# սեխ
## Armenian
### Alternative forms

* սեխ (sex) — Suceava, dialectological notation
* սէխ (sēx) — Akhaltsikhe, Erzurum, Nor Nakhichevan, Sivas, dialectological notation

### Etymology

From Old Armenian սեխ (sex).

### Pronunciation

* (Eastern Armenian) IPA: /seχ/, [seχ]
* (Western Armenian) IPA: /seχ/, [seχ]
* Audio (Eastern Armenian):(file)

### Noun

սեխ • (sex)
* melon, muskmelon, cantaloupe (the fruit of Cucumis melo)
    Synonyms: եմիշ (emiš), խարբիզակ (xarbizak)
    Hyponym: շամամ (šamam)

#### Declension
### References

* Ačaṙean, Hračʻeay (1979) “սեխ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, volume IV, Yerevan: University Press, page 198a

## Old Armenian
### Alternative forms

* սեղխ (sełx), սեխղ (sexł)

### Etymology

From a Mediterranean-Pontic substrate word of the form *si/ekʰu-, also reflected in Ancient Greek σικύα (sikúa), σικύη (sikúē), σεκούα (sekoúa, “bottle-gourd, Lagenaria vulgaris; round gourd, Cucurbita maxima; gourd used as a calabash”); σίκυος (síkuos), σικυός (sikuós), σίκυς (síkus, “cucumber or melon, Cucumis sativus”); σεκουάνη (sekouánē, “a kind of olive”) and less likely in Proto-Slavic *tyky (Russian ты́ква (týkva, “pumpkin”)).

### Noun

սեխ • (sex)
* muskmelon (the fruit of Cucumis melo)
    Hyponym: մեղրապոպ (mełrapop)
** 5th century, Bible, Numbers 11.5:Զի յիշեցաք զձուկնն, զոր ուտէաք յԵգիպտոս ձրի, եւ զսեխն (var. զսեղխն, զսեղեխն) եւ զմեղրապոպ եւ զպրասն եւ զսոխն եւ զխստոր։Zi yišecʻakʻ zjuknn, zor utēakʻ yEgiptos jri, ew zsexn (var. zsełxn, zsełexn) ew zmełrapop ew zprasn ew zsoxn ew zxstor.Translation by New English Translation of the SeptuagintWe remembered the fish that we used to eat in Egypt for nothing, and the cucumbers and the melons and the leeks and the onions and the garlic.
** 5th century, Basil of Caesarea, Yałags Vecʻawreay ararčʻutʻean [Homiliae in Hexaemeron] 5:Եւ այսպէս՝ ի սակաւ բուսոյն ի կատարեալ չափ աճմանն գան ամենայն սերմանիք, որ պատշաճեալ են ի բոյս եւ յաճումն՝ եթէ ցորենոյ, եթէ սեխոյ, եւ եթէ այլոց սերմանեաց, եւ ամենայն խոտոց, եւ ազգի ազգի բանջարոց։Ew ayspēs, i sakaw busoyn i katareal čʻapʻ ačmann gan amenayn sermanikʻ, or patšačeal en i boys ew yačumn, etʻē cʻorenoy, etʻē sexoy, ew etʻē aylocʻ sermaneacʻ, ew amenayn xotocʻ, ew azgi azgi banǰarocʻ.
** Ephrem the Syrian, Yayn čaṙēn or vasn erašti ew vašxaṙuacʻ [Homily on Draught and Usurers] :Իսկ ՚ի գիջոյն և ՚ի թեթևէն՝ որ ըստ մասանց ջերմին է, պրաս․ իսկ հողանման ջերմ կաղամբ և այլ ա՟մ կծու․ իսկ թեթևագոյնսն ՚ի դդումսն և ՚ի սեխս և ՚ի մեղրապոպս։Isk ’i giǰoyn ew ’i tʻetʻewēn, or əst masancʻ ǰermin ē, pras; isk hołanman ǰerm kałamb ew ayl a.m kcu; isk tʻetʻewagoynsn ’i ddumsn ew ’i sexs ew ’i mełrapops.

#### Usage notes

In the Bible, translates Ancient Greek σικύα (sikúa).

#### Declension

the oblique forms are based on the genitive սեխոյ (sexoy) attested only in Hexaemeron, but the attestation is not reliable

#### Derived terms

* սեխաստան (sexastan)
* սեխաստանի (sexastani)
* սեխենի (sexeni)
* սեխի (sexi)
* սեղխենի (sełxeni)
* սեղխեստան (sełxestan)

#### Descendants

* Armenian: սեխ (sex)

### References

* ↑ Zēytʻunean A. S., editor (1998), Girkʻ Tʻuocʻ [Book of Numbers] (Hay hnagoyn tʻargmanakan yušarjanner), Antelias: Holy See of Cilicia, critical text, page 104
* ↑ Epʻrem Xori Asori (1836) Srboyn Epʻremi matenagrutʻiwnkʻ. Hator čʻorrord. Čaṙkʻ ew ałōtʻkʻ [Collected works of Ephrem the Syrian. Volume IV: Homilies and Prayers] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy, pages 204–205

### Further reading

* Petrosean, Matatʻeay (1879) “սեխ”, in Nor Baṙagirkʻ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
* Awetikʻean, G., Siwrmēlean, X., Awgerean, M. (1836–1837) “սեխ”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
* Ġazarean, Ṙubēn (2000) “սեխ”, in G. B. Tʻosunean, editor, Grabari baṙaran [Dictionary of Old Armenian] (in Armenian), Yerevan: University Press
* Ačaṙean, Hračʻeay (1979) “սեխ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, volume IV, Yerevan: University Press, page 197b
* Martirosyan, Hrach (2010) Etymological Dictionary of the Armenian Inherited Lexicon (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 8), Leiden and Boston: Brill, page 574