OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Faxista Txikien Erakundea

Faxista Txikien Erakundea (errusieraz: Союз фашистских крошек, Soiuz faxistskikh kroxek) Errusiako Alderdi Faxistaren umeentzako erakundea izan zen. 1934ko maiatzaren 10ean sortua izan zen Harbinen. «Jainkoarengan sinesten duten, Errusia maite duten, lana errespetatzen duten neska-mutil errusiarrek» bertan sartzeko eskubidea izan zuten (3 eta 10 urte bitarteko neska-mutil emigrante errusiarrak ziren). «Faxista Txikien Gutunaren» arabera jokatu zuen. Erakundearen xedeak «ume errusiarrak kaletik eta desnazionalizazioaren kolpetik salbatzea» izan zen.
Faxista txikien sei aginduak:
* Faxista txikiak Jainkoarengan sinesten du;
* Faxista txikiak Errusia maite du;
* Faxista txikiak gurasoak errespetatzen ditu;
* Faxista txikiak lana errespetatzen du;
* Behera komunistak;
* Aintza Errusiari!
Kideak mailatan banatzen ziren: «faxista txiki arruntak», «adimendunak», «jakintsuak» eta «abangoardistak».
Faxista txikien uniformea ​​honako hauek osatzen zuten:
* mutilentzat: alkandora beltza, gerrikoa eta galtza beltzak;
* neskentzat: alkandora zuria eta pitxi soineko beltza.
Elkarteak Kroxka aldizkaria argitaratzen zuen.
Erakundearen zaindaritzat Santa Olga Kievekoa hartzen zen. 1938ko Santa Olga jaietarako Kroxka aldizkarian argitaratutako faxista txikien araudiak:
* faxista txikiak ez da luzaroan ohean egoten, baizik eta berehala jaikitzen da;
* beste inork baino garbiago garbitzen du bere burua, eta hortzak garbitzen ditu egunero;
* inoiz ez da bihurri izaten, eta guraso guztiek faxista txikia eredu gisa jar diezaiekete haien seme-alabei;
* ez du inoiz juduekin jolasten, ez die ezer hartzen eta ez du haiekin hitz egiten;
* faxista txikiek ez dira inoiz elkarren artean liskarrik egiten eta ilunabarra baino lehen berriro adiskidetzen dira beti;
* gogoan dute uniformeak faxista txikiak direlako ematen zietela;
* uniformea ​​gordetzen dute eta harrotasunez janzten dute, handiek bezala.
1941eko apirilaren 13an desegina izan zen.

## Buruzagiak

* Zoia Bulytxeva
* Natalia Pats-Pomarnetskaia

## Erreferentziak

* ↑ Alfabeto zirilikoz idatzitako izenak euskarara aldatzeko transkripzio-sistema, Euskaltzaindiaren 156. araua.
* 1 2 3 (Errusieraz) Потапова, Ирина. (2014). «Русский фашизм в Маньчжурии: детские и юношеские организации» Грамота 6 (44): 161-164..
* 1 2 3 4 (Errusieraz) Окороков, А. В. (2001). Фашизм и русская эмиграция (1920-1945 гг.). Москва: Русаки, 48 or..
* ↑ (Errusieraz) Голос эмигрантов (Харбин) Abenduaren 25a: 8..
* ↑ (Errusieraz) Голос эмигрантов (Харбин) Uztailaren 30a: 14..
* ↑ (Errusieraz) Нация (Шанхай) 4: 59..
* ↑ (Errusieraz) Аурилене, Е. Е. (2008). Российская диаспора в Китае. 1920-1950-е гг. Хабаровск: Частная коллекция, 30 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4430464
# Frantzisko Arostegi

Frantzisko Arostegi ([] ([]), ???? - ) euskal idazlea izan zen.

## Lanak
### Antzerkia

* Bakoitzak beria (1912)
* Arantza (1916, Antzerti)

## Kanpo estekak

* Frantzisko Arostegi literaturaren zubitegian
* Auñamendi
* (Gaztelaniaz) Revista vascongada, (p.563-565)
* Datuak: Q12257992
# Frantzisko Arregi

Frantzisko Arregi (Getaria) XIX. mende bukaerako euskal patroi handietako bat izan zen, Kontxako 3 Bandera irabazi baitzituen 1895 eta 1903 artean.

## Kirol ibilbidea

1895ean aritu zen lehenengoz Getariako txopan patroi eta Kontxako Bandera irabazi zuen. urte polemikoa izan zen, Donostiako traineruei ez baitzitzaien utzi arrau egiten, hauen nagusitasunarengatik gainontzeko traineruak etortzera ausartuko ez ziren beldurrez. Hurrengo urtean berriz Kantauriko trainerurik onena izan zen, Bilbon eta Donostian bietan garaipena eskuratu baitzuen.
Hurrengo urteetan Getariak tarteka atera zuen trainerua eta 1900ko garaipenean ez zen Frantzisko Arregi patroi aritu, bai ordea 1903an. Orduan Donostia eta Getariaren arteko lehia izan zen eta Getariak ia 3 minututako aldea atera zuen.

## Palmaresa

* Kontxako Banderak (3): 1895, 1896, 1903.
* Bilboko estropada zaharrak (1): 1896.

## Ikus, gainera

* Getariako Arraun Elkartea
* Kontxako Bandera
* Datuak: Q16517298
# Frantzisko Asiskoa

San Frantzisko Asiskoa (Asis, Italia, 1181/82 – 1226ko urriaren 3a) italiar erlijioso katolikoa zen, Anaia Txikien Ordenaren sortzailea (frantziskotarrak), otoitza, txirotasuna, ebanjelizazioa eta Kreazioaren babesa aldarrikatzen zituena. Gregorio IX.a aita santuak santutu zuen 1228an. Liturgia egutegi katolikoan urriaren 4ean ospatzen da bere eguna.

## Bizitza

Merkatari aberats baten semea zen. 1206an familiarekiko harremanak hautsi eta bakardadean bizitzeko erretiratu zen. Geroago, herriz herri predikatzen hasi zen. Jarraitzaile asko bildu zitzaizkion (1208-1209) eta anaidi bat antolatu zuen. 1210ean Inozentzio III.ak anaidi hura hitzez onartu zuen. Berak idatzi zuen Cantico di Frate sole (1224, Eguzki anaiaren kanta), Italiako literaturako lehen poema handia (unbrieraz idatzia). Bere bizitzako pasarteak, egiazkoak eta asmatuak, Fioretti (Loretxoak, Krispin Beobidek euskarara itzuliak) liburuan bildu ziren XIV. mendean.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2013/09/23 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Ikus, gainera

* Frantziskotarrak
* Kaputxinoak
* Klaratarrak
* Klara Asiskoa
* Datuak: Q676555
* Multimedia: Francis of Assisi / Q676555
# Frantzisko Asiskoa Borboikoa

Frantzisko Asiskoa Maria Fernando Borboikoa eta Borboi Bi-Sizilietakoa (gaztelaniaz: Francisco de Asís María Fernando de Borbón y Borbón-Dos Sicilias; Aranjuez, 1822ko maiatzaren 13a - Épinay-sur-Seine, 1902ko apirilaren 17a), Cádizko dukea, Espainiako errege ezkontidea izan zen.
Francisco de Paula Borboikoa eta Luisa Karlota Borboi Bi-Sizilietakoaren semea, Elisabet II.a Espainiakoa bere lehengusinarekin ezkondu zen. Ezkontza ez omen zen erreginaren gustukoa eta Frantzisko Asiskoa ez zen inoiz popularra izan bere mendekoen artean. Seiurteko demokratikoan amaitu zen giro politiko nahasian, bere balizko homosexualitateari buruzko zurrumurruak zabaldu eta seme-alaben aitatasuna zalantzan jarri zuten.

## Erreferentziak

* ↑ Cervera, César. (2015-5-5). «¿Quién era el auténtico padre de Alfonso XII?» ABC.
* Datuak: Q356522
* Multimedia: Francis, King Consort of Spain / Q356522
# Frantzisko Antonio Agirre

Frantzisko Antonio Agirre Saltzedo (Gasteiz, 1685eko otsailaren 9a – ib., 1745eko azaroaren 9a) Montehermosoko II. markesa, arabar aitoren seme eta politikaria izan zen.
Espainiako Ondorengotza Gerran agirretarrek borboien alde egin zuen baita errege-familia Gasteizen ere babestuz. Horri esker, Montehermoso markeserri eta postu asko lortu zituzten. Frantzisko Antonio Indietako kontseilari, Gasteizko alkate (1708an eta 1725ean) eta Arabako ahaldun nagusia (1711-1714) izan zen.

## Erreferentziak

* ↑ «Aguirre, Francisco Antonio de» Auñamendi Eusko Ikaskuntza (Noiz kontsultatua: 2024-03-29).
* ↑ «Francisco Antonio de Aguirre y Salcedo» Real Academia de la Historia (Noiz kontsultatua: 2024-03-29).
* ↑ basques.linhd.es

## Kanpo estekak

* Datuak: Q63161357
# Frantziska Erromatarra

Frantziska Erromatarra (italieraz: Francesca Romana; Erroma 1384 - Erroma, 1440ko martxoaren 9a), Francesca Bussa de Leoni jaioa, beneditar moja eta mistikoa izan zen. Paulo V.a aita santuak kanonizatu zuen, 1608ko maiatzaren 9an; jaieguna, martxoaren 9an du.

## Bizitza

Erroman jaio zen, guraso noble eta aberatsak zituela. Hamaika urte zituela, moja izatea erabaki zuen, baina gurasoek Lorenzo Ponzianorekin, Aita Santuaren tropen Erromako komandantearekin, ezkontarazi zuten. Hitzartutako ezkontza izan arren, aski senar-emazte zoriontsuak izan ziren. Frantziska eta Vannozza ezkonahizpek otoitz egin eta behartsu zein gaixoak bisitatzen zituzten; era horretan, gauza bera egitera bulkatu zituzten beste emakume batzuk.
Frantziskaren eskuzabaltasuna 1413-1414. urteetako izurritean nabarmendu zen bereziki. Haren hiru seme-alabetako bi hil ziren Izurri Beltzaren ondorioz, eta sufrimendu horrek behartsuen beharrekiko sentiberatu zuen. Lorenzo zauritua itzuli zen gerratik, eta Frantziskak zaindu zuen, 1436an hil zen arte.
Frantziskak aurrera egin zuen kontenplazio bizitzan. Mirari eta estasiaren dohainak zeuzkan, eta aingeru guardakoaren ikuskaria izaten zuen. Umiltasun, obedientzia eta eroapenagatik nabarmentzen zen. 1425eko abuztuaren 15ean, Jasokundearen egunean, Santa Maria Nova monasterioan, oblatu bilakatu zen beste 9 emakumerekin batera. Hasieran oblatuak nor bere etxean bizi izan ziren, 1433ko martxoan Tor di Specchiko monasterioa sortu zuen arte. Olibeteko oblaten kongregazioak San Benediktoren arauak hartu zituen, eta 1433ko uztailean Eugenio IV.aren onespena lortu zuen. 1436an alargundu zen, eta bera ere Tor de Specchira erretiratu zen.

## Erreferentziak

* ↑ Santa Francesca Romana. in: Monastero delle Oblate di Tor de' Specchi. tordespecchi.it (Noiz kontsultatua: 2016-06-10).
* 1 2 St. Frances of Rome. in: The Catholic Encyclopedia. newadvent.org (Noiz kontsultatua: 2016-06-10).
* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
* Datuak: Q239129
* Multimedia: Saint Frances of Rome / Q239129
# Eutichurus

Eutichurus armiarma Araneomorphae generoa da, Miturgidae familiakoa. Ertamerikan, Hego Amerikan eta Asia Hegoaldean aurkitzen da.

## Espezien zerrenda

The World Spider Catalog 12.0ren arabera:
* Eutichurus abiseo Bonaldo, 1994
* Eutichurus arnoi Bonaldo, 1994
* Eutichurus brescoviti Bonaldo, 1994
* Eutichurus chingliputensis Majumder & Tikader, 1991
* Eutichurus cuzco Bonaldo, 1994
* Eutichurus ferox Simon, 1897
* Eutichurus furcifer Kraus, 1955
* Eutichurus ibiuna Bonaldo, 1994
* Eutichurus itamaraju Bonaldo, 1994
* Eutichurus keyserlingi Simon, 1897
* Eutichurus lizeri Mello-Leitão, 1938
* Eutichurus luridus Simon, 1897
* Eutichurus madre Bonaldo, 1994
* Eutichurus manu Bonaldo, 1994
* Eutichurus marquesae Bonaldo, 1994
* Eutichurus pallatanga Bonaldo, 1994
* Eutichurus putus O. Pickard-Cambridge, 1898
* Eutichurus ravidus Simon, 1897
* Eutichurus saylapampa Bonaldo, 1994
* Eutichurus sigillatus Chickering, 1937
* Eutichurus silvae Bonaldo, 1994
* Eutichurus tezpurensis Biswas, 1991
* Eutichurus tropicus (L. Koch, 1866)
* Eutichurus valderramai Bonaldo, 1994
* Eutichurus yalen Bonaldo, 1994
* Eutichurus zarate Bonaldo, 1994

## Erreferentziak

* ↑ Platnick, 2011: The world spider catalog (American Museum of Natural History).

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):ION.
* (Ingelesez):Nomenclator Zoologicus.
* Datuak: Q5511174
* Espezieak: Eutichurus
# Eutifronen dilema

Eutifronen dilema Platonen Eutifron elkarrizketan agertzen da, Sokratesek Eutifroni hauxe galdetzen dionean: "Ona, ona delako maite dute jainkoek, edo jainkoek maite dutelako da ona?”
Dilema honek eragin handia izan du erlijioaren filosofian, batez ere erlijio monoteistetan, baina honelako modu honetan: “Etikoki ona dena, ona delako da Jainkoak agindua, edo Jainkoak agindua delako da etikoki ona?”

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1378951
# Eutawville (Hego Carolina)

Eutawville Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Orangeburg konderrian kokatuta dago, Hego Carolina estatuan. 235 biztanle ditu, 2,466484 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Orangeburg konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2534172
* Multimedia: Eutawville, South Carolina / Q2534172
# Euthorybeta

Euthorybeta Brachodidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Euthorybeta xanthoplaca da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Euthorybeta ochroplaca | | daturik gabe |
| Euthorybeta xanthoplaca | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5414472
# Euterpe

Greziar mitologian, Euterpe (antzinako grezieraz: Ευτέρπη, "Oso atsegingarria", "Genio atseginekoa", "umore onekoa"), musikaren musa da, gainontzeko musak bezala, Zeus eta Mnemosineren alaba. Bereziki, txirula jotzearen artearen babeslea zen. Oro har, lorez koroatua eta bere eskuetan txirula bikoitza daramatzala irudikatzen da. Beste batzuetan, beste musika tresna batzuekin irudikatzen da: biolinak, gitarrak, danborra, etab... Garai klasikoaren amaieran, olerkaritza lirikoaren musa bezala izendatzen zen eta eskuan txirula bat duela irudikatzen zen.
Gutxi batzuk, aulosa edo txirula bikoitza asmatu zuela diote, greziar mitologiaren aditu gehienek, ohore hori Atenea jainkosari ematen dioten bitartean, Marsiasen eta honek Apolorekin izan zuen dueluaren mitoan ezagutarazten den bezala. Estrimon ibaiak utzi zuen Euterpe haurdun. Bere seme Reso Traziakoak, traziar armada bat zuzendu zuen, eta Diomedesen esku hil zen Troian, Homerok Iliadan idatzi zuen arabera.
Bere izena, grezierazko eu (ondo) eta τέρπ-εω (poztu) hitzetatik dator.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindiaren 82. araua: Grezia eta Erromako pertsonaia mitologikoak

## Kanpo estekak

* Datuak: Q104012
* Multimedia: Euterpe / Q104012
# Galenberg

Galenberg Alemaniako udalerria da. Renania-Palatinatua estatuan dago, [[Ahrweiler (barrutia)|Ahrweiler]] barrutian. 2014an 203 biztanle zituen 2,28 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q644473
* Multimedia: Galenberg / Q644473
# Falazia genetiko

* FALAZIAK
* A silentio argudioa Ad antiquitatem argudioa Ad baculum argudioa Ad consequentiam argudioa Ad crumenam argudioa Ad hominem argudioa Ad ignorantiam argudioa Ad lazarum argudioa Ad logicam argudioa Ad misericordiam argudioa Ad nauseam argudioa Ad novitatem argudioa Ad populum argudioa Ad verecundiam argudioa Ex auctoritate argudioa Cum hoc ergo propter hoc Ondorio hutsala Oinarri eskaera Lastozko gizonaren falazia Falazia ekologiko Falazia naturalista Falazia genetiko Secundum quid
Falazia genetikoa bere jatorria aipatuz zerbait gaitzesten duen falazia da. Ignoratio elenchi edo hutsaltasun falaziaren mota bat da. 1934an proposatu
zuten Morris Raphael Cohenek eta Ernest Nagelek Logic and Scientific Method bere liburuan. Adibidez, ezkontza-eraztunak erabiltzea jatorrian emakumeen kateak irudikatzen dituztela kritikatzeak falazia genetiko bat suposatzen du, izan ere, hainbat arrazoi daude ezkontza-eraztunak erabiltzeko.

## Erreferentziak

* ↑ Ted Honderich, ed. Genetic fallacy. in: The Oxford Companion to Philosophy. Oxford University Press ISBN 978-0-19-866132-0..
* ↑ Edward Damer, T.. Attacking Faulty Reasoning: A Practical Guide to Fallacy-Free Arguments. (3. argitaraldia), 12 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1202868
# Falazia naturalista

* FALAZIAK
* A silentio argudioa Ad antiquitatem argudioa Ad baculum argudioa Ad consequentiam argudioa Ad crumenam argudioa Ad hominem argudioa Ad ignorantiam argudioa Ad lazarum argudioa Ad logicam argudioa Ad misericordiam argudioa Ad nauseam argudioa Ad novitatem argudioa Ad populum argudioa Ad verecundiam argudioa Ex auctoritate argudioa Cum hoc ergo propter hoc Ondorio hutsala Oinarri eskaera Lastozko gizonaren falazia Falazia ekologiko Falazia naturalista Falazia genetiko Secundum quid
Etika filosofikoaren arabera, falazia naturalista G. E. Moore britainiarrak 1903an proposaturiko falazia da. Moorek erredukzionismo bat kritikatzen du:
ezaugarri naturalak dituen zerbait 'ona' dela proposatzen duena.
Falaziak David Humeren izan-behar izan arazoaren antzekoa da baina Moorek ez du errealismo moraleko kategoriak erabiltzen. Falazia naturalistaren erabilera nagusiak honakoak dira: "hau naturala da; beraz, moralki onargarria da" edo "ezaugarri hau ez da naturala; beraz, ez da desiragarria." Inferentzia hauek ohikoak dira homosexualitatea, ekologismoa edo beganismoa aipatzean.

## Erreferentziak

* ↑ Moore, G.E. Principia Ethica § 10 ¶ 3
* ↑ Sailer, Steve. Q&A: Steven Pinker of 'Blank Slate'. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q376789
# Falange (hezurra)

Falangeak ornodun gehienen esku eta oinetan dauden hezurrak dira. Oinetako falangeei behatz-hezur deitzen zaie, eta hatz-hezur eskuetakoei. Gizakiok eta tximinoek bi falange ditugu erpuru eta behatz lodietan, eta hiru beste hatz eta behatzetan. Lehen falange, falangina eta falangeta zituzten izenak baina oraingo nomenklaturaren arabera, proximalak, erdikoak eta distalak dira.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Traumatologia Hiztegia] [2017]
* ↑ Romer, Alfred Sherwood; Parsons, Thomas S.. (1977). The Vertebrate Body. Philadelphia, PA: Holt-Saunders International, 203–204 or. ISBN 0-03-910284-X..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1057892
* Multimedia: Phalanges / Q1057892
# Falange (militarra)

Falangea Antzinako Grezian etsaiaren erasoaldirik gogorrenei aurre egiteko eratzen zen borroka-formazioa da. Hedaduraz, antzinako autoreek izen hori ematen diote soldadu-lerro bakarrez, falange klasikoaren antzera, osatutako edozein armadari. Zortzi-hamasei soldaduz osatuta egon ohi zen aipatu lerro hori. Terminoak jatorri greziarra du (φάλαγξ (phalanx)), hoplitek erabiltzen zuten defentsa-formazioa izendatzeko erabiltzen zena.

