OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Ballincollig

Ballincollig (irlanderaz Béal na Scairte) Irlandako hego-mendebaldeko Cork konderriaren hegoaldean dagoen udalerria da. Cork hiriaren auzune edo loleku herria bilakatu da, hiri honetatik 9 kilometro eskasera eta mendebaldera dagoelarik.
Rory Gallagher irlandar gitarrajole ospetsua zena udalerri honetako hilerrian lurperatua dago.

## Kanpo estekak

* Ballincollig udalerriaren webgunea (Ingelesez)
* Datuak: Q2528844
* Multimedia: Ballincollig / Q2528844
# Ballindalloch

Ballindalloch, Eskoziako gaeleraz: Baile na Dalach, Eskoziako herri txiki bat da, Moray eremu administratiboan.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q805264
* Multimedia: Ballindalloch / Q805264
# Ballindalloch gaztelua

Ballindalloch gaztelua (ingelesez: Ballindalloch Castle) Eskoziako Moray eskualdean kokatzen den gaztelua da. A mailako eraikina izendaturik dago. Ballindalloch herrian dago.

## Historia

1546an eraiki zen lehenengo gaztelua baina Montroseko markesak erasotu eta erre egin zenez 1645ean berreraiki egin zen. 1770 urtean James Grant generalak handitu egin zuen eta 1850 urtean Thomas MacKenzie arkitektuak ere bai. Russell eta Macpherson-Grant familien eskutan egon da historian zehar.
Honetaz gain XVII mendeko usategia eta XX mendeko lorategi harritsua ere baditu.

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala
* Datuak: Q1965099
* Multimedia: Ballindalloch Castle / Q1965099
# Ballindine

Ballindine (irlanderaz Baile an Daighin) Irlandako udalerri bat da, Mayo konderrian dagoena. 2011ko erroldaren arabera 350 biztanle zituen.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1993635
* Multimedia: Ballindine / Q1993635
# Ballingarry (Limerick konderria)

Ballingarry (irlanderaz Baile an Gharraí, Lorategien Herria esan nahi du) Irlandako mendebaldeko Limerick konderrian dagoen udalerria da. Rathkeale eta Kilmallock udalerrien artean dago, R518 errepidean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4076783
* Multimedia: Ballingarry, County Limerick / Q4076783
# Auxi-le-Château kantonamendua

Auxi-le-Château kantonamendua Frantziako kantonamendu bat da. Pas-de-Calais departamenduan dago, Frantzia Garaia eskualdean. Guztira 84 udalerri ditu eta Auxi-le-Château da bere hiriburua.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1724313
# Auximobasis

Auximobasis Blastobasidae familiako tximeleta genero bat da. Bere espezie tipoa Auximobasis persimilella da.

## Espezieak

| Espeziea | Egoera |
| Auximobasis administra | daturik gabe |
| Auximobasis agrestis | daturik gabe |
| Auximobasis angusta | daturik gabe |
| Auximobasis brevipalpella | daturik gabe |
| Auximobasis bromeliae | daturik gabe |
| Auximobasis coffeaella | daturik gabe |
| Auximobasis confectella | daturik gabe |
| Auximobasis constans | daturik gabe |
| Auximobasis flaviciliata | daturik gabe |
| Auximobasis flavida | daturik gabe |
| Auximobasis floridella | daturik gabe |
| Auximobasis fractilinea | daturik gabe |
| Auximobasis glandulella | daturik gabe |
| Auximobasis incretata | daturik gabe |
| Auximobasis insularis | daturik gabe |
| Auximobasis invigorata | daturik gabe |
| Auximobasis liberatella | daturik gabe |
| Auximobasis neptes | daturik gabe |
| Auximobasis normalis | daturik gabe |
| Auximobasis nothrotes | daturik gabe |
| Auximobasis obstricta | daturik gabe |
| Auximobasis persimilella | daturik gabe |
| Auximobasis prolixa | daturik gabe |
| Auximobasis quaintancella | daturik gabe |
| Auximobasis repartella | daturik gabe |
| Auximobasis retectella | daturik gabe |
| Auximobasis tarachodes | daturik gabe |
| Auximobasis terachodes | daturik gabe |
| Auximobasis variolata | daturik gabe |

## Kanpo estekak

* Datuak: Q7984665
* Espezieak: Auximobasis
# Auxier (Kentucky)

Auxier Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Floyd konderrian dago, Kentucky estatuan. 715 biztanle ditu, 2,48474 kilometro koadroko azaleran banatuta.

