# ախտ
## Armenian
### Etymology

From Old Armenian ախտ (axt).

### Pronunciation

* (Eastern Armenian) IPA: /ɑχt/, [ɑχt]
* (Western Armenian) IPA: /ɑχd/, [ɑχt]
* Audio (Eastern Armenian):(file)
* Homophones: աղտ (aġt)

### Noun

ախտ • (axt)
* disease, illness

#### Synonyms

* հիվանդություն (hivandutʻyun)

#### Derived terms

* ախտաբան (axtaban)
* ախտանիշ (axtaniš)
* ախտանշան (axtanšan)
* ախտորոշել (axtorošel)
* դեղնախտ (deġnaxt)
* ընկճախտ (ənkčaxt)
* թոքախտ (tʻokʻaxt)
* լնդախտ (lndaxt)
* ծաղկախտ (caġkaxt)
* ծովախտ (covaxt)
* կատաղախտ (kataġaxt)
* կարծրախտ (karcraxt)
* կարմրախտ (karmraxt)
* շաքարախտ (šakʻaraxt)
* պալարախտ (palaraxt)
* սիբիրախտ (sibiraxt)
* տենդախտ (tendaxt)
* փտախտ (pʻtaxt)

## Old Armenian
### Etymology

An Iranian borrowing. Compare Middle Persian [script needed] (axt, “bad, ugly, sick; filth, corruption”), Persian آخ (ax), Avestan 𐬀𐬑𐬙𐬌 (axti, “suffering”).

### Noun

ախտ • (axt)
* illness, disease, indisposition
    ախտ ցաւոց՝ դառնութիւն ― axt cʻawocʻ, daṙnutʻiwn ― calamity, plague, disaster, anything troublesome
    ախտ արտասուաց ― axt artasuacʻ ― tears
    ախտ քնոյ ― axt kʻnoy ― sleep
    ախտ մահու՝ մահացու ― axt mahu, mahacʻu ― mortal malady
    զախտս մահու ջերմանիլ ― zaxts mahu ǰermanil ― to be seriously, mortally ill
* passion, affection
* vice, bad habit
    ախտ մարդահաճութեան ― axt mardahačutʻean ― adulation, flattery
    սպաս ունել ախտի, մեծարել զախտ ― spas unel axti, mecarel zaxt ― to give oneself up to vice, pleasure

#### Synonyms

* (disease): հիւանդութիւն (hiwandutʻiwn)
* (passion): կիրք (kirkʻ), մոլութիւն (molutʻiwn)

#### Derived terms

* ախտաբար (axtabar)
* ախտաբեկ (axtabek)
* ախտաբեր (axtaber)
* ախտաբերիմ (axtaberim)
* ախտաբիծ (axtabic)
* ախտաբոյժ (axtaboyž)
* ախտաբոյծ (axtaboyc)
* ախտաբորբոք (axtaborbokʻ)
* ախտագործ (axtagorc)
* ախտաժետ (axtažet)
* ախտաժետիմ (axtažetim)
* ախտաժետութիւն (axtažetutʻiwn)
* ախտաժէտ (axtažēt)
* ախտաժէտութիւն (axtažētutʻiwn)
* ախտալի (axtali)
* ախտալից (axtalicʻ)
* ախտախոնաւածին (axtaxonawacin)
* ախտածք (axtackʻ)
* ախտական (axtakan)
* ախտակեր (axtaker)
* ախտակիծ (axtakic)
* ախտակիր (axtakir)
* ախտակից (axtakicʻ)
* ախտակրական (axtakrakan)
* ախտակրեմ (axtakrem)
* ախտակրիմ (axtakrim)
* ախտակրութիւն (axtakrutʻiwn)
* ախտակցաբար (axtakcʻabar)
* ախտակցագոյն (axtakcʻagoyn)
* ախտակցեմ (axtakcʻem)
* ախտակցիմ (axtakcʻim)
* ախտակցութիւն (axtakcʻutʻiwn)
* ախտահալած (axtahalac)
* ախտահաւակ (axtahawak)
* ախտահաւաք (axtahawakʻ)
* ախտամարտ (axtamart)
* ախտամոլ (axtamol)
* ախտամոլի (axtamoli)
* ախտամոլութիւն (axtamolutʻiwn)
* ախտային (axtayin)
* ախտանամ (axtanam)
* ախտանկեալ (axtankeal)
* ախտաշարժ (axtašarž)
* ախտաշարժութիւն (axtašaržutʻiwn)
* ախտապաշար (axtapašar)
* ախտասէր (axtasēr)
* ախտասիրեմ (axtasirem)
* ախտասիրութիւն (axtasirutʻiwn)
* ախտասպան (axtaspan)
* ախտարար (axtarar)
* ախտարծարծ (axtarcarc)
* ախտացուցանեմ (axtacʻucʻanem)
* ախտաւոր (axtawor)
* ախտաւորաբար (axtaworabar)
* ախտաւորագոյն (axtaworagoyn)
* ախտաւորական (axtaworakan)
* ախտաւորիմ (axtaworim)
* ախտաւորութիւն (axtaworutʻiwn)
* ախտաքաղ (axtakʻał)
* ախտունակ (axtunak)
* ամէնախտալից (amēnaxtalicʻ)
* անախտ (anaxt)
* անախտաբար (anaxtabar)
* անախտագոյն (anaxtagoyn)
* անախտածին (anaxtacin)
* անախտական (anaxtakan)
* անախտականութիւն (anaxtakanutʻiwn)
* անախտակիր (anaxtakir)
* անախտակից (anaxtakicʻ)
* անախտակցութիւն (anaxtakcʻutʻiwn)
* անախտանալի (anaxtanali)
* անախտանամ (anaxtanam)
* անախտապէս (anaxtapēs)
* անախտաւորութիւն (anaxtaworutʻiwn)
* անախտութիւն (anaxtutʻiwn)
* անխախտական (anxaxtakan)
* անխախտելի (anxaxteli)
* բազմախտեան (bazmaxtean)
* բազմախտութիւն (bazmaxtutʻiwn)
* ժանտախտ (žantaxt)
* ժանտախտական (žantaxtakan)
* ծանրախտութիւն (canraxtutʻiwn)
* հեշտախտասէր (heštaxtasēr)
* հեշտախտիմ (heštaxtim)
* հեշտախտութիւն (heštaxtutʻiwn)
* նախախտութիւն (naxaxtutʻiwn)
* չարախտական (čʻaraxtakan)
* չարախտակցութիւն (čʻaraxtakcʻutʻiwn)
* չարախտավատ (čʻaraxtavat)
* չարախտավար (čʻaraxtavar)

#### Descendants

* Armenian: ախտ (axt)

### References

* Awetikʻean, G., Siwrmēlean, X., Awgerean, M. (1836–1837) “ախտ”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
* Petrosean, Matatʻeay (1879) “ախտ”, in Nor Baṙagirkʻ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
* Ačaṙean, Hračʻeay (1971–1979) “ախտ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, Yerevan: University Press