# rúisc
## Irish
### Etymology 1

From Middle Irish *rúiscid (“to strip the bark from”), from Old Irish rúsc (“bark”). Compare Scottish Gaelic rùisg.

#### Verb

rúisc (present analytic rúisceann, future analytic rúiscfidh, verbal noun rúscadh, past participle rúiscthe)
* to poke (stir up a fire to remove ash or promote burning), stir up
    Synonym: corraigh suas
    An rúisc tú an ghríosach? — Rúisceas.Did you poke the embers? — I did.
* to decorticate, shell, strip
    Synonyms: snamh, scillig, scamh
* to trounce (beat severely)
    Synonym: gread

##### Conjugation

| | | singular | singular | singular | plural | plural | plural | relative | autonomous |
| | | first | second | third | first | second | third | relative | autonomous |
| indicative | present | rúiscim | rúisceann tú; rúiscir$^†$ | rúisceann sé, sí | rúiscimid | rúisceann sibh | rúisceann siad; rúiscid$^†$ | a rúisceann; a rúisceas | rúisctear |
| indicative | past | rúisc mé; rúisceas | rúisc tú; rúiscis | rúisc sé, sí | rúisceamar; rúisc muid | rúisc sibh; rúisceabhair | rúisc siad; rúisceadar | a rúisc / ar rúisc* | rúisceadh |
| indicative | past habitual | rúiscinn | rúiscteá | rúisceadh sé, sí | rúiscimis; rúisceadh muid | rúisceadh sibh | rúiscidís; rúisceadh siad | a rúisceadh / a rúisceadh* | rúisctí |
| future | future | rúiscfidh mé; rúiscfead | rúiscfidh tú; rúiscfir$^†$ | rúiscfidh sé, sí | rúiscfimid; rúiscfidh muid | rúiscfidh sibh | rúiscfidh siad; rúiscfid$^†$ | a rúiscfidh; a rúiscfeas | rúiscfear |
| conditional | conditional | rúiscfinn | rúiscfeá | rúiscfeadh sé, sí | rúiscfimis; rúiscfeadh muid | rúiscfeadh sibh | rúiscfidís; rúiscfeadh siad | a rúiscfeadh / a rúiscfeadh* | rúiscfí |
| subjunctive | present | go rúisce mé; go rúiscead$^†$ | go rúisce tú; go rúiscir$^†$ | go rúisce sé, sí | go rúiscimid; go rúisce muid | go rúisce sibh | go rúisce siad; go rúiscid$^†$ | — | go rúisctear |
| subjunctive | past | dá rúiscinn | dá rúiscteá | dá rúisceadh sé, sí | dá rúiscimis; dá rúisceadh muid | dá rúisceadh sibh | dá rúiscidís; dá rúisceadh siad | — | dá rúisctí |
| imperative | imperative | rúiscim | rúisc | rúisceadh sé, sí | rúiscimis | rúiscigí; rúiscidh$^†$ | rúiscidís | — | rúisctear |
| verbal noun | verbal noun | rúscadh | rúscadh | rúscadh | rúscadh | rúscadh | rúscadh | rúscadh | rúscadh |
| past participle | past participle | rúiscthe | rúiscthe | rúiscthe | rúiscthe | rúiscthe | rúiscthe | rúiscthe | rúiscthe |
* indirect relative † archaic or dialect form
Alternative verbal nouns: rúisceadh, rúisceáil

##### Alternative forms

* rúsc, ruisc
* ruisg, rúisg, rúsg (obsolete)

#### Noun

rúisc
* inflection of rúsc:
** vocative/genitive singular
** nominative/dative plural

#### Further reading

* Dinneen, Patrick S. (1904) “rúisc”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 583
* Ó Dónaill, Niall (1977) “rúisc”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN

### Etymology 2
#### Alternative forms

* ruisc
* ruisg, rúisg (obsolete)

#### Noun

rúisc f (genitive singular rúisce, nominative plural rúisceanna)
* volley, fusillade
* discharge (act of firing a projectile)
* large object or person

##### Declension

Second declension

##### Derived terms

* rúisceachán

#### Further reading

* Dinneen, Patrick S. (1904) “ruiscim; rúiscim”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla, 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 583
* Ó Dónaill, Niall (1977) “rúisc”, in Foclóir Gaeilge–Béarla, Dublin: An Gúm, →ISBN

### References

* ↑ “rúisc”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy
* ↑ “rúisc”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy

## Old Irish
### Noun

rúisc
* vocative/genitive singular of rúsc