## Historia

Phalanx terminoa Antzinako Greziako literaturan agertzen da. Homerok sarritan erabili zuen eta, gutxiagotan bada ere, garai horretan zehar hainbatetan agertzen da.
Terminoa infanteriako formazio gisa aipatzen duen lehena, eta 60 aldiz aipatu ere, Jenofonte da. Idazle atenastarrak, jeneralean, lerroka formatutako infanteriako soldadu greziarren taldea izendatzeko erabili zuen. Talde horrek gehienetan borroka-eremuaren erdia okupatzen du eta borrokan paperik adierazgarriena jokatzen zuen.
Garai klasikoko falangea hoplitek eratzen zuten. Hoplitek armadura astuna zeramaten militarrak ziren. K.a. VII. mendetik Peloponesoko Gerra arte (K.a. V. mendea), falangea polis greziarretako hiritarrek osatzen zuten. Hiritar horiek beren hiria eta estatus soziala defendatzeko egiten zuten borrokan.
Peloponesoko Gerran, falangeak bere esanahi sozialaren parte handi bat galdu zuen, gerren iraupen luzea zela medio, mertzenarioak errekrutatu beharra baitzegoen.
Epaminondas estratega, Tebasko armadaren aurrean, izan zen Espartako falange hoplitari irabazi ziona. Horretarako, berrikuntza taktiko bat erabili zuen: hoplitek osatutako falangea angelu zeiharrean eratu zituen, eremuaren eskuinetik ezkerrera, eta ezkerraldean berrogeita hamarren bat gizonez osatutako taldea kontzentratzen zuen, horrela etsaien falange-lerroa hausteko helburuarekin.

## Mazedoniako Filipo II.a

Hurrengo berrikuntza handia Filipo II.a errege mazedoniarrak egin zuen, K.a. IV. mendearen erdialdean. Taktika tebastarrak ikasi zituen eta Mazedoniara itzuli zen haiek hobetzeko asmoarekin. Soldaduak orain 6 m luzeko lantza eramango zuen, bi eskuekin erabil zezakeena, eta ezkutua arinagoa zen orain, eta, gainera, lepotik zintzilikatua eraman behar zuten. Filipok falangearen egitura ere aldatu zuen: 16 hoplita aurrean eta 16 lerroz osatutako taldea (256 gizon).

## Legio erromatarra

Formazio taktiko orok du bere azkena, eta falangearena legio erromatarra agertzeak ekarri zuen. Azken hau falangea baino askoz malguagoa zen, hark ez baitzuen mugikortasun ona. Gaur egun, Zinozesfalosko Gudua hartzen da falangearen behin betiko porrotaren adierazle gisa.

## Kanpo estekak

* Falange greziarra
* Datuak: Q180335
* Multimedia: Phalanxes / Q180335
# Falarika

Falarika zurezko lantza bat zen, punta, metalezkoa zuena eta 90 zentimetroko luzerakoa zena. Sekzio karratukoa zen, piluma bezala. Punta, iztupa eta bikearekin edo beste substantzia erregarri batekin estaltzen zen. Falarika, piztu eta jaurti egiten zen. Honek, batez ere, bi xede zituen: Lehenik, etsaien aurka jaurtitzen bazen, armajantzia kendu behar izatea eragiten zuen, larru eta metalezkoa zen eta piztu egiten baitzen. Ezkutuarekin geratua bazen, orokorrean zurezkoak eta larruzkoak zirenak, metala izan arren, erasoa jasaten zuenak ezkutua ere kendu behar izatea eragiten zuen. Honela, suak zuen eragin psikologikoaz gain, erasoa jasaten zuena babesik gabe geratzen zen. Bigarrenik, setio makinen aurka piztuta botatzen ziren, hauek ere zurezkoak baitziren.
Testu batzuetan, jatorri erromatarreko arma bezala adierazten den arren, dirudienez, bere jatorria iberiarra da eta badaude erreferentziak kartagoarren aurka Saguntoko setioan erabili izanarenak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q175310
# Falange proximal

Falange proximala edo hurbileko falange (F1) Hatzetako eta behatzetako lehenengo falangea da. Hatz-koskor izeneko artikulaziorik nabarmenenetan hasten dira, eta horien burua metakarpoak (eskuan) eta metatartsoak (oinean) dira. Falange horien oinarria erdiko falangeekin artikulatzen da, erpuruan eta behatz lodian izan ezik, horiek falta direnean distalekin artikulatzen baitira.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Traumatologia Hiztegia] [2017]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3323810
* Multimedia: Proximal phalanges of the hand / Q3323810
# Falansterio

