OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Juan Mari Larrañaga "Txiki"

Juan Mari Larrañaga "Txiki" (Zarautz, Gipuzkoa, 1968 – Zarautz, Gipuzkoa, 1998ko urriaren 24a) Orioko traineruaren patroi zarauztar ezaguna izan zen. 90. hamarkadaren amaiera aldera Kontxako 3 Bandera, 3 Euskal Liga eta Espainiako 3 Txapelketa lortu zituen besteak beste. Guztira 51 bandera eskuratu zituen.

## Kirol ibilbidea

Zarauztarra izanik bertako arraun taldean hasi zen eta elkarteak inoiz lorturiko lehenengo bandera bera patroi zela eskuratu zuen, 1985ean, kadete mailako batelean.
1992an Jose Luis Kortak Oriora eraman zuen eta urtetik urtera estropada gehiago jokatzen hasi zen. Lehenengo titulu handia 1993ko Espainiako Txapelketa izan zuen. 1996 eta 1997 denboraldiak bikainak izan ziren oriotarrentzat eta Korta eta Txiki aldatuz ibili ziren Kanpa traineruaren txopan. Horrela 1996an bera izan zen Kontxako Banderan patroi titularra eta 1997an sailkapen estropada baino ez zuen jokatu. Urte honen bukaeran Jose Luis Korta Castro Urdialesera joan zen eta 1998an berak jokatu zituen estropada guztiak. Urte bikaina izan zen 14 estropada irabazi baitzituen, tartean Liga, Kontxa eta Espainiako Txapelketak.

## Heriotza eta omenaldia

1998ko urriaren 24 gauean auto istripua izan zuen bere etxetik 100 metrotara. Hurrengo egunetan hainbat omenaldi jaso zituen eta meza jendetsuak izan ziren Zarautzen eta hurrengo egunean Orion.
Azaroaren 29an arraun munduak omenaldia egin zion Orion. Meza nagusia eta ondoren udaletxean irabazitako lehen bandera (Zarauzko kadeteena) eta 1997ko Kontxaren trofeo dedikatua eman zitzaion familiari. Hamabietan Orioren Txiki traineru berria uretaratu zen eta ondoren bi estropada izan ziren ibaian. Lehenengoan Juan Carlos Fontanek gidaturiko Gipuzkoako selekzioa gailendu zitzaion Bizkaikoari eta bigarren estropadan Kortak gidaturiko Oriok irabazi zuen Garmendiaren Zarautzen aurretik.
Gaur egun Orioko neskek darabilten traineruaren izena ere Txiki da.

## Palmaresa

* Kontxako Bandera (3): 1996, 1997* eta 1998.
* Espainiako Traineru Txapelketa (3): 1993, 1995 eta 1998.
* Euskadiko Traineru Txapelketa (3): 1995, 1997 eta 1998.
* Euskal Liga (3): 1996, 1997 eta 1998.
* Bandera nagusiak:
** Nerbioiko Sari Handia (3): 1995, 1996 eta 1998.
** El Corte Ingles Bandera (4): 1995, 1996, 1997 eta 1998.
** Zarauzko Ikurrina (1): 1998.

## Erreferentziak

* ↑ «Txikia kanpotik, handia barrutik - Orio» Orioguka.eus (Noiz kontsultatua: 2024-05-19).

## Kanpo loturak

* 1998 Txiki-ren Omenaldia (Txiki handia zara)
* Datuak: Q16517880
# Juan Antonio Hurtado Ametzaga

Juan Antonio Hurtado Ametzaga Untzaga (Bilbo, Bizkaia, 1664 – Badajoz, 1732) bizkaitar militarra izan zen, Baltasar Hurtado Ametzagaren anaia.

