# babka
## English
### Etymology

From a Slavic language likely via Yiddish באַבקע (babke). Compare baba, in the sense of "rum soaked cake".

### Pronunciation

* (US) IPA: /ˈbɑb.kə/
* Audio (Southern England):(file)

### Noun

babka (plural babkas)
* A Central and Eastern European coffee cake flavored with orange rind, rum, almonds, and raisins; or with some single flavoring, e.g. chocolate, lemon, etc.

#### Translations
### Anagrams

* kabab, Kabba

## Czech
### Pronunciation

* IPA: [ˈbapka]
* Rhymes: -apka

### Noun

babka f
* (informal) old woman
    Synonym: stařena
* the mushroom Xerocomellus chrysenteron
    Synonym: hřib žlutomasý

#### Related terms

* baba
* sýkora babka
* za babku

### Further reading

* “babka”, in Příruční slovník jazyka českého (in Czech), 1935–1957
* “babka”, in Slovník spisovného jazyka českého (in Czech), 1960–1971, 1989
* “babka”, in Internetová jazyková příručka (in Czech), 2008–2025

## Indonesian
### Etymology

Borrowed from English babka, most likely from Yiddish באַבקע (babke), from Slavic.

### Pronunciation

* IPA: /ˈbap.ka/
* Rhymes: -ka, -a
* Hyphenation: bab‧ka

### Noun

babka (plural babka-babka)
* (cooking) babka: a Central and Eastern European coffee cake flavored with orange rind, rum, almonds, and raisins.

### Further reading

* “babka” in Kamus Besar Bahasa Indonesia, Jakarta: Agency for Language Development and Cultivation – Ministry of Education, Culture, Research, and Technology of the Republic of Indonesia, 2016.

## Ingrian
### Etymology 1

Borrowed from Russian бабка (babka).

#### Pronunciation

* (Ala-Laukaa) IPA: /ˈbɑbkɑ/, [ˈbɑbk]
* (Soikkola) IPA: /ˈbɑbkɑ/, [ˈpɑpkɑ]
* Rhymes: -ɑbk, -ɑbkɑ
* Hyphenation: bab‧ka
* Homophone: papka

#### Noun

babka
* Synonym of poohan (“pastern”)
* Synonym of papu (“knucklebones”)

##### Declension
### Etymology 2

Borrowed from Russian бабка (babka).

#### Pronunciation

* (Ala-Laukaa) IPA: /ˈbɑbkɑ/, [ˈbɑbk]
* (Soikkola) IPA: /ˈbɑbkɑ/, [ˈpɑpkɑ]
* Rhymes: -ɑbk, -ɑbkɑ
* Hyphenation: bab‧ka
* Homophone: papka

#### Noun

babka
* Synonym of ämmä (“midwife”)

##### Declension
### References

* Ruben E. Nirvi (1971) Inkeroismurteiden Sanakirja, Helsinki: Suomalais-Ugrilainen Seura, page 383
* Arvo Laanest (1978) Isuri keele ajalooline foneetika ja morfoloogia [The historical phonology and morphology of the Ingrian language]‎, Tallinn, page 25

## Lower Sorbian
### Etymology

baba +‎ -ka.

### Pronunciation

* IPA: [ˈbapka]

### Noun

babka f
* diminutive of baba (“midwife, old woman, woman”)
* midwife

#### Declension
### Noun

babka f
* diminutive of baba (“sponge cake”)

#### Declension
### Further reading

* Muka, Arnošt (1921, 1928) “babka”, in Słownik dolnoserbskeje rěcy a jeje narěcow (in German), St. Petersburg, Prague: ОРЯС РАН, ČAVU; Reprinted Bautzen: Domowina-Verlag, 2008
* Starosta, Manfred (1999) “babka”, in Dolnoserbsko-nimski słownik / Niedersorbisch-deutsches Wörterbuch (in German), Bautzen: Domowina-Verlag

## Old Czech
### Pronunciation

* IPA: (13th CE) /ˈbabka/
* IPA: (15th CE) /ˈbapka/

### Noun

babka f
* diminutive of bába (“grandma, parent's mother”)

#### Declension
### Further reading

* Jan Gebauer (1903–1916) “babka”, in Slovník staročeský (in Czech), Prague: Česká grafická společnost "unie", Česká akademie císaře Františka Josefa pro vědy, slovesnost a umění

## Old Polish
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *babъka. By surface analysis, baba +‎ -ka. First attested in the second half of the 14th century.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /ba(ː)pka/
* IPA: (15th CE) /bapka/, /bɒpka/

### Noun

babka f
* (attested in Greater Poland) diminutive of baba (“grandma, parent's mother”)
** 1902 [1407], “Wybór zapisek sądowych grodzkich i ziemskich wielkopolskich z XV wieku”, in Franciszek Piekosiński, editor, Studia, rozprawy i materiały z dziedziny historii polskiej i prawa polskiego‎, volume 6, Poznań, Pyzdry, Kościan, Gniezno, page 323:Byesdrowsco przipadlo na Lesczinø babkø[Biezdrowsko przypadło na Leszczynę babkę]
* (attested in Lesser Poland) diminutive of baba (“midwife”)
** Beginning of the 15th century, Łukasz z Wielkiego Koźmina, Kazania gnieźnieńskie‎, Krakow, page 4a:Ioseph podluk obyczaga neuesczego ku ge porodzenu gestcy on byl due bapcze veszual[Josef podług obyczaja niewieściego ku je porodzeniu jestci on był dwie babce wezwał]
* (attested in Greater Poland, in the plural, astronomy) diminutive of baba (“Pleiades”)
** 1908 [c. 1500], Bolesław Erzepki, editor, Przyczynki do średniowiecznego słownictwa polskiego. I. Glosy polskie wpisane do łacińsko-niemieckiego słownika drukowanego w roku 1490‎, Lubiń, page 1:Pliades sunt stelle pluviales vlg. bapky[Pliades sunt stelle pluviales vlg. babki]
** c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 102r:Pliades sunt stelle pluviales vlg. bapky quoddam signum celeste[Pliades sunt stelle pluviales vlg. babki quoddam signum celeste]
* plantain; greater plantain (Plantago major)
** 1900 [1419], Józef Rostafiński, editor, Symbola ad historiam naturalem medii aevi = Średniowieczna historya naturalna w Polsce. Ps 2‎, number 5040:Babka arnoglossa, plantago maior[Babka arnoglossa, plantago maior]
** 1450, Piotr z Uścia, Rozariusz kapitulny, Ujście: Archiwum i Biblioteki Krakowskiej Kapituły Katedralnej, sygn. Ms 224, page 188r:Plantago […] est quedam herba multum vtilis Et dicitur a planta eo quod adheret terre vlg. babka[Plantago […] est quedam herba multum vtilis Et dicitur a planta eo quod adheret terre vlg. babka]
** XV p. post., Wokabularz petersburski I, Cesarskiej Biblioteki Publicznej w Petersburgu, sygn. Lat.Q.ch.XVI.33, page 8:Plantago babka[Plantago babka]
** 1450, Piotr z Uścia, Rozariusz kapitulny, Ujście: Archiwum i Biblioteki Krakowskiej Kapituły Katedralnej, sygn. Ms 224, page 40v:Citharia est quedam herba que alio nomine dicitur plantago babka[Citharia est quedam herba que alio nomine dicitur plantago babka]
** XV p. post., Wokabularz petersburski IV, esarskiej Biblioteki Publicznej w Petersburgu, sygn. Lat.F.ch.I.401, page 11:Citaria babka[Citaria babka]
** ribwort plantain (Plantago lanceolata)
*** 1900 [1437], Józef Rostafiński, editor, Symbola ad historiam naturalem medii aevi = Średniowieczna historya naturalna w Polsce. Ps 2‎, number 2456:Babka arnoglossa, plantago minor[Babka arnoglossa, plantago minor]
** hoary plantain, Plantago media
*** 1900 [1419], Józef Rostafiński, editor, Symbola ad historiam naturalem medii aevi = Średniowieczna historya naturalna w Polsce. Ps 2‎, number 5042:Kosmata babka auriculus leporis, plantago media[Kosmata babka auriculus leporis, plantago media]
** (attested in Greater Poland, Southern Borderlands) The meaning of this term is uncertain.
*** 1450, rkps Archiwum i Biblioteki Krakowskiej Kapituły Katedralnej o sygn. KP 224., Uście Solne, Lviv:Babka citharia, plantago[Babka citharia, plantago]

#### Descendants

* Polish: babka
* Silesian: babka

### References

* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “babka”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
* Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “babka”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk
* Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “babki”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk

## Polish
### Alternative forms

* bábka (Biecz, Lasovia)

### Etymology

Inherited from Old Polish babka. By surface analysis, baba +‎ -ka.

### Pronunciation

* IPA: /ˈbap.ka/
* (Middle Polish) IPA: /ˈbap.ka/, /ˈbɒp.ka/
* (Lesser Poland):
** (Kielce) IPA: /ˈbap.ka/
** (Lasovia) IPA: /ˈbap.ka/
** (Biecz) IPA: /ˈbap.ka/
** (Przemyśl) IPA: [ˈbap.ka]
* Audio:(file)
* Rhymes: -apka
* Syllabification: bab‧ka
* Homophone: Babka

### Noun

babka f (diminutive babeczka)
* diminutive of baba
* grandmother
    Synonyms: baba, babcia, babunia
* (colloquial) woman
    Synonyms: babeczka, kobieta
* (historical) medicine woman
* babka (type of cake)
* sandcastle
* plantain (any plant of the genus Plantago)
* goby (any of various small fish from the large family Gobiidae)
* (Przemyśl) particular part of a furnace/oven
* (Przemyśl) woman's companion assistant
* (obsolete or dialectal, Kielce, Lasovia) diminutive of baba (“beggar”)
* (obsolete, agriculture) mound of several sheaves of grain placed in a field
* (obsolete) type of edible mushroom
* (obsolete, mining) stone closing the entrance to the mine
* (obsolete, forging) stone used to close a blast furnace acting as a furnace door
* (obsolete, engineering) hammer with the same head on both sides
* (obsolete, forging) anvil for bending padlock shackles
* (obsolete, forging) small anvil used for tapping a scythe
* (obsolete) dragonfly
    Synonym: ważka
* (obsolete) small cannon
    Synonym: armatka
* (obsolete) type of old, small Polish currency
* (obsolete) die used in a particular children's game
* (Middle Polish or dialectal, Biecz, Przemyśl) midwife
    Synonym: akuszerka
* (Middle Polish) blind man's buff

#### Derived terms

* babczany
* babkowaty
* babka bycza
* babka lancetowata
* babka piaskowa
* babkowate
* cioteczna babka
* ciuciubabka
* stryjeczna babka
* ślepa babka
* na dwoje babka wróżyła

### Further reading

* babka in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* babka in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “babka”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Paweł Kupiszewski (19.12.2018) “BABKA”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “babka”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “babka”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “babka”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 78
* babka in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego
* Aleksander Saloni (1899) “babka”, in “Lud wiejski w okolicy Przeworska”, in M. Arct, E. Lubowski, editors, Wisła : miesięcznik gieograficzno-etnograficzny (in Polish), volume 13, Warsaw: Artur Gruszecki, page 236
* Aleksander Saloni (1908) “babka”, in “Lud rzeszowski”, in Materyały Antropologiczno-Archeologiczne i Etnograficzne (in Polish), volume 10, Kraków: Akademia Umiejętności, page 332
* Jan Łoś (1886) “babka”, in “Gwara opoczyńska. Studium dialektologiczne”, in Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności (1), volume 11, page 182
* Roman Zawiliński (1880) “babka”, in “Gwara brzezińska w pow. ropczyckim”, in Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności (I) (in Polish), volume 8, Krakow: Akademia Umiejętności, page 226
* Szymon Matusiak (1880) “babka”, in “Gwara lasowska w okolicy Tarnobrzega, studyjum dyjalektologiczne”, in Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności (I) (in Polish), volume 8, Krakow: Akademia Umiejętności, page 170

## Silesian
### Etymology

Inherited from Old Polish ka. By surface analysis, baba +‎ -ka.

### Pronunciation

* IPA: /ˈbap.ka/
* Audio:(file)
* Rhymes: -apka
* Syllabification: bab‧ka

### Noun

babka f
* diminutive of baba
* common woodlouse, Porcellio scaber
* (forging) small anvil for striking a scythe or a sickle
    Synonym: baba
* village midwife
    Synonym: babica
* babka (type of cake)
* common pear, (Pyrus communis)
    Synonym: baba
* (agriculture) last sheaf gathered during a harvest
* blind man's buff

### Further reading

* babka in silling.org
* Bogdan Kallus (2020) “babka”, in Słownik Gōrnoślōnskij Gŏdki, IV edition, Chorzów: Pro Loquela Silesiana, →ISBN, page 234
* Henryk Jaroszewicz (2022) “babka”, in Zasady pisowni języka śląskiego (in Polish), Siedlce: Wydawnictwo Naukowe IKR[i]BL, page 62
* Aleksandra Wencel (2023) “babka”, in Dykcjůnôrz ślų̊sko-polski, page 32