OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Gutkovaita-Mn

Gutkovaita-Mn mineral bat da eta gutkovaite taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Gutkovaita-Mn elementu kimiko mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {K2CaMn(Ti,Nb)4(Si4O12)2(O,OH)4 * 5H2O}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Gutkovaite-Mn: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Gutsbezirk Reinhardswald

Gutsbezirk Reinhardswald Alemaniako udalerria da. Hessen estatuan dago, [[Kassel (barrutia)|Kassel]] barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 182,58 kilometro koadrotan banatuta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1520648
# Guttannen

Guttannen Suitzako udalerria da. Berna kantonamenduan dago, Interlaken-Oberhasli barruti administratiboa barrutian. 2014an 263 biztanle zituen 200,7 kilometro koadrotan banatuta.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:

## Kanpo estekak

* Datuak: Q69419
* Multimedia: Guttannen / Q69419
Fieschertal Innertkirchen Münster-Geschinen Obergesteln $^{(en)}$ Gadmen $^{(en)}$ Grindelwald Oberwald $^{(en)}$ Ulrichen $^{(en)}$
# Guti

Guti izan daiteke:
* Gutiérrez abizenaren txikigarria:
** Antoni Gutiérrez, el Guti, kataluniar politikari komunista.
** José María Gutiérrez Hernández, "Guti", madrildar futbolaria.
* Guti, antzinako herria.
* Guti, Kirmen Uribek idatzia.
# Guti (antzinako herria)

Guti K.a. III. milurtekoan Zagros mendietan bizi zen herri bateko kideez esaten da. Herriak Akad gobernatzea lortu zuen.

## Gutien erregeak

* Erradupizir, K.a. 2220-2202
* Imta K.a. 2202-2199
* Inkishush K.a. 2199-2195
* Sarlabag K.a. 2195-2192
* Shulme K.a. 2192-2186
* Elulumesh K.a. 2186-2180
* Inimabakesh K.a. 2180-2175
* Igeshaush K.a. 2175-2169
* Iarlabag K.a. 2169-2154
* Ibate K.a. 2154-2151
* Iarlanbag K.a. 2151-2148
* Karum K.a. 2148-2147
* Kabilkin K.a. 2147-2144
* Laerabum K.a. 2144-2142
* Irarum K.a. 2142-2140
* Ibrahum K.a. 2140-2139
* Khalbum K.a. 2139-2137
* Puzursin K.a. 2137-2130
* Iarlaganda K.a. 2130-2123
* Sium K.a. 2123-2116
* Tirigan K.a. 2116

## Erreferentziak

* ↑ Euskaltzaindia. (2015-1-30). 174. araua: Antzinateko herriak. Ekialdeko eta Europako herriak. , 3 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q549531
# Gutiérrez Zamora (udalerria)

Gutiérrez Zamora Mexikoko udalerri bat da. Veracruz de Ignacio de la Llave estatuan kokatua dago. 2010ean 24.353 biztanle zituen 179,27 km²ko azaleran. Herriburua [[Gutiérrez Zamora (Gutiérrez Zamora)|Gutiérrez Zamora]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2447227
* Multimedia: Gutiérrez Zamora Municipality / Q2447227
# Guthrie udalerria, Lawrence konderria (Indiana)

Guthrie udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Indiana estatuko udalerri bat da, Lawrence konderrian. Azken zentsuaren arabera 1.312 biztanle zituen, 42.79 milia karratu (110.8 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Guthrie udalerriak 520 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 27.727 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5621791
# Hiriko bero-uhartea

Hiriko bero-uhartea (HBU) bere inguruak baino beroago dagoen hirigunea da. Tenperatura gauez eta neguan izan ohi da goragoa baita haize leuna egiten duenean.
HBU arrazoi hauek eragiten dute: batez ere lurrazalaren eraldaketak hiri-garapena dela eta, eta hein batean energia erabiltzeagatik sortutako bero hondakinek.
Tenperatura igoerak inguruetan baino hodei gehiago sortzen ditu, hortaz euritsuago dira HBUen barruan dauden guneak.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q215712
* Multimedia: Urban heat islands / Q215712
# Hiriko istorioak

