# chłodnica
## Old Polish
### Etymology

From chłodny +‎ -ica. First attested in 1431.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /xɫɔdɲit͡sa/
* IPA: (15th CE) /xɫɔdɲit͡sa/

### Noun

chłodnica f
* (attested in) gazebo (shady place)
** 1874-1891 [XV in.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXIV, Grochów, West Pomeranian Voivodeship, Kcynia, page 61:Chlodnicza in estuariis id est sub tectis ramorum[Chłodnica in estuariis id est sub tectis ramorum]
** 1885-2024 [1431], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors, Prace Filologiczne‎, volume V, Kurów (Bochnia), page 64:Festum Iudeorum... tunc... sedent... in estuarijs vlg. chlodnicza seu in tectis ramorum[Festum Iudeorum... tunc... sedent... in estuarijs vlg. chłodnica seu in tectis ramorum]
** Template:RQ:zlw-opl:AKLit III 163
** 1880-1894 [XV med.], Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności‎, volume V, page 270:Poth clodnyczamy sub umbraculis et tugurys[Pod chłodnicami sub umbraculis et tugurys]
** 1876-1929 [c. 1455], Vatroslav Jagić, editor, Archiv für slavische Philologie‎, volume XIV, Miechów, Kruchowo, page 495:Chlodnycza vmbrella[Chłodnica vmbrella]
** 1450, Piotr z Uścia, Rozariusz kapitulny, Ujście: Archiwum i Biblioteki Krakowskiej Kapituły Katedralnej, sygn. Ms 224, page 74v:Estus... Inde estuarium est stuba uel balneum quia ibi est magnus estus al. dicitur edificium factum de rubeto sev de virgultis vlg. *chilodnyczą[Estus... Inde estuarium est stuba uel balneum quia ibi est magnus estus al. dicitur edificium factum de rubeto sev de virgultis vlg. *Chłodnica]
** c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 76v:Lobium przybythek vel chlodnyczą *clodnyczą[Lobium przybythek vel chłodnica *chłodnica]
** c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 119r:Saltus eyn sprung vel dicitur locus siluestris vel silua rara chlodnycza[Saltus eyn sprung vel dicitur locus siluestris vel silua rara chłodnica]
* The meaning of this term is uncertain. Possibilities include:
** (attested in) bathhouse; part of a bathhouse
*** 1874-1891 [1450], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume I, page 45:H[i]lodnyczy estuarium[Chłodnicy estuarium]
*** 1450, rkps Archiwum i Biblioteki Krakowskiej Kapituły Katedralnej o sygn. KP 224., Uście Solne, Lviv:Estuarium est stuba vel balneum, edificium factum de rubeto seu de virgultis vlg. ch[l]odnyczą[Estuarium est stuba vel balneum, edificium factum de rubeto seu de virgultis vlg. ch[ł]odnica]
* (attested in hapax legomenon) wall cover (cover over soldiers attacking walls)
** 1901 [1471], Materiały i Prace Komisji Językowej Akademii Umiejętności w Krakowie, volume V, page 114:Stanek, chlodnycza umbraculum[Stanek, chłodnica umbraculum]

#### Descendants

* Polish: chłodnica

### References

* K. Nitsch, editor (1954), “chłodnica”, in Słownik staropolski (in Polish), volume 1, Warsaw: Polish Academy of Sciences, page 237
* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “chłodnica”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
* Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “chłodnica”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish chłodnica. By surface analysis, chłód +‎ -nica.

### Pronunciation

* IPA: /xwɔdˈɲi.t͡sa/
* (Middle Polish) IPA: /xɫɔdˈɲi.t͡sa/
* Audio:(file)
* Rhymes: -it͡sa
* Syllabification: chłod‧ni‧ca

### Noun

chłodnica f
* (aviation, automotive, engineering, manufacturing) radiator; cooler; cooling coil (device for cooling liquids or air, the task of which is to maintain a low temperature in installations that heat up during)
* (chemistry) condenser (laboratory equipment in the form of a glass tube that is cooled so that the gas flowing through it condenses or turns into a solid)
* (obsolete) cooling room (room for cooling off next to a bathhouse)
* (obsolete, American milling) cooling area (place where the millstones cool down, heated by the friction of the millstones)
* (Middle Polish) cold room or place
* (Middle Polish) Synonym of jadalnia
* (Middle Polish) Synonym of altana

#### Declension
### Further reading

* chłodnica in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* chłodnica in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “chłodnica”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Wiesław Morawski (25.06.2009) “CHŁODNICA”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “chłodnica”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “chłodnica”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “chłodnica”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 282
* chłodnica in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego