# Valérie Mangin

Valérie Mangin (Nancy, 1973ko abuztuaren 14a) Frantziako komiki gidoilaria da.

## Biografia
### Lehen urteak eta ikasketak

Valérie Mangin-ek Lorrenan egin zituen bere lehen ikasketak. Bertan batxilergo zientifikoa egin zuen; baina, hala ere, ez zituen letrak alde batera utzi, 1990ean sari bat irabazi baitzuen Frantziako Batxilergoko ikaslerik onenak saritzen dituen Concours général lehiaketan, latinezko bertsioan. 1991n Parisko Enrike IV.a lizeoan onartu zuten Goi mailako eskoletan sartu ahal izateko prestatze klaseetan (Classes préparatoires aux grandes écoles - CPGE).
1994an, Valérie Mangin Parisko École nationale des chartes izeneko Grande école-an (goi mailako ikasketa zentroa) ikasten hasi zen. Bertan, Aro modernoko erakundeen historiari buruzko tesi bat defendatu zuen: De la Grande Chancellerie au ministère de la Justice (1774-1792). Hari esker, artxibozain paleografiko titulua lortu zuen, eta administrazio publikoko ateak ireki zitzaizkion. Aldi berean, Sorbonako unibertsitatean historia ikastaro bat egin zuen eta beste bat, unibertsitate berean, artearen historiari buruzkoa.
Geroago, baina, nahiago izan zuen komikigintzan jardun.

### Ibilbide profesionala

Mangin, ikasle garaian, komikizale handia zen. Egun batean, liburu-denda batean egin zen Cryozone komiki sailaren sinadura-saio batean, haren egile Denis Bajram ezagutu zuen.
1999ko abuztu bukaeran, Mangin eta Bajram ezkondu ziren, eta, handik aurrera, elkarrekin lan egin zuten Saint Julien le Pauvre kalean zuten tailerrean, Parisko Notre Dame katedralaren ondoan. Bajramek Mémoires mortes sailaren Feu destructeur lehen liburukiaren elkarrizketak idaztea proposatu zion ( Les Humanoïdes Associés, 1999). Ondoren, Océans sans eau bigarren liburukiaren gidoia egin zuen, Denis Bajramen sinopsi batean oinarrituta.
2000. urtean, Aleksa Gajić komikigile serbiarrak marraztutako zientzia-fikziozko komiki-sail berri baten gidoia egin zuen Éditions Soleil argitaletxean: Le Fléau des dieux. Seriea sei liburukiz osaturik dago. Lehena, Morituri te salutant, 2001eko urtarrilean atera zen, eta azkena, Exit, 2006ko ekainean. Serieak hasiera eman zion Chroniques de l'Antiquité galactique izeneko sail handiago bati, Le Fléau des dieux-ez gain, Le Dernier Troyen, La Guerre des dieux eta Imperator barne hartzen dituena.
Valérie Manginek Denis Bajram-ekin Quadrant Solar argitaletxea sortu zuen 2006an; bertako bilduma zuzendari izan zen 2008ra arte. 2013tik aurrera, Griffo komikigile belgikarrarekin elkartu zen Abymes komiki saila egiteko.
Parisen, lehenengo, eta gero Bruselan hainbat urte eman ondoren, Bayeux-era (Normandia) joan zen bizitzera.

