OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ignazio Soroa

Ignazio Soroa (Usurbil, Gipuzkoa, 1635 – 1689) gipuzkoar ontzigilea izan zen. Aita izan zuen Joanes Soroa; ospe handiko ontzigile izan ziren aita-semeak XVII. mendean.

## Bizitza

Ignazio Soroa maisu izendatu zuten 1665an, eta bera izan zen galeoi askoren egile. Horien artean armadako hainbat ontzi-buruzagi.
Bere maisutza eta ospearen erakusle da, zenbait alditan agintarien agindupean eta, beste ontzigile batzuen lanak ikuskatzera eta ontzien itsasoratzeak zaintzera joan behar izana, eta hau izatea erabili zuen aitzakia, bere lanak atzeratzeko.
Erregerentzat egindako lanengatik kapitain eta maisu-buru izendatu zuten erregeren ontzioletan,1672an.
Bestalde Usurbilen dagoen jauregi ederrenetako baten eragilea izan zen: Soroa (Saroe) jauregia.

## Itsasontziak

Garai honetan Gipuzkoako ontziolak oso famatuak ziren. Gehienak Oria ibaiaren bokalean eta Pasaian zeuden. Usurbilekoak Mapil, Urdaiaga, Usandizaga eta Aginagan.
Ozeano itsasoko armadako ontzi-buruzagia itsasoratu zuen 1672an, 1676an beste bi ontzi-buruzagi egin zituen Jose Iriarterentzat. Ozeano itsasoko ontzi-buruzagia bereziki ederra zen: 1200 tona, 75 eta 3/4 beso luze, 22 beso errun, eta 10 eta 1/2 beso garai.

## Bibliografia

http://www.euskomedia.org/aunamendi/IgnazioSoroa

## Erreferentziak

* ↑ Vargas Ponce bilduma
* ↑ A la mar madera. Fernandez Duro. Madrid, 1880.
* Datuak: Q20492719
# Ignești

Ignești Errumaniako udalerri bat da, Arad konderrian. 601 biztanle ditu, 51,92 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Ignești $^{(en)}$ Minead $^{(en)}$ Nădălbești $^{(en)}$ Susani $^{(en)}$

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5061552
# Ignudi

Ignudi ("biluzik" italieraz ) berpizkundeko artelanetan gizonezkoen irudi biluziak dira, hainbat jarreratan aurkeztuak; sarritan antzinako eskultura dute eredu. Kristau tradizioaren aingeruen baliokideak dira, eta tradizioko maitale platonikoen baliokidetasunaren antzekoak.

## Bibliografia

* Arbour, Renée (1966). Arbour, Renée (1966). Barcelona: Ediciones Daimon.
* Pierluigi De Vecchi (1999). Pierluigi De Vecchi (1999). . Pierluigi De Vecchi (1999). ISBN 88-17-25003-1 .
* Datuak: Q3792404
* Multimedia: Sistine Chapel ceiling - Ignudi / Q3792404
# Igninbrita

Igninbrita pikor ez kontsolidatuz osatutako arroka igneo bat da, errautsaz sorturikoa, fluxu piroklastikoetan sortzen dena. Orokorrean dazita edo erriolitaren konposaketa bera izaten dute.
Igninbrita batez ere tefra matrizez osatua dago, shard eta sumendi beiraz osatua. Pumita eta kristal zatiak ere daude osaeran. Erautsa matrizearen barnean, batzuetan legar tamainako arroka zatiak daude, xenolitoak edo inklusioak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q256438
* Multimedia: Ignimbrite / Q256438
# Ignitron

Ignitrona artezgailu-mota da, 1930eko hamarkadan asmatua, korronte alternoa korronte zuzen bihurtzen duena.
Joseph Slepianek eraiki zuen Westinghouse enpresan lanean ari zenean.
Bi zati ditu: katodoa eta anodoa. Katodoa merkurio ontzi bat izaten da, eta anodoa metalezko edo grafitozko pieza bat.
Elektrodo abiarazle ("ignitore") bati intentsitate handiko pultsu bat aplikatzen zaionean, plasma-hodei bat sortzen da merkurioan. Plasmak ontziaren eta anodoaren arteko espazioa betetzen duenean, elektrodoen arteko elektroien korrontea sortzen da. Merkurioaren azalean, arku elektrikoak elektroiak askatzen ditu eta, hala, arkuak bere burua elikatzen du.

## Erabilera

Intentsitate handia arteztu behar denean erabiltzen da, hala nola aluminio-galdategietan edo soldaduran.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q182851
* Multimedia: Ignitron / Q182851
# Hunte

Hunte 198 km-ko luzera duen Alemaniako ibai bat da, Weser ibaiaren ibaiadarra. Bere iturburua, Wiehengebirge muinoetan dago, itsasoaren mailatik 160 m-ko garaierara. Ipar Alemaniako lautadan, Dümmer lakuaren ingurutik igarotzen da. Batik bat iparralderantz egiten du bere ibilbideak, Bad Essen, Diepholz, Wildeshausen eta Oldenburg herrietan zehar. Bere urak Weser ibaian isurtzen ditu Elsfleth herrian. Oldenburg eta Weser arteko zatia, kostaldeko kargaontzien bidez, nabigagarria da. Küstenkanal izeneko ubideak, barne nabigaziorako bakarrik egokia denak, Hunte ibaia Ems ibaiarekin lotzen du Papenburg herritik gertu.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q708447
* Multimedia: Hunte / Q708447
# Hunstaston

Hustaston, Ingalaterrako ekialdeko kostaldean dagoen udalerri bat da, Norfolk konderrian.
2011n 4.229 biztanle zituen.
* Datuak: Q617188
* Multimedia: Hunstanton / Q617188
# Hunoera

Hunoera hunoen hizkuntza izan zen. Apenas ez daude hizkuntza honen erregistrorik.
Hunoera antzinako bulgariarrek hitz egindako turkiar hizkuntzarekin eta txuvaxera modernoarekin lotutako hizkuntzatzat hartu izan da. Gaur egun, hizkuntza horiek guztiak, khazarierarekin eta turko-avarierarekin batera, turkiar hizkuntzen oghur adarraren osagai gisa sailkatzen dituzte.
Huno oghur adarrekoa dela dioen teoria izen huno batzuk turkiar gisa identifikatzetik dator, batzuk oraindik ere irauten duen literatura eskasean erregistratuak eta beste batzuk arkeologoek berreskuratutako artefaktuetatik eratorriak.
r- eta l- ("lir" turgikoa) motako hizkuntzen kasua gaur egun txuvaxeran soilik ikusten da, desagertu ez den adar oghur adarreko kide bakarrean. Gainerako turkiar hizkuntzak ("turkiar arrunta" edo turkiar "shaz") z- eta š- motakoak dira.

## Erreferentziak

* ↑ Pritsak, Omeljan. 1982 "The Hunnic Language of the Attila Clan." Harvard Ukrainian Studies, vol. 6, pp. 428-476.
* ↑ Pritsak, Omeljan. 1982 "The Hunnic Language of the Attila Clan." Harvard Ukrainian Studies, vol. 6, pp. 428–476.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q35959
# Hunspell

Hunspell ortografia egiaztatzailea eta morfologia aztertzailea da, egitura morfologiko aberatsak eta karaktere sorta konplexuak erabiltzen dituzten hizkuntzentzako bereziki garatutakoa. Hasiera batean hungarierarentzako garatu zen software hau. Software librea da, GPL / LGPL / MPL lizentzia hirukoitzarekin argitaratzen delarik.
Hunspell MySpell softwarean oinarrituta dago, eta azken honek erabiltzen dituen hiztegiekin bateragarria da. MySpellek 8 biteko ASCII karaktere sortak erabiltzen ditu, eta Hunspell, ordea, UTF-8 Unicode bezala kodetutako hiztegiak erabiltzeko gai da.
Hurrengo software paketeek Hunspell darabilte:
* OpenOffice.org, bulegotika-suite plataforma-anitza (2006ko martxoaren 8ko 2.0.2 bertsiotik aurrera).
* Mozillaren Thunderbird / Firefox (3. bertsiotik aurrera) eta SeaMonkey (2. bertsiotik aurrera).
* WinShell, Windowserako TeX / LaTeX garapen tresna.
* Yudit, X Windows Sistemarako Unicode testu editorea.

## Ikus, gainera

* Xuxen
* GNU Aspell
* Ispell
* MySpell
* Pspell
* Enchant

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Hunspellen webgunea
* (Ingelesez) Hunspellekin erabiltzeko hiztegiak
* Datuak: Q176291
* Multimedia: Hunspell / Q176291
# Hunt's Cross

Hunt's Cross, Ingalaterrako Liverpool hirian dagoen auzo bat da, Merseyside konderrian.
* Datuak: Q15226882
* Multimedia: Hunts Cross / Q15226882
# Hunt City udalerria, Jasper konderria (Illinois)

Hunt City udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Illinois estatuko udalerri bat da, Jasper konderrian. Azken zentsuaren arabera 248 biztanle zituen, 32.03 milia karratu (83.0 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Hunt City udalerrian 74 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 31.327 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2918875
# Hunt konderria (Texas)

Hunt konderria (ingelesez: Hunt County) Texasko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Greenville da. 2010eko zentsuaren arabera 86.129 biztanle zituen, Hunt kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Hunt konderriak 2.284,43 kilometro koadro ditu. Horietatik 108,01 ura dira. Beste 2.176,41 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 37,7 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 86.129 pertsonetatik 76.144 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 11.751 dira. 6.976 beltzak edo afroamerikarrak. 600 amerikar natiboak ziren eta 130 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 897 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 58 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 1.324 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q111729
* Multimedia: Hunt County, Texas / Q111729
# Hunter's Creek (Florida)

Hunter's Creek Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Orange konderrian dago, Florida estatuan. 24.433 biztanle ditu, 18,354393 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Orange konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1821166
# Indian Lake (New York)

Indian Lake Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Hamilton konderrian kokatuta dago, New York estatuan. 1.363 biztanle ditu, 266,24 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Hamilton konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3708610
# Indian Prairie udalerria, Wayne konderria (Illinois)

Indian Prairie udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Illinois estatuko udalerri bat da, Wayne konderrian. Azken zentsuaren arabera 671 biztanle zituen, 37.58 milia karratu (97.3 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Indian Prairie udalerrian 249 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 24.042 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6021280
# Indian Lake (Texas)

Indian Lake Texasko herri bat da. Cameron konderrian kokatua dago. 2010ean 640 biztanle zituen, 0,49 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Cameron konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q969603
# Indian Point udalerria, Knox konderria (Illinois)

Indian Point udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Illinois estatuko udalerri bat da, Knox konderrian. Azken zentsuaren arabera 1.473 biztanle zituen, 36.09 milia karratu (93.5 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Indian Point udalerrian 600 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 18.918 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q8001204
# Indian River (Michigan)

Indian River Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Cheboygan konderrian dago, Michigan estatuan. 1.950 biztanle ditu, 52,393014 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Cheboygan konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3052790
* Multimedia: Indian River, Michigan / Q3052790
# Indian Premier League

Indian Premier League (IPL) gizonezkoen kriket liga profesional bat da, Indiako hamar hiritan oinarritutako hamar taldek lehiatzen dute. Liga Indiako Cricketeko Kontrol Batzordeak (BCCI) sortu zuen 2007 an.
IPL munduko cricket-ligarik parte hartuena da eta 2014 an seigarren postuan sailkatu zen kirol-liga guztien batez besteko asistentziaren arabera. 2010 ean, IPL YouTube -n zuzenean emititzen den munduko lehen kirol ekitaldia bihurtu zen IPL-ren markaren balioa 2019an $6.3 bilioi, Duff & Phelps-en arabera. BCCI ren arabera, 2015 eko IPL denboraldiak $150 milioi lagundu zituen. Indiako ekonomiaren BPGra. 2020ko IPL denboraldiak ikusleen errekorra ezarri zuen batez beste 31,57 milioi inpresiorekin eta 2019ko denboraldiarekin alderatuta, kontsumo orokorra % 23ko hazkundearekin.
Hamalau denboraldi izan dira IPL txapelketak. Gaur egungo IPL tituluaren jabeak Chennai Super Kings dira, 2021eko denboraldia irabazita.

## Erreferentziak

* ↑ How can the IPL become a global sports giant?. 28 June 2018.
* ↑ IPL now has window in ICC Future Tours Programme. 12 December 2017.
* ↑ Barrett, Chris. «Big Bash League jumps into top 10 of most attended sports leagues in the world» The Sydney Morning Herald.
* ↑ «IPL matches to be broadcast live on Youtube» ESPNcricinfo.
* ↑ Hoult, Nick. (20 January 2010). «IPL to broadcast live on YouTube» The Telegraph UK.
* ↑ Laghate, Gaurav. (20 September 2019). «IPL brand valuation soars 13.5% to Rs 47,500 crore: Duff & Phelps» The Economic Times.
* ↑ «IPL 2015 contributed Rs. 11.5 bn to GDP: BCCI» The Hindu 30 October 2015.
* ↑ IPL 2021 Final, CSK vs KKR Live Score & Updates: CSK win 4th IPL title as they defeat KKR by 27 runs. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q396412
* Multimedia: Indian Premier League / Q396412
# Indian Lake (Pennsylvania)

Indian Lake Pennsylvaniako borough bat da. Somerset konderrian kokatua dago. 2010ean 394 biztanle zituen, 9,23 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Somerset konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1183289
* Multimedia: Indian Lake, Pennsylvania / Q1183289
# Indian Point (Missouri)

Indian Point Missourieko herrixka bat da. Stone konderrian kokatua dago. 2010ean 528 biztanle zituen, 7,26 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Stone konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3296040
* Multimedia: Indian Point, Missouri / Q3296040
# Indian Queens

Indian Queens, kornubieraz: Myghternes Eyndek, Ingalaterrako Kornualles konderriko herri bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6021308
* Multimedia: Indian Queens / Q6021308
# Hürth

Hürth Alemaniako udalerria da. Ipar Renania-Westfalia estatuan kokatuta dago, [[Rhein-Erft barrutia|Rhein-Erft]] barrutian. 2014an 57.230 biztanle zituen 51,22 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4060
* Multimedia: Hürth / Q4060
* Webgune ofiziala
# Hürup

Hürup Alemaniako udalerria da. Schleswig-Holstein estatuan kokatuta dago, [[Schleswig-Flensburg barrutia|Schleswig-Flensburg]] barrutian. 2014an 1.217 biztanle zituen 16,2 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q164363
* Multimedia: Hürup / Q164363
# Hünenberg

Hünenberg Suitzako udalerria da. Zug kantonamenduan dago. 2014an 8,807 biztanle zituen 18,7 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q66256
* Multimedia: Hünenberg / Q66256
Cham Dietwil Maschwanden Merenschwand Mühlau Oberrüti Obfelden Zug
# Hünfelden

Hünfelden Alemaniako udalerria da. Hessen estatuan dago, [[Limburg-Weilburg (barrutia)|Limburg-Weilburg]] barrutian. 2014an 9.703 biztanle zituen 62,7 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q621638
* Multimedia: Hünfelden / Q621638
# Hüniken

Hüniken Suitzako udalerria da. Solothurn kantonamenduan dago, Wasseramt barrutia barrutian. 2014an 148 biztanle zituen 1,01 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q67944
* Multimedia: Hüniken / Q67944
# Hünxe

Hünxe Alemaniako udalerria da. Ipar Renania-Westfalia estatuan kokatuta dago, [[Wesel barrutia|Wesel]] barrutian. 2014an 13.512 biztanle zituen 106,86 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q163017
* Multimedia: Hünxe / Q163017
* Webgune ofiziala
# Hüntwangen

Hüntwangen Suitzako udalerria da. Zürich kantonamenduan dago, Bülach barrutia barrutian. 2014an 1,031 biztanle zituen 4,91 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q69367
* Multimedia: Hüntwangen / Q69367
# Hünfeld

Hünfeld Alemaniako hiri-udalerri bat da, Hessen estatuan. Azken zentsuaren arabera 16.941 biztanle zituen, 119,75 kilometro koadroko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q569692
* Multimedia: Hünfeld / Q569692
# Hürtgenwald

Hürtgenwald Alemaniako udalerria da. Ipar Renania-Westfalia estatuan kokatuta dago, [[Düren barrutia|Düren]] barrutian. 2014an 8.585 biztanle zituen 88,05 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q199974
* Multimedia: Hürtgenwald / Q199974
* Webgune ofiziala
# Ignazio Gardella

Ignazio Gardella (Milan, Italia, 1905eko martxoaren 30a - Oleggio, Italia, 1999ko martxoaren 15a) italiar arkitektoa izan zen.

## Biografia

Arkitekto- eta ingeniari-familia batean hazia eta hezia. Hasieran, arrazionalismoaren jarraitzaile gisa, ez zion ideologia sozial edo estetikorik aplikatu bere arkitekturari, bere belaunaldiko beste arkitekto batzuek ez bezala. Bere proiektuak dotoretasunagatik eta konposizioaren argitasunarengatik bereizten dira, beren indar poetikoarengatik, eta arazoei irtenbide errazak emateko joeragatik.
Hasierako lanen artean, aipagarriak dira, besteak beste, Busto Arsizioko antzokiaren berritze-lana (1934) eta Milango Borletti etxearen zabaltze-lana (1935), eta, batez ere, Alexandriako tuberkulosiak jotako erientzako klinika, bere maisulanetako bat. Azkeneko lan horretan, Gardellaren arkitekturaren ezaugarri berezienak ikus daitezke: gainaldeen definizio geometrikoa eta materialaren erabilera burutsua. Adreilua eta hormigoi armatua erabiliz, lekuan lekuko eraikuntza-tradizioa eta kolorea balioztatu zituen.
Pixkana, baina, hasierako joeratik aldenduz joan zen, tradizioaren eta inguruneko motibo arkitektonikoak hizkuntza moderno batera bihurtzeko asmoz (Catenako etxebizitzak, 1946). 1952an, etxe-multzo bat eraiki zuen Cesate Milanesen, eta adreiluzko eliza bat. 1953an, arrazionalismora itzulita, Milango Arte Modernoko Museoa egin zuen. Gardellaren obra nagusietako bi Alexandriako lanbide-eskola eta Milango Olivettirentzako ikasketa-zentroa dira. Beste lan batzuk: Alexandriako Higiene Laborategia (1937-1939) eta langileentzako etxebizitzak (1952); Borletti fabrikarako eraikinak (1951), Erromako E-42ko aterpe-etxea; Varinellako aldareko kapera.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/26 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q1306518
* Multimedia: Ignazio Gardella / Q1306518
# Ignazio Orbegozo

Ignazio Orbegozo Juaristi, ezizenez Arriya eta Arria I.a (Azpeitia 1901 - ) aizkolaria izan zen.

## Bizitza

Azpeitiko Arria baserrian sortu zen. Gorputz gaitasun ezin hobea zuen, baino askotan ez zen egoki prestatzen. Dena dela, ongi entrenatzen zelarik, aurkari gogorra izaten zen edonorentzat. 1935eko maiatzaren 12an Jeronimo Iturbe Agiñeta hiru segundoz garaitu zuen Tolosan, 72 ontzako seina enbor moztera jokatutako apustuan.
Espainiako Gerraren ostean ere apustu sonatuak jokatu zituen. 1948ko ekainaren 6an Azpeitiko zezen plaza mukuru bete zen Antonio Soraluze Kortaren aurkako apustua ikusteko. Bakoitzak 60 ontzako zortzi enbor eta 36 ontzako 30 enbor ebaki behar zituen. Arriak ordu bat, 40 minutu eta 44 segundotan bukatu zuen lana eta Korta erretiratu zen. 1949ko abenduaren 18an, berriz, Martin Garziarena gaztearen aurkako apustua galdu zuen. Leitzarrak ordu bat, 17 minutu eta 57 segundotan egin zuen lana (54 ontzako hamar enbor eta 108 ontzako beste bi ebakitzea) eta Arriak ez zuen amaitu. 1950eko txapelketa nagusian parte hartu zuen. 1952an utzi zuen aizkora.

## Erreferentziak

* ↑ Uztarria.com: Arriya II.a. Aizkolari mundiala
* ↑ Auñamendi Eusko Entziklopedia: Ignacio Orbegozo Juaristi
* ↑ uztarria.com: Azpeitiko efemerideak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q12259474
# Ignazio Luis Agirre

Ignazio Luis Agapito Agirre Ortés de Belasko (Gasteiz, 1738ko abuztuaren 18a – ib., 1797ko apirilaren 23a) arabar legelari eta antzerkigilea izan zen.
Montehermosoko markesaren semea, Salamancako Unibertsitatean zuzenbidea ikasi zuen. Gaspar Melchor de Jovellanosen laguna, honen eragina nabarmena izan zen bere ibilbidean. Euskalerriaren Adiskideen Elkartearen sorreran parte hartu zuen eta 1765ean Casilda izeneko komedia bat argitaratu zuen.
# Ignazio Larramendi del Puerto

Ignazio Larramendi del Puerto, Bera'tar bat izengoitiaz ezagunagoa, (Bera, 1874ko maiatzaren 16a – ibidem, 1960ko abuztuaren 10a) nafar bertsolari eta euskaltzain urgazlea izan zen.