Hiriko istorioak 2006an plazaratutako Juan Carlos Pérezen kantariaren estudioko grabazioa da, laugarrena bere izenarekin bakarlari moduan. Diskaren ezaugarri moduan aipa daitezke live formula erabiliz estudioko grabazioa dela, hau da, zuzenean. Kantu guztien musika eta letra Pérezenak dira, "Astelehen urdin batean", Joseba Garciaren hitzez, eta "Etre", hitzak D.H. Lawrence eta Omar Jayyamenak direla, Bernardo Atxagaren itzulpenaz. Pop diskoa da baina jazz kutsuk nabaria du ere bai. Kanta bat, "Astelehen urdin batean", Itoiz taldearen garaietatik berreskuratu zuen.

## Musikariak

* Juan Carlos Pérez, ahotsa, piano, sintetizadorea, gitarra
* Andrej Olejniczak, saxo
* Chris Kase, tronpeta
* Alberto Urretxo, tronboi
* Gonzalo Tejada, kontrabaxu
* Fernan Irazoki, bateria
* Mario Clavell, flauta

## Kantuen zerrenda

* 01 - "Begi marroiduna", instrumentala
* 02 - "Hippie"
* 03 - "Orion ehiztariaren balada"
* 04 - "Ama"
* 05 - "Iluntzear dihoanean"
* 06 - "Etre"
* 07 - "Deskarga", instrumentala
* 08 - "Ikaro"
* 09 - "Mambo"
* 10 - "Gauero"
* 11 - "Hau berua"
* 12 - "Hiriko istorioak"
* 13 - "Kantu eroa"
* 14 - "Astelehen urdin batean"

## Erreferentziak

* ↑ http://www.entzun.com/kritikak/diskoak/hiriko-istorioak#.VqeJbchsjz0
* ↑ http://ekaitzaldi.blogspot.nl/2007/04/juan-carlos-perez-hiriko-istoriak-2006.html

## Kanpo estekak

* Xabier Gartzia Irizarren komentarioa.
* Diskoa Youtuben.
* Datuak: Q25475411
# Hirigintza-partzelazio

Hirigintza-partzelazioa edozein lurzorutako orubeak, lurzatiak, finkak edo lursailak bi lote edo finka berri edo independentetan (edo gehiagotan) aldi berean zein hurrenez hurren zatitzeko edozein egintza da, udalaren esku-hartzearen menpe dagoena. Sortutako lote edo finka berriek hiri-lurzoruan edo lurzoru urbanizagarrian egon behar dute. Lurzoru urbanizaezinean badaude, nekazaritza-sektoreko legeriak gutxieneko unitate gisa eskatzen duen azalera baino txikiagoa izan behar dute, jardueretarako eta erabileretarako beharrezkoak diren azpiegiturak edo zerbitzu kolektiboak izan behar dituzte, edo, edozein kasutan, lurzorua urbanizatzeko helburua izan behar dute.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hirigintza Zuzenbidea Hiztegia] [2018]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6061597
# Hirigintza-zuzenbide

Hirigintza-zuzenbidea lurzoruaren antolamenduaz, urbanizazioaz, partzelazioaz eta eraikuntzaz arduratzen den zuzenbide administratiboaren atala da. Hirigintza-zuzenbidea egituratzen duten hiru adar nagusiak plangintza, kudeaketa edo exekuzioa eta hirigintza-diziplina dira.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hiztegi terminologikoa] [2008]

## Kanpo estekak

* Datuak: Q811705
* Multimedia: Building code violations / Q811705
# Hirigintza taktiko

Hirigintza taktikoa aldi baterako esku-hartze laster eta merkea da, ingurune eraikia eraldatzeko asmoarekin egina, ohiko hirigintza prozesu geldo eta garestiei itxaron gabe (edo etorri bitartean). Gehienetan herritarra, parte-hartzailea eta iragankorra da, batez ere biztanleek edo militanteek sustatua, nahiz eta administrazio publikoek ere erabiltzen duten. Helburu nagusia auzokoentzako elkarguneak sortzea eta espazio publikoak berreskuratzea edo biziaraztea izan ohi da, are eta hiri iraunkorreratz abiatzea.
Terminoa 2010 inguruan agertu zen, ezaugarri zehatz batzuk dituzten hirigintza-teknika multzo bat izendatzeko. Hauek dira ezaugarri batzuk:
* aldaketa helburu duen pausoz-pousoko ikusmoldea izatea
* tokiko irtenbideak eskaintzea tokiko erronkei aurre egiteko
* epe laburreko konpromisoa eta helburu errealista
* arrisku gutxikoa, baina emaitza handikoa
Park(ing) Day edo Guerrilla Gardening bezalako mugimenduak hirigintza taktikoaren kasu ezagunenetako batzuk dira.

## Jatorria

Hirigintza taktikoaren mugimendua hainbat hiri inguruneko esperimentaziotan oinarritzen da, horien artean Ciclovía (Bogotan), Paris-Plages (Parisen) eta oinezkoen gune berriak (New Yorken). Baina ekintza hauek administrazio publikoek sustatuak dira eta badira lehenagoko beste hainbat adibide herritarrek sustatuak.

## Erreferentziak

* ↑ Laura Fernández. (2011-03-09). Epe laburreko taktikak hiri ingurunea hobetzeko. SPRI agentzia.
* ↑ (Ingelesez) Pfeifer. The Planner's Guide to Tactical Urbanism. Regina Urban Ecology (Noiz kontsultatua: 2014-10-23).
* ↑ (Ingelesez) Lydon, Mike; Bartman, Dan; Garcia, Tony; Preston, Russ; Woudstra, Ronald. (2012ko martxoa). Tactical Urbanism Short-term Action Long-term Change Volume 2. The Street Plans Collaborative (Noiz kontsultatua: 2014-10-23).

## Kanpo estekak

* Donostiako arkitektura eskolako Hirigintza webgunea
* Datuak: Q18387510
* Multimedia: Tactical Urbanism / Q18387510
# Hirigune

Hirigune edo aglomerazio hiriaren erdiko guneari esaten zaio. Biztanleriaren gehiengoa zonaldea horretan bizi da eta jarduera sozial gehienak (zinema, antzezlanak...) bertan gauzatzen dira. Hiriko leku garrantzitsuenak ere bertan aurkitzen dira normalean (plazak, eskulturak...); hau da, jende gehien ibiltzen den lekua da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1050303
* Multimedia: Downtowns and city centers / Q1050303
# Hiriko Etxea (Bartzelona)

Bartzelonako Hiriko Etxea, katalanez Casa de la Ciutat (Euskal Herriko Udaletxe edo Herriko Etxearen parekide) Kataluniako Bartzelona hiriko udaletxea da. Eraikin hau Bartzelonako Udalaren egoitza da. Hiri honetako alde zaharrean kokatzen da, Sant Jaume enparantzan eta Kataluniako Generalitatearen jauregiarekin aurrez-aurre. Bere eraikuntza mendez-mende burutu zen. Gaur egungo aurrealdea, hots, Sant Jaume enparantzara begira dagoena, 1847. urtean eraiki zen, halere, bere jatorria 1369an datza, Bartzelona hiriko udalak jatorria duen Saló de Cent ("Ehunen Aretoa") eraikitzen hasi zen urtea baita.

## Iruditegia

* Ehunen Aretoa edo Saló de Cent
* Erreginaordearen Aretoa
* Castellersak udaletxearen aurrean
* Ohorearen eskailera, atzealdean Sant Jordiren irudia ikus daiteke

## Kanpo estekak

* Bartzelonako Udalaren webgune ofiziala (Katalanez) (Gaztelaniaz) (Ingelesez)
* Datuak: Q2309299
* Multimedia: Casa de la Ciutat (Barcelona) / Q2309299
# Higiezinen agentzia

Higiezinen agentzia etxebizitza, lokal edo orokorrean higiezinen salerosketan aritzen den enpresa da.

## Ikus, gainera

* Higiezinen burbuila Euskal Herrian
* Espainiako higiezinen burbuila

## Kanpo estekak

* Higiezinen Jabetza-Agenteen Bizkaiko Elkargo Ofiziala
* Higiezinen Jabetza-Agenteen Gipuzkoako Elkargo Ofiziala
* Datuak: Q519076
* Multimedia: Real estate agents / Q519076
# Higiezinen burbuila

Ekonomian, higiezinen burbuila etxebizitza eta bestelako ondasun higiezinen prezioen hazkunde azkarrari deritzo, gehienetan espekulazioan oinarrituta eta ondasun horien eskaera naturalak eta erabilera errealak ekarriko lukeen prezio-mailatik gora. Burbuilak dirauen bitartean, banku, inbertsore eta eraikuntza-enpresentzat irabazi-iturri itzela den bitartean, higiezinen burbuilak ondorio sozioekonomiko larriak ekartzen ditu herritar eta familia gehienentzat, etxebizitza-eskubidea oztopatuz eta euren ekonomia-maila gutxituz, errentaren zati handi bat etxebizitzaren ordainketarako behar dutelako. Higiezinen burbuilak burbuilaren leherketaz bukatu ohi dira, prezioen beharakada azkar eta nabarmen batez eta krisi ekonomiko larriak eraginez. Adibidez, 2008ko krisialdi ekonomikoan faktore abiarazle bat 1997 urtean hasitako higiezinen burbuila izan zen. 1990 urtean Japonian lehertu zen burbuilak ere ondorio larriak izan zituen bertako ekonomian urte luzeetan zehar.
Higiezinen sektorearen hedapen handiaren beste arrazoi batzuk, bizilekuak erosteko kredituak eta hipotekak interes txikian emateak dira. Horren ondorioz, bizileku horiek denbora laburrean balio handia hartzen dute.

## Ikus, gainera

* Espainiako higiezinen burbuila
* Higiezinen burbuila Euskal Herrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q186582
# Higikunde Iraultzaile Internazionalista

Higikunde Iraultzaile Internazionalista marxismo-leninismo-maoismoa sustatzen duen aberriarteko erakunde komunista bat da. 1984an sortu zuten munduko alderdi marxista-leninista-maoista guztiak joera politiko bakarrean batzeko.
Higikunde Iraultzaile Internazionalista luzaroko herri gudaren teoriaren aldekoa da iraultza sozialista burutzeko estrategiarik eraginkorrena delakoan. Berebat, herri gudak aurrera eramaten dituzten erakundeak aldezten ditu. Higikundeak A World To Win (euskaraz, Mundu bat irabazteke) aldizkari teorikoa argitaratzen du.

## Kanpo estekak

* A World to Win Higikunde Iraultzaile Internazionalistaren Batzordearen aldizkaria (Ingelesez)
* Higikunde Iraultzaile Internazionalistaren adierazpena (Ingelesez)
* Revolución Estatu Batuetako Alderdi Komunista Iraultzailearen agerkaria, MIIko kidea (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q1969683
# Higienismo

Higienismoa XIX. mendearen lehen erdian jaiotzen den mugimendua da, liberalismoarekin batera, agintariek herritarren osasunari garrantzi handiagoa ematen dienean.  Uraren instalazioa, kaleetako argiteria, hodiak eta epidemiak kontrolatu ahal izatea bezalako faktoreek eman zioten forma korronte honi.

## Jatorria

XIX. mendearen hasieraraino, biztanleriaren ehuneko handi bati eragiten zion pobreziak. Epidemia asko zeuden, desnutrizioak okertu egiten zituen, gainera. Medikuak herritarren bizi baldintza txarrak salatzen hasi ziren.
Espainian, XIX. mendearen bigarren erdian hasi zen indarra hartzen korrontea, Fernando VII.aren heriotzaren ondoren.

## Higienismo modernoa

Higienismoa, naturopata ideologia eta korronte gisa, 1829an jaio zen, Estatu Batuetan, Louis Kuhnerengandik.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3326551
# Higidura zuzen uniforme

Zinematikan, higidura zuzen uniformea, HZU laburtzapenaz ere ezaguna, ibilbide zuzena, abiadura konstantean eta, beraz, azeleraziorik ez duen mugimendua da.
Mugimendu honetan, higikaria V abiadura konstanteko zuzen batetik desplazatzen da; a azelerazioa zero da denbora guztian. Hau, elkarreragin guztietarik kanpo espazioan jaurtitako objektu baten mugimenduari, edo marruskadurarik gabe irristatzen den objektu baten mugimenduari dagokio. V abiadura konstantea izanik, posizioa linealki aldatuko da denborarekiko, ekuazioaren arabera:
${\displaystyle V={\text{konstantea}}\,}$
$V={\cfrac {d\,x}{d\,t}}$
$V\;d\,t=d\,x$
$\displaystyle {\int _{t_{0}}^{t_{1}}V\;d\,t=\int _{x_{0}}^{x_{1}}d\,x}$
$V\;\int _{t_{0}}^{t_{1}}d\,t=\int _{x_{0}}^{x_{1}}d\,x$
$V(t_{1}-t_{0})=x_{1}-x_{0}$
Non ${\displaystyle x_{0}}$ higikariak koordenatu-zentroarekiko duen hasierako posizioa da, hau da, ${\displaystyle t_{0}}$-rekiko.
Baldin $\ x_{0}=0\;,\;t_{0}=0$, aurreko ekuazioa jatorritik igarotzen den zuzen bati dagokio, funtzioaren irudikapen grafiko batean$\ x(t)=V\,t$, 1. irudian agertzen den bezala.

## Formulak

HZU-n erabiltzen den formula hurrengoa da:
* $x=x0+vt$
Honetatik hurrengo formula hau atera dezakegu:
* $v={\frac {\Delta x}{t}}={\frac {x-x0}{t}}$

## Ariketak

* Higidura zuzen uniformea
* Higidura zuzen uniformea lantzeko ariketa

## Ikus, gainera

* Higidura zuzen eta uniformeki azeleratu

## Kanpo estekak

* Datuak: Q376742
# Higidura zuzen eta uniformeki azeleratu

Zinematikan, higidura zuzen eta uniformeki azeleratua, HZUA laburtzapenez ere ezaguna, ibilde zuzena eta azelerazio konstantea duen mugimendua da. Beraz, higikariaren abiadura linealki aldatzen da, eta posizioa, berriz, koadratikoki, denborarekin. Hauek dira mugimendu hau zuzentzen duten ekuazioak:
$a={\text{konstantea}}\,$
$a={\cfrac {d\,V}{d\,t}}$
$a\;d\,t=d\,V$
$\int _{t_{0}}^{t_{1}}a\;d\,t=\int _{V_{0}}^{V_{1}}d\,V$
$a\;\int _{t_{0}}^{t_{1}}d\,t=\int _{V_{0}}^{V_{1}}d\,V$
$a(t_{1}-t_{0})=V_{1}-V_{0}$
$V_{0}+a(t_{1}-t_{0})=V_{1}$
Azken abiadura higikariaren hasierako abiaduraren eta denbora gehitzearen ondoriozko azelerazioaren berdina da. Baldin $t_{0}=0$, orduan: $V=V_{0}+a\,t$
Azken abiadura hasierako abiaduraren eta denboraren araberako azelerazioaren berdina da. Abiadura kalkulatzen duen erlaziotik abiatuta:
$V=V_{0}+a\,t$
${\cfrac {d\,x}{d\,t}}=V=V_{0}+a\,t$
$d\,x=(V_{0}+a\,t)\;d\,t$
$\int _{x_{0}}^{x_{1}}d\,x=\int _{t_{0}}^{t_{1}}(V_{0}+a\,t)\;d\,t$
$\int _{x_{0}}^{x_{1}}d\,x=V_{0}\int _{t_{0}}^{t_{1}}d\,t+a\int _{t_{0}}^{t_{1}}t\;d\,t$
$x_{1}-x_{0}=V_{0}(t_{1}-t_{0})+{\cfrac {1}{2}}a(t_{1}^{2}-t_{0}^{2})$
$x_{1}=x_{0}+V_{0}(t_{1}-t_{0})+{\cfrac {1}{2}}a(t_{1}^{2}-t_{0}^{2})$
Non$\ t_{0}=0$,$\ x_{1}$ bukaerako posizioa da eta$\ V_{0}$, hasierako abiadura duena$\ t=0$ denean.
$x=x_{0}+V_{0}t+{\cfrac {1}{2}}at^{2}$
Fijatu zaitez azelerazioa nulua balitz, aurreko ekuazioak higidura zuzen uniformearen ekuazioei legozkiekeela, hau da, abiadura$\ V=V_{0}$ konstantearekin. Gorputza geldiunetik abiatzen bada uniformeki azeleratuz, orduan$\ V_{0}=0$.
HZUAen bi kasu espezifiko dira erorketa librea eta tiro bertikala. Erorketa askea Lurraren erdialderantz erortzen den objektu baten mugimendua da, grabitatearen azelerazioaren pareko azelerazioarekin (Lur planetaren kasuan, itsas mailan 9,8 m/s2-koa da gutxi gorabehera). Tiro bertikala, aldiz, lurraren erdialdearen kontrako norabidean jaurtitako objektu batena da, altuera irabaziz. Kasu honetan, grabitatearen azelerazioak objektua abiadura galduz joatea eragiten du, irabazi beharrean, geldiune-egoerara iritsi arte; jarraian, eta handik aurrera, erorketa askeko mugimendu bat hasten da, hasierako abiadura nuluarekin$\ V_{0}=0$.

## Formulak

HZUA-n erabiltzen diren formulak bi dira:
* $x=x_{0}+v_{0}t+0.5at^{2}$
* $v=v_{0}+at$
Hauetatik hurrengo formula hauek atera ditzakegu:
* $a=-{\frac {2(tv_{0}-x+x_{0})}{t^{2}}}$
* $a={\frac {\Delta v}{t}}={\frac {v-v_{0}}{t}}$

## Ariketak

* Higidura zuzen uniformeki azeleratua
* Higidura zuzen uniformeki azeleratua lantzeko ariketa
* Higidura zuzen uniformeki azeleratua lantzeko ariketa II.

## Ikus, gainera

* Higidura zuzen uniforme

## Kanpo estekak

* Datuak: Q29575504
* ↑ «Campo gravitatorio en la Tierra y aceleración de la gravedad» rsefalicante.umh.es (Noiz kontsultatua: 2019-12-03).
* ↑ «Earth Orbits» hyperphysics.phy-astr.gsu.edu (Noiz kontsultatua: 2019-12-03).
# Hareako mihi-arrain

Hareako mihi-arraina (Pegusa lascaris) Soleidae familiako ur gaziko arraina da, ipar-ekialdeko Ozeano Atlantikoan, Itsaso Beltzan eta Mediterraneo itsasoan bizi dena.