## Biografia

1679. urtean Flandriako Tertzioetako gudarostean sartu eta gudu latzetan parte hartu ondoren, maisu izendatu zuten. Italian, Hungarian eta Luxenburgon borrokatu zen, eta azken horretako setioan larriki zauritu zuten. Jaioterrira itzuli zen kanpoan 21 urte eman ondoren, baina Filipe V.a Espainiako erregeak erregututa berriro itzuli zen bizitza militarrera. Malagako gobernadore eta kapitain nagusi izendatu zuten, eta geroago, erregeren gudarosteko jeneral. Santiago Ordenako Zalduna izan zen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q12260938
# Juan Antonio Jandiola

Juan Antonio Jandiola Garai (San Esteban Galdames, 1786ko abuztuaren 29a - Paris, 1830eko urtarrilaren 9a) bizkaitar politikaria izan zen. Diputatua Cádizko Gorteetan, 1822 eta 1823 artean eta berriro 1823an Espainiako Ogasun Ministroa izan zen. Fernando VII.a Espainiakoa itzuli zenean Frantzian erbesteratu zen.

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) Barbara H. Stein, Stanley J. Stein. Crisis in an Atlantic Empire: Spain and New Spain, 1808-1810. , 482-483 or..
* Datuak: Q5947479
# Juan Antonio Ibáñez

Juan Antonio Ibáñez (Tafalla, 1962ko uztailaren 31 - ), euskal txirrindulari profesional ohia da, 1985ean profesionala izan zena. Bere ibilbidean ez zuen garaipenik lortu.

## Emaitzak lasterketa nagusietan

| Lasterketa | 1985 |
| Italiako Giroa | - |
| Frantziako Tourra | - |
| Espainiako Vuelta | - |
| Txirrindularitzako Munduko Txapelketak | - |
-: Ez zuen parte hartu Err.: Erretiratu zen

## Taldeak

* Reynolds (1985)

## Erreferentziak

* ↑ www.urtekaria.com
* Datuak: Q9015163
# Juan Antonio Kareaga

Juan Antonio Kareaga Andueza (Bilbo, 1904ko irailaren 28a- Biarritz, 1964ko martxoa) bizkaitar politikari jeltzale bat izan zen. Zuzenbidea ikasi ondoren, Deustuko Unibertsitateko Ekonomia eta Enpresa Zientzien Fakultatean irakaslea izan zen. 1933ko hauteskundeetan Espainiako Gorteetarako diputatu aukeratu zuten, Bilbo ordezkatuz. Espainiako Gerra Zibila hastean Gipuzkoako Defentsa Batzordeko ordena publikoko komisaria izendatu zuten, Telesforo Monzón ordezkatuz. Halere, Fronte Popularrekoko kideen Ondarretako espetxearen erasoaren aurkako protesta modura dimititu egin zuen. Gerra amaitzean Biarritzera ihes egin eta liburu-denda bat izan zuen.

## Kanpo estekak

* Juan Antonio Kareagaren biografia. Auñamendi Entziklopedia. Euskomedia.org (Gaztelaniaz)
* Datuak: Q11221363
# Juan Antonio Gisasola

Juan Antonio Gisasola Ortiz de Villalba (Eibar, 1962) gipuzkoar artisaua da.
Historia ikasi zuen, aurrehistorian aditua. 1998 urtean panpinak egiten hasi zen eskuz, Euskal Herriko historiako pertsonaia eta jantziekin.

## Erreferentziak

* ↑ Euskonew, 2002, Agirre Sorondo.
* Datuak: Q31188483
# Juan Antonio Iza-Zamakola

Juan Antonio Iza-Zamakola Ozerin (Dima, 1756ko abenduaren 27a - Madril, 1826ko martxoaren 24a) euskal idazle, kazetari eta historialaria izan zen.

## Biografia

Bizkaiko leinu noblean jaioa, anaia Simon Bernardo Zamakola zuen. Gitarrajole eta abeslari, folklorista, poeta, idazle, legelari, filologo eta historialaria izan zen.
1775ean Madrilera joan zen eskribaua izateko, 1785ean lortu zuena. 1809an, polizia-komisario izendatu zuten eta 1814an ihes egin behar izan zuen erbestera.
1820an Bilbora itzuli zen, non kazetaria izan zen. Luis Astigarragarekin batera El Despertador (Bilbo, 1821-1822) egunkaria sortu zuen. Antonio Iza-Zamakola idazlearen aita zen.