## Bizitza

Juan Larramendi margolariaren semea, Berako Leonperikobaita etxean jaio zen 1874ko maiatzaren 16an. Lanbidez abarketaria zen arren, denbora asko eman zuen bertsolaritzan eta Egan, Gernika eta El Bidasoa bezalako aldizkarietan olerkiak argitaratzen zituen.
1951n Resurreccion Maria Azkuek euskaltzain urgazle izendatu zuen.
Etxalarko Etxebertze etxeko Asuncion Arburuarekin ezkondu zen.
1960ko abuztuaren 10ean hil zen Beran, 86 urte zituela.

## Lanak

* Euskaldunak izan gaitez (Gernika, 1950)
* Olerkiak (Zarautz, 1960)

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 5 «Bortzirietako idazle zahairak» Ttipi-Ttapa 155 1995-03-20 (Noiz kontsultatua: 2023-12-14).
* 1 2 3 (Gaztelaniaz) «16 de mayo de 1874. Nace el bertsolari Ignacio "Bera'tar bat" Larramendi del Puerto» EuskoNews 1999-4-14-21 (Noiz kontsultatua: 2023-12-14).
* ↑ Larramendi, Ignazio. (1950). «Euskaldunak zain gaitez» Gernika: 45. (Noiz kontsultatua: 2023-12-14).
* ↑ (Gaztelaniaz) Estornés Lasa, Bernardo. «Larramendi del Puerto, Ignacio» Auñamendi Eusko Entziklopedia (Eusko Ikaskuntza) ISSN 2444-5487. (Noiz kontsultatua: 2023-12-14).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q123821416
# Ignazio Maria Etxaide

Ignazio Maria Etxaide Lizasoain (Donostia, Gipuzkoa, 1884eko abenduaren 1a - 1962ko azaroaren 14a) euskarazko eta gaztelaniazko idazlea, ingeniaria eta euskaltzalea izan zen. Gipuzkoako telefono sareko zuzendari izan zen, eta Espainiako lehenengo telefono zerbitzu automatikoa jarri zuen. Euskaltzaindiaren hirugarren lehendakaria izan zen, 1952tik 1962ra. Yon Etxaideren aita zen.

## Bizitza

Aitaren lanbidea zela eta bere haurtzaroa Bergara eta Donostia artean pasatu zuen eta 1900 urtean libre joanez azterketa egin eta Batxilergoko titulua lortu zuen Valladoliden. Bilbon egin zituen ingeniaritzako ikasketak. Gipuzkoako Telefónicako zuzendari eta sustatzailea izan zen, eta Donostiako Telefónicaren sareko zuzendariarekin batera, Espainiako lehen instalakuntza automatikoa eratu zuen Donostian. Langile telefonistek euskara zekitenaz ziurtatzen zen telefono erabiltzaileei zerbitzu zuzena eman ahal izateko. Bere kargutik, telefono komunikazioetan lan egindako abertzale eta errepublikazale asko libratu zituen frankisten jazarpenetik: bizia salbatu, kartzelatik libratu, erbestealditik berriz aberrira ekarri edota lana aurkitu zien.
Euskaltzainburu izendatu zuten 1952. urtean. Euskal Esnalea, Euskera eta Euskalerriaren Adiskideen Elkarteak argitara ematen dituen aldizkarietan eman zituen argitara bere artikulu gehienak. Egunkari katoliko eta integristetan ere plazaratu zituen bere iritziak.

## Idazlanak

* Tratado de subfijación, prefijación y composición en el idioma eúskaro (1911)
* Tratado de sintaxis en el idioma euskaro (1912)
* El verbo vascongado (1923)
* Telefonoaren sortze eta aurrerapena (1929)
* Sobre el origen y parentesco del pueblo euskaro y su idioma (1935)
* Desarrollo de las conjugaciones euskaras, perifrásticas y sintéticas, respetuosas y familiares (1943).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Etxebarria Bilbao, Jose Ramon. (2020). Komunikazioa euskaraz ingeniaritzan (Bigarren argitalpena zuzendua). Udako Euskal Unibertsitatea, 12 or. PMC 1222923008. (Noiz kontsultatua: 2021-11-30).
* ↑ «Echaide Lizasoain, Ignacio María - Auñamendi Eusko Entziklopedia» aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus (Noiz kontsultatua: 2024-01-07).

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Ignacio María Echaide Lizasoain falleció en Donostia el 14 de noviembre de 1962
* Biografia
* Inazio Etxaideren bizitza eta lanak
* Datuak: Q3149798