# Bartzelona–Sants geltokia

Barcelona Sants, Sants Estació edota Sants izenez ere ezaguna, Bartzelonako tren geltokirik garrantzitsuena da, eta Sants-Montjuïc barrutiko Sants auzoan kokatzen da. Eraikina 1979an inauguratu zuen RENFEk, eta gaur egun eraikinaren jabea Adif enpresa publikoa da. Madrilgo Atochako geltokiaren ondoren Espainian bidaiari gehien jasotzen dituen tren geltokia da, urtean 30 milioi lagun hartzen dituelarik, zeinetatik 18 milioi baino gehiagok aldirien zerbitzuak erabiltzen dituztela. Geltokiak Països Catalans eta Joan Peiró plazetatik sarbideak ditu, eta bi solairu ditu, behekoa eta sotokoa. Gainean Barceló Sants hotela dago, eta Joan Peiró plazaren ondoan autobus geltokia.
Geltokiak Renfe Operadora eragileak ustiatzen dituen aldirietako, distantzia ertaineko, distantzia luzeko eta abiadura handiko zerbitzuak biltzen ditu. Bestalde, Bartzelonako metroak badu sarrera bat geltokiaren barruan. Kanpoaldean autobus geltokia dago.
Aintzinean metro geltokiak Roma eta Roma Renfe izenak izan zituen.

## Kokapena

Geltokia, itsas mailatik 30 metrora, hurrengo trenbideen barne dago:
* Zabalera iberiarra duen Bartzelonako aireportua eta Bartzelona arteko trenbidea, 013,957. puntu kilometrikoa.
* Zabalera iberiarra duen 200 linea (Madril - Bartzelona trenbidea), Zaragoza eta Lleidatik, 677,6. puntu kilometrikoa.
* Zabalera iberiarra duen 220 linea (Lleida - L'Hospitalet de Llobregat trenbidea), Manresatik, 369,9. puntu kilometrikoa.
* Zabalera internazionaleko eta abiadura handiko Madril-Zaragoza-Bartzelona-Frantziar Muga abiadura handiko linea, Zaragozatik eta Frantziarekin loturan, 621. puntu kilometrikoa.

## Historia

Santsko geltokiaren lehenengo aurrekaria Vallsetik Vilanova eta Bartzelonarako Burdinbide Konpainiak sortutako La Bordeta eta Sants arteko trenbidea izan zen, 1881. urtekoa. Historian zehar izandako aldaketa eta enpresa arteko fusioen ondoren, trenbide gunea enpresa ezberdinen esku egon zen, horien artean aipagarrienak Tarragonatik Bartzelona eta Frantziarako Trenbideen Konpainia (TBF) eta Madrildik Zaragoza eta Alacanterako Trenbideen Konpainia (MZA). 1897an garaiko Sants udalerria Bartzelona hiriaren parte bihurtu zen.
1967ko martxoaren 15ean ministerio-ordena baten bitartez Bartzelonako trenbide lotura plan berria onartu zen, horren baitan Sants auzoan bidaiarientzako tren geltoki berri bat eraikitzeko plana zegoela, hiriko trenbide garraioa hobeto integratzeko asmoz. Plan honek 1944 urteko planaren aldaketa suposatzen zuen, eta garaiko 171 milioi pezetako aurrekontua zeukan. Hasiera batean geltoki terminal gisa planteatu bazen ere, Sants eta Kataluniako plazako geltokiaren arteko trenbide tunel bikoitza irekitzearekin batera geltokia pasokoa bihurtu zen. 70eko hamarkadan zehar Santsen lanak burutzen amaitu zen, eta era berean hiriko beste geltoki batzuk ixteari ekin zitzaion, hala nola Iparreko geltokia, 1972an itxita. Azkenik, 1979an geltokiko lanei amaiera eman zitzaion.
2007an geltokia abiadura handiko sarean sartu zen, Madril eta Bartzelona lotzen dituen abiadura handiko trenbidearen lanen bukaeraren ondoren. Honek ekarri zuen geltokiko trenbide eta nasen berregituraketa, hainbat trenbide zabalera internazionalera aldatuz, abiadura handian ibili ahal izateko. 2008ko hasieran Adifek Sants eta La Sagrera arteko abiadura handiko tunelaren lanak lizitatu zituen, bi geltokiak lotzeko eta azken hau AVE zerbitzuen helmuga izateko.

## Geltokia

Sants geltokia 70eko hamarkadan eraikitakoa da, erabilitako materialak altzairua, hormigoia eta beira direla. Behe solairuan (0 solairua) geltokiko zerbitzu guztiak kokatzen dira, eta sotoko solairuan (-1 solairua) trenbideak eta nasak daude, zehazki hamalau trenbide eta zazpi nasa zentral. Nasetara sarbidea eskailera mekaniko zein igogailu bidez egin daiteke, irisgarritasuna bermatuz.
Geltokiko zerbitzuen artean Adifek txartela-salmenta, informazio puntuak, kontsignak eta komunak eskaintzen ditu. Gainera hainbat jatetxe, kafetegi, denda, eta kotxe-alokairu daude. Kanpoan aparkalekuak, taxi eta autobus geralekuak, eta autobus geltokia dago.

