# kruis
## Afrikaans
### Pronunciation

* IPA: /ˈkrœɪ̯s/
* Hyphenation: kruis

### Etymology 1

From Dutch kruis, from Middle Dutch crûce, from Old Dutch *krūci, from Latin crux (“cross”).

#### Noun

kruis (plural kruise, diminutive kruisie)
* cross, sign of the cross
** X-shape
** (heraldry) saltire
* crucifix
    Synonym: kruisbeeld
* (music) sharp
* croup, crupper
* rump of beef
* heads (side of a coin)

##### Derived terms

* kruisafneming
* kruisarm
* kruisarsering
* kruisbaar
* kruisbalans
* kruisbalk
* kruisband
* kruisbank
* kruisbeeld
* kruisbeen
* kruisbek
* kruisbereik
* kruisbessie
* kruisbestuiwing
* kruisbeuk
* kruisbevrugting
* kruisblom
* kruisblommig
* kruisbolletjie
* kruisboog
* kruisbuitel
* kruisdag
* kruisdood
* kruisdraad
* kruisdraagbalk
* kruisdraend
* kruisdraer
* kruiselings
* kruisgalery
* kruisgang
* kruisgeding
* kruisgewelf
* kruisgewys
* kruisgrafiek
* kruisgras
* Kruisheer
* kruishoogte
* kruishout
* kruisig
* kruising
* kruisinlating
* kruisjuk
* kruiskarmenaadjie
* kruiskerk
* kruisklamp
* kruisklets
* kruisknoop
* kruiskop
* kruiskoppelaar
* kruiskruid
* kruislaags
* kruislings
* kruisloper
* kruismaat
* kruisnok
* kruisoffer
* kruisondervraging
* kruisoptelling
* kruispad
* kruispeiling
* kruispen
* kruisprosessie
* kruispunt
* kruisraam
* kruisras
* kruisrib
* kruisridder
* kruisriem
* kruisskoot
* kruisskuif
* kruisskyf
* kruissnarig
* kruissnelheid
* kruisstang
* kruissteek
* kruisstraat
* kruisstreep
* kruisstuk
* kruisteelt
* kruisteken
* kruistog
* kruisuitwykspoor
* kruisvaarder
* kruisvaart
* kruisval
* kruisverband
* kruisverering
* kruisverheffing
* kruisverhoor
* kruisvermoë
* kruisvervoer
* kruisverwysing
* kruisvinding
* kruisvlug
* kruisvormig
* kruisvra
* kruisvraag
* kruisvuur
* kruisweg
* kruiswerk
* kruiswissel
* kruiswoorde
* kruiswoordraaisel

### Etymology 2

From Dutch kruisen, from Middle Dutch crucen.

#### Verb

kruis (present kruis, present participle kruisende, past participle gekruis)
* to cross, to intersect
* to interbreed, crossbreed
* to crucify
* to cruise

## Dutch
### Pronunciation

* IPA: /krœy̯s/
* Audio:(file)
* Hyphenation: kruis
* Rhymes: -œy̯s
* Homophone: Kruis

### Etymology 1

From Middle Dutch crûce, from Old Dutch *krūci, from Latin crux (“cross”).

#### Noun

kruis n (plural kruizen or kruisen, diminutive kruisje n)
* cross (X-shape)
    Hij droeg een houten kruis om zijn nek. ― He wore a wooden cross around his neck.
    Teken een kruis in het vakje. ― Draw an X in the box.
    Het kruis is een symbool in veel religies. ― The cross is a symbol in many religions.
* (heraldry) cross (such shape as used in heraldry)
    Het familiewapen had een gouden kruis op een blauw veld. ― The family crest had a gold cross on a blue field.
* cross (execution device with such shape)
    Jezus werd gekruisigd op een kruis. ― Jesus was crucified on a cross.
* (figuratively) cross (difficult or tortuous situation)
    Iedereen heeft zijn eigen kruis te dragen. ― Everyone has their own cross to bear.
* crotch
    De broek scheurde bij zijn kruis. ― The pants tore at his crotch.
* (music) sharp
    De noot had een kruis, wat betekent dat hij een halve toon hoger moet worden gespeeld. ― The note had a sharp, meaning it should be played a half tone higher.
* heads (side of a coin)
    Synonym: kop
    Antonym: munt
    Kies je kruis of munt? ― Do you choose heads or tails?

##### Derived terms

* andreaskruis
* burgerkruis
* hakenkruis
* inlegkruisje
* kruis of munt
* kruisbeeld
* kruisbestuiving
* kruisbloem
* kruisboog
* kruisdood
* kruiselings
* kruisen
* kruisgewelf
* kruisheer
* kruiskerk
* kruiskruid
* kruisribgewelf
* kruisridder
* kruisspin
* kruisteken
* kruistocht
* kruisvaarder
* kruisvaart
* kruisverwijzing
* kruisvormig
* palmkruis
* plaskruis
* Rode Kruis
* schuinkruis
* windkruis
* Zuiderkruis

##### Descendants

* Afrikaans: kruis
* Negerhollands: kroes, cruis, krus
* → Caribbean Javanese: krèis
* → Indonesian: kres

### Etymology 2

See the etymology of the corresponding lemma form.

#### Verb

kruis
* inflection of kruisen:
** first-person singular present indicative
** (in case of inversion) second-person singular present indicative
** imperative

### Further reading

* “kruis” in Woordenlijst Nederlandse Taal – Officiële Spelling, Nederlandse Taalunie. [the official spelling word list for the Dutch language]