OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Wolverhampton

Wolverhampton (ˌwʊlvərˈhæmptən ahoskatua) Erresuma Batuko Ingalaterrako erdialdean dagoen Mendebaldeko Midlands konderriko hiria da. Black Country konurbazioaren parte da.

## Klima

Datu klimatikoak (Wolverhampton (1981–2010)) :
| Hila | Urt | Ots | Mar | Api | Mai | Eka | Uzt | Abu | Ira | Urr | Aza | Abe | Urtekoa |
| Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C) | 14 | 18 | 21 | 25 | 27 | 31 | 35 | 35 | 28 | 28 | 21 | 16 | 35 |
| Batez besteko tenperatura maximoa (°C) | 6.9 | 7.3 | 10.1 | 12.8 | 16.2 | 19.1 | 21.5 | 21.1 | 18.2 | 14 | 10 | 7.2 | 13.7 |
| Batez besteko tenperatura minimoa (°C) | 1.5 | 1.2 | 2.9 | 4 | 6.8 | 9.6 | 11.7 | 11.5 | 9.6 | 6.9 | 3.9 | 1.6 | 5.9 |
| Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C) | -13 | -13 | -11 | -6 | -3 | -1 | 3 | 3 | -1 | -7 | -10 | -15 | -15 |
| Euria (mm) | 58.2 | 39.7 | 47.6 | 51.1 | 55.7 | 58.5 | 55.5 | 59 | 60.5 | 67.4 | 64.5 | 63.5 | 681.2 |
| Eguzki orduak | 47.9 | 65.5 | 97.5 | 139.6 | 179.6 | 164.2 | 183.6 | 168.1 | 124.9 | 97.8 | 57.3 | 38.3 | 1364.3 |
| Iturria (1): ||||||||||||||
| Iturria (2): Penkridge muturrekoak ||||||||||||||

## Iruditegia

* Queen Square enparantza
* Wightwick Manor
* Wolverhampton Wanderers FC taldeko futbol zelaia
* St Peter's eliza

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) msn. Averages for Wolverhampton. .
* ↑ Met Office. Wolverhampton climate. .

## Kanpo estekak

* Wolverhamptoneko Udal webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q126269
* Multimedia: Wolverhampton / Q126269
# Wolverine (Michigan)

Wolverine Michigango herri bat da. Cheboygan konderrian kokatua dago. 2010ean 244 biztanle zituen, 2,54 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Cheboygan konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2345681
* Multimedia: Wolverine, Michigan / Q2345681
# Woman Walks Ahead

Woman Walks Ahead (euskaraz Aurrean Doan Emakumea), 2017ko Susanna White britainiarrak zuzendutako western] film bat da. Jessica Chastain, Michael Greyeyes, Chaske Spencer eta Sam Rockwell aktoreek antzeztu zuten.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
1890eko hamarkada, Mendebalde Urruna, Catherine Weldon (Jessica Chastain) New York hiriko Brooklyn barrutitik Dakota Lurralde basatira lekualdatu eta siux herriko Zezen Eseri (Michael Greyeyes) buruzagiari laguntzen deion emakume zuria da, hark bertako lurraldeak bere herriaren jabetzan mantendu nahi baiditu. Weldonek AEBetako Gobernu Federalari Zezen Eseriren izenean gutunak itdazi eta hainbat urtez haren semearekin bizi izan zen.

## Aktoreak

* Jessica Chastain: Caroline Weldon, Zezen Eseriren konfidantzazko pertsona
* Michael Greyeyes: Zezen Eseri
* Sam Rockwell: Silas Grove kolonela
* Ciarán Hinds: James McLaughlin, amerindiar agentea
* Michael Nouri: Karl Valentine
* Chaske Spencer: Chaska, bertako abokatua
* Bill Camp: Crook jenerala
* Rulan Tangen: Susan McLaughlin
* Rachel Singer: Dendaria
* Louisa Krause: Loretta
* Lyle Sandoval: Bidaiaria

## Kanpo estekak

* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q27703197
# Words and Pictures (filma)

