# wydawać
## Old Polish
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *vydavati. By surface analysis, wy- +‎ dawać. First attested in 1415.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /vɨdaːvat͡ɕ/
* IPA: (15th CE) /vɨdɒvat͡ɕ/

### Verb

wydawać impf (perfective wydać)
* (attested in Greater Poland) to give (to transfer one's possession or holding of (something) to (someone))
    Synonym: dawać
** 1916 [second half of the 15th century], Stanisław Słoński, editor, Psałterz puławski‎, Greater Poland, pages 67, 32:Tobie będø wydawacz krolyowye dary (tibi offerent reges munera)[Tobie będą wydawać krolowie dary (tibi offerent reges munera)]
* (attested in Lesser Poland, Sieradz-Łęczyca) to give out (to give on a special occasion)
** 1887 [Fifteenth century], Wacław Ubogi z Brodni, edited by Lucjan Malinowski, Modlitwy Wacława. Zabytek języka polskiego z wieku XV odkryty i skopjowany przez Aleksandra Przezdzieckiego wydał i objaśnił Lucyjan Malinowski‎, Krakow, Brodnia, page 39a:[U]czinilem sød y sprawiedliwoscz, nye widaway mie potwarzaianczim mnie (non tradas me calumniantibus me Psal 118, 121)[Uczyniłem sąd i sprawiedliwość, nie wydawaj mie potwarzającym mnie (non tradas me calumniantibus me Psal 118, 121)]
* (law, attested in Greater Poland) to bring someone to a different court
** 1967 [1415], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty kościańskie, volume III, number 553, Kościan:Jako Andrzich po vyednanu ne widawal pana Dobrogosta w duchowne prawo sz yego zoną[Jako Andrzych po ujednaniu nie wydawał pana Dobrogosta w duchowne prawo s jego żoną]
* (intransitive, of reflexive with się, attested in Lesser Poland) to engage in something, to give oneself to [with na (+ accusative) ‘to what’]
** 1895 [Fifteenth century], Franciszek Piekosiński, editor, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich. Kodeks Działyńskich I‎, Lesser Poland, page 39:[P]rzygadza syą, ysze porodzony s plemyenya slacheczskyego, cząstokrocz swey czczy nye szanvyącz wydawayą syą na lotrowstwo (furta seu latrocinia committentes)[Przygadza się, iże porodzoni z plemienia ślachecskiego częstokroć swej czci nie szanując, wydawają się na łotrowstwo (furta seu latrocinia committentes)]
* (attested in Silesia) to spend (to give money or material goods on)
** 1956 [Middle of the 15th century], Jerzy Woronczak, editor, Teksty polskie w rękopisie nr 43 Biblioteki Kapitulnej we Wrocławiu z połowy XV wieku‎, Silesia, page 64r:Wlt namque deus ab homine, ut de bonis sibi collatis racio assignetur, ... an prudenter dispensabat widawal[Wlt namque deus ab homine, ut de bonis sibi collatis racio assignetur, ... an prudenter dispensabat wydawał]
* to give away, to betray someone
** Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎, page 310:Bądzczye mądrzy yako wązovye..., alye boyczye szye od lyvdzy, bocz vasz bądą vydavacz w ych radach (tradent enim vos in conciliis Mat 10, 17) y badą byczovacz [w] ych synagogach[Bądźcie mądrzy jako wężowie... Ale bojcie sie od ludzi, boć was będą wydawać w ich radach (tradent enim vos in conciliis Mat 10, 17) i będą biczować w ich synagogach]
* (attested in Greater Poland) to birth, to give birth
** 1977-1980 [c. 1470], urowska-Górowska Wanda, Kyas Vladimir, editors, Mamotrekty staropolskie‎, Lubin, page 129:Plod wydawąyącz germinans (in stillicidiis eius, sc. dei, laetabitur germinans, sc. terra Psal 64, 11)[Płod wydawając germinans (in stillicidiis eius, sc. dei, laetabitur germinans, sc. terra Psal 64, 11)]
* to think up, to come up with
** 1874-1891 [c. 1500], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XLVII, page 368:Item eo modo excogitant et exquirunt (sc. parentes) habitus vidavayv vel vymyslayv kroge[Item eo modo excogitant et exquirunt (sc. parentes) habitus wydawają vel wymyślają kroje]
* to protrude, to exsert, to stick out
** End of the 15th century, Józefa Reczka, Elżbieta Belcarzowa, editors, Glosy z rękopisu, number nr 414/11, Zakład Narodowy im. Ossolińskich we Lwowie, obecnie we Wro­cławiu, page 180:Serpens omnia membra sua exponit, vydawa, pro capite[Serpens omnia membra sua exponit, wydawa, pro capite]
* to cause, to make happen
** 1856-1870 [1447], Antoni Zygmunt Helcel, editor, Starodawne Prawa Polskiego Pomniki‎, volume IX, number 418:Ego procurator domini abbatis et tocius conuentus do vlg. wydawam iudicium sev sentenciam[Ego procurator domini abbatis et tocius conuentus do vlg. wydawam iudicium sev sentenciam]
** 1874-1891 [1453], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXV, page 208:W pyathek... vyedzon (sc. Chrystus) przeth Pylatha, tamo nąn vydavano szvyadeczstwo nyesbadne[W piątek... wiedzion (sc. Chrystus) przed Piłata, tamo nań wydawano świadecstwo niezbędne]
* to present orally or in text
** 1977-1980 [1471], Wanda Żurowska-Górecka, Vladimír Kyas, editors, Mamotrekty staropolskie [Old Polish-Latin Dictionaries and wordlists], page 238:Vydavamy prosternimus (prosternimus preces ante faciem tuam Dan 9, 18)[Wydawamy prosternimus (prosternimus preces ante faciem tuam Dan 9, 18)]
* (attested in Silesia) to confirm; to testify
** 1981-2001 [1435], Elżbieta Belcarzowa, editor, Glosy polskie w łacińskich kazaniach średniowiecznych, volume II, Legnica, page 53:Ipse enim spiritus reddit, vydawa, testimonium spiritui nostro (ipse enim spiritus testimonium reddit spiritui nostro, quod sumus filii dei Rom 8, 16)[Ipse enim spiritus reddit, wydawa, testimonium spiritui nostro (ipse enim spiritus testimonium reddit spiritui nostro, quod sumus filii dei Rom 8, 16)]
* (reflexive with się, attested in Masovia) to announce one's readiness for something
** 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 34.:Ian vstawycznye myenyl, eszbi szą Pyotr szam vrenil a tho wydawal szą vrządnye doswyathczicz (quod offerebat se legitime probaturum)[Jan ustawicznie mienił, eżby się Piotr sam urenił, a to wydawał się urzędnie doświadczyć (quod offerebat se legitime probaturum)]
* (attested in Silesia) to issue, to turn out to be; to become
** 1981-2001 [1435], Elżbieta Belcarzowa, editor, Glosy polskie w łacińskich kazaniach średniowiecznych, volume II, Legnica, page 51:In omnibus exhibeamus, vid[y]awaymy, nosmetipsos sicut dei ministros in multa paciencia (II Cor 6, 4)[In omnibus exhibeamus, wyd[y]awajmy, nosmetipsos sicut dei ministros in multa paciencia (II Cor 6, 4)]
** 1977 [End of the 15th century], “Vergili Georgicorum schedae Gnesnenses”, in Bogdanus Bolz, Wanda Żurowska-Górecka, editors, Symbolae Philologorum Posnaniensium, volume 3, page 82:[Quae] (sc. humus) grau[is est ipso], tacitam se pondere prodit, vydawa *szyv, [q]ueque levis[[Quae] (sc. humus) grau[is est ipso], tacitam se pondere prodit, wydawa się, [q]ueque levis]
* (of hits) to hit from all sides by waving a weapon
** 1466, Elżbieta Belcarzowa, editor, Glosy z rkpsu Biblioteki Jagiellońskiej nr 2195 oraz z rękopisu, numbers 1490/11, 1945/1, Biblioteka Kapitulna w Pradze, page 17:Ictos ipse, gl. miles, suos steriles effudit, gl. exponit vydava, in vsus[Ictos ipse, gl. miles, suos steriles effudit, gl. exponit wydawa, in vsus]

#### Derived terms

* wydawanie
* wydawca
* wydawać za mąż impf

#### Related terms

* wydanie

#### Descendants

* Polish: wydawać
* Silesian: wydŏwać

### References

* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “wydawać”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish wydawać. By surface analysis, wy- +‎ dawać.

### Pronunciation

* IPA: /vɘˈda.vat͡ɕ/
* (Middle Polish) IPA: /vɨˈdɒ.vat͡ɕ/
* (Lesser Poland):
** (Podegrodzie) IPA: /vɘˈda.vat͡ɕ/
* Audio:(file)
* Rhymes: -avat͡ɕ
* Syllabification: wy‧da‧wać

### Verb

wydawać impf (perfective wydać)
* (transitive) to spend (to pay out money) [with na (+ accusative) ‘on what’]
    Synonyms: wykładać, wywalać
* (transitive) to give change (to refund a customer money overpaid during a transaction) [with instrumental ‘with what’; or with z (+ genitive) ‘from what’]
* (transitive) to issue (to give someone something that they should receive in a given situation related to a certain type of behavior or action, e.g. a passport) [with dative ‘to whom’]
* (transitive) to give away (to give information on punishable actions someone has done to people who can punish said actions)
    Synonyms: sypać, śpiewać, wkopywać, wsypywać, wysypywać
* (transitive, of trees, plants, etc.) to bear, to produce (to create fruit or something similar)
    Synonyms: obradzać, plonować, rodzić
* (transitive) to make (to create a sound)
    Synonyms: dobywać, wydobywać
* (transitive) to give off (to create a particular smell)
    Synonym: wydzielać
* (transitive, publishing) to publish (to issue (something, such as printed work) for distribution and/or sale)
    Synonyms: drukować, ogłaszać, publikować
* (transitive) to issue, to hand out (to decide on something due to rank or function, which then becomes officially binding or valid, e.g. an order)
* (transitive) to throw, to hold (to organize or ensure the happening of a particular event)
    Synonyms: dawać, urządzać, wyprawiać
* (transitive) to give away (to formally hand over a bride to the bridegroom) [with za (+ accusative) ‘to whom’]
* (transitive, literary) to distinguish oneself (to be distinguished by the origin or initial action of some later known person or group of persons)
* (transitive) to hand out (to pass and announce something)
* (transitive, obsolete) to give of oneself
    Synonym: dawać z siebie
* (transitive, obsolete) to utter
    Synonym: wypowiadać
* (transitive, obsolete) to emphasize (to bring special attention to)
* (intransitive, obsolete) to stand out, to stick out
    Synonyms: odstawać, wystawiać, wysuwać
* (transitive, obsolete) to hand, to pass
    Synonym: podawać
* (transitive, obsolete, fishing) to cast (to throw a net into water)
* (transitive, Middle Polish) to betray
* (reflexive with się) to seem, to appear (to create some impression) [with dative ‘to what/whom’, along with instrumental ‘as what/whom’ or infinitive ‘to do what’]
    Synonym: zdawać się
    Wydaje mi się, że... ― It seems to me that...
* (reflexive with się) to appear; to be revealed
    Synonym: ujawniać się
* (reflexive with się) to give oneself away (to unintentionally reveal a secret, divulge undisclosed information, or expose oneself)
    Synonym: ujawniać się
* (reflexive with się) to give oneself away (to give information about oneself on punishable actions one has done to people who can punish said actions)
* (reflexive with się) to put oneself at risk [with na (+ accusative) ‘at what risk’]
    Synonym: narażać się
* (reflexive with się, colloquial or dialectal, Sącz Lach, chiefly of women) to marry, to wed [with za (+ accusative) ‘whom’]
* (reflexive with się, authorship) to self-publish
* (reflexive with się, obsolete) to be published
* (reflexive with się, obsolete) to be issued
* (reflexive with się, obsolete) to happen, to occur
    Synonyms: następować, zdarzać się
* (reflexive with się, obsolete) to leave
    Synonyms: see Thesaurus:uciekać

#### Derived terms

* wydać bitwę pf, wydawać bitwę impf
* wydać na łup pf, wydawać na łup impf
* wydać na śmierć pf, wydawać na śmierć impf
* wydać na świat pf, wydawać na świat impf
* wydać ostatnie tchnienie pf, wydawać ostatnie tchnienie impf
* wydać owoce pf, wydawać owoce impf
* wydać w ręce pf, wydawać w ręce impf
* wydać za mąż pf, wydawać za mąż impf

### Trivia

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), wydawać się is one of the most used words in Polish, appearing 25 times in scientific texts, 4 times in news, 67 times in essays, 42 times in fiction, and 24 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 162 times, making it the 358th most common word in a corpus of 500,000 words.

### References

* ↑ Ida Kurcz (1990) “wydawać się”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language] (in Polish), volume 2, Kraków, Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 693

### Further reading

* wydawać in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* wydawać in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “wydawać”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “wydawać się”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* “WYDAWAĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 07.03.2017
* “WYDAWAĆ%20SIĘ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 30.06.2009
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “wydawać”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “wydawać”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1919), “wydawać”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 7, Warsaw, page 839
* wydawać in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego
* Karol Mátyás (1891) “wydaję się”, in “Słowniczek gwary ludu zamieszkującego wschodnio-południową najbliższą okolicę Nowego Sącza”, in Sprawozdania Komisyi Językowej Akademii Umiejętności (in Polish), volume 4, Kraków: Drukarnia Uniwersytetu Jagiellońskiego, page 331