# bieg
## Afrikaans
### Etymology

From Dutch biecht.

### Pronunciation

* IPA: /ˈbiχ/
* Audio:(file)

### Noun

bieg (plural biegte)
* (religion) confession of sin to a priest

### Verb

bieg (present bieg, present participle biegende, past participle gebieg)
* (religion) to confess
* to admit or confess, especially about something that is shameful or embarrassing

## Old Polish
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *bě̑gъ. First attested in the 14th century.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /bjɛːk/
* IPA: (15th CE) /bjek/

### Noun

bieg m inan
* (attested in Sieradz-Łęczyca, Greater Poland, Pomerania) run (act of running)
** 1874-1891 [1466], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXII, Łęczyca, page 14:Lenyvim stąpanym byeg mudzysz pede sopito cursum moraris[Leniwym stąpanim bieg mudzisz pede sopito cursum moraris]
** 1874-1891 [1466], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXII, Łęczyca, page 23:L[e]czaczych coni slonecznych byegyem po gwaszdnem nyebye Criste..., qui luciferorum alipedum tactu stellata per ethera gubernas[L[e]cących koni słonecznych biegiem po gwiazdnem niebie Kryste..., qui luciferorum alipedum tactu stellata per ethera gubernas]
** 1901 [1471], Materiały i Prace Komisji Językowej Akademii Umiejętności w Krakowie, volume V, page 35:Byeg passum[Bieg passum]
** c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 6v:Cursus eyn lauff byeg[Cursus eyn lauff bieg]
** 1874-1891 [XV med.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXV, page 152:Exivit de utero meo giganteo cursu obrzymowym byegem[Exivit de utero meo giganteo cursu olbrzymowym biegiem]
** 1908 [c. 1500], Bolesław Erzepki, editor, Przyczynki do średniowiecznego słownictwa polskiego. I. Glosy polskie wpisane do łacińsko-niemieckiego słownika drukowanego w roku 1490‎, Lubiń, page 3:Byeg cursus[Bieg cursus]
** 1876-1929 [XV p.post.], Vatroslav Jagić, editor, Archiv für slavische Philologie‎, volume XII, Murzynowo, page 144:Byegi gressus[Biegi gressus]
* (attested in Masovia, Lesser Poland) course, channel, riverbed (confine of a river)
** 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 21:Bąndzeli plynyenye rzeki oth wlostnego byegv... odwroczono..., thedi wyącz byeeg rzeeki za granicze zawzdi ma ymyaan bycz[Będzieli płynienie rzeki ot włostnego biegu... odwrocono..., tedy więc bieg rzeki za granice zawżdy ma imian być]
** 1895 [Fifteenth century], Franciszek Piekosiński, editor, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich. Kodeks Działyńskich I‎, Lesser Poland, page 7:Gdyby rzeka moczą swą... opvszczywszy pyrwszy byeg, gynszym byegyem syą obroczila, tedy ony brzegy, ktorimi pyrwey woda rzeky czekla, dzedzynam badą za granycze[Gdyby rzeka mocą swą... opuściwszy pirwszy bieg, jinszym byegyem się obrociła, tedy ony brzegy, ktorymi pirwej woda rzeki ciekła, dziedzinam będą za granicę]
** 1901 [1471], Materiały i Prace Komisji Językowej Akademii Umiejętności w Krakowie, volume V, page 85:Na byegv rzecznem ad oram[Na biegu rzecznem ad oram]
* (attested in Sieradz-Łęczyca) course (path of a celestial body)
** 1880-1894 [XV med.], Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności‎, volume V, page 265:Mądry a na wyączey then, ysz sze na gwyasdach rosumye a z gych byegu o przyydączych rzeczach [przepowiada] sapiens et maxime, qui astrorum cursus sciens ex tali cursu de futuris [predicit][Mądry a nawięcej ten, jiż sie na gwiazdach rozumie a z jich biegu o przyjdących rzeczach [przepowiada] sapiens et maxime, qui astrorum cursus sciens ex tali cursu de futuris [predicit]]
** 1874-1891 [1466], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXII, Łęczyca, page 17:Przechodzy rok w ocrądze pochodzącze byegy agit celeres annus in orbe rotas[Przechodzi rok w okrędze pochodzące biegi agit celeres annus in orbe rotas]
** Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎, page 5:Przykazalesz ym, bych dzyerzely barzy byeg vczvyrdzenya nyebyoss[Przykazałeś im, bych[ą] dzierżeli barzy bieg ućwirdzenia niebios]
** 1874-1891 [XV med.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXV, page 151:Nastaloscz nyebyeszkych byegow successio[Nastałość niebieskich biegow successio]
* (attested in Greater Poland, Masovia) passage (of time, act of passing)
** 1885-2024 [c. 1428], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors, Prace Filologiczne‎, volume I, Międzyrzecz, Warsaw, page 480:Theliko do yednego byegu roka tantum ad vnius anni decursum[Teliko do jednego biegu roka tantum ad vnius anni decursum]
** 1930 [c. 1455], “II Par”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎, 21, 19:Dzen ku dnyv przichodzil a chwyle czasu przed syø biezali, a dwye lecye syø popelnyle swim byegem[Dzień ku dniu przychodził a chwile czasu przed się bieżały, a dwie lecie się popełnile swym biegiem]
* way, manner; course, proceeding
** 1874-1891 [XV p. pr.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXII, page 335:Inter omnia necessaria est cognoscere euentagium kursum byeg in omnibus, quod in omnibus est fructus et dampnum[Inter omnia necessaria est cognoscere euentagium kursum bieg in omnibus, quod in omnibus est fructus et dampnum]
** 1874-1891 [XV med.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXIV, page 361:Podlug biegu przyrodzonego secundum cursum nature[Podług biegu przyrodzonego secundum cursum nature]
** 1874-1891 [XV med.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXV, page 158:In habitu glorie seculorum szweczkego byegu[In habitu glorie seculorum świeckiego biegu]
** 1874-1891 [XV med.], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXV, page 160:Procz begu pospolnego sine incubitu concepisse[Procz biegu pospolnego sine incubitu concepisse]
** Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎, page 46:Dzyevycze porodzenye przez mąskyego dotknyenya nade wschytky prava przyrodzonego byegv[Dziewicze porodzenie przez męskiego dotknienia nade wszytki prawa przyrodzonego biegu]
* escape, flight (act of fleeing)
** 1930 [c. 1455], “II Par”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎, 25, 8:Gestly mnysz, iszbi w moci wogenskey zalezalo wycyøstwo boia: przepuscy pan, abi bil przemozon od nyeprzyiacyol, bocz to [boga] gest wspomoci y na byeg obrocycz[Jestli mnisz, iżby w mocy wojeńskiej zależało wicięstwo boja, przepuści Pan, aby był przemożon od nieprzyjacioł, boć to [boże] jest wspomocy i na bieg obrocić]
* (attested in Lesser Poland) invasion, onslaught
** 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], pages 90, 6:Ne *bodzesz se bacz od strachu nocznego, ... od byegu y dyabla przepoludnego[Nie będziesz sie bać od strachu nocnego, ... od biegu i dyjabła przepołudniego]

#### Descendants

* Polish: bieg
* Silesian: biyg

### References

* Bańkowski, Andrzej (2000) “bieg”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
* Sławski, Franciszek (1958-1965) “bieg”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
* K. Nitsch, editor (1953), “bieg”, in Słownik staropolski‎ (in Polish), volume 1, Warsaw: Polish Academy of Sciences, page 86
* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “bieg”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
* Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “bieg”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish bieg.

### Pronunciation

* IPA: /ˈbjɛk/
* Audio:(file)
* Rhymes: -ɛk
* Syllabification: bieg
* Homophone: Bieg

### Noun

bieg m inan (related adjective biegowy)
* (uncountable) run, jog (fast movement propelled by one's legs)
** (Middle Polish) aspiration, intention
    Synonyms: dążenie, zamiar
* (countable, athletics, sports) race, run, sprint (competition in which the competitors run)
* (uncountable) course, trajectory, sequence (movement of some objects)
* (uncountable) course, watercourse (direction of a body of flowing water, e.g. a river, stream, etc.)
* (uncountable) stretch (particular segment of a body of flowing water, e.g. a river, stream, etc.)
* (uncountable) course (succession of something developing over time)
    Synonym: przebieg
* (countable) gear (configuration of the transmission of a machine)
    Synonym: przekładnia
* (countable, obsolete, hunting) leg (lower limb of a game animal)
    Synonym: noga
* (uncountable, obsolete) circulation (of currency, circulating coins; notes, bills, etc., current for coin)
    Synonyms: kurs, obieg
* (uncountable, obsolete) mode (rules of operation)
    Synonyms: porządek, tryb
* (Middle Polish) driving (movement of people by means of an external force)
    Synonyms: jazda, podróż
* (Middle Polish) escape, flight (act of fleeing)
    Synonym: ucieczka

#### Usage notes

The genitive singular form biega is dialectal.

#### Derived terms

* na jałowym biegu
* biegiem
* w biegu
* z biegiem czasu
* biega
* bieg patrolowy
* bieg po zdrowie
* bieg rozstawny
* skrzynia biegów
* nadać bieg pf, nadawać bieg impf
* zwolnić biegu pf, zwalniać biegu impf

#### Related terms

* biegły
* biegnikowy
* biegunowy
* biegle
* biegowo
* biegunowo
* biegacz
* biegaczka
* bieganina
* biegła
* biegłość
* biegły
* biegnik
* biegówka
* biegun
* biegunka
* biegunowość
* biegus
* biec impf, pobiec pf
* biegać impf

#### Collocations

* bieg po zdrowie ― a run for health
* długi bieg ― a long run
* forsownybieg ― a strenuous run
* krótki bieg ― a short run
* męczący bieg ― a tiring run
* szaleńczy bieg ― a crazy/mad run
* szybki bieg ― a fast run
* zmęczony biegiem ― tired after a run
* spocony od biegu ― sweaty after a run
* zdyszany od biegu ― out of breath after a run
* zmęczyć się biegiem ― to tire oneself running
* bieg długodystansowy ― a long-distance run
* bieg krótki ― a short sprint
* bieg eliminacyjny ― preliminary run
* bieg maratoński ― a marathon run
* bieg sprinterski ― a sprint
* bieg narciarski ― a ski run
* bieg przełajowy ― a cross-country run
* bieg zjazdowy ― a downhill run
* bieg uliczny ― a downhill run
* bieg na sto metrów ― a hundred-meter run
* bieg na orientację ― orienteering
* bieg przez płotki ― a hurdle race
* bieg z przeszkodami ― obstacle race
* wygrać bieg ― to win a race
* z biegiem czasu ― over time/over the course of time
* bieg planet ― the trajectory of planets
* bieg pociągu ― a train’s course
* przyspieszyć bieg ― to expedite
* zwolnić bieg ― to slow things down
* dalszy bieg czegoś ― a further course
* dotychczasowy bieg czegoś ― the hitherto course of something/the course thus far
* normalny bieg czegoś ― the normal flow of something
* bieg dziejów/historii ― the course of history
* bieg spraw ― the order of things
* bieg wydarzeń/wypadków/zdarzeń ― the course of events
* bieg życia ― the course of life
* bieg myśli ― a train of thought
* bieg czasu ― the course of time
* odwrócić bieg czegoś ― to turn the tide of something
* zmienić bieg czegoś ― to change the course of something
* wpłynąć na bieg czegoś ― to affect the course of something
* bieg rzeki ― a river’s watercourse
* bieg strumienia ― a stream’s watercourse
* iść/płynąć z biegiem czegoś ― to go with the (physical) flow of something/to go downstream
* pierwszy bieg ― first gear
* wsteczny bieg ― reverse gear
* bezpośredni bieg ― fast gear
* jałowy bieg ― idle
* zredukować bieg ― to shift down a gear/to downshift
* włączyć bieg ― to shift into a gear
* wrzucić bieg ― to put into drive
* zmienić bieg ― to shift gears
* ruszyć/ruszać na (pierwszym/wstecznym) bieg ― to put into (first/reverse) gear

### Further reading

* bieg in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* bieg in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “bieg”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “bieg”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “bieg”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “bieg”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 149

## Volapük
### Noun

bieg (nominative plural biegs)
* an act of reverence

#### Declension

$^1$ status as a case is disputed $^2$ in later, non-classical Volapük only