# այլ
## Armenian
### Etymology

Learned borrowing from Old Armenian այլ (ayl). The inherited form is էլ (ēl).

### Pronunciation

* (Eastern Armenian) IPA: /ɑjl/, [ɑjl]
* (Western Armenian) IPA: /ɑjl/, [ɑjl]
* Audio (Eastern Armenian):(file)

### Pronoun

այլ • (ayl)
* other
    Synonym: ուրիշ (uriš)

#### Derived terms

* այլախոհ (aylaxoh)
* այլատյաց (aylatyacʻ)
* այլընտրանք (ayləntrankʻ)
* այլմոլորակային (aylmolorakayin)

#### Related terms

* այլք (aylkʻ)
* այլոց (aylocʻ)

### Conjunction

այլ • (ayl)
* but, instead
    Ուզում եմ ոչ թե ա՛յս մեկը, այլ ա՛յն մեկը։ ― Uzum em očʻ tʻe áys mekə, ayl áyn mekə. ― I want not this one, but that one.
    ոչ թե «էք», այլ «էգ» ― očʻ tʻe “ēkʻ”, ayl “ēg” ― not “էք”, “էգ”
    Հասա ու ի՞նչ տեսա. ոչ մեկդ հանգիստ նստած չէիք, այլ այստեղ-այնտեղ վազվզում էիք։ ― Hasa u i$^?$nčʻ tesa. očʻ mekd hangist nstac čʻēikʻ, ayl aysteġ-aynteġ vazvzum ēikʻ. ― I arrived and what did I see? None of you were sitting calmly; instead, you were running around everywhere.

#### Usage notes

Along with բայց (baycʻ), այլ (ayl) is a logical conjunctive connective with an oppositional implication. Unlike բայց (baycʻ), though, այլ (ayl) selects for a negative predicate in the other clause, and in fact, use of բայց (baycʻ) here is unidiomatic. In particular, the construction ո՛չ թե…, այլ (óčʻ tʻe…, ayl) is very common, expressing the “not... but” construction of English.

## Old Armenian
### Alternative forms

* այղ (aył)

### Etymology

From Proto-Indo-European *h₂élyos.

### Pronoun

այլ • (ayl)
* another, other
    այլով ճանապարհաւ ― aylov čanaparhaw ― by another way
    այլով օրինակաւ ― aylov ōrinakaw ― in another manner
    այլ ոք ― ayl okʻ ― another
    եւ ոչ այլ ոք ― ew očʻ ayl okʻ ― not even another
    յայլմէ կողմանէ ― yaylmē kołmanē ― another side, the other side
    այլ է ասել եւ այլ գործել ― ayl ē asel ew ayl gorcel ― it is one thing to say, another to do
    եւ այլն, այլովքն հանդերձ ― ew ayln, aylovkʻn handerj ― etc, and so on
    այլ ընդ այլոյ ― ayl ənd ayloy ― one for another, pellmell; differently, on the contrary
    այլ ընդ այլոյ ասել ― ayl ənd ayloy asel ― to say equivocally, ambiguously
    այլ յայլմէ լինել ― ayl yaylmē linel ― to lose one's presence of mind, to be overcome by joy or fear
    ոչ այլ իւիք ― očʻ ayl iwikʻ ― in no other way
    այլ իմն, այլոյ իրիք, այլով իւիք ― ayl imn, ayloy irikʻ, aylov iwikʻ ― some other, other, another (thing)
    այլ ոմն, այլոյ ուրումն, այլով ոմամբ ― ayl omn, ayloy urumn, aylov omamb ― another, other (person)
** 6th century, Philo of Alexandria, I linelutʻeann xndrocʻ ew lucmancʻ [Quaestiones et Solutiones in Genesim] 2.62:Ընդէ՞ր իբրու յաղագս այլոյ ա՟յ ասէ, թէ ի կերպարան ա՟յ արար զմարդն, եւ ոչ յիւրն։Əndē$^?$r ibru yałags ayloy a.y asē, tʻē i kerparan a.y arar zmardn, ew očʻ yiwrn.Translation by Ralph MarcusWhy does (Scripture) say, as if (speaking) of another God, "in the image of God He made man" and not "in His own image"?
* alien, foreign

#### Declension
### Adverb

այլ • (ayl)
* also
    այլ եւ/եւս ― ayl ew/ews ― besides, over and above, moreover, also, more, in addition

### Conjunction

այլ • (ayl)
* but, however; then
    այլ թէ ― ayl tʻē ― but, but if, but that
    այլ սակայն ― ayl sakayn ― but, yet, nevertheless, however, notwithstanding
    այլ զի ― ayl zi ― because; where as; even as : more than, rather: since, that, seeing that

#### Derived terms

* այլաբան (aylaban)
* այլաբանաբար (aylabanabar)
* այլաբանական (aylabanakan)
* այլաբանեմ (aylabanem)
* այլաբանութիւն (aylabanutʻiwn)
* այլաբար (aylabar)
* այլաբարբառ (aylabarbaṙ)
* այլաբերաբար (aylaberabar)
* այլաբնութիւն (aylabnutʻiwn)
* այլաբուն (aylabun)
* այլագոյ (aylagoy)
* այլագոյն (aylagoyn)
* այլագոյութիւն (aylagoyutʻiwn)
* այլագործ (aylagorc)
* այլագունակ (aylagunak)
* այլագունեմ (aylagunem)
* այլագունիմ (aylagunim)
* այլագունութիւն (aylagunutʻiwn)
* այլադեն (ayladen)
* այլադէմ (ayladēm)
* այլազան (aylazan)
* այլազանցատեսակ (aylazancʻatesak)
* այլազգ (aylazg)
* այլազգաբար (aylazgabar)
* այլազգագոյն (aylazgagoyn)
* այլազգապէս (aylazgapēs)
* այլազգի (aylazgi)
* այլազգութիւն (aylazgutʻiwn)
* այլազն (aylazn)
* այլազնեայ (aylazneay)
* այլազրկութիւն (aylazrkutʻiwn)
* այլաթիւ (aylatʻiw)
* այլալեզու (aylalezu)
* այլախառնութիւն (aylaxaṙnutʻiwn)
* այլախելիմ (aylaxelim)
* այլախորհ (aylaxorh)
* այլածին (aylacin)
* այլակաբանեմ (aylakabanem)
* այլակամք (aylakamkʻ)
* այլակարծիք (aylakarcikʻ)
* այլակդեն (aylakden)
* այլակերպ (aylakerp)
* այլակերպարան (aylakerparan)
* այլակերպեմ (aylakerpem)
* այլակերպիմ (aylakerpim)
* այլակերպութիւն (aylakerputʻiwn)
* այլակերպումն (aylakerpumn)
* այլակութիւն (aylakutʻiwn)
* այլակրօն (aylakrōn)
* այլահաւատ (aylahawat)
* այլաձայն (aylajayn)
* այլաձայնիմ (aylajaynim)
* այլաձեւ (aylajew)
* այլաձեւապէս (aylajewapēs)
* այլաձեւեմ (aylajewem)
* այլաղանդ (aylałand)
* այլամիտ (aylamit)
* այլամտեմ (aylamtem)
* այլամտութիւն (aylamtutʻiwn)
* այլայլ (aylayl)
* այլայլագոյն (aylaylagoyn)
* այլայլախառն (aylaylaxaṙn)
* այլայլակ (aylaylak)
* այլայլական (aylaylakan)
* այլայլակից (aylaylakicʻ)
* այլայլանամ (aylaylanam)
* այլայլապէս (aylaylapēs)
* այլայլասեռ (aylaylaseṙ)
* այլայլելի (aylayleli)
* այլայլեմ (aylaylem)
* այլայլիմ (aylaylim)
* այլայլիմաց (aylaylimacʻ)
* այլայլութիւն (aylaylutʻiwn)
* այլայլուկ (aylayluk)
* այլայլումն (aylaylumn)
* այլանամ (aylanam)
* այլանդակ (aylandak)
* այլանդակաբար (aylandakabar)
* այլանդակագոյն (aylandakagoyn)
* այլանդակական (aylandakakan)
* այլանդակատեսիլ (aylandakatesil)
* այլանդակափառ (aylandakapʻaṙ)
* այլանդակիմ (aylandakim)
* այլանդակութիւն (aylandakutʻiwn)
* այլանման (aylanman)
* այլանշան (aylanšan)
* այլաշարժ (aylašarž)
* այլաշարժութիւն (aylašaržutʻiwn)
* այլաշխարհեայ (aylašxarheay)
* այլաշուն (aylašun)
* այլաշուրթն (aylašurtʻn)
* այլաշրջեմ (aylašrǰem)
* այլաշրջիկ (aylašrǰik)
* այլաչափ (aylačʻapʻ)
* այլապէս (aylapēs)
* այլասահման (aylasahman)
* այլասացիկ (aylasacʻik)
* այլասացութիւն (aylasacʻutʻiwn)
* այլասեռ (aylaseṙ)
* այլասեր (aylaser)
* այլասերեմ (aylaserem)
* այլասէրութիւն (aylasērutʻiwn)
* այլասիրութիւն (aylasirutʻiwn)
* այլասկիզբն (aylaskizbn)
* այլաստորակայ (aylastorakay)
* այլատարազ (aylataraz)
* այլատեսակ (aylatesak)
* այլատոհմիկ (aylatohmik)
* այլացեղ (aylacʻeł)
* այլափառ (aylapʻaṙ)
* այլափառեմ (aylapʻaṙem)
* այլափառիմ (aylapʻaṙim)
* այլափառութիւն (aylapʻaṙutʻiwn)
* այլափոխ (aylapʻox)
* այլափոխեմ (aylapʻoxem)
* այլափոխիկ (aylapʻoxik)
* այլափոխիմ (aylapʻoxim)
* այլափոխութիւն (aylapʻoxutʻiwn)
* այլափոխումն (aylapʻoxumn)
* այլափոփոխումն (aylapʻopʻoxumn)
* այլափոփոխս (aylapʻopʻoxs)
* այլգունակ (aylgunak)
* այլեւ (aylew)
* այլեւայլ (aylewayl)
* այլեւս (aylews)
* այլընդակութիւն (ayləndakutʻiwn)
* այլընկալ (aylənkal)
* այլիմաստ (aylimast)
* այլիմաց (aylimacʻ)
* այլորդ (aylord)
* այլութիւն (aylutʻiwn)
* այլուսումն (aylusumn)
* այլուստ (aylust)
* այլուստեք (aylustekʻ)
* այլուր (aylur)
* այլուրեմն (ayluremn)
* այլուրեք (aylurekʻ)
* այլպէս (aylpēs)
* այլտարազաբար (ayltarazabar)
* այլօրինակ (aylōrinak)
* այլօրինակաբար (aylōrinakabar)
* անայլակերպութիւն (anaylakerputʻiwn)
* անայլայլ (anaylayl)
* անայլայլաբար (anaylaylabar)
* անայլայլած (anaylaylac)
* անայլայլակ (anaylaylak)
* անայլայլական (anaylaylakan)
* անայլայլապէս (anaylaylapēs)
* անայլայլելի (anaylayleli)
* անայլայլութիւն (anaylaylutʻiwn)
* անայլայլուկ (anaylayluk)
* անայլափոխ (anaylapʻox)
* յայլակարծուց (yaylakarcucʻ)

