# chlebny
## Old Polish
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *xlě̀bьnъ. By surface analysis, chleb +‎ -ny. First attested in 1393.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /xlʲɛbnɨː/
* IPA: (15th CE) /xlʲɛbnɨ/

### Adjective

chlebny
* (relational, hapax legomenon) bread
    kwas chlebny ― sourdough
** Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎, page 361:Tedy są dopiro rozumieli, iże im rzekł, by sie bali i wiarowali nie kwasu chlebnego, ale nauki i zrady licemiernikow[Tedy są dopiro rozumieli, iże im rzekł, by sie bali i wiarowali nie kwasu chlebnego, ale nauki i zrady licemiernikow]
* (attested in of a servant) carrying bread
** 1874 [1393], Monumenta Medii Aevi Historica res gestas Poloniae illustrantia. Pomniki Dziejowe Wieków Średnich do objaśnienia rzeczy polskich służące‎, volume XV, page 168:Pro saccis famulis paniferis dictis chelbnim regalibus, in quibus panis ad mensam portatur[Pro saccis famulis paniferis dictis chlebnym regalibus, in quibus panis ad mensam portatur]
** 1895 [1403], Archiwum Komisji Prawniczej. Collectanea ex Archivo Collegii Iuridici‎, volume X, page 120:Hanczlik dictus chlepny domine regine[Hanczlik dictus chlebny domine regine]
* (hapax legomenon) fertile
** 1930 [c. 1455], “IV Reg”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎, 18, 32:Winydzcye ku mnye... doiød nye przydø a nye przenyosø was... do zemye plodney y vrodney wyna, zemye chlebney a wynney[Wynidźcie ku mnie... dojąd nie przydę a nie przeniosę was... do ziemie płodnej i urodnej wina, ziemie chlebnej a winnej]

#### Derived terms

* chlebna
* chlebna misa

#### Descendants

* Polish: chlebny

### References

* K. Nitsch, editor (1954), “chlebny”, in Słownik staropolski (in Polish), volume 1, Warsaw: Polish Academy of Sciences, page 235
* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “chlebny”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
* Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “chlebny”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish chlebny. By surface analysis, chleb +‎ -ny.

### Pronunciation

* IPA: /ˈxlɛb.nɘ/
* (Middle Polish) IPA: /ˈxlɛb.nɨ/
* Rhymes: -ɛbnɘ
* Syllabification: chleb‧ny

### Adjective

chlebny (not comparable, no derived adverb)
* fecund (abounding in bread, bringing fruit)
* (relational, archaic) Synonym of chlebowy
* (relational, literary) bread (related to one's means of living)

#### Declension
### Further reading

* chlebny in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* chlebny in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “chlebny”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “chlebny”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “chlebny”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “chlebny”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 279
* chlebny in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego