# wadkümün
## Mapuche (Alfabeto Unificado)
### Etimología

De wadkün ("hervir") y el sufijo -m

### Verbo transitivo
#### 1

    Hervir, hacer que algo hierva.

### Conjugación

Raíz: wadküm- :
| Formas personales ||||||||||||
| número | número | número | singular | singular | singular | dual | dual | dual | plural | plural | plural |
| persona | persona | persona | primera | segunda | tercera | primera | segunda | tercera | primera | segunda | tercera |
| Modo real | Modo real | Modo real | iñche | eymi | fey | iñchiw | eymu | fey engu* | iñchiñ | eymün | fey engün* |
| Tiempos | Presente | Afirmativo | wadkümün | wadkümimi | wadkümi | wadkümiyu | wadkümimu | wadkümi engu, wadkümingu | wadkümiyiñ | wadkümimün | wadkümi engün, wadkümingün |
| Tiempos | Presente | Negativo | wadkümlan | wadkümlaymi | wadkümlay | wadkümlayu | wadkümlaymu | wadkümlay engu, wadkümlayngu | wadkümlaiñ | wadkümlaymün | wadkümlay engün, wadkümlayngün |
| Tiempos | Pasado no vigente | Afirmativo | wadkümfun | wadkümfuymi | wadkümfuy | wadkümfuyu | wadkümfuymu | wadkümfuy engu, wadkümfuyngu | wadkümfuiñ | wadkümfuymün | wadkümfuy engün, wadkümfuyngün |
| Tiempos | Pasado no vigente | Negativo | wadkümlafun | wadkümlafuymi | wadkümlafuy | wadkümlafuyu | wadkümlafuymu | wadkümlafuy engu, wadkümlafuyngu | wadkümlafuiñ | wadkümlafuymün | wadkümlafuy engün, wadkümlafuyngün |
| Tiempos | Futuro | Afirmativo | wadküman | wadkümaymi | wadkümay | wadkümayu | wadkümaymu | wadkümay engu, wadkümayngu | wadkümaiñ | wadkümaymün | wadkümay engün, wadkümayngün |
| Tiempos | Futuro | Negativo | wadkümlayan | wadkümlayaymi | wadkümlayay | wadkümlayayu | wadkümlayaymu | wadkümlayay engu, wadkümlayayngu | wadkümlayaiñ | wadkümlayaymün | wadkümlayay engün, wadkümlayayngün |
| Tiempos | Condicional | Afirmativo | wadkümafun | wadkümafuymi | wadkümafuy | wadkümafuyu | wadkümafuymu | wadkümafuy engu, wadkümafuyngu | wadkümafuiñ | wadkümafuymün | wadkümafuy engün, wadkümafuyngün |
| Tiempos | Condicional | Negativo | wadkümlayafun | wadkümlayafuymi | wadkümlayafuy | wadkümlayafuyu | wadkümlayafuymu | wadkümlayafuy engu, wadkümlayafuyngu | wadkümlayafuiñ | wadkümlayafuymün | wadkümlayafuy engün, wadkümlayafuyngün |
| Modo hipotético | Modo hipotético | Modo hipotético | iñche | eymi | fey | iñchiw | eymu | fey engu* | iñchiñ | eymün | fey engün* |
| Tiempos | Presente | Afirmativo | wadkümli | wadkümülmi | wadkümle | wadkümliyu | wadkümülmu | wadkümle engu, wadkümleyengu | wadkümliyiñ | wadkümülmün | wadkümle engün, wadkümleyengün |
| Tiempos | Presente | Negativo | wadkümnuli | wadkümnulmi | wadkümnule | wadkümnuliyu | wadkümnulmu | wadkümnule engu, wadkümnuleyengu | wadkümnuliyiñ | wadkümnulmün | wadkümnule engün, wadkümnuleyengün |
| Tiempos | Pasado no vigente | Afirmativo | wadkümfuli | wadkümfulmi | wadkümfule | wadkümfuliyu | wadkümfulmu | wadkümfule engu, wadkümfuleyengu | wadkümfuliñ | wadkümfulmün | wadkümfule engün, wadkümfuleyengün |
| Tiempos | Pasado no vigente | Negativo | wadkümnufuli | wadkümnufulmi | wadkümnufule | wadkümnufuliyu | wadkümnufulmu | wadkümnufule engu, wadkümnufuleyengu | wadkümnufuliñ | wadkümnufulmün | wadkümnufule engün, wadkümnufuleyengün |
| Tiempos | Futuro | Afirmativo | wadkümali | wadkümalmi | wadkümale | wadkümaliyu | wadkümalmu | wadkümale engu, wadkümaleyengu | wadkümaliñ | wadkümalmün | wadkümale engün, wadkümaleyengün |
| Tiempos | Futuro | Negativo | wadkümnuali | wadkümnualmi | wadkümnuale | wadkümnualiyu | wadkümnualmu | wadkümnuale engu, wadkümnualeyengu | wadkümnualiñ | wadkümnualmün | wadkümnuale engün, wadkümnualeyengün |
| Modo volitivo | Modo volitivo | Modo volitivo | iñche | eymi | fey | iñchiw | eymu | fey engu* | iñchiñ | eymün | fey engün* |
| Tiempo | Presente | Afirmativo | wadkümchi | wadkümnge | wadkümpe | wadkümayu | wadkümmu | wadkümpe engu, wadkümpeyengu | wadkümyaiñ | wadkümmün | wadkümpe engün, wadkümpeyengün |
| Tiempo | Presente | Negativo | wadkümkilchi, wadkümkinulchi, wadkümkili | wadkümkilnge, wadkümkinulnge | wadkümkilpe, wadkümkinulpe | wadkümkiliyu, wadkümkinuliyu, wadkümlayayu | wadkümkilmu, wadkümkinulmu | wadkümkilpe engu, wadkümkilpeyengu, wadkümkinulpe engu, wadkümkinulpeyengu | wadkümkiliyiñ, wadkümkinuliyiñ, wadkümlayaiñ | wadkümkilmün, wadkümkinulmün | wadkümkilpe engün, wadkümkilpeyengün, wadkümkinulpe engün wadkümkinulpeyengün |
* También se usan fey y sus conjugaciones

## Referencias y notas

* ↑ grafemario Azümchefe
* ↑ grafemario Raguileo