#### Related terms

* աղաւաղեմ (aławałem) (perhaps)

#### Descendants

* Armenian: այլ (ayl), այլք (aylkʻ), այլոց (aylocʻ), ալ (al), էլ (ēl), էլի (ēli)

### References

* ↑ Ačaṙyan, Hračʻya (1940) Hayocʻ lezvi patmutʻyun [History of the Armenian Language] (in Armenian), volume I, Yerevan: University Press, pages 36–37
* ↑ Ačaṙean, Hračʻeay (1971–1979) “այլ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, Yerevan: University Press
* ↑ J̌ahukyan, Geworg (1987) Hayocʻ lezvi patmutʻyun; naxagrayin žamanakašrǰan [History of the Armenian language: The Pre-Literary Period]‎ (in Armenian), Yerevan: Academy Press, page 111
* ↑ Martirosyan, Hrach (2010) “ayl”, in Etymological Dictionary of the Armenian Inherited Lexicon (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 8), Leiden and Boston: Brill, page 57
* ↑ Awgereancʻ, Mkrtičʻ (1826) Pʻiloni Ebrayecʻwoy mnacʻordkʻ i hays, or en Meknutʻiwn Cnndocʻ ew Elicʻ, Čaṙkʻ i Sampʻson, i Yovnan, ew yeris mankuns kam i hreštaks [Philonis Judaei paralipomena armena. Libri videlicet quatuor in Genesin, libri duo in Exodum, sermo unus de Sampsone, alter de Iona, tertius de tribus angelis Abraamo apparentibus], Venice: S. Lazarus Armenian Academy, page 146
* ↑ Marcus, Ralph (1953) Philo: Supplement I: Questions and Answers on Genesis (The Loeb Classical Library), Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press, page 150

### Further reading

* Awetikʻean, G., Siwrmēlean, X., Awgerean, M. (1836–1837) “այլ”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
* Petrosean, Matatʻeay (1879) “այլ”, in Nor Baṙagirkʻ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
* Abrahamyan, Ašot (1976) Grabari jeṙnark [A Handbook of Old Armenian]‎ (in Armenian), 4th edition, Yerevan: Luys