## Lanak

* El libro de moda en la feria (Madril, 1795, frai Juan Fernández de Rojasekin batera).
* Colección de las mejores seguidillas, tiranas y polos que se han compuesto para cantar a la guitarra (1799 eta 1803)
* Elementos de la ciencia contradanzaria para que los currutacos, pirracas y madamitas de nuevo cuño aprendan por principios a bailar las contradanzas por sí solos o con las sillas de su casa (Madril: Viuda de Joseph García, 1796).
* Tribunales de España. Práctica de los juzgados del Reino (Madril, 1806).
* Historia de las Naciones Bascas de una y otra parte del Pirineo Septentrional y costas del Mar Cantábrico, desde sus primeros pobladores hasta nuestros días. Con la descripción, carácter, fueros, usos, costumbres y leyes de cada uno de los estados Bascos que hoy existen. Dividida en varias épocas (Auch: 1818).
* Perfecciones analíticas de la lengua bascongada. A imitación del sistema adoptado por el célebre idiologista D. Pablo Pedro de Astarloa en sus admirables Discursos filosóficos sobre la primitiva lengua, (Bilbo, 1822).

## Bibliografia

* José María de Cossío, "Una biografía de Don Preciso" Revista de Bibliografía Nacional, Madril, 1944, 385-406. orr.
* Natividad Nieto Fernández, La obra de Juan Antonio de Iza Zamácola Bilbo, Bilbao Bizkaia Kutxa, 1989
* M.ª Carmen García-Matos Alonso, "Un folclorista del siglo XVIII: «Don Preciso»" Revista de Musicología IV, 2. zbk (1981), 295-308. orr.
* Diccionario biográfico del Trienio Liberal. Madril: El Museo Universal, 1991.
* Datuak: Q3755376
* Multimedia: Juan Antonio de Iza Zamácola / Q3755376
# Juan Antonio Iribarren

Juan Antonio Iribarren Cabezas (Vicuña, 1885eko maiatzaren 7a - 1966) politikari txiletarra izan zen, eta 1946ko urriaren 17tik azaroaren 4ra bitartean Txileko presidenteordea izan zena.

## Biografia

La Serena Lizeoan ikasi zuen, eta gero Txileko Unibertsitatean, abokatu graduatu zelarik..
Gabriela Mistralen omenezko batzordeko presidentea izan zen, Vicuñako Gabriela Mistral Kultur Etxea eratzen lagundu zuena, gaur egun, Gabriela Mistral de Vicuña Museoa deitua.
Juan Antonio Ríos presidenteak 1942an Hezkuntza ministro izendatu zuen.
Ríos presidentea hil ondoren, Alfredo Duhalde presidenteordeak presidentetzarako hauteskunde berriak deitu zituen irailaren 4rako, gehiengo erlatiboarekin Gabriel González Videlak irabazi zituenak. Urriaren 24an Osoko Bilkuran berretsi ahal izateko negoziazio zorrotzak bultzatu zuen Gonzálezek Duhaldek dimisioa eskatu zezan, ordura arte Barne ministro zen Juan Antonio Iribarrenen alde. Berretsia ez izateko aukeraren aurrean, González Videlak berarentzako aldeko gobernua bilatu zuen (Duhalde, nahiz eta erradikala izan, ez zegoen González Videlarengandik gertu), azkenean lortu zuen.
Txileko Unibertsitateko Zuzenbide Fakultateko irakaslea izan zen, Zuzenbidearen Historia Orokorreko katedran 1918tik 1954ra .

## Erreferentziak

* ↑ Peláez, Manuel. DICCIONARIO CRÍTICO DE JURISTAS ESPAÑOLES, PORTUGUESES Y LATINOAMERICANOS. .
* ↑ Salas Fernández, Sergio. "La elección presidencial de 1946. El calor de la Guerra fría", en Alejandro San Francisco y Angel Soto (editores), Camino a La Moneda: las elecciones presidenciales en la historia de Chile, 1920-2000, Santiago, Centro de Estudios Bicentenario, 2005, p. 237.
* ↑ Anales de la Facultad de Derecho Cuarta Época - Vol. III - Años 1961 a 1963 - Nº 3

## Kanpo estekak

* Datuak: Q2712812
* Multimedia: Juan Antonio Iribarren Cabezas / Q2712812
# Juan Antonio Guergué

Juan Antonio Guergué Ihantzi (Aguilar Kodes, 1789ko ekainaren 26a – Lizarra, 1839ko otsailaren 18a) nafar militarra izan zen.

## Biografia

Aguilar Kodesen jaioa, etxe noble batean sortu zen eta 20 urte zituela sartu zen armadan. Kapitain zen 1822an eta erregezaleen alde borrokatu zen, liberalen aurka, Lizarra eta Vianako guduetan. Komandante egin zuten 1823an eta koronel 1830ean.
1834. urtean, lehen karlistadaren hasieran, Tomas Zumalakarregiren agindupean jarri eta Trebiñuko guduan nabarmendu zen. Brigadier izendatu zuten 1835ean eta Kataluniara joan zen armadaren gidari jarri zuten agintari karlistek. Ez zuen Katalunia aldean arazo handirik izan, eta Bizkaira deitu zuten ondoren.
1837an mariskal izendatu eta Bizkaiko armada zuzendu zuen. 1838an Iparraldeko armada osoko buruzagi bilakatu bazen ere, Urizaharreko gudua eta gero kargutik kendu zuten, eta Rafael Maroto ezarri zuten haren lekuan.
Hasia zen Maroto isilpeko harremanetan Espartero liberalarekin eta jakinik Guerguék eta bera bezalako militar setatsuek ez zutela etsaien aurrean amore emango, preso harrarazi zituen Marotok Guergué eta haren inguruko batzuk eta Lizarran hil 1839ko otsailean.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ Auñamendi Entziklopedia
* Datuak: Q3187556
# Juan Antonio Ipiña

    Artikulu hau futbolariari buruzkoa da; abeslaria gaitzat duena beste hau da: «Tontxu (abeslaria)»
Juan Antonio Ipiña Iza (Ortuella, 1912ko abuztuaren 23a - Bilbo, 1974ko irailaren 7a) bizkaitar futbolaria izan zen, erdilari moduan aritzen zena.
Espainiako futbol selekzioan sei aldiz izan zen.

## Ibilbidea

* 1932-33: Erandio KKE
* 1933-35: Real Sociedad
* 1935-36: Atlético de Madrid
* 1936-49: Real Madrid

## Kanpo estekak

* Datuak: Q962013
* Multimedia: Juan Antonio Ipiña / Q962013
# José Alejo Eyzaguirre Arechavala

José Alejo Eyzaguirre Arechavala (Santiago, 1783ko uztailaren 17a - 1850eko abuztuaren 4a) Txileko abade eta politikaria izan zen; Domingo Eizagirre Ezkutusolo Gandiaga (Markina-Xemein, 1724) landa-maisuaren eta María Rosa de Arechavala Alday-ren semea, eta Agustín Eyzaguirre Arechavala Txileko presidente ohiaren anaia.

## Ikasketak

Latinean eta filosofian hezia Seminario Conciliar de La Serenan, Colegio Azul deitua; eta Legeetan San Felipeko Errege Unibertsitatean; 1804an abokatu titulua jaso zuen. Auzitegiko Praktika Akademian sartu zen, non aholkulari, diruzain eta liburuzain izan zen. 1807an abade inbestidura jaso zuen Liman, Perun. 1815ean itzuli zen Txilera; gazte askoren doako irakaskuntzaz arduratu zen eta sustatzaile fiskala eta ezkontzen defendatzailea izan zen.

## Abadetza

1815ean Katedraleko Parrokia lortu zuen, Sagrarioko apaiza. 1817an, gobernu abertzaleak katedralaren arrazionista izendatu zuen, eta onura hori onartzeari uko egin zion; baina onartu egin zuen delitu politikoengatik elizgizon batzuen aurka jarraitzen ziren kausetarako epaile izendapena.

## Jarduerak Publikoak

Gotzaindegiko gobernadore José Ignacio Cienfuegosek bere aholkulari izendatu zuen. Santiagoko gotzainak, José Santiago Rodríguez Zorrillak, bere hornitzaile eta bikario nagusi izendatu zuen.
1822an Bernardo O'Higginsek Argentinako Mendoza hirira erbesteratu zuen. Hau erortzean Txilera itzuli zen eta Ramón Freirek ohorez bete zuen. 1823an espetxeko kalonje izendatu zuten. Eta urte horretan bertan diputatu hautatu zuten.