## Erreferentziak

* ↑ Helfman, G., B. Collette & D. Facey: The diversity of fishes. Blackwell Science, Malden, Massachusetts , 1997.
* Datuak: Q1528693
* Multimedia: Pegusa lascaris / Q1528693
* Espezieak: Pegusa lascaris
# Harelbeke

Harelbeke, Belgikako mendebaldean dagoen hiria da, Mendebaldeko Flandria probintzian. Udalerriaren barruan herri hauek daude: Dentergem bera, Markegem, Oeselgem eta Wakken. 2013ko urtarrilaren 1ean 8.339 biztanle zituen.

## Herri senidetuak

* Kinheim, Alemania (1997)
* Eenhana, Namibia (2007)

## Kanpo estekak

* (Nederlanderaz) Webgune ofiziala
* Datuak: Q478797
* Multimedia: Harelbeke / Q478797
# Harea bituminoso

Harea bituminosoak edo mundrun hareak petrolio ez-konbentzionaleko biltegi mota bat dira. Ez-konbentzionaltzat hartzen dira, betiko petrolio iturri konbentzionaletatik (putzu tradizionalen bidez ustiatutakoetatik) bereizteko. Harea bituminosoak aire zabaleko meategien bidez ustiatzen dira.
Biltegien oinarria harea askea edo partzialki sendotutako harearria da, bitarteetan hareaz, buztinez eta urez osatutako nahastea duena eta petrolioaren forma oso trinko eta likatsuarekin (teknikoki bitumen izenarekin ezagutzen dena) ase dagoena. Bitumen biltegi naturalak hainbat herrialdetan aurkitu dira, baina batez ere Kanadan daude kantitate handietan. Beste erreserba handi batzuk Kazakhstangoak eta Errusiakoak dira.
Duela gutxi arte petrolio mota hau ez da kontuan hartu munduko petrolio erreserbak zenbatzerakoan, ez baita errentagarria prezioak baxuak direnean. Teknologia berriek eta petrolioaren prezioaren igoerak errentagarri bihurtu ditu zenbait kasutan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q297322
* Multimedia: Oil sands / Q297322
# Hareid

Hareid Norvegiako udalerria da. Møre og Romsdal konderrian kokatua dago. 82.48 km² ditu eta 4.741 biztanle ditu.

## Mugakideak

Honako udalerri hauekin egiten du muga:
Ulstein Giske Sula Ørsta

## Kanpo estekak

* Datuak: Q494029
* Multimedia: Hareid / Q494029
# Hareetako soldaduak

Hareetako soldaduak, Star Wars film saileko pertsonaia batzuk dira.
Inperio Galaktikoaren asaltuzko soldaduak dira, basamortu giroko planetetara bidaliak. Eguzki aurkako plakekin eta, euren jantzi eta kaskoan, sistema hoztaile gehiagorekin hornitutako stormtrooper unitateak dira, bero jasanezina jasateko entrenatuta daudenak. Hareetako soldaduek, bidaliak izan ziren planetetako animaliak erabiltzen zituzten montura bezala, euren erresistentzia paregabeagatik, Tatooine planetatik beste planeta batzuetara eramanak izan ziren Dewbacken kasuan bezala. Hareetako soldadu talde batek, C-3PO eta R2-D2 droideak bilatu zituzten Tatooine Planetan Izar Hiltzailearen planak Obi-Wan Kenobiri eramaten ari zirenean. Sorbalda babesle bat eramaten ohi dute eskuineko sorbaldan, beltza soldaduen kasuan eta gorria edo laranja ofizialenean. Unitate zehatzen batzuk, urdin-berdexka koloreko sorbalda babesle mota bat ere erabiltzen dute.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q9078668
# Harea-pleotza

Harea-pleotza (Phleum arenarium) Poaceae familiako landare belarkara da, mendebaldeko eta hegoaldeko Europan jatorria duena.

