OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Anières

Anières Suitzako udalerria da. Geneva kantonamenduan dago, Geneva kantonamendua barrutian. 2014an 2,402 biztanle zituen 3,86 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q69842
* Multimedia: Anières / Q69842
Veigy-Foncenex
# Anizeto Olano

Anizeto Olano Galarraga, izengoitiz Amaialde (Altzo, Gipuzkoa, 1896ko apirilaren 17a - Nueva Pompeya, Argentina, 1966ko urtarrilaren 3a) gipuzkoar idazle kaputxinoa izan zen, Miguel Ángel eta Dionisio Olanoren anaia.

## Biografia

Altsasun, Hondarribian, Iruñean, Bartzelonan eta Erroman egin zituen filosofia eta letretako eta zuzenbide kanonikoko ikasketak. Espainiako Gerra Zibila hasi zenean, Bordele ondoko Bègles herrira joan zen, erbesteratua. 1940an Argentinara jo zuen. Yakintza, Zeruko Argia, RIEV, Euzko Deya eta Eusko Ikaskuntzako Ameriketako Institutuko buletinetan eman zituen argitara lan aipagarrienak. Olanorenak dira Filosofía vasca liburua (1934), eta Lucha de idiomas en Euzkadi y en Europa (1935), B. Etxegarairekin, Aitzolekin eta E. Landetarekin egindako lana.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Anizeto Olano Bidegileak bilduman
* Datuak: Q12253577
# Aniztasun adierazle

Estatistikan, aldagai kualitatibo batek hartzen dituen kategorien arteko maiztasun eta banaketa eta kategoria kopurua bera neurtzen dituen ezaugarria da. Zenbat eta kategoria gehiago eta maiztasunak kategoria ezberdinen artean zenbat eta berdintsuagoak izan, orduan eta aniztasun handiagoa izango da. Aldagai kualitatiboen sakabanatzea dela esan daiteke. Biologian eta ekonomian batik bat erabiltzen den ezaugarria da.
Biologian, aniztasun adierazleak ekosistema baten bioaniztasuna neurtzen duen neurriak dira. Bioaniztasuna kontzeptu zabala, lausoa eta interpretazio ezberdinak dituena da. Hau dela eta, ez da sinplea bioaniztasunerako neurri bat ematea, zenbakizko balio batek murriztu egingo baitu bati bioaniztasun kontzeptuaren zabaltasuna.
Ekonomian ere erabiltzen dira aniztasun adierazleak, sektore ekonomiko bateko eraketa aztertzeko esaterako. Politikan ere, hauteskunde emaitzak aztertzeko erabil daitezke. Eskuarki, kontzentrazioa ez bezala, aniztasun adierazleak aldagai kualitatiboak aztertzeko erabiltzen dira.
Bioaniztasun kontzeptuaren ikuspegi ezberdinei jarraiki, aniztasun adierazle ezberdinak proposatu dira:
* Espezie ugaritasuna
* Simpson-en aniztasun adierazlea
* Shannon-en aniztasun adierazlea
Ekonomian, gainera, Herfindahl adierazlea erabiltzen da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1230601
* Multimedia: Diversity indexes / Q1230601
# Aniuta

Aniuta Oecophoridae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Aniuta ochroleuca da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Aniuta melanoma | | daturik gabe |
| Aniuta ochroleuca | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q13858715
* Espezieak: Aniuta
# Annuminaseko zetrua

Annuminaseko zetrua, Arnorreko errege Dunedainen artean erregetzaren ikur nagusia zen, antzinako numenortarrek bezala, ez baitzuten koroarik erabiltzen. Numenorren, Anduniëko jaunen haga izan zen, Erdialdeko Lurraldera, jaun hauetako azkena izan zen Amandilen seme zen Elendilek Numenor urpean hartu ostean. Numenorreko erregeen jatorrizko zetrua, Ar-Phârazonek Aman eraso eta, erregea, bere armadarekin batera muinoen azpian harrapatua geratu ostean galdu zen.
Zilarrezko haga bat zen, eta Eraztunaren Gerraren garaian, Erdialdeko Lurraldean kontserbatzen zen Gizakiek eginiko gauzarik antzinakoena zen, 5.000 urte baino gehiago baitzituen Aragornengana iritsi zenean. Elrondek zaindu zuen, Narsilen zatiekin eta Barahirren eraztunarekin batera, Rivendelen, eta Aragornek garaipena lortu eta hau errege koroatu arte mantendu zuen. Orduan, Minas Tirithen eman zion, eta, horrela, bi ikurrak lortu zituen. Gondorreko erregeen koroa eta Arnorreko erregeen zetrua. Honela, Aragorn, Erresuma Bateratuko errege izendatua geratu zen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3141463
# Annsville (New York)

