OpenLLM-France/wikimedia huggingface dataset:
# Joseph Alexander Gray

Joseph Alexander Gray (Melbourne, 1884ko otsailaren 7a - †Londres, 1966ko martxoaren 5a) australiar fisikaria izan zen. Erradiazioa neurtzeko nazioarteko banakoaren (gray) asmatzailea. Melbourneko Unibertsitatean gradua atera ondoren (1907), Rutherford laborategian lan egin zuen, Manchesterren, elektroi eta X izpien eta atomoen arteko interakzioa aztertuz. 1924-1954 bitartean irakasle izan zen Queen's Unibertsitatean. Elektroien espektro energiaren zabalera eta X izpien barreiadura aztertzen egin zituen lanak garrantzi handikoak izan ziren atomoaren teoria berriaren bilakaeran. 1956an Kanadako Fisikari Elkartearen urrezko domina jaso zuen.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2018/8/24 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q21166352
# Joseph Albo

Joseph Albo (hebreeraz: יוסף אלבו‎; c. 1380–1444) Aragoiko errabino eta filosofo judua izan zen, Hasdai Crescas teologo ospetsuaren ikaslea. Sefer ha-Ikkarim ("Printzipioen Liburua") judaismoaren lan klasikoa idatzi zuen.

## Biografia

Oro har, Alboren jaioterria Monreal del Campo zela uste da, Aragoiko hiri bat. Hori 1413-14an Tortosan izandako eztabaida erlijiosoaren Astruc ha-Leviren txostenean oinarritzen da. Eztabaida horrek Albo aipatzen du parte-hartzaile juduetako bat bezala eta Monrealeko kongregazioaren ordezkaria izan zela adierazten du.
Heinrich Graetzek uste du Albok ezin zituela hogeita hamar urte baino gutxiago izan lehian parte hartzera bidali zutenean, eta, ondorioz, Alboren jaiotze-data 1380 baino beranduago jartzen du. Bere heriotza-data hainbat modutan ematen da, hala nola 1444 (probableena) edo 1430. Hala ere, 1433an Sorian predikatuz aipatzen da.
Albok ilustrazio medikoez egiten zuen erabilerak pentsarazten du aditua zela zientzia medikoetan. Arabiar aristotelikoen idazkiak ezagutzen zituen neurri batean. Bere maisua Hasdai Crescas izan zen, Or Hashem liburuaren egilea.
Albo bere Printzipioen Liburuagatik da ezaguna batez ere: Sefer ha-Ikkarim liburua Sorian bukatu zuen, 1425 ingururuan. Lan horretan judaismoaren oinarriak ezartzen zituen eta dogma kristauari, aldi berean, aurre egiten zion.

## Erreferentziak

* ↑ https://esefarad.com/rabinos-sefardies-rabbi-yosef-albo-1380-1444-y-la-disputa-de-tortosa/
* ↑ "Albo, Joseph". The Jewish Encyclopedia. New York: Funk & Wagnalls.
* ↑ Philippe Bobichon, Sefer ha-'Iqqarim Livre des Principes III, 25 "Un chapitre de la controverse judéo-chétienne dans l'Espagne du XV e siècle", Madril, CSIC, 2015.

## Kanpo estekak

* (Gaztelaniaz):Joseph Alboren Biografia Espainiako Historia Errege Akademiaren Akademiaren webgunean.
* Datuak: Q559622
# Joseph A. Unanue

Joseph Andrew Unanue (1925eko martxoaren 14a - 2013ko ekainaren 12a) Unanue familiaren Goya Foods-eko presidentea izan zen, Ameriketako Estatu Batuetako hispaniar elikagaien enpresarik handiena.

## Hasierako urteak

Unanueren aita, Prudencio Unanue Ortiz, Villasana de Menan jaio zen, Burgos probintzian, Espainian. Puerto Ricora emigratu zuen, eta han Carolina Casal izeneko espainiar gazte bat ezagutu zuen, gurasoek ere Galiziatik Puerto Ricora emigratu zuten. 1921ean uhartean ezkondu ziren eta handik gutxira New Yorkera joan ziren bizitzera eta Brooklynen kokatu ziren, non Joseph Unanue jaio zen.
Prudencio Unanue Estatu Batuetan jarduten zuten enpresa espainiarentzako merkataritza-agente gisa lan egin zuen. Laster konturatu zen New Yorken produktu hispanoen beharra zegoela, eta 1936an Goya Foods sortu zuen, elikagaiak banatzeko enpresa, Manhattanen .
Prudencio Unanuek oso serio hartu zuen bere seme-alaben hezkuntza eta eskola katolikoetan matrikulatu zituen. Joseph St. Joseph Grammar School-en eta geroago St. Cecilia High School-en ikasi zuen. Txikitatik eta eskolan ez zegoenean, Unanue eta bere anaiak familiako negozioan lan egin zuten. Bere lan berezia olibak botilaratzea zen. 1943an, batxilergoa amaitu zuen, baina, Bigarren Mundu Gerra goren unean zegoela, Estatu Batuetako armadan errekrutatu zuten.

## Bigarren Mundu Gerra

Oinarrizko prestakuntzaren ondoren, Unanue Tacoma-ko (Washington) Puget Sound-eko Unibertsitatera joan zen. Hala ere, gerraren intentsitatea zela eta, laster bidali zuten gudu-zelaira. 1944an, bere armadako konpainia Frantzian lehorreratu zen eta laster George S. Patton jeneralaren 3. armadan sartu zen Ardenetako Guduan. Unanuek 19 urte besterik ez zituen eta lehen mailako soldadua zen bere sarjentua erasoan hil zutenean. Ondoren, landa sarjentu izendatu zuten eta pelotoiburu izendatu zuten. Unanuek bere segurtasun-gizonak atera zituen eta Brontzezko Izarra eman zioten bere ausardiagatik.

## Goya Foods

1946an, etxera itzuli zen, Washington DCko Amerikako Unibertsitate Katolikoan matrikulatuz, eta Ingeniaritza Mekanikoan lizentziatu zen. Familiako negozioan sartu zen, Tony eta Frank Unanue anaiekin batera. Elikagaien industriaren alderdi guztiak ikasi zituen. Hasieran, A&P eta Safeways bezalako supermerkatu handiei ez zitzaien interesatzen hispaniar demografia kontuan hartuta ezer saltzeko. Azkenik, Ameriketako Estatu Batuetara etorkin hispanoen olatuarekin, supermerkatuen industria ohartzen hasi zen. Goya Foods produktuak hornitzen hasi zen Harlemeko Safeway-ren supermerkatua eta gainerakoak handik gutxira.
1956an, Carmen Ana Casal de Unanuerekin ezkondu zen, Puerto Ricoko arte-bilduma eta filantropoarekin, eta harekin sei seme-alaba eta 16 biloba izan zituen.

## Erreferentziak

* 1 2 3 4 5 6 Ellis Island Medal of Honor
* 1 2 3 4 5 6 Jopeph A. Unanue Latino Institute
* 1 2 3 4 5 6 Bloomburg BusinessWeek
* ↑ Joseph Unanue U.S Latino and Latina World War II. .

## Kanpo estekak

* Ellis Island Ohorezko Domina
* Goya Foods presidentea Zu zara; Semea ere kendu zuten Familia-kolpean
* Jopeph A. Unanue Latino Institutua
* Datuak: Q13580250
* Multimedia: Joseph Andrew Unanue / Q13580250
# Joseph Anthelme Fournier

Joseph Anthelme Fournier (Peyrieu, 1854ko martxoaren 15a - Paris, 1928ko ekainaren 23a) frantziar jenerala izan zen, Lehen Mundu Gerran borrokatu zuena. 1914ko abuztu-irailean Maubeugeko Setioan frantziar defentsa zuzendu zuen.

## Biografia

Joseph Fournier 1854ko martxoaren 15ean jaio zen Peyrieu-n, Ainen. Frantziako Eskola Politeknikoan, eta aurrerago Artileria eta Ingeniaritza Aplikazio Eskolan ikasi zuen, azken honetan 1876tik aurrera.
Lehen Ingeniari Erregimenduaren parte, 1910ra arte erregimendua eta Estatu Nagusiaren artean lanbideak aldatzen ditu hainbat alditan. 1910eko azaroak 8an Bizertara bidaltzen dute, brigadjeneral mailan. 1914ra arte postuan mantenduko da.