## Erreferentziak

* ↑ H. Haeupler & Th. Muer. (2000). Bildatlas der Farn- und Blütenpflanzen Deutschlands. Stuttgart: Ulmer Verlag ISBN 3-8001-3364-4..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q162700
* Multimedia: Phleum arenarium / Q162700
* Espezieak: Phleum arenarium
# Hank Pym

Henry "Hank" Pym doktorea, Marvel Comics argitaletxearen pertsonaia bat da, jatorrizko Ant-Man superheroia eta The Avengers superheroi taldeko kideetako bat. Stan Lee, Larry Lieber eta Jack Kirbyk sortu zuten eta lehenbiziko aldiz Tales to Astonish komiki liburuaren 27. zenbakian agertu zen (1962ko urtarrila).

## Zinema

Zineman Michael Douglas aktoreak antzeztu zuen.
* Ant-Man (2015)
* Ant-Man and the Wasp (2018)
* Avengers: Endgame (2019)
* Datuak: Q2057532
# Hanka (mikologia)

Mikologian, hanka edo estipea perretxikoen txapela eusten duen zurtoinari deritzo. Onddoaren gainerako ehunetan bezala (himenioaz aparte), hanka hifa antzuz osatua dago. Hala ere, zenbait kasutan himenio emankorra hankan behera hedatzen da distantzia labur batez. Hanka edo estipea daukaten onddoen multzoari onddo hankadun deritzo.
Hanka edukitzearen abantaila ebolutiboa esporen barreiatzea dela uste da. Altuera handiagoa duen perretxiko batek errazago askatuko ditu esporak haize-korronteek edo animaliek sakabanatu ditzaten. Hala ere, perretxiko askok ez daukate hankarik, hala nola katiluak, astaputzak, izarputzak, zenbait poliporoak, onddo gelatinakarak, ainoa eta ililntia.
Sarritan hankaren ezaugarriak perretxikoa identifikatzeko erabiltzen da. Besteak beste, honako ezaugarri hauek erabiltzen dira:
* hankaren ehundura (haritsua, hauskorra, klarionaren antzekoa, larrukara, irmoa...)
* errezel partziala (eraztuna edo gortina) edo unibertsala (bolba) duen ala ez
* perretxiko multzoen hankan oinarrian batuta dauden ala ez
* forma eta tamaina
* sustrai antzeko egiturak sortuz lurrazpian hedatzen den ala ez
Perretxikoak biltzean, perretxikoa ondo ezagutzen ez bada, hanka ez moztea eta osorik erauztea aholkatzen da, hobeto identifikatu ahal izateko.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q694131
* Multimedia: Mushroom stipe icons / Q694131
# Hank Azaria

Henry Albert "Hank" Azaria (1964ko apirilaren 25 - ) estatubatuar aktore, komediante eta ekoizlea da. Ahots-aktore gisa telebista animaziozko Simpsondarrak telesailaren ahotsetako bat da (1989 -gaur egun). Bere ahotsa daramaten pertsonaiak Moe Szyslak, Apu Nahasapeemapetilon, Clancy Wiggum, Komiki Guy... dira.
* Datuak: Q202056
* Multimedia: Hank Azaria / Q202056
# Hank Williams

Hank Williams, jaiotze izenez Hiram King Williams (Mount Olive, Alabama, 1923ko irailaren 17a - Oak Hill, Mendebaldeko Virginia, 1953ko urtarrilaren 1a) estatubatuar kantautore bat izan zen. Country musikako ikur eta XX. mendeko musikari eraginkorrenetakotzat jotzen da.
Honky tonk generoko musikari nabarmena izateaz gain, bere grabaketa ugariek, nahiz bere zuzeneko emanaldi eta abesti karismatikoek ospea ematearren gain, country garaikidearen oinarriak ezarri zituzten.
* Datuak: Q206181
* Multimedia: Hank Williams / Q206181