Annsville Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Oneida konderrian kokatuta dago, New York estatuan. 2.639 biztanle ditu, 156,63 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Oneida konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3708380
# Annville (Kentucky)

Annville Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Jackson konderrian dago, Kentucky estatuan. 1.102 biztanle ditu, 20,848143 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Jackson konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2684825
# Annual

Annual (arabieraz: أنوال, Anwāl) Marokoko hiri txiki bat da, Melillatik 60 bat kilometro mendebaldera dagoena.
Han jasan zuten espainiarrek Annualgo hondamendia, 1921eko uztailean izandako guduan.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. Ekialde Hurbileko eta Ipar Afrikako toponimia. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q567355
# Annuminas

Annuminas, elfoeraz "mendebaldeko dorrea" esan nahi duena, Tolkienen legendariumean agertzen den fikziozko toki bat da. Toki honen istorio laburra, Eraztunen Jauna eleberriaren eranskinetan kontatzen da. Arnor erresumaren hiriburua zen, Nenuial aintziraren ertzean. Arnor zatitu ondoren, bertan behera utzia izan zen, eta Elendilen etxearen heredentzia ziren objektuak (Annuminaseko zetrua eta palantirretako bat), Fornostera pasa ziren, Arthedain erresuma berriko hiriburura, aipaturiko leinuko erregeekin batera. Elessarren erregealdian, Annuminas berriztua izan zen, eta, berriz, Iparraldeko Erresumako hiriburu bihurtu zen.
# Annus mirabilis

Annus mirabilis latinezko esaera bat da, "urte miragarri" edo "mirarien urte" esan nahi duena. Gaur egun, urte apartekoak eta gogoangarriak, historian eragin handia izan dutenak, izendatzeko erabiltzen da.
Hainbat urte izendatu izan dira annus mirabilis gisa, besteak beste ondorengoak:

### 1492

Urte horretan Errege Katolikoek mendebaldeko inperio handiena sortu zuten Granadako Erresuma konkistatzean eta Amerika aurkitzean. Gainera, gaztelaniaren gramatika argitaratu zen, Gramática de la lengua castellana, Europako hizkuntza modernoetan lehenbiziko gramatika.

### 1666

Urte horretan Isaac Newtonek bere ekarpenik garrantzitsuenak egin zituen, hala nola kalkuluari, higidurari, optikari eta grabitazioari buruzkoak.

### 1905

Albert Einsteinek erlatibitate bereziari, mugimendu browndarrari eta efektu fotoelektrikoari buruzko bost artikulu argitaratu zituen Annalen der Physik aldizkarian.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q567424
# Annville Township (Pennsylvania)

Annville Township Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Lebanon konderrian dago, Pennsylvania estatuan. 4.759 biztanle ditu, 4,1 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Lebanon konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q143027
* Multimedia: Annville, Pennsylvania / Q143027
# Alkmaar

Alkmaar (entzun) Herbehereetako Ipar Holanda probintziako herria da. 2010eko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, herriak 93.912 biztanle zituen.

## Banaketa administratiboa
### Udalerri mugakideak

Alkmaarrek honako udalerriekin egiten du muga, iparraldean Langedijk, ipar-ekialdean Heerhugowaard, ekialdean Bergen, mendebaldean Schermer, hego-mendebaldean Heiloo eta hegoaldean Castricum

### Topografia

Hiriko 2011ko mapa:

### Auzoak

| Zuid (1. barrutia) Kooimeer (10) Dillenburg - Stadshouderkwartier (11) Staatslieden - Landstratenkwartier (12) Oud Rochdale (13) Emmakwartier (14) Nassaukwartier en Hout (15) Oranjepark (16) Cranenbroek (17) Bloemwijk - Zocherkwartier (18) Burgemeesterkwartier (19) Oudorp (2. barrutia) Rekerbuurt en Ooievaarsnest (20) Oudorp Noord en Oost (21) Oudorp Centrum (22) Schermereiland - Omval (23) Oudorperpolder - Zuid (24) Oudorperpolder - Midden (25) Oudorperpolder - Noord (26) Nollen en Beverkoog (29) | Overdie (3. barrutia) Oud - Overdie (30) Oosterhout (31) Overdie - Oost (32) Overdie - West (33) Boekelermeer - Zuid (38) Boekelermeer (39) West (4. barrutia) De Hoef III en IV (40) De Hoef I en II (41) Rembrandtkwartier (42) Bergerhof en Blaeustraat kwartier (43) Bergermeer (44) Landelijk gebied West (49) Huiswaard/Vroonermeer (5. barrutia) Huiswaard 1 Zuid (50) Muiderwaard (51) Huiswaard 2 West (52) Huiswaard 2 Oost (53) Vroonermeer Zuid (54) Vroonermeer Noord (55) | De Mare (6. barrutia) Het Rak Zuid (60) Het Rak Noord (61) De Horn Noord (62) De Horn Zuid (63) De Mare Centrum (64) Daalmeer/Koedijk (7. barrutia) Daalmeer Zuid-Oost (70) Daalmeer Zuid-West (71) Koedijk - de Weijdt (72) Daalmeer Noord-West (73) Daalmeer Noord-Oost (74) Landelijk gebied Noord (79) Centrum (8. barrutia) Binnenstad West (80) Binnenstad Oost (81) Spoorbuurt (Alkmaar) (82) Overstad (83) |
Udalerriaren barnean dauden herriak honakoak dira:
* Koedijk (gedeeltelijk)
* Omval
* Oudorp
Horrez gain, herrixka edo etxagune hauek daude:
* Beverkoog
* Bergermeer
* Bergerhof
* Boekelermeer
* De Nollen
* De Weijdt
* Huigendijk (gedeeltelijk)
* Nieuwpoort

## Kirolak

* AZ Alkmaar futbol taldea.
* Hiriak belodromoa ere badauka, eta bertan urtero antolatzen dituzte pistako txirrindularitzaren txapelketa nazionalak.

## Hiri senidetuak

* Bath, Erresuma Batua
* Darmstadt, Alemania
* Troyes, Frantzia
* Tata, Hungaria
* Bergama, Turkia
* Uitenhage, Hego Afrika

## Ikus, gainera

* Ipar Holanda

## Kanpo estekak

* (Nederlanderaz) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q972
* Multimedia: Alkmaar / Q972
# Alkmeon Krotonakoa

Alkmeon Krotonakoa (fl. c. K.a. 500), grekeraz Ἀλκμαίων, Alkmaiōn, filosofo pitagoriko eta medikuntzaren teoriko bat izan zen. Filosofo pitagoriko moduan, arimaren izankizuna baieztatu zuen. Halaber, aurkakoen teoria bat ere osatu zuen. Animaliekin egindako saiakuntzei esker, sendagintzari buruzko aurkikuntza garrantzitsuak egin zituen, hala nola burmuina sentipenen atal nagusia zela egiaztatu zuen.
# Alkizako Oilategitik Kultur Elkartea

2002an Alkizan sortutako elkartea da Alkizako Oilategitik Kultur Elkartea. Eusko Jaurlaritzaren Elkarteen Erregistroan 2002ko apirilaren 25ean erregistratu zen.
Elkartearen estatutuen 2. artikuluak honela jasotzen ditu bere helburuak:
   'Elkarte honen helburuak honako hauek dira: euskara eta euskal kultura babestea, bultzatzea, hedatzea eta sustatzea, Alkizako errealitate soziokulturaletik abiatuta.
   Helburu horiek lortzeko, jarduera hauek egingo dira, ezarritako legezko betekizunak bete ondoren:
   * Euskarari eta euskal kulturaren edozein alderdiri buruzko argitalpenak publikatzea edota produzitzea, formatua eta euskarria edozein direlarik.
   * Hitzaldiak, jardunaldiak, mintegiak, ikastaroak eta jakintza hedatzeko edozein klaseko jardunak antolatzea.
   * Euskarari eta euskal kulturaren edozein alderdiri buruzko ikerketa-lanak burutzea edota sustatzea.
   * Bekak, sariak eta antzekoak antolatzea.'
Dena dela, elkartea sortzeko helburu nagusia Oilategitik herri-aldizkariari babes legala ematea izan zen eta hori da egungo bere jarduera bakarra.
Hala ere, bestelako jarduerak ere bultzatu izan ditu. XXI. mendeko lehen hamarkadaren amaieran Itxurain izeneko herri-proiektuari aterkia eta babesa eman zion. Proiektu horrek bukatzen ari zen baserritar gizarte tradizionalaren eta gizarte modernoaren arteko zubia egitea zuen helburu, ekimen etno-kultural zehatzen bidez.
Elkartearen sortzaileak eta aldizkariaren bultzatzaileak pertsona berdinak izan ziren, hots, Pello Joxe Aranburu, Eli Elizondo , Imanol Lizardi , Josemari Arantzabe eta Inaki Irazabalbeitia, besteak beste.
Elkartearen lehendakaria Pello Joxe Aranburu izan da hasiera-hasieratik. 2020an elkartearen zuzendaritza batzordea pertsona hauek osatzen dute lehendakariaz gain: Eli Elizondo (lehendakariordea), Xabier Artola (Idazkaria), Sonia Artuzamuoa (diruzaina) eta Aitor Irulegi (bokala).
# Alkman

Alkman (Ἀλκμάν; gen.: Ἀλκμᾶνος; K.a. VII. mendea) Espartako poeta koral lirikoa zen. Alexandriako kanonaren bederatzi poeta lirikoen ordezkaririk zaharrena da (besteak Safo, Alzeo, Anakreonte, Estesikoro, Ibiko, Pindaro, Simonides eta Bakílides dira). Mousikeari buruzko gaiak jorratzen zituen, emakume gazteak partenietako (birjinen abesbatzak) jai erlijioso handi guztietan parte hartzen zuten jarduera artistikoa.

## Biografia

Antzinako tradizioaren arabera, agian Aristoteles, Sardesetik etorritako lidiarra zen, Espartara esklabo bezala iritsi zena, non Agesidasen familian (Hagesidamus?) bizi izan zen, eta bere trebetasun onengatik emantzipatu zuena. Hala ere, antzinako autoreen bizitza beren poesiaren irakurketa biografikotik ondorioztatzen zen, eta xehetasunak interpretazioen mende daude.

## Poemak

Alkmanen poemak kantatzeko eta dantzatzeko ziren. Koruaren zuzendariak, zitararak lehen doinua ateratzen zuenean, festarako jantzia zeraman korua abesten eta dantzatzen hasten zen musikaren arabera. Kantuen letrak otoitzak, mitoen narrazioak edo barne sentimenduak izan zitezkeen. Koruaren zuzendaria kantu berriak egiten zituen profesionala izan zitekeen eta koruaren partaideak gaztetatik dantzan eta kantuan ikasitako herriko jendea ziren.
Gugana heldu diren zatiak partenioak dira eta K.a. VII. mendeko espartar neskatxen jardunetara garamate, kantua eta dantza, berez, erlijio ospakizun baten funtsezko elementuak dira. Neskatxen koru-kantuetan ondorengo egileen lanetan agertuko diren ezaugarriak erakusten dizkigu: adibide mitikoak koreutek eta poetak bizi duten egoera konkretuaren aipamenekin batera, konparazioak, metaforak….
Alkmanen hitzek gauza handiak eta txikiak laudatzen zituzten: neskatxen korua, ardoa, ilarren purea, bere burua…. eta irudi poetikoak tarteka. Alkmanek bi jaun izan zituen, poesia eta Esparta.
Alkmanena dugu literatura grekoaren zatirik iradokitzaile eta erakargarrienetako bat; gaueko bakea deskribatzen da, eta natura guztia lotan aurkezten du, mendiak, haranak, lurreko, aireko eta uretako animaliak…

## Kanpo estekak

* Datuak: Q298850
* Multimedia: Alcman / Q298850
# Alkmena

Greziar mitologian, Alkmena (antzinako grezieraz Άλκμηνη Alkmênê "ilargiaren boterea"), emakume hilkor bat zen, Mizenasko Elektrion erregearen alaba eta Anfitrionen emaztea.
Heraklesen ama izan zen Zeusekin, nork bere senarraren itxura hartu zuen hau kanpoan zegoen bitartean, eta Ifiklesen ama ere izan zen, kasu honetan Anfitrionekin. Alkmena Heraklesetaz haurdun zegoenean, Hera jainkosa, Zeusen arreba eta emazte jeloskorra, Herakles jaio ez zedin saiatu zen. Bere ideia Galantisek zapuztu zuen, Alkmenaren zerbitzariak, nork Herari esan zion jada ume bat izan zuela. Herak erbinude bihurtu zuen.
Alkmena herakliden arbasotzat hartua eta Tebas eta Atenasen gurtua izan zen.
Anfitrionetaz banandu ondoren, Radamantisekin ezkondu zen, Beozian.

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. 82. araua. Grezia eta Erromako pertsonaia mitologikoak. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q190543
* Multimedia: Alcmene / Q190543
# Alkmeon

Alkmeon pertsonaia ezberdinek duten greziar jatorrizko izen bat da:
* Alkmeon (Atenas), Atenasko azken erregea;
* Alkmeon Krotonakoa, filosofo pitakoriko bat;
* Alkmeon (mitologia), pertsonaia mitologikoa;
* Alkmeon, Megaklesen semea, Antzinako Greziako guda-buru bat.
# Alphonso Lisk-Carew

Alphonso Sylvester Lisk-Carew (1887–1969) Sierra Leona Krio herriaren argazkilaria izan zen. Bere aktibitate nagusia 1905ean eta 1920tik 1925era izan zen, Freetown hiriburuan. Beste jarduera batzuen artean, 1910ean, Arthur Connaughtekoaren bisitaren argazkiak atera zituzten; Arthur Connaughtekoa Margarita Connaughtekoa Suediako tronura igo zen printzesaren aita zen.

## Erreferentziak

* ↑ https://web.archive.org/web/20160304050831/http://www.lib.cam.ac.uk/rcs_photographers/entry.php?id=302

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):Sierra Leonaren webgunea.
* Datuak: Q16006598
* Multimedia: Lisk-Carew Brothers / Q16006598
# Alpicat

Alpicat Kataluniako udalerria da, Segrià eskualdean eta Lleidako probintzian kokatua. 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera, 6.058 biztanle zituen. 15,3 km²-ko azalera du.

## Demografia

Biztanleriaren bilakaera :
| 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2001 | 2009 |
| 967 | 1.000 | 1.297 | 1.482 | 1.754 | 2.042 | 2.612 | 3.306 | 2.994 | 3.777 | 4.416 | 6.058 |

## Ikus, gainera

* Lleidako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Katalanez) Alpicateko udalaren webgunea.
* Datuak: Q1770847
* Multimedia: Alpicat / Q1770847
# Alpin I Dalriadakoa

Alpín mac Echdach Dalriadako errege bat izan zen, Erdi Aroko erreinu bat, Eskoziako eta Irlandako zatiak kontrolpean zituena.
X. mendean sortutako liburu batean Alpin I, Kenneth MacAlpinen aita zela esaten zuen.
Cináed eta Alpín VIII. mendeko piktoen erregeen izena zen. Ciniod eta Elphin anaiak 763tik 780ra Dalriadako erregeak izan ziren. Eochaid IV esanda zegoen Alpínen aita bezalakoa,baina ezin da jakin. Alpinen ama Fergusa zen, Fergus Dalriadako erregearen alaba.

## Erreferentziak

* Datuak: Q327849
# Alphonse de Neuville

Alphonse-Marie-Adolphe de Neuville (Saint-Omer, 1835eko maiatzaren 31 – Paris, 1885eko maiatzaren 18a) frantziar margolaria izan zen.
Lorienteko itsas eskolan sartu zen, nahiz eta bere familia aurka egon, eta han hasi zen margolaritzekiko interesa pizten. Eugène Delacroixekin ikasi zuen eta margolari akademikoa izan zen. Frantzia-Prusiar Gerraren, Krimeako Gerraren eta Anglo-Zulu Gerraren gai dramatiko eta patriotikoak margotu zituen, baita soldaduen erretratuak ere. Jules Verneren eleberriak ere ilustratu zituen Pierre-Jules Hetzel argitaratzailearentzat.

## Iruditegia

* Azken kartutxoak (1873)
* Rorke's Driften defentsa (1880)
* Longjumeauko atearen defentsa, 1870eko urriaren 21a (1879)
* Bibak, Bourgeteko guduaren ondoren, 1870eko abenduaren 21a (1873)
* Champignyko gudua (1870)
* Trenbideko borroka (1874)
* Erasoa ilunabarrean (1877)
* Bourgeteko lehen gudua (1870)
* Saint-Privaten hilerria (1881)
* Zaldizko bat (1884)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1494309
* Multimedia: Alphonse-Marie-Adolphe de Neuville / Q1494309
# Alphonso Ford Trophy

Alphonso Ford Trophy saria Euroliga denboraldiko saskiratzaile nagusiari ematen zaion saria da. Azken urteetan saria irabazi duten jokalariak, honakoak dira:
* 2004-05 Charles Smith (Scavolini Pesaro)
* 2005-06 Drew Nicholas (Benetton)
* 2006-07 Igor Rakočević (Baskonia)
* 2007-08 Marc Salyers (Roanne)
* 2008-09 Igor Rakočević (Baskonia)

## Ikus, gainera

* Euroliga

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Euroligaren webgune ofiziala.
* Datuak: Q979186
# Alpignano

Alpignano Italiako udalerri bat da. Turingo Hiri Metropolitanoan kokatuta dago, Piemonte eskualdean. 16.497 biztanle ditu, 11,92 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Mugakideak

Alpignanok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Caselette Collegno Pianezza Rivoli San Gillio Val della Torre

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9000
* Multimedia: Alpignano / Q9000
# Alpin etxea

Alpin etxea (ingelesez: Alpin House, Eskoziako gaeleraz: Ailpein) 841 eta 1034 bitartean Eskoziako erregetzan egon zen dinastia edo familia izan zen. Izena Alpín mac Echdach-ek ematen dion arren Eskoziako erregeen dinastia honen seme Kenneth I.arekin hasten da, berak piktoak eta gaeldarrak batu baitzituen Irlanda eta Ingalaterrarekiko loturak hautsiz. Etxearen jatorria ezezaguna den arren Irlandatik etorritako gaeldarrak izan litezkeela uste da.
Beren garaiko kroniketan "Piktoen errege" eta "Albako erresumaren errege" gisa aipatzen dira, Eskozia hitza beranduago agertu baitzen.

## Alpin etxeko Eskoziako erregeak

* Kenneth I.a (841/843 - 858)
* Donald I.a (858 - 862)
* Konstantino I.a (862 - 877)
* Aedh (877 - 878)
* Giric (878 - 889)
* Eochaid (Giricekin batera 878 - 889, dudazkoa)
* Donald II.a (889 - 900)
* Kostantino II.a (900 - 943)
* Malcom I.a (943 - 954)
* Indulf (954 - 962)
* Dubh (962 - 967)
* Cuilén (967 - 971)
* Kenneth II.a (971 - 973 eta 977 - 995)
* Amlaib (973 - 977)
* Kostantino III.a (995 - 997)
* Kenneth III.a (997 - 1005)
* Malcolm II.a (1005 - 1034)

