# ปี
## Thai
### Etymology

From Proto-Southwestern Tai *piːᴬ¹ (“year”), from Proto-Tai *piːᴬ (“year”). Cognate with Northern Thai ᨸᩦ, Lao ປີ (pī), Lü ᦔᦲ (ṗii), Shan ပီ (pǐi), Tai Nüa ᥙᥤ (pi), Tai Dam ꪜꪲ, Phake ပီ (pī), Ahom 𑜆𑜣 (pī), Zhuang bi, Bouyei bil.

### Pronunciation

| Orthographic/Phonemic | Orthographic/Phonemic | ปี p ī |
| Romanization | Paiboon | bpii |
| Romanization | Royal Institute | pi |
| (standard) IPA | (standard) IPA | /piː˧/ |

### Noun

ปี • (bpii)
* year (amount or period of time).
** 2019 May 22, กองบรรณาธิการวอยซ์ออนไลน์, “ขึ้นศาลแล้ว ๕ จำเลยบังคับหญิงไทย ๒๐๐ รายขายบริการทางเพศในเยอรมนี”, in Voice TV Online‎, Bangkok: Voice TV, retrieved 2019-05-22:
    จำเลย ๕ รายในคดีค้ามนุษย์และแสวงหาประโยชน์จากผู้อื่นโดยมิชอบ หญิงไทย ๔ ราย และชายชาวเยอรมัน ๑ ราย ถูกจับกุมเมื่อปีที่แล้ว
       jam-ləəi · hâa · raai nai ká-dii káa-má-nút lɛ́ sà-wɛ̌ɛng-hǎa-bprà-yòot jàak pûu ʉ̀ʉn dooi mí chɔ̂ɔp · yǐng tai · sìi · raai · lɛ́ chaai chaao yəə-rá-man · nʉ̀ng · raai · tùuk jàp-gum mʉ̂ʉa bpii tîi lɛ́ɛo
       The five accused in the human trafficking and wrongful exploitation of others case, [consisting of] four Thai women and a German man, were arrested last year.
** 2018 September 12, กองบรรณาธิการวอยซ์ออนไลน์, “คุก 'ซินแสโชกุน' ๘๗๑ กระทง รวม ๔,๓๕๕ ปี”, in Voice TV‎, Bangkok: Voice TV, retrieved 2019-07-26:
    ศาลอาญามีคำพิพากษาให้จำคุก น.ส.พสิษฐ์ อริญชย์ลาภิศ...อายุ ๓๑ ปี...รวม ๘๗๑ กระทง กระทงละ ๕ ปี เป็นเวลาทั้งสิ้น ๔,๓๕๕ ปี
       sǎan aa-yaa mii kam-pí-pâak-sǎa hâi jam-kúk · naang-sǎao pá-sìt · à-rin laa-pít ... aa-yú · sǎam-sìp èt · bpii ... ruuam · bpɛ̀ɛt-rɔ́ɔi jèt-sìp èt · grà-tong · grà-tong lá · hâa · bpii · bpen wee-laa táng-sîn · sìi-pan , sǎam-rɔ́ɔi hâa-sìp hâa · bpii
       The Criminal Court has passed a judgment imposing imprisonment [upon]...Nangsao Phasit Arinlaphit,...aged 31 years..., [on] a total of 871 counts, [sentencing her to] 5 years [in prison] per each count, being a total [imprisonment] term [of] 4,355 years.
** 2018 September 5, isranews, “ซัดคลังถอยหลังเข้าคลอง ๑๖ ปี ยัน ปชช. ร่วมจ่ายผ่านระบบภาษีทางตรงอ้อมแล้ว”, in สำนักข่าวอิศรา‎, Bangkok: สำนักข่าวอิศรา, retrieved 2019-02-22:
    กลุ่มคนรักหลักประกันสุขภาพกล่าวถึงแนวคิดของกระทรวงการคลังที่ต้องการลดภาระงบประมาณของประเทศด้วยการให้สิทธิหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า (บัตรทอง) เฉพาะผู้มีรายได้ไม่ถึงปีละ ๑ แสนบาท...
       glùm kon rák làk-bprà-gan-sùk-kà-pâap glàao tʉ̌ng nɛɛo-kít kɔ̌ɔng grà-suuang gaan klang tîi dtɔ̂ng-gaan lót paa-rá ngóp-bprà-maan kɔ̌ɔng bprà-têet dûai gaan-hâi sìt-tí làk-bprà-gan-sùk-kà-pâap-tûuan-nâa · (bàt-tɔɔng) · chà-pɔ́ pûu mii raai-dâai mâi tʉ̌ng bpii lá · nʉ̀ng · sɛ̌ɛn bàat ...
       The Group of Health Insurance Lovers spoke about the idea of the finance ministry which seeks to reduce the expenditure burden of the nation by granting the rights of universal health insurance (gold card) to those having less than 100,000 baht income per year only...
** 2015 February 22, ไทยรัฐออนไลน์, “ยิงดับศักดิ์ ปากรอ ปิดฉากมือฆ่ายกครัว ๕ ศพเมื่อ ๑๘ ปีก่อน”, in ไทยรัฐ‎, Bangkok: บริษัท วัชรพล จำกัด, retrieved 2019-02-26:
    นายเนติราษฎร์ นพวงศ์ หรือศักดิ์ ปากรอ...เป็นที่รู้จักของคนไทยทั่วประเทศเนื่องจากเคยก่อคดีโหดประมาณ ๑๘ ปีที่แล้ว...ด้วยการฆ่าโหดยกครัวนายประภาส บุญทวี หมอประจำสถานีอนามัยบ้านระวะ
       naai nee-dtì râat · nóp-pá wong · rʉ̌ʉ sàk · bpàak rɔɔ ... bpen-tîi rúu-jàk kɔ̌ɔng kon tai tûua bprà-têet nʉ̂ʉang-jàak kəəi gɔ̀ɔ ká-dii hòot bprà-maan · sìp bpɛ̀ɛt · bpii tîi lɛ́ɛo ... dûai gaan-kâa hòot yók kruua naai bprà-pâat · bun tá-wii · mɔ̌ɔ bprà-jam sà-tǎa-nii-à-naa-mai bâan rá-wá
       Nai Netirat Nopphawong, or Sak Pak-ro,...is known to the Thai people across the country for having committed a violent case around 18 years ago...by ruthlessly killing the whole family of Nai Praphat Bunthawi, a doctor at Rawa Village Health Station.
** 2012, จิตตวชิระ, แก้กรรมความรัก ตอน รักผิดที่ ผิดคน ผิดเวลา‎, Bangkok: ไพลินบุ๊คเน็ต, →ISBN, page 113:
    ปีที่ชงกันปรากฏเป็น ๖ คู่ดังนี้ ปีชวดชงกับปีมะเมีย ปีฉลูชงกับปีมะแม ปีขาลชงกับปีวอก ปีเถาะชงกับปีระกา ปีมะโรงชงกับปีจอ และปีมะเส็งชงกับปีกุน
       bpii tîi chong gan bpraa-gòt bpen · hòk · kûu dang-níi · bpii chûuat chong gàp bpii má-miia · bpii chà-lǔu chong gàp bpii má-mɛɛ · bpii kǎan chong gàp bpii wɔ̂ɔk · bpii tɔ̀ chong gàp bpii rá-gaa · bpii má-roong chong gàp bpii jɔɔ · lɛ́ bpii má-sěng chong gàp bpii gun
       The years that are hostile to each other appear as the following six pairs: the Year of the Rat is hostile to the Year of the Horse, the Year of the Ox is hostile to the Year of the Goat, the Year of the Tiger is hostile to the Year of the Monkey, the Year of the Rabbit is hostile to the Year of the Rooster, the Year of the Dragon is hostile to the Year of the Dog, and the Year of the Snake is hostile to the Year of the Pig.
** 2007 September 19, “ประมวลกฎหมายอาญา”, in ห้องสมุดกฎหมาย‎, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-03-24, retrieved 2019-01-10:
    มาตรา ๒๗๗ ผู้ใดกระทำชำเราเด็กอายุยังไม่เกินสิบห้าปีซึ่งมิใช่ภริยาหรือสามีของตน โดยเด็กนั้นจะยินยอมหรือไม่ก็ตาม ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่สี่ปีถึงยี่สิบปีและปรับตั้งแต่แปดหมื่นบาทถึงสี่แสนบาท
       mâat-dtraa · sɔ̌ɔng-rɔ́ɔi jèt-sìp jèt · pûu dai grà-tam cham-rao dèk aa-yú yang mâi gəən sìp hâa bpii sʉ̂ng mí châi pá-rí-yaa rʉ̌ʉ sǎa-mii kɔ̌ɔng dton · dooi dèk nán jà yin-yɔɔm rʉ̌ʉ mâi gɔ̂ dtaam · dtɔ̂ng rá-waang-tôot jam-kúk dtâng-dtɛ̀ɛ sìi bpii tʉ̌ng yîi sìp bpii lɛ́ bpràp dtâng-dtɛ̀ɛ bpɛ̀ɛt mʉ̀ʉn bàat tʉ̌ng sìi sɛ̌ɛn bàat
       Section 277 Anyone who commits intercourse with a child that is not yet over fifteen years of age and is not his own wife or her own husband, regardless of whether or not the child consents [thereto], shall be liable to imprisonment from four years to twenty years and a fine from eighty thousand baht to four hundred thousand baht.
** 1992 April 2, “ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์”, in ห้องสมุดกฎหมาย‎, Bangkok: สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา, published 2017-04-07, archived from the original on 5 July 2020:
    มาตรา ๑๙ บุคคลย่อมพ้นจากภาวะผู้เยาว์และบรรลุนิติภาวะเมื่อมีอายุยี่สิบปีบริบูรณ์
       mâat-dtraa · sìp gâao · bùk-kon yɔ̂m pón jàak paa-wá pûu-yao lɛ́ ban-lú ní-dtì-paa-wá mʉ̂ʉa mii aa-yú yîi sìp bpii bɔɔ-rí-buun
       Section 19 A person does leave minorityand reach majority upon attaining full twenty years of age.

#### Synonyms

* ขวบ (kùuap)
* ฉนำ (chà-nǎm)
* พรรษ (pát)
* พรรษา (pan-sǎa)
* วรรษ (wát)
* วรรษา
* วัสสา
* ศก (sòk)
* ศักราช (sàk-gà-ràat)
* สมพัตสร
* สมา
* สังวัจฉระ
* หายนะ (hǎa-yá-ná)

#### Derived terms

* ขวบปี
* ค้างเดือนค้างปี
* ค้างปี
* ค่ารายปี
* เงินปี (ngən-bpii)
* เงินรายปี
* ชั่วนาตาปี (chûua-naa-dtaa-bpii)
* ไดโนเสาร์เต่าล้านปี (dai-noo-sǎo-dtào-láan-bpii)
* ตาปี (dtaa-bpii)
* ตาปีตาชาติ
* เต่าล้านปี
* นานทีปีหน (naan-tii-bpii-hǒn)
* นาปี
* ปีกลาย (bpii-glaai)
* ปีการคลัง
* ปีการเงิน
* ปีการศึกษา
* ปีงบประมาณ (bpii-ngóp-bprà-maan)
* ปีบัญชี
* ปีภาษี
* ปีมะโว้ (bpii-má-wóo)
* ปีแสง (bpii-sɛ̌ɛng)
* ปีหน้าฟ้าใหม่ (bpii-nâa-fáa-mài)
* ปีใหม่ (bpii-mài)
* สวัสดีปีใหม่ (sà-wàt-dii bpii mài)
* หลายปีดีดัก
* หัวปี
* หัวปีท้ายปี

#### See also

* ปี (bpii)
* เดือน (dʉʉan)
* สัปดาห์ (sàp-daa), อาทิตย์ (aa-tít)
* วัน (wan)
* ชั่วโมง (chûua-moong)
* นาที (naa-tii)
* วินาที (wí-naa-tii)

## Urak Lawoi'
### Etymology

Compare Kedah Malay pi (“to go”).

### Pronunciation

* IPA: /pi/, [pi]

### Verb

ปี (pi)
* to go