OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Meteotsunami

Meteotsunamia kostaldeko gertakari meteorologiko bat da, presio atmosferikoaren aldaketek eragindako itsasgoraren aldaketa oso handia eragiten duena.

## Fenomenoa

Meteotsunamietan itsas mailaren gorabeherak gertatzen dira portu, kala edo badietan, arrazoi meteorologikoek eraginda, hala nola, troposferako haize gogorrak, aire beroa atmosferaren maila baxuetan eta aire ahula edo moderatua gainazalean, eta erresonantzia-baldintzetan, hau da, itsas mailaren bat-bateko igoeran eta jaitsieran oso denbora gutxian (minutuak edo segundoak). Horiek, oso gogorrak direnean, kalteak eragin ohi dituzte amarratuta dauden itsasontzietan eta uholdeak portu-azpiegituretan.

## Izenak

Ciutadellan rissaga (tokiko katalanez biharamunarekin loturiko terminoa) diote. Bertoko azken rissaga handia, 20 urteko garrantzitsuena, 2006ko ekainaren 15ean gertatu zen, 4 metrorainoko gorabeherekin, eta hainbat ontzitan kalteak eragin zituen. 1984ko ekainaren 21ean ere herri honetan bertan gertatu zen bezala, horrelako rissaga bat gertatzeko, beharrezkoa da horiek normalean gertatzen diren baldintzei haize gogorrekin eta presio atmosferikoaren bat-bateko aldaketekin ekaitza gehitzea. Rissagarik ohikoenetan, itsas mailaren gorabeherak 60 eta 120 cm artekoak dira.
2015eko abuztuaren 8an meteotsunami bat gertatu zen Txilen ere, Valparaisoren aurrean. Urtean 50 bat abisu eman ohi dira.
Kanarietan Mareas del Pino (euskaraz: «Pinuaren mareak») izenez ezagutzen dituzte, urtero Pinuko Ama Birjinaren egunean, irailaren 8aren inguruan, gertatzen baitira.
Italian, bereziki Triesteko golkoan, marrobbio edo marrubio izenez ezagutzen dira. Gabesko golkoan gertatzen direnak- milgħuba deituak- Tunisia eta Malta bezalako itsasertzeko herrialdeei eragiten die.
Munduko beste leku askotan, hala nola Japoniako itsasoan eta Ekialdeko Txinakoan, fenomenoa abiki izenaz ezagutzen dute.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Vilibić, Ivica; Monserrat, Sebastià; Rabinovich, Alexander; Mihanović, Hrvoje. (2008ko abendua). «Numerical Modelling of the Destructive Meteotsunami of 15 June, 2006 on the Coast of the Balearic Islands» Pure and Applied Geophysics (SP Birkhäuser Verlag Basel) 165 (11-12): 2169–2195. doi:10.1007/s00024-008-0426-5. ISSN 1420-9136..
* ↑ (Ingelesez) Carvalal. (2017). «Meteotsunamis Occurring Along the Southwest Coast of South America During an Intense Storm» Pure and Applied Geophysics 174: 3313–3323. doi:10.1007/s00024-017-1584-0..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1479008
# Methanobrevibacter

Methanobrevibacter arkeoen genero bat da, Methanobacteriaceae familiakoa. Anaerobio hertsia da eta metano gasa sortzen du arnasketa anaerobioa burutzerakoan. Genero honetako espezieak animalia eta gizakiaren digestio-aparatuan bizi dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6823583
* Multimedia: Methanobrevibacter / Q6823583
* Espezieak: Methanobrevibacter
# Metharmostis

Metharmostis Yponomeutidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Metharmostis asaphaula da.

## Espezieak

| Espeziea | Irudia | Egoera |
| Metharmostis asaphaula | | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6823614
* Espezieak: Metharmostis
# Metepec (Hidalgoko udalerria)

Metepec Mexikoko udalerri bat da. Hidalgo estatuan kokatua dago. 2010ean 11.429 biztanle zituen 146,35 km²ko azaleran. Herriburua [[Metepec (Metepec)|Metepec]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q20125231
* Multimedia: Metepec Municipality, Hidalgo / Q20125231
# Meteș

Meteș Errumaniako udalerri bat da, Alba konderrian. 2.564 biztanle ditu, 114,24 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Herriak

