# պարտ
## Armenian
### Etymology

From Old Armenian պարտ (part).

### Pronunciation

* (Eastern Armenian) IPA: /pɑɾt/, [pɑɾt]
* (Western Armenian) IPA: /bɑɾd/, [bɑɾd]

### Adjective

պարտ • (part) (superlative ամենապարտ)
* obliged, under obligation (to)
* due; fitting, proper; appropriate

#### Declension
## Old Armenian
### Etymology

Borrowed from Iranian *partu- (“debt”). Compare Avestan 𐬞𐬁𐬭𐬀 (pāra, “debt”), Sogdian [script needed] (apartak, “guilty”), Pashto پور (pōr, “loan, debt”).

### Noun

պարտ • (part)
* (usually in the plural) debt
    պարտոյ տէր ― partoy tēr ― creditor
    բազում պարտս ունել ― bazum parts unel ― to be over head and ears in debt
    հատուցանել զպարտս իւր ― hatucʻanel zparts iwr ― to discharge or pay a debt
* (usually in the plural) duty, obligation, engagement, due
    պարտք անձին համարել ― partkʻ anjin hamarel ― to assume the obligation
    հատուցանել զպարտս երախտագիտութեան ― hatucʻanel zparts eraxtagitutʻean ― to discharge a debt of gratitude
    հատուցանել զպարտս իւր առ հայրենիս ― hatucʻanel zparts iwr aṙ hayrenis ― to pay one's debt to one's country
* (usually in the plural) tribute, tax, impost
* (usually in the plural) lent money

#### Declension
### Adjective

պարտ • (part)
* due; fitting, proper; appropriate
    պարտ բաշխք ― part bašxkʻ ― tribute due
    պարտ է, էր ― part ē, ēr ― (impersonal verb) there must, there ought; it is right, it is necessary
    պարտ եւ արժան էր ― part ew aržan ēr ― it was necessary
    չէ պարտ, ոչ է պարտ, ոչ է եւ պատշաճ ― čʻē part, očʻ ē part, očʻ ē ew patšač ― it must not be, it is not right, just or lawful
    չէ պարտ կենաց ― čʻē part kenacʻ ― he is unworthy of life
    պարտ վարկանել ― part varkanel ― to think proper, to deem expedient
* in debt to, indebted, accountable, responsible
* guilty, culpable
    պարտ առնել ― part aṙnel ― to render culpable, to impute, to accuse; to condemn

#### Derived terms

* ամենապարտ (amenapart)
* ամպարտ (ampart)
* ամպարտեմ (ampartem)
* ամօթապարտ (amōtʻapart)
* ամօթապարտեալ (amōtʻaparteal)
* անդատապարտ (andatapart)
* անդատապարտաբար (andatapartabar)
* անդատապարտական (andatapartakan)
* անդատապարտեալ (andataparteal)
* անդատապարտելի (andataparteli)
* անդատապարտութիւն (andatapartutʻiwn)
* անիծապարտ (anicapart)
* անձնապարտ (anjnapart)
* անպարտ (anpart)
* անպարտագոյն (anpartagoyn)
* անպարտական (anpartakan)
* անպարտակիր (anpartakir)
* անպարտաւոր (anpartawor)
* անպարտեալ (anparteal)
* անպարտելի (anparteli)
* անպարտութիւն (anpartutʻiwn)
* արեանապարտ (areanapart)
* արենապարտ (arenapart)
* արժանապարտ (aržanapart)
* արիւնապարտ (ariwnapart)
* բազմապարտ (bazmapart)
* բազմապարտիք (bazmapartikʻ)
* բարեացապարտ (bareacʻapart)
* բարեպարտ (barepart)
* բիւրապարտ (biwrapart)
* գլխապարտ (glxapart)
* գուժապարտ (gužapart)
* դատապարտ (datapart)
* դատապարտական (datapartakan)
* դատապարտակից (datapartakicʻ)
* դատապարտանք (datapartankʻ)
* դատապարտարան (datapartaran)
* դատապարտեմ (datapartem)
* դատապարտիկ (datapartik)
* դատապարտիչ (datapartičʻ)
* դատապարտութիւն (datapartutʻiwn)
* դժպարտեցուցանեմ (džpartecʻucʻanem)
* դիւրապարտելի (diwraparteli)
* զուգադատապարտիմ (zugadatapartim)
* զրպարտ (zrpart)
* զրպարտանք (zrpartankʻ)
* զրպարտեմ (zrpartem)
* զրպարտիչ (zrpartičʻ)
* զրպարտութիւն (zrpartutʻiwn)
* ինքնադատապարտեալ (inkʻnadataparteal)
* խռովութենապարտ (xṙovutʻenapart)
* հանգիտապարտ (hangitapart)
* հարկապարտ (harkapart)
* մահապարտ (mahapart)
* մահապարտական (mahapartakan)
* մահապարտեմ (mahapartem)
* մահապարտութիւն (mahapartutʻiwn)
* մեղապարտ (mełapart)
* մեղապարտեմ (mełapartem)
* մեղապարտիմ (mełapartim)
* մեղապարտութիւն (mełapartutʻiwn)
* շնորհապարտ (šnorhapart)
* ոգեպարտ (ogepart)
* չարեացապարտ (čʻareacʻapart)
* պատժապարտ (patžapart)
* պատժապարտապէս (patžapartapēs)
* պատժապարտեմ (patžapartem)
* պատժապարտութիւն (patžapartutʻiwn)
* պատուհասապարտ (patuhasapart)
* պարտական (partakan)
* պարտականութիւն (partakanutʻiwn)
* պարտակից (partakicʻ)
* պարտահատոյց (partahatoycʻ)
* պարտահատութիւն (partahatutʻiwn)
* պարտապահանջութիւն (partapahanǰutʻiwn)
* պարտապան (partapan)
* պարտապանաբար (partapanabar)
* պարտապանութիւն (partapanutʻiwn)
* պարտառու (partaṙu)
* պարտավճար (partavčar)
* պարտատէր (partatēr)
* պարտաւոր (partawor)
* պարտաւորաբար (partaworabar)
* պարտաւորական (partaworakan)
* պարտաւորապէս (partaworapēs)
* պարտաւորեմ (partaworem)
* պարտաւորեցուցանեմ (partaworecʻucʻanem)
* պարտաւորութիւն (partaworutʻiwn)
* պարտեմ (partem)
* պարտերք (parterkʻ)
* պարտեցուցիչ (partecʻucʻičʻ)
* պարտիմ (partim)
* պարտիք (partikʻ)
* պարտոյք (partoykʻ)
* պարտութիւն (partutʻiwn)
* պարտումն (partumn)
* պարտուպատշաճ (partupatšač)
* վնասապարտ (vnasapart)
* վնասապարտեմ (vnasapartem)
* վնասապարտութիւն (vnasapartutʻiwn)
* վրիժապարտ (vrižapart)
* վրիժապարտութիւն (vrižapartutʻiwn)
* տաղանդապարտ (tałandapart)
* տարապարտ (tarapart)
* տարապարտաբար (tarapartabar)
* տարապարտարօտ (tarapartarōt)
* տարապարտուց (tarapartucʻ)
* տուժապարտ (tužapart)
* փոխապարտ (pʻoxapart)

#### Related terms

* պարտբախշի (partbaxši)

#### Descendants

* Armenian: պարտ (part), պարտք (partkʻ)

### References

* Petrosean, Matatʻeay (1879) “պարտ”, in Nor Baṙagirkʻ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
* Awetikʻean, G., Siwrmēlean, X., Awgerean, M. (1836–1837) “պարտ”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
* Ačaṙean, Hračʻeay (1971–1979) “պարտ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, Yerevan: University Press