# wola
## Old High German
### Alternative forms

* wela

### Etymology

With we- > wo- (as in wohha, wollen etc.), from Proto-Germanic *wela. Cognate with Old Saxon wela Old English wel, Old Norse vel (Icelandic vel).

### Pronunciation

* IPA: /wola/

### Adverb

wola
* well

#### Descendants

* Middle High German: wol, wole
** Cimbrian: bóol, boll
** German: wohl
** Luxembourgish: wuel
** Yiddish: ווויל (voyl)

#### References

* Joseph Wright, 'An Old High German Primer, Second Edition'

## Old Polish
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *voľà. First attested in the 14th century.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /vɔlʲaː/
* IPA: (15th CE) /vɔlʲɒ/

### Noun

wola f
* (attested in Lesser Poland) will (act of choosing to do something; a person’s conscious intent or volition)
** 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], page 29:Bo gnew v rozgnewanu iego a sziwot w woli iego (vita in voluntate eius)[Bo gniew w rozgniewaniu jego, a żywot w woli jego (vita in voluntate eius)]
* (attested in Lesser Poland) will (one's independent faculty of choice)
** Beginning of the 15th century, Łukasz z Wielkiego Koźmina, Kazania gnieźnieńskie‎, Krakow, page 14b:Tho ne gest f[s] twe voly, abicz thobe Xpc dal dludze stroue[To nie jest w [s]twe woli, abyć tobie Kryst dał długie zdrowie]
* (attested in Lesser Poland) will, desire, intention
** Beginning of the 15th century, Łukasz z Wielkiego Koźmina, Kazania gnieźnieńskie‎, Krakow, page 171b:Ktory clouek czyni volø othcza mego, tenczy przydze do krolefstwa nebeskego[Ktory człowiek czyni wolą otca mego, tenci przydzie do krolewstwa niebieskiego]
* (attested in Lesser Poland) pleasure
** 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], pages 1, 2:W zacone boszem wola iego (voluntas eius)[W zakonie bożem wola jego (voluntas eius)]
* intent
** 15th century, Spowiedź powszechna - Confessio generalis, number 3:Davam szya vynyen bogv *wszechmogocemv..., czom szgrzessyl... slą volą[Dawam się winien Bogu wszechmogącemu..., com zgrzeszył... złą wolą]
* (attested in Greater Poland) agreement, acceptance, allowance
** 1974 [1413], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty kaliskie‎, volume IV, number 423, Kalisz:Jako była wola Januszowa..., kiegdy odbiła jego braci pani Burneta[Iaco bila wola Januszova..., kyegdi odbila yego braczi pani Burnetha]
* (property law, attested in Greater Poland) property owner's exemption from duties for a certain time
** 1959 [1397], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty poznańskie, volume I, number 221, Poznań:Jaco Mikosz ne dal Woczechoui wole[Jako Mikosz nie dał Wociechowi wole]

#### Derived terms

* dobrowolny
* niedobrowolny
* niepowolny
* niewolniczy
* niewolny
* powolny
* przyzwolony
* sobiewolny
* wolny
* wolowaty
* wyzwolon
* dobrowolnie
* dobrowolno
* gwoli
* niewolnie
* sobiewolnie
* wolnie
* wolno
* dobrowoleństwo
* dobrowolność
* dobrowolstwo
* dozwolenie
* niepowolenie
* niewola
* niewolnik
* niewolność
* niewolstwo
* poniewolne
* powolne
* powolność
* przywolenie
* przyzwolca
* przyzwolenie
* swawola
* woleństwo
* wolica
* wolne
* wolnik
* wolność
* wywolenie
* wyzwolenie
* wzwalenie
* wzwolenie
* zezwolenie
* zwolenie
* zwolennik
* zwoleństwo
* dozwolić pf, dozwalać impf
* poniewolić pf, poniewalać impf
* powolić pf
* pozwolić pf
* przyniewolić pf
* przywolić pf
* przyzwolić pf, przyzwalać impf
* woleć impf
* wywolić pf
* wywolić pf
* wywolić pf
* wyzwolić pf, wyzwalać impf
* wzwolić pf
* zezwolić pf
* zwolić pf
* zwyzwolić pf