Words and Picures (euskaraz Hitzak eta Irudiak, Hego Euskal Herrian Maitasun Lezioa) 2013ko Fred Schepisi australiar zinema zuzendariak zuzendutako drama film bat da. Clive Owen, Juliette Binoche eta Keegan Connor Tracy aktoreek antzeztu zuten.
2013ko irailaren 7a Torontoko Zinemaldian estreinatu zen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
AEB, Maine, Croyden ikastetxea. Jack Marcus (Clive Owen) idazle, olerkari eta ingeles irakasleak, eta Dina Delsanto (Juliette Binoche), artista, margolaria eta arte irakasleak, ikuspuntu kontrajarriak dituzte: hitzak ala irudiak, zein ala zein garrantzitsuagoak direnari buruzko lehia dute. Bestalde, bakoitzak beren bizitzei eragiten dieten arazo pertsonalei ere aurre egin beharko die: Jackek alkoholismo arazo larria du, aldiz, Dinak bizitzan bere kaxa moldatzeko oztopo duen artritis erreumatoide gaixotasuna du.

## Aktoreak

* Clive Owen: Jack Marcus
* Juliette Binoche: Dina Delsanto
* Keegan Connor Tracy: Ellen
* Bruce Davison: Walt
* Amy Brenneman: Elspeth
* Adam DiMarco: Swint
* Valerie Tian: Emily
* Navid Negahban: Rashid
* Janet Kidder: Sabine
* David Lewis: Tom
* Jocelyn Ott: 60 urte adin inguruko emakumea
* Eva Bourne: Catherine (Eva Allan gisa)

## Kanpo estekak

* Words and Pictures filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* Words and Pictures filmaren IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q14850712
# WordPerfect

WordPerfect jabedun testu-prozesadore bat zen. Bere ospearen gorenean (80ko hamarkadaren amaieran eta 90eko hamarkadaren hasieran) de facto prozesadore estandarra zen. MS-DOS eta Microsoft Windows-en bertsioak ezagunagoak diren arren, beste sistema eragile ugaritan ere garatu zen: OS/2, Linux, MacOS, Apple IIe, Unix, VMS, Data General, System/370, AmigaOS, Atari ST eta NeXTSTEP.

## Bertsioak

Hemen agertzen dira sistema eragile bakoitzeko WordPerfect prozesadoreak izan dituen bertsioak:
| Urtea | Data General | DOS | Apple II | Amiga | VAX/VMS | Macintosh | NeXT | Windows. | Unix | Linux | Java |
| 1980 | 1.0 | | | | | | | | | | |
| 1981 | | | | | | | | | | | |
| 1982 | 2.0 | 2.2 | | | | | | | | | |
| 1983 | | 3.0 | | | | | | | | | |
| 1984 | | 4.0 | | | | | | | | | |
| 1985 | | 4.1 | 1.0 | | | | | | | | |
| 1986 | | 4.2 | 1.1 / 2.0 | | | | | | | |
| 1987 | | | | 4.1 | 4.1 | | | | | | |
| 1988 | 4.2 | 5.0 | | | 4.2, Office* | 1.0 - 1.0.7 | | | 4.2 | | |
| 1989 | ?* | 5.1 | 2.1e (amaiera) | | 5.0 | | | | | | |
| 1990 | | | | | | 2.0 | | | | | |
| 1991 | | | | | | | 1.0.1 | 5.1 | | | |
| 1992 | | | | | | 2.1 | | 5.2. | 5.1 | | |
| 1993 | | 6.0 | | | | 3.0 | | 6.0 | | | |
| 1994 | | 5.1+ | | | | 3.1 | | 5.2+, 6.1 | 6.0 | | |
| 1995 | | 6.1 | | | | 3.5 | | | | | |
| 1996 | | | | | | | | 7.0 (32-bit) | | 6.0 | |
| 1997 | | 6.2 | | | | 3.5 | | 8.0, 7.0 (16 bit) | | | WordPerfect for Java |
| 1998 | | | | | | | | | | 7.0 | |
| 1999 | | | | | | | | 9.0 * | | 8.1 | |
| 2000 | | | | | | | | | | 9.0 | |
| 2001 | | | | | | | | 10.0 * | | | |
| 2003 | | | | | | | | 11.0 * | | | |
| 2004 | | | | | | | | 12.0 * | | | |
| 2006 | | | | | | | | X3 * | | | |

## Ikus, gainera

* LibreOffice Writer
* Microsoft Word

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) WordPerfect - webgune ofiziala
* (Ingelesez) Wordperfect bertsioa MS-DOS bidez eguneratzea
* (Ingelesez) Wordperfect informazio orokorra
* Datuak: Q174757
* Multimedia: WordPerfect / Q174757
# WordPress

WordPress edukiak kudeatzeko sistema (EKS) bat da. GPL lizentziapean argitaratzen den software librea da eta doakoa da. PHP programazio-lengoaia eta MySQL datu-basea erabiliz garatua dago.
2017ko otsailean 10 milioi webgune nagusien %27,5ean erabiltzen zen.
2022an Joséphine Baker bertsioa argitaratu zenean, Interneteko webguneen %43 hornitzen zuen tresna informatiko honek, eta 836.016 kode lerro zituen. Kalkulatu zen 226 pertsona-urteko lan-esfortzua beharko litzatekeela zerotik egiteko, eta 11.167.354 euro inguruko kostua lukeela. Azken bertsioan bakarrik, 624 kolaboratzailek parte hartu zuten softwarea hobetzen.

## Ezaugarri nagusiak

* Estandarrekin bat datozen XML, XHTML eta CSS fitxategiak sortzen ditu
* Lotura kudeatzailea
* Pluginentzako sostengua
* Kategorien arteko loturak eta bidalketa bati kategoria ugari esleitzeko aukera
* Trackback eta Pingback

## Sariak

2007an sari bat lortu zuen CMS software hoberena gisa. 2009an CMS software hoberenaren saria Pack argitaletxeak emanda.

## Lokalizazioa

Librezale taldeko boluntarioen esku egon da urtetan WordPress euskaraz mantentzeko ardura.

## Widgets

Wordpress-ek "widget" sistema bat dauka inplementaturik 2.2 bertsiotik aurrera, hainbat aukera ematen dituena eta diseinurako oso malgua dena. Oso erabilgarriak dira baina batzuetan arazoak sortzen dira txantiloi guztiek ez baitituzte widget multzo berdinak onartzen.

## Ahultasunak

BlogSecurity-k wordpressen aurkitu diren zenbait ahultasunen zerrenda dauka.

## Erreferentziak

* ↑ https://w3techs.com/technologies/overview/content_management/all/
* ↑ Julio, Gorka. «Itsusia nintzela zioten» Berria (Noiz kontsultatua: 2022-01-31).
* ↑ https://librezale.eus/wiki/WordPress
* ↑ BlogSecurity » Blog Archive » WordPress BlogWatch

## Ikus, gainera

* Blog
* CMS

## Kanpo estekak

* Wordpress euskaraz
* (Ingelesez) WordPress tutorialak
* Datuak: Q13166
* Multimedia: WordPress / Q13166
# Worden (Illinois)

Worden Illinoiseko herri bat da. Madison konderrian kokatua dago. 2010ean 1.044 biztanle zituen, 1,83 kilometro koadrotan banatuta.

## Ikus, gainera

* Madison konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2463195
# Woreda

Woreda edo wereda Etiopiako hirugarren mailako sailkapen administratiboak dira, beste herrialde batzuetako barruti edo eskualde baten parekoak. Woreda bakoitzak hainbat kebele ditu, edo auzo elkarte, udalerri baten pareko izango liratekeenak eta Etiopiako antolaketa mailarik baxuena direnak. Woredak eskualdeka antolatzen dira, kilil bat sortuz, eskualde administraziorako. Inongo eskualderen parte ez diren woredei Woreda Berezi deitzen zaie, eta entitate autonomoak izan ohi dira.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q690840
* Multimedia: Districts of Ethiopia / Q690840
# WordReference.com

WordReference lineako itzulpen-hiztegia da, eta, besteak beste, hizkuntza-bikote hauek ditu: ingelesa/frantsesa, ingelesa–italiera, ingelesa–gaztelania, frantsesa–gaztelania, gaztelania–portugesa eta ingelesa–portugesa.
WordReferencek aurretik Oxford Unabridged eta Oxford Concise hiztegiak zituen harpidetza bidez. Hiztegi horiek doako hiztegiek baino itzulpen gehiago zituzten. 2008an, prezioa 30 € zen urtean.
2008rako hizkuntza-bikote berriak gehitu zituzten: ingelesa-alemana, ingelesa-errusiera, ingelesa-poloniera, ingelesa-errumaniera, ingelesa-txekiera, ingelesa-turkiera, ingelesa-txinera, ingelesa-japoniera, ingelesa-koreera, ingelesa-arabiera. Orduz geroztik, nederlandera, islandiera eta suediera gehitu dira.
Web guneak sarbide publikoko foroak eskaintzen ditu, erregistratutako erabiltzaileek hiztegiari eta gramatikari buruzko galderak egin ditzaten. Ingelesezko, espainierazko, italierazko eta katalanezko hiztegi elebakarrak ere baditu.

## Erreferentziak

* ↑ WordReference Subscription Dictionaries. .

## Kanpo estekak

* Official website
* Datuak: Q2055079
# Worden (Montana)

Worden Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Yellowstone konderrian kokatuta dago, Montana estatuan. 582 biztanle ditu, 5,118702 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Yellowstone konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q587214
# Wordsley

Wordsley, Ingalaterrako erdialdean dagoen udalerri bat da, Mendebaldeko Midlands konderrian. Gaur egun Dudley hiriaren auzunea da.
2011n 12.582 biztanle zituen.
* Datuak: Q8034481
* Multimedia: Wordsley / Q8034481
# Woringen

Woringen Alemaniako udalerria da. Bavariako estatuan kokatuta dago, [[Unterallgäu (barrutia)|Unterallgäu]] barrutian. 2014an 1.884 biztanle zituen 17,55 kilometro koadrotan banatuta.

## Demografia

Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q548612
* Multimedia: Woringen / Q548612
# Yongning Barrutia

Yongning Barrutia (txinera sinplifikatuz: 邕宁区; pinyineraz: Yōngníng Qū), Nanning osatzen duten barrutietako bat da. 2004ko erroldaren arabera 315.000 pertsona bizi ziren 1.249,0 kilometro koadroko azaleran.

## Ikus, gainera

* Nanningen banaketa administratiboa

## Kanpo estekak

* (Txineraz) Yongning barrutiko kode postala.
* Datuak: Q1355273
* Multimedia: Yongning District / Q1355273
# Yonge–Dundas Square

Yonge–Dundas Square, Kanadako Toronto hirian dagoen plaza bat da, Downtown Toronto auzoan.
Yonge Street eta Dundas Street kaleen artean dago.
* Datuak: Q607810
* Multimedia: Yonge Dundas Square / Q607810
# Yongning konderria

Yongning Konderria (txinera sinplifikatuz: 永宁县; pinyineraz: Yǒngníng Xiàn), Yinchuan osatzen duten konderrietako bat da. 2004ko erroldaren arabera 200.000 pertsona bizi ziren 1.295,0 kilometro koadroko azaleran.

## Ikus, gainera

* Yinchuanen banaketa administratiboa

## Kanpo estekak

* (Txineraz) Yongning konderriko gobernuaren webgunea.
* (Txineraz) Yongning konderriko kode postala.
* Datuak: Q1373095
* Multimedia: Yongning County / Q1373095
# Yongning zaldi

Yongning zaldia, (Txinera sinplifikatuaz: 永宁马), Txinako zein Tibeteko bertako zaldi arraza bat da. Bere tamaina zein gainontzeko ezaugarriengatik ponien sailkapen taldean sartzen da. Yongning ponia Lijiang poniaren taldean sartzen da eta bere aldaera edo azpiarraza bat bezala harzten da.
Tibeteko goi lautadetako poni txikien arrazetako bat da, bertara bizitzeko ondo moldatuta.

## Etimologia

Ning Ma Yong, 永宁马 eta Ala Ning ere deitzen zaio .

## Arrazaren egoera

2005. urtean arrazako 4500 abelburu zeuden, beraz, naiz eta kopurua oso handia ez izan, arriskutik kanpotzat hartu daiteke Yongning arraza.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Rousseau, Élise. (2014). Tous les chevaux du monde.. Delachaux et Niestlé, 357 or. ISBN 2-603-01865-5..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q60833841
# Yongqiao barrutia

Yongqiao barrutia (txinera tradizionalez: 埇桥区) Txinako barruti bat da, Suzhou barruan. Azken zentsuaren arabera 1.647.642 biztanle zituen 2907.44 azaleran banatuta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1334922
* Multimedia: Yongqiao, Anhui / Q1334922
# Yongtai konderria

Yongtai konderria (txinera sinplifikatuz: 永泰县; pinyineraz: Yǒngtài xiàn), Fuzhou osatzen duten konderrietako bat da. 2005eko erroldaren arabera, 360.000 biztanle bizi ziren 2.244,0 kilometro koadroko azaleran.

## Ikus, gainera

* Fuzhouren banaketa administratiboa

## Kanpo estekak

* (Txineraz) Yongtai konderriko gobernuaren webgunea.
* Datuak: Q1374876
* Multimedia: Yongtai / Q1374876
# Yongnian barrutia

Yongnian barrutia (txinera tradizionalez: 永年区) Txinako barruti bat da, Handan barruan. Azken zentsuaren arabera 1.018.459 biztanle zituen 760.7 azaleran banatuta.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1332278
* Multimedia: Yongnian County / Q1332278
# Yuma konderria (Colorado)

Yuma konderria (ingelesez: Yuma County) Coloradoko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Wray da. 2010eko zentsuaren arabera 10.043 biztanle zituen, Yuma kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Yuma konderriak 6.134,91 kilometro koadro ditu. Horietatik 11,13 ura dira. Beste 6.123,78 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 0,61 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 10.043 pertsonetatik 9.912 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 2.088 dira. 16 beltzak edo afroamerikarrak. 33 amerikar natiboak ziren eta 3 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 20 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 9 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 50 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q312744
* Multimedia: Yuma County, Colorado / Q312744
# Yumako basamortua

Yumako basamortua (ingelesez: Yuma Desert) Sonorako basamortuaren zati bat da, Ameriketako Estatu Batuetako hego-mendebaldean eta Mexikoko ipar-mendebaldean. Salton ibaiaren arroan dago. Basamortuak landaretza gutxiko aldeak ditu eta hareazko duna eremu nabarmenak. Batez beste 200 mm-ko prezipitazioa du urtero, eta Ipar Amerikako basamorturik gogorrenetako bat da. Gizakiaren presentzia urria da eremu osoan. Hiririk handiena Yuma da, Arizonan, Colorado ibaian eta Kaliforniako mugan.
Basamortuak Arizonako hego-mendebaldeko izkinaren goragune txikienak hartzen ditu, mendebalderantz Colorado ibairaino hedatzen dena. Ibaiaren beste aldean, Kalifornian, Sonorako basamortuaren eskualdea dago. Bi eskualdeak Colorado ibaiak bakarrik banatzen dituen arren, badira alde batean edo bestean bakarrik bizi diren landare eta animalia espezie asko, saguaro kaktusaren kasu, ibaiaren ekialdean bakarrik dagoena.

## Iruditegia

* Basamortua zerutik ikusita.
* Gila ibaia. Begetazioa eskasa da.
* Saguaro kaktus Colorado ibaiaren ekialdean bakarrik dago.

## Erreferentziak

* ↑ https://hmong.es/wiki/Yuma_Desert
* ↑ Jaeger, Edmund C. (1957). The North American Deserts. Stanford University Press. 73–83 or.

## Kanpo estekak

* (Ingelesez):Britannica.com webgunearen informazioa.
* (Ingelesez):Basamortuaren mapa.
* (Ingelesez):Yumako basamortuaren Interesko lekuak.
* Datuak: Q1969338
* Multimedia: Yuma Desert / Q1969338
# Yumenoshima Parkea

Yumenoshima Parkea, japonieraz 夢の島公園, Japoniako Yumenoshimako Kōtō Ward-eko kirol-parkea da. Yumenoshima izeneko zabortegi bat hobetuz egin zen, 1957tik 1967ra arte zaborrak botatzeko azken gunea izan baitzen.

## Instalazioak

* Yumenoshima estadioak kirol instalazioak ditu, hala nola pista eta zelai eremua
* Barbakoa gunea
* Tokioko Kirol Kultura Zentroa (BumB ezizena duena)
* Yumenoshima Tropical Greenhouse Dome, lorategi botanikoa
* Tokyo Metropolitan Daigo Fukuryū Maru Erakusketa Aretoa

## Sarrera kuota

Parkerako sarrera doakoa da, baina Tropical Greenhouse Dome eta kirol instalazioek kuota behar dute.

## Ordutegiak eta jaiegunak

Parkea urte osoan dago zabalik. Hala ere, barbakoa gunea itxita dago Urteberriko jaiegunetan, eta Tropical Greenhouse Dome eta Daigo Fukuryū Maru erakusketa aretoa itxita daude Urteberriko jaiegunetan eta astelehenetan.

## Jaialdia

Akahata Matsuri (赤旗まつり) (literalki, Bandera Gorriaren Jaialdia) batzuetan parkean ospatzen da. Japoniako Alderdi Komunistak antolatuta, lau urtean behin egiten da, eta 2 edo 3 egun inguru irauten du. Azkena 2014ko azaroan izan zen.

## 2020ko Olinpiar Jokoak

Yumenoshima parkea 2020ko Tokioko Olinpiar Jokoetan arkularitzako ekitaldien egoitza izango da. 2020ko Paralinpiar Jokoetan ere, arkularitza hartuko du. Kalifikazio-eremua 2019ko otsailean osatu zen. 2019ko uztailean, Olinpiar eta Paralinpiar Jokoetako arkularitza proba bat egin zen.

## Galeria

* Yumenoshimako berotegi-kupula tropikala
* Daigo Fukuryū Maru Erakusketa Aretoa
* Parkeko harmailetatik zelaiari begira
* 2010eko Akahata Jaialdian parkerako mendebaldeko sarrera
* Parkearen barruan, 2014

## Sarbidea

* Shin-Kiba geltokitik bi minutura oinez Tokioko Metroaren Yūrakuchō Linean, Keiyō Linean eta Rinkai Linean.
* Hiru hiri-autobus (Toei Bus) parkean gelditzen dira.
* Bi aparkaleku ere badaude; hegoaldean dagoen batek 352 ibilgailurentzako lekua du, eta iparraldeko beste batek 103 eduki ditzake.

## Erreferentziak

* ↑ オリンピック・パラリンピック競技場マップ. .

## Kanpo estekak

* Datuak: Q11431452
* Multimedia: Yumenoshima Park / Q11431452
# Yumbilla ur-jauzia

Yumbilla ur-jauzia (gaztelaniaz: Catarata Yumbilla) Peruko oihanean aurkitzen den ur-jauzi bat da, World Waterfall Database webgunearen arabera munduko bosgarren ur-jauzi garaiena da, eta Peruko bigarren altuena Hiru ahizpen ur-jauzien atzetik.

## Kokapen geografikoa

Peruri dagokion Amazonas oihanaren barnean aurkitzen da, Pedro Ruiz hiritik 9 kilometro ipar-ekialdera.

## Deskribapena

Andeen mendilerroan sortzen da, San Francisco leizean itsas mailatik 2.723 metrotara. Jarraian dauden lau jauzik osatzen dute, guztira 895,4 metrotako altuera osatuz. Ur-jauzi horretako urak Utcumbamba ibaiaren erdiko arroan isurtzen dira.

## Historia eta turismoa

Inguruko biztanleek betidanik ezagutu izan zituzten ur-jauziak, eta bertakoek kondaira eta mito ugari zituztenez ez zen handik kanpora ezagutzen. 2007an Peruko Geografia Institutu Nazionalak altuera neurtu zuen eta munduko bosgarrena zela iragarri zutenean turisten interesa piztu zen.
Inguruan dauden Gocta eta Chinata ur-jauziekin batera "Ur-jauzien ibilbidea" ezarri zen. Bertako biztanleak arduratzen dira turistentzako zerbitzuak emateaz. Gobernuak dena dela natura kontserbatzeko babes eremuak ezarri ditu ibilbidearen inguruan.

## Iruditegia

* Yumbilla ur-jauzia.
* Yumbilla ur-jauzia.
* Yumbilla ur-jauziaren inguruko oihana

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Tallest and Largest Waterfalls at the World Waterfall Database» www.worldwaterfalldatabase.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-30).
* ↑ (Gaztelaniaz) Meza, Jeimis Royler Yalta; López, Rolando Salas; Torres, Robert Jackson Pérez; Chacón, Samuel Abraham Quispe. (2014). «Análisis morfométrico de las microcuencas en el ámbito de las cataratas de Gocta, Chinata y Yumbilla-El Chido, región Amazonas» INDES Revista de Investigación para el Desarrollo Sustentable 2 (2): 60–69 Doi:10.25127/indes.201402.006. doi:10.25127/indes.20142.119. ISSN 2520-0119. (Noiz kontsultatua: 2024-08-30).
* ↑ (Gaztelaniaz) RedacciónRPP. (2018-10-27). «La otra ruta | El guardián de las cataratas | RPP Noticias» rpp.pe (Noiz kontsultatua: 2024-08-30).
* ↑ www.wondermondo.com (Noiz kontsultatua: 2024-08-30).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q38323
* Multimedia: Yumbilla Falls / Q38323
# Yume (1990eko filma)

Yume, japonieraz: '夢', ingelesez Akira Kurosawa's Dreams (euskaraz Ametsak edo Akira Kurosawaren Ametsak) 1990eko Akira Kurosawa japoniar zinema zuzendari eta gidoilariak zuzendu eta idatzitako errealismo magikozko film bat da. Akira Terao, Martin Scorsese, Chishū Ryū, Mieko Harada eta Mitsuko Baisho aktoreek antzeztu zuten.
45 urtetan Kurosawak gidoia idatzi zuen film bakarra izan zen, eta Ran filma egin eta bost urtera filmatu zen, George Lucas, Francis Ford Coppola eta Steven Spielberg zuzendarien laguntzaz eta Warner Bros. estatubatuar ekoiztetxearen babes ekonomikoaz.
Filma zortzi atal edo laburmetraiez osatua dago eta jorratzen dituzten gai nagusiak honakoak dira: haurtzaroa, espiritualitatea, artea, heriotza, hondamendi unibertsalak eta gizakien akatsak munduarekiko; atal guztiek alde literal bat eta alde metaforiko bat erakusten dute.
1990eko Cannesko Zinemaldian lehiaketaz kanpo proiektatu zen.

## Argumentua

Oharra: Atal honek istorio osoa edo amaiera argitzen du.
Ametsak agertzen dira, bata bestearengandik bananduak, independienteak, baina desio, beldur eta oroiminen bidez elkarri lotuak. Haurtzarotik zahartzarora doan Ni-ren istorioak gizakiak mundua, artea, espiritualitatea, eta heriotzarekin dituen harremanak azaltzeko balio du. Zortzi kontakizunek (Kurosawaren ametsetatik atereak) Japoniak mende luze batez jasandako aldaketak islatzen dituzte.

## Atalak

* Eguzki argia euri artean
* Okarondo ortua eta panpinaren festa
* Elur ekaitza
* Tunela
* Beleak
* Fuji mendia gorriz
* Deabru negartia
* Ur erroten herria

## Aktoreak

* Akira Terao: Ni (ameslaria)
* Mitsunori Isaki: Ni (ameslari gaztea)
* Mitsuko Baisho: Deabruaren ama
* Martin Scorsese: Vincent van Gogh
* Chishū Ryū: Agurea
* Mieko Harada: Elurrezko espiritua
* Yoshitaka Zushi: Noguchi kaporala
* Toshie Negishi: Haurra duen emakumea
* Hisashi Igawa: Zentral nuklearreko gizona
* Chosuke Ikariya: Deabrua
* Noriko Honma

## Kanpo estekak

* Yume filmaren iragarkia ikusgai. Youtube.com (Ingelesez)
* IMDBko fitxa irakurgai (Ingelesez)
* Datuak: Q418809
# Yumemi Kanda

Yumemi Kanda (japonieraz: 神田 夢実, 1994ko irailaren 14a - ) Japoniako futbolaria da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Consadole Sapporo.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q10707841
# Yumi, Yumi, Yumi

Yumi, Yumi, Yumi (euskaraz: «Gu, gu, gu») Vanuatuko nazio ereserkia da. François Vincent Ayssavek moldatu zuen eta 1980an erabili zen lehen aldiz.

## Hitzak

       Leloa:
    Yumi, yumi, yumi i glat long talem s
    Yumi, yumi, yumi ol man blong Vanuatu
       I
    God i givim ples ia long yumi,
    Yumi glat tumas long hem,
    Yumi strong mo yumi fri long hem,
    Yumi brata evriwan!
       Leloa
       II
    Plante fasin blong bifo i stap,
    Plante fasin blong tedei,
    Be yumi i olsem wan nomo,
    Hemia fasin blong yumi!
       Leloa
       III
    Yumi save plante wok i stap,
    Long ol aelan blong yumi,
    God i helpem yumi evriwan,
    Hem i papa blong yumi!
       Leloa

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Francois Vincent Ayssav- Albums, Pictures – Naxos Classical Music» Naxos Records.
* ↑ (Ingelesez) «Vanuatu» National Anthems.
* ↑ (Ingelesez) The CIA World Factbook 2015. Simon and Schuster, 4081 or. ISBN 978-1-62914-903-5..

## Kanpo estekak

* Datuak: Q272751
# Yuman Jo

Yuman Jo (japonieraz: 城 祐万, Jo Yuman, 1966ko abuztuaren 13a -) Japoniako futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Kashima Antlers.

## Kanpo loturak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q23804794