# robić
## Old Polish
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *orbiti. First attested in the 14th century.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /rɔbit͡ɕ/
* IPA: (15th CE) /rɔbit͡ɕ/

### Verb

robić impf
* (attested in Sieradz-Łęczyca, Greater Poland, Masovia, Lesser Poland) to work, to labor
** 1930 [c. 1455], “Jos”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎, section 24,13:Dalem wam zemyø, w nyeyzescye nye robili (in qua non laborastis), y myasta, gichzescye nye dzalali[Dałem wam ziemię, w niejżeście nie robili (in qua non laborastis), i miasta, jichżeście nie działali]
** 1415, Przecław Słota, O zachowaniu się przy stole‎, Łęczyca, Poznań, line 31:A pelnø miszø nadroby, yako on, czszo motykø roby[A pełną misę nadrobi jako on, cso motyką robi]
** 1950 [1436], Władysław Kuraszkiewicz, Adam Wolff, editors, Zapiski i roty polskie XV-XVI wieku z ksiąg sądowych ziemi warszawskiej, number 480, Warsaw:Jacom ya nye robil na Janowich konyech silø... Canimir nye robil na Janowich konyech silø[Jakom ja nie robił na Janowych koniech siłą... Kanimir nie robił na Janowych koniech siłą]
** 1892 [1484], Hieronim Łopaciński, editor, Reguła trzeciego zakonu św. Franciszka i drobniejsze zabytki języka polskiego z końca w. XV i początku XVI‎, Krakow, page 712:Syosthry... brzemyenne... nye mayą robiczi cziązko roboth thych czyelesthnych (ab exactione qualibet corporali... potuerint... abstinere)[Siostry... brzemienne... nie mają robić ciężko robot tych cielestnych (ab exactione qualibet corporali... potuerint... abstinere)]
** Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎, page 118:Po drodze ydączy, Marya barzo vyelye robyla (laboravit), a rzatko kyedy vszyadla na osla, aby sobye odpoczynela[Po drodze idęcy Maryja barzo wiele robiła (laboravit) a rzadko kiedy wsiadła na osła, aby sobie odpoczynęła]
** (attested in Masovia) to work as a serf
*** 1920 [1411], Marceli Handelsman, Antoni Rybarski, Kazimierz Tymieniecki, editors, Najdawniejsze księgi sądowe mazowieckie, volume I, number 1609, Płońsk:Yaco v mne ne robyl Thomek sznopa ratayskego[Jako u mnie nie robił Tomek snopa ratajskiego]
*** 1879 [1430], Jan Tadeusz Lubomirski, editor, Księga ziemi czerskiej 1404-1425. Liber terrae Cernensis‎, Masovia, page LXXXI:Jaco ia o tha krywda oth *pyskupa *wstol, esz my kaszal wyszey szecz dny robic, nysze bil wynowath y robilem ge[Jako ja o tę krzywdę ot biskupa wstał, eż mi kazał wyszey szeć dni robić, niże był winowat i robiłem je]
** (attested in Masovia) to be employed somewhere
*** 1921 [1434], Kazimierz Tymieniecki, editor, Wolność kmieca na Mazowszu w wieku XV‎, Masovia, page 76:Sed te mea uxor [mea] covenerit precio vlg. hwstanowyla do thego dna s mytha robycz[Sed te mea uxor covenerit precio vlg. hustanowiła do tego dnia s myta robić]
*** 1959 [1491], “Teksty polskie z końca XV w.”, in Rafał Leszczyński, editor, Rozprawy Komisji Językowej‎, volume VII, page 58:Zadny thowarzis aby nye sromoczil swego mystrza, v kthorego 'roby[Żadny towarzysz aby nie sromocił swego mistrza, u ktorego robi]
* to do
** 1895 [1419], Archiwum Komisji Prawniczej. Collectanea ex Archivo Collegii Iuridici‎, volume VIIIa, page 45:Ktore stoli Pabian robil *Stanislaowi, thi sø przi Pabyiane[Ktore stoły Pabijan robił Stanisła(w)owi, ty są przy Pabijanie]
* (attested in Greater Poland) to make
** 1888 [1399], Romuald Hube, editor, Zbiór rot przysiąg sądowych poznańskich, kościańskich, kaliskich, sieradzkich, piotrkowskich i dobrzyszyckich z końca wieku XIV i pierwszych lat wieku XV‎, Greater Poland, page 96:Iaco prave Iaracz ne mal g themu situ niczs ani na ne robil, nisli ('ale') Stachni czeczy[Jako prawie Jaracz nie miał k temu żytu niczs ani na nie robił, niżli (a. niźli, 'ale') Stachny dzieci]
* (attested in Greater Poland) to order (to request some product or service)
** 1959 [1428], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty poznańskie, volume I, number 1297, Poznań:Ten dlug […] , o ktorisz Marczin (sc. aurifaber) s Posznanya byl poszwal paną Mycolaya... temu szą trzi lata mynaly, a potem v nyego pąn Mycolay nycz nye robyl po trzech leczech[Ten dług […] , o ktoryż Marcin (sc. aurifaber) s Poznania był pozwał pana Mikołaja... temu są trzy lata minęły; a potem u niego pan Mikołaj nic nie robił po trzech leciech]
* to act, to behave
** 1876-1929 [1411], Vatroslav Jagić, editor, Archiv für slavische Philologie‎, volume VI, page 213:Jako czszo yest Barthlomey robil, tho sz Yanowø wolø robil, szwe zytho woszø sz Wochowa[Jako cso jest Bartłomiej robił, to z Janową wolą robił, swe żyto wożę z Wochowa]
* to handle money
** Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎, page 407:Robczye temy pyenyądzmy, asczy szye vrocze (negotiamini, dum venio Luc 19, 13)[Robcie temi pieniędzmi, ażci sie wrocę (negotiamini, dum venio Luc 19, 13)]
* (sometimes reflexive with się, attested in Lesser Poland, Masovia) to try, to attempt
** 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], pages 48, 8:Y robicz bødze (laborabit, Puł: vszylowacz będze) na weky[I robić będzie (laborabit, Puł: usiłować będze) na wieki]
** 1895 [1448–1450], Mikołaj Suled, edited by Franciszek Piekosiński, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich, Kodeks Świętosławów, Warka, page 38:Nalazvyą szą nyegini, gisz okrasamy vymyslonymy myarthwe a dokonane rzeczi robyą szą wsdrvszycz (molliuntur refricare[Nalazują się niejeni, jiż okrasami wymyślonymi miartwe a dokonane rzeczy robią się wzdruszyć (molliuntur refricare)]

#### Derived terms

* robienie
* robieniec
* robociądz
* robota
* dorobić pf
* nadrobić pf
* odrobić pf
* przerobić pf, przerabiać impf
* przyrobić pf
* rozrobić pf
* urobić pf, urabiać impf
* wyrobić pf
* zarobić pf
* zrobić pf

#### Related terms

* robotliwy
* robotny
* robotujący
* robionek
* robię
* robotnica
* robotnik
* robotowanie
* robotawać impf
* robotować impf

#### Descendants

* Polish: robić
* Silesian: robić

### References

* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “robić”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish robić.

### Pronunciation

* IPA: /ˈrɔ.bit͡ɕ/
* (Middle Polish) IPA: /ˈrɔ.bit͡ɕ/
* Audio 1; “robić”:(file)
* Audio 2; “robić się”:(file)
* Rhymes: -ɔbit͡ɕ
* Syllabification: ro‧bić

### Verb

robić impf (perfective zrobić)
* (transitive) to make (to cause the existence of)
    Robię im śniadanie. ― I'm making them breakfast.
* (transitive) to do (to perform; to execute)
    Synonym: wykonywać
    Co robisz? ― What are you doing?
* (transitive) to make; to cause (to effect or produce by means of some action)
    Synonym: urządzać
* (transitive) to throw (to organize; to cause something to happen)
* (transitive) to make (to cause someone to take on traits of something, to become something) [with z (+ genitive) ‘out of what’]
* (transitive) to make (to unfairly assign traits of something to someone or something) [with z (+ genitive) ‘out of what’]
* (intransitive) used as a generic verb, sometimes to replace another; to do
* (intransitive, anaphora) used anaphorically instead of repeating a previous verb; to do
* (intransitive) to act, to behave
    Synonyms: postępować, zachowywać się
* (reflexive with się) to come about, to arise
    Synonyms: nastawać, czynić się
* (reflexive with się) to get, to become [with z (+ genitive) ‘out of what’]
    Robi się późno. ― It's getting late.
* (reflexive with się, impersonal) to start to feel [with dative ‘who’]
* (reflexive with się, colloquial) to dress to kill [with na (+ accusative)]
* (reflexive with się) to be done; to be made

#### Conjugation
### Verb

robić impf
* (intransitive, colloquial) to toil
    Synonym: pracować
    Robię trzy godziny dziennie. ― I work three hours a day.
* (transitive, Middle Polish) to use, to apply
    Synonyms: posługiwać się, stosować, używać, wykorzystywać
* (transitive, Middle Polish) to move (to cause to change location)
    Synonym: poruszać
* (intransitive, Middle Polish, of wine) to ferment
    Synonym: fermentować
* (transitive, colloquial) to act, to substitute [with za (+ accusative) ‘as what’]

#### Derived terms

* już się robi
* robi się
* dorobić pf, dorabiać impf
* nadrobić pf, nadrabiać impf
* narobić pf, narabiać impf
* obrobić pf, obrabiać impf
* odrobić pf, odrabiać impf
* podrobić pf, podrabiać impf
* porobić pf, porabiać impf
* przerobić pf, przerabiać impf
* przyrobić pf, przyrabiać impf
* rozrobić pf, rozrabiać impf
* urobić pf, urabiać impf
* wrobić pf, wrabiać impf
* współrobić impf
* wyrobić pf, wyrabiać impf
* zarobić pf, zarabiać impf
* co robić najlepszego impf, co zrobić najlepszego pf
* robić chlew impf, zrobić chlew pf
* robić dobrze impf, zrobić dobrze pf
* robić dziecko impf, zrobić dziecko pf
* robić dzień impf, zrobić dzień pf
* robić furorę impf, zrobić furorę pf
* robić idiotę impf, zrobić idiotę pf
* robić kasę impf, zrobić kasę pf
* robić kilometr impf, zrobić kilometr pf
* robić koło pióra impf, zrobić koło pióra pf
* robić kupę impf, zrobić kupę pf
* robić loda impf, zrobić loda pf
* robić łaskę impf, zrobić łaskę pf
* robić marmoladę impf, zrobić marmoladę pf
* robić miejsce impf, zrobić miejsce pf
* robić na złość impf, zrobić na złość pf
* robić nadzieję impf, zrobić nadzieję pf
* robić pa impf, zrobić pa pf
* robić piekło impf, zrobić piekło pf
* robić pieniądze impf, zrobić pieniądze pf
* robić pod siebie impf, zrobić pod siebie pf
* robić porządek impf, zrobić porządek pf
* robić reklamę impf, zrobić reklamę pf
* robić różnicę impf, zrobić różnicę pf
* robić się ciemno przed oczami impf, zrobić się ciemno przed oczami pf
* robić się na bóstwo impf, zrobić się na bóstwo pf
* robić się zimno impf, zrobić się zimno pf
* robić siusiu impf, zrobić siusiu pf
* robić sprawę impf, zrobić sprawę pf
* robić swoje impf, zrobić swoje pf
* robić w konia impf, zrobić w konia pf
* robić w majtki impf, zrobić w majtki pf
* robić wielkie oczy impf, zrobić wielkie oczy pf
* robić wodę z mózgu impf, zrobić wodę z mózgu pf
* robić z igły widły impf, zrobić z igły widły pf
* robić z nocy dzień impf, zrobić z nocy dzień pf
* robić źle impf, zrobić źle pf

#### Related terms

* bezrobotny
* roboczy
* robotny
* bezrobocie
* parób
* robigrosz
* robocizna
* robota
* robotnica
* robotnik

### Trivia

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), robić is one of the most used words in Polish, appearing 6 times in scientific texts, 4 times in news, 20 times in essays, 87 times in fiction, and 148 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 265 times, making it the 196th most common word in a corpus of 500,000 words.

### References

* ↑ Ida Kurcz (1990) “robić”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language] (in Polish), volume 2, Kraków, Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 493

### Further reading

* robić in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* robić in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “robić”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Wiesław Morawski (25.08.2022) “ROBIĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “robić”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “robić”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1912), “robić”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 5, Warsaw, page 538

## Silesian
### Etymology

Inherited from Old Polish robić.

### Pronunciation

* IPA: /ˈrɔ.bit͡ɕ/
* Audio:(file)
* Rhymes: -ɔbit͡ɕ
* Syllabification: ro‧bić

### Verb

robić impf
* (transitive) to make
    Synonyms: (colloquial) ônaczyć, produkować, rychtować, tworzić, wykōnować
* (transitive) to do
    Synonyms: czynić, działać, (colloquial) ônaczyć, postympować, sprawiać, wykōnować
* (intransitive) to behave
    Synonyms: czynić, postympować, zachowować sie
* (intransitive) to work
    Synonym: pracować
* (reflexive with sie) to act, to behave
    Synonym: zaczynać sie
* (reflexive with sie) to get, to become
    Synonym: stŏwać sie
** 2023, J. R. R. Tolkien, chapter X, in Grzegorz Kulik, Mirosław Syniawa, transl., edited by Kamil Czaiński, Hobit, abo tam i nazŏd [The Hobbit, or There and Back Again], I edition, Luboszyce: Silesia Progress, →ISBN, page 209:Jak płynyli, to dziyń sie robiōł jaśniyjszy i cieplyjszy.As they were sailing, the day got brighter and warmer.
* (reflexive with sie) to be done, to be carried out

#### Derived terms

* dorobić pf
* nadrobić pf
* narobić pf
* podrobić pf
* porobić pf
* przerobić pf
* rozrobić pf
* urobić pf
* zrobić pf

### Further reading

* robić in silling.org