen da, Kay eta Gerda haurren ibizipenetatik ikusita.
2013ko Disney ekoiztetxearen Frozen marrazki biziduna filma kontakizun honetan oinarritu zen.

## Atalak

* Ispilua eta ispilu zatiari buruz
* Mutikoa eta neskatoa
* Lorategia eta magian aditua zen emakumea
* Printzea eta printzesa
* Neskato lapurtxoa
* Laponiar emakumea eta finlandiar emakumea
* Elur erreginaren jauregia eta ondoren jazo zenari buruz

## Kanpo estekak

* Datuak: Q11880
* Multimedia: The Snow Queen / Q11880
# Elur-kentzeko makina

Elur-kentzeko makina edo elur-kentzekoa bide batetik edo bestelako eremu batetik elurra kentzeko diseinatu edo prestatutako ibilgailua da.
Elur-kentzeko makina zeregin horretarakoxe sortutako ibilgailua izan daiteke, edo elurra kentzearren pala bat edo bestelako sistema bat erantsi dioten kamioia, traktorea nahiz noranahikoa.
Elurra kentzeko bi sistema daude:
* Pala batekin elurra alborantz bultzatzea.
* Turbina batekin elurra urrutira jaurtitzea. Hainbat metro elur erortzen denean, beste sistemarik ezin da erabili.
Orobat, elur-kentzeko trenak erabiltzen dira trenbidea garbitzeko.
Poloetan, era berean elur-kentzeko makinak behar dira hegazkinak lurreratu ahal izateko. Lehendabizi, hegazkinetik makina jaurtitzen da, jausgailu batekin; horrela, elur-kentzeko makinak lurra prestatzen du, hegazkina lurrera eta airera dadin.

## Galeria

* Elur-kentzeko txiki bat, Ottawan (Ontario, Kanada)
* Espaloiko elur-kentzekoa, Hallowell hirian (Maine, Ameriketako Estatu Batuak)
* Elur-kentzeko kamioia
* Kaleko elur-kentzekoa, Quebec hirian
* Elur-kentzeko motonibelagailua
* Elur-kentzeko pala erantsi dioten hondeamakina
* Elur-kentzeko pala erantsi dioten nekazaritzako traktorea
* Elur-kentzeko kamioia, landabide batean
* Elur-kentzeko trena
* Elur-kentzeko trena
* Elur-kentzeko trena

## Kanpo estekak

* Gas turbinazko elur-kentzekoak, Errusiako aireportu batzuetan erabiliak
* Datuak: Q14976
* Multimedia: Snowplows / Q14976
# Elur-koartzatxo

Elur-koartzatxoa (Egretta thula) Egretta generoko animalia da. Hegaztien barruko Ardeidae familian sailkatua dago. Generoaren izena frantsesetik dator, aigrette hitzetik; hau aigron edo lertxun hitzaren diminutiboa da. Espezie hau Ameriketako laku, urmael eta mangalaretan bizi da. Ameriketako Estatu Batuetako ekialde zein mendebaldean aurki daiteke, baita Ertamerikan, Antilletan eta Hego Amerikan, Txile eta Argentinaraino. Andeetan ezin da aurkitu.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez)BirdLife International (2012) Species factsheet. www.birdlife.org webgunetitik jaitsia 2012/05/07an
* ↑ (Ingelesez) IOC Master List

## Ikus, gainera

* Egretta
* Ardeidae

## Kanpo estekak

* World Bird Names
* Datuak: Q59785
* Multimedia: Egretta thula / Q59785
* Espezieak: Egretta thula
# Elur-lehoinabar saria

Elur-lehoinabar saria (errusieraz: Снежный барс) Sobiet Batasunean mendigoizale iaioei ematen zitzaien saria zen. Sari hau gaur-egun mantentzen da. Saria lortzeko Sobiet Batasuna osatzen zuten herrietako 7000m.-tako 5 gailurrak jo behar dituzte.
Tajikistango Pamir mendikatean 3 gailur daude, Ismail Samani mendia (Komunismo mendi ohia) 7495m, Korjenebskaia mendia 7105m eta Lenin mendia 7134m. Tajikstan, Kirgizstan eta Txinako mugan dagoen Tian Shan mendilerroan beste biak daude, Jengix Txokusu (Pobeda ohia) mendia 7439m eta Khan Tengri mendia 7010m.-takoa.
2010 arte 567 mendizalek lortu dute garaikurra, 538 gizonezkok 29 emakumenzkok, 1981 urtetik aurrera.
2004an Xabier Ormazabal urretxuarrak lortu zuen saria, lehenengo euskaldun eta bakarra horrelakorik eskuratzen.

## Ikus, gainera

* Euskal Herriko alpinismoaren historia

## Kanpo estekak

* Zerrenda ikusteko: http://www.russianclimb.com/snowleopard/table.htm
* Datuak: Q1548627
# Eneko Acero

Eneko Acero (Algorta, Getxo, Bizkaia, 1977ko apirilaren 22a) surflaria da. Haren anaia Iker eta Kepa ere surflariak dira.

## Bizitza

Munduko zirkuituan dabilen euskal herritar surflari bakarretakoa da. Europako zirkuitua osatzen zuten saio guztietan garaipena lortu ondoren, 1999. urtean EPSA Europako surf-txapelketa irabazi zuen; bera izan da titulu hori eskuratu duen lehen euskal herritarra.
Europako zirkuituan nagusitu ostean, munduko WQS zirkuituan ari diren 44 surflari hoberenen arteko zerrendan, Top 44an, sartzea du helburu.
Algortako Fadurako goi-mailako gunean CPTen prestatzen du bere burua Eneko Acerok, Julio Calleja eta Jose Antonio Lekue prestatzaileen laguntzaz.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011-12-27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* "Nekagarria da sasoian egotea eta etengabe bidaiatzea" Elkarrizketa Argia astekarian (2007-10-21)
* (Gaztelaniaz) myspace.com
* (Ingelesez) www.pukasteam.com
* Datuak: Q12256838
* Multimedia: Eneko Acero / Q12256838
# Eneida Marta

Eneida Marta (Ginea Bissau, c. 1973) Ginea Bissauko abeslaria da portugesez eta Ginea-Bissauko kreoleraz abesten duena.

## Biografia

Artista familia batean jaio zen eta gaztetan hasi zen abesten. Juca Delgadorekin batera serioago hartu zuen musika ibilbidea eta 2001. urtean atera zuen aurreneko diskoa, Nô Stória, eta hurrengo urtean bigarrena, Amari. Bigarren disko honek Putumayo munduko musiken diskoetxearen arreta erakarri zuen eta nazioarteko birari ekin zion. 2006an hirugarren diskoa iritsi zen Lôpe Kai. "Mindjer Dôlce Mel" abestiarekin Munduko Musiken lehiaketa irabazi zuen eta Putumayok Acoustic Africa bilduman sartu zuen. 2008ko nazioarteko biran Womex elkarteak 3.000 delegaturen aurrean kantatzeko aukera eman zion.
2019an atera zuen laugarren diskoa, Ibra izenekoa.

## Diskografia

* Nô Stória (2001)
* Amari (2002)
* Lôpe Kai (2016)
* Ibra (2019)

## Kolaborazioak

* Acoustic Africa (2006) - "Mindjer Dôlce Mel" abestia

## Erreferentziak

* ↑ «Eneida Marta - WOMEX» www.womex.com (Noiz kontsultatua: 2021-06-25).
* 1 2 «Eneida Marta» www.alg-eventos.pt (Noiz kontsultatua: 2021-06-25).
* ↑ (Gaztelaniaz) Eneida Marta – Nô Stória (2001, CD). (Noiz kontsultatua: 2021-06-25).
* ↑ (Gaztelaniaz) Eneida Marta – Lôpe Kai (2006, CD). (Noiz kontsultatua: 2021-06-25).
* ↑ (Gaztelaniaz) Eneida Marta – Ibra (2019, Digipack, CD). (Noiz kontsultatua: 2021-06-25).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5376728
* Multimedia: Eneida Marta / Q5376728
# Eneko Aizpurua

Eneko Aizpurua Urteaga (Lazkao, Gipuzkoa, 1976) gipuzkoar euskal idazlea eta itzultzailea da.
Zuzenbidean lizentziaduna, gaur egun itzultzaile egiten du lan Nafarroako Unibertsitate Publikoan. 2017an Robert Menasse-ren Europar Mezularia : burujabetza eta demokrazia XXI. mendean saiakera itzuli zuen.

