# pytać
## Old Polish
### Etymology

Inherited from Proto-Slavic *pȳtàti. First attested in the 14th century.

### Pronunciation

* IPA: (10th–15th CE) /pɨtat͡ɕ/
* IPA: (15th CE) /pɨtat͡ɕ/

### Verb

pytać impf
* (transitive or reflexive with się, attested in Greater Poland, Masovia) to ask (to request information or an answer to a question) [with genitive or od (+ genitive) ‘whom’; in addition, with genitive or accusative or o (+ accusative) ‘about what’; or with na (+ accusative) or o (+ locative) ‘about whom/what’; or with po (+ locative) ‘about whom’]
** 1972 [15th century], Józef Reczek, Wacław Twardzik, editors, Najstarsze staropolskie tłumaczenie ortyli magdeburskich wg rkpsu nr 50, pages 62, 2:Tedy odpowyedzal ten ozalowany czlowyek pytayącz tak (requirendo sic)[Tedy odpowiedział ten ożałowany człowiek pytając tak (requirendo sic)]
** Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎, page 192:Drudzy pytayą (dicunt): Czo proszvsz (pro proszysz)?[Drudzy pytają (dicunt): „Co prosisz?”]
** 1880-1894 [Middle of the 15th century], Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności‎, volume V, page 267:Queritur, pytayącz, vbi aula regia[Queritur, pytając, vbi aula regia]
** 1967 [1415], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty kościańskie, volume III, number 550, Kościan:Adam pital szandu crolewskego podlug zaloby y otpowedzy[Adam pytał sądu krolewskiego podług żałoby i otpowiedzi]
** Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎, page 793:Vydzy my szye tako, yze tego od Iesucrista nye pytal (sc. Piłat)[Widzi mi sie tako, iże tego od Jesukrysta nie pytał (sc. Piłat)]
** Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎, page 843:Bo Pylat pyta tego, czego by rozvmem nye mogl ossyądz[Bo Piłat pyta tego, czego by rozumem nie mogł osiąc]
** 1888 [1411], Romuald Hube, editor, Zbiór rot przysiąg sądowych poznańskich, kościańskich, kaliskich, sieradzkich, piotrkowskich i dobrzyszyckich z końca wieku XIV i pierwszych lat wieku XV‎, Greater Poland, page 57:Iaco pan Sandziwoy mal poslacz lawniky pitacz prawa do Kalischa[Jako pan Sędziwoj miał posłać ławniki pytać prawa do Kalisza]
** 1930 [c. 1455], “II Par”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎, 9, 2:Y wiloszil Salomon gey to wszitko, czso pitala (proposuerat)[I wyłożył Salomon jej to wszytko, cso pytała (proposuerat)]
** 1885-2024 [1444], Jan Baudouina de Courtenay, Jan Karłowicz, Antoni Adam Kryńskiego, Malinowski Lucjan, editors, Prace Filologiczne‎, volume V, page 3:Panno myla, thobye sza klanam y na thwe sdrowe thim listhem pytham[Panno miła, tobie się kłaniam i na twe zdrowie tym listem pytam]
** 1858 [c. 1408], Wojciech Szurkowski z Ponieca, “Wyroki sądów miejskich czyli ortyle [Urban court rulings i.e. "Ortyls"]”, in Wacław Aleksander Maciejowski, editor, Historia prawodawstw słowiańskich [History of Slavic lawmaking], volume 6, Poniec, page 123:Bo ocz bądzyeczye w szadzye pythany (requisiti fueritis), toszczye powynny naydz, czokolwyek wyeczye, y wyrzecz[Bo ocz będziecie w sądzie pytani (requisiti fueritis), toście powinni najć, cokolwiek wiecie, i wyrzec]
** 1928 [End of the fifteenth century], Jan Janów, editor, Zespół ewangelijny Biblioteki Ordynacji Zamoyskich nr 1116, Warsaw, page 293:Gyczczye a pythayczye pylnye o dzyeczyaczyv (interrogate diligenter de puero Mat 2, 8)[Jidźcie i pytajcie pilnie o dziecięciu (interrogate diligenter de puero Mat 2, 8)]
** 1451-1455, Legenda o świętym Aleksym‎, line 197:Wyącz szą po nym pythano, po *wszthkych domyech szvkano[Więc się po nim pytano, po wsz[y]tkich domiech szukano]
** 1959 [1413], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty poznańskie, volume I, number 694, Poznań:Jacosmi bili possly ot Wlotka do Paszka pytacz, aczby Wlotka yøl[Jakosmy byli posły ot Włodka do Paszka pytać, aczby Włodka jął]
* (transitive or reflexive with się, attested in Masovia) to inquire; to research; to look for; to be interested in [with genitive or na (+ accusative) ‘whom/what’; or with o (+ locative) or po (+ locative) ‘what’]
** 1874-1891 [1453], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume XXV, page 213:W moyem roszvmye pythalem y thakye w pyszmye czythalem, szandney thakyey nye szlychalem pany mylosczywszey[W mojem rozumie pytałem i takie w Piśmie czytałem, żadnej takiej nie słychałem [we wszem mieście Jerusalem] Panny miłościwszej]
** 1901 [1463-1465], Jan Rozwadowski, editor, De morte prologus [Rozmowa mistrza Polikarpa ze śmiercią]‎, Mierzeniec, Płock, line 165:Oth polnoczy do szachodv chodza nye pytayancz brodv[Ot połnocy do zachodu chodzę nie pytając brodu]
** 1930 [c. 1455], “I Esdr”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎, 10, 16:Posadzily syø dzen pyrvi *myeszocza dzesyøtego, pitaiøcz syø na takø rzecz (ut quaererent rem)[Posadzili się dzień pirwy miesiąca dziesiątego, pytając się na taką rzecz (ut quaererent rem)]
** 1874-1891 [End of the 15th century], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności‎, volume I, page XLIII:Szyercze szliachethne... nye pytha o wczynczech [nyewyestach] nyewyesczych (non inquirit de operibus mulierum)[Sierce ślachetne... nie pyta o uczyncech [niewiestach] niewieścich (non inquirit de operibus mulierum)]
** 1959 [1491], “Teksty polskie z końca XV w.”, in Rafał Leszczyński, editor, Rozprawy Komisji Językowej‎, volume VII, page 58:Iesliby szie przidalo, yzeby nykthory thowarzisz szie po thim chcial pythacz albo badacz, czygye by tho bylo doszwolyenye[Jesliby sie przydało, iżeby niktory towarzysz sie po tym chciał pytać albo badać, czyje by to było dozwolenie]
* (transitive or reflexive with się, attested in Southern Borderlands, Masovia, Greater Poland) to ask for, to request [with accusative ‘whom’, along with genitive or o (+ accusative) or po (+ locative) ‘for what’]
    Synonym: prosić
** 1880-1894 [Middle of the 15th century], Sprawozdania Komisji Językowej Akademii Umiejętności‎, volume I, Lviv, page 52:Hic iam queritur inter dispensatores na tem swecze ywsz ma bycz schukano a pytano myedzy schafarzmy bozymy (I Cor 4, 2)[Hic iam queritur inter dispensatores na tem świecie już ma być szukano a pytano miedzy szafarzmi bożymi (I Cor 4, 2)]
** 1901 [1463-1465], Jan Rozwadowski, editor, De morte prologus [Rozmowa mistrza Polikarpa ze śmiercią]‎, Mierzeniec, Płock, line 479:Chcza czya pytacz, smyr[yr]czy myla, by mya thego navczyla[Chcę cię pytać, Śmirci miła, by mię tego nauczyła]
** 1965 [1456], Mikołaj z Pawłowic, edited by Henryk Kowalewicz, Średniowieczne zabytki języka polskiego w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu. Polskie glosy i zapiski z rękopisów 1728, 1732, 1752, Zeszyty Naukowe UAM, Greater Poland, page 87:Pyta ye przysvoleną requirit eius consensum[Pyta je przyzwolenia requirit eius consensum]
** 1967 [1428], Henryk Kowalewicz, Władysław Kuraszkiewicz, editors, Wielkopolskie roty sądowe XIV-XV wieku, Roty kościańskie, volume III, number 1347, Kościan:Ysszem prawą nyemoczą... byl nyemoczen, kyedim na szawitem rocze myal panow pythacz o szkaszanye rzeczy Marczinowey[Iżem prawą niemocą... był niemocen, kiedym na zawitem roce miał panow pytać o skazanie rzeczy Marcinowej]
** 1972 [15th century], Józef Reczek, Wacław Twardzik, editors, Najstarsze staropolskie tłumaczenie ortyli magdeburskich wg rkpsu nr 50, pages 99, 3:Szlyszymy, ysz szye pytą po dokazanyv (quaestionibus pro ostensione instigat)[Słyszymy, iż sie pyta po dokazaniu (quaestionibus pro ostensione instigat)]
* corruption of przyć
** 1972 [15th century], Józef Reczek, Wacław Twardzik, editors, Najstarsze staropolskie tłumaczenie ortyli magdeburskich wg rkpsu nr 50, pages 104, 1:Czyly moze gescze ten czlowyek k szwemv gymyenyv pytacz y foldrowacz, [i] dzerzecz (an vir... se ad hereditatem suam vice versa trahere et tenere possit)?[Czyli może jeszcze ten człowiek k swemu jimieniu pytać i fołdrować [i] dzierżeć (an vir... se ad hereditatem suam vice versa trahere et tenere possit)?]

#### Derived terms

* pytający
* pytane
* pytanie
* dopytać pf
* opytać pf
* popytać pf
* przepytać pf, przepytawać impf
* przypytać pf, przypytować impf
* rozpytać pf
* spytać pf
* wspytać pf
* wypytać pf

#### Related terms

* opytanie
* spytanie
* wypytanie

#### Descendants

* Polish: pytać
* Silesian: pytać

### References

* Boryś, Wiesław (2005) “pytać”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
* Mańczak, Witold (2017) “pytać”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
* Bańkowski, Andrzej (2000) “pytać”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
* B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “pytać (się)”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

## Polish
### Etymology

Inherited from Old Polish pytać.

### Pronunciation

* IPA: /ˈpɘ.tat͡ɕ/
* (Middle Polish) IPA: /ˈpɨ.tat͡ɕ/
* (Lesser Poland):
** (Przemyśl) IPA: [ˈpɘ.tat͡ɕ]
** (Goral):
*** (Żywiec) IPA: /ˈpɘ.tat͡ɕ/
* Audio 1; “pytać”:(file)
* Audio 2; “pytać się”:(file)
* Rhymes: -ɘtat͡ɕ
* Syllabification: py‧tać

### Verb

pytać impf
* (transitive or reflexive with się) to ask (to request information or an answer to a question) [with o (+ accusative) ‘about whom/what’]
    Synonym: zadawać pytanie
* (transitive, colloquial) to ask; to quiz (to check someone's knowledge) [with z (+ genitive) ‘in what’]
* (reflexive with się) to ask each other (to request information or an answer to a question from one another) [with o (+ accusative) ‘about whom/what’]
* (transitive or reflexive with się, chiefly in the negative, obsolete) to care about; to pay attention to
* (transitive, obsolete or expressive in Middle Polish, reflexive with się) to look for (to attempt to find)
    Synonym: szukać
* (transitive, obsolete or dialectal, Żywiec) to ask for, to request
    Synonym: prosić
* (intransitive, Przemyśl) Synonym of uważać [with na (+ accusative) ‘what’]
    Ale on nie pyta na nic, ino idzie. ― He doesn't pay attention to anything, he just goes.
* (intransitive, obsolete) to invite oneself in
    Synonym: wpraszać się
* (intransitive, obsolete) to beg
    Synonym: żebrać
* (transitive, obsolete) to demand
    Synonym: żądać
* (Middle Polish) to ask; Further details are uncertain.
** 1564, J. Mączyński, Lexicon‎, page 337a:Inquiro, fere idem quod Exquiro, Dowiáduyę ſie/ pytam.[Inquiro, fere idem quod Exquiro, Dowiaduję się/ pytam.]

#### Derived terms

* pytający
* bez pytania
* pytajnik
* pytanie
* kpisz, czy o drogę pytasz
* kto pyta nie błądzi
* dopytać pf, dopytywać impf
* napytać pf
* odpytać pf, odpytywać impf
* opytać pf, opytywać impf
* podpytać pf, podpytywać impf
* popytać pf
* przepytać pf, przepytywać impf
* przypytać pf, przypytywać impf
* rozpytać pf, rozpytywać impf
* spytać pf, spytywać impf
* wypytać pf, wypytywać impf
* zapytać pf, zapytywać impf

### Trivia

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), pytać is one of the most used words in Polish, appearing 0 times in scientific texts, 1 time in news, 4 times in essays, 35 times in fiction, and 45 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 85 times, making it the 752nd most common word in a corpus of 500,000 words.

### References

* ↑ Ida Kurcz (1990) “pytać”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language] (in Polish), volume 1, Kraków, Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 479

### Further reading

* pytać in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* pytać się in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
* pytać in Polish dictionaries at PWN
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “pytać”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “pytać się”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
* “PYTAĆ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 07.05.2021
* “PYTAĆ%20SIĘ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 23.02.2015
* Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “pytać”, in Słownik języka polskiego
* Aleksander Zdanowicz (1861) “pytać”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
* J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1912), “pytać”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 5, Warsaw, page 453
* pytać in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego
* Leon Rzeszowski (1891) “pytać”, in “Spis wyrazów ludowych z okolic Żywca”, in Sprawozdania Komisyi Językowej Akademii Umiejętności, volume 4, Krakow: Drukarnia Uniwersytetu Jagiellońskiego, page 358
* Aleksander Saloni (1908) “pytać”, in “Lud rzeszowski”, in Materyały Antropologiczno-Archeologiczne i Etnograficzne (in Polish), volume 10, Kraków: Akademia Umiejętności, page 340

## Silesian
### Etymology

Inherited from Old Polish pytać.

### Pronunciation

* IPA: /ˈpɪ.tat͡ɕ/
* Audio:(file)
* Rhymes: -ɪtat͡ɕ
* Syllabification: py‧tać

### Verb

pytać impf
* (transitive or reflexive with sie) to ask (to look for an answer to a question by speaking)

#### Derived terms

* pytanie
* dopytac pf, dopytować impf
* napytać pf
* spytać pf
* wpytac pf, wpytować impf
* wypytac pf, wypytować impf
* zapytac pf, zapytować impf
* ôpytać pf

### Further reading

* pytac in dykcjonorz.eu
* pytać_sie in silling.org