Falansterioa Charles Fourier sozialista utopikoak asmatutako komunitate ideala izan zen. 800-2000 biztanle biltzeko diseinatu zuen. Fourier eta horren arkitektura gizarte idealaren oinarri izango zen grinen erakarpenen teorian oinarritzen zen, jendea biltzeko areto ugari aurreikusiz esaterako. Fourieren jarraitzaileek eredu horretan oinarrituako komunitate batzuk sortu bazituzten ere, gehienak urte gutxiren buruan desegin ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q204767
* Multimedia: Phalanstère / Q204767
# Falange distal

Falange distala edo urruneko falangea (F3) hatzetako eta behatzetako hirugarren falangea da, guztietan txikiena. Erdiko falangeekin artikulatzen dira, behatz lodian eta erpuruan izan ezik; horiek falta direnez, hurbilekoekin artikulatzen dira.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Traumatologia Hiztegia] [2017]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2535206
# Falbalas

Falbalas 1945eko Jacques Becker frantziar zinema zuzendariaren film melodramatikoa da.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Micheline Parisera iritsi da, Daniel Rousseaurekiko bere ezkontza prestatzera. Han, bere senargaiaren lagunik onenarekin maiteminduko da, Philippe Clarence diseinatzailearekin. Limurtzaile damugabea, Philippek neska seduzitu eta bazter utziko du gero, baina ondoren Michelinerekin erabat maiteminduta dagoela ohartuko da. Michelinek bere senargai arduratsuarekin ezkontzeko edo diseinatzailearekin alde egiteko dilemari aurre egin beharko dio.

## Aktoreak

* Raymond Rouleau : Philippe Clarence
* Micheline Presle : Micheline Lafaurie
* Jean Chevrier : Daniel Rousseau
* Gabrielle Dorziat : Solange
* Françoise Lugagne : Anne-Marie
* Jeanne Fusier-Gir : Paulette
* Jane Marken : Mme Lesurque
* Christiane Barry : Lucienne
* Rosine Luguet : Rosette Lesurque
* Marcelle Hainia : Juliette
* François Joux : Murier
* Marc Doelnitz : Alain Lesurque
* Paulette Langlais : operadorea
* Nicolas Amato : Antoine

## Erreferentziak

* ↑ Donostiako Zinemaldia. Falbalas / Paris Frills. .

## Kanpo estekak

* Filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q3064723
# GQ

GQ (lehen Gentlemen's Quarterly deitua) estatubatuar aldizkaria da, gizonezkoen publikorako sortua. 1931n New York hirian sortua, aldizkariak gizonentzako moda, estilo eta kultura ditu argumentu nagusiak, nahiz eta gastronomiari, zinemari, sexuari, musikari, bidaiei, kirolari, teknologiari eta liburuei buruzko artikuluak ere agertzen diren. Sarritan metrosexualitatearekin lotu dute.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) GQ aldizkariaren webgunea
* Datuak: Q311249
* Multimedia: GQ (magazine) / Q311249
# GRAFCET

GRAFCET automatismoak irudikatzeko eta analizatzeko modu bat da; batez ere, sekuentziazko sistemak deskribatzeko, hau da, etapatan zatigarriak direnak. AFCET (frantsesez: Association Française pour la Cybernétique Économique et Technique, Zibernetika Ekonomiko eta Teknikorako Frantziar Elkartea) delako erakunde frantsesak sortu zuen 1977an eta Petri sare modelo matematikoa du oinarri.
Beraz, GRAFCET automatismoak irudikatzeko lengoaia grafiko bat da eta honakoez osatuta dago:
* Ekintzei lotutako etapak.
* Etapen arteko trantsizioei lotutako trantsizio-baldintzak.
* Etapen eta trantsizioen arteko loturak.
GRAFCET hitza frantsesezko Graphe Fonctionnel de Commande Etapes/Transitions hitzen akronimoa da eta etapa-trantsizioak komandatzeko grafo funtzionala esan nahi du euskaraz.

## Ikus,gainera

* GEMMA

## Kanpo estekak

* Datuak: Q492595
* Multimedia: GRAFCET symbols / Q492595