Udalerrian honako herriak daude:
Meteș $^{(en)}$ Ampoița $^{(en)}$ Isca $^{(en)}$ Lunca Ampoiței $^{(en)}$ Lunca Meteșului $^{(en)}$ Pădurea $^{(en)}$ Poiana Ampoiului $^{(en)}$ Poiana Ursului $^{(en)}$ Presaca Ampoiului $^{(en)}$ Remetea $^{(en)}$ Tăuți $^{(en)}$ Văleni $^{(en)}$

## Erreferentziak

* ↑ (Errumanieraz) Rezultate | Recensamant 2011. (Noiz kontsultatua: 2019-10-19).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16425301
* Multimedia: Meteș, Alba / Q16425301
# Methanococcus

Methanococcus arkeoen genero bat da, Methanococcaceae familiakoa. Anaerobio hertsia da eta metano gasa sortzen du arnasketa anaerobioa burutzerakoan. Archae hauek koko itxura dute, eta batzuk termofiloak dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2711364
* Espezieak: Methanococcus
# Methanomicrobium

Methanobacterium arkeoen genero bat da, Methanomicrobiaceae familiakoa. Anaerobio hertsia da eta metano gasa sortzen du arnasketa anaerobioa burutzerakoan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4044129
* Espezieak: Methanomicrobium
# Metherell (Kornualles)

Metherell, kornubieraz: Medherel, Ingalaterrako Kornualles konderriko herri bat da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6823639
* Multimedia: Metherell, Cornwall / Q6823639
# Mineral Bluff (Georgia)

Mineral Bluff Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Fannin konderrian kokatuta dago, Georgia (AEB) estatuan. 223 biztanle ditu, 3,567248 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Fannin konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q6016949
* Multimedia: Mineral Bluff, Georgia / Q6016949
# Mineral City (Ohio)

Mineral City Ohioko herri bat da. Tuscarawas konderrian kokatua dago. 2010ean 727 biztanle zituen, 2,12 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Tuscarawas konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1850205
* Multimedia: Mineral City, Ohio / Q1850205
# Mineral Point (Wisconsin)

Mineral Point Ameriketako Estatu Batuetako hiri bat da. Iowa konderrian dago, Wisconsin estatuan. 2.581 biztanle ditu. Mineral Point herriak inguratzen du Madisonen eskualde metropolitarreko kidea da.

## Ikus, gainera

* Iowa konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1569984
* Multimedia: Mineral Point, Wisconsin / Q1569984
# Mineral Wells (Texas)

Mineral Wells Texasko hiri bat da. Palo Pinto konderrian kokatua dago. 2010ean 16.788 biztanle zituen, 52,83 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Palo Pinto konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1016981
* Multimedia: Mineral Wells, Texas / Q1016981
# Mineral del Chico (udalerria)

Mineral del Chico Mexikoko udalerri bat da. Hidalgo estatuan kokatua dago. 2010ean 7.980 biztanle zituen 192,49 km²ko azaleran. Herriburua [[Mineral del Chico (Mineral del Chico)|Mineral del Chico]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5935101
* Multimedia: Mineral del Chico Municipality / Q5935101
# Mineral Point (Missouri)

Mineral Point Missourieko herri bat da. Washington konderrian kokatua dago. 2010ean 351 biztanle zituen, 0,62 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Washington konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q966024
# Mineral Point (Wisconsingo herria)

Mineral Point Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Iowa konderrian kokatuta dago, Wisconsin estatuan. 974 biztanle ditu, 59,1 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Iowa konderrian

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5843866
# Mineral Springs (Ipar Carolina)

Mineral Springs Ipar Carolinako herri bat da. Union konderrian kokatua dago. 2010ean 2.639 biztanle zituen, 21,07 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Union konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q623033
# Mineral de la Reforma (udalerria)

Mineral de la Reforma Mexikoko udalerri bat da. Hidalgo estatuan kokatua dago. 2010ean 127.404 biztanle zituen 105,87 km²ko azaleran. Herriburua [[Pachuquilla (Mineral de la Reforma)|Pachuquilla]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3770181
* Multimedia: Mineral de la Reforma Municipality / Q3770181
# Mineral Springs (Arkansas)

Mineral Springs Arkansasko hiri bat da. Howard konderrian kokatua dago. 2010ean 1.208 biztanle zituen, 6,0 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Howard konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q80196
* Multimedia: Mineral Springs, Arkansas / Q80196
# Meta-aluminita

Meta-aluminita sulfato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Meta-aluminita sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Al2(SO4)(OH)4 * 5H2O}}$. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 1 - 2 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Meta-aluminite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Mesópolis

Mesópolis Brasilgo udalerri bat da, São Pauloko estatuan kokatua. 1.931 biztanle ditu 148,636 km²ko eremuan.

## Ikus, gainera

* São Pauloko estatua

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1759241
* Multimedia: Mesópolis / Q1759241
# Met Gala

Met Gala, ofizialki Costume Institute Gala, diru bilketa egiteko asmoz egiten den moda jaialdi edo gala bat da, New Yorkeko Metropolitan Museum of Art delakoan urtero egiten dena, bertako Costume Institute edo Jantzien Institutuaren mesederako.
Erakunde horren urteroko moda erakusketa zehatza inauguratzearekin batera egiten da, maiatz hasieran ohikoan, eta gonbidatuek (AEBetako show business-eko ospetsuak oro har) erakusketaren gaiarekin bat egiten duen jantzia aukeratzen dute, sarri estranbotikoa, diseinu deigarriak izen handiko moda etxeek edo diseinatzaileek eginak.
21. mendean hauek izan dira erakusketak eta, ondorioz, baita galaren motiboa ere:
* 2003: Goddess: The Classical Mode
* 2004: Dangerous Liaisons: Fashion and Furniture in the 18th Century
* 2005: The House of Chanel
* 2006: AngloMania: Tradition and Transgression in British Fashion
* 2007: Poiret: King of Fashion
* 2008: Superheroes: Fashion and Fantasy
* 2009: The Model As Muse: Embodying Fashion
* 2010: American Woman: Fashioning a National Identity
* 2011: Alexander McQueen: Savage Beauty
* 2012: Schiaparelli and Prada: Impossible Conversations
* 2013: Punk: Chaos to Couture
* 2014: Charles James: Beyond Fashion
* 2015: China: Through the Looking Glass
* 2016: Manus x Machina: Fashion In An Age Of Technology
* 2017: Rei Kawakubo/Comme des Garçons: Art of the In-Between
* 2018: Heavenly Bodies: Fashion and the Catholic Imagination
* 2019: Camp: Notes on Fashion

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16743915
* Multimedia: Met Gala / Q16743915
# MetLife Building

MetLife Building (lehen Pan Am Building gisa ezagutua), Ameriketako Estatu Batuetako New York hirian dagoen bulego etxe orratz bat da (helbidea: 200, Park Avenue). Guztira 246 metro eta 59 solairu dauzka eta 1963an amaitu zuten eraikitzen.
Emery Roth & Sons arkitekto taldeak diseinatu zuen.

## Ikus, gainera

* Ameriketako Estatu Batuetako eraikinik garaienen zerrenda

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Webgune ofiziala.
* Datuak: Q464482
* Multimedia: MetLife Building / Q464482
# Met Office

Met Office (jatorriz, Meteorological Office izenaren laburpena; gaur egun, erakundearen izen ofiziala) Erresuma Batuko meteorologia zerbitzu nazionala da, eta Defentsa Ministerioko zuzendaritza batzordeetako bat. Bere bulegoetako batzuk Exeterren daude, eta Devonen Met Office College delakoa dago, bere langileen prestakuntza eta mundu osoko hainbat iragarleen prestakuntza egiten duena. Met Officek meteorologia iragarpen meteorologikoak egiten ditu, epe guztietarako: eguraldiaren iragarpena, klima aldaketa...

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1851405
* Multimedia: UK Met Office / Q1851405
# Met (argipena)

Met izena laburdura edo forma laburra da izan daiteke gauza hauek adierazteko:
* Metionina, aminoazido bat
* Metropolitan Museum of Art, New Yorkeko arte museoa, eta honek antolatzen duen:
** Met Gala, moda ikuskizuna.
* Metropolitan Opera, New Yorkeko Opera etxea eta erakundea, Estatu Batuak
* Metropolitar Polizia Zerbitzua, Londresko Polizia
* MET edo c-Met, hepatozitoen hazkuntza faktorearen hartzailearen proteina, tirosina kinasa.
* Erakunde askotan MET meteorologia zerbitzu baten laburdura da.
* Middle Eastern Time (MET). Ekialde Hurbileko ordua, ordu-eremu bat.
* Middle European Time (MET). Erdialdeko Europako orduaren izen zaharkitua (orain ingelesez Central European Time, CET)
* The MET, Bangkokeko etxeorratza
* Metropolitan Electric Tramways, Londresko garraio-operadore ohia.
# Meta-alunogeno

Meta-alunogeno sulfato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Meta-alunogeno sulfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Al2(SO4)3 * 12H2O}}$. ]]ren arabera sortzen ditu kristalak.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Meta-alunogen: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).
# Mesía

Mesía Galiziako A Coruñako probintzian dagoen Ordesko eskualdean kokatzen den udalerria da.

