# Félix de Álzaga

Félix de Álzaga (Buenos Aires, 1792ko uztaila-Buenos Aires, 1841eko uztaila) Argentinako soldadu, politikari eta lurjabea izan zen, Juan Manuel de Rosas Buenos Aires probintzian boterera eraman zuen prozesuan aktiboki parte hartu zuena, eta harekin etsaituta eta bere aldekoek jazarrita amaitu zuen.

## Biografia

Martín de Álzagaren semea, ingelesen inbasioen aurkako erresistentziaren heroia, asko eragin zion aitaren fusilamenduak 1812an. Ikasketak alde batera utzi eta bere aitaren ondasunetatik geratzen zenaren oinordetza birmoldatzen saiatzera dedikatu zen. Bere aitaren aurkako salaketatik babesteko, Buenos Aires hiriko milizietan sartu zen ofizial gisa. Aberastu egin zen armadako janari eta arropa hornitzaile gisa.
1820an, XX. Urteko Anarkiaren nahasmenduan, infanteriako koronel mailara igo zen, eta urrian Manuel Pagolaren matxinadaren errepresioan parte hartu zuen, Juan Manuel de Rosasekin batera. Enplegatu publiko eta komertzialez osatutako Orden Milizien Erregimentuko komandante izendatu zuten.
Bernardino Rivadaviaren alderdian sartu zen, eta 1822tik aurrera hainbat aldiz probintziako legegile hautatu zuten, eta 1824ko Biltzar Nagusiko diputatu ere bai.
Oso gizon kultua zen, eta hizlari handia, bere hitzekin konbentzitzen zuena. Baina ez zuten jatorrizko politikaritzat hartzen, ezta argi eta garbi definitutako ideologiarik ere. Izaera sendoa zuen eta oso ausarta zen, baina asmo politikorik ezak galarazi zion gehiago nabarmentzea.
Probintziako Ordezkarien Batzarrak 1823an bidali zuen Txilera eta Perura misio batean, herrialde horietako gobernuek iraingarritzat jo zutena: San Martin jeneralari Perurako kanpainetan laguntza guztiak ukatu bazizkion ere, gobernuak bidali zuen gobernuari eskatzera. gobernuek askatu zuten Andeetako Armada eratzeko Erreboko Probintzia Batuek egin zituzten gastu guztien ordainketa . Bere argudioak okerrera egiteko, gastu horiek Buenos Aires probintziari bakarrik ordaintzeko eskatu behar izan zuen, beste probintziek egin zituzten gastuak ahaztuz, batez ere Cuyo eskualdekoak. Txilen oso haserre hartu zuten, eta bere eskakizuna haserre baztertu zuten. Perura joan zen gero, eta han eskatu zion herrialde horretako gobernuari –oraindik erregezaleengandik askatzea lortu ez zuena– Buenos Aireseko gobernuak Espainiarekin sinatutako treguari atxikitzeko. Haren eskaera baztertua izan zen, eta 1824an Buenos Airesera itzuli zen.
Manuel Dorregoren gobernuan Banku Nazionaleko zuzendari eta foru diputatu izan zen. 1829ko abenduan Juan Lavalleren iraultzan izan zuen jokabidea ezinbestekoa zen, eta hurrengo urtean Ordezkarien Kontseilua ordezkatu nahi zuen Kontsulta Kontseiluko presidente izendatu zuten. Rosas jeneralaren aurrean komisario gisa ere erabili zuen, bera Cañuelasera joan baino lehen Bakearen Hitzarmena sinatzera. Bertan, Rosak berak proposatu zuen probintziako gobernadore kargua hartzea. Baina unitarioek, akordioa urratuz, hauteskunde bortitzak antolatu eta irabazi zituztenean, itun berri batek, Barracasena, Juan José Viamonte eraman zuen boterera, eta gero Rosas bera.
1831ko Barne Ligaren aurkako kanpainan parte hartu zuen, eta Rosasen aliatu zintzoenetako bat izan zen bere lehen gobernuan, Pazen aurkako kanpaina amaitu ostean jeneral mailara igotzea lortu zuen.
Juan Ramón Balcarceren gobernuan Rosasen eraginaren aurkako Alderdi Federalean sartu zen. Bere maila eta eragina dela eta, Herri Zaharberritze Elkarteak edo La Mazorcak ez zuen kezkatu, 1830eko hamarkadaren amaierara arte behintzat. 1834an Braulio Costa finantzario boteretsuari iruzurrezko maniobrak leporatu zizkion, eta horrek Costaren jardueraren amaiera ekarri zuen.
1839ko istiluetan ez zuen parte hartu, baina bere seme Martin eta Félix bai, Hegoaldeko Askeen iraultzarekin bat egin zutenak. Garaituta, beren soroak atzeman zituzten. Buenos Airesen, jeneralaren etxea 1840 amaieran suntsitu zuen Mazorcak, baina jeneralak hondotik ihes egitea lortu zuen. Itzuli zen –dagoeneko oso gaixo– Rosasek aurkarien aurkako indarkeria gelditzeko agindu zuenean.
1841eko uztailean hil zen Buenos Airesen.
Salado ibaiaren hegoaldera, bere soro zabal ia guztiak, bere seme Martínengana pasatu ziren Rosasen jaitsieran. Harengandik bere alargun gazte eta ederrengana pasatu ziren, Felicitas Guerrero ospetsuarengana eta, ezkongai despetxatu batek hil zuenean, bere aitarengana.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5872503