#### Descendants

* Polish: wola
* Silesian: wōlŏ

### References

* Boryś, Wiesław (2005) “wola”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “wola”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

### Further reading

* M. Arcta Słownik Staropolski/Wola on the Polish Wikisource.Wikisource $^{pl}$

## Polish
### Alternative forms

* wóla (Żywiec)

### Pronunciation

* IPA: /ˈvɔ.la/
* (Greater Poland):
** (Kuyavia) IPA: /ˈvɔ.la/
** (Central Greater Poland) IPA: /ˈvɔ.la/
* (Lesser Poland):
** (Goral):
*** (Żywiec) IPA: /ˈvɔ.la/
* Audio:(file)
* Rhymes: -ɔla
* Syllabification: wo‧la
* Homophone: Wola

### Etymology 1

Inherited from Old Polish wola.

#### Noun

wola f
* will, volition
* (obsolete) freedom, liberty
    Synonyms: swoboda, wolność
* (Central Greater Poland) Synonym of pozwolenie
* (Żywiec) Synonym of upodobanie

##### Derived terms

* bezwolny
* dowolny
* mimowolny
* wolny
* bezwolnie
* do woli
* dowolnie
* mimo woli
* mimowolnie
* z dobra woli
* z własnej woli
* bezwola
* bezwolność
* boguwola
* ostatnia wola
* siła woli
* wola boża
* woleństwo
* wolna wola
* wolnizna
* woleć
* wolno

##### Related terms

* dozwolić pf, dozwalać impf
* nazwolić pf, nazwalać impf
* pozwolić pf, pozwalać impf
* przyzwolić pf, przyzwalać impf
* wyzwolić pf, wyzwalać impf
* zezwolić pf, zezwalać impf

### Etymology 2

See the etymology of the corresponding lemma form.

#### Noun

wola n
* inflection of wole:
** genitive singular
** nominative/accusative/vocative plural

### Etymology 3

See the etymology of the corresponding lemma form.

#### Adjective

wola
* feminine nominative/vocative singular of woli

### Further reading

* wola in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* wola in Polish dictionaries at PWN
* Wanda Decyk-Zięba, editor (2018-2022), “wola”, in Dydaktyczny Słownik Etymologiczno-historyczny Języka Polskiego [A Didactic, Historical, Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish), →ISBN
* Oskar Kolberg (1867) “wola”, in Dzieła wszystkie: Kujawy (in Polish), page 278
* Oskar Kolberg (1877) “wola”, in “Rzecz o mowie ludu wielkopolskiego”, in Zbiór wiadomości do antropologii krajowéj (in Polish), volume 1, III (Materyjały etnologiczne), page 25
* Izydor Kopernicki (1875) “wola”, in “Spostrzeżenia nad właściwościami językowémi w mowie Górali Bieskidowych z dodatkiem słowniczka wyrazów góralskich”, in Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności (I), volume 3, Kraków: Akademia Umiejętności, page 378

## Ternate
### Pronunciation

* IPA: [ˈwo.la]

### Verb

wola
* (stative) to be loose

#### Conjugation
### References

* Rika Hayami-Allen (2001) A descriptive study of the language of Ternate, the northern Moluccas, Indonesia, University of Pittsburgh

## Upper Sorbian
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *voľà from Proto-Balto-Slavic *wáljāˀ.

### Noun

wola f
* will

## Xhosa
### Etymology

(This etymology is missing or incomplete. Please add to it, or discuss it at the Etymology scriptorium.)

### Verb

-wola$^?$
* (transitive) to hug

#### Inflection

This verb needs an inflection-table template.