## Parrokiak

| Albixoi (Santa María) Bascoi (Santiago) Boado (Santiago) Bruma (San Lorenzo) Cabrui (San Martín) Castro (San Sebastián) | Cumbraos (Santa María) Lanzá (San Mamed) Mesía (San Cristóbal) Olas (San Lorenzo) Visantoña (San Martín) Xanceda (San Salvador) |

## Kanpo estekak

* Mesiako udalaren webgunea
* Datuak: Q1606528
* Multimedia: Mesía / Q1606528
# MetLife Stadium

MetLife Stadium New Jersey estatuko East Rutherford hirian dagoen amerikar futbol estadio bat da. 2010ean eraiki zen eta New York Giants eta New York Jets taldeen jokalekua da.

## Iruditegia

* Barnealdea.
* Barnealdea.
* Kanpoaldea.

## Kanpo estekak

* MetLife Stadiumen webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q10862290
* Multimedia: MetLife Stadium / Q10862290
# Michel Rouche

Michel Rouche (Paris, 1934ko maiatzaren 30a - ibidem, 2021eko abenduaren 5a) Frantziako historialari eta irakaslea izan zen, Galiako historia aditua.
1976an doktoretza lortu eta Charles-de-Gaulle - Lille III Unibertsitatean irakatsi zuen 1969 eta 1989 artean. Euskal Herriko historia ondo ezagutu zuen eta, bere ustez, zibilizazio komun bat zabaltzen zen Pirinioetako katearen bi aldeetan.

## Lanak

* Attila, La violence nomade, 2009, Fayard
* Les origines du christianisme: 30-451, Paris : Hachette supérieur, 2007, 208 orr.
* Petite histoire du couple et de la sexualité. Société Sciences Humaines, CLD Editeur, 2006.
* Auctoritas, mélanges offerts à Olivier Guillot. Cultures et Civilisations médiévales, Gilles Constablerekin batera, Presses de l'Université Paris-Sorbonne, 2006.
* Histoire du Moyen Âge VIIème - Milieu du Xème siècle. Éditions Complexe, 2005.
* Les racines de l'Europe. Les sociétés du Haut Moyen Âge, 588 à 888. Éditions Fayard, 2003.
* Histoire de la papauté. 2000 ans de missions et de tribulations. Éditions du Seuil, collection Points/Histoire, Yves-Marie Hilaire, Michel Perrin eta Francis Rappekin batera, 2003.
* Le Moyen Âge en Occident. Des barbares à la Renaissance, Michel Balard eta Jean-Philippe Genetekin batera. Hachette Éducation, Histoire Université bilduma, 2003.
* Le choc des cultures. Romanité, germanité, chrétienté durant le haut Moyen Âge. Histoire Et Civilisations bilduma, Presses Universitaires du Septentrion, 2003.
* Charlemagne. Rome chez les Francs, Eric Vanneufvillerekin batera, France-Empire, 2000.
* Mariage et sexualité au Moyen Âge. Accord ou crise ?. Colloque international de Conques. Collection Cultures Et Civilisations médiévales, Presses Université Paris-Sorbonne, 2000.
* Clovis histoire et mémoire. Actes du colloque international d'histoire de Reims. Presses de l'Université de Paris-Sorbonne, 1998.
* Clovis, Paris, 1996.
* Histoire générale de l’enseignement et de l’éducation en France. Tome 1 : Des origines à la renaissance (Ve siècle av. J.-C.- XVe siècle). Nouvelle Librairie de France, 1981.
* L'Aquitaine des Wisigoths aux Arabes 418-781 : naissance d'une région. Paris, EHESS-Jean Touzot, 1979.
* L'Europe au Moyen Âge, Documents expliqués, Charles-M. de La Roncière eta Robert Delortekin batera. Paris, Armand Colin, nombreuses rééditions depuis 1969.