## Erreferentziak

* ↑ «SIGA-AKIS .:. AHEB-BEHA» internet.aheb-beha.org (Noiz kontsultatua: 2021-06-03).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5937491
# José Alonso Ruiz de Conejares

José Alonso Ruiz de Conejares (Corella, 1781eko apirilaren 21a - Madril, 1855eko apirilaren 12a) nafar epaile eta politikaria izan zen. Magistratu aritu zen hainbat auzitegitan, baita Gorenean ere. Baldomero Esparteroren erregeordetzan ministroa, 1841ean Nafarroako Foruak Eraldatzeko Legea ezarri zuen.
# José Alberto Batiz

José Alberto Batiz bizkaitar musikaria da, gitarra jotzen duena.
1990eko hamarkadatik aurrera hainbat taldetan ibili da, tartean Akelarre, Fito & Fitipaldis, Platero y Tú, Extrechinato y Tú, Extremoduro edo Gatibu.
# José Alfredo Jiménez

José Alfredo Jiménez (Dolores Hidalgo, Guanajuato, Mexiko, 1926ko urtarrilaren 19a - Mexiko Hiria, 1973ko azaroaren 23a) Mexikoko herri-musika egile eta abeslaria izan zen, askoren ustez inoiz izan den rantxera egile hoberena. Abesti asko sortu zituen, rantxerak, huapangoak eta corridoak batez ere, eta horietako batzuk (Amanecí en tus brazos, El Rey, Si nos dejan, Que te vaya bonito ...) XX. mendean gehien abestu diren mexikar kantuak dira.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz) mariachi.com:José Alfredo Jiménez
* Datuak: Q1352007
* Multimedia: José Alfredo Jiménez / Q1352007
# José Almanzor

José Almanzor (Guadalajara, 1929ko abenduaren 28a - 2017ko azaroaren 10a) arkularia zen. Mexiko ordezkatu zuen 1972ko Udako Olinpiar Jokoetan.

## Erreferentziak

* ↑ José Almanzor
* ↑ Jose ALMANZOR

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1259838
# José Alcina Franch

José Alcina Franch (Valentzia, 1922ko abuztuaren 23a - Madril, Espainia, 2001eko urriaren 28a) espainiar antropologo, historialari eta arkeologoa izan zen. Gizonik adituenetako bat izan zen Ameriketako aldi hispaniarraren aurreko ikerketan.

## Biografia

Valentziako Unibertsitatean egin zituen ikasketak, eta bertako irakasle laguntzaile izan zen. Geroago, Madrilgo Unibertsitatean, Parisen eta Mexikon sakondu zituen ikasketak. Madrilgo Unibertsitatean irakasle, eta Sevillakoan eta Madrilgoan katedradun. Madrilgo Unibertsitateko Antropologia eta Etnologiako sailaren Revista Española de Antropologia Americana aldizkariaren bitartez, arkeologiaren ikuspegi berritzailea azaldu zuen Alcinak, zientzian eta herrien bilakaeran eta historian oinarriturik.
1960 eta 1980ko hamarkaden artean, hainbat arkeologia-indusketetan parte hartu zuen Perun, Ekuadorren, Guatemalan eta Mexikon. Erakunde garrantzitsuen omenaldi eta sariak ez ezik, Amerika eta Europako hainbat herrialdetako sari handienak ere bereganatu zituen. Bere herrian Ameriketako arkeologia eta antropologiako ikerketen bultzatzaile izanik, hango hispaniar aurreko artea ekialdeko eta mendebaldeko zibilizazio handienen parean jartzen arduratu zen Alcina. Sinposium, biltzar eta erakusketa ugari antolatu zituen, besteak beste 1992an Madrilgo Arkeologia Museo Nazionalean Antzinako Mexikoko kultura aztekari eskainitako erakusketa gogoangarria. Bibliografia zabala du.

## Obra ezagunenak

* Floresta literaria de la América indígena (1957)
* Fuentes indígenas de México (1956)
* Manual de arqueología americana (1965)
* Origen transatlántico de la cultura indígena de América (1969)
* Arqueología antropológica en España (1975)
* L'Art Précolombien (1978)
* Arte y Antropología (1982)

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo loturak

* (Gaztelaniaz): José Alcinaren curriculuma.]
* Datuak: Q9013510
# José Alvalade estadioa

José Alvalade estadioa Portugalgo Lisboa hiriburuko futbol estadioa da. Bertan Sporting Clube de Portugal taldeak bere etxeko partidak jokatu ohi ditu.

## Iruditegia

* Kanpoaldea.
* Barnealdea.
* Armarria.
* Armaila.

## Kanpo estekak

* José Alvalade estadioaren orrialdea Sporting Clube de Portugal taldearen webgunean ikusgai (Portugesez)
* Datuak: Q287359
* Multimedia: Estádio Alvalade XXI / Q287359
# José Alves dos Santos Júnior

José Alves dos Santos Júnior (1969ko uztailaren 29a - ) Brasilgo futbolari ohia da.
Hainbat futbol taldetan jokatu du, esaterako Bellmare Hiratsuka.

## Kanpo estekak

* (Japonieraz) J.League Data Site
* Datuak: Q739952
# Jharsuguda barrutia

Jharsuguda barrutia Indiako barruti bat da, Northern dibisioan, Orissa estatuan. 579.505 biztanle ditu 2.081 kilometro koadrotan.

## Mugakideak

Honako barrutiekin egiten du muga:
Raigarh barrutia Bargarh barrutia

## Ikus, gainera

* Orissa

## Kanpo estekak

* Datuak: Q569181
* Multimedia: Jharsuguda district / Q569181
# Jhelum

Jhelum Kaxmir (India) eta Pakistango ibaia da. 790 km$^2$ luze da, iparretik mendebaldera. Kaxmirreko haranetik, Srinagar eta Wular aintziretatik igarotzen da, eta arroila handiak eratzen ditu Pir Panjälen. Pakistanen sartzen da sortu eta 400 km ingurura. Handik aurrera eta Punjab aranean 320 km egin ondoren, Chenab ibaian isurtzen du ura. Manglan eratzen duen uharrari esker ureztatzen da Jhelum garaia sasoi lehorrean. Alexandro Handiak Jhelum zeharkatu zuen K.a. 326an, eta Poros gainditu zuen ibai bazterrean.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q121551
* Multimedia: Jhelum / Q121551
# Jhunjhunu barrutia

Jhunjhunu barrutia Indiako barruti bat da, Jaipur dibisioan, Rajastan estatuan. 2.137.045 biztanle ditu 5.926 kilometro koadrotan.

## Mugakideak

Honako barrutiekin egiten du muga:
Churu barrutia

## Ikus, gainera

* Rajastan

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1471427
* Multimedia: Jhunjhunu district / Q1471427
# Joël Robert

Joël Robert (Châtelet, 1943ko azaroaren 26a - Gilly, 2021eko urtarrilaren 13a) belgikar motoziklista izan zen. Moto-kros modalitateko espezialitatea, 1960an egin zuen lehen lasterketa. Torsten Hallman suediarrarekin lehia handia izan zuen. 250 zk-ko mailan sei munduko txapelketa irabazi zituen (1964, 1968, 1969, 1970, 1971, 1972). 1976an jokatu zuen azken denboraldia.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q1382152
* Multimedia: Joël Robert / Q1382152
# Joël Robuchon

Joël Robuchon (Poitiers, Frantzia, 1945eko apirilaren 7a – Geneva, Suitza 2018ko abuztuaren 6a) sukaldaria izan zen. Gault Millau Gidak 1989an "Mendeko sukaldari" izendatu zuen, eta 1976an jada Meilleur Ouvrier de France izan zen. Zenbait sukaldaritzako liburu idatzi zituen, Larousse Gastronomique zuzendu, eta telebista-saio aurkeztu. Dozena bat jatetxe zituen Bangkoken, Bordelen, Hong Kongen, Las Vegasen, Londresen, Macaun, Monakon, Parisen, Singapurren, Taipein eta Tokion. Jatetxe horiek, guztira, Michelin Gidako 31 izar dituzte; hau da, izar gehien dituen munduko sukaldaria izan zen.

## Erreferentziak

* ↑ Leuzzi, Jennifer. (2006-8-9). «A Top Chef Arrives in New York (Finally)» The New York Sun.
* ↑ «Chefs Around the World» (PDF) Travel International: 28..
* ↑ Ng Kai Ling. (2010-10-20). «Local flavour, world-class food» The Straits Times.
* Datuak: Q1367752
* Multimedia: Joël Robuchon / Q1367752
# Joël Shapiro

Joël Shapiro (New York, 1941eko irailaren 27a) estatubatuar eskultorea da.
Sorterrian egin zituen arteko ikasketak. 1970ean egin zuen bakarkako bere lehen erakusketa Paula Cooper galerian. Shapiroren hasierako lanetan garai hartan artean nagusitzen ari zen joera minimalistaren kutsua nabarmentzen da, molde geometriko soilak eta bere lanen osagaiak oinen gainean jarri ordez zuzenean lurrean jartzeak erakusten duenez. Dena dela, eta oro har, joera horrekin lotua izan bada ere, ezin uka daiteke minimalismotik urrundu zela zenbait ezaugarritan. Adibidez, bere obra figuratiboetan erreferentzia psikologiko garbiak erakusten ditu, eta ildo narratibo garbi bati jarraitzen dio. Teknika eta materialetan ere aldendu zen minimalismotik, brontze urtua edo harri landua erabiliz osatu baitzituen bere obrak. 1980-1990 hamarraldietan zurezko eskulturak landu zituen nagusiki, material horrek eskaintzen zizkion aukera plastiko apartengatik. Garai horretako bere obretan, bai brontzezkoetan bai zurezkoetan, lauki zuzen trinkoak agertzen dira osagai nagusitzat, grabitate-indarrari aurre egiten dioten konposizio dinamikoetan. Aipagarria du, besteak beste, Izengabea (1991) eskultura, brontzez egindako irudi hustua. Shapirok hainbat sari lortu ditu bere karreran zehar, eta munduko areto nagusietan egin ditu erakusketak. Bere obrak nazioarteko bilduma ospetsuenetan jasota daude.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q461178
* Multimedia: Joel Shapiro / Q461178
# Joël Goyheneix

Joël Goyheneix (Maule-Lextarre, 1954ko martxoaren 10a) zuberotar politikaria da, Frantziako Alderdi Sozialistakoa.
1998an diputatu hautatua, 2001ean Hezkuntza-ikuskatzaile Nagusi izendatu zuten. Egun Rion-des-Landesko alkatea da.
# João do Canto e Castro

João do Canto e Castro da Silva Antunes (Lisboa, 1862ko maiatzaren 19a - ibidem,, 1934ko martxoaren 14a) portugaldar militar eta politikaria izan zen. Portugalgo 5. presidentea izan zen.
Itsas armadako ofiziala izan zen eta 1918ko irailean Itsas Armadako ministro izendatu zuten. 1918ko abenduan Portugalgo presidente bihurtu zen Sidonio Pais presidentearen hilketaren ondoren. Bere agintaldian bi saiakera iraultzaile jasan zituen. Lehena 1918ko abenduan izan zen eta errepublikanoek zuzendu zuten. Bigarrena 1919ko urtarrilean gertatu zen eta monarkikoek zuzendu zuten, herrialdearen iparraldea kontrolatzea eta Iparraldeko Monarkia aldarrikatzea lortu zutelarik. 1919ko urriaren 5ean utzi zion lehendakaritza António José de Almeida hauteskundeetako irabazleari.
Portugalgo Lehen Ministro ere izan zen 1918ko abenduaren 15etik 23ra.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q878572
* Multimedia: João do Canto e Castro / Q878572
# Joëlbruggerita

Joëlbruggerita fosfato motako minerala da eta dugganita taldearen kidea da.

## Ezaugarriak

Joëlbruggerita fosfato mineralaren formula kimikoa hau da: ${\ce {Pb3Zn3(Sb5+,Te6+)As2O13(OH,O)}}$. Sistema trigonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 da.

## Erreferentziak

* 1 2 (Ingelesez) «Joëlbruggerite: Mineral information, data and localities.» www.mindat.org (Noiz kontsultatua: 12-05-2019).