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1356167
* Multimedia: Alpínid dynasty / Q1356167
# Alpine (Alaska)

Alpine Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. North Slope Boroughn dago, Alaska estatuan. 250 biztanle ditu, 101.527.533 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* North Slope Borough

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1002762
# Alpine (Arizona)

Alpine Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Apache konderrian kokatuta dago, Arizona estatuan. 146 biztanle ditu, 1.600.000 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Apache konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3476608
* Multimedia: Alpine, Arizona / Q3476608
# Ara Shiraz

Ara Shiraz (armenieraz: Արա Շիրազ, 1941eko ekainaren 8a - 2014ko martxoaren 18a) armeniar eskultorea izan zen. Bere ama eta aita Silva Kaputikyan eta Hovhannes Shiraz poetak ziren.

## Biografia

Ara Shiraz jaio zen Aramazd Karapetyan (armenieraz: Արամազդ Կարապետյան) Erevanen 1941ean. Erevango Arte Ederren eta Antzerkiaren Institutuan lizentziatu zen 1966an. Armeniako eta Sobietar Batasuneko artista gazteen erakusketa askotan parte hartu zuen. Armeniako Margolarien Batasuneko kide izan zen 1968tik hil zen arte. Bere lanak SESBeko hiri nagusietan (Mosku, Leningrad, Tbilisi) erakutsi dituzte bakarkako eta taldekako erakusketen barruan. Armeniako Artearen Jaialdian parte hartu zuen "Urartutik gaur egunera" (Paris, 1970).
Shiraz bere eskultura-lan monumentalek ezaugarritu zuten. Erevango Dvin hotelaren fatxada apaintzen duten eskultura apaingarriengatik Armeniako Estatuko saria eman zioten. 1977an Armeniako Artista Emeritu titulua eman zioten. 1987an Armeniako Artisten Batasuneko presidente hautatu zuten, eta SESBko Artisten Batasuneko Idazkaritzako kide.
2017an, bere lanak Armeniako Galeria Nazionalean erakutsi zituzten "Ara Shiraz: Atzera begirakoa" izeneko erakusketan.

## Obrak

Shirazen lanik ospetsuenak Pablo Picasso, Yervand Kochar, Hovhannes Shiraz eta Vruir Galstianen bustoak dira. Bere eskultura-konposizio asko Armeniako Arte Modernoko Museoan, Armeniako Estatuko Galerian, Tretiakov Galerian eta Moskuko Ekialdeko Nazioen Arte Museoan daude ikusgai.
Shiraz-en margolanak eta eskulturak mundu osoko bilduma pribatu askotan aurkitzen dira: Mosku, San Petersburgo, Tbilisi, Erevan, Beirut, Paris, Londres, New York, Los Angeles, Chicago, Detroit eta Montreal.
Bere lanak honakoak dira:
* Yeghishe Charents, Charentsavan (1977)
* Paruyr Sevak, Erevan (1978)
* Aleksandr Miasnikian, Erevan (1980)
* William Saroyan, Komitas Panteoia, Erevan (1984)
* Tigran Petrosian, Xake Etxea, Erevan (1989)
* Hovhannes Shiraz, Komitas Panteoia (1989)
* Sergei Parajanov, Komitas Panteoia (1999)
* Andranik, San Gregorio Argiztatzailea katedrala (2002)
* Hovhannes Shiraz, Malatia-Sebastia Barrutia, Erevan (2005)
* Vazgen I, Vaskeniako Akademia Teologikoa, Sevan (2008)

## Sariak

* Armeniako Meritu Artista (1977)
* Armeniako Estatu Saria (1979)
* RA Lehendakariaren Saria (2008)
* Armeniako Herriaren Artista (2009)

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «MutualArt.com - The Web's Largest Art Information Service.» www.mutualart.com.
* ↑ (Armenieraz) «Հանրապետության նախագահի հրամանագրերը - Փաստաթղթեր - Հայաստանի Հանրապետության Նախագահ» president.am.

## Kanpo estekak

* Ara Shiraz-en biografia
* azg.am
* Datuak: Q4783113
* Multimedia: Ara Shiraz / Q4783113