## Erreferentziak

* ↑ www.franceinter.fr
* ↑ www.famillechretienne.fr
* Datuak: Q3310762
# Michel Renaud

Pierre Michel Renaud (Donibane-Garazi, 1812ko apirilaren 12a- Paue, 1885eko urtarrilaren 29a) baxenafar politikaria izan zen, ezker errepublikazaleen taldekoa.
Lanbidez merkataria, 1848tik aurrera diputatua izan zen. Frantziako Bigarren Inperioaren aurka egin zuenez, atxilotu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ Jolly, Jean. (1960). Dictionnaire des parlementaires français, notices biographiques sur les ministres, sénateurs et députés français de 1889 à 1940. Paris: PUF.
* Datuak: Q3310677
# Michel Rocard

Michel Rocard (Courbevoie,1930ko abuztuaren 23a - Paris, 2016ko uztailaren 2a) frantses politikaria izan zen. Frantziako ikasle sozialisten idazkari nazionala izan zen 1955-1956 urteetan, baina alderdia utzi zuen agintari sozialistek Aljeriako auziaren aurrean hartu zuten jarreragatik. Alderdi Sozialista Bateratuaren (PSU) sorkuntzan parte hartu zuen 1960an, eta idazkari nagusi hautatu zuten 1967an. 1968ko maiatzeko ikasleen mugimendua bultzatu zuen, eta lehendakaritzarako hautagai izan zen hurrengo urtean. PSU alderdiko idazkaritza nagusia utzi zuen 1973an, eta 1974an Alderdi Sozialistarekin bat egin zuen PSUko adarreko buru izan zen. Mitterrand lehendakari hautatu zutenean, Eskualdeen Garapen eta Plangintzarako ministro izendatu zuten lehenik (1981-1983), eta Nekazaritzarako ministro gero (1983-1984). Lehen ministroa izan zen 1988-1991 bitartean, alderdi sozialistako buru 1993tik 1994ra, Europako Parlamentuko kidea 1994tik 2009ra, eta senatari 1995etik 1997ra.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q12946
* Multimedia: Michel Rocard / Q12946
# Michel Périn

Michel Périn (Lavardac, 1947ko maiatzaren 20a) frantziar txirrindulari ohia da.

## Palmaresa

1967
* Frantziako militarren Txapelketa
1968
* 3. Bordele-Saintes
1969
* 3. Paris-Camemberten
* 3. Genova-Nizan
1971
* Argovia Kantonamenduko Sari Nagusia
* 3. Genova-Nizan
1972
* 2. Cannesko Sari Nagusian
1973
* 2. Tour de l'Oisen
1974
* Romandiako Tourreko etapa bat ( taldekako erlojupekoa)
1975
* 2. Tour de l'Auden
1977
* Le Samyn

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3310553
* Multimedia: Michel Périn (cyclist) / Q3310553
# Michel Richard de Lalande

Michel Richard de Lalande edo Michel Richard Delalande (Paris, Frantzia, 1657ko abenduaren 15a - Versailles, Frantzia, 1726ko ekainaren 18a) frantses organista, klabe-jotzaile ezaguna eta musikagilea izan zen.

## Biografia

Organista izan zen Parisko eliza askotan, eta Versaillesko kaperako musikagile izendatu zuten. Luis XIV.aren garaiko musikagilerik ospetsuena izan zen.
Musika profanoaren alorrean balletak eta divertimento izenekoak idatzi zituen. Aipagarriak dira, besteak beste: "Gaztaroko balleta" (1686) eta "Erregeren afaritarako sinfoniak" (1703). Elizarako musikan moteteak dira batez ere aipagarriak: Te Deum (1684); De profundis (1689); Magnificat (1681); Beatus vir (1692); Quam dilecta (1706); Usquequo Domine (1692); Nisi Dominus (1704); Exaltabo te Domine (1704); Quare fremuerunt gentes (1706), besteak beste. Motete kontzertante handi bat ere idatzi zuen 100 ahotsentzat, bakarlari-zatiekin batera, errezitatuak, ariak, bikoteak, hirukoteak, laukoteak eta bost ahotsentzako koruak dituena.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q312979
* Multimedia: Michel-Richard Delalande / Q312979
# Michel Sainte-Marie

Michel Sainte-Marie (Baiona, 1938ko abuztuaren 18a - Mérignac, 2019ko otsailaren 27a) lapurtar politikaria izan zen, Frantziako Alderdi Sozialistaren kidea. Mérignaceko alkatea, Frantziako Nazio Biltzarrean Gironda ordezkatu zuen.
* Datuak: Q3310806
* Multimedia: Michel Sainte-Marie / Q3310806
# Michel Sendrez

