# błona
## Old Polish
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *bolna. First attested in 1442.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /bɫɔna/
* IPA: (15th CE) /bɫɔna/

### Noun

błona f
* placenta
** 1901 [1471], Materiały i Prace Komisji Językowej Akademii Umiejętności w Krakowie, volume V, page 13:Blona maceria, in qua concipitur fetus[Błona maceria, in qua concipitur fetus]
* plaster, bandage
** 1885-2024 [1457], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors, Prace Filologiczne‎, volume V, page 14:Blona emplastrum[Błona emplastrum]
** 1442, Wokabularz Raczyńskich, Biblioteki Raczyńskich w Poznaniu, sygn. 1360/I, page 97v:Emplastrum vlg. blona[Emplastrum vlg. błona]
** [XV p. post.], rękopiśmienne ekscerpty - glosy z rozariusza w rkpsie Biblioteki Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Lwowie, obecnie we Wrocławiu, o sygn. 381, z r. 1457, page 77rb:*[E]mphastrum blona vlg. vocatur[*[E]mphastrum błona vlg. vocatur]

#### Derived terms

* błoniawa
* błonka

#### Related terms

* błonie

#### Descendants

* Polish: błona
* Silesian: błōna

### References

* Boryś, Wiesław (2005) “błona”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
* Mańczak, Witold (2017) “błona”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
* Bańkowski, Andrzej (2000) “błona”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
* Sławski, Franciszek (1958-1965) “błona”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
* K. Nitsch, editor (1953), “błona”, in Słownik staropolski‎ (in Polish), volume 1, Warsaw: Polish Academy of Sciences, page 114
* Brückner, Aleksander (1927) “błona”, in Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish), Warsaw: Wiedza Powszechna
* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “błona”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
* Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “błona”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

## Polish
### Alternative forms

* błóna (Middle Polish)

### Etymology

Inherited from Old Polish błona.

### Pronunciation

* IPA: /ˈbwɔ.na/
* (Middle Polish) IPA: /ˈbɫɔ.na/
* Audio:(file)
* Rhymes: -ɔna
* Syllabification: bło‧na

### Noun

błona f (diminutive błonka)
* (anatomy, zootomy) membrane (thin, flexible tissue that fulfills specific functions in living organisms)
** (Middle Polish) Synonym of bielmo
** (Middle Polish) Synonym of otrzewna
** (Middle Polish) Synonym of jelita
** (Middle Polish) Synonym of łożysko
** (Middle Polish) film pane (window pane made originally of animal membrane or later glass)
* (photography) photographic film (flexible, transparent tape covered with photosensitive material used to capture images)
* (more generally) film (any thin layer)

#### Derived terms

* błoniasty
* błonicowy
* błoniczy
* błonkoskrzydły
* błonkotwórczy
* błonkowaty
* błonkowy
* błonnikowy
* błonotwórczy
* błonowy
* błona bębenkowa
* błona dziewicza
* błona komórkowa
* błona lotna
* błona plazmatyczna
* błona pławna
* błona pływna
* błona śluzowa
* błoneczka
* błonica
* błonka
* błonkoskrzydłe
* błonkówka
* błonkówki
* błonnik

#### Related terms

* błonie

#### Collocations

* środkowa/wewnętrzna błona ― interior membrane
* zewnętrzna błona ― external membrane
* błona biologiczna ― biological membrane
* błona cytoplazmatyczna ― cytoplasmic membrane
* błona komórkowa ― cell membrane
* błona mitochondrialna ― mitochondrial membrane
* błona plazmatyczna ― plasmatic membrane
* błona maziowa ― synovial membrane
* błona podstawna ― basal/basement/basilar membrane
* błona surowicza ― serous membrane
* błona szklista ― hyaloid/hyaline/vitreous membrane
* błona śluzowa ― mucous membrane
* błony płodowe ― amniotic sac
* błony otoczki ― nuclear membranes
* błony siateczki ― reticulum membranes
* budowa błony ― membrane structure
* części błony ― membrane parts
* fałd błony ― membrane fold
* powierzchnia błony ― membrane surface
* białka błony ― membrane protein
* składniki błony ― membrane components
* choroby błony ― membrane diseases
* martwica błony ― membrane necrosis
* nieżyt błony ― membrane catarrh
* obrzęk błony ― membrane oedema
* owrzodzenie błony ― membrane ulceration
* podrażnienie błony ― membrane irritation
* przerost błony ― membrane hypertrophy
* rak błony ― membrane cancer
* stan zapalny/zapalenie błony ― membrane inflammation
* szczypanie błony ― membrane pinching
* perforacja błony ― membrane perforation
* pęknięcie błony ― membrane rip
* przebicie błony ― membrane puncture
* przerwanie błony ― membrane rupture
* uszkodzenie błony ― membrane damage
* depolaryzacja błony ― membrane depolarization
* regeneracja błony ― membrane regeneration
* w obrębie błony ― within a membrane
* przepustowość błon ― the throughput of membranes
* przestrzeń między błonami ― the space between membranes
* (enzymy) związane z błonami ― (enzymes) related to membranes
* coś przenika przez błony ― something penetrates through membranes
* Synonyms: film, klisza, taśma filmowa
* błona celuloidowa ― celluloid film
* błona filmowa ― movie film
* błona fotograficzna ― photography film
* błona rentgenowska ― X-ray film

### Further reading

* błona in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* błona in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “błona”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Wiesław Morawski (11.09.2024) “BŁONA”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “błona”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “błona”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “błona”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 175
* błona in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego