# założyć
## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish założyć, from Proto-Slavic *založiti. By surface analysis, za- +‎ łożyć.

### Pronunciation

* IPA: /zaˈwɔ.ʐɘt͡ɕ/
* (Lesser Poland):
** (Przemyśl) IPA: [zaˈwɔ.ʐɘt͡ɕ]
* Audio 1; “założyć”:(file)
* Audio 2; “założyć”:(file)
* Audio 3; “założyć się”:(file)
* Rhymes: -ɔʐɘt͡ɕ
* Syllabification: za‧ło‧żyć

### Verb

założyć pf (imperfective zakładać)
* (transitive) to put on (to put clothing or equipment on a person or animal) [with dative ‘onto whom or what’; or with na (+ accusative) ‘onto what’]
    Antonym: zdjąć
* (transitive) to install (to place something somewhere so that it may function)
* (transitive) to grab (to perform a specific named grab according to the rules of hand to hand combat) [with dative ‘whom’]
* (transitive) to start; to found, to establish (to cause something to exist)
* (transitive) to create, to set up
    Na naszym forum można założyć maksymalnie jedno konto. ― On our forum, you are allowed to create one account at most.
* (transitive, law) to file (to commit (official papers) to some office)
* (intransitive) to assume (to suppose to be true, especially without proof)
* (transitive) to spot, to cover (to pay for someone in the belief they will pay back) [with za (+ accusative) ‘for whom’]
* (transitive) to cover, to put next to each other (to place objects on a surface) [with instrumental ‘with what’]
** 1900 (first published 1855), Zygmunt Kaczkowski, “Mąż Szalony”, in Wybór Pism Zygmunta Kaczowskiego‎, volume 1, Gebethner i Wolff, archived from the original on 2022-05-13, page 135:A kiedy Żyd z wielkim respektem panu kłaniając się z daleka, zaraz i to bez wielkiego targu tak wiele drzewa, desek i gontów z onych górskich wiosek zakupił, że pieniędzmi za nie cały stół wielki założył, to pan, mając to na uwadze, że dotychczas ani grosza za ten materyał nigdy nie wzięło starostwo, bardzo był rad Żydowi, a nawet go gorzałkiem i piernikiem częstował.And when the Jew, bowing to the lord with great respect from a distance, immediately, and that without much haggling, bought so much wood, boards, and shingles from those mountain villages that he covered a large table with the money for them, then the lord, bearing in mind that up to that time the starostwo had never gotten a penny for those materials, was very grateful to the Jew, and even offered him vodka and gingerbread.
* (transitive) to bookmark (to place a mark on a page in a book) [with instrumental ‘with what’]
* (transitive, archaic) to block, to bar (to keep closed by put]ting something in front of it)
** 1980, Magdalena Dubanowiczowa, Na Mongolskich Bezdrożach: Wspomnienia Z Zesłania 1940-1942‎, Polska Fundacja Kulturalna, page 100:...kazał szczelnie zatkać otwory w dachu i mocno założyć drzwi, bo nadchodzi wielki buran....he said to tightly block the holes in the roof and strongly bar the door, because a big blizzard was approaching.
* (transitive) to set (to establish a goal or plan)
* (transitive) to tuck (to place the edge of something under something else)
* (reflexive with się) to bet, to impone, to wager, to make a bet [with z (+ instrumental) ‘with someone’] [with o (+ accusative) ‘the stakes, or the event bet on’]
* (transitive, obsolete) to see, to find, to spot
* (reflexive with się) to be covered (to have many objects placed on top of) [with na (+ accusative) ‘on whom/what’]
    Synonym: nałożyć się
* (reflexive with się, obsolete) to founded, to be established
* (reflexive with się, obsolete) to be based on
* (reflexive with się, obsolete) to hide behind something
* (transitive, Przemyśl) Synonym of zaprząc
    Załóż ta konie do wozu. ― Harness those horses to the wagon.

#### Derived terms

* założyć siatkę pf, zakładać siatkę impf
* założyć sobie pętlę na szyję pf, zakładać sobie pętlę na szyję impf
* założyć szew pf, zakładać szew impf

### Further reading

* założyć in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* założyć się in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* założyć in Polish dictionaries at PWN
* Aleksander Saloni (1899) “zakładać”, in “Lud wiejski w okolicy Przeworska”, in M. Arct, E. Lubowski, editors, Wisła : miesięcznik gieograficzno-etnograficzny (in Polish), volume 13, Warsaw: Artur Gruszecki, page 247)