OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Sexu-aldaketa

Sexu-aldaketa banako jakin baten jaiotzezko sexua aldatzean datza. Aldaketa hau modu naturalean izan daiteke, espeziearen ezaugarrien arabera, edo modu artifizialean, gizakiak eragina.

## Animalien sexu-aldaketa

Animali batzuk sexuz aldatzeko gai dira, erreproduzio-aparatua barne, adibidez pailazo-arrainak. Pailazo-arrainen hierarkiaren goiko postuan pailazo-arrain eme bat egoten da. Hau hiltzen denean, pailazo-arrain arrik menderatzaileenak sexuz aldatu eta emearen lekua hartzen du.

## Gizakien sexu-aldaketa

Sexu-aldaketa transexualek beren sexu-anatomia aldatzeko erabiltzen duten metodoari deritzo. Termino klinikorik egokiena sexu berresleipenerako kirurgia da (ingelesez GRS), baginoplastia bezala ere ezaguna dena.
Sexu-aldaketa hitza ez da oso zehatza, gizakien sexua lau faktoreren mendean baitago:
* Kromosomak.
* Gonadak (obulutegiak eta/edo testikuluak).
* Hormonen egoera.
* Lehen mailako sexu ezaugarriak. Batzuetan bigarren mailakoak ere.
Baina ezin dira lau faktore horiek aldatu:
* Kromosomak aldatzea ezinezkoa da.
* Gonadak ken daitezke, baina ezin dira aldatu.
* Hormonen egoera alda daiteke.
* Sexu ezaugarriak, hormonen bidez garatu daitezke edota kirurgia bidez.

### Teknikak

* Baginoplastia zakilaren alderantzikatzearekin
* Kolobaginoplastia
* Sexu berresleipen kirurgia kosmetikoa
* Klitoroplastia

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Transsexualitat: Vaginoplastias con inversión Penil.
* ↑ (Gaztelaniaz) Transsexualitat: Colovaginoplastia.
* ↑ (Gaztelaniaz) Transsexualitat: GRS Cosmética.
* ↑ (Gaztelaniaz) Transsexualitat: Clitoroplastia.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q109330783
# Sexu-desira inhibitu

    Ohar medikoa Oharra: Wikipediak ez du mediku aholkurik ematen. Tratamendua behar duzula uste baduzu, jo ezazu sendagilearengana.
Sexu-desira inhibitua, desira hipoaktiboa, arruntuki frigidotasuna deitua, desira sexuala gutxitua edo libidoa murriztua dagoen egoera da. Harreman sexualetan orgasmorik ez izatea ere frigidotasunaren barruan sartzen da. Hainbat kausa eta mota daude baina menopausia aurreko %10reko emakumek jasaten dute.

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Hiztegi Terminologikoa] [2008]
* ↑ Euskalterm: [Ginekologia Hiztegia] [2015] eta [Gaixotasunak Hiztegia] [2015]
* ↑ (Ingelesez) Frellick, Marcia. «FDA Approves New Libido-Boosting Drug for Premenopausal Women» Medscape (WebMD LLC).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q303555
# Sexu-greba

Sexu-greba, sexuari boikota ere deitua, erresistentzia-mota baketsu bat da zeinean sexukidearekin sexu harremanak izateari uko egiten zaion helburu jakin bat lortzeko asmoz. Sexu abstinentzia era bat da eta historian zehar gauza asko aldarrikatzeko erabili izan da, gerraren aurka edo indarkeriaren aurka protesta egiteko, adibide batzuk aipatzearren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3118387
* Multimedia: Sex strike / Q3118387
# Sexu-kosifikazio

Sexu-kosifikazioa pertsona bat sexu-desiraren objektu huts gisa ikustea eta halakotzat tratatzea da, ezaugarri sexualak eta edertasun fisikoa nortasunaren gainerako ezaugarrietatik eta pertsonaren izatetik bereizirik, eta atributuak beste pertsona baten plazer-iturri izatera murrizturik. Sexu-kosifikazioaren kontzeptua eta, bereziki, emakumeen kosifikazioa ideia garrantzitsua da teoria feministan eta feminismotik eratorritako teoria psikologikoetan. Teoria horien ustez, sexu-kosifikazioa zentsuragarria da, eta rol garrantzitsua du generoen arteko desberdintasunean.
Hala ere, gizon batzuen ustez, gayen eta emakumeen sexu-askatasuna handitzeak gizonen kosifikazioa areagotzea ekarri du.

## Ikus, gainera

* Begirada maskulino

## Erreferentziak

* ↑ Euskalterm: [Feminismoa eta Berdintasuna Hiztegia] [2020]
* ↑ Barry, Kathleen, Female Sexual Slavery (NYU Press, 1994), ISBN 9780814710697, p.247
* ↑ Goldenberg, Jamie L., and Tomi-Ann Roberts, 'The Beast within the Beauty: An Existential Perspective on the Objectification and Condemnation of Women' in Jeff Greenberg, Sander Leon Koole, Thomas A. Pyszczynski and Tom Pyszczynski (eds) Handbook of Experimental Existential Psychology (Guilford Press, 2004), ISBN 9781593850409
* ↑ Bartky, Sandra Lee, Femininity and Domination: Studies in the Phenomenology of Oppression (Routledge, 1990), ISBN 9780415901863, p. 26
* ↑ Study: For Israeli women, going on vacation means more sex Irit Rosenblum, Haaretz, 26/02/2008.
* ↑ Botting, Kate and Botting, Douglas. "Men Can Be Sex Objects Too". Cosmopolitan. August 1996.
* ↑ No more faking: "Sex isn't over until we've had an orgasm...," say Melinda Gallagher and Emily Kramer, founders of the outrageous Cake sex empire for women. But is their love of porn and lapdancing breaking new ground, or is so-called 'raunch feminism' setting the cause back? Sharon Krum The Guardian, Monday May 15, 2006.
* ↑ Eroticizing men: cultural influences on advertising and male objectification by Deana A. Rohlinger,Sex Roles: A Journal of Research, Feb, 2002.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1530195
* Multimedia: Sexual objectification / Q1530195
# Smrkovecita

Smrkovecita fosfato motako minerala da eta atelestita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Smrkovecita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Bi2(PO4)O(OH)}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 - 5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Smrkovecite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Smultronstället

Smultronstället (euskaraz: «Basa Marrubiak») 1957ko Ingmar Bergman suediar zinema zuzendari eta gidoigileak zuzendu eta idatzitako film dramatiko bat da. Victor Sjöström, Bibi Andersson, Ingrid Thulin eta Gunnar Björnstrand aktoreek antzeztu zuten.
Berlingo Zinemaldian Urrezko Hartza irabazi zuen. Kritikari eta zinezale askoren iritziz Bergmanen film biribil eta onenetakoa omen da.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Mediku goraipatua eta jada adineko gizona den Borg irakaslea (Victor Sjöström) bere 50 urtetako ibilbidearen omenezko sari bat jasotzeko Lundeko Unibertsitatera joan beharra dauka. Hunkiturik, bere gorpua ikusi berri duen amesgaizto batetik esnatu eta Estokolmotik Lunderako bidaia bere erraina Mariannekin batera (Ingrid Thulin) autoz burutuko duela erabakiko du. Errainak seme-alabak izateari uko egiten dion Evald senarrarekin (Gunnar Björnstrand) izandako eztabaida baten ondorioz bere etxea utzi berri du. Bidaian zehar, irakasleak bere haurtzaroko oporraldiak igarotzen zituen etxean geldituko dira, basa marrubiak hazten diren eta bere lehen amodioa bizi izan zuen lekua.

## Aktoreak

* Victor Sjöström: Isak Borg irakaslea
* Bibi Andersson: Sara (Isaken lehengusua / autoestopista)
* Ingrid Thulin: Marianne Borg, Isaken erraina
* Gunnar Björnstrand: Evald Borg
* Jullan Kindahl: Agda, Isaken etxezaina
* Folke Sundquist: Anders, autostopista
* Björn Bjelfvenstam: Viktor, autostopista
* Naima Wifstrand: Isaken ama
* Gunnel Broström: Berit Alman, emazte haserretua
* Gunnar Sjöberg: Sten Alman, senar haserretua / begiralea
* Max von Sydow: Henrik Åkerman, gasolindegiko langilea
* Ann-Marie Wiman: Eva Åkerman
* Gertrud Fridh: Karin Borg, Isaken emaztea
* Åke Fridell: Karinen maitalea
* Sif Ruud: Izeba Olga
* Yngve Nordwall: Osaba Aron
* Per Sjöstrand: Sigfrid Borg
* Gio Petré: Sigbritt Borg
* Gunnel Lindblom: Charlotta Borg
* Maud Hansson: Angelica Borg
* Eva Norée: Anna Borg
* Göran Lundquist: Benjamin Borg
* Per Skogsberg: Hagbart Borg
* Lena Bergman: Kristina Borg, bikia
* Monica Ehrling: Birgitta Borg, bikia

## Ikus, gainera

* Zainketa aringarriak eta zinema

## Kanpo estekak

* Smultronstället filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* Smultronstället filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q239756
* Multimedia: Wild Strawberries (film) / Q239756
# Smulți

Smulți Errumaniako udalerri bat da, Galați konderrian. 1.296 biztanle ditu, 55,63 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Smulți $^{(en)}$

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q13542168
# Si no t'hagués conegut

Si no t'hagués conegut Diagonal TVk TV3 telebista katerako egindako telesaila da.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Eduard protagonistari bizitza goitik behera aldatuko zaio hark zeharka eragindako istripu batek tragedia bat eragitean.

## Pertsonaiak

* Pablo Derqui - Eduard Marina
* Mercedes Sampietro - Liz Everest
* Andrea Ros - Elisa
* Paula Malia - Clara
* Javier Beltrán - Òscar Vila
* Sergi López - Manel
* Montse Guallar - Maria
* Abel Folk - Joan
* David Vert - Pere
* Muguete Franco - Tere
* Miquel Garcia - Lluis
* Eli Iranzo - Roser
* Mariona Schilt - Elisa umea
* Olalla Escribano - Míriam
* Òscar Jarque - Eduard bikia

## Erreferentziak

* ↑ «'Si no t'hagués conegut' telesaila Netflixera iritsiko da aste gutxi barru» Berria 2019-01-10 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q57314301
# Si vis pacem, para bellum

Si vis pacem, para bellum latinezko esaldia da, euskaraz "Bakea nahi baduzu, prestatu gudarako". Nahiz eta batzuetan modu okerrean esaldi hau Julio Zesarri egotzi, benetan gai militarren inguruko Vegezio erromatar idazlearen aipamena da: "Igitur qui desiderat pacem, praeparet bellum" (III. liburua, aurresolasa). Esaera Epitoma rei militaris bere lanean oinarritzen da, ziurrenik K.o. 390. urtean idatzia.
Hertzainak musika taldeak esaldi hau titulutzat daukan abestia egin zuen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q641912
* Multimedia: Si vis pacem, para bellum / Q641912
# Si me quieres escribir

Si me quieres escribir (euskaraz: «Idatzi nahi badidazu»), Ya sabes mi paradero eta El frente de Gandesa izenez ere ezaguna, Espainiako Gerra Zibileko abestirik ezagunenetako bat da, Ebroko guduan konposatua.

## Testuinguru historikoa

Doinua A la derecha va el tercio abestian oinarritua zegoen, Rifeko Gerran sortua. Ebroko guduan, abestiaren letra alda zitekeen borroken kokapenaren eta bilduta ikusten ziren unitateen arabera. Gandesako setioa, pontoi eta zubien leherketa, eta Ebroko guduaren beste gertakari batzuk, bai abesti honetan bai ¡Ay, Carmela! abestian aipatzen dituzte.

## Hitzak

* Si me quieres escribir
* ya sabes mi paradero
* Tercera Brigada Mixta,
* primera línea de fuego.
* Si tú quieres comer bien,
* barato y de buena forma
* en el frente de batalla,
* allí tienen una fonda.
* En la entrada de la fonda
* hay un moro Mohamed
* que te dice, "pasa, pasa,
* ¿qué quieres para comer?"
* El primer plato que dan
* son granadas moledoras
* el segundo de metralla
* para recordar memorias

## Erreferentziak

* ↑ Canciones republicanas
* ↑ Beevor, Antony. (2006). The Battle for Spain. The Spanish Civil War, 1936–1939. Londres: Penguin Books, 352–353 or..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q19366481
# Si nos dejan

Si nos dejan bolero rantxera estiloko Mexikoko abesti ezaguna da. José Alfredo Jiménezek idatzi zuen.

## Bertsioak

José Alfredo Jiménezek lehenengoz interpretatu zuen eta gero hainbat mexikar kantariek bere bertsioak egin zituzten. Kanpotarrek ere bertsionatu zuten, tartean Amanda Miguel, Bertín Osborne, Claudia de Colombia, Fernando Villalona, Massiel, Moncho, Olimpo Cárdenas, Placido Domingo, Rocío Dúrcal, Rubby Pérez, Shaila Dúrcal, Tamara edota Vicky Carr..

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) Conaculta. (2013-11-13). el rey de la canción ranchera: Jaime Almeida. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q83774005
# Si te dicen que caí

Si te dicen que caí 1989ko Vicente Aranda kataluniar zinema zuzendariaren film dramatikoa da, Juan Marséren izen bereko eleberrian oinarrituta.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Bartzelona, 1944. Umezurztegi batean bizi diren gazte talde baten fantasiak eta miseriak azalean geratuko dira.

## Aktoreak

* Jorge Sanz: Java
* Victoria Abril: Ramona / Menchu / Aurora Nin
* Antonio Banderas: Marcos
* Lluis Homar: Palau
* Juan Diego Botto: Sarnita
* María Botto: Fueguiña
* Guillermo Montesinos: Fusam
* Aitor Merino: Ado
* Montserrat Salvador: Conradoren ama
* Carlos Tristancho: Sendra

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2889152
# Si vis amari, ama

Si vis amari, ama latindar esamolde bat da. Euskaraz, «Maitatua izan nahi baduzu, maita ezazu» esan nahi du hitzez hitz.

## Jatorria

Senekak Luziliorentzako gutun moralak idazlanean darabil (I, IX, 6. paragrafoa). Edozein motatako maitasunetan (eta, bereziki, adiskidetasunean) elkarrekikotasunak duen garrantzia nabarmentzen du.
Zehazki, pasarte honetan ageri da esamoldea:
| « | Quaeris quomodo amicum cito facturus sit? (...) Hecaton ait: "Ego tibi monstrabo amatorium sine medicamento, sine herba, sine ullius veneficae carmine: si vis amari, ama". Habet autem non tantum usus amicitiae veteris et certae magnam voluptatem sed etiam initium et comparatio novae. | » |
| Seneka, Luziliorentzako gutun moralak I, IX, 6 ||
       (euskaraz: «Lagunak azkar nola egin daitezkeen galdetzen didazu? (...) Hekatonek dio: "Maitasun-iragazki bat erakutsiko dizut, edaberik gabe, belarrik gabe, formula magikorik gabe: maitatua izan nahi baduzu, maita ezazu". Ez du plazer handia ematen bakarrik lagunarte seguru eta antzinakoak, baita berriaren hasierak eta eskuratzeak ere.»)
Haren aurretik Hesiodok ere aipatzen du bere Lanak eta egunak idazlaneko 353. bertso lerroan.

## Baliokideak

Euskaraz badu baliokidea: Maitatzeak maitatze du hartze. Oihenartek jasoa zuen bere Euskal atsotitzak eta neurtitzak liburuan, 310 zenbakiarekin.

## Erreferentziak

* ↑ «Seneca: Epistulae Morales, Liber I» www.thelatinlibrary.com (Noiz kontsultatua: 2020-06-23).
* ↑ «Hesiod, Works and Days, line 353» www.perseus.tufts.edu (Noiz kontsultatua: 2020-06-23).
* ↑ «Gotzon Garate - Atsotitzak - Online Kontsulta zerbitzua» www.ametza.com (9303. atsotitza) (Noiz kontsultatua: 2020-06-23).
* ↑ Oihénart, Arnauld, 1592-1667.. (2003). Euskal atsotitzak eta neurtitzak = Proverbes et poesies basques = Proverbios y poesías vascas. Real Academia de la Lengua Vasca / Euskaltzaindia ISBN 84-95438-14-3. PMC 62034787. (Noiz kontsultatua: 2020-06-23).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3959949
# Si yo fuera rico (filma)

Si yo fuera rico 2019ko Álvaro Fernández Armero espainiar zinema zuzendariaren film komikoa da, Gérard Bitton eta Michel Munz Ah ! si j'étais riche filmaren remake bat dena.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Santi arazoak dituen gazte bat da, baina egun batetik bestera, bizia aldatuko zaio: dirudun bihurtuko da. Inori ez kontatzea erabakiko du, ez lagunei, ezta bikotekideari ere.

## Pertsonaiak

* Álex García: Santi
* Alexandra Jiménez: Maite
* Paula Echevarría: Lorena
* Adrián Lastra: Marcos
* Antonio Resines: Miguel
* María de Nati: Tania
* Diego Martín: Mario
* Jordi Sánchez: Damián
* Bárbara Santa-Cruz: Begoña
* Gorka Lasaosa
* Isabel Ordaz

## Erreferentziak

* ↑ «Si yo fuera rico» Berria 2019-11-09 CC BY-SA 4.0 lizentziapean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q74189117
# Si le vent soulève les sables

Si le vent soulève les sables 2006ko Marion Hänsel belgikar zinema zuzendariaren filma da. Marc Durin-Valoisen Chamelle eleberrian oinarrituta dago.

## Sinopsia

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Alde batetik, basamortua, pixkanaka lurra irentsiz; ur eskasia; lehorte amaigabea. Bestetik, gerraren mehatxua. Herrixkan putzua idortu egin da eta abereak hiltzen ari dira. Bizi-senari jarraituz, jende gehientsuenak Hegoaldera alde egin du; Rahnek, berriz, irakurtzen eta idazten dakien bakarrak, Ekialdera abiatzea erabaki du bere hiru seme-alabekin eta emaztearekin.

## Aktoreak

* Isaka Sawadogo : Rahne
* Asma Nouman Aden : Shasha
* Carole Karemera : Mouna
* Saïd Abdallah Mohamed : Ako
* Ahmed Ibrahim Mohamed : Ravil
* Emil Abossolo-Mbo : Lassong
* Marco Prince : armadako ofiziala

## Erreferentziak

* ↑ www.sansebastianfestival.com

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1508203
# Sinekdoke

Sinekdokea tropo bat da, non zerbaiten zatiak haren osotasuna izendatzen baitu, eta alderantziz. Hitza grezieratik dator: συνεκδοχή, euskaraz “ondokoaz ordezkatzea”. Metonimiarekin antzekotasun handia du eta batzuetan bereiztea ez da erraza; idazle batzuek biak metonimia bezala aipatzen dituzte. Metonimian bi terminoen arteko lotura kausa, espazio, denbora erlazioetan ematen den bitartean, sinekdoken lotura hori “osoaren eta partearen arteko erlazioan oinarritzen da, hots, osatze kuantitatiboan”. Adibidez, “gizakia gaur libreago da” esaten badugu, “gizaki” horren atzean pertsona guztiak daude, espezie osoa dago, gizonak zein emakumeak.
Figura erretoriko hau oso ohikoa da deskribapenetan. Esaterako norbaiti “sudur luze” deituz gero, atal baten bitartez osotasuna adierazten dugu, eta horixe da sinekdokea.

## Sinekdoke motak

* Hitz abstraktua hitz konkretuaren ordez:
       “Gazteria oso kritikoa da”. Gazteria= gazteak
* Esnahai orokorragoko hitz bat mugatuagoko baten ordez.
       “Hiri osoak greba egin zuen”. Hiria=biztaleak
* Gaia objektuaren ordez:
       “Pistolazaleak berunak atera zituen”.
* Singularra pluralaren ordez:
       “Emakumeak eskubide guztiak behar ditu”.
* Zenbatzaile zehaztu bat zehaztugabe baten ordez:
       “Hamaika aldiz erori da”.
* Espeziea generoaren ordez eta alderantziz:
       “Mutik horrek hamalau apiril ditu”. Apirilak=urteak.

## Erreferentziak

* ↑ Xabier Altzibar, 698.or.
* ↑ Ibidem.

## Bibliografia

* Euskaltzaindia: Literatura terminoen hiztegia. Bilbo: 2008. 698-699.or. Xabier Altzibarren artikulua.
* Angelo Marchese eta Joaquín Forradellas: Diccionario de retórica, crítica y terminología literaria. Bartzelona: Ariel, 1982. 383-386.or.

## Ikus, gainera

* Metonimia
* Antonomasia

## Kanpo estekak

* Euskaltzaindiaren Literatura Terminoen Hiztegia.
* Datuak: Q190068
# Sinemuriar

Sinemuriarra Jurasikoko Liasen barneko lehengo estaia da. Orain dela 199.6 ± 0.6 Ma eta 196.5 ± 1 Ma artean iraun zuen. Jurasikoko Hettangar garaiaren ostean datorrena da. Izena Sancerretik gertu (Loira Bailara) dagoen Semur-en-Brionnais herritik datorkio. Garai horretan eskualdean sortu ziren lurzoru kalkareoak dira bertan egiten diren ardoen zaporearen arduradunetako bat. Europan askotan Sinemuriarrarekin batera Lias Urdina izeneko garaian biltzen da.

## Definizioa

Sinemuriarraren GSSPa East Quantoxhead herrixkatik 6 kilometro ekialdera dagoen amildegi batean dago, Somerseten (Ingalaterra), Lias Urdinaren barnean, eta 2000. urtean adostu zuten. Sinemuriaren hasiera Vermiceras quantoxense ammonitaren lehen agerpenarekin definitzen da.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Page, Gert Bloos and Kevin N.. (2002-03-01). «Global Stratotype Section and Point for base of the Sinemurian Stage (Lower Jurassic)» Episodes Journal of International Geoscience 25 (1): 22–28. doi:10.18814/epiiugs/2002/v25i1/003. (Noiz kontsultatua: 2021-12-07).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q911869
# Sinentomata

Sinentomata Proturaren barruko talde bat da. Bi familia ezagutzen dira:
* Fujientomidae Tuxen & Yin, 1982
* Sinentomidae Yin, 1965

## Erreferentziak

* ↑ Szeptycki, 2007 : Catalogue of the World Protura (texte original)
* Datuak: Q3484911
* Espezieak: Sinentomata
# Sinentomon

Sinentomon Proturaren barruko genero bat da, Sinentomata taldean, Sinentomidae familiako genero bakarra. Hiru espezie daude barruan:
* Sinentomon chui Tuxen & Paik, 1982
* Sinentomon erythranum Yin, 1965
* Sinentomon yoroi Imadaté, 1977

## Erreferentziak

* Datuak: Q3007347
* Espezieak: Sinentomon
# Sinekura

Kristau elizen historian, sinekura (latinezko sine cura, «ardurarik gabe» euskaraz) kleriko bati arimen ardurarik gabe bizitzeko pribilejio edo saria da, parrokia baten ardura ez izatearena alegia. Hedaduraz, neke gutxiko lanpostu eta bizimodua izendatzeko erabilita izan da.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Sinecure (Britannica Encyclopedia, 1911)» studylight.org.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q923724
# Sine die

Sine die ((Latinez) "egunik gabe") latinezko esapide bat da, "Eperik gabe, datarik gabe" esan nahi duena, eta sarri erabiltzen da Zuzenbidean eta administrazioan zerbait mugarik gabe atzeratzen dela esateko. Predikatu gisa erabiltzen da erreferentzia edo atzerapena adierazten duten adierazpenetan. Adibidez: "Epaileak epaiketaren bista sine die atzeratu zuen" (Epaileak epaiketa bista atzeratu zuen eta ez zuen bista egiteko inolako datarik finkatu).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3961717
# Solidor dorrea

Solidor dorrea (bretainieraz: Tour Solidor, frantsesez: Tour Solidor) Bretainiako Saint-Malo udalerriko Saint-Servan herrian dagoen dorrea da.

## Historia

Joan V.a Bretainiako dukeak eraiki zuen 1369 eta 1382 artean. Rance ibaiaren estuarioa kontrolatu nahi zuen, Saint-Malo hiriak bere agintearen kontra egin ondoren.
Mendeek aurrera egin ahala bere izaera militarra galdu zuen eta kartzela funtzioak egin zituen. Gaur egun museoa dago bertan eta Hornos lurmuturra esploratu zuten marinel bretoien inguruko historia azaltzen du.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2721241
* Multimedia: Tour Solidor / Q2721241
# Solidotze

    Artikulu hau materia likido-egoeratik solido-egoerara igarotzeari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Izozte (argipena)».
Solidotzea edo zihatzea egoera likidotik solidora igarotzean datzan materiaren egoera aldaketa da. Horretarako, normalean tenperaturaren jaitsiera beharrezkoa da. Alderantzizko prozesua urtzea da.
Likidoa solido bihurtzeko muga solidotik likidora igarotzeko erabiltzen den berdina da, urtze-puntua. Puntu hau elementu bakoitzarentzat espezifikoa da. Ezagutzen diren likido guztiak izoztu ahal izateko tenperatura behar adina jaistearekin nahikoa da. Helio likidoa aldiz salbuespena da, berau solido bilakatu nahi bada presioa jaistea ezinbestekoa baita.
Solido gehienak kristalizazio bidez solidotzen dira. Likido bat urtze-puntura heltzen denean, tenperatura konstante mantenduko da aldi batez, likido guztia solido bihurtu arte. Kristalizazioan bi gertaera jazotzen dira, alde batetik nukleazioa eta bestetik kristalen hazkuntza. Nukleazioan molekulak modu ordenatu eta trinkoan taldekatzen hasten dira eta ondoren, nukleo hauen hazkuntza ematen da kristalak agertuz.
Orokorrean, substantzia bat solidotik likidora igarotzean bere bolumena txikitu egiten da. Hala ere uraren kasuan alderantziz gertatzen da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q108000
* Multimedia: Freezing / Q108000
# Solidoen garapen

| Konoaren garapena | Zilindroaren garapena |
Geometria deskribatzailean solido baten garapena zenbait eraikuntza geometriko dira, solidoaren azala planoaren gainera eramaten dutenak
# Solidão (Pernambuco)

Solidão Brasilgo udalerri bat da, Pernambuco estatuan kokatua. 5.210 biztanle ditu 138,399 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* Pernambuco

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2064859
* Multimedia: Solidão / Q2064859
# Soliedra

Soliedra Soriako probintziako udalerria da. Soriatik 57 kilometrora dago. 2008ko erroldaren arabera 37 biztanle zituen 19,48 km²-ko azaleran.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q830913
* Multimedia: Soliedra / Q830913