## Liburuak
### Nobelak

* Errauts, 2011, Erein.
* Herensuge gorriaren urtea, 2013, Erein.
* Lehertu da festa, 2016, Erein

### Saiakera

* Bidasoan gora, 2020, Txalaparta.

### Kontakizun laburra

* (Euskal) haluzinazio bat, 2018.

## Erreferentziak

* ↑ www.funtsak.com, Funtsak-Diseño y Programación Web-. «Eneko Aizpurua Urteaga-(r)en liburuak. Biografia eta bibliografia» www.txalaparta.eus (Noiz kontsultatua: 2021-07-27).
* ↑ «"Eneko Aizpurua Urteaga" NorDaNor | EIZIE» nordanor.eus (Noiz kontsultatua: 2021-07-27).
* ↑ «'Bidasoan gora' liburua aurkeztuko du Eneko Aizpuruak ortziralean Beran - Bortziriak - 2021-04-30» Erran.eus (Noiz kontsultatua: 2021-07-27).
* Datuak: Q57659702
# Enego

Enego Italiako udalerri bat da. Vicenzako probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. 1.528 biztanle ditu, 52,61 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Enegok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Asiago Foza Gallio Arsiè Valbrenta $^{(en)}$ Grigno

## Kanpo estekak

* Datuak: Q46939
* Multimedia: Enego / Q46939
# Eneko Abasolo

Eneko Abasolo Txabarri "Abarkas" (Iurreta, 1976) bertsolaria da, lanbidez okina izana bada ere, postari eta zorion banatzaile da egun. 1998an hartu zuen parte lehen aldiz Bizkaiko Bertsolari Txapelketan.

## Txapelketak

* Bizkaiko Bertsolari Txapelketa
** Finalista (2): 2010 eta 2018
** Finalaurrekoak (7): 2004, 2008, 2012, 2014, 2016, 2021 eta 2023

## Kanpo estekak

* Eneko Abasolori buruzko informazioa Bertsozale Elkartearen webgunean.
* Bizkaiko 2008ko bertsolari txapelketa.
* Datuak: Q12256836
# Eneko Abrego

Eneko Abrego Txopeitia (Andoain, Gipuzkoa, 1965 - ) Inoren Ero Ni taldean abesten duen euskal abeslaria da. Bere ibilbide musikala BAP!! taldearekin hasi zen 1980ko hamarkadan. Bi talde hauetan jotzeaz gain, Dut, Anari edota Negu Gorriak taldeekin ere kolaboratu izan du.

## Bizitza

Karrera musikala BAP!! taldean hasi zuen 1984an, abeslari gisa.
Bartzelonan emandako kontzertu batean agertokitik salto egin eta bizkarrez erortzean lesio bat izan zuen, eta kontzertua bertan bera utzi behar izan zuen.
Xabier Ansa eskalatzailearekin zuen harremana oso estua zen, hainbat kanta elkarrekin sortuak ziren. Baina Xabier Ansaren heriotza ustekabean iritsi zen, eta horregatik BAP!!-en azkeneko kontzertua berari eskaini zioten.
1996an taldea desegin zen Jomes-ek (gitarra) belarrian arazoak zituela eta.
2002an Andoainen Inoren Ero Ni taldea sortu zuen Drake, Mikel Abrego (anaia) eta Borjarekin batera. Egun oraindik talde honetan dabil abeslari gisa.

## Diskografia
### Bap!!

* Babarruna ta Aza Popularra (Autoekoizpena, 1986).
* Bidehuts eta Etxehuts (Basati diskak, 1988).
* Zuria Beltzez (Basati Diskak, 1992).
* Lehertzeko garaia (Esan Ozenki, 1994).
* Bazen (Metak, 2003)

### Inoren Ero Ni

* Inoren Ero Ni (Metak, 2004)
* Gronhölm (Bidehuts, 2008)
* Fosbury (Bidehuts, 2009)
* Fregoli (Bidehuts, 2011)
* IENNEI (Bidehuts, 2016)
* Datuak: Q12256837
# Esplizitu (argipena)

Esplizitu hitzak zerbaiti buruz argi eta garbi eta zuzenki adierazten denari egiten dio erreferentzia. Erabilera zenbait ditu:
* matematikan, funtzio esplizitua, mendeko aldagaiaren balioa aldagai independentearen baliotik zuzenean kalkulatzen duena;
* sexu esplizitua, argi eta garbi giza sexualitatearekin zer ikusirik duten narratiba eta irudiek (ikus, pornografia;
* ezagutza esplizitua, idatziz edo grafikoki jaso daitekeena, ezagutza tazitoa ez bezala.
# Esplotazio-emaitza

Kontabilitatean, esplotazio-emaitza enpresak bere ohiko esplotazio edo jardueragatik ekitaldi ekonomiko batean izan dituen galdera edo irabazien kopurua da. Emaitzen kontuak barnehartzen duen ataletako bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3457912
# Esplotazio (argipena)

Esplotazio terminoak erabilera zenbait ditu:
* esplotazioa edo ustiapena, baliabide materialak erabiltzen dituen jarduera ekonomikoa;
* esplotazio soziala, pertsonen mendekotasunezko erabilera;
* kontabilitatean,
** esplotazio-kontua,
** esplotazio-emaitza.
# Esploratzailearen Plaka

Esploratzailearen Plaka, Ozeano Barearen zati bat hartzen duen plaka tektoniko bat da, Vancouver uhartearen mendebaldean. Plaka mugakideak, hauek dira:
* Iparraldean, Pazifiko Plaka, honekin, esploratzailearen dortsala eratzen duen ertz dibergente bat duelarik.
* Hegoaldean, Juan de Fuca Plaka
* Ekialdean, Ipar Amerikar Plaka
* Mendebaldean, Pazifiko Plaka

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1384554
# Esplús

Esplús Huescako udalerria da.

## Demografia

Biztanleriaren bilakaera :
| 1900 | 1910 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1978 | 1991 | 1996 | 2001 | 2004 | 2008 |
| - | - | - | - | - | - | - | - | 912 | 811 | 725 | 733 | 719 |

## Ikus, gainera

* Huescako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* Datuak: Q984480
* Multimedia: Esplús / Q984480
# Esplotazio sozial

Sistema sozioekonomiko batean, esplotazio soziala kategoria sozial jakina izaten duten pertsonen eskubideen aurkako mendekotasun harremana da, pertsona horiengandik etekin bat ateratzeko asmoz eta instituzio politikoetatik gehienetan onartu edo, gutxienez, ikusezindu egiten dena. Adibidez, esklabotza esplotazio sozialaren modu bat da. Kontzeptua ezker politikotik eta langileriatik maiz erabili da, kapitalismoan langileei inposatzen zaizkien lan kondizioak salatzeko.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q859884
# Esplugues de Llobregat

Esplugues de Llobregat Kataluniako udalerria da, Baix Llobregat eskualdean eta Bartzelonako probintzian kokatua. 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 46.862 biztanle zituen. 4,6 km²-ko azalera du.

## Demografia

Biztanleriaren bilakaera :
| 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2001 | 2009 |
| 1.061 | 1.471 | 1.504 | 2.948 | 3.631 | 3.981 | 13.103 | 29.472 | 46.079 | 48.310 | 45.127 | 46.862 |

## Pertsonaia ezagunak

* Carme Chacón (1971-), politikari sozialista eta Espainiako Gobernuan ministroa.

## Ikus, gainera

* Bartzelonako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Katalanez) Esplugues de Llobregatko udalaren webgunea.
* Datuak: Q15621
* Multimedia: Esplugues de Llobregat / Q15621
# Esplikadore (zinema)

Esplikadoreak edo komentaristak film mutuetako eszenak azaltzen zituztenak ziren, entzuleek hobeto uler zezaten ikusten zuena. Zuzeneko musikarekin batera, aretoan ordena ezartzeko funtzioa zuen. Horrez gain, soinu-efektuak gehitzen zituzten eguneroko objektuak erabiliz. Hain figura enblematikoa izatera iritsi zen, non onenak aukeratzeko lehiaketak egiten baitziren.

## Jatorria

Zinema-iruzkingileen jatorria Benshi antzoki japoniarrean eta Kabukiko bertako antzerki-formetan kokatzen da. XX. mendearen hasieran, benshiak (katsube ere esaten zaie) ados jartzen ziren kamera-operadoreekin irudiak bizkortu edo geldi zitzaten, haien azalpen-helburua zela eta.
Espainiako zinemari dagokionez, antzezleen lehen adierazpenak itsuen erromantzeen lehen erakusketekin erlazionatzen dira. Itsuen erromantzeak XIX. mendearen amaierararte eman zen emanaldi mota bat ziren. Bertan, ahozko kontalari batek istorio bat kontatzen zuen eta irudikapen ikonografikoak erabiltzen zituen aldi berean narrazioa osatzeko.
Oro har, esplikatzailea 1897an hasi zen zinema-aretoetan agertzen, gutxi gorabehera, hasierako klipak sortzen hasi ziren garaian.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Explicador de cine mudo – Piniculeros. (Noiz kontsultatua: 2024-09-21).
* 1 2 (Gaztelaniaz) Cervantes, Biblioteca Virtual Miguel de. «La figura del explicador en los inicios del cine español» Biblioteca Virtual Miguel de Cervantes (Noiz kontsultatua: 2024-09-21).
* ↑ (Gaztelaniaz) testamentodrcaligari. (2014-06-05). «Los benshi» El Testamento del Dr. Caligari (Noiz kontsultatua: 2024-09-21).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q109561091
# Esplorazio

Esplorazioa bilaketa edo bidaiatze jarduera da, herri edo leku ezezagunak ezagutzeko. Esaterako, espazioaren esplorazioa, mineralen edo petrolioaren bilaketa. Informazio bilaketari ere aplikatzen zaio. Gizateriaren jatorritik esplorazioa izan arren, gailurra esplorazioaren Aroan lortu zuen, Europako marinelek mundu osoan zehar bidaiatu baitzuten lurralde, kultura eta erlijio berrien bila.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Ozeano esplorazioa - Ozeanografia-esplorazioaren Bulegoa - NASA
* (Ingelesez) NOAA, Ozeano esplorazioaren Historia
* (Ingelesez) NOAA, Ozeano esplorazioaren Galeria
* Datuak: Q6502154
* Multimedia: Exploration / Q6502154
# Esteban Granero

Esteban Félix Granero Molina (Pozuelo de Alarcón, 1987ko uztailaren 2a) espainiar futbolaria da. Espanyolen dabilen eta ibilbide handia duen jokalaria da, erdilari jokatzen duena. 2013an aukera gutxi izan zuen lesioengatik, baina 2014an hamaikakoan sartu zen. 2017. urterarte hamaikakoetan sartu-irten asko egin zituen, eta urte honetan Espanyolera joan zen. Han titularra da.
Real Madrilen hasi zen Granero. Han maila ona erakutsi zuen, eta talde batzuen interesa piztu zuen, besteak beste Queens Park Rangersena. Harexek fitxatu zuen. 2013/2014 denboraldian Errealera utzita etorri zen, eta Errealak, ikusita Granero nolakoa zen, lau urterako kontratatu zuen. 2017an berriz, Espanyolek fitxatu zuen beste hiru denboraldirako.

## Ibilbidea

| Kluba | Herrialdea | Urtea | Partida(k) | Gol(ak) |
| Real Madrid Castilla | Espainia | 2005 – 2007 | 37 | 4 |
| Getafe | Espainia | 2007 – 2009 | 80 | 12 |
| Real Madrid | Espainia | 2009 – 2012 | 96 | 5 |
| Queens Park Rangers | Ingalaterra | 2012 – 2013 | 27 | 1 |
| Real Sociedad | EH | 2013 – 2017 | 71 | 0 |
| Espanyol | CAT | 2017 - | 53 | 4 |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q282990
* Multimedia: Esteban Granero / Q282990