### Trenbideen erabilerak

2003 eta 2007 arteko lanen ondoren geltokiak 14 trenbide ditu, horietatik 6 zabalera internazionalekoak, eta 8 iberiar zabaleradunak. Trenbideotan hurrengo zerbitzuak ematen dira:
* 1. - 6. trenbideak: AVE, TGV, Avant, Alvia eta distantzia luzeko trenak.
* 7. - 8. trenbideak: Aldiriko trenak.
* 9. - 10. trenbideak: Distantzia erdiko, eskualdeko eta aldiriko trenak.
* 11. - 12. trenbideak: Distantzia luzeko trenak
* 12. - 14. trenbideak: Distantzia erdiko, eskualdeko eta aldiriko trenak.

## Zerbitzuak

* Renfe Operadora
| Zerbitzua | Hasiera | Ibilbidea | Amaiera ⁠ |
| | Madril Atochako Atea | Guadalajara–Yebes • Calatayud • Zaragoza–Delicias • Lleida–Pirineus • Camp de Tarragona | Bartzelona Sants⁠ |
| | Madril Atochako Atea | Guadalajara–Yebes • Calatayud • Zaragoza–Delicias • Lleida–Pirineus • Camp de Tarragona • Bartzelona–Sants • Girona | Figueres Vilafant⁠ |
| | Bartzelona Sants | Camp de Tarragona • Lleida–Pirineus • Zaragoza–Delicias • Ciudad Real • Puertollano • Kordoba • Puente Genil–Herrera • Antequera–Santa Ana | Sevilla Santa Justa⁠ |
| | Bartzelona Sants | Camp de Tarragona • Lleida–Pirineus • Zaragoza–Delicias • Ciudad Real • Puertollano • Kordoba | Malaga Maria Zambrano⁠ |
| Alvia | Bartzelona Sants | Camp de Tarragona • Lleida–Pirineus • Zaragoza–Delicias • Tutera • Castejon • Tafalla • Iruña • Altsasu • Zumarraga • Donostia | Irun⁠ |
| Alvia | Bartzelona Sants | Camp de Tarragona • Lleida–Pirineus • Zaragoza–Delicias • Tutera • Castejon • Alfaro • Kalagorri • Logroño • Haro • Miranda Ebro | Bilbo Abando⁠ |
| Alvia | Bartzelona Sants | Camp de Tarragona • Lleida–Pirineus • Zaragoza–Delicias • Tutera • Castejon • Tafalla • Iruña • Gasteiz • Miranda Ebro • Burgos–Rosa Manzano • Palentzia • Leon • la Pola de Ḷḷena • Mieres–Ponte • Oviedo/Uviéu | Gijón/Xixón⁠ |
| Alvia | Bartzelona Sants | Camp de Tarragona • Lleida–Pirineus • Zaragoza–Delicias • Tutera • Castejon • Tafalla • Iruña • Gasteiz • Miranda Ebro • Burgos–Rosa Manzano • Palentzia • Leon • Estorga • Ponferrada • O Barco de Valdeorras • A Rua–Petin • San Clodio–Quiroga • Monforte de Lemos • Ourense–Elkargunea • Santiago de Compostela | Coruña⁠ |
| Alvia | Bartzelona Sants | Camp de Tarragona • Lleida–Pirineus • Zaragoza–Delicias • Tutera • Castejon • Tafalla • Iruña • Gasteiz • Miranda Ebro • Burgos–Rosa Manzano • Palentzia • Leon • Estorga • Ponferrada • O Barco de Valdeorras • A Rua–Petin • San Clodio–Quiroga • Monforte de Lemos • Ourense–Elkargunea • O Porriño • Redondela | Vigo Guixar⁠ |
| Avant | Bartzelona Sants | Camp de Tarragona | Lleida Pirineus⁠ |
| Avant | Bartzelona Sants | Girona | Figueres Vilafant⁠ |
| Avant | Bartzelona Sants | Camp de Tarragona • Cambrils • l'Hospitalet de l'Infant | Tortosa |
* Société Nationale des Chemins de fer Français
| Zerbitzua | Hasiera | Ibilbidea | Amaiera ⁠ |
| | Madril Atochako Atea | Zaragoza–Delicias • Camp de Tarragona | Bartzelona Sants |

## Argazki galeria

* Geltokiaren barnealdea.
* Sarbideeetako bat.
* Taxien gunea.
* Tren plataforma.

## Erreferentziak

* ↑ Obervatorio del ferrocarril
* ↑ Barcelona-Sants (Est.) Euroferroviarios
* 1 2 3 Red ferroviaria española Ministerio de Fomento
* ↑ Ferrocarril de Valls á Villanueva y Barcelona Spanishrailway
* 1 2 Nuevo plan de enlaces ferroviarios Diario ABC
* ↑ El primer AVE en pruebas llega a Sants Diario el Mundo
* ↑ Adif adjudica las obras del túnel Sants-Sagrera a Sacyr por 179,3 millones Diario el País
* ↑ Barcelona Sants Trenscat

## Kanpo estekak

* Barcelona-Sants geltokia Adifen webgunean
* Distantzia luzeak Renfe Opeadoraren webgunean
* Kataluniako Distantzia ertainak Renfe Operadoraren webgunean
* Rodalies de Catalunyaren webgunea
* Datuak: Q800453
* Multimedia: Barcelona-Sants train station / Q800453