# มัน
## Thai
### Pronunciation

| Orthographic/Phonemic | Orthographic/Phonemic | มัน m ạ n |
| Romanization | Paiboon | man |
| Romanization | Royal Institute | man |
| (standard) IPA | (standard) IPA | /man˧/ |
| Homophonesedit | Homophonesedit | มันส์ |

### Etymology 1

From Proto-Tai *manᴬ (“singular third-person pronoun (strong)”).
Cognate with Isan มัน, Lao ມັນ (man), Northern Thai ᨾᩢ᩠ᨶ, Khün ᨾᩢ᩠ᨶ, Tai Dam ꪣꪽ, Shan မၼ်း (mán), Ahom 𑜉𑜃𑜫 (man), Zhuang minz (dialectal) and faenz ?, Zuojiang Zhuang minz and mwnz.

#### Pronoun

มัน • (man)
* a third person pronoun used to refer to a non-human animal/animals: he, she, it, they, etc.
** 2010, จรรยา ชูสุวรรณ, บ้านชายทุ่ง‎, Bangkok: นานมีบุ๊คส์, →ISBN, page 71:
    บ้านของลูกจันมีควายสี่ตัว ตัวแรกชื่อ ไอ้เขากาง เพราะมันมีเขากางโค้งอ่อนช้อย มันอายุมากแล้ว ช่วยไถนามาหลายปี แม่จึงไม่ใช้มันไถนาอีก
       bâan kɔ̌ɔng lûuk jan mii kwaai sìi dtuua · dtuua rɛ̂ɛk chʉ̂ʉ · âi kǎo gaang · prɔ́ man mii kǎo gaang kóong ɔ̀ɔn-chɔ́ɔi · man aa-yú mâak lɛ́ɛo · chûai tǎi naa maa lǎai bpii · mɛ̂ɛ jʉng mâi chái man tǎi naa ìik
       My* family has four buffaloes. The first one is called Ai Khao Kang ["Stretched Horns"] as it has delicately stretched horns. It [has] an advanced age now [and] has helped plough [our] fields for many years. So, mom no longer uses it to plough the fields. *The speaker refers to herself using her own name, Luk Chan. So, the Thai statement literally translates "The family of Luk Chan...".
** 2008, ยายนาง, เมื่อยายอายุเท่าหนู‎, Bangkok: นานมีบุ๊คส์, →ISBN, page 88:
    เราเรียกมันว่า หมูใหญ่ เพราะตัวมันใหญ่กว่าหมูทั้งปวงในหมู่บ้าน พ่อว่า มันเป็นหมูพันธุ์ผสม มันเลยตัวใหญ่กว่าหมูพันธุ์พื้นบ้านที่เราเคยเห็น
       rao rîiak man wâa · mǔu yài · prɔ́ dtuua man yài gwàa mǔu táng-bpuuang nai mùu-bâan · pɔ̂ɔ wâa · man bpen mǔu pan pà-sǒm · man ləəi dtuua yài gwàa mǔu pan pʉ́ʉn-bâan tîi rao kəəi hěn
       We called it Big Piggy because its body was larger than all the pigs in the village. Dad said it was a mixed-breed pig, so its body was huger than the pigs of native breed which we'd seen.
* (informal) a third person pronoun used to refer to an inanimate thing/things: it, they, etc.
** 2014, รุ่งอรุณ สัมปัชชลิต, บ้านแห่งความลับ เล่ม ๑‎, Bangkok: นานมีบุ๊คส์, →ISBN, page 181:
    "เบรน เห็นไหมว่า มันได้ผล" คอร์ดีเลียบอก
       “bren · hěn mǎi wâa · man dâai pǒn” · kɔɔ-dii-liia bɔ̀ɔk
       "Bren, don't [you] see that it works?" said Cordelia.
** 2013, รุ่งอรุณ สัมปัชชลิต, คัมภีร์เทพนิยาย เล่ม ๘: ชุด นักสืบเทพนิยาย‎, Bangkok: นานมีบุ๊คส์, →ISBN, page 150:
    มันคือหัวข้อสนทนา
       man kʉʉ hǔua-kɔ̂ɔ sǒn-tá-naa
       It's the topic of the conversation.
** 2012, พลอย โจนส์, เคี้ยว ซด บด ย่อย: ชุดวิทยาศาสตร์ โหด มัน ฮา‎, Bangkok: นานมีบุ๊คส์, →ISBN, page 71:
    มันเรียกว่า สตาร์ช เป็นคาร์โบไฮเดรตชนิดเดียวกับที่ผมเคยพบในมันฝรั่ง
       man rîiak wâa · sà-dtáat · bpen kaa-boo-hai-drèet chá-nít diao gàp tîi pǒm kəəi póp nai man-fà-ràng
       It is known as starch. [It] is the same type of carbohydrate as that I have found in potatoes.
* (colloquial, can be considered derogatory and offensive) a third person pronoun used to refer to a child/children, younger person/persons, or person/persons of lower status: he, she, it, they, etc.
* (colloquial, derogatory, offensive) a third person pronoun used to refer to anyone: he, she, it, they, etc.
** 2019 December 5, 0:44 from the start, in มันไม่ใช่น้องหนู (One Year 365 วัน บ้านฉัน บ้านเธอ)‎, episode 2, spoken by แพรวพราว (นันท์นภัส เลิศนามเชิดสกุล), Bangkok: GDH:
    มันไม่ใช่น้องหนู
       man mâi châi nɔ́ɔng nǔu
       She's not my little sister.
** 2014, คีตะธารา, ชโลมใจด้วยไอรัก‎, Bangkok: eReader (Thailand), 2014, page 98:
    พิมพ์เกลียดมัน ทุกคนรักมัน แม้แต่คุณพ่อ บอกว่า มันไม่ใช่ลูก ยังรักมัน เอ็นดูมัน
       pim glìiat man · túk kon rák man · mɛ́ɛ-dtɛ̀ɛ kun pɔ̂ɔ · bɔ̀ɔk wâa · man mâi châi lûuk · yang rák man · en-duu man
       I* hate her. Everybody loves her. Even dad said that she's not [his] daughter, [but he] still loves her [and he's] fond of her. *The speaker refers to herself using her own name, Phim. So, the Thai statement literally translates "Phim hates her."
** 2013, อนัญญา สิทธิอำนวย, ตี๋เหรินเจี๋ย ตุลาการสะท้านแผ่นดิน: ผ่าแผนสังเวยขุนนาง เล่ม ๑‎, Bangkok: นานมีบุ๊คส์, →ISBN, page 116:
    "เห็นอยู่ว่า มันเป็นคนบ้านนอกเซ่อซ่า" หม่าจุงพูด "ข้าคิดว่า มันยังไม่ออกจากเมืองนี้ มันคงจะเข้าป่าไปทางตะวันตกของเมือง"
       “hěn yùu wâa · man bpen kon bâan-nɔ̂ɔk sə̂ə-sâa” · màa-jung pûut · “kâa kít wâa · man yang mâi ɔ̀ɔk jàak mʉʉang níi · man kong jà kâo bpàa bpai taang dtà-wan-dtòk kɔ̌ɔng mʉʉang”
       "[We've] already seen that he is a clumsy, rustic person," Ma Zung said. "I think that he has not yet left this town. He might have gone into the forest west of the town."