### Maubeugeko setioa

1914ko otsailaren 9an Fournier jenerala Maubeugeko agintari militarra (gobernadore) izendatu zuten, eta martxoaren 27an hartu zuen kargua. Maubeuge hiriak gotortutako hainbat esparru zituen, 1870tik aurrera eraikitakoak. Hauek Frantzia-Prusia gerraren ondoren eraiki ziren, eta beste hainbat hiri garrantzitsuetan osatu ziren, hala nola Hirson, Lille and Dunkerque. Hala ere, 1914rako hauek egoera oso traketsean mantenduta zeuden, eta Fournierrek Estatu Nagusia Maubeugeren defentsaren ezintasunaz abisatu zuen. Berreraikitze saiakerak ez ziren uztailaren amaierara arte hasi, alemaniarekin gerra sahiestezina zirudienean.
Bere txosten alarmistekin haserre, Gerra ministroak kargutik apartatu zuen 1914ko abuztuaren 8an, eta Paul Pau eta Georges Raymond Desaleux jeneralak bidali zituen gotorlekua ikuskatzera. Bi jeneral hauen testigantzaren ondorioz Fournierrek bere postua berriz lortu zuen baino herritarren eta gobernadorearen konfiantza hautsita dago; Maubeugeko herriak laguntzarik gabe borrokatu beharko zuen.
Armada franko-britainiarrak abuztuaren 24an Maubeuge hegoaldera iritsi ziiren, iparraldean hainbat porrota jasan eta gero. Hans von Zwehlen aginpean, alemaniar 7. Armada-Gorputzak hiria 29an setiatzen du. Kalibre handiko artileria bonbardaketak egunero ematen dira, eta hiria bera hartzeko saiakerak denbora batez porrotean amaitzen dira. Hala ere, hiriaren gotorlekuaren defentsa zaharkituek ezin zuten denbora luzez borroka mantendu, eta irailaren 8an errenditu zen. Joseph Anthelme Fournier gerra-preso hartu zuten, 1918ra arte.
Gerra-kontseilu batera eraman zuten, errenditutako gobernadure guztiekin egin zen bezala. 1920ko maiatzak 18an errugabe deklaratu zuten.
1928ko ekainak 23an hil zen, Parisen. Batignollesko hilerrian lurperatuta dago.

### Familia loturak

Fournier 1889an Louise Chartronekin ezkondu zen. Hiru seme izan zituen, Henri, Jeanne eta Pierre. Pierre Frantziar Bankuaren agintaria izan zen, 1937-1940 artean.

## Erreferentziak

* ↑ «Recherche - Base de données Léonore» www.leonore.archives-nationales.culture.gouv.fr (Noiz kontsultatua: 2024-04-13).
* ↑ «Recherche - Base de données Léonore» www.leonore.archives-nationales.culture.gouv.fr (Noiz kontsultatua: 2024-04-13).
* 1 2 Glad, Jean. (2007). Maubeuge, place de guerre: 1678-1945 sa zone d'influence. Publibook ISBN 978-2-7483-3696-2. (Noiz kontsultatua: 2024-04-13).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q16011247
* Multimedia: Joseph Anthelme Fournier / Q16011247
# Joseph Apeztegi

Joseph Apeztegi, pilota arloan Xikito Kanbokoa deituraz ezaguna (Kanbo, 1881eko maiatzaren 20a - Getaria, 1950eko abenduaren 21a) pilotari profesionala izan zen. Joko garbiko jokalaririk onenetarikoa izan zen; eskuz ere partida ugari irabazi zuen.

## Bizitza

Laborariak zituen gurasoak, eta hamahiru anai-arreba zituen. Hamalau urte zituela, hotel batean lan egiten zuen, bezeroak hoteletik Kanboko geltokira gurdi batean eramaten.
Hamazazpi urte zituenean, orduko txapelduna zen Arrue bidartarrari 60-33 irabazi ondoren, profesional bilakatu zen. 1900 eta 1914 artean eta 1919 eta 1923 artean txapelduna izan zen. Lehen Mundu Gerran granadak jaurtitzen jardun zuen, eta ospe handia lortu.
1939ko abuztuaren 29an Biarritzeko Aguilera kiroldegian bere 2000. partida jokatu zuen. 1946an erretiratu zen, Parisen ospatu zuten Bittor Iturriaren omenezko partida batean.
* Txikito Neuilly-n (1900).
* Txikito Parisen (07/07/1901)
* Txikito Parisen (07/07/1901)
* Txikito 1924an

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* ↑ (Frantsesez) Garcia, Carole. (1999). La pelote basque. C.M.D., Questions de mémoire.
* ↑ (Frantsesez) Bénac, Gaston; Vogt, Édouard. (2006). La pelote basque par Chiquito de Cambo. Biarritz: Atlantica ISBN 2 35165 020 4..

## Kanpo estekak

* Kanboko Txikito (1881-1950). Bilketa
* Datuak: Q3184526
* Multimedia: Joseph Apesteguy / Q3184526
# Juneda

Juneda Kataluniako udalerria da, Garrigues eskualdean eta Lleidako probintzian kokatua. 2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 3.417 biztanle zituen. 47,35 km²-ko azalera du.

## Demografia

Biztanleriaren bilakaera :
| 1900 | 1910 | 1920 | 1930 | 1940 | 1950 | 1960 | 1970 | 1981 | 1991 | 2001 | 2009 |
| 2.785 | 3.204 | 3.664 | 3.546 | 3.344 | 3.200 | 3.342 | 3.169 | 3.046 | 2.949 | 2.960 | 3.417 |

## Ikus, gainera

* Lleidako udalerrien zerrenda

## Kanpo estekak

* (Katalanez) Udalaren webgunea.
* Datuak: Q1769576
* Multimedia: Juneda / Q1769576
# Junge Welt
## Kanpo estekak

* Datuak: Q162563
* Multimedia: Junge Welt / Q162563
Junge Welt (mundu gaztea) Berlinen argitaratzen den egunkari alemaniarra da, joera marxistakoa.
# Junelle Bromfield

Junelle Bromfield (1998ko otsailaren 8a) jamaikar atleta da. 2020ko Udako Olinpiar Jokoetan 4 × 400 metroko emakumezkoen erreleboan parte hartu zuen eta brontzezko domina irabazi zuen.

## Nazioarteko emaitzak

Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Proba |
| 2020 | Tokio Japonia | 03 ! | 4x400m |

## Erreferentziak

* ↑ «Olympedia – Junelle Bromfield» www.olympedia.org (Noiz kontsultatua: 2022-01-18).
* ↑ (Ingelesez) «Junelle Bromfield Details Emotional Journey from Losing Her Mother to Cancer to Becoming Olympic Bronze Medallist» Nationwide 90FM 2021-08-10 (Noiz kontsultatua: 2022-01-18).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q29079569
# Jung Ye-rin

Jung Ye-rin (Hangul: 정예린; RR: Yerin Jung; MR: Jung Ye-rin; Daegu, 2013ko uztailaren 15a) hegokorear judo borrokalari bat da.
2024ko Udako Olinpiar Jokoetan brontzezko domina lortu zuen talde mistoko proban. Brontzezko domina bana irabazi zuen 2022ko Asiako Jokoetan eta 2022ko Asiako Judo Txapelketan.

## Nazioarteko palmaresa

Olinpiar Jokoak :
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2024 | Paris | 03 ! | Talde mistoa |
| Asiako Jokoak ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2022 | Hangzhou | 03 ! | –52 kg |
| Asiako Txapelketa ||||
| Urtea | Lekua | Domina | Kategoria |
| 2022 | Astana | 03 ! | –52 kg |

## Erreferentziak

* ↑ (Ingelesez) «Ye-Rin Jung (Judo) : Prize list and results» TheSports.org (web.archive.org) 2024-08-07 (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ (Frantsesez) «Jung Ye-rin» Jeux Olympiques Paris 2024.
* ↑ (Ingelesez) «Ye-Rin Jung Judoka» JudoInside (web.archive.org) 2024-07-29 (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).
* ↑ (Frantsesez) «Le palmarès du judoka JUNG Ye-Rin : résultats, vidéos, photos» Alljudo (web.archive.org) 2024-08-07 (Noiz kontsultatua: 2024-08-09).

## Ikus, gainera

* Judoa 2024ko Udako Olinpiar Jokoetan

## Kanpo estekak

* (Ingelesez) Jung Ye-rin International Judo Federation
* Datuak: Q115917868
# Junes Xuburu

Junes Xuburu, baita ere Junus Xübürü (Santa Grazi, 1936ko martxoaren 20a-Atharratze, 2020ko azaroaren 4a) Zuberoako kantaria.

## Biografia

Santa Graziko Idiart etxean jaioa zen. Etxean bost seme-alaba ziren, Junes bigarrena. Handik Atharratzera bizitzera joan zen. Kantuan bere gisara ikasi zuen, "igande arratsean, ostatuan baitziren adineko gizonak, kantu zaharrak kantatzen zituzten. Eta ni her beha! Nik dantza ez nuen batere maite, baina kantuaren beha nintzen beti, xoko batean sarturik". Hamabost urtekin Ligin hasi zen kantatzen. 1963an ezkondu zen. Lanbidez animalien tratularia izan zen.
Basabürü kantatzeko moldearen azkenetarikoa izan zen.

## Diskografia

Disko askotan hartu du parte, beste abeslariekin batera, esaterako Jean Mixel Bedaxagarrekin.
* Zuberoako kantariak, "Ostiraletan duzü" abestia, 1991n.

## Bibliografia

* Miel Anjel Elustondo: "Junes Xuburu, azken zuberotar kantaria", Erlea. 1700en aldizkaria, ISSN 1889-7576, 2.zk, 2010, 9-14 or.
* Miel Anjel Elustondo: Zozoen elea, 2012, Utriusque Vasconiae.

## Erreferentziak

* ↑ https://www.berria.eus/paperekoa/1918/038/001/2020-12-08/hasten-zenean-kantuan-isiltzen-zen-mundua.htm
* ↑ https://dialnet.unirioja.es/servlet/articulo?codigo=3236792
* ↑ https://www.kulturaz.eus/albisteak/864

## Kanpo estekak

* Junes Xubururen hitzak Berrian, 2020/12/08.
* Miel Anjel Elustondoren erreportaia Berrian, 2020/12/08.
* Junes Zuburu Ahotsak proiektuan.
* Junes Zuburu Mintzoak proiektuan.
* Datuak: Q104029438
# Jungfrau

Jungfrau ("neska birjina" alemanez) Suitzako Alpeetako mendia da, herrialdeko hegoaldean kokatutakoa.
4.158 metro ditu. Berna eta Valais kantonamenduak bereizten ditu eta gailurretik hurbil igarotzen da Europan garaien dagoen burdinbidea, Jungfrau eta Mönch mendien artetik hain zuzen (3.457 metro). Turismo gune garrantzitsua da (negu kirolak). Meyer anaia suitzarrek iritsi zuten gailurra lehen aldiz, 1811. urtean.
Jungfrau-Aletsch-Bietschhorn izeneko eskualdea UNESCOk Gizateriaren Ondaretzat hartu du.

## Kanpo estekak

* (Alemanez)(Ingelesez)Jungfrau.ch

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
* Datuak: Q15312
* Multimedia: Jungfrau / Q15312
# Juneau konderria (Wisconsin)

Juneau konderria (ingelesez: Juneau County) Wisconsinko konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Mauston da. 2010eko zentsuaren arabera 26.664 biztanle zituen, Juneau kilometro koadroko azaleran.

## Geografia

Juneau konderriak 2.082,42 kilometro koadro ditu. Horietatik 96,1 ura dira. Beste 1.986,33 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 12,8 da.

## Demografia

2010eko zentsoan bizi ziren 26.664 pertsonetatik 25.393 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 687 dira. 545 beltzak edo afroamerikarrak. 361 amerikar natiboak ziren eta 4 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 113 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 9 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 239 pertsonek kokatzen zuten.