Michel Sendrez (Donibane Lohizune, Lapurdi, 1932ko urriaren 1a) musikagilea da. Parisen eta Sienan egin zituen lehenengo Musika ikasketak, Joseph Calvet eta Guido Agosti irakasleekin. 1957an, Venezuelara abiatu zen eta hortik aurrera bakarlari gisa aritu da atzerriko zenbait herritan: Amerika Latinoan, Estatu Batuetan, Espainian, Portugalen, Belgikan, Alemanian, Britain Handian eta Ekialde Ertainean. 1967an, Frantziara itzuli ondoren, ORTFn sartu zen eta 1969tik Frantziako Orkestra Nazionaleko piano jolea da. Michel Sendrez-en nortasuna errepertorio klasikoan eta musika lan garaikideetan baieztatzen da. Musikagile lanetan ere aritzen da. Orkestra, kamara eta zenbait filmetarako musika sortu du.
* "Racines" orkestra handirako lana, Venezuelako Orkestrarako sortua. Pianorako bertsioa musikagileak berak jo zuen telebista frantziarrean.
* "Egolios" harizko orkestrarako eta errezitatzaile batentzat eginiko lana. Venezuelako Orkestra Sinfonikorako sortua. Hitzak Paul Éluard poetarenak dira.
* Green sleeves-en doinuan oinarriturik flauta, harpa eta harizko orkestrarako dei bariazio. Patrick Gallois-ek, Ghislaine Petit-ek eta Bernard Thomas Orkestrak grabatu zituzten bere zuzendaritzapean.
* Flauta eta harparako Lau musika lan (Odile Beucker eta Ghislaine Petit-ek ekoiztuak).
* Piano eta kanturako Metatesia.
* Kantu, piano, biola eta txelorako sei doinu.
* "Sur le chemins de Saint Jacques" sei ahots nahasietarako eta "Stirps Jesse" bost ahots nahasietarako lanak. Anna-Marie Deschamps-ek zuzentzen duen Venan C E Fortunat taldeak aginduak.
* "Arabesques" harparako lana.
Pompidou Zentruak, IRCAMek eta Racio France-k antolatutako "50 urteetarako" bi kontzertutan parte hartu zuen bakarlari gisa. Dallapicola, Ohana, Messiaren eta Poulenc-en lanak joz.

## Diskografia

* Stirp Jesse (7 min., 35 seg.). In: Fulbert de Chartres (ca. 960 - 1028), Santo. Stirps Jesse. Paris, Ensemble Venace Fortunat, Studio S.M., 1989. Erref.: Quantum QM 6899
Int.: Ensemble Venace Fortunat ; zuz. Olivier Dejours
* Quatuor pour cordes (16 min., 52 seg.). In: Quatuor Sendrez. Horizons d'aujourd'hui. [St. Quentin (France)], Triton, [2011]. Erref.: Triton, TRI 331171.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011-12-27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Partiturak, Eresbilen webgunean.
* Lanaren katalogoa, Euskal Herriko Musikagileen Elkartea
* Datuak: Q12263524
# Michel Sardou

Michel Sardou (Paris, Frantzia, 1947ko urtarrilaren 26a -) frantses abeslaria da.

## Biografia

Debuta kabaretean egin zuen. Ondorenn "Les Ricains" abestiarekin arrakasta lortu zuen (1967). Jacques Revaux musikagilea ezagutu zuenean, Sardouren karrerak beste bide bat hartu zuen, eta ospe handia lortu zuen "Les Bals populaires" (1970), "La Maladie d'amour" (1973), "Le France" (1975) abestiekin.
Hainbat bira egin zituen Frantzia, Belgika eta Suitzan barrena, eta maisutasun handia erakutsi zuen eszenan. "Je suis pour" (1976) abestian heriotza zigorraren gaia aipatzen zuen, eta orduz geroztik Sardouk gizartearen arazoak agertu zituen bere kantuetan, zenbaitetan eztabaida sortzeraino.
1990ean, Sardouk zinemaren eta antzerkiaren bidea hartu zuen, baina kantua erabat alde batera utzi gabe. 1994-1996 bitartean, sei hilabetez aritu zen Olympian.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q358513
* Multimedia: Michel Sardou / Q358513