## Ikus, gainera

* Floyd konderria

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4827275
# Arctocebus

Arctocebus, Angwantiboak edo Urrezko Pottoak Afrikan bizi diren bi primate biltzen dituen generoa da. Nigeria, Kamerun eta Kongoko Errepublika Demokratikoan bizi dira batez ere. Gehienez 22-30 zentimetro arteko tamaina dute eta ez dute isatsik. 500 gramo inguruko pisua dute.
Larru horixka edo urre kolorekoa dute. Euren muturrak beste Lorisidaena baino punta handiagoa du eta belarrien itxura borobilduagoa da. Horregatik deitzen zaie Arctocebus, arctos hitzetik, hau da, hartza-
Bakartiak dira eta egunargitan bizi dira zuhaitzetan. Basoen behealdea nahiago izaten dute. Oso mugimendu geldoak dituzte, Lorisiformes gehienek bezala. Euren dietan batez ere intsektuak sartzen dira eta batzuetan fruituak.
Harrek ahal duten eme guztiekin izaten dituzte erlazioak euren lurraldearen barruan. Sexu harremana zuhaitzetatik eskegita egiten dute. Kumaldiak 130 egun irauten ditu eta kume bakarra dute. Hiru-lau hilabeteren buruan titia kentzen zaie eta 6 hilabeteren buruan independizatzen dira. 8-10 hilabeterekin helduak dira. Gehienez ere 13 urte bizi dira.

## Ikus, gainera

* Lorisidae
* Datuak: Q1019157
* Multimedia: Arctocebus / Q1019157
* Espezieak: Arctocebus
# Arctocebus aureus

Arctocebus aureus edo Urrezko Angwantiboa Afrikan bizi den primate txiki bat da. Arctocebus calabarensisekin batera generoa osatzen dute. Nigeria, Kamerun, Kongoko Errepublika Demokratikoa eta Ekuatore Ginean bizi dira batez ere. 266-465 gramo inguruko pisua dute.
Isats oso txikia dute, ohikoak baino motzagoak diren behatz erakusleak, garbiketarako atzapar berezia oinetan eta lerro txuri bat aurpegian. Kolorea dela eta Arctocebus calabarensisetik erraz bereizten da: bizkarra gorri-urrekara dute eta gorriagoa sabelean.
Gauez bizi dira zuhaitzetan, lurretik 5-15 metrotara. Jaten dutenaren %85a intsektuak dira eta bestea fruitak. Bestela Arctocebus calabarensisen antolaketa oso antzekoa dute.

## Ikus, gainera

* Arctocebus
* Datuak: Q1150343
* Multimedia: Arctocebus aureus / Q1150343
* Espezieak: Arctocebus aureus
# Arctocebus calabarensis

Arctocebus calabresis edo Calabar Angwantiboa Afrikan bizi den primate txiki bat da. Arctocebus aureusekin batera generoa osatzen dute. Nigeria, Kamerun eta Ekuatore Ginean bizi dira batez ere. 266-465 gramo inguruko pisua dute.
Predatzaile batekin topo egiterakoan pilota bat osatzen dute baina ahoa besapearen ondoan zabalik mantzentzen dute. Erasoak jarraitzen badu hozka egiten dute.
Bakartiak dira baina har bakoitzaren lurraldeak eme ezberdinenak biltzen ditu. Hala ere garbiketak egiten dizkiote batak besteari. Kume bakarra dute kumaldiko, 131-136 egunen ostean. Normalki urtarrila eta apirila artean izaten da erditzea.

## Ikus, gainera

* Arctocebus
* Datuak: Q1153493
* Multimedia: Arctocebus calabarensis / Q1153493
* Espezieak: Arctocebus calabarensis
# Armstrong konderria (Texas)

Armstrong konderria (ingelesez: Armstrong County) Texasko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Claude da. 2010eko zentsuaren arabera 1.901 biztanle zituen, Armstrong kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Armstrong konderriak 2.366,8 kilometro koadro ditu. Horietatik 12,22 ura dira. Beste 2.354,58 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 0,8 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 1.901 pertsonetatik 1.849 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 124 dira. 11 beltzak edo afroamerikarrak. 13 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 0 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 11 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 17 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q107977
* Multimedia: Armstrong County, Texas / Q107977
# Armungia

Armungia Cagliariko (Sardinia, Italia) udalerria da.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q283554
* Multimedia: Armungia / Q283554
# Armstrong konderria

Armstrong konderria izenarekin honakoak ezagutzen ditugu:
* Armstrong konderria (Pennsylvania)
* Armstrong konderria (Texas)
# Armstrong konderria (Pennsylvania)

Armstrong konderria (ingelesez: Armstrong County) Pennsylvaniako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Kittanning da. 2010eko zentsuaren arabera 68.941 biztanle zituen, Armstrong kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Armstrong konderriak 1.719,34 kilometro koadro ditu. Horietatik 27,56 ura dira. Beste 1.691,79 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 40,1 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 68.941 pertsonetatik 67.692 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 366 dira. 540 beltzak edo afroamerikarrak. 41 amerikar natiboak ziren eta 8 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 147 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 25 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 488 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q494186
* Multimedia: Armstrong County, Pennsylvania / Q494186
# Armstrong udalerria, Vanderburgh konderria (Indiana)

Armstrong udalerria Ameriketako Estatu Batuetako Indiana estatuko udalerri bat da, Vanderburgh konderrian. Azken zentsuaren arabera 1.563 biztanle zituen, 29.52 milia karratu (76.5 km$^2$) eremuan.

## Ekonomia

2020ko zentsuaren arabera, Armstrong udalerriak 808 etxebizitza zeuden. Per capita diru-sarrerak 45.021 estatubatuar dolar ziren.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4794008
# Armthorpe

Armthorpe, Ingalaterrako iparraldean dagoen udalerri bat da, Hegoaldeko Yorkshire konderrian.
2021ean 14.163 biztanle zituen.

## Herritar ezagunak

* Kevin Keegan (1951-), futbolaria.
* Datuak: Q2339006
* Multimedia: Armthorpe / Q2339006
# Armstrong Whitworth Whitley

Armstrong Whitworth A.W.38 Whitley 1930ko hamarkadako britainiar hegazkin bonbaketari ertaina izan zen. Royal Air Forceren motor bikiko aurreko lerroko hiru bonbaketari ertainetako bat izan zen Bigarren Mundu Gerraren lehertu zenean. Vickers Wellingtonekin eta Handley Page Hampdenekin batera, Whitley 1930eko hamarkadaren erdialdean garatu zen, Aire Ministerioaren B.3/34 zehaztapenaren arabera. 1937an, Whitley RAFen eskuadroi zerbitzuan sartu zen formalki; hiru bonbaketari ertainetan lehena.
Gerra 1939ko irailean lehertu ondoren, Whitley hegazkinek RAFen lehen bonbardaketan parte hartu zuten Alemanian, eta Britainia Handiko lehen bonbardaketa-ofentsiboaren parte izaten jarraitu zuten. 1942an, Avro Lancaster bezalako lau motordun hegazkin handienek ordezkatu zituzten. British Overseas Airways Corporationek ere erosi zuen, garraiorako aireontzi zibil gisa. Hegazkinari Whitley deitu zioten, Coventryko auzo bat, Armstrong Whitworth enpresaren fabrika hor baitzegoen.

## Erreferentziak

* ↑ Crosby, Francis. (2006). The world encyclopedia of bombers ; an illustrated A-Z directory of bomber aircraft. London : Hermes House ISBN 978-1-84477-511-8. (Noiz kontsultatua: 2023-09-26).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q689463
* Multimedia: Armstrong Whitworth Whitley / Q689463
# Armstrongen muga

Armstrongen muga, Armstrongen lerroa ere deitua, presio atmosferiko oso txikiaren ondorioz (0,0618 atmosfera edo 6,3 kPa) urak giza-gorputzaren tenperatura normalean (37 °C-tan) irakitea eragiten duen altitudea da. Termino honen izena 1947an Randolph Aire Armadaren Basean, Texasen, Ameriketako Estatu Batuetako Aire Armadaren Espazio-medikuntza Saila sortu zuen Harry George Armstrongen abizenetik dator. Altitude hau 18.900 eta 19.350 metro (62.000–63.500 oin) bitartean kokatzen dute askok.
Adibidez pilotu batek Armstrongen mugatik gora hegan egingo balu bakarrik oxigeno-maskara batez lagunduta, hau da, presurizatutako jantzirik gabe, bere birikietako urak eta listuak irakingo lukete.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2739914
# Armstrongita

Armstrongita silikato motako minerala da.