### Biztanleria piramidea
## Kanpo estekak

* Datuak: Q502222
* Multimedia: Juneau County, Wisconsin / Q502222
# Jungapeo (udalerria)

Jungapeo Mexikoko udalerri bat da. Michoacán de Ocampo estatuan kokatua dago. 2010ean 19.986 biztanle zituen 266,38 km²ko azaleran. Herriburua [[Jungapeo de Juárez (Jungapeo)|Jungapeo de Juárez]] da.

## Erreferentziak

* ↑ Superficie continental. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.
* ↑ Población total. Mexiko: Instituto Nacional de Estadística y Geografía.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q4967875
* Multimedia: Jungapeo Municipality / Q4967875
# José Andrés Burguete

Jose Andres Burguete Torres (Irunberri, 1964ko urriaren 21a) CDNko politikaria da.
Iruñeko Irakasle Eskolan diplomaturik, Iberon Nafarroako Kutxak duen Isterria ikastetxean aritu da irakasle, nahiz eta 1989tik eszedentzian egon.
Politikagintzan Irunberrin hasi zen, 1987-1991 legegintzaldian hango zinegotzia baitzen. Hurrengo bietan, hau da, 1991tik 1999 arte, Irunberriko alkatea izan zen, eta 1995 geroztik, gainera, Nafarroako Udalerrien eta Kontzejuen Federazioko presidentea ere izan zen.
Nafarroako Parlamentuan 1999an sartu zen CDNren eskutik. Alderdi horretan presidenteordea da, eta 2003ko hauteskundeen ondoren, parlamentaria ez ezik, Ingurumena, Lurralde Ordenakuntza eta Etxebizitzako sailburua izan da Nafarroako Gobernuan. Hurrengo hauteskundeetan (2007) errepikatu du legebiltzarrean, baina Iruñeko alkatetzarako CDNko zerrendaburua izan bazen ere, udalean postu bat ere ez zuen lortu.
# José Antimasberes

José Antimasberes Etxeberria (Erriberri, 1933ko abenduaren 28a - Iruñea, 1995eko apirilaren 15a), izengoitiz José El Castañuelas eta El gitanico de Añorbe deitua, nafar kale-dantzari ijito eta nomada izan zen.

## Bizitza

José Antimasberes Erriberrin jaio zen, 1933ko abenduaren 28an. Oso gazte zela joan zen etxetik, zakurra eta bizkar zorroa beste lagunik ez zuela, eta Nafarroan barrena hasi zen ibiltzen; herri batera iritsitakoan, dantza egiten zuen sos batzuk irabazteko.
Hogei urte inguru zituela, Benita Abadiano izabarra ezagutu zuen, eta harekin ezkondu. 1952-1971 bitartean, bederatzi seme-alaba izan zituzten hamaika erditzetan. Zenbait urtez bizimodu ibiltariari eutsi zion familiak; orga batean bizi ziren, eta bertan eramaten zuten zeukaten guztia, antzarak, oiloak eta usakumeak barne. Herrietan bere dantza ikuskizuna ematen zuen Josék.
1969an, etxe xume bat erosi zuten Añorben eta bertan kokatu ziren. Josék, ordea, ez zuen erabat baztertu bizimodu nomada, eta segitu zuen dantza egiten Nafarroako erdialdeko eta Iruñerriko herrietan; Iruñeko Sanferminetan ere jornal polita ateratzen omen zuen. Izan ere, dantza egiteak arras betetzen zuen. Irrati-kasetea piztu eta orduak ematen ahal zituen dantzan, kriskitinak hautsi arte: bachata, salsa, jotak, zortzikoa, rumba... 1994ko apirilaren 15ean hil zen, bizikleta istripu baten ondorioz; emaztea lau hilabete lehenago hila zitzaion.

## Ezagutza

Herri artista handia izan bazen ere, José Antimasberes erabateko ahanzturan hil zen. Josetxo Goia-Aribek “Peña Unzue” pieza ondu zuen haren omenez, eta harengan inspiratu zen 5 Aurresku´s proiektua aurrera eramateko. 2018an, José Antimasberesen bizitzan oinarritutako Jito Alai dantza eta musika ikuskizuna aurkeztu zuen.

## Erreferentziak

* ↑ Oliveira, Ana, 'Jito Alai', la tierra baila, noticiasdenavarra.com
* ↑ Asiron, Joseba Josetxo Antimasberes Echeverría: el último nómada, noticiasdenavarra.com
* 1 2 3 Ayerra, Pablo. La alegría infinita de José 'El Castañuelas'. EZM, 99. zenbakia, 2017ko abuztua, issuu.com (Noiz kontsultatua: 2018-1-11).
* 1 2 ‘Jito Alai’, proyecto que aúna música y danza, reconocido con el Premio Gayarre. naiz.eus (Noiz kontsultatua: 2018-1-11).
* ↑ Jito Alai-Aires bohemios-La tierra baila. teatrogayarre.com (Noiz kontsultatua: 2018-1-11).

## Kanpo estekak

* Datuak: Q47200894
# José Antonio Agiriano

José Antonio Agiriano Fornies (Gasteiz, 1932ko abuztuaren 9a - ibidem., 1996ko maiatzaren 14a) euskal sindikalista eta politikaria izan zen. Luis Alberto bere anaia politikaria ere bada.

## Biografia

Frankismoan UGT eta PSOE Araban berpiztu ondoren, zuzenbidea ikasi zuen Zaragozan. Nazioarteko Lan Erakundean lan egin zuen. Gasteiza itzuli eta 1977an eta 1979an Arabako diputatu hautatu zuten. Eusko Kontseilu Nagusian parte hartu zuen. 1991n gobernuaren ordezkari izendatu zuten.
* Datuak: Q3753610
# José Amalfitani estadioa

José Amalfitani estadioa, Argentinako Buenos Aires hiriburuan dagoen futbol estadio bat da. Club Atlético Vélez Sarsfield taldearen jokalekua da, baita Argentinako errugbi selekzioaren ohiko egoitzetako bat ere
1943ko apirilaren 22ean inauguratu zen eta 49.543 ikusleentzako edukiera du.
* Datuak: Q1196603
* Multimedia: Estadio José Amalfitani / Q1196603
# José Amedo

José Amedo Fouce (Cerceda, 1946ko urtarrilaren 3a) espainiar polizia ohia da. Hiru urte zituela, bere familia Bilbora joan zen. 1968an Espainiako Polizia Nazionalean sartu zen eta hasieratik Bilboko Poliziaren Buruzagitza Nagusiko Informazio Zerbitzura bidali zuten, non Eskualdeko Brigadako Informazio Taldeko komisariorde buru izatera iritsi zen. 1998ko uztailean, Auzitegi Goreneko Bigarren Salak bederatzi urte eta sei hilabeteko espetxe-zigorra eta hamaika urteko desgaikuntza ezarri zion, GAL erakunde terroristak bere gain hartutako Segundo Marey hispano-frantziarra bahitzeagatik eta ondasun publikoen bidegabeko eralgitzeagatik.

## Erreferentziak

* ↑ (Gaztelaniaz) «El Tribunal supremo condena los doce acusados del secuestro de Segundo Marey» El País 1998-7-30.

## Kanpo estekak

* Datuak: Q5937588
# José Andia

    Artikulu hau itsasgizonari buruzkoa da; atleta gaitzat duena beste hau da: «Jose Andia»
José Andia Varela (Portugalete, c. 1736 - ?) bizkaitar itsasgizona izan zen. Ameriketara joan eta bertan geratu zen. Manuel Amat Peruko erregeordeak hegoaldeko Ozeano Barera bidali zuen eta 1774an Tahitira heldu zen.

## Erreferentziak

* ↑ mareometro.blogspot.com.es
* Datuak: Q1709712
# José Andonaegi

José Andonaegi (Markina, 1685 – Madril, 1761) euskal herritar politikaria izan zen.
1745 eta 1758 artan Río de la Platako gobernadorea izan zen. Bere agindupean Portugaldar Inperioarekin mugak finkatu zituzten eta Patagonia esploratu.
* Datuak: Q3328428
* Multimedia: José Andonaegui / Q3328428