## Argitalpenak
### Chroniques de l’Antiquité galactique (Amaitutako saila)

* Le Fléau des dieux (Amaitutako saila)
** 1 Morituri te satutan, Soleil Productions, 2000. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Aleksa Gajić
** 2 Dies Irae, Soleil Productions, 2001. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Aleksa Gajić
** 3 Urbi et Orbi, Soleil Productions, 2002. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Aleksa Gajić
** 4 Vae victis, Soleil Productions, 2004. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Aleksa Gajić
** 5 Dei ex machina, Soleil Productions, 2005. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Aleksa Gajić
* Le Dernier Troyen (Amaitutako saila)
** 1 Le Cheval de Troie, Soleil Productions, 2004. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Thierry Démarez
** 2 La Reine des Amazones, Soleil Productions, 2004. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Thierry Démarez
** 3 Les Lotophages, Soleil Productions, 2005. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Thierry Démarez
** 4 Carthago, Quadrants, Quadrant Solaire, 2006. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Thierry Démarez
** 5 Au-delà du Styx, Quadrants, Quadrant Solaire, 2007. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Thierry Démarez
** 6 Rome, Quadrants, Quadrant Solaire, 2008. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Thierry Démarez
* La Guerre des dieux (Bertan behera utzitako saila)
** 1 De bruit et de fureur, Quadrants, Quadrant Solaire, 2010. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Dean Yazghi Koloreak: Dina Kathelyn
* Imperator (Bertan behera utzitako saila)
** 1 Les Fascistes sont éternels, Quadrants, Quadrant Solaire, 2012. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Fafner

### Beste serie batzuk

* Abymes (Amaitutako saila)
** 1 Première partie, Dupuis, Aire Libre, 2013. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Griffo
** 2 Deuxième partie, Dupuis, Aire Libre, 2013. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Damien Garavagno, Loïc Malnati eta Benoît Picard - Koloreak: Loïc Malnati
** 3 Troisième partie, Dupuis, Aire Libre, 2013. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Denis Bajram
* Alix Senator (Aribideko saila)
** 1 Les Aigles de sang, Casterman, Jacques Martin, 2012. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Thierry Démarez
** 2 Le dernier Pharaon, Casterman, Jacques Martin, 2013. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Thierry Démarez
** 3 La Conjuration des rapaces, Casterman, Jacques Martin, 2014. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Thierry Démarez
** 4 Les Démons de Sparte, Casterman, 2015. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Fabien Alquier
** 5 Le Hurlemente de Cybèle, Casterman, Jacques Martin, 2015. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Fabien Alquier
** 6 La montagne des morts, Casterman, Jacques Martin, 2017. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 7 La puissance et l'éternité, Casterman, Jacques Martin, 2018. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 8 La cité des poisons, Casterman, Jacques Martin, 2018. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 9 Les spectres de Rome, Casterman, Jacques Martin, 2019. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 10 La forêt carnivore, Casterman, Jacques Martin, 2020. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 11 L'esclave de Khorsabad, Casterman, Jacques Martin, 2020. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 12 Le disque d'Osiris, Casterman, Jacques Martin, 2021. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 13 L'antre du Minotaure, Casterman, Jacques Martin, 2022. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 14 Le Serment d'Arminius, Casterman, Jacques Martin, 2025. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 15 Les Cercles des géants, Casterman, Jacques Martin, 2024. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Thierry Démarez - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
* Le Club des prédateurs (Aribideko saila)
** 1 The Bogeyman, Casterman, 2016. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Steven Dupré - Koloreak: Roberto Burgazzoli
** 1 The Party, Casterman, 2017. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak: Steven Dupré - Koloreak: Roberto Burgazzoli
* DoggyBags (Amaitutako saila)
** Volume 10, Ankama Éditions, Label 619. Gidoia: Bartosz Sztybor eta Valérie Mangin - Marrazkiak: Thomas Rouzière, Mojo eta Yvan Shavrin - Koloreak: <Quadrichromie>
** Volume 11, Ankama Éditions, Label 619. Gidoia: Valérie Mangin eta David Hasteda - Marrazkiak: Loïc Sécheresse - Koloreak: <Quadrichromie>
* Drakko (Amaitutako saila)
** 1 La treizième horde, Quadrants, Quadrants Solaire, 2011. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Aleksa Gajic
** 2 La nébuleuse des serpents, Quadrants, Quadrants Solaire, 2012. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Aleksa Gajic
* Du plomb pour les garces (Amaitutako saila)
** 1 Première partie, Quadrants, Boussole, 2011. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Benoît Picard, Damien Garavagno eta Loïc Malnati - Koloreak: Loïc Malnati
** 2 Seconde partie, Quadrants, Boussole, 2011. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Damien Garavagno eta Loïc Malnati - Koloreak: Filippo Rizzu
* Expérience mort (Amaitutako saila)
** 1 La Barque de Râ, Ankama éditions, 2014. Gidoia: Denis Bajram eta Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Jean Michel Ponzio
** 2 Cimetière céleste, Ankama éditions, 2014. Gidoia: Denis Bajram eta Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Jean Michel Ponzio
** 3 La Résurrection de la chair, Ankama éditions, 2015. Gidoia: Denis Bajram eta Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Jean Michel Ponzio
** 4 La Porte du ciel, Ankama éditions, 2016. Gidoia: Denis Bajram eta Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Jean Michel Ponzio
* KGB (Amaitutako saila)
** 1 Les Démons du Kremlin, Quadrants, Solaire, 2006. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Malo Kerfriden
** 2 Le Sorcier de Baïkonour, Quadrants, Solaire, 2008. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Malo Kerfriden
** 3 Le Royaume de Belzébuth, Quadrants, Solaire, 2008. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Malo Kerfriden
** 4 La Porte du paradis, Quadrants, Solaire, 2010. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Malo Kerfriden - Koloreak: Benjamin Hofseth
* Le livre de Skell (Amaitutako saila)
** 1 Chant 1, Quadrants, 2012. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Stéphane Servain
** 2 Chant 2, Quadrants, 2013. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Stéphane Servain
* Luxley (Amaitutako saila)
** 1 Le Mauvais œil, Soleil Productions, 2005. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Francisco Ruizgé - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 2 Sainte Inquisition, Quadrants, Quadrant Solaire, 2006. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Francisco Ruizgé - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 3 Le sang de Paris, Quadrants, Boussole, 2008. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Francisco Ruizgé - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 4 Le Sultan, Quadrants, Boussole, 2009. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Francisco Ruizgé - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
** 5 Le Nouveau Monde, Quadrants, Boussole, 2011. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Francisco Ruizgé - Koloreak: Jean-Jacques Chagnaud
* Les Mémoires mortes (Amaitutako saila)
** 1 Feu destructeur, Les Humanoïdes Associés, 2000. Gidoia: Denis Bajram eta Valérie Mangin (elkarrizketak) - Marrazkiak: Lionel Chouin - Koloreak: Fréon
** 2 Océan sans eau, Les Humanoïdes Associés, 2003. Gidoia: Denis Bajram eta Valérie Mangin - Marrazkiak: Lionel Chouin - Koloreak: Denis Bajram
* Petit Miracle (Amaitutako saila)
** 1, Soleil Productions, Fantastique, 2003. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Griffo
** 2, Soleil Productions, Fantastique, 2004. Gidoia : Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak : Griffo
* Rayons pour Sidar (Amaitutako saila)
** 1 Lorrin, Ankama éditions, 2014. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Emmanuel Civiello
** 1 Lionel, Ankama éditions, 2015. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Emmanuel Civiello

### Album bakarrak

* Mortemer, Soleil Productions, Hanté, 2008. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Mario Alberti
* Trois Christs, Quadrants, Astrolabe, 2010. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Denis Bajram eta Fabrice Neaud - Koloreak: Denis Bajram
* Jeanne d'Arc, Dupuis, 2011. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Jeanne Puchol - Koloreak: Elvire De Cock
* Moi, Jeanne d'Arc, Des ronds dans l'O, 2012. Gidoia: Valérie Mangin - Marrazkiak: Jeanne Puchol
* Marie Moinard eta beste batzuk, En chemin elle rencontre...: Les artistes se mobilisent pour l'égalité femme-homme - 3 komiki sailean parte hartzea, Vincennes-Paris, Des ronds dans l'O / Amnesty International, 2013ko otsaila, 84. or. (ISBN 978-2-917237-46-5)
* Inhumain, Dupuis «Aire libre», 2020, (ISBN 979-10-34733-02-6). Gidoia: Denis Bajram eta Valérie Mangin - Marrazkiak eta koloreak: Thibaud De Rochebrune
* Erreur système, Jenolab komikigileaekin batera, CASTERMAN, 2022, 96 or. (ISBN 9782203166462)
* Les futures de Liu Cixin: Pour que respire le dèsert, DELCOURT, 2022, 66 or. (ISBN 9782302092761)

## Erreferentziak

* Artikulu hau, osorik edo zatiren batean, frantsesezko wikipediako «Valérie Mangin» artikulutik itzulia izan da, 2023-06-06 data duen 204946175 bertsioa oinarritzat hartuta. Sartze-datarik ez duten erreferentziak, edo 2023-06-06 baino lehenago datatuak, jatorrizko artikulutik ekarri dira itzulpenarekin batera.
* 1 2 3 4 5 6 7 8 9 (Frantsesez) «Valérie Mangin» archives.valeriemangin.com (mangin.tv : who is who) (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) Bréhaut, Frédérique; Mangin, Valérie. (2012-10-11). 25e Heure du livre : Valérie Mangin : "Alix nouvelle génération". (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) «Les mémoires mortes, tome 1 : Feu destructeur» Babelio (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) «Les mémoires mortes, tome 2 : Océans sans eau» Babelio (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) Legrain, A.. «Le fléau des dieux - BD, informations, cotes» www.bedetheque.com (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) MAGNERON, Philippe. «Le fléau des dieux -1- Morituri te salutant» www.bedetheque.com (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) MAGNERON, Philippe. «Le fléau des dieux -6- Exit» www.bedetheque.com (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) «Le dernier troyen - BD - Série - Babelio» www.babelio.com (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) «La guerre des Dieux - Série - Babelio» www.babelio.com (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) «Imperator, tome 1 - Max von Fafner» Babelio (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ Henri Filippini. (février 2013). «Abymes, t. 1 : mise en abyme» dBD (70): 74...
* ↑ (Frantsesez) COUÉ, Aurore. (2016-12-17). «La Bayeusaine Valérie Mangin fait revivre « Alix »» Ouest-France.fr (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) Pasamonik, Didier. «"Alix Senator", un "reboot" réussi» ActuaBD (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) Naeco, Sébastien. (2012-09-15). «Alix Senator : l’âge et le galon font tout à l’affaire | Le Comptoir de la BD» Le Monde (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).
* ↑ (Frantsesez) Tilleuil, Y.. «Rayons pour Sidar 1. Lorrain» www.bdgest.com (Noiz kontsultatua: 2024-10-09).

## Bibliografia

* (Frantsesez) Gaumer, Patrick, « Mangin, Valérie », IN Dictionnaire mondial de la BD, Paris, Larousse, 2010 (ISBN 9782035843319), 557 or.
* (Frantsesez) L., C.. (2013ko urtarrilaren 25a). «Scénariste sur un coup de foudre» Aujourd'hui en France.
* (Frantsesez) Erredakzioa; Mangin, Valérie; Bajram, Denis. (2007ko otsailaren 20a). «Valérie et Denis, la passion du 9ème Art» Ouest-France.
* (Frantsesez) Mangin, Valérie; Perez, Damien. (2008ko uztaila). «Mangin va à dame (blanche)» Casemate (6): 42-43...
* (Frantsesez) Mangin, Valérie; Marie, Alexis. (2011ko maiatzaren 7a). «On avait envie de montrer la femme émancipée» La République du Centre..
* (Frantsesez) Filippini, Henti. (2008ko abuztua). «Sueurs froides : Mortemer» dBD (25): 15...
* (Frantsesez) Mimran, Olivier. (2014ko maiatza). «Rayons pour Sidar, t. 1 : mission de secours» dBD (83): 78...

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Valérie Mangin - mangin.tv
* Interview de Valérie Mangin pour "La Vieille Anglaise et le continent" Fondation Lecteurs.com
* Valérie Mangin - Babelio
* Valérie Mangin : podcasts et actualités | Radio France
* Datuak: Q3011800
* Multimedia: Valérie Mangin / Q3011800