## Ezaugarriak

Armstrongita silikato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {CaZr[Si6O15] * 3H2O}}$. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4,5 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Armstrongite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q3623443
* Multimedia: Armstrongite / Q3623443
# Armuña

Armuña Segoviako udalerria da, Tierra de Pinares eskualdean dagoena.
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 229 biztanle zituen.

## Ikus, gainera

* Segoviako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) Udalerriari buruzko webgunea.
* Datuak: Q2249210
* Multimedia: Armuña, Segovia / Q2249210
# Beatriz Pichi Malen

Beatriz Pichi Malen, Norma Beatriz Berretta du izen artistikoa (Los Toldos, Buenos Aires; 1953ko apirilaren 22a) maputxe jatorriko abeslari argentinarra da, bere lan artistikoa maputxeen kultura bilatu, erreskatatu eta zabaltzearekin lotuta dago. Munduko hainbat agertokitan aurkeztu da, mapudungun hizkuntzan abestuz.
Bere karrera artistikoa 1990. urtearen inguruan hasi zen, Rockefeller Fundazioak Manhattango Emakumearen Nazioarteko IV. Biltzarrean parte hartzeko gonbita egin zionean.
Lehenbizi galiziar batekin egon zen ezkonduta, eta gero, 1986an gutxi gorabehera, Lucho Cruz kitxuarekin ezkondu zen, eta harekin Wychariy izeneko alaba izan zuen.

## Diskografia

* 2000 - Plata
* 2005 - Añil
* 2015 - Mapuche
* Cuatro mujeres

### Lankidetzak

* Me mata la vida (La Portuaria-rena)

## Liburuak

* Visitantes de la luz (antologia poetikoa)

## Ikus, gainera

* Aimé Paine

## Erreferentziak

* 1 2 lacapitalmdp.com. (19 de julio de 2011). Canta esta noche Beatriz Pichimalén. .

## Kanpo estekak

* Beatriz Pichi Malen Last.fm
* Datuak: Q5724193
# Beatriz Recari

Beatriz Recari Eransus (Iruñea, 1987ko apirilaren 21a - ) nafar golfari profesionala da.

## Ibilbide profesionalaren laburpena
### LPGA Zirkuitua

| Urtea | Jokatutako txapelketak | Gainditutako mozketak | 1.a | 2.a | 3.a | 10 lehenetan | Postu onena | Irabaziak ($) | Irabazien zerrendako postua | Batezbesteko emaitza | Postua |
| 2010 | 18 | 8 | 1 | 0 | 0 | 5 | 1.a | 265.466 | 39 | 72,57 | 56 |
| 2011 | 23 | 19 | 0 | 0 | 0 | 0 | T11 | 223.053 | 43 | 72,58 | 44 |
| 2012 | 27 | 27 | 0 | 0 | 0 | 5 | T6 | 444.620 | 32 | 71,69 | 29 |
| 2013 | 25 | 21 | 2 | 0 | 1 | 9 | 1.a | 1.030.614 | 8 | 70,87 | 17 |
* 2013ko azaroaren 24ko datu ofizialak

### Europako Zirkuitua

| Urtea | Jokatutako txapelketak | Gainditutako mozketak | 1.a | 2.a | 3.a | 10 lehenetan | Postu onena | Irabaziak (€) | Meritu Ordena |
| 2006 | 15 | 12 | 0 | 0 | 0 | 0 | T20 | 24.990 | 73 |
| 2007 | 17 | 10 | 0 | 0 | 0 | 0 | T11 | 22.513 | 82 |
| 2008 | 15 | 10 | 0 | 0 | 1 | 2 | T3 | 37.252 | 59 |
| 2009 | 14 | 11 | 1 | 0 | 0 | 1 | 1.a | 68.889 | 22 |
Iturriak:

## Erreferentziak

* Datuak: Q4877266
* Multimedia: Beatriz Recari / Q4877266
# Beatriz Nogales

Beatriz Nogales González (Gasteiz, 1983ko martxoaren 3a - ) gimnasta ohi arabarra da, Sydneyko Jokoetan parte hartutakoa.

## Biografia

Oskitxo klubean ekin zion gimnasia erritmikoari. Gimnastika erritmikoan sei urte zituenean hasi zen. Espainiako Gimnastika Erritmiko taldearekin, 1998an, Sevillan egin ziren Munduko Txapelketetan zilarrezko domina irabazi zuen.

## Erreferentziak

* ↑ www.sports-reference.com
* ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
* Datuak: Q16537013
* Multimedia: Beatriz Nogales / Q16537013
# Asnières-en-Bessin

Asnières-en-Bessin Frantziako udalerria da, Calvados departamenduan dagoena, Normandia Beherea eskualdean. 2013an 62 biztanle zituen.

## Demografia
### Biztanleria

2007an Asnières-en-Bessin udalerrian erroldatutako biztanleak 62 ziren. Familiak 28 ziren, horien artean 8 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren gizonak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 4 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ikus jatorrizko Wikidatako eskaera eta iturriak.

### Etxebizitza

2007an 34 etxebizitza zeuden, 26 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 8 bigarren erresidentzia ziren. Etxebizitza guzti hauek 34etxeak ziren. 26 etxebizitza nagusietatik 19 bere jabearen bizilekua ziren, 6 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek hiru gela zituen, 7 etxek lau zituzten eta 18 etxek bost zituzten. 15 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 18 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 7 etxetan bat baino gehiago zituzten.

### Biztanleria-piramidea

2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Asnières-en-Bessin udalerriko biztanleria-piramidea 2009an. :
| Gizonak | Adinak | Emakumeak |
| 0 | 95 + | 0 |
| 0 | 90-94 | 0 |
| 0 | 85-89 | 0 |
| 0 | 80-84 | 0 |
| 4 | 75-79 | 0 |
| 0 | 70-74 | 12 |
| 0 | 65-69 | 0 |
| 0 | 60-64 | 0 |
| 0 | 55-59 | 0 |
| 0 | 50-54 | 0 |
| 4 | 45-49 | 0 |
| 0 | 40-44 | 0 |
| 0 | 35-39 | 0 |
| 8 | 30-34 | 4 |
| 0 | 25-29 | 4 |
| 0 | 20-24 | 0 |
| 0 | 15-19 | 0 |
| 0 | 10-14 | 0 |
| 4 | 5-9 | 4 |
| 4 | 0tik 4ra | 4 |

## Ekonomia

2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 38 ziren, horien artean 28 aktiboak ziren eta 10 inaktiboak ziren. 28 pertsona aktiboetatik 26 lanean zeuden (15 gizon eta 11 emakume) eta 2 langabezian zeuden (2 emakume eta 2 emakume). 10 pertsona inaktiboetatik 7 erretiraturik zeuden eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.

### Ekonomia jarduerak

2007an herrian zegoen saltoki bakarra eraikuntza enpresa batena zen.
2009an norbanakoentzat zegoen zerbitzu bakarra igeltseroa zen.
2000. urtean Asnières-en-Bessin udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden.

## Gertuen dauden herriak

Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.

## Erreferentziak

* ↑ Population et logements par commune depuis le recensement de 1962 (1961 pour les Dom) à 1999
* ↑ Logement, 1968-2007
* ↑ Population par sexe et âge quinquennal de 1968 à 1999. http://www.recensement-2007.insee.fr+(Noiz kontsultatua: 2010-07-13).
* ↑ Emploi et population active 1999 et 2007
* ↑ Créations et stock d'établissements par commune en 2009
* ↑ Nombre d'équipements des services aux particuliers

## Kanpo estekak

* (Frantsesez)Résumé statistique INSEEren udalerriko estatistiken laburpena.
* (Frantsesez)Évolution et structure de la population INSEEren udalerriko datuen fitxa.
* (Frantsesez)France par comune Frantziako udalerri guztietako datu zehatzak mapa baten bitartez eskuragarri.
* Datuak: Q664308
* Multimedia: Asnières-en-Bessin / Q664308
# Asmoz eta Jakitez

Asmoz eta Jakitez, Asmuz ta jakitez, Eusko Ikaskuntza erakundearen goiburua da. Etxebarriako Aulesti auzoan dagoen Bengoetxeatarren etxeko armarrian iltzatuta gelditu ziren esaldiko azken hiru hitzak. Orotariko Euskal Hiztegian gutxienez bi bertsio ematen dira:
| « | Bekoak goikoa eskondu leidi ta txeak andia benzi liri asmuz ta jakitez. | » |
| Bengoetxeatarren leloa ||
| « | Bekoak goikoa eskondu leidi Ta txikiak andia benzi leidi Asmuz ta jakitez | » |
| Bengoetxeatarren leloa ||
Bizkaiera zaharreanː (Behean dagoenak goikoa duena lortu ahal du eta txikiak handia bentzutu (garaitu) ahal du. Asmoz eta jakitez.)».

## Erreferentziak

* ↑ «eskondu - OEH - Orotariko Euskal Hiztegia» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2021-05-31).
* ↑ «asmo - OEH - Orotariko Euskal Hiztegia» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2021-05-31).
* ↑ «bentzitu, ikus bentzutu - OEH - Orotariko Euskal Hiztegia» www.euskaltzaindia.eus (Noiz kontsultatua: 2021-05-31).
* ↑ (Gaztelaniaz) Euskaltzaindia. «ikus: ASMOZ ETA JAKITEZ» Orotariko Euskal Hiztegia.
* ↑ https://egoibarra.eus/eu/argitalpenak/idazlanak/349

## Kanpo estekak

* Datuak: Q61069941
# Arte elektroniko

Arte elektronikoa bitarteko elektronikoak erabiltzen dituen artea da. Zabalago, teknologiari eta/edo baliabide elektronikoei dagokie. Informazioaren artearekin, baliabide berrien artearekin, bideo-artearekin, arte digitalarekin, arte interaktiboarekin, Interneteko artearekin eta musika elektronikoarekin lotuta dago. Arte kontzeptualaren eta sistemen artearen arteko nahasketatzat hartzen da.

## Aurrekariak

Arte elektroniko terminoa arte informatikoaren eta arte digitalaren sinonimoa da ia. Azken bi termino horiek, eta bereziki konputagailuak sortutako arte terminoa, konputagailuek sortutako ikusizko obretarako erabiltzen dira nagusiki. Hala ere, arte elektronikoak askoz konnotazio zabalagoa du, edozein osagai elektroniko duten artelanei dagokienez, hala nola, musika, dantza, arkitektura eta performance lanak. Diziplina arteko eremu bat da, eta, hala, artistak zientzialari eta ingeniariekin batera aritzen dira maiz beren lanak sortzen dituztenean. Edward A. Shanken arte elektronikoaren historialaria gaur egungo eta iraganeko arte esperimentala dokumentatzeko ari da lanean, artearen, zientziaren eta teknologiaren elkargunean. Arte elektronikoari buruzko beste idazle batzuk: Frank Popper, Dominique Moulon, Sarah Cook eta Christiane Paul.
Arte elektronikoak interaktibitate-osagaiak izaten ditu maiz. Internet, sare informatikoak, robotika, teknologia jantzigarria, pintura digitala, haririk gabeko teknologia eta murgiltze-errealitate birtuala bezalako teknologiak erabiltzen dituzte artistek. Arte elektronikoko lanak emateko erabiltzen diren teknologiak zaharkitu bihurtzen diren heinean, arte elektronikoak arazo larriak ditu artelanak gaur egungo ekoizpenetik haratago gordetzeko erronkaren inguruan. Gaur egun, ikerketa-proiektuak egiten ari dira arte elektronikoen ondare ahularen kontserbazioa eta dokumentazioa hobetzeko.

## Artistak

Hauek dira arte elektronikoan lan egiten duten artista aipagarrienak:
* Laurie Anderson
* Roy Ascott
* Maurice Benayoun
* Maurizio Bolognini
* Angie Bonino
* Mez Breeze
* Miguel Chevalier
* Heiko Daxl
* Elizabeth Diller
* David Em
* Ken Feingold
* Ingeborg Fülepp
* Peter Gabriel
* Pietro Grossi
* Genco Gulan
* Garnet Hertz
* Perry Hoberman
* Jodi (art collective)
* Eduardo Kac
* Knowbotic Research
* Marc Lee
* George Legrady
* Golan Levin
* Liu Dao
* Rafael Lozano-Hemmer
* Chico MacMurtrie
* Sergio Maltagliati
* Jennifer & Kevin McCoy
* Yucef Merhi
* Joseph Nechvatal
* Yves Netzhammer
* Graham Nicholls
* Simon Penny
* Melinda Rackham
* Martin Rev
* Ken Rinaldo
* David Rokeby
* Stefan Roloff
* Lillian Schwartz
* Ricardo Scofidio
* Paul Sermon
* Scott Snibbe
* Michael Snow
* Stelarc
* Survival Research Laboratories
* Gianni Toti
* Tamás Waliczky
* Norman White

## Erreferentziak

* ↑ Paul, Christiane 2006. Digital Art, p. 10. Thames & Hudson.
* ↑ Paul, Christiane (2006. Digital Art, p. 132 Thames & Hudson.
* ↑ Paul, Christiane (2006). Digital Art, pp. 8, 11. Thames & Hudson.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5358332
* Multimedia: Electronic art / Q5358332