##### Derived terms

* ...ใคร...มัน (man)
* ช่างมัน

##### See also
### Etymology 2

From Proto-Tai *manᴬ (“yam”).
Cognate with Lao ມັນ (man), Lü ᦙᧃ (man), Shan မၼ်း (mán), Ahom 𑜉𑜃𑜫 (man), Zhuang maenz.

#### Noun

มัน • (man)
* yam; tuber. (Classifiers: ต้น or หัว)

##### Derived terms

* แป้งมัน (bpɛ̂ɛng-man)
* มันแกว
* มันขี้หนู
* มันจาวมะพร้าว
* มันเทศ (man-têet)
* มันนก
* มันฝรั่ง (man-fà-ràng)
* มันมือเสือ
* มันสำปะหลัง
* มันเสา (man-sǎo)

### Etymology 3

From Proto-Tai *manᴬ (“grease; oil”).
Cognate with Lao ມັນ (man), Shan မၼ်း (mán), Ahom 𑜉𑜃𑜫 (man).
Compare Proto-Be *maːnᴬ² (“grease”), Proto-Austronesian *SimaR (“grease, oil, fat”).

#### Noun

มัน • (man)
* fat; grease; oil; tallow.

#### Adjective

มัน • (man) (abstract noun ความมัน)
* greasy; oily.
* tasting like coconut milk, fat, oil, etc.
* glossy; lustrous; shiny.

#### Derived terms

* กระดูกขัดมัน
* กลัดมัน
* ข้าวมัน
* ข้าวมันไก่ (kâao-man-gài)
* ข้าวใหม่ปลามัน (kâao-mài-bplaa-man)
* ไขมัน (kǎi-man)
* ตกมัน
* ตาเป็นมัน
* แตกมัน
* ทอดมัน (tɔ̂ɔt-man)
* น้ำมัน (nám-man)
* บ่มมัน
* เป็นมัน
* ฟองมัน (fɔɔng-man)
* มันแข็ง
* มันปลา
* มันปู
* มันเปลว
* มันแผลบ
* มันย่อง
* มันเยิ้ม
* มันสมอง (man-sà-mɔ̌ɔng)
* มันไส้
* หงิม ๆ หยิบชิ้นปลามัน
* อิ่มหมีพีมัน

### Etymology 4

(This etymology is missing or incomplete. Please add to it, or discuss it at the Etymology scriptorium.)

#### Adjective

มัน • (man) (abstract noun ความมัน)
* fun; enjoyable; pleasing.

##### Derived terms

* มันเขี้ยว
* มันปาก
* มันมือ
* เมามัน
* อิ่มหมีพีมัน

### References

* ↑ Pittayaporn, Pittayawat (2009) The Phonology of Proto-Tai (Doctoral dissertation)‎, Department of Linguistics, Cornell University , page 358
* ↑ Pittayaporn, Pittayawat (2009) The Phonology of Proto-Tai (Doctoral dissertation)‎, Department of Linguistics, Cornell University , page 332
* ↑ Pittayaporn, Pittayawat (2009) The Phonology of Proto-Tai (Doctoral dissertation)‎, Department